Kapak

Eyüb Mahkemesi 74 Hücec ve Kassâm 1072-1073

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 47 - Hüküm no: Dış - Orijinal metin no: [Dış kapak])﻿

﻿

﻿

Kapak

1072, 1073 seneleri hücec, metrûkât, kassâm Eyüb Mahkemesi Bâb Mahkemesi An [Rece]b ilâ M[uharrem] Türkçe ve Arabiyyü’l-ibâredir. Perâkendelerden tertîb olunmuşdur. …? Muharrem târihli evvelinde iki 1072 senesinden evvelinde ve âhirinde Muharrem ve âhirinde Ra [Rebî‘ulevvel] târihli birer kayıd vardır. 1072 Ra senesinden evvelinde Muharrem târihli bir ve âhirinde Muharrem târihli iki ve Rebî‘ulevvel târihli bir kayıd vardır. 1023 senesinden evâsıtında Eyüb niyâbetinden bir vakfiye kaydı vardır.

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 47 - Hüküm no: Kapa - Orijinal metin no: [İç kapak])﻿

﻿

﻿

1. Hüküm

Beço v. Yasef isimli yahudinin Yusuf ismini alarak müslüman olması

Beço v. Yasef meclis-i şer‘de “eşhedü en lâilâhe illâllah ve eşhedü enne Muhammeden abduhû ve resûluhû” diyerek dîn-i bâtılından rücû‘ edip dîn-i İslâm’a girmiş ve Yusuf ismini almıştır hükmen sahîhen ve şer‘iyyen. Hurrire fi-’l-yevmi’s-sâbi‘ ve’l-ışrîn min şehri Recebi’l-ferd sene 1072.

Şuhûdü’l-hâl: (…), Sâlih Efendi b. Mehmed, Receb Kethüdâ b. Mehmed, Hüseyin b. Tayyib, Eyüb Çelebi el-Mu‘îd ve g[ayruhüm]. Recebü’l-ferd sene 1072 - 1073.

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 47 - Hüküm no: 1 - Orijinal metin no: [1a-1])﻿

﻿

﻿

2. Hüküm

Kadı Musli Efendi ve nâib Mahmud b. Mehmed’in defter takdimi

Hüve’l-Muğni’l-Mu‘înü’l-Hâdî Elhamdü lillâhi’llezî halaka’l-insâne fî ahseni takvîm ve razakahüm bi’t-tayyibâti alâ mâ kuddire lehüm bi kudreti’t-taksîm. Vessalâtü ve’s-selâmü alâ resûlihî Muhammedini’l-meb‘ûs bi’l-beşeri (…) ve’n-nübüvveti’s-sâfiye ve alâ âlihî ve ashâbihî zevi’n-nüfûsi’t-tâhire ammâ ba‘d fe-hâzihi’l-harîtatü tâbi‘atün li’l-harîtati’s-sâbıka elletî kuyyidet fîhâ el-vekāyi‘ elletî vaka‘a’t fî zemeni a‘lemi’l-ulemâ’i’l-mütebahhirîn, efdali’l-fuzalâ’i’l-müteverri‘în hazreti Musli Efendi el-Kadı yevmeizin bi’l-beldeti’l-Hâlidiyyeti’l-mübâreke -dâmet fezâ’iluhû- mâ nâhat hamâmuhû. Allâhümme zîde ilmuhû ve amelühû âmîn bi hürmeti seyyidi’l-mürselîn ve ene’l-fakīri ileyhi sübhânehû Mahmud b. Mehmed en-Nâib bi’l-beldeti’l-mezkûre -ufiye anhümâ-. Tahrîren fi’l-yevmi’s-sâdis aşer min şehri Recebi’llâhi’l-ehem min şühûri sene isneteyn ve seb‘în ve elf min hicreti men lehü’l-izzü ve’ş-şeref ve’t-tahiyyetü’l-vâsi‘a?. [Şiir] Tecribe kıldım mürekkeb-i hûbdur, siyah renkli mergūbdur.

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 48 - Hüküm no: 2 - Orijinal metin no: [1b-1])﻿

﻿

﻿

3. Hüküm

Maltepe’ye bağlı bazı vakıf köylerden subaşılar tarafından fazla vergi istenmemesi

Akzâ kuzâti’l-müslimîn ilh. mevlânâ Hâslar kadısı -zîdet fezâ’iluhu-tevkī‘-i refî‘-i hümâyûn vâsıl olıcak, kazâ-i mezbûr müzâfâtından Maltepesi’ne tâbi‘ ( ) nâm vakf karye sâkinlerinden dârendegân-ı fermân-ı hümâyûn ( ) ve ( ) nâm kimesneler südde-i sa‘âdetime arzuhâl edip bunların tasarruflarında olan mandıralardan defteri cedîd-i hâkānîde vakfa resm-i hâsıl yazılmağla olugeldiği kānûn ve defter mûcebince edâ eylemeğe râzılar iken vakf-ı mezbûr karyelerinin subaşıları olanlar kanâ‘at etmeyip ziyâde taleb edip rencîde eylemekden hâlî olmadıkların bildirip kānûn ve defter mûcebince amel olunmak bâbında emr-i şerîfim ricâ etmeğin buyurdum ki hükm-i şerîfimle vardıkda bu bâbda tamâm mukayyed olup ve subaşıları mezbûrdan ve südde-i sa‘âdetimden ihrâc olunmuş mühürlü sahîh sûret-i defteri hâkānî taleb edip göresin zikr olunan mandıralardan defteri cedîd-i hâkānîde resm yazılmış ise olageldiği üzre kānûn ve defter mûcebince edâ eylediklerinden sonra hilâf-ı şer‘ ve kānûn ve defter ziyâde talebiyle vakf-ı mezbûr subaşılarına bunları rencîde ve remîde ettirmeyip men‘ ve def‘ eyleyesin min ba‘d şer‘-i şerîfe ve kānûn ve deftere ve kadîmden olıgelen ve emr-i hümâyûnuma muhâlif kimesneye iş ettirmeyesin kaziyyede medhali olmayanı dahl ve ta‘arruz ettirmeyip inâd üzre olanları yazıp Âsitâne-i sa‘âdete arz edip bir dahi emr-i şerîfim varmalı eylemeyesin şöyle bilesin alâmet-i şerîfe i‘timâd kılasın. Tahrîren fî evâhiri şehri Zilka‘deti’ş-şerîfe sene isneteyn ve seb‘în ve elf. Be makām-ı Kostantıniyye el-mahrûse. Vasale ve kuyyide ileynâ fî 2 Muharremi’l-harâm li sene selâse ve seb‘în ve elf.

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 48 - Hüküm no: 3 - Orijinal metin no: [2a-1])﻿

﻿

﻿

4. Hüküm

Eyüb Evkafı subaşılığı görevinin Musa Bey’e verilmesi

Vech-i tahrîr-i hurûf oldur ki civâr-ı Kostantıniyye’de âsûde alemdâr-ı hazreti Resûl-i ekrem -sallallâhu te‘âlâ aleyhi ve sellem-olan Hazreti Ebâ Eyyûb Ensârî -aleyhi rahmetü’l-Bârî-’nin evkāf-ı şerîfelerinden nefs-i kasaba-i mezbûrenin subaşılığı beher şehr bin sekiz yüz akçeye olmak üzre bundan akdem Seyfi Ağa nâm kimesnenin üzerinde iken, işbu bâ‘isü’l-hayrât fahrü’l-akrân Musa Bey -zîde kadruhû- beher şühûru ben bin akçeye olmak üzre ziyâde ile tâlib ve râgıb olup zikr olunan subaşılık hâlâ dergâh-ı âlî yeniçerileri ağası olan izzetlü ve sa‘âdetlü Sâlih Ağa hazretlerinin iltimâsıyla işbu bin yetmiş üç senesi Muharremü’l-harâmı gurresinden zabt etmek üzre tevliyyetim hasebiyle mezbûr Musa Bey’e deruhde olunup hâ[sı]l-ı maktû‘undan iki aylık kıstı ber vech-i peşîn vakf-ı şerîfe edâ ve teslîm edip kadîmden kasaba-i mezbûrede vâki‘ olan cürm ü cinâyet ve bâd-ı havâ ve yava ve kaçkın ve sâir rüsûmları ola geldiği üzre ahz ü kabz edip ve kasaba-i mezbûre ahâlîsi mezbûru üzerlerine zâbit bilip şer‘-i şerîfe muvâfık sözünden tecâvüz etmeyip âhardan bir ferd dahl eylemeyeler deyû işbu hurûf ketb olunup mezbûrun yedine vaz‘ olundu. Tahrîren fî gurreti Muharremi’l-harâm sene 1073. Vasale ileynâ fî 4 min Muharremi’l-harâm sene 1073. El-hakīr Mustafa el-Mütevellî hâlâ.

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 49 - Hüküm no: 4 - Orijinal metin no: [2a-2])﻿

﻿

﻿

5. Hüküm

Hasan Ağa b. Ahmed’in Keretsi v. İstati’ye olan borcunu ödemesi

Bakkāl tâifesinden işbu hâmilü’l-vesîka Keretsi v. İstati nâm zimmî ebnâ-i sebîlinden fahrü’l-akrân Hasan Ağa b. Ahmed nâm kimesne mahzarında üzerine takrîr-i da‘vâ edip mezbûr Hasan târih-i kitâbdan bir sene mukaddem vilâyet-i Rumeli’nden gelip atları ve hizmetkârları ile beher yevm altışar akçe icâre ile medîne-i Eyüb’de Otakçılar sûkunda vâki‘ odamda iki ay sâkin olup zikr olunan iki ayda müctemi‘ üç yüz altmış ve yedimden müşterâ ve makbûz eşyâ-i mütenevvi‘a bahâsından dahi iki yüz akçe ve hâlâ yedimden müşterâ ve makbûz eşyâ-i mütenevvi‘a bahâsından dahi iki yüz yetmiş altı akçe ki mezbûr Hasan Ağa zimmetinde cem‘an yedi yüz otuz altı akçe hakkım olup taleb eylediğimde teslîmden imtinâ‘ eyledi hâlâ suâl olunup alıverilmek murâdımdır deyicek gıbbe’s-suâl mezbûr Hasan Ağa meblağ-ı mezbûrun küllîsini def‘le mukābele edicek mezbûr Hasan Ağa’dan def‘ini mübeyyine beyyine taleb olundukda ityân-ı beyyineden izhâr-ı acz ile istihlâf etmeğin zikr olunan yedi yüz otuz altı akçeyi müdde‘î-i mezbûrdan bi nefsihî ahz ve yâhud âhar yediyle kendisine vâsıl olmadığına müdde‘î-i merkūm Keretsi[’ye] yemîn teklîf olundukda, ol dahi alâ vefki’l-mes’ûl yemîn billâhi’llezî enzele’l-İncîle alâ İsâ -aleyhi’s-selâm-etmeğin mûcebiyle meblağ-ı sâlifü’z-zikr yedi yüz otuz altı akçeyi müdde‘î-i mezbûr Keretsi’ye edâ ve teslîme mezbûr Hasan Ağa’ya tenbîh birle mâ hüve’l-vâki‘ kayd şüd. Fi’l-yevmi’s-sâlis aşer min Muharremi’l-harâm sene 1073.

Şuhûdü’l-hâl: Receb Kethüdâ, Sâlih Efendi b. Mehmed, Hüseyin Sarac, Diğer Hüseyin b. Tayyib ve gayruhüm.

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 49 - Hüküm no: 5 - Orijinal metin no: [2a-3])﻿

﻿

﻿

6. Hüküm

İstanbul gümrüğü emini Mahmud’un iltizamına dahil hamr ve arak vergisine müdahale edilmemesi

Akzâ kuzâti’l-müslimîn evlâ vülâtü’l-muvahhidîn ma‘denü’l-fazl ve’l-yakīn hüccetü’l-hakkı ale’l-halkı ecma‘în, vârisü ulûmi’l-enbiyâ’i ve’l-mürselîn, el-muhtas bi mezîdi inâyeti’l-meliki’l-Mu‘în mevlânâ Hâslar kadısı -zîdet fezâ’iluhu-tevkī‘-i refî‘-i hümâyûn vâsıl olıcak ma‘lûm ola ki kıdvetü’l-emâcid ve’l-a‘yân bi’l-fi‘l İstanbul gümrüğü ve tevâbi‘i mukāta‘âtı emîni olan Mahmud -zîde mecduhû- hâlâ Dersa‘âdet’ime arzuhâl edip şart-ı iltizâmıma dâhil hamr ve arak mukāta‘ası mülhakātından kazâ-i mezbûrda ve Edirnekapısı’nda ve Topkapısı’nda ve Taşlık ve Terkos ve Çatalca ve Silivri [ve] Ereğli ve sâir iltizâmıma tâbi‘ olan yerlerde deryâdan sefîneleriyle ve karadan araba ile ve bârgir ve katır ile gelen hamr ve arakın bu âna değin alınageldiği üzre resm-i mîrîsi ve meyhâne ve kazgan-ı arak bitirmeleri şart-ı iltizâmıma dâhil olmağla tarafımdan tahsîli için mühürle ma‘mûlün-bih temessüküm ile vekîlim olanlara ahz ü kabz ettirilip kimesneye dahl ve ta‘arruz ettirilmemek bâbında emr-i şerîf verilmek recâ ederim deyû bildirdiği ecilden Hazîne-i âmiremde mahfûz olan ma‘den mukāta‘ası defterlerine nazar olundukda, mahmiye-i İstanbul ve Galata ve Hâslar kazâlarında vâki‘ hamr ve arak mukāta‘ası mûmâ-ileyh Mahmud -zîde mecduhû-’nun uhdesinde olup Hâslar kazâsında vâki‘ kasabât ve kurânın rüsûm-ı hamr ve arakı eğer deryâdan sefîne ile gelen ve karadan arabalarla gelen eğer yerli bağlarından hâsıl olan şart-ı iltizâmına dâhil olup kasabât ve kurâda vâki‘ meyhânelerin kazganı bitirmesi için dörder bin akçe ve her bir meyhâneden ikişer bin akçe meyhâne bitirmeleri ümenânın şart-ı iltizâmına dâhil olduğu mastûr ve mukayyed bulunmağın imdi berâtı ve şart-ı iltizâmı mûcebince amel oluna ( ) emrim olmuşdur. Buyurdum ki hükm-i şerîfimle vardıkda bu bâbda sâdır olan emrim üzre amel edip dahi mûmâ-ileyhin şart-ı iltizâmına dâhil Hâslar kazâsında ve tevâbi‘inde ve Edirne ve Topkapılarında ve Taşlık ve Terkos ve Silivri ve Ereğli ve sâir iltizâmına dâhil yerlerde eğer deryâdan sefîne ile ve karadan arabalar ile ve bârgir ve katır ile gelen hamr ve arakdan kadîmden bu âna değin alınagelen resm-i mîrîsi vech-i meşrût üzre meyhâne ve arak kazganı bitirmelerini mûmâ-ileyhin vekîline ma‘rifet-i şer‘le ahz ü kabz ettirdip min ba‘d emîn-i mûmâ-ileyhin şart-ı iltizâmına dâhil mersûm hamra evkāf-ı selâtîn zâbitleri ve su yolu nâzırları ve âhardan bir ferdi dahl ve ta‘arruz ettirmeyesin cânib-i mîrîye gadr ve zarar olunmakdan ve olagelmişe muhâlif te‘addî ve tecâvüzden be gāyet ihtirâz eyleyesin şöyle bilesin alâmet-i şerîfe i‘timâd kılasın. Tahrîren fi’l-yevmi’s-sânî ve’l-ışrîn Zilhicceti’ş-şerîfe li sene isneteyn ve (…) [ve seb‘în ve elf]. Vasale ileynâ fî 25 Zilhicceti’ş-şerîfe li sene isneteyn ve seb‘în ve elf. Be makām-ı Kostantıniyye el-mahrûse.

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 50 - Hüküm no: 6 - Orijinal metin no: [2b-1])﻿

﻿

﻿

7. Hüküm

Talanda mukátaası gelirlerine dahil hamr ve şıra mukátaasının Ahmed Ağa’ya verildiği

Vech-i tahrîr-i hurûf oldur ki uhdemizde olan Talanda perâkendesi mukāta‘asına tâbi‘ Hâslar’da vâki‘ Talanda perâkendesi mukāta‘ası bin yetmiş iki senesi Mart’ı ibtidâsından sene tamâmına varınca meyhânelerin uhdemizde olan bitirmeleri ve hamr ve arak mukāta‘asına tâbi‘ rüsûm-ı şirâ Hâslar ve tevâbi‘i mukāta‘ası senevîsi bu iki mukāta‘anın maktû‘u yalnız iki yüz bin akçeye olmak üzre hâsıl-ı temessük hâlâ koyun emîni olan Ahmed Ağa’ya deruhde olunup meblağ-ı mezbûru müşârün-ileyh yedinden bi’t-tamâm ahz ü kabz olunup zabtı için işbu temessük tahrîr olunup yedine verilmişdir ki mukāta‘ateyn-i merkūmeteyni târih-i mezbûrdan zabt ve sene-i sâbıkada alınageldiği üzre avâid ve rüsûmunu ahz ü kabz edip âhardan kimesneye müdâhale ve mu‘âraza ettirmeyesin ve’s-selâm. Fî 5 Zilhicce sene 1072. El-fakīr Mahmud Ağa-yı gümrük.

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 51 - Hüküm no: 7 - Orijinal metin no: [2b-2])﻿

﻿

﻿

8. Hüküm

Istabl-ı âmire için gerekli otun alınarak gönderilmesi

Akzâ kuzâti’l-müslimîn evlâ vülâtü’l-muvahhidîn ma‘denü’l-fazl ve’l-yakīn, vârisü ulûmi’l-enbiyâ’i ve’l-mürselîn, hüccetü’l-hakkı ale’l-halkı ecma‘în, el-muhtas bi mezîdi inâyeti’l-meliki’l-Mu‘în mevlânâ Hâslar kadısı -zîdet fezâ’iluhu-tevkī‘-i refî‘-i hümâyûn vâsıl olıcak ma‘lûm ola ki hâlâ Istabl-ı âmiremde olan hâssa davarları için ziyâde otluk tedârik olunması lâzım ve mühim olmağla imdi irsâl olunan nakid akçe ile her bir arabası ikişer yüz vakıyye gelmek üzre her arabasına yüzer akçe verilmek üzre Hâslar kazâsına tâbi‘ Terkos nâhiyesinden üç yüz elli araba ve Küçükçekmece nâhiyesinden iki yüz elli araba ve Büyükçekmece nâhiyesinden iki yüz elli araba ve Çatalca nâhiyesinden iki yüz elli araba ve Silivri nâhiyesinden iki yüz araba ve Midye nâhiyesinden iki yüz araba ki cem‘an bin beş yüz araba otluk olup mu‘accelen iştirâ ve tedârik ve Anbar-ı âmireme irsâl ve teslîm ettirilmek fermânım olmuşdur. Buyurdum ki hükm-i şerîfimle ( ) vardıkda bu bâbda sâdır olan emrim üzre amel edip dahi kat‘â te’hîr ve tevakkuf eylemeyip vech-i meşrûh üzre zikr olunan nâhiyelerden iştirâ ve tedârik fermânım olan ol mikdâr araba ve otluğu irsâl olunan akçe ile mu‘accelen iştirâ ve tedârik ve Anbar-ı âmireme irsâl ve teslîm ettirip ihmâl ve müsâhele eylemeyesin zikr olunan otluk akçe hesâb-ı tekâlîfden değildir sâir[e] kıyâs eylemeyip mu‘âf ve gayr-ı mu‘âf dâhil olmağla her bir karye içinde olan çiftlikler ile ale’s-seviyye tahammüllerine göre tevzî‘ ve defter eyleyip defterini Dersa‘âdet’ime gönderesin ki iştirâsı fermânım olan otluk ol defter mûcebince anbara teslîm olup noksân gelmek ihtimâli olmaya şöyle bilesin alâmet-i şerîfe i‘timâd kılasın. Tahrîren fi’l-yevmi’l-hâmis ve’l-aşer min Zilhicceti’ş-şerîfe li sene isneteyn ve seb‘în ve elf. Vasale ileynâ fî 21 Zilhicceti’ş-şerîfe sene 1072. Bi-makāmı Kostantıniyye el-mahrûse.

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 51 - Hüküm no: 8 - Orijinal metin no: [3a-1])﻿

﻿

﻿

9. Hüküm

Vidin, Boğdan ve Eflak’tan gelen koyunların Karababa adlı yerde ağıla konularak vergilerinin alınması

Akzâ kuzâti’l-müslimîn evlâ vülâtü’l-muvahhidîn ma‘denü’l-fazl ve’l-yakīn, vârisü ulûmi’l-enbiyâ’i ve’l-mürselîn, hüccetü’l-hakkı ale’l-halkı ecma‘în, el-muhtas bi mezîdi inâyeti’l-meliki’l-Mu‘în mevlânâ Hâslar kadısı -zîdet fezâ’iluhu-tevkī‘-i refî‘-i hümâyûn vâsıl olıcak ma‘lûm ola ki bin yetmiş iki senesinde Yedikule’de vâki‘ bâc-ı pây ağnâmı ve tevâbi‘i mukāta‘ası emîni olan Yamandi nâm zimmî hâlâ Dersa‘âdet’ime arzuhâl edip kadîmden bu âna dek vilâyet-i Rumeli’nde Vidin ve Boğdan ve Eflak câniblerinden gelen koyun kazâ-i mezbûrda vâki‘ Karababa [nâm] mahalde ağıl olup ve koyunları emîn ma‘rifetiyle ağıla konulup, resm-i bâcları kānûn üzre aldıkdan sonra tevzî‘ olunagelmekle kānûn-ı kadîm ve elimde olan berât-ı âlişân mûcebince amel olunmak bâbında emr-i şerîf verilmek recâ ederim deyû bildirdiği ecilden kānûn üzre amel olunmak emrim olmuşdur. Buyurdum ki hükm-i şerîfim vardıkda husûs-ı mezbûre mukayyed olup göresin fi’l-hakīka kaziyye dediği gibi ise ol takdîrce kānûn-ı kadîm ve elinde olan berât-ı âlişânım mûcebince amel edip dahi vilâyet-i Rumeli’nde Vidin ve Boğdan ve Eflak câniblerinden gelen koyun mu‘tâd-ı kadîm üzre mahalli mezbûrda ağıl olup ve kapı yapıp emîn ma‘rifetiyle ağıla konulup, kānûn ve defter mûcebince lâzım gelen resm-i bâcların mîrîsi için alındıkdan sonra tevzî‘ ettirilip kimesneye ta‘allül ve muhâlefet ettirmeyesin cânib-i mîrîye gadr ve zarar olmakdan ve olugelmişe muhâlif te‘addî ve tecâvüzden be gāyet ihtirâz eyleyesin şöyle bilesin alâmet-i şerîfe i‘timâd kılasın. Tahrîren fi’l-yevmi’t-tâsi‘ ve’l-ışrîn min şehri Zilhicceti’ş-şerîfe sene 1072. Vasale ileynâ fî 19 min Zilhicceti’ş-şerîfe sene 1072. Bi-makāmı Kostantıniyye el-mahrûse.

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 52 - Hüküm no: 9 - Orijinal metin no: [3a-2])﻿

﻿

﻿

10. Hüküm

Kulfallu köyünün Silivri’den ayrılarak Terkos’a bağlanıp avârızlarının oradan alınması

Battâl Kulfallu karyesi ahâlîsi Akzâ kuzâti’l-müslimîn evlâ vülâtü’l-muvahhidîn ma‘denü’l-fazli ve’l-yakīn, vârisü ulûmi’l-enbiyâ’i ve’l-mürselîn, hüccetü’l-hakkı ale’l-halkı ecma‘în, el-muhtas bi mezîdi inâyeti’l-meliki’l-Mu‘în mevlânâ Hâslar kadısı -zîdet fezâ’iluhu-tevkī‘-i refî‘-i hümâyûn vâsıl olıcak ma‘lûm ola ki Hazîne-i âmiremde mahfûz olan mevkūfât defterlerinde nısf avârız hânesi olan Kulfallu nâm karye ahâlîsi Dîvân-ı hümâyûnuma gelip bundan akdem Terkos nâhiyesinde iken Silivri nâhiyesin ilhâk olup gadr olmağla Terkos nâhiyesi karîb olup geri nâhiye-i merkūmeye ilhâk olunmak bâbında inâyet recâ eyledikleri ecilden geri Terkos’a ilhâk olunduklarına Hazîne-i âmiremden mühürlü ve nişânlı mevkūfât defteri sûreti verilmeğin mûcebince amel olunmak fermânım olmuşdur. Buyurdum ki hükm-i şerîfim vardıkda bu bâbda Hazîne-i âmiremden ihrâc olunup karye-i mezbûre ahâlîsinin ellerine verilen mühürlü ve nişânlı mevkūfât defteri sûreti mûcebince fîmâ ba‘d vâki‘ olan avârız ve sâir tekâlîflerin ilhâk olundukları üzre Terkos nâhiyesi ahâlîsi ile edâ ettirip Silivri nâhiyesi tarafından tekrâr hilâf-ı defter müdâhale ve rencîde ettirmeyesin şöyle bilesin alâmet-i şerîfe i‘timâd kılasın. Tahrîren fi’l-yevmi’s-sâbi‘ ve’l-ışrîn min Zi’l(…) [Zilka‘deti’ş-şerîf li sene isneteyn ve seb‘în ve elf]. Vasale ileynâ fî 18 min Zilhicceti’l-harâm li sene isneteyn ve seb‘în ve elf. Yazıla Kazâ-i hâshâ-i İstanbul resm-i hânehâ-i avârız-ı karye-i mezbûre ber mûceb-i defteri Hazîne-i âmire. Sah, Karye-i Kulfallu der nâhiye-i Terkos, sah. Hâne nısf 0,5 Yalnız buçuk hânedir. Bâz ilhâk şüd bi nâhiye-i Terkos an nâhiye-i Silivri ber mûceb-i arzuhâl-i ahâlî-i karye-i mezbûre bâ fermân-ı âlî el-vâki‘ fî 16 Z[ilhicce] sene 1072. Hâne nısf 0,5. Karye-i mezbûre bundan akdem Terkos’da iken Silivri nâhiyesine ilhâk olunup hâliyâ ahâlîsi Dîvân-ı hümâyûna gelip bize gadr olunmuşdur deyû izhâr-ı tazallüm edip yine Terkos nâhiyesine ilhâk olunmak bâbında inâyet recâ etmeğin karye-i mezbûre Terkos nâhiyesi akreb olmağla karye-i Kulfallu elevvel Terkos’a ilhâk oluna deyû fermân-ı âlî sâdır olmağın mûcebince mahalline kayd olunup sûretidir ki mevkūfâtdan nakl olundu. Fî 16 min Zâ [Zilka‘de] sene 1072. Vasale ileynâ fî 19 min Zilhicceti’ş-şerîfe sene 1072. [Pençe]

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 53 - Hüküm no: 10 - Orijinal metin no: [3b-1])﻿

﻿

﻿

11. Hüküm

Hâslar kazasına bağlı bazı köylerinden saray için ot alımına dahil edilmemeleri

Tâbi‘-i kazâ-i Hâslar Karye-i Polaya Karye-i Anafşa Karye-i Terkosyüzü? Karye-i Sasdosu Karye-i Alemdar Karye-i Kumburgaz Karye-i Vâdi-i Harâmî Karye-i Ayayorgi Karye-i Meşevşe Karye-i Bersufad? Karye-i Lakvi? Sah sah sah. Zikr olunan karyeler sadrazam hazretlerinin davarlarına saman vermekle hâlâ iştirâsı fermân olunan otlukları afv oluna deyû fermân-ı şerîf sâdır olmağın vech-i meşrûh üzre sûretidir ki mevkūfâtdan aynıyla nakl olundu. Fî 29 Zilhicce sene 1072. Vasale ileynâ fî 3 Muharremi’l-harâm sene 1073. Polaya, Kalyoz, Anarşa, Kumburgaz, Vâdi-i Harâmî tâbi‘-i m[ezbûr], Yaloz tâbi‘-i m[ezbûr], Halkalı, Benefşe, Şaztoroz, Ayayorgi, Nifoz.

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 54 - Hüküm no: 11 - Orijinal metin no: [3b-2])﻿

﻿

﻿

12. Hüküm

Eyüb ve Küçükçekmece’deki altı bölük yoldaşları üzerine Mahmud’un zâbit ve kethüdâ atanması

İzzetlü ve fazîletlü efendi hazretlerinin meclis-i şer‘-i şerîf-i şeref-efrâzları savbına dürer-i da‘vât-ı sâfiyât muhabbet-âyât ithâfıyla inhâ-i muhlisâne oldur ki hâliyâ taht-ı hükûmetinizde olan Eyüb ve Küçükçekmece’de sâkin ve mütemekkin olup altı bölük yoldaşları üzerine zâbıt ve kethüdâ yeri nasb ve ta‘yîn olunmak de’b-i kadîm olmağla zümre-i silahdârândan beşinci bölüğe yüz otuz yedi akçe ulûfeye mutasarrıf olan kıdvetü’l-emâsil ve’l-akrân Mahmud dâ‘î-i Kilârî -zîde kadruhû- ocağın kadîmî emekdârı olmağın kethüdâ yeri nasb ve ta‘yîn olunup mektûb-ı muhabbet-nâme birle irsâl olundu inde’ş-şerefi’l-vusûl me’mûldür ki mezbûru hizmeti mezbûrede istihdâm edip bir vechile taraf-ı âhardan bir ferdi müdâhale ettirmeyesin ve sizler ki altı bölük yoldaşlarısız, mezbûru üzerinize zâbit ve kethüdâ yeri bilip düşen da‘vâ ve nizâ‘ınızı şer‘le ve ma‘rifet-i merkūmla görüp şer‘-i şerîfe itâ‘at ve merkūme inkıyâd üzre olup adem-i itâ‘atden be gāyet [ihtizâr] üzre olasız ve sen ki kethüdâ yeri -zîde kadruhû-’sun ol cânibde olan altı bölük yoldaşları hüsn-i zindegânî üzre zabt u rabt ve vâki‘ olan da‘vâ ve nizâ‘ları şer‘le gördürüp şer‘-i şerîfe itâ‘at etmeyip sana muhâlefet üzre olanları isim ve resimleri ve bölüğü ile yazıp i‘lâm eyleyesin ve ol cânibde bulunan levendât tâifesi sipâhi nâmıyla bayrak ve mızrak getirip re‘âyâ ve ehl-i sûku rencîde üzre olanları dikkat ile ele getirip üzerlerine lâzım gelen edâ-i ahkâm-ı şer‘iyye eyleyesin ki sâire mûceb-i ibret ve sebeb-i nasîhat olup herkes âsûde hâl üzre devâm-ı devleti pâdişâhîye du‘âya iştigāl üzre olalar. Bâkī der seccâde-i şerî‘at-ı dâim bâd. Tahrîren fî 14 şehri Zilka‘deti’ş-şerîfe sene isneteyn ve seb‘în ve elf. Vasale ve kuyyide ileynâ fî 15 Zilka‘de sene 1072.

Şuhûdü’l-hâl: Sunullah Ağa Sipâhiyân-ı Dergâh-ı âlî hâlâ, Mustafa Ağa Silahdârân-ı dergâh-ı âlî hâlâ, Hasan Ağa ulûfeciyân-ı dergâh-ı âlî hâlâ, Zülfikar Ağa ulûfeciyân-ı yesâr-ı dergâh-ı âlî hâlâ, Ali Ağa gurebâ-i yemîn-i dergâh-ı âlî hâlâ, Mehmed Ağa Azebân-ı yesâr-ı Dergâh-ı âlî hâlâ.

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 55 - Hüküm no: 12 - Orijinal metin no: [4a-1])﻿

﻿

﻿

13. Hüküm

İstanbul gümrüğüne bağlı Edirnekapı dışındaki Hâslar subaşılığının Mustafa Çelebi’ye verilmesi

Vech-i tahrîr-i tezkire oldur ki berât-ı şerîf-i âlişân ile uhdemizde olan İstanbul gümrüğü mülhakātından Edirnekapısı hâricinde vâki‘ Hâslar subaşılığı, her aylığı bin ikişer yüz akçe olmak üzre işbu bin yetmiş iki Zilhiccesi gurresinden hâfız-ı temessük Mustafa Çelebi’ye deruhde olunmağın işbu tezkire tahrîr olunup yedine verilmişdir ki mezbûr merkūm subaşılığı târih-i mezbûrdan zabt ve mu‘tâd-ı kadîm üzre kalîl ve kesîr avâid ve rüsûmunu ahz ü kabz edip mâh-be-mâh kıstını edâ ettikçe tasarrufa âhardan kimesne mâni‘ ve müzâhim olmaya ve dahl ve ta‘arruz kılmaya. Tahrîren fi’t-târihi’l-mezbûrMahmud Emîn-i Gümrük hâlâ.

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 56 - Hüküm no: 13 - Orijinal metin no: [4a-2])﻿

﻿

﻿

14. Hüküm

Panayot v. Manol’ün İmroz’daki bağını Panayot v. İstirati’ye satması

Vilâyet-i Rumeli’nde cezîre-i İmroz’dan olup hâlâ mahmiye-i İstanbul’da mütemekkin olan Panayot v. Manol nâm zimmî meclis-i şer‘de bâ‘isü’s-sifr diğer Panayot v. İstirati nâm zimmî muvâcehesinde ikrâr ve takrîr-i kelâm edip akd-i âtî sudûruna değin silk-i mülk-i sahîhimde münselik olan emlâkden cezîre-i mezbûrede vâki‘ Ayafoka nâm mevzi‘de bir tarafdan Kostantin [v.] Kolar bağı ve bir tarafdan Keretsi [v.] Zafir bağı ve bir tarafdan Milet nâm zimmî bağı ve bir tarafdan Yoluncuk bağı ile mahdûd tahmînen bir dönüm bir kıt‘a mülk bağımı bi cümleti’t-tevâbi‘ ve’l-levâhık ve kâffeti’l-menâfi‘ ve’l-merâfık dört yüz fıddî nakd-i râyic fi’l-vakt akçeye mersûm diğer Panayot tarafından îcâb ve kabûlü hâvî bey‘-i bâtt-ı sahîh-i şer‘î ile bey‘ ve temlîk, ol dahi ber minvâl-i muharrer iştirâ ve temellük ve kabûl edip semeni olan mezbûrü’n-na‘t dört bin akçeyi tamamen merkūm diğer Panayot yedinden alıp kabz edip bağ-ı mahdûd-ı mezkûru mahallinde zabt ve tasarrufa tarafımdan mersûm diğer Panayot’u taslît eyledim dedikde gıbbe’t-tasdîk mâ hüve’l-vâki‘ kayd şüd. Fi’l-yevmi’s-sâlis aşer min Muharremi’l-harâm sene 1073.

Şuhûdü’l-hâl: Mehmed b. Mahmud, Hüseyin b. Bâli Abdullah eş-şehîr, Mehmed b. Mustafa, Hasan Muhzır, Mehmed Muhzır ve gayruhüm.

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 56 - Hüküm no: 14 - Orijinal metin no: [4a-3])﻿

﻿

﻿

15. Hüküm

Matbah-ı âmire için cizye karşılığı bazı köylerden odun temin edilmesi

Akzâ kuzâti’l-müslimîn evlâ vülâtü’l-muvahhidîn ma‘denü’l-fazl ve’l-yakīn, vârisü ulûmi’l-enbiyâ’i ve’l-mürselîn, hüccetü’l-hakkı ale’l-halkı ecma‘în el-muhtas bi mezîdi inâyeti’l-meliki’l-Mu‘în mevlânâ Hâslar kadısı -zîdet fezâ’iluhu-tevkī‘-i refî‘-i hümâyûn vâsıl olıcak ma‘lûm ola ki bundan akdem Matbah-ı âmirem mühimmâtı için ocaklık ta‘yîn olunan yerlerin odunu kifâyet eylemeyip ve rençberân tâifesinin İstanbul’a füruht eylemek için getirdikleri odun dahi mîrîye alınmağla bu bahâne ile cânib-i mîrîye ve sâir odun tâlibi olanlardan ziyâde müzâyaka olup def‘-i müzâyaka için Matbah-ı âmireme mahal ü münâsib olan yerlerden odun tedâriki ehemm-i mühimmeden olmağla kazâ-i mezbûra tâbi‘ Yorgadula ve Urgaz ve Torlu ve Istranca ve Yeniköy ve Fener karyeleri ve yine Hâslar defterine tâbi‘ nefs-i Midye ma‘a mahallât nâm karye keferesinin cizyeleri mukābelesinde mîrîye odun bağlanmak her vechile evlâ ve enfa‘ olmağla imdi zikr olunan karyelerden odun husûsuna vukūfu olan söz bilir içlerinden birkaç nefer re‘âyâyı mu‘accelen Dersa‘âdet’ime gönderesin ki cizyeleri mukābelesinde odunları kat‘ olunup ve karâr-dâde olup kimesneye zulm [ve] te‘addî olmaya deyû fermânım olmuşdur. Buyurdum ki hükm-i şerîfimle ( ) vardıkda bu bâbda sâdır olan emrim üzre amel edip dahi te’hîr ve tevakkuf ettirmeyip zikr olunan karyeler re‘âyâsından odun husûsuna vukūfu olup içlerinden söz bilir kimesnelerden birkaç neferi Dersa‘âdet’ime gönderesin ki gelip tarafeynin rızâlarıyla cizye mukābelesinde odunları kat‘ olunup ve karâr-dâde bulup kimesneye zulm ve te‘addî olmak ihtimâli olmaya, şöyle bilesin alâmet-i şerîfe i‘timâd kılasın. Tahrîren fi’l-yevmi’s-sânî min Zilka‘deti’ş-şerîfe sene isneteyn ve seb‘în ve elf. Vasale ileynâ fi’l-yevmi’l-hâmis min Zilka‘deti’ş-şerîfe sene 1072. (…)

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 56 - Hüküm no: 15 - Orijinal metin no: [4b-1])﻿

﻿

﻿

16. Hüküm

Terkos’a bağlı Sultan Mehmed Han Vakfı köylerine otlak zamanı gelenlerden vergi alınması

Akzâ kuzâti’l-müslimîn evlâ vülâtü’l-muvahhidîn ma‘denü’l-fazl ve’l-yakīn, hüccetü’l-hakkı ale’l-halkı ecma‘în, vârisü’l-ulûmi’l-enbiyâ’i ve’l-mürselîn el-muhtas bi mezîdi inâyeti’l-meliki’l-Mu‘în mevlânâ Hâslar kadısı -zîdet fezâ’iluhu-tevkī‘-i refî‘-i hümâyûn vâsıl olıcak ma‘lûm ola ki ceddim merhûm ve mağfûrun-leh Sultan Mehmed Hân -tâbe serâhu-evkāfı mukāta‘alarından kazâ-i mezbûre tâbi‘ Terkos ve sâir tevâbi‘i karyelerinin bi’l-fi‘l zâbiti olan dârende-i fermân-ı vâcibü’l-iz‘ân kıdvetü’l-emâsil ve’l-ekârim Mustafa -zîde kadruhû- südde-i sa‘âdetime arzuhâl edip evkāf-ı mezbûre karyelerinin toprağından hâricden ba‘zı kimesneler otlak zamânında koyunları ile gelip durup otundan ve suyundan intifâ‘ edip öşr ve resm gibi nesne vermeyip kānûn üzre otlak hakkı taleb eyledikde defterde öşr yazılmamışdır vermeziz deyû ta‘allül ve inâd etmeleriyle mahsûl ve kuzu küllî noksân terettüb eylediği bildirip imdi resm-i otlak defterde yazılmak lâzım değildir buyurdum ki hükm-i şerîfimle vardıkda husûs-ı mezbûra tamâm hakk-ı adl üzre mukayyed olup göresin arz olunduğu üzre otlak zamânında hâricden mezbûrlar koyunlar ile gelip mukāta‘a-i mezbûr toprağında durup otundan ve suyundan intifâ‘ edip öşr ve resm gibi nesne vermeyenlerin her üç yüz koyunları bir sürü addedip a‘lâ sürüden bir koyun ve evsat sürüden bir şişek ve ednâ sürüden bir toklu otlak hakkın hükm edip alıverip ta‘allül ve inâd ettirmeyesin mezbûr şer‘-i şerîf ve kānûna ve emr-i hümâyûnuma muhâlif kimesneye iş ettirmeyesin eslemeyip inâd üzre olanları yazıp bildirip husûs-ı mezbûr için tekrâr emr-i şerîfim irsâline muhtâc ettirmeyesin şöyle bilesin alâmet-i şerîfe i‘timâd kılasın. Tahrîren fî evâili şehri Zilhicceti’ş-şerîfe li sene isneteyn ve seb‘în ve elf. Vasale ileynâ fî 4 Muharremi’l-harâm sene 1073. Bi-makāmı Kostantıniyye el-mahrûse.

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 57 - Hüküm no: 16 - Orijinal metin no: [4b-2])﻿

﻿

﻿

17. Hüküm

Panayot v. Manol’ün mallarını satmak üzre Manol v. Todori’yi vekil tayin etmesi

Vilâyet-i Rumeli’nde cezîre-i İmroz’dan olup hâlâ mahmiye-i İstanbul’da mütemekkin olan Panayot v. Manol nâm zimmî meclis-i şer‘-i enver ve mahfil-i dîn-i münevverde takrîr-i kelâm ve ifâde-i merâm edip ile’l-ân zabt ve taht-ı tasarrufumda olup cezîre-i mezbûrede vâki‘ lede’l-ahâlî ve’l-cîrân ma‘lûmü’l-hudûd tarlayı bedel-i misl ile ve babam olup bundan esbak hâlik olan merkūm Manol’den irsen bana isâbet ve intikāl eden mülk-i mevrûs muhallefâtı semen-i misli ile âhara bey‘ ve tefvîz ve bedel ve semenlerini ahz ü kabz ve bana îsâle ve inde’l-hâce lede’l-hükkâmi’l-kirâm tarla-yı mezkûru ve babam hâlik-i merkūmdan bana irsen isâbet eden muhallefâtı vâzı‘ü’l-yed olanlar ile mürâfa‘a ve muhâsamaya ve kabz ve îsâle mü[te]vakkıf olduğu umûrun küllîsine işbu hâmilü’l-vesîka Boyacıoğlu demekle ma‘rûf Manol v. Todori nâm zimmîyi tarafımdan vekîl ve nâib-i menâb nasb ve ta‘yîn eyledim dedikde ol dahi vekâlet-i mezbûreyi kabûl ve hıdemât-ı lâzımesini edâya müte‘ahhid olmağın mâ cerâ kayd şüd. Fi’l-yevmi’s-sâmin aşer min Muharremi’l-harâm sene 1073.

Şuhûdü’l-hâl: Receb Ağa b. Maden, Hasan Muhzır, Panayot v. İstirati, Angili v. Mavridi ve gayruhüm.

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 58 - Hüküm no: 17 - Orijinal metin no: [4b-3])﻿

﻿

﻿

18. Hüküm

Derbend hizmeti karşılığı avârızdan muaf tutulan Devletli Kavak köyü ahalisine müdahale edilmemesi

Akzâ kuzâti’l-müslimîn evlâ vülâtü’l-muvahhidîn ma‘denü’l-fazli ve’l-yakīn, vârisü ulûmi’l-enbiyâ’i ve’l-mürselîn, hüccetü’l-hakkı ale’l-halkı ecma‘în, el-muhtas bi mezîdi inâyeti’l-meliki’l-Mu‘în mevlânâ Hâslar kadısı -zîdet fezâ’iluhu-tevkī‘-i refî‘-i hümâyûn vâsıl olıcak ma‘lûm ola ki kazâ-i mezbûr müzâfâtından Silivri kazâsına tâbi‘ Devletli Kavak nâm karye re‘âyâsı hâlâ Dersa‘âdet’ime âdem ve arzuhâl gönderip biz kadîmî defteri cedîd-i hâkānîde mukayyed avârız-ı dîvâniyye ve sâir tekâlîf-i örfiyyeden mu‘âfiyetle derbendçi olup hizmeti lâzımemizi edâ edip kusûrumuz yoğiken ve sefer-i hümâyûn için fermân olunan sürsat zahîresini dahi edâ eylemeği râzılar iken hâlâ kasaba-i mezbûr ahâlîsi sâir tekâlîfi dahi bizimle veriniz deyû rencîde ederler men‘i bâbında emr-i şerîf verilmek recâ ederiz deyû bildirdikleri ecilden Hazîne-i âmiremde mahfûz olan mevkūfât defterlerine nazar olundukda derbend hizmeti mukābelesinde avârızdan mu‘âf olanlar fermân-ı sürsat zahîresine râzı olup ancak hâne ile olan teklîfi dâhil olmamağın imdi fermânım olan sürsat zahîresini verip, hâne ile olan teklîf ile rencîde ettirilmeye deyû fermânım olmuşdur. Buyurdum ki hükm-i şerîfim vardıkda bu bâbda sâdır olan emrim üzre amel edip dahi mezbûrlar sefer-i hümâyûnum için emr-i şerîfimle ihrâcı fermân olan sürsat zahîresini verip, derbend hizmeti mukābelesinde hâne ile olan teklîf ile hilâf-ı emr ve defter rencîde ve remîde ettirmeyesin, şöyle bilesin alâmet-i şerîfe i‘timâd kılasın. Tahrîren fi’l-yevmi’s-sânî [min] şehri Zilka‘de sene isneteyn ve seb‘în ve elf. Vasale ileynâ fî 3 Zilka‘de sene 1072. Bi-makāmı Kostantıniyye el-mahrûse.

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 58 - Hüküm no: 18 - Orijinal metin no: [5a-1])﻿

﻿

﻿

19. Hüküm

Hırsızlıktan yakalananların mahkemeye sevkedilmeleri gerektiği

Fazîletlü Üsküdar ve Galata ve Eyüb Efendiler hazretleri serika ile tutulan sârıkları subaşılara teslîm edip birkaç günden sonra ıtlâk ettirildiği istimâ‘ olundu imdi gerekdir ki bundan böyle sirkat ile ahz olunan sârıkların şer‘le ahvâlleri görülüp hüccet olundukdan sonra subaşılara huzûruma getirmek için muhkem tenbîh ve te’kîd edip huzûruma gelmeden ıtlâk olunduğu istimâ‘ olunursa, subaşıların haklarından gelindiğinden gayrı sizin dahi özrünüz istimâ‘ olunmak ihtimâli yokdur deyû buyruldu. Vasale ileynâ fî 14 min Zilka‘deti’ş-şerîfe sene 1072.

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 59 - Hüküm no: 19 - Orijinal metin no: [5a-2])﻿

﻿

﻿

20. Hüküm

Eyüb kıyılarında balçık çıkaran kiremitçilere müdahale edilmemesi

Bî-vech kimesne mâni‘ olmaya, cevâbları var ise gelip cevâb verile deyû buyruldu. İzzetlü ve sa‘âdetlü sultânım hazretleri sağ olsun. Bu kulları Hasköy’de kiremitçi tâifesinden olup kadîmden Hazreti Eyyûb kurbunda olan deniz yalılarında balçık çıkaragelip bu âna gelince kimesne mâni‘ olmayıp ve rencîde olmaz iken ba‘zı kimesneler mâni‘ olup gadr olmağla kadîmden balçık çıkara geldiğimiz yerlerden yine çıkarıp kimesne müdâhale etmemek bâbında fazîletlü Eyüb Efendisi hazretleri şer‘le görüle deyû buyruldu-yı şerîf recâ olunur. Bâkī fermân Der-adlindir. Bende-i Kiremitçiyân. Vasale ileynâ fî 16 Zilka‘deti’ş-şerîfe sene 1072.

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 59 - Hüküm no: 20 - Orijinal metin no: [5a-3])﻿

﻿

﻿

21. Hüküm

Hâslar kazasındaki mîrî çayırların biçilip taşınması için belirlenen köy isimleri

Defter oldur ki İşbu bin yetmiş iki senesinde Hâslar kazâsında vâki‘ mîrî çayırların otu mu‘tâd-ı kadîm üzre biçilip ve taşınıp der-anbâr olunmak üzre hâlâ bu fakīre hitâben fermân-ı vâcibü’l-itâ‘at vârid olmağın husûs-ı mezbûr için araba ve tırpan ve digren ta‘yîn olunan kurâlardır ki zikr olunur. Sicill-i mahfûzdan nakl ve defter olunmuşdur. Min Şa‘bâni’l-mu‘azzam sene 1072. Nâhiye-i Çekmece-i küçük Nefs-i Çekmece Tırpan 15 Araba 1 Karye-i Anba[r]lı Tırpan 2 Araba 1 Karye-i Makrihorya Tırpan 7 Araba 2 Karye-i Safra Tırpan 4 Araba 3 Karye-i Kalyoz Tırpan 2 Araba 1 Karye-i Kum Tırpan 1 Araba 1 Karye-i Ayapa Tırpan 2 Araba 1 Nâhiye-i Büyükçekmece Karye-i Bigados Tırpan 60 Araba 14 Karye-i Sürgün Tırpan 12 Araba 4 Karye-i Kalikratya Tırpan 9 Araba 2 Karye-i Tarakatia Tırpan 2 Araba 2 Karye-i Kaladinye Tırpan 2 Araba 2 Karye-i Sırtapiho Tırpan 2 Araba 1 Karye-i Tihkure? Tırpan 6 Araba 5 Karye-i Eskice Tırpan 4 Araba 2 Karye-i Akça Burgaz Tırpan 2 Araba 2 Karye-i Şordas Tırpan 2 Araba 2 Karye-i Rumgardan Tırpan 2 Araba 1 Nâhiye-i Silivri Karye-i Fener Tırpan 60 Araba 15 Karye-i Handı Tırpan 12 Araba 3 Karye-i Çukurçengad? Digren 1 Araba 2 Karye-i Kurtulmuş Araba 1 Karye-i Köstemir Digren Nâhiye-i Terkos Karye-i Ayazma Araba 4 Karye-i Subaşı Digren 1 Karye-i Kâğıdhâne Digren 2 Karye-i Ayazma Kürdler Digren 20 Karye-i Yaylacık Kürdler Digren 25 Nâhiye-i Çatalca Karye-i Çakıl Tırpan 5 Nâhiye-i Ereğli Nefs-i Ereğli Tırpan 139 Araba 40 Karye-i Yakublu Araba 1 Karye-i Pınarbeyli Araba 1

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 60 - Hüküm no: 21 - Orijinal metin no: [5b-1])﻿

﻿

﻿

22. Hüküm

Gümrüğe bağlı Hâslar subaşılığı görevinin Solak Hasan Beşe’ye verilmesi

Vech-i tahrîr-i hurûf budur ki uhdemizde olan gümrük mülhakātından Hâslar-ı kebîr subaşılığı ve subaşılığına müte‘allik cürm ü cinâyet ve bâd-ı havâ ve yava ve kaçgun ve müjdegâne-i kul ve câriye ve beytülmâl-i âmme ve hâssa ve sâir emvâli? tahsîli işbu bin yetmiş iki senesi Şevvâli’l-mükerremi’nin onuncu gün dârende-i temessük Solak Hasan Beşe’ye ber vech-i emânet tefvîz ve sipâriş olunup mezbûr Hasan Beşe târih-i mesfûrda subaşılığı minvâl-i meşrûh üzre zabt u rabt ve vâki‘ olan mahsûlâtı ahz ü kabz edip taraf-ı âhardan kimesne mâni‘ olmaya ve âhardan kimesne müdâhale etmemek için işbu temessük tahrîr olunup yedine vaz‘ ve teslîm olunmuşdur. Tahrîren fi’t-târihi’l-mezbûr. Mustafa emîn-i gümrük hâlâ.

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 62 - Hüküm no: 22 - Orijinal metin no: [5b-2])﻿

﻿

﻿

23. Hüküm

Hâslar kazasından avârızhâne karşılığı olarak kürekçi bedellerinin tahsil edilmesi

Akzâ kuzâti’l-müslimîn evlâ vülâtü’l-muvahhidîn ma‘denü’l-fazl ve’l-yakīn, vârisü ulûmi’l-enbiyâ’i ve’l-mürselîn, hüccetü’l-hakkı ale’l-halkı ecma‘în, el-muhtas bi mezîdi inâyeti’l-meliki’l-Mu‘în mevlânâ Hâslar kadısı -zîdet fezâ’iluhu-tevkī‘-i refî‘-i hümâyûn vâsıl olıcak ma‘lûm ola ki kazâ-i mezbûrda vâki‘ yüz yirmi avârız hânelerinin yetmiş bir senesine mahsûb olmak üzre avârızları mukābelesinde kürekçi bedelleri tahsîli fermânım olmağla Hazîne-i âmiremden verilen mühürlü ve nişânlı mevkūfât defteri sûreti mûcebince, ol mikdâr avârızhânelerinin her bir hânesinden dörder yüz yirmi dokuz akçe kürekçi bedelleri Tersâne-i âmirem mühimmâtı için vakit ve zamânıyla cem‘ ve tahsîl ettirilmek fermânım olmuşdur. Buyurdum ki hükm-i şerîfimle ( ) vardıkda bu bâbda sâdır olan emrim üzre amel edip dahi kazâ-i mezbûrda vâki‘ ol mikdâr avârız hânelerinin târih-i mezbûrda mahsûb olmak üzre her bir hânesinden vech-i meşrûh üzre tahsîl fermânım olan dört yüz yirmi dokuz akçe kürekçi bedeli akçeleri irsâl olunan mühürlü ve nişânlı mevkūfât defteri sûreti mûcebince Tersâne-i âmirem mühimmâtı için tahsîl ve Hazîne-i âmirem defterlerinde îrâd ve masraf olunup mevkūfât defterlerine kayd ettirmek ve bundan mâ‘adâ Tersâne-i âmirem harcı için her bir hâneden on beş akçe ve cem‘ eden mübâşirin cihet-i ma‘îşeti için onar akçe alıverip bundan ziyâde bir akçe alınmaya ve aldırmayasın. Kesr-i defterden ve naks-ı hâne ve hilâf-ı emr ve defterden te‘addî ve tecâvüzden gāyet ihtirâz eyleyesiz şöyle bilesiz alâmet-i şerîfe i‘timâd kılasın. Tahrîren fi’l-yevmi’s-sâdis ve’l-ışrîn [min] Şa‘bâni’l-mu‘azzam li sene isneteyn ve seb‘în ve elf. Be makām-ı Kostantıniyye el-mahrûse.

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 62 - Hüküm no: 23 - Orijinal metin no: [6a-1])﻿

﻿

﻿

24. Hüküm

İstanbul etrafındaki mîrî çayırların biçilip taşınması

Akzâ kuzâti’l-müslimîn evlâ vülâtü’l-muvahhidîn ma‘denü’l-fazl ve’l-yakīn, hüccetü’l-hakkı ale’l-halkı ecma‘în, vârisü ulûmi’l-enbiyâ’i ve’l-mürselîn, el-muhtas bi mezîdi inâyeti’l-meliki’l-Mu‘în mevlânâ Hâslar kadısı -zîdet fezâ’iluhu-tevkī‘-i refî‘-i hümâyûn vâsıl olıcak ma‘lûm ola ki iftihârü’l-emâcid ve’l-ekârim bi’l-fi‘l Mirahor-ı evvel Mustafa -dâme mecduhû- Dersa‘âdet’ime mühürlü tezkire gönderip İstanbul etrâfında olan mîrî çayırların otu biçilip ve taşınıp der-anbâr olmak için arabacı ve digrenci ihrâc olmak lâzım olduğun bildirip emr-i şerîfimi recâ eylediği ecilden imdi kadîmden ola geldiği üzre vakit ve zamânıyla ihrâc ve itmâm-ı hizmeti ettirilmek fermânım olmuşdur. Buyurdum ki hükm-i şerîfimle ( ) vardıkda bu bâbda sâdır olan emrim üzre ahd edip târih-i mezbûre mahsûb olmak üzre mahalli mezbûrda olan mîrî çayırların otu biçilip ve taşınıp der-anbâr olmak için kadîmî [ü]zre digrenci olan karyelerden ne mikdâr araba ve digren ta‘yîn olunmuş ise ma‘rifet-i şer‘le ale’l-esâmî defter eylediklerinden sonra vakt ve zamânıyla ihrâc ve mübâşir-i mezbûra karışıp defter mûcebince tamamen çayır emîni olanlara teslîm ettirip itmâm-ı hizmet ettiresin şöyle ki kadîmden mîrî çayır hizmeti edâ edegelen re‘âyâdan ba‘zıları mücerred çayır hizmeti edâ eyleme[me]k için ve köprücü ve ma‘denci ve derbendçi ve sâir tarîkle mu‘âflarız deyû illet ederlerse kat‘an ol vechile ta‘allül ve nizâ‘ ettirmeyip kānûn-ı kadîm üzre defter mûcebince edâ eylediği çayır hizmeti edâ ettiresin el-hâsıl çayır husûsu Istabl-ı âmiremin ziyâde ehemmindendir ki ana göre mukayyed olup avk ve te’hîrden ve ihmâl ve müsâheleden ve re‘âyâdan akçe alınmadan ve alâkası olmayanlara müdâhale olmasından be gāyet ihtirâz eyleyesin şöyle bilesin alâmet-i şerîfe i‘timâd kılasın. Tahrîren fi’l-yevmi’r-râbi‘ ve’l-ışrîn sene isneteyn ve seb‘în ve elf. Der makām-ı Edirne el-mahrûse.

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 63 - Hüküm no: 24 - Orijinal metin no: [6a-2])﻿

﻿

﻿

25. Hüküm

Edirne’den İstanbul’a dönen padişahın menzillerde otağ kurması için gerekli malzemenin hazır edilmesi

Çıra ve tokmak için Mefâhirü’l-kuzât ve’l-ekârim ma‘denü’l-fazl ve’l-e‘âlîm mahrûse-i Edirne’den İstanbul’a varınca yol üzerinde vâki‘ olan kadılar -zîde fezâiluhüm-tevkī‘-i refî‘-i hümâyûn vâsıl olıcak ma‘lûm ola ki hâlâ mahrûse-i Edirne’den südde-i sa‘âdetim tarafına teveccüh-i hümâyûnum mukarrer olmağla taht-ı kazânızda nüzûl olunacak menâzilin her birinde otağ-ı hümâyûnum için yüz vakıyye çıra seksen aded tokmak ve sekiz bin aded kazık iştirâ ve tedârik ve hâzır ve âmâde ettirilmek fermânım olmuşdur. Buyurdum ki hükm-i şerîfimle ( ) vardıkda bu bâbda sâdır olan emrim üzre amel edip dahi te’hîr ve tevakkuf eylemeyip otağ-ı hümâyûnum için nüzûl olunacak menâzilin her birinde yüz vakıyye çıra ve seksen aded tokmak ve sekiz bin aded kazık iştirâ ve tedârik ve hâzır ve âmâde ettirip ihmâl ve müsâhele eylemeyesin şöyle bilesin alâmet-i şerîfe i‘timâd kılasın. Tahrîren fi’l-yevmi’s-sâlis ve’l-ışrîn min Recebi’l-ferd sene isneteyn ve seb‘în ve elf. Edirne el-mahrûse. Vasale ileynâ fî 15 min Şa‘bâni’l-mu‘azzam sene 1072.

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 63 - Hüküm no: 25 - Orijinal metin no: [6b-2])﻿

﻿

﻿

26. Hüküm

Çatalca’da otlatılan beygirler için gözcüler tayini

Fazîletlü Hâslar kadısı efendi hazretleri Çatalca nâm mahalde otlak için irsâl olunan bârgirlere ücretleri ile gözcüler tedârik olunmak deyû buyruldu. Fî 25 ( ) [Şa‘bân] sene 1072. Vasale ileynâ fî 25 ( ) [Şa‘bân sene 1072].

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 64 - Hüküm no: 26 - Orijinal metin no: [6b-3])﻿

﻿

﻿

27. Hüküm

Peremeci ve kayıkçıların kürekçi bedelini ödemeleri

İzzetlü yeniçeri ağası hazretleri Yeniçeri ve cebeci ve topçu ve arabacı ve acemi oğlandan peremeci ve kayıkçı olanların ba‘zıları her sene verile gelen kürekçi bedelini vermede ta‘allül ederler imiş imdi husûs-ı mezbûre tekayyüd olunup ve mezbûrlara bir vechile ta‘allül ettirilmeyip kadîmden veregeldikleri üzre lâzım gelen kürekçi bedelini bu sene-i mübârekede dahi edâ edesiz deyû buyruldu. Fî 19 ( ) sene [10]72.

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 64 - Hüküm no: 27 - Orijinal metin no: [6b-4])﻿

﻿

﻿

28. Hüküm

Tophane için gerekli olan toprağın Ayastefanos’ta yerinin hazırlanması

Hazreti Eyyûb mollası İzzetlü ve fazîletlü efendi hazretleri -zîde fazluhû- tezkire-i dîvân vusûlünde ma‘lûm ola ki Tophâne-i âmirem için mu‘tâd-ı kadîm üzre her sene hâzır olunagelen toprağın Ayastefanos’da yerin ayırılıttırdıp hâzır etmek için fermân-ı âlişân sâdır olmuşdur. Ber-mûceb-i fermân olunan mahalli mezbûra âdemler ta‘yîn edip ayırılıttırdıp hâzır ettiresin. Fî 21 [Ramazâ]n sene 1072.

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 64 - Hüküm no: 28 - Orijinal metin no: [6b-5])﻿

﻿

﻿

29. Hüküm

Sürsat ve saman satın alımıyla ilgili mükellefiyetin avârız muafiyetiyle ilgisi olmadığı

Akzâ kuzâti’l-müslimîn evlâ vülâtü’l-muvahhidîn, el-muhtas bi mezîdi inâyeti’l-meliki’l-Mu‘în mevlânâ Hâslar kadısı -zîdet fezâ’iluhu-tevkī‘-i refî‘-i hümâyûn vâsıl olıcak, kazâ-i mezbûre tâbi‘ Küçükçekmece re‘âyâsı hâlâ mahrûse-i Edirne’den Dersa‘âdet’ime adam ve arzuhâl gönderip yine kazâ-i mezbûre tâbi‘ Hazreti Ebâ Eyyûb Ensârî mahallâtında ve mahkeme kurâsında ve Edirnekapısı ve Topkapısı ve Yenikapı taşrasının mahallelerinde ve on pâre su nâzırı karyeleri tekâlîf-i şâkkadan ve avârızdan ve kendi bağlarının resm-i hamrından mu‘âf ve müsellem olup ve sürsat ve iştirâ samanından ve gayrıdan mu‘âf olmayıp ancak bir sene su yolu bahânesiyle vermeyip mezbûrlar ol vermedikleri seneyi temessük edinip hâlâ bu sene iştirâsı fermân olunan zehâyiri ve dikākı bizimle ma‘an vermekde inâd ve muhâlefet ederler tahammüllerine göre zikr olunan su nâzırı karyeler ahâlîsi dahi mukayyed üzre edâ eylemeleri bâbında emr-i şerîfim verilmek recâ eylediği ecilden Hazîne-i âmiremde mahfûz olan mevkūfât defterlerine nazar olundukda, fermân olunan sürsat ve iştirâ tekâlîf-i örfiyyeden olmayıp mu‘âf ve gayr-ı mu‘âf umûm üzre dâhillerdir ve hatt-ı hümâyûn-ı sa‘âdet makrûn ile mukaddemâ İstanbul’un su yolu için avârız-ı dîvâniyye ve tekâlîf-i örfiyye ve şâkkadan mu‘âf olan karyelerin mu‘âfnâmelerinin kaydında sürsat ile iştirâ takdîrince olunmayıp, sâir tekâlîfden mu‘âflardır dedi taşcı ocağından otuz beş nefer olup hizmetli olmağla sürsat taleb olunmaya deyû emr-i şerîf verildiği mastûr ve mukayyed olmağın vech-i meşrûh üzre amel olunmak emrim olmuşdur. Buyurdum ki hükm-i şerîfim vardıkda bu bâbda sâdır olan emrim üzre amel edip dahi hâlâ fermânım olunan sürsat zahîresine ve iştirâ-i samana mu‘âf ve gayr-ı mu‘âf dâhil olmağla taşcı ocağında olan otuz beş neferden mâ‘adâsından zikr olunan su nâzırı karyeleri ahâlîsine ve sâirlerine ma‘rifet-i şer‘le ale’s-seviyye edâ edip biz mu‘âfız deyû min ba‘d kimesneye ol vechile ta‘allül ettirmeyip emr-i âhar irsâline muhtâc eylemeyesin şöyle bilesin alâmet-i şerîfe i‘timâd kılasın. Tahrîren fi’l-yevmi’l-hâmis ve’l-ışrîn min şehri Recebi’l-ferd li sene isneteyn ve seb‘în ve elf.

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 65 - Hüküm no: 29 - Orijinal metin no: [7a-1])﻿

﻿

﻿

30. Hüküm

Padişahın, Çatalca’da sürgün avı yapacağından gerekli hazırlıkların yapılması

Fazîletlü Eyüb Efendisi hazretleri hâliyâ şevketlü ve salâbetlü pâdişâh-ı zıll-ı Yezdân hazretleri Çatalca’da sürgün avı ettirmeğe murâd-ı hümâyûnları olmağla imdi oldur ki fermân olunduğu üzre taht-ı kazânızdan ve nefs-i Eyüb’den mu‘tâd-ı kadîmeleri üzre re‘âyâ ve berâyâ ve sâir ihrâcı lâzım gelenleri mu‘accelen ihrâc edip işbu pazartesi ve salı günü avgâh olan yerleri üzre avın sürdürüp vakit ve zamânıyla mahalli mezbûre yetiştirmeğe sa‘y ve iltizâm edip ihmâl ve tekâsülden hazer eyleyesin deyû buyruldu. Kad vasale fî 24 ( ) sene 1072.

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 66 - Hüküm no: 30 - Orijinal metin no: [7a-2])﻿

﻿

﻿

31. Hüküm

Küçük Hâslar subaşılığının Mehmed Beşe’ye verilmesi

Vech-i tahrîr-i hurûf budur ki Uhdemizde olan gümrük mülhakātından Edirnekapısı hâricinde vâki‘ Küçük Hâslar subaşılığı işbu bin yetmiş iki senesi Zilka‘desi gurresinden mâh-ı mezbûr tamâmına değin bin iki yüz akçe vermek üzre, maktû‘an dârende-i temessük Mehmed Beşe’ye deruhde olunup mezbûr târih-i mezbûrdan subaşılık-ı mersûmu mu‘tâd-ı kadîm üzre zabt u rabt ve vâki‘ olan mahsûlâtın ahz ü kabz edip taraf-ı âhardan kimesne müdâhale ve ta‘arruz etmeyip mâni‘ ve müzâhim olmamak için işbu temessük tahrîr olunup def‘ ve teslîm olunmuşdur. Tahrîren fi’t-târihi’l-mezbûr Emîn-i gümrük Vasale ileynâ fî şevvâli’l-mükerr[em]

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 66 - Hüküm no: 31 - Orijinal metin no: [7a-3])﻿

﻿

﻿

32. Hüküm

Sürsat vergisi toplanması için yaftalar dağıtılması

Defter oldur ki işbu sene isneteyn ve seb‘în ve elf şehri Recebi’l-ferdinin on altıncı günü vârid olan sürsat ki bahâları mîrîden verilmek üzre emr-i şerîfi mahkeme-i Eyüb’e vâsıl olup ( ) olundukdan sonra beyne’r-re‘âyâ tevzî‘ ve tahammüllerine göre tahmîl defteridir ki kabzına memûr olan Ömer Ağa ma‘rifetiyle tahrîr ve yaftaları re‘âyâya verilmişdir. Hurrire fi’t-târihi’l-mezbûr. Cem‘an tahsîli fermân olunan zahîredir ki ber mûceb-i fermân-ı âlî Küçükçekmece ma‘a Eyyûb Ensârî’de tekmîl olu[nan]. şa‘îr 2000 keyl dakīk 220 keyl hatab 300 çeki saman 600 kıyye otluk araba mükemmel 60 adedi Şa‘îr râh-ı âbîlerden Küçükçekmeceli’den Eyüb mahallesinden cem‘an 2000 Dakīk râh-ı âbîlerden Küçükçekmeceli’den Eyüb kurâsından cem‘an 220 Hatab râh-ı âbîlerden Küçükçekmeceli’den Eyüb kurâsından cem‘an 300 Otluk râh-ı âbîlerden araba Küçükçekmeceli’den cem‘an 60 Saman râh-ı âbîlerden Küçükçekmeceli’den cem‘an 600. Minhâ şa‘îr 500 keyl dakīk 60 keyl hatab 75 çeki saman 150 kıyye otluk araba mükemmel 15 adedi İşbu zehâyir râh-ı âbîler kurâsı ki on iki karyedir. Kāimmakām-ı sadr-ı âlî hazretlerinin buyruldu-yı şerîfi üzre anlardan El-bâkī. şa‘îr 800 keyl dakīk 80 keyl hatab 113 çeki saman 225 kıyye otluk araba mükemmel 23 adedi İşbu mikdâr zehâyiri dahi Küçükçekmece nâhiyesi ahâlîsi bi’r-rızâ deruhde ve kabûl ve tahsîli iltizâm olmuşlardır. El-bâkī şa‘îr 700 keyl dakīk 80 keyl hatab 112 çeki saman 225 kıyye otluk araba mükemmel 22 adedi İşbu mikdâr zehâyiri dahi Eyyû Ensârî kurâları ahâlîsi bi’r-rızâ deruhde ve kabûl ve tahsîli iltizâm eylemişlerdir. Minhâ Kasaba-i Hasköy şa‘îr 335 k[eyl] dakīk 33 k[eyl] hatab 22 çeki otluk 7 araba saman 35 kıyye Yaftalar verilmişdir. Karye-i Cuhûd Burgaz şa‘îr 71 k[eyl] dakīk 10 k[eyl] hatab 22 çeki otluk 5 akrabâ saman 40 kıyye Yaftalar verilmişdir. Karye-i Litroz şa‘îr 71 k[eyl] dakīk 10 k[eyl] hatab 10 çeki otluk 3 araba saman 22 kıyye Yaftalar verilmişdir. Karye-i Nifoz şa‘îr 41 k[eyl] dakīk 7 k[eyl] hatab 9 çeki otluk 2 araba saman 21 kıyye Yaftası verilmişdir. Karye-i Ayapa şa‘îr 45 k[eyl] dakīk 5 k[eyl] hatab 8 çeki otluk 1 araba saman 16 kıyye Yaftalar verilmişdir. Karye-i Alibey şa‘îr 11 k[eyl] dakīk 5 k[eyl] hatab 6 çeki saman 12 kıyye Yaftası verilmişdir. Karye-i Pervaliçe ma‘a Çavuş şa‘îr 10 k[eyl] dakīk 12 k[eyl] hatab 6 çeki otluk 1 araba Nısfiyet üzre saman 12 kıyye Yaftası verilmişdir. Karye-i Kâğıdhâne şa‘îr 25 k[eyl] dakīk 22 k[eyl] hatab 9 çeki otluk 1 araba saman 18 kıyye Yaftası verilmişdir. [8a] Karye-i Ayas Ağa şa‘îr 20 k[eyl] dakīk 2 k[eyl] hatab 7 çeki otluk 1 araba saman 14 kıyye Yaftası verilmişdir. Karye-i Soğanlı şa‘îr 15 k[eyl] dakīk 3 k[eyl] hatab 7 çeki otluk 1 araba saman 14 kıyye Yaftası verilmişdir. Karye-i Papas Bergos şa‘îr 5 k[eyl] dakīk nısf hatab 3 çeki saman 10 kıyye Yaftası verilmişdir. Karye-i Bosna şa‘îr 8 k[eyl] dakīk nısf hatab 3 çeki saman 11 kıyye Yaftası verilmişdir. Cem‘an Eyyûb-i Ensârî kurâsına tahmîl olunan zehâyir şa‘îr 700 k[eyl] dakīk 80 k[eyl] hatab 112 çeki saman 225 kıyye otluk 22 araba mükemmel Sahh.

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 66 - Hüküm no: 32 - Orijinal metin no: [7b-1])﻿

﻿

﻿

33. Hüküm

Eyüb Evkafı’na ait ihtisab vergisini toplama işinin Hacı Hüseyin Bey ve Musli Bey’e verilmesi

Vech-i tahrîr-i hurûf oldur ki civâr-ı Kostantıniyye’de âsûde alemdâr-ı Resûl-i ekrem -sallallâhu te‘âlâ aleyhi ve sellem-olan Hazreti Ebâ Eyyûb-i Ensârî -aleyhi’r-rahmetü’l-Bârî-’nin evkāf-ı şerîfelerinden kasaba-i mezbûrenin ihtisâbı vakf-ı şerîfe mahsûl kayd olunup senede otuz yedi bin akçeye olmağın işbu bin yetmiş iki senesi Şa‘bânü’l-mu‘azzamı gurresinden sene tamâmına değin zabt ve vakfa âid olan mahsûlâtı ahz ü kabz etmek üzre işbu bâ‘is-i temessük Hacı Hüseyin Bey ve Musli Bey nâm kimesneler ber vech-i iştirâke tâlibler olup mezbûrlara şehri mezbûr gurresinden sene tamâmına değin zabt etmek üzre tevliyyetim hasebiyle deruhde olunup kadîmden cânib-i şerîfe âid ve râci‘ hukūk ve rüsûma ahz ü kabz edip beher şehr yevmü’l-kıst hesâbı üzre maktû‘unu cânib-i vakf-ı şerîfe edâ ve teslîm eyleyip ve kasaba-i mezbûre tüccârları üzerine muhtesib ve zâbit bilip şer‘a muvâfık sözünden tecâvüz etmeyeler deyû işbu hurûf ketb olunup âhardan müdâhale olunmaya deyû yedlerine vaz‘ olundu. Tahrîren fî 28 [min] şehri Recebi’l-ferd sene 1072. Vasale ileynâ fî 29 şehri Recebi’l-ferd sene 1072. Bende Mehmed.

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 71 - Hüküm no: 33 - Orijinal metin no: [8a-1])﻿

﻿

﻿

34. Hüküm

Küçük Hâslar subaşılığı görevinin Murad Beşe’ye verilmesi

Vech-i tahrîr-i hurûf oldur ki Edirnekapısı hâricinde vâki‘ Küçük Hâslar subaşılığı bin yetmiş iki senesi Ramazan-ı şerîfin ibtidâsından Zilhicce’nin âhirine gelince dârende-i temessük Murad Beşe nâm kimesneye deruhde olunmuşdur gerekdir ki mezbûr vech-i meşrûh üzre mukāta‘a-i mezbûru zabt u rabt edip taraf-ı âhardan bir ferd müdâhale eylememek bâbında yedine zabt temessükü verilmişdir. Fi’t-târihi’l-mezbûr. Gümrük emîni Ahmed Ağa.

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 71 - Hüküm no: 34 - Orijinal metin no: [8a-2])﻿

﻿

﻿

35. Hüküm

Edirne’den İstanbul’a dönen padişahın maiyeti halkı ve davarları için menzil zahiresi tedariki

Akzâ kuzâti’l-müslimîn evlâ vülâtü’l-muvahhidîn ma‘denü’l-fazl ve’l-yakīn, hüccetü’l-hakkı ale’l-halkı ecma‘în, vârisü ulûmi’l-enbiyâ’i ve’l-mürselîn, el-muhtas bi mezîdi inâyeti’l-meliki’l-Mu‘în mevlânâ Hâslar kadısı -zîdet fezâ’iluhu-tevkī‘-i refî‘-i hümâyûn vâsıl olıcak ma‘lûm ola ki İnşâ’allâhü te‘âlâ devleti ikbâl ve sa‘âdet ve iclâl ile mahrûse-i Edirne’den Âsitâne-i sa‘âdetim tarafına teveccüh-i hümâyûnum mukarrer olmağla rikâb-ı hümâyûnumla memûr olan kapım kulları ve Istabl-ı âmirem davarları için menâzil zahîresi tedârik ve ihzârı lâzım ve mühim olup imdi taraf-ı mîrîden akçesi verilmek üzre İstanbul kilesi arpa yirmi dörder akçeye ve dakīkin kilesi altmış akçeye ve her bir mükemmel otluk arabası yüzer akçeye olmak üzre kazâ-i mezbûre tâbi‘ Çatalca nâhiyesinde iki bin beş yüz kile şa‘îr ve beş yüz kile dakīk ve yalnız yüz seksen araba otluk ve bin altı yüz kantar saman ve yalnız altı yüz çeki odun iştirâ ve tedârik ve Çatalca menziline nâibinle ihzâr ve nüzül emînine teslîm ettirilmek fermânım olmuşdur. Buyurdum ki hükm-i şerîfimle ( ) vardıkda bu bâbda sâdır olan emrim üzre amel edip dahi te’hîr ve tevakkuf eylemeyip zikr olunan zahîreyi emr-i şerîfim vardığı gibi hesâb-ı merkūm üzre mu‘accelen iştirâ ve tedârik ve nâibine menzili mezbûrda hâzır ve emr-i hümâyûnumda nüzül emînine teslîm edip ol dahi mevkūfât defterlerine kayd ettiresin ki menzili mezbûrda ashâbına akçesi Hazîne-i âmiremden bi’t-tamâm edâ oluna ve zikr olunan zahîre iştirâsına mu‘âf ve gayr-ı mu‘âf dâhillerdir ale’s-seviyye beherinin tahammüllerine göre tevzî‘ ettirip kimesneye ta‘allül ve nizâ‘ ettirmeyesin ve tevzî‘ defterinin bir sûretini imzâlayıp mühürleyip mübâşir-i mezbûr ile südde-i sa‘âdetime irsâl eyleyesin husûs-ı mezbûrda ihtimâm üzre olup sonradan tecessüs olundukda, hilâfı zuhûrundan ziyâde hazer eyleyesin şöyle bilesin alâmet-i şerîfe i‘timâd kılasın. Tahrîren fi’l-yevmi’r-râbi‘ min şehri Recebi’l-ferd sene isneteyn ve seb‘în ve elf. Bi-makāmı mahrûse-i Edirne.

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 72 - Hüküm no: 35 - Orijinal metin no: [8b-1])﻿

﻿

﻿

36. Hüküm

Suyolu masraflarından muaf köylülerle Küçükçekmece ahalisinin muhakemesi

Kad vasale ileynâ fi’l-yevmi’t-tâsi‘ aşer min şehri Recebi’l-ferd sene 1072. Sûret-i buyruldu-yı şerîfdir ki kazâ-i mezbûrda olan suyolu için mu‘âf olan kurâ ahâlîsi ile Küçükçekmece ahâlîsi izzetlü ve sa‘âdetlü kāimmakām hazretlerinin huzûrlarında suyolu nâzırı olan Mustafa Ağa muvâcehesinde mürâfa‘a olunduklarında, karye-i mezbûre Küçükçekmece ahâlîsine ihsân buyurdukları buyruldu-yı şerîfdir ki kayd olundu. Vârid olan emr-i şerîf-i âlîşân mûcebince mu‘accelen tahsîl ettirilip menzili mezbûrda vakt ve zamânıyla hâzır ve âmâde ettirile deyû buyruldu.

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 72 - Hüküm no: 36 - Orijinal metin no: [8b-2])﻿

﻿

﻿

37. Hüküm

Küçük Hâslar subaşılığının Mehmed Beşe’ye verilmesi

Vasale ileynâ fi’l-yevmi’t-tâsi‘ aşer min Recebi’l-mürecceb. Vech-i tahrîr-i hurûf budur ki uhdemizde olan gümrük mülhakātından li sene isneteyn ve seb‘în ve elf Edirnekapısı hâricinde vâki‘ Küçük Hâslar subaşılığı işbu bin yetmiş iki senesi Şa‘bânü’l-mu‘azzamı gurresinde beher mâh biner akçe vermek şartı üzre dârende-i temessük Mehmed Beşe’ye deruhde olunup üç aylık maktû‘u üç bin akçeyi ber vech-i peşîn alıp mezbûr mukāta‘a-i merkūmu mu‘tâd-ı kadîm üzre zabt u rabt edip taraf-ı âhardan kimesne müdâhale ve mu‘âraza ve münâza‘a etmemek için işbu temessük tahrîr olunup yedine vaz‘ ve teslîm olunmuşdur. Tahrîren fi’t-târihi’l-mezbûr. El-muharrir Ahmed Ağa.

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 73 - Hüküm no: 37 - Orijinal metin no: [8b-3])﻿

﻿

﻿

38. Hüküm

Edirne’den İstanbul’a dönen padişahın maiyeti ve davarları için menzil zahiresi tedariki

Akzâ kuzâti’l-müslimîn evlâ vülâtü’l-muvahhidîn ma‘denü’l-fazli ve’l-yakīn, hüccetü’l-hakkı ale’l-halkı ecma‘în, vârisü ulûmi’l-enbiyâ’i ve’l-mürselîn, el-muhtas bi mezîdi inâyeti’l-meliki’l-Mu‘în mevlânâ Hâslar kadısı -zîdet fezâ’iluhu-tevkī‘-i refî‘-i hümâyûn vâsıl olıcak ma‘lûm ola ki İnşâ’allâhü te‘âlâ devleti ikbâl ve sa‘âdet ve iclâl ile mahrûse-i Edirne’den Âsitâne-i sa‘âdetim tarafına teveccüh-i hümâyûnum mukarrer olmağla rikâb-ı hümâyûnuma memûr olan kapım kulları ve Istabl-ı âmirem davarları için menâzil zahîresi tedârik ve ihzârı lâzım ve mühim olmağın imdi taraf-ı mîrîden akçesi verilmek üzre her bir İstanbul keyli arpa yirmi dörder akçeye ve dakīkin kilesi altmış akçeyedir ve her bir mükemmel otluk arabası yüzer akçeye ve samanın kantarı on beş akçeye ve odunun çekisi yirmişer akçeye olmak üzre kazâ-i mezbûre tâbi‘ Terkos nâhiyesinde yalnız iki bin kile şa‘îr ve iki yüz kile dakīk ve yüz araba otluk ve yalnız sekiz yüz kantar saman ve altı yüz çeki odun iştirâ ve tedârik ve Çatalca menziline nâibinle ihzâr ve nüzül emînine teslîm ettirilmek fermânım olmuşdur. Buyurdum ki hükm-i şerîfimle ( ) vardıkda bu bâbda sâdır olan emrim üzre amel edip dahi kat‘â te’hîr ve tevkīf eylemeyip zikr olunan kazâya emr-i şerîfim vardığı gibi hesâb-ı merkūm üzre mu‘accelen iştirâ ve tedârik ve nâibinle menzili mezbûra hâzır ve emân [âmâde] ve ordu-yı hümâyûnumda menzil emînine teslîm ettirip teslîm-i temessük mevkūfât defterlerine kayd ettiresin ki menzili mezbûrda ashâb-ı hukūk akçesi Hazîne-i âmirem[den] bi’t-tamâm edâ oluna ve zikr olunan zahîre iştirâsına mu‘âf ve gayr-ı mu‘âf dâhillerdir ale’s-seviyye her birisinin tahammüllerine göre tevzî‘ ve iştirâ ettirip kimesneye ta‘allül ve nizâ‘ ettirmeyesin ve tevzî‘ defterinin bir sûretin imzâlayıp ve mühürleyip mübâşir-i mezbûr ile südde-i sa‘âdetime irsâl eyleyesin el-hâsıl husûs-ı mezbûrda ihtimâm üzre olup sonradan tecessüs olundukda, hilâfı zuhûrunda[n] ziyâde hazer eyleyesin şöyle bilesin alâmet-i şerîfe i‘timâd kılasın. Tahrîren fi’l-yevmi’r-râbi‘ [min] şehri Receb sene isneteyn ve seb‘în ve elf. Mahrûse-i Edirne.

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 73 - Hüküm no: 38 - Orijinal metin no: [9a-1])﻿

﻿

﻿

39. Hüküm

Edirne’den İstanbul’a dönen padişahın maiyeti halkı ve davarları için menzil zahiresi tedariki

Akzâ kuzâti’l-müslimîn evlâ vülâtü’l-muvahhidîn ma‘denü’l-fazli ve’l-yakīn, hüccetü’l-hakkı ale’l-halkı ecma‘în, vârisü ulûmi’l-enbiyâ’i ve’l-mürselîn, el-muhtas bi mezîdi inâyeti’l-meliki’l-Mu‘în mevlânâ Hâslar kadısı -zîdet fezâ’iluhu-tevkī‘-i refî‘-i hümâyûn vâsıl olıcak ma‘lûm ola ki İnşâ’allâhü te‘âlâ devleti ikbâl ve sa‘âdet-i iclâl ile mahrûse-i Edirne’den Âsitâne-i sa‘âdetim tarafına teveccüh-i hümâyûnum mukarrer olmağla rikâb-ı hümâyûnuma memûr olan kapım kulları ve Istabl-ı âmirem davarları için menâzil zahîresi tedârik ve ihzârı lâzım ve mühim olmağın imdi taraf-ı hazîneden akçesi verilmek üzre her bir İstanbul kilesi arpa yirmi dörder akçeye ve dakīkin kilesi altmış akçeye ve her bir mükemmel otluk arabası yüzer akçeye ve samanın kantarı on beş akçeye ve odunun her bir çekisi yirmişer akçeye olmak üzre kazâ-i mezbûre tâbi‘ Midye nâhiyesinde iki bin kile şa‘îr ve iki yüz kile dakīk ve elli araba otluk ve beş yüz kantar saman ve iki yüz çeki odun iştirâ ve tedârik ve Çatalca menzilinde nâibinle ihzâr ve nüzül emînine teslîm ettirilmek fermânım olmuşdur. Buyurdum ki [hükm-i] şerîfimle ( ) vardıkda bu bâbda sâdır olan emrim üzre amel edip dahi kat‘â te’hîr ve tevakkuf eylemeyip zikr olunan emr-i şerîfim vardığı gibi hesâb-ı merkūm üzre mu‘accelen iştirâ ve tedârik ve nâibinle menzili mezbûra hâzır ve âmâde ve ordu-yı hümâyûnumda nüzül emînine teslîm ettirip ol temessükü mevkūfât defterlerine kayd ettiresin ki menzili mezbûrda ashâbına akçesi Hazîne-i âmireme bi’t-tamâm edâ oluna ve zikr olunan zahîre iştirâsına mu‘âf ve gayr-ı mu‘âf dâhillerdir ale’s-seviyye her birisinin tahammüllerine göre tevzî‘ ve iştirâ edip kimesneye ta‘allül ve nizâ‘ ettirmeyesin ve tevzî‘ defterinin bir sûretin imzâlayıp ve mühürleyip mübâşir-i mezbûr ile südde-i sa‘âdetime irsâl eyleyesin husûs-ı mezbûrda ihtimâm üzre olup sonradan [tecessüs] olundukda hilâfı zuhûrunda[n] ziyâde ihzâr eyleyesin şöyle bilesin alâmet-i şerîfe i‘timâd kılasın. Tahrîren fi’l-yevmi’r-râbi‘ min şehri Receb sene isneteyn ve seb‘în ve elf. El-mahrûse-i Edirne.

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 74 - Hüküm no: 39 - Orijinal metin no: [9a-2])﻿

﻿

﻿

40. Hüküm

Edirne’den İstanbul’a dönen padişahın maiyeti halkı ve davarları için menzil zahiresi tedariki

Matlab Sene-i sâbıkın sürsat emridir. Akzâ kuzâti’l-müslimîn evlâ vülâtü’l-muvahhidîn ma‘denü’l-fazli ve’l-yakīn, hüccetü’l-hakkı ale’l-halkı ecma‘în, vârisü ulûmi’l-enbiyâ’i ve’l-mürselîn, el-muhtas bi mezîdi inâyeti’l-meliki’l-Mu‘în mevlânâ Hâslar kadısı -zîdet fezâ’iluhu-tevkī‘-i refî‘-i hümâyûn vâsıl olıcak ma‘lûm ola ki İnşâ’allâhü te‘âlâ devleti ikbâl ve sa‘âdet-i iclâl ile mahrûse-i Edirne’den Âsitâne-i sa‘âdetim tarafına teveccüh-i hümâyûnum [mukarrer] olmağla rikâb-ı hümâyûnumla memûr olan kapım kulları ve Istabl-ı âmirem davarları için menâzil zahîresi tedârik ve ihzârı lâzım ve mühim olmağın imdi taraf-ı mîrîden akçesi verilmek üzre her bir İstanbul kilesi arpa yirmi dörder akçeye ve dakīkin kilesi altmış akçeye ve her bir mükemmel otluk arabası yüzer akçeye ve samanın kantarı on beş akçeye ve odunun her bir çekisi yirmişer akçeye olmak üzre kazâ-i mezbûre Küçükçekmece ve Ebâ Eyyûb Ensârî nâhiyesinden iki bin kile şa‘îr ve iki yüz yirmi kile dakīk ve yalnız altmış araba otluk ve altı yüz kantar saman ve üç yüz çeki odun iştirâ ve tedârik ve Yarık Bergos menzilinde nâibinle ihzâr ve nüzül emînine teslîm ettirilmek fermânım olmuşdur. Buyurdum ki hükm-i şerîfimle ( ) vardıkda bu bâbda sâdır olan emrim üzre amel edip dahi kat‘â te’hîr ve tevakkuf eylemeyip zikr olunan zahîreyi emr-i şerîfim vardığı gibi hesâb-ı merkūm üzre mu‘accelen iştirâ ve tedârik ve nâibinle menzili mezbûrda zabt ve âmâde ve ordu-yı hümâyûnumda nüzül emînine teslîm ettirip ol temessükü mevkūfât defterlerine kayd ettiresin ki menzili mezbûrda ashâbına akçesi Hazîne-i âmiremden bi’t-tamâm edâ oluna ve zikr olunan zahîre iştirâsına mu‘âf ve gayr-ı mu‘âf dâhillerdir ale’s-seviyye her birinin tahammüllerine göre tevzî‘ ve iştirâ ettirdip kimesneye ta‘allül ve nizâ‘ ettirmeyesin ve tevzî‘ defterinin bir sûretin imzâlayıp ve mühürleyip mübâşir-i mezbûr ile südde-i sa‘âdetime irsâl eyleyesin el-hâsıl husûs-ı mezbûre ihtimâm üzre olup sonradan tecessüs olundukda hilâfı zuhûrundan ziyâde hazer eyleyesin şöyle bilesin alâmet-i şerîfe i‘timâd kılasın. Tahrîren fi’l-yevmi’s-sâlis [min] şehri Recebi’l-ferd sene isneteyn ve seb‘în ve elf. Vasale ileynâ fi’l-yevmi’s-sâdis aşer sene 1072. El-mahrûse-i Edirne.

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 75 - Hüküm no: 40 - Orijinal metin no: [9b-1])﻿

﻿

﻿

41. Hüküm

Edirne’den İstanbul’a dönen padişahın maiyeti ve davarları için menzil zahiresi temini

Matlab İsti‘câl-i zehâyir Mefâhirü’l-kuzât ve’l-hükkâm ma‘denü’l-fazli ve’l-kelâm Edirne’den Âsitâne-i sa‘âdete varınca menâzil zahîresi ta‘yîn olunan yerlerin kadıları -zîde fazluhüm-ve mefâhirü’l-emâsil ve’l-akrân kethüdâ yerleri ve yeniçeri serdârları ve a‘yân-ı vilâyetin iş erleri -zîde kadruhüm-tevkī‘-i refî‘-i hümâyûn vâsıl olıcak ma‘lûm ola ki İnşâ’allâhü te‘âlâ devlet ve ikbâl ve sa‘âdet-i iclâl mahrûse-i Edirne’den Âsitâne-i sa‘âdetim tarafına teveccüh-i hümâyûnum mukarrer ve hareket-i hümâyûnum karîb olmağla taht-ı kazânızda iştirâ ve menâzile ihzârı fermânım olan zahîreyi mukaddemâ irsâl olunan emr-i şerîfim mûcebince mu‘accelen iştirâ ve tedârik ve İnşâ’allâhü te‘âlâ işbu mâh-ı Receb’in yirmi beşinci gününe değin menâzile hâzır ve âmâde ettirmeniz bâbında fermân-ı âlîşânım sâdır olmuşdur. Buyurdum ki hükm-i şerîfimle ( ) vardıkda bu bâbda sâdır olan emrim üzre amel edip dahi kat‘â te’hîr ve tevakkuf eylemeyip taht-ı kazânızdan iştirâ ve menâzile ihzârı fermânım olan zahîreyi mukaddemâ irsâl olunan emr-i şerîfim mûcebince mu‘accelen iştirâ ve tedârik ve mâh-ı mezbûrun yirmi beşinci gününe değin ta‘yîn olunan menâzilde hâzır ve âmâde olmamağla -iyâzen billâhi te‘âlâ- müzâyakaya bâ‘is olasın, bir vechile özr ve cevâbın mesmû‘-ı hümâyûnum olmayıp her biriniz ziyâde ve ikāba müstahık olmanızı mukarrer bilesiz şöyle bilesin alâmet-i şerîfe i‘timâd kılasın. Tahrîren fi’l-yevmi’r-râbi‘ ve’l-aşer min şehri Recebi’l-ferd li sene isneteyn ve seb‘în ve elf. Vasale ileynâ fi’l-yevmi’l-ışrîn min şehri Recebi’l-ferd sene 1072. Mahrûse-i Edirne.

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 76 - Hüküm no: 41 - Orijinal metin no: [9b-2])﻿

﻿

﻿

42. Hüküm

Zilkade 1072 tarihli meyve ve sebze narhları

Narh-ı Sultânî fî 11 min Zilka‘de sene 1072. Taze armud kıyye 8 Lahana kıyye 2 Kabak kıyye 4 Langa hıyarı yerli 1 akçe 1 Fî 15 Zilka‘deti’ş-şerîfe sene 1072. Armud kıyye 6 Zerdali kıyye 4 Pancar kıyye 12 akçe 1 Yerli hıyarı aded 2 akçe 1 Hıyar aded 2 akçe 1 Şam böreği dirhem 5 Fî 21 Zilka‘deti’ş-şerîfe sene 1072. Taze fındık kıyye 3 4 Kumla eriği kıyye 2 3 İznik eriği kıyye 3 4 Kara dut kıyye 6 Mardin eriği kıyye 3 Kabak kıyye 3 Fî 29 Zilka‘deti’ş-şerîfe sene 1072. Taze incir kıyye 6 Burunsuz armud kıyye 4 Ahlat armudu kıyye 3

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 76 - Hüküm no: 42 - Orijinal metin no: [9b-3])﻿

﻿

﻿

43. Hüküm

Dâye Hatun Vakfı’ndan bazı eşyaların mütevelli Mehmed Beşe b. Ahmed’de olduğu

Yâ Rezzâk zü’l-kuvveti’l-metîn Havâss-ı Aliyye kazâsı a‘mâlinden Terkos nâhiyesine tâbi‘ Dâye Hâtun karyesinde sâkin râfi‘ü’l-kitâb Mehmed Beşe b. Ahmed nâm kimesne meclis-i şer‘de takrîr-i kelâm edip merhûme Dâye Hâtun medîne-i Hazreti Ebâ Eyyûb Ensârî -dâme fî rıdvâni’l-Bârî Takyecibaşı mescidi mukābelesinde binâ eylediği mu‘allimhâne ve eczâ-i şerîfe mesârifi için vakf eylediği çiftlik ve mandıra ve çayır ve mevâşînin tevliyyeti aslah-ı utekāya şart etmekle mukaddemâ mütevellî olan Hasan Beşe fevt olmağın nevbet-i tevliyyet bana gelmeğin çiftlik-i mezbûru ben zabt u tasarruf ve erbâb-ı vezâyife vazîfelerini edâ ederim el-hâletü hâzihî evkāf-ı mezbûreden yedimde olan mevâşî ve sâir eşyânın adedi ikrârım üzre tahrîr ve hüccet-i şer‘iyye olunmak murâdımdır deyicek mu‘allimhâne-i mezkûr mu‘allimi ve zeyl-i kitâbda muharrerü’l-esâmî olan müslimîn merkūm Mehmed Beşe’nin takrîrine muvâfık haber verdiklerinde mütevellî-i mezbûr dahi vakf-ı mezbûrdan hâlâ yedimde on beş re’s camus ineği ve dört re’s dana ve bir çift kara sığır öküzü ve bir kebîr kazgan ve bir kebîr saban demiri ve bir çireşne vardır deyû ikrâr ve i‘tirâf etmeğin vâki‘ü’l-hâl hıfzan li’l-makāl bi’t-taleb ketb olundu. Fi’l-yevmi’s-sâbi‘ aşer min şehri Recebi’l-ferd li sene isneteyn ve seb‘în ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Ahmed Efendi el-Mu‘allim, el-Hâc Nasuh Beşe, İbrahim Çelebi, Hamza Efendi.

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 77 - Hüküm no: 43 - Orijinal metin no: [10a-1])﻿

﻿

﻿

44. Hüküm

Ali Çelebi’nin donanmaya ait batan bir gemide olduğu ve boğulduğunun tespiti

Mahmiye-i İstanbul’da Sultan mahallesi sâkinlerinden bâ‘isetü’l-vesîka Hayrünnisa bt. Hüseyin nâm hâtun meclis-i şer‘de kayın atası Ebûbekir Çelebi b. Ali mahzarında üzerine takrîr-i da‘vâ edip mezbûr Ebûbekir Çelebi’nin oğlu zevcim Ali Çelebi nâm râcil târih-i kitâbdan on yedi ay mukaddem Bahr-i Siyâh donanmayı hümâyûnuna memûren gidip lâkin ol donanma gemilerinden ba‘zısı bi emrillâhi te‘âlâ gark olmağla zevcim mezbûr dahi garîkan fevt olmuşken babası mezbûr Ebûbekir Çelebi oğlu müteveffâ-yı mezbûrun muhallefâtını beynimizde alâ mâ farazallâhu te‘âlâ tevzî‘ ve taksîmden imtinâ‘ eder suâl olunup taksîmine tenbîh olunmak matlûbumdur deyicek gıbbe’s-suâl mezbûr Ebûbekir Çelebi oğlu mezbûr Ali Çelebi’nin fevtini inkâr ile cevâb vermeğin zevcesi müdde‘iye-i mezbûreden müdde‘âsını mübeyyine beyyine taleb olundukda, udûl-i ricâlden olup kasaba-i Tophâne’de Kulekapısı’nda sâkin Ali Beşe b. Nasuh ve kasaba-i mezbûrda Hâce Ali mahallesinde sâkin Ömer Beşe b. Abdullah nâm râciller li ecli’ş-şehâde makām-ı kazâya hâzırân olup isre’l-istişhâd fi’l-vâki‘ mezbûr Ali Çelebi kendi odamız yoldaşlarından olup ol donanmada bizim odamız Nohûdî Mustafa Kapudan gemisine ta‘yîn olunmağla, cümlemiz ol ile idik, lâkin ol fırtına günü biz bir husûs için kethüdâ gemisine binmişdik bi emrillâh fırtına olup merkūm Mustafa Kapudan’ın gemisi önümüzde pâre pâre olup merkūm Ali Çelebi dahi deryâya gark olduğunu re’yü’l-ayn müşâhede ve mu‘âyene olunmuşdur. Biz bu husûsa bu vech üzre şâhidleriz, şehâdet dahi ederiz deyû her biri edâ-i şehâdet-i şer‘iyye eylediklerinde ba‘de’t-ta‘dîl ve’t-tezkiyye şehâdetleri makbûle olmağın mûcebiyle mezbûr Ali Çelebi’nin mevtine hüküm ve muhallefâtı vârisleri beyninde taksîme babası mezbûr Ebûbekir Çelebi’ye tenbîh birle mâ hüve’l-vâki‘ kayd şüd. Fi’l-yevmi’s-sâdis aşer min şehri Recebi’l-ferd li sene isneteyn ve seb‘în ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: El-Hâc Mahmud b. Murad, Ahmed Ağa b. Mehmed, Mehmed Beşe b. Hüseyin, Yusuf b. Abdullah, Ali Çelebi b. Halil, Hüseyin Muhzır ve gayruhüm mine’l-hâzırîn.

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 78 - Hüküm no: 44 - Orijinal metin no: [10a-2])﻿

﻿

﻿

45. Hüküm

Zâbit Ali Ağa elinde bulunan câriye Mülâyim’in Şâkire bt. Abdullah’a ait olduğu

Mahrûse-i Galata a‘mâlinden kasaba-i Tophâne’de Ağa hamamı kurbunda sâkine bâ‘isü’l-kitâb [Şâ]kire bt. Abdullah nâm hâtun medîne-i Ebâ Eyyûb Ensârî’de zâbitü’l-vakt olan Ali Ağa mahzarında üzerine takrîr-i da‘vâ edip işbu hâzır bi’l-meclis orta boylu, açık kaşlı, elâ gözlü, kısa burunlu ön dişleri gedik Macariyyetü’l-asl, Türkçe bilmez Mülâyim bt. Abdullah nâm câriye-i memlûkemi târih-i kitâbdan yedi gün mukaddem mülkümden ibâk etmişiken hâlâ zâbit-i merkūm yedinde bulmuşdun suâl olunup alıverilmek matlûbumdur, deyicek gıbbe’s-suâl zâbit-i merkūm ibkā-i mevsûfe-i mezkûreyi ahzını ikrâr, lâkin müdde‘iye-i mezbûreden müdde‘âsına mübeyyine beyyine taleb olundukda, udûl-i ricâlden mahalle-i mezbûrede sâkin Halil Beşe b. Ali ve Mustafa Beşe b. Bâli nâm kimesneler li ecli’ş-şehâde makām-ı kazâya hâzırân olup istişhâd olunduklarında, fi’l-hakīka işbu câriye-i mevsûfe mezbûrenin mülk-i müşterâsı olup târih-i kitâbdan yedi gün mukaddem mülkünden ibâk eylediği ma‘lûmumuzdur mezbûr husûsa bu vech üzre şâhidleriz, şehâdet dahi ederiz deyû her biri edâ-i şehâdet-i şer‘iyye eyledikde ba‘de’t-ta‘dîl ve’t-tezkiyye şehâdetleri [10b] makbûle oldukdan sonra müdde‘iye-i mezbûre Şâkire’ye câriye-i mezkûreyi târih-i merkūmdan mukaddem bey‘ veya âhara hibe ve taraf-ı şer‘iyyeden böyle mülkünden ihrâc etmediğine yemîn teklîf olundukda, ol dahi alâ vefki’l-mes’ûl yemîn billâhi te‘âlâ etmeğin mûcebiyle câriye-i merkūmeyi sâhibesi müdde‘iye-i merkūmeye teslîme zâbit-i merkūma tenbîh-i şer‘î olunup mâ hüve’l-vâki‘ kayd şüd. Fi’l-yevmi’s-sâbi‘ aşer min Recebi’l-ferd li sene isneteyn ve seb‘în ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Ahmed Ağa b. Sadi, Ömer Ağa b. Halil, Hüseyin Çelebi b. Tayyib, Mehmed Muhzır ve gayruhüm mine’l-hâzırîn.

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 79 - Hüküm no: 45 - Orijinal metin no: [10a-3])﻿

﻿

﻿

46. Hüküm

Çoban Yorgi’nin yoğurtçu Hristo v. Nikola’ya borcu karşılığı süt vermesi

Yoğurtçu tâifesinden râfi‘ü’r-rakīm Hristo v. Nikola nâm zimmî meclis-i şer‘de çoban tâifesinden Yorgi v. Nikola Narzakî muvâcehesinde üzerine da‘vâ ve takrîr-i kelâm edip aded ve esmânı beynimizde ilm-i şer‘î birle ma‘lûm yedimden müşterâ ve makbûz koyun bahâsından merkūm Yorgi zimmetinde ba‘de külli hesâb on dört bin akçe hakkım olup meblağ-ı mezbûr için si‘r-i cârî üzerine bana tahte’l-hesâb beher yevm koyun sütü vermek üzre ta‘ahhüd ve iltizâm etmişdir hâlâ suâl olunup takrîr olunmak matlûbumdur deyicek gıbbe’s-suâl merkūm çoban Yorgi cevâbında fi’l-vâki‘ aded ve esmânı beynimizde ilm-i şer‘î ma‘lûm yedinden müşterâ ve makbûz koyun bahâsından ba‘de külli hesâb merkūm yoğurtçu Hristo’ya zimmetimde lâzımü’l-edâ on dört bin akçe deynim vardır ve meblağ-ı mezbûr için si‘r-i cârî üzre mezbûre beher yevm tahte’l-hesâb koyun sütü vermeğe müte‘ahhid olmuşdum, lâkin koyunları hâlâ merkūm Hristo’nun zabt ve taht-ı yedinde olan Ferhad Paşa yaylağında yayladırım deyicek merkūm Hristo dahi mersûmun koyunlarını yaylak-ı merkūmda yaylattırmasına râzı olmağın vâki‘ü’l-hâl bi’l-ibtigā sebt olundu. Fi’l-yevmi’s-sâdis aşer min şehri Recebi’l-ferd li sene isneteyn ve seb‘în ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Ali b. Hüseyin, Hamza Efendi nâib-i recül, Mehmed b. Mahmud Muhzır, Hüseyin b. Hasan, Süleyman Beşe el-Kettânî ve gayruhüm mine’l-hâzırîn.

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 79 - Hüküm no: 46 - Orijinal metin no: [10b-1])﻿

﻿

﻿

47. Hüküm

Mehmed Bey b. Halil’in Cafer Paşa Vakfı malından mütevelliye verdiği meksûr guruşları tamamlaması

Medîne-i Hazreti Ebâ Eyyûb el-Ensârî -dâme fî rıdvâni’l-Bârî-’de vâki‘ merhûm Cafer Paşa vakfı’na bi’l-fi‘l mütevellî olan Mehmed Bey b. Ahmed nâm kimesne meclis-i şer‘de medîne-i mezbûrede sâbıkan Yenihamam hamamcısı olan Mehmed Bey b. Halil mahzarında üzerine da‘vâ ve takrîr-i kelâm edip mezbûr Mehmed Bey mâl-ı vakf-ı mezbûrdan bin elli sekiz târihine üç yüz yirmi kıt‘a riyâlî-i kebîr guruş istirbâh ve kabz ve bundan akdem evkāf-ı mezbûre mütevellîsi olup hâlâ ma‘zûl olan Halil Çelebi b. Hüdâverdi’ye târih-i kitâbdan bir sene mukaddem meksûr guruş edâ etmeğin ol dahi kabz ve mâl-ı vakfa gadr ve te‘addî edip hîn-i muhâsebede zikr olunan üç yüz yirmi guruşu yedişer dirhem olmak üzre teslîm murâd eder el-hâletü hâzihî mezbûrândan her birine suâl olunup ihkāk-ı hak olunmak bi’t-tevliyye murâdımdır deyicek gıbbe’s-suâl evvelâ mezbûr Mehmed Bey cevâbında fi’l-hakīka bin elli sekiz târihinde mâl-ı vakf-ı mezbûrdan tâmmü’l-vezn ve sahîhü’l-ayâr üç yüz yirmi kıt‘a riyâlî kebîr guruş târih-i mezbûrda vakıf mütevellîsi olan ( ) nâm kimesne yedinden istirbâh ve kabz eylemişimdir lâkin târih-i kitâbdan bir sene mukaddem mezbûr Halil Çelebi vakf-ı mezbûre mütevellî iken sâlifü’z-zikr üç yüz yirmi guruşu def‘ ve teslîm eylediğimde ol dahi kabz ve tesellüm eylemişdir deyû tâmmü’l-vezn ve sahîhü’l-ayâr kabz eylediğini ikrâr etmeğin isre’l-istintâk mütevellî-i sâbık mezbûr Halil Çelebi dahi cevâbında fi’l-vâki‘ mezbûr Mehmed Çelebi yedinden zikr olunan üç yüz yirmi kıt‘a riyâlî guruşu yedişer dirhem olmak üzre kabz eylemişimdir deyû mütevellî-i sâbık merkūm Halil Çelebi mârrü’z-zikr üç yüz yirmi kıt‘a riyâlî guruşdan yedişer dirhemden ziyâde kabz eylemediğine ba‘de talebi’l-beyyine ani’l-müdde‘î ve’l-acz ani’l-ityân yemîn teklîf olundukda, ol dahi alâ vefki’l-mes’ûl yemîn billâhi te‘âlâ etmeğin alâ mûcebi ikrârihî zikr olunan meksûr guruşları itmâmına merkūm Mehmed Bey’e tenbîh-i şer‘î birle mâ hüve’l-vâki‘ bi’t-taleb ketb olundu. Tahrîren fî gurreti Recebi’l-ferd li sene isneteyn ve seb‘în ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Mustafa Çelebi b. Pervâne, Diğer Mustafa Çelebi b. Hüdâverdi, Mehmed Çelebi b. ( ) Çukadâr, Hüseyin Çelebi b. Ali ve gayruhüm mine’l-hâzırîn. Beyaz, Sahh.

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 80 - Hüküm no: 47 - Orijinal metin no: [10b-2])﻿

﻿

﻿

48. Hüküm

vârissiz ölen Hâce Hatun bt. Abdullah’ın muhallefâtı

Defter oldur ki Medîne-i Hazreti Ebâ Eyyûb el-Ensârî -dâme fî rıdvâni’l-Bârî-’de Câmi‘-i Kebîr mahallesinde sâkine iken bundan akdem fevt olan Hâcce Hâtun bt. Abdullah nâm hâtunun zâhirde vâris-i ma‘rûf ve ma‘rûfesi olmamağla muhallefâtı beytülmâle âid ve râci‘ olmağın müşârün-ileyh Hazreti Ebâ Eyyûb el-Ensârî vakfına mütevellî olup ve beytülmâl emîni olan umdetü’l-eşbâh Mehmed Efendi’ye teslîm olunan muhallefâtıdır ki zikr olunur. Vaka‘a’t-tahrîr fi’l-yevmi’s-sânî aşer min şehri Recebi’l-ferd li sene isneteyn ve seb‘în ve elf. Beyaz velense 2 Meblağ 45 Kumaş entari 1 Meblağ 23 Kırmızı bogasi çakşır 1 Meblağ 63 İplik alaca seccâde 1 Meblağ ( ) Yemeni yorgan 1 Meblağ 32 Alaca kaftan 1 Meblağ 230 Neftî zıbın 1 Meblağ 72 Beyaz zıbın 1 Meblağ ( ) Yemeni bohça 1 Meblağ 32 Kırmızı arakiyye 1 Meblağ 26 Baş makrama 1 Meblağ 41 Def‘a makrama 1 Meblağ 27 Köhne peştamal 1 Meblağ 46 Abdest makrama 1 Meblağ 15 Köhne uçkurlar 9 Meblağ 100 Papuç ve mest Meblağ 35 Beyaz velense 1 Meblağ 45 Beyaz çarşaf 1 Meblağ 60 Don ve gömlek 1 Meblağ 76 Alaca minder 1 Meblağ 20 Mâî kapama 1 Meblağ 190 Leylî? döşeme 1 Meblağ 45 Kırmızı entari 1 Meblağ 120 Beyaz zıbın 1 Meblağ 52 Yemeni bohça 1 Meblağ 45 Alaca bohça 1 Meblağ 12 Alaca makrama 1 Meblağ 22 Dokuma makrama 1 Meblağ 18 Tülbent çenber 30 Meblağ 14 Alaca bohça 1 Meblağ 21 Bakraç sagīr 1 Meblağ 80 Kırmızı yelek 1 Meblağ 44 Def‘a makrama 1 Meblağ 11 Ocak güğüm 1 Meblağ 121 Muhayyer ferâce ve âyine 1 Meblağ 11 Sepet sandık 1 Meblağ 85 Çenber ma‘a mikrâz 1 Meblağ 16 Def‘a yemeni yorgan 1 Meblağ 75 Def‘a çarşaf 1 Meblağ 54 Def‘a minder 1 Meblağ 100 Def‘a kevgir 1 Meblağ 225 Alaca kaftan 1 Meblağ 280 Alaca perde 1 Meblağ 80 Havlu döşeme 1 Meblağ 95 Don ma‘a makrama 1 Meblağ 48 Münakkaş makrama 1 Meblağ 27 Hırdavat Meblağ 15 Baş makrama ma‘a çenber 1 Meblağ 31 Def‘a çenber 2 Meblağ 20 Don ve çenber 1 Meblağ 44 Hamam tası 1 Meblağ 23 Def‘a papuç ve mest 1 Meblağ 42 Yemeni tülbent ve peştamal 8 Meblağ 145 Hırdavat 1 Meblağ 2 Çarşaf beyaz 1 Meblağ 106 Kırmızı çintiyân 1 Meblağ 13 Alaca yastık 1 Meblağ 69 Alaca kilim 1 Meblağ 172 Beyaz çarşaf 1 Meblağ 43 Kumaş yeşil yelek 2 Meblağ 40 Def‘a bohça 1 Meblağ 14 Münakkaş don 1 Meblağ 100 Def‘a bohça 1 Meblağ 17 Def‘a münakkaş makrama 1 Meblağ 55 Def‘a tülbent çenber 1 Meblağ 14 Def‘a peştamal 2 Meblağ 174 sagīr tencere 1 Meblağ 160 Def‘a sepet sandık 1 Meblağ 54 Def‘a gömlek 3 Meblağ 360 Def‘a don 1 Meblağ 30 Altın bilezik andişe Miskāl 45 Fiyat 26 Meblağ 11700 Ak kenarî gömlek 1 Meblağ 200 Tire kenarî gömlek 2 Meblağ ( ) Def‘a kenarî gömlek 1 Meblağ ( ) İşleme gömlek 1 Meblağ 150 Cedîd don 3 Meblağ 120 Def‘a gömlek 4 Meblağ 240 Def‘a yemeni bohça 1 Meblağ 20 Yekûn meblağ 18000 yalnız on sekiz bin akçedir. Minhâ el-ihrâcât Techîz ve tekfîn Meblağ 577 Müjdegâne Meblağ 300 Dellâliyye Meblağ 120 Hammâliyye Meblağ 12 Deyn-i müsbet Mehmed Çelebi Meblağ 300 Resm-i dîdebâniyye Meblağ 800 Resm-i kısmet Meblağ 640 Kalemiyye Meblağ 80 Huddâmiye Meblağ 80 İhzâriyye Meblağ 65 Yekûn meblağ 2974 El-bâkī meblağ 15026 mütevellî-i mezbûr Mehmed Efendi’ye teslîm

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 81 - Hüküm no: 48 - Orijinal metin no: [11a-1])﻿

﻿

﻿

49. Hüküm

Silivri’den Mihal v. Andon’un evini Yorgi v. İstamo’ya vefâen satması

Havâss-ı Aliyye kazâsı tevâbi‘inden Silivri nâhiyesine tâbi‘ Şahtoros nâm karye sükkânından Mihal v. Andon nâm zimmî meclis-i şer‘de meyhâneci tâifesinden işbu râfi‘ü’l-kitâb Yorgi v. İstamo nâm zimmî muvâcehesinde bi’t-tav‘ ve’r-rızâ lâ-bi’l-kerh ve’l-cezâ ikrâr ve takrîr-i kelâm edip emlâkimden olup karye-i mezbûrede vâki‘ bir tarafdan Sivastos nâm zimmî mülkü ve bir tarafdan Baba Panayot mülkü ve bir tarafdan yine âhar mülküm ve taraf-ı âharı tarîk-i âm ile mahdûd, bir bâb fevkānî odayı ve bir mikdâr havluyu müştemil mülk menzilimi cümle tevâbi‘ ve levâhıkı ile mezbûr Yorgi’ye tarafeynden îcâb ve kabûlü hâvî bey‘ bi’l-vefâ tarîki üzre yedi bin nakd-i râyic fi’l-vakt akçeye bey‘ ve teslîm edip ol dahi minvâl-i muharrer üzre iştirâ ve kabûl eyledikden sonra yine karye-i mezbûre sınırı dâhilinde vâki‘ bir tarafdan Bereket nâm zimmî bahçesine ve bir tarafdan Katır nâm zimmî tarlası ve iki tarafdan tarîk-i âm ile mahdûd olup tahmînen dört dönüm bir kıt‘a tarlamın dahi hakk-ı tasarrufunu sâhib-i arz ma‘rifetiyle mezbûr Yorgi’ye bin akçe bedel mukābelesinde ferâğ ve tefvîz edip ol dahi tefevvüz ve kabûl eyleyip semen-i mezbûr yedi bin akçe ile bedel-i mersûm bin akçe ki cem‘an seksen bin akçeyi merkūm Yorgi yedinden tamamen alıp kabz eyledim ba‘de’l-yevm târih-i kitâbdan dört yüz elli gün tamâmına değin meblağ-ı mezbûru merkūm Yorgi’ye edâ ve teslîm edemez isem bey‘-i mezbûr bâtta münkalib olup menzili mahdûd-ı mezkûr merkūm Yorgi’nin mülk-i mahzı ve mârrü’z-zikr bir kıt‘a tarla merkūmun tasarrufunda olup emsâli gibi mutasarrıf olsun dedikde mukırr-ı mezbûrun minvâl-i meşrûh üzre cereyân edip cemî‘ ikrâr ve i‘tirâfını merkūm Yorgi vicâhen ve şifâhen tasdîk ve tahkīk etmeğin mâ hüve’l-vâki‘ bi’t-taleb ketb olundu. Fi’l-yevmi’t-tâsi‘ aşer min şehri Recebi’l-ferd li sene isneteyn ve seb‘în ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: El-Hâc Hasan b. Abdullah, el-Hâc Mehmed b. Ahmed, el-Hâc Mehmed b. Musa, Hüseyin Çelebi b. Hüseyin, Hüseyin Çelebi b. Ali ve gayruhüm mine’l-hâzırîn

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 84 - Hüküm no: 49 - Orijinal metin no: [11b-1])﻿

﻿

﻿

50. Hüküm

Mustafa b. Şaban’ın evini eşi Ayşe bt. Mustafa’ya satması

Medîne-i Hazreti Ebâ Eyyûb-i Ensârî -dâme fî rıdvâni’l-Bârî-’de vâki‘ Nazperver mahallesi sâkinlerinden el-Hâc Mustafa b. Şaban nâm kimesne tarafından bey‘-i câ’i’z-zikri ikrâra vekîl olup Davud Efendi b. Mehmed el-İmâm ve Ali Çelebi b. Mehmed nâm kimesneler şehâdetleri ile şer‘an vekâleti sâbite olan Bektaş Bey b. İshak nâm vekîl meclis-i şer‘de müvekkili mezbûrun zevcesi râfi‘atü’l-vesîka Ayşe bt. Mustafa tarafından ikrâr-ı âti’l-beyânı tasdîke vekîl olup bimâ hüve nehci’s-sübût vekâleti sâbite olan umdetü’l-a‘yân Ali Çelebi b. Mehmed nâm vekîl mahzarında bi’l-vekâle ikrâr ve takrîr-i kelâm edip müvekkili mezbûr el-Hâc Mustafa’nın emlâkinden olup mahalle-i mezbûrede vâki‘ bir tarafdan Sitti Hâtun vakfı ve bir tarafdan müvekkilim el-Hâc Mustafa mülkü ve bir tarafdan dere ve taraf-ı râbi‘i tarîk-i hâs ile mahdûd iki bâb tahtânî odaları ve müşterek su kuyusunu ve zât-ı eşcâr müsmire ve gayr-ı müsmire hadîkayı ve kenîfi müştemil menzilimi cümle tevâbi‘i ve levâhıkı ile zevcesi müvekkile-i mezbûre Ayşe Hâtun’a târih-i kitâbdan altı sene mukaddem on bin nakd-i râyic fi’l-vakt akçeye tarafeynden îcâb ve kabûlü hâvî bey‘-i bâtt-ı sahîh-i şer‘î ile bâtten bey‘ ve teslîm edip târih-i mezbûrda minvâl-i muharrer üzre iştirâ ve tesellüm ve kabz u kabûl eyleyip semeni olan mezbûrü’n-na‘t on bin akçeyi müvekkile-i mezbûre Ayşe Hâtun yedinden tamamen alıp kabz eyledim min ba‘d menzili mahdûd-ı mezkûrda benim vechen mine’l-vücûh alâkam ve medhalim yokdur zevce-i müvekkile-i mezbûre Ayşe Hâtun’un mülk-i müşterâsıdır. Keyfe mâ yeşâ’ mutasarrıf olsun dedi deyicek vekîl-i mezbûrun minvâl-i meşrûh üzre bi’l-vekâle cârî ve sâdır olan ikrârını vekîl-i âhar Ali Çelebi bi’l-vekâle vicâhen ve şifâhen tasdîk ve tahkīk etmeğin mâ vaka‘a bi’t-taleb ketb olundu. Fi’l-yevmi’t-tâsi‘ aşer [min] Recebi’l-ferd li sene isneteyn ve seb‘în ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Mehmed b. Abdülganî, İlmüddin Efendi el-İmâm, Ömer Çelebi b. Hüseyin, Mustafa Çelebi b. Abdullah, Osman Bey b. Mustafa ve gayruhüm mine’l-huzzâr.

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 85 - Hüküm no: 50 - Orijinal metin no: [11b-2])﻿

﻿

﻿

51. Hüküm

Eyüb’den Ayşe bt. Süleyman’ın evini Raziye bt. Abdullah’a satması

Medîne-i Hazreti Ebâ Eyyûb-i Ensârî -dâme fî rıdvâni’l-Bârî-’de vâki‘ merhûm Veli Baba mahallesi sâkinelerinden Ayşe bt. Süleyman nâm hâtun meclis-i şerî‘at-ı şerîfede işbu râfi‘atü’l-vesîka Râziye bt. Abdullah nâm hâtun mahzarında bi tav‘ihâ ikrâr ve takrîr-i kelâm edip bey‘-i âti’z-zikrin sudûruna değin silk-i mülk-i sahîhimde münselik olan emlâkimden olup mahalle-i mezbûrede vâki‘ bir tarafdan yine kendi mülküm ve bir tarafdan Şerbetçi Osman Çelebi ve bir tarafdan dere ve taraf-ı âharı tarîk-i âm ile mahdûd olup bir bâb fevkānî ve bir bâb tahtânî odaları ve eşcâr-ı müsmire ve gayr-ı müsmire bahçeyi ve kenîfi müştemil mülk menzilimi cemî‘ tevâbi‘ ve levâhıkı ile mezbûre Râziye Hâtun’a iki bin nakd-i râyic fi’l-vakt akçeye tarafeynden îcâb ve kabûlü hâvî bey‘-i bâtt-ı sahîh-i şer‘î ile bâtten bey‘ ve teslîm edip ol dahi minvâl-i muharrer üzre iştirâ ve tesellüm ve kabz ve kabûl eyleyip semeni olan mezbûrü’n-na‘t iki bin akçeyi mezbûre Râziye Hâtun yedinden tamamen alıp kabz eyledim ba‘de’l-yevm sâlifü’z-zikr menzili mahdûd-ı mezkûrda benim vechen mine’l-vücûhi’ş-şer‘iyye alâka ve medhalim yokdur. Mezbûre Râziye Hâtun’un mülk-i müşterâsıdır, keyfe mâ yeşâ’ mutasarrıfe olsun deyicek mukırra-i merkūmenin vech-i muharrer üzre cârî ve sâdır olan ikrârını mezbûre Râziye Hâtun vicâhen ve şifâhen tasdîk ve tahkīk etmeğin mâ hüve’l-vâki‘ bi’t-taleb ketb olundu. Fi’l-yevmi’l-ışrîn min şehri Recebi’l-ferd li sene isneteyn ve seb‘în ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Abdullah Halîfe b. Abdullah, Ahmed Beşe b. Hasan, Musli Dede b. Sefer, Mehmed Çelebi b. Ahmed ve gayruhüm mine’l-hâzırîn.

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 86 - Hüküm no: 51 - Orijinal metin no: [11b-3])﻿

﻿

﻿

52. Hüküm

Samatyano v. Sivastos’un evini istiğlâl yoluyla Mahmud Çelebi Vakfı’nın mütevellisi Abdullah Çelebi’ye sattığı

Mahmiye-i İstanbul mahallâtından Çakır Ağa mahallesi sâkinlerinden Samatyano v. Sivastos nâm zimmî mahfil-i kazâda medîne-i Hazreti Ebâ Eyyûb-i Ensârî -dâme fî rıdvâni’l-Bârî-’de vâki‘ merhûm Mahmud Çelebi vakfı’nın nukūduna hâlâ kāim-i mütevellî Abdullah Çelebi b. Mustafa nâm kimesne mahzarında ikrâr ve takrîr-i kelâm edip silk-i mülk-i sahîhimde münselik olan emlâkimden olup mahalle-i mezbûrede vâki‘ bir tarafı Erine nâm nasrâniye mülkü ve bir tarafı diğer Erine bt. Yani mülkü ve tarafeynden Palasa nâm nasrâniye ve tarîk-i âm ile mahdûd ve mümtâz olan mülk menzilimi cümle tevâbi‘ ve levâhıkı ile kāimmakām -ı mezbûr Abdullah Çelebi’ye alâ tarîki’l-istiğlâl on iki buçuk kıt‘a riyâlî bin guruşa bey‘ ve teslîm edip ol dahi ol vakf-ı mezbûr ile tarîk-i merkūm üzre iştirâ ve tesellüm ve kabz ve kabûl ve semeni olan meblağ-ı mezbûr on iki buçuk kıt‘a riyâlî kebîr guruşu mezbûr Abdullah Çelebi yedinden tamamen alıp kabz eyledikde yine menzili mahdûd-ı mezbûru ba‘de’t-tahliyyeti’ş-şer‘iyye târih-i kitâbdan bir sene tamâmına değin yüz elli akçe ücret ile bana îcâr ve teslîm edip ben dahi vech-i meşrûh üzre istîcâr ve tesellüm ve kabz ve kabûl eyledim dedikde gıbbe’t-tasdîki’ş-şer‘î mâ hüve’l-vâki‘ bi’t-taleb ketb olundu. Fi’l-yevmi’l-ışrîn min şehri Recebi’l-ferd li sene isneteyn ve seb‘în ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: İlmüddin Efendi el-İmâm, İbrahim Efendi b. Hasan, Hasan Efendi b. Yusuf, çukadâr Mehmed Çelebi b. Ahmed, Hüseyin Çelebi b. Ali ve gayruhüm mine’l-hâzırîn.

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 86 - Hüküm no: 52 - Orijinal metin no: [12a-1])﻿

﻿

﻿

53. Hüküm

Dimo v. Yani’nin Mizistreli Yorgi v. Yani’ye olan borcunu vârislerinin ödemesi

Vilâyet-i Rumeli’nde Mizistre kazâsı a‘mâlinden Lonika nâm karye zimmîlerinden iken bundan akdem hâlik olan Yorgi v. Yani nâm zimmînin verâseti, sulbiye-i sagīre kızı Oşarda? nâm nasrâniye ile li ebeveyn er karındaşı Panayot nâm zimmîye münhasıra olduğu şer‘an zâhir ve müte‘ayyin oldukdan sonra merkūm Panayot’u kendi tarafından asâleten ve sagīre-i mezbûrenin tesviye-i umûru için kıbel-i şer‘den mansûb vasî olmağla vesâyeten meclis-i şer‘de yine kazâ-i mezbûre iktâ‘ından Çeçe nâm karyede sâkin iken bundan akdem hâlik olan Dimo v. Yani nâm zimmînin verâseti, sulbî kebîr oğulları Kosta ve Nikola ve Yorgi nâm zimmîler ile sulbiye-i kebîre kızları Kali ve Elani nâm nasrâniyelere münhasıra olduğu zâhir ve mütehakkik oldukdan sonra mezbûrân Kosta ve Nikola kendi taraflarından asâleten ve karındaşları mezbûretân taraflarından ikrâr-ı âti’z-zikri tasdîke vekîl-i şer‘îleri olmağla vekâleten ve mezbûr Yorgi dahi asâleten hâzırûn oldukları hâlde muvâcehelerinde bi’l-asâle ve bi’l-vesâya ikrâr ve takrîr-i kelâm edip mûrisim hâlik-i merkūm Yorgi’nin mürd-i mesfûr Dimo zimmetinde cihet-i deyn-i şer‘îden yüz elli kıt‘a riyâlî guruş hakkı olup kable’l-ahz ve’l-edâ ikisi dahi hâlik olmağla meblağ-ı mezbûr bi’l-irsi’ş-şer‘î sulbiye kızı sagīre-i mezbûre ile bana isâbet ve intikāl etmeğin ben dahi mârrü’z-zikr yüz iki guruş mürd-i mersûm Dimo’nun bi’l-inhisâr vârisleri olan mesfûrûn Kosta ve Niko ve Yorgi ve mersûmetân Kali ve Elani’den taleb ve bi’l-asâle ve bi’l-vesâye da‘vâ eyledikde anlar dahi ikrâr ve meblağ-ı mezbûru tamamen bana def‘ ve teslîm ben dahi asâleten ve vesâyetim hasebiyle mârrü’z-zikr yüz iki kıt‘a riyâlî guruşu alıp kabz edip husûs-ı mezbûra müte‘allik cemî‘ de‘âvî ve mütâlebât ve eymân ve muhâsamâtdan zimmetlerini asâleten ve vesâyeten ibrâ ve iskāt eyledim dedikde gıbbe’t-tasdîki’l-mu‘teber mâ hüve’l-vâki‘ bi’l-ibtigā ketb ve imlâ olundu. Fi’l-yevmi’l-ışrîn min şehri Recebi’l-ferd li sene isneteyn ve seb‘în ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Mehmed Beşe b. Abdullah, Mustafa Beşe b. Abdullah, Ali Beşe b. Abdullah, Hüdâverdi b. Ali, Hüseyin Muhzır Ser-bölük, Todori Arnavud, Papa Laskari, Papa Dimitri, Papa Panayoti, Tanaş [v.] Andriye Yorgi, Kosta [v.] Apostol ve gayruhüm mine’l-hâzırîn.

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 87 - Hüküm no: 53 - Orijinal metin no: [12a-2])﻿

﻿

﻿

54. Hüküm

Şücâüddin b. İbrahim’in vakfettiği ev ve dükkânı konusundaki anlaşmazlığın sulh ile halledildiği

Medîne-i Hazreti Ebâ Eyyûb-i Ensârî -dâme fî rıdvâni’l-Bârî-’de Kasımpaşa mahallesinde vâki‘ bir tarafdan el-Hâc Mustafa vakfı ve bir tarafdan ve bir tarafdan Kasımpaşa bostanı ve bir tarafdan Medîne-i münevvere vakfı ve bir tarafdan tarîk-i âm ile mahdûd menzil ve tahtında olan Horasanî dükkânını merhûm Şücâeddin b. İbrahim nâm sâhibü’l-hayr dokuz yüz otuz sekiz târih-i Muharremi gurresinden vakf-ı sahîh-i lâzım ile vakf ve haps edip süknâsı kendiden sonra utekāsına ve evlâd-ı utekāsına ve evlâd ve evlâd-ı utekāsına ba‘de’l-inkırâz mahalle-i mezbûre imâmı ve müezzinlerine şart ve ta‘yîn etmekle vâkıf-ı mezbûrun utekāsı Yusuf nâm kimesnenin kızı Ayşe’nin kızı Fâtıma’nın sulbî kebîr oğlu es-Seyyid Ali b. es-Seyyid ( ) nâm kimesne meclis-i şer‘de mahalle-i mezbûre imâmı ve müezzinleri olan râfi‘atü’l-kitâb eş-Şeyh İlmüddin Efendi b. Süleyman ve Mustafa Çelebi b. Mehmed ve Abdi b. Mustafa nâm kimesneler mahzarlarında ikrâr ve takrîr-i kelâm edip merhûm vâkıf-ı mezbûr menzili mahdûd-ı mezkûrun süknâsı bâlâda bast ve tahrîr olunduğu üzre şart ve ta‘yîn edip lâkin yine medîne-i Gelibolu’da sâkin olmağla mahalle-i mezbûre imâmı ve müezzinleri mezbûrûn eş-Şeyh İlmüddin Efendi ve Mustafa Halîfe ve Abdi menzili mezbûra vaz‘-ı yed murâd eylediklerinde ben dahi menzili mezbûrun süknâsını vâkıf-ı mezbûr süknâya muhtâc olmak üzre size şart ve ta‘yîn eylemişdir sizin hod süknâya ihtiyâcınız yokdur deyû cevâb verdiğimde, beynimizde münâza‘ât-ı kesîre cereyân etmişidi el-hâletü hâzihî menzili mezbûr ve dükkân-ı merkūmun yevmî altı akçe icâresinin dört akçesini ben hayâtda oldukça ve iki akçesini imâm ve müezzinler alıp ta‘mîr ve termîm lâzım geldikde yine icâreden olmak üzre vesâtat-ı muslihîn ile mezbûrûn ile sulh olup her birimiz sulh-i [12b] mezbûru kabûl ve zikr olunan altı akçe icârenin min ba‘d dördünü ben ve ikisini anlar almak üzre kavl ü ittifâk eyledik dediklerinde gıbbe’t-tasdîki’l-mu‘teber mâ hüve’l-vâki‘ kayd şüd. Fi’l-yevmi’l-ışrîn min şehri Recebi’l-ferd li sene isneteyn ve seb‘în ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Receb Çavuş el-Mübâşir, İbrahim Çavuş el-Mübâşir, Mehmed Çelebi b. Veli, İbrahim Çelebi el-Attâr, İbrahim Halîfe b. Hasan ve gayruhüm mine’l-hâzırîn.

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 88 - Hüküm no: 54 - Orijinal metin no: [12a-3])﻿

﻿

﻿

55. Hüküm

Fotini bt. Esteryano’nun eşyalarını üvey oğlu Manol v. Todori’ye hibe etmesi

Mahmiye-i İstanbul hısnı ebvâbından hazreti Ebâ Eyyûb el-Ensârî kapısı dâhilinde vâki‘ Mustafa Paşa-yı Atîk mahallesinde sâkine Fotini bt. Esteryano nâm nasrâniye meclis-i şerî‘at-ı şerîfde üveyi oğlu işbu râfi‘ü’l-vesîka Manol v. Todori nâm zimmî muvâcehesinde bi’t-tav‘ ve’r-rızâ lâ-bi’l-kerh ve’l-cezâ ikrâr-ı tâmm ve takrîr-i kelâm edip hibe-i âti’z-zikrin sudûruna değin zabt ve taht-ı tasarrufunda olan emlâkimden yirmi bin nakd-i râyic fi’l-vakt akçe ve yüz miskāl altın bilezik ve yüz kırk paftalı civân kaşı ta‘bîr olunur bir sîm kuşağı üveyi oğlum mezbûr Manol’e hibe ve temlîk ve teslîm edip ol dahi meclis-i hibede minvâl-i muharrer üzre ittihâb ve tesellüm ve kabz ve kabûl eyleyip mârrü’z-zikr eşyâ-i mezkûre-i mevhûbe mukābelesinde üveyi oğlu mezbûr Manol on bir aded sikke-i hasene bana def‘ ve teslîm edip ben dahi mezbûre yedinden ivaz-ı mezbûr on bir sikke-i haseneyi alıp kabz eyledim. Mezbûr sâlifü’z-zikr eşyâ-i mezbûrede vechen mine’l-vücûh ve sebeben mine’l-esbâb benim alâka ve medhalim yokdur. Üveyi oğlum merkūm Manol’ün mülk-i mevhûbudur, keyfe mâ yeşâ’ ve yahtâr mutasarrıf olsun deyicek mukırra-i merkūma Fotini nasrâniyenin vech-i mübeyyen üzre cârî ve sâdır olan ikrârını merkūm Manol bi’l-muvâcehe tasdîk ve bi’l-müşâfehe tahkīk ettikden sonra merkūm Manol zimmî vâhibe-i mersûmeyi infâk ve iksâya meclis-i şer‘de ta‘ahhüd etmeğin mâ hüve’l-vâki‘ bi’t-taleb ketb olundu. Fi’l-yevmi’l-hâdî ve’l-ışrîn min şehri Recebi’l-ferd li sene isneteyn ve seb‘în ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Hamza Efendi nâib-i recül, Mehmed Çelebi b. Hızır, Şâhin Bey b. Abdullah, Mehmed Beşe b. Hüseyin, Hüseyin Çelebi b. Ali ve gayruhüm mine’l-hâzırîn.

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 89 - Hüküm no: 55 - Orijinal metin no: [12b-1])﻿

﻿

﻿

56. Hüküm

Lazari v. Yasef’in evinin vakfolup çocuklarının satamayacakları

Havâss-ı Aliyye kazâsı tevâbi‘inden kasaba-i Hasköy’de Kiremitçi Ahmed Çelebi mahallesi sâkinlerinden olup zikri âtî vakf menzili da‘vâ ve talebe kıbel-i şer‘de me’zûn olan bâ‘isetü’l-kitâb Mehmed Çavuş b. Abdullah nâm mühtedî meclis-i şer‘de menzili âti’z-zikre vaz‘-ı yedleri ikrârlarıyla sâbit olan Mehmed b. Abdullah nâm mühtedî ve Fâtıma bt. Abdullah nâm mühtediye mahzarlarında üzerlerine da‘vâ ve takrîr-i kelâm edip mezbûr Mehmed ve mezbûre Fâtıma’nın babası olup kendileri şeref-i İslâm ile müşerref olmazdan mukaddem intikāl-i dâr-ı sa‘îd eden Lazar[i] v. Yasef nâm yahudi hâl-i hayâtında ve kemâl-i akl ve sıhhatinde bin elli iki târihi Muharremü’l-harâmı gurresinde silk-i mülk-i sahîhimde münselik olan emlâkinden mahalle-i mezbûrede vâki‘ bir tarafdan Hayim Yahudi mülkü ve bir tarafdan Menahem Yahudi vakfı ve tarafeyni kefere mehâfiri yanında olan tarîk-i âm ve tarîk-i hâs ile mahdûd fevkānî ve tahtânî büyût-ı müte‘addideyi müştemil mülk menzilini vakf-ı sahîh-i lâzım ile vakf ve haps edip kendiden sonra evlâdına ve evlâd-ı evlâdına ve evlâd-ı evlâdına ve evlâd-ı evlâd-ı evlâdına batnen ba‘de batn ve karnen ba‘de karnin ve ba‘de’l-inkırâz ağası Menahem v. Mihayil’in evlâdına ba‘dehüm mahmiye-i İstanbul’da sâkin Edirne cemâ‘atinden fukarâ-i Yahud’un Karayiler’ine şart ve ta‘yîn edip teslîm-i mütevellî ve tescîl-i şer‘î etmişiken mezbûr Mehmed ve mezbûre Fâtıma şeref-i İslâm ile müşerref olmazdan mukaddem babaları vâkıf-ı mersûm Lazar[i] Yahudi mürd olup menzili vakf-ı mezbûr şart-ı vâkıf üzre mezbûrâna âid olmağla vakfiyyet üzre zabt ve tasarruf ederler iken hâlâ vakf-ı mezbûra mütevellî olan Baruh diyâr-ı Kırım’da bulunup vakıfnâme dahi yed-i mütevellîde olmağla mezbûr Mehmed ve mezbûre Fâtıma menzili mezbûru mülkiyyet üzre bey‘ murâd ederler hâlâ suâl olunup bey‘ ve def‘ olunmak matlûbumdur deyicek gıbbe’s-suâl mezbûr Mehmed ve hemşîresi mezbûre Fâtıma menzili mezbûrun vakfiyyetini inkâr ile cevâb verdiklerinde mezbûr Mehmed Çavuş’dan takrîrine mutâbık beyyine taleb olundukda, udûl-i ricâlden olup yine mahalle-i mezbûrede sâkin olan İbrahim b. Abdullah ve Mehmed b. Abdullah nâm mühtedîler li ecli’ş-şehâde makām-ı kazâya hâzırân olup istişhâd olunduklarında, fi’l-hakīka mezbûrân Mehmed ve Fâtıma şeref-i İslâm ile müşerref olmazdan mukaddem hâlik olan babaları mesfûr Lazar[i] Yahudi hudûd-ı mezkûr ile mahdûd olan mülk menzilini bin elli iki senesi Muharremi gurresinde cemî‘ tevâbi‘ ve levâhıkı ile bizim huzûrumuzda vakf ve haps edip kendiden sonra evlâdına ve evlâd-ı evlâdına ve evlâd-ı evlâd-ı evlâdına ve evlâd-ı evlâd-ı evlâd-ı evlâdına batnen ba‘de batn ba‘de’l-inkırâz ağası Menahem, Edirne cemâ‘atinden İstanbul’da sâkin Karayi tâifesine şart ve ta‘yîn ve târih-i mezbûrda Havâss-ı Aliyye [12(2)a] mahkemesinde Bâb nâibi olan Dahki Efendi huzûrunda tescîl-i şer‘î ve merkūm Baruh’u mütevellî edip teslîm ile’l-mütevellî eyledikden sonra rücû‘ edip ba‘de’l-mürâfa‘a hâkim-i mûmâ-ileyh menzili mezbûrun vakfiyyetine hükm eylemişdir biz bu husûsa bu vech üzre şâhidleriz, şehâdet dahi ederiz deyû her biri edâ-i şehâdet-i şer‘iyye eylediklerinde şâhidân-ı mezbûrânı ta‘dîl ve tezkiyye için kıbel-i şer‘den mevlânâ Sâlih Mehmed Efendi ile Receb Bey irsâl olunup anlar dahi mahalle-i mezbûreye varıp şâhidân-ı mezbûrân[ı] sırren ve alenen ta‘dîl ve tezkiyye eylediklerinde mahalle-i mezbûre imâmı Mehmed Efendi b. Mehmed ve Turşucu imâmı Ali Efendi ve Mehmed Ağa b. Ahmed ve Ramazan Bey şâhidân-ı mezbûrânın hüsn-i hâllerini ve makbûlü’ş-şehâde idiklerini haber verdiklerinden mâ‘adâ menzili mezbûrun vakfiyyetini meşhûr ve mütevâtirdir deyû haber verdiklerinde vâki‘ hâli mevlânâ-yı mezbûr mahallinde tahrîr ve meclis-i şer‘a vukū‘u üzre haber vermeğin şâhidân-ı mezbûrânın şehâdetleri hayyiz-i kabûlde vâki‘ olmağın alâ mûcebi şehâdetihimâ menzili mezbûrun vakfiyyetine hükm olunup mâ hüve’l-vâki‘ [bi’t-taleb] ketb olundu. Fi’l-yevmi’l-ışrîn min şehri Recebi’l-ferd li sene isneteyn ve seb‘în ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Mehmed Efendi b. Hasan, Hasan Efendi el-İmâm, Mehmed b. Yusuf, Mehmed Çelebi b. Musli, Hüseyin b. Ali, Hamza Efendi b. Hasan, Ahmed Çelebi b. Mehmed ve gayruhüm mine’l-hâzırîn.

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 89 - Hüküm no: 56 - Orijinal metin no: [12b-2])﻿

﻿

﻿

57. Hüküm

Bal tüccarı Hacı Osman b. Ferhad ile Hacı Ebûbekir b. Mehmed’in mudârebe ortaklıklarıyla ilgili anlaşmazlığından sulh olmaları

Balcı tâifesinden el-Hâc Osman b. Ferhad nâm kimesne mahfil-i kazâda yine tâife-i mezbûreden el-Hâc Ebûbekir b. Mehmed nâm kimesne mahzarında üzerine takrîr-i da‘vâ edip târih-i kitâbdan iki sene mukaddem asel iştirâ ve bey‘ edip bi fazlillâh hâsıl olan fâide beynimizde tasnîf olmak üzre alâ tarîki’l-mudârebe mezbûr el-Hâc Ebûbekir’e iki yüz kıt‘a riyâlî guruşa def‘ ve teslîm, ol dahi kabz ve tesellüm etmişidi hâlâ taleb eylediğimde teslîmden imtinâ‘ eder suâl olunup alıverilmek matlûbumdur deyicek gıbbe’s-suâl mezbûr el-Hâc Ebûbekir cevâbında fi’l-hakīka hâl minvâl-i muharrer üzre olmuş idi, lâkin zikr olunan iki yüz riyâlî guruş mâl-ı mudârebe ile asel iştirâ edip âdet-i me’lûfe üzre ol aseli gemiye ve İstanbul’a irsâl eylediğimde bi emrillâh gemi Bahr-i Siyâh’da gark olup benim ve sâir tüccârın rızkı bilâ-te‘ad deryâda zâyi‘ olmuşdur deyicek müdde‘î-i mezbûrdan merkūm el-Hâc Ebûbekir te‘addîsini mübeyyine beyyine taleb olundukda ityân-ı beyyineden izhâr-ı acz ile istihlâf etmeğin mezbûr el-Hâc Ebûbekir’e zikr olunan mâl-ı mudârebe ile iştirâ olunan aselin vech-i muharrer üzre deryâda zâyi‘ olmakda te‘addîsi olmadığına yemîn teklîf olundukda, ol dahi alâ vefki’l-mes’ûl yemîn billâhi te‘âlâ etmeğin mûcebiyle mezbûr el-Hâc Osman bî-vech ta‘arruzdan ba‘de’l-men‘, mezbûr el-Hâc Osman meclis-i mezbûrda merkūm el-Hâc Ebûbekir mahzarında ikrâr edip yine vech-i muharrer üzre mâl-ı mudârebeden merkūm el-Hâc Ebûbekir zimmetinde beş yüz riyâlî guruş hakkım olup taleb eylediğimde diyâr-ı Eflak’da asel cem‘ ve iştirâ eyledikde hırsızlar basıp mâl-ı mezkûru gāret etmişlerdir deyû cevâb vermeğin beynimizde münâza‘ât-ı kesîre cereyân etmiş idi el-hâletü hâzihî vesâtat-ı muslihîn ile merkūm el-Hâc Ebûbekir ile da‘vâ-yı mezkûrumdan on beş bin nakd-i râyic fi’l-vakt akçe üzerine sulh olup bedel-i sulh yedinden tamamen kabz ve mâ‘adâ da‘vâsından zimmetini ibrâ ve iskāt eyledim min ba‘d mezbûr ile evvelen ve sâniyen zikr olunan mâl-ı mudârebeye müte‘allik da‘vâ ve nizâ‘ım yokdur deyicek gıbbe’t-tasdîki’ş-şer‘i’l-mu‘teber mâ cerâ bi’t-taleb ketb olundu. Fi’l-yevmi’l-ışrîn min şehri Recebi’l-ferd li sene isneteyn ve seb‘în ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Bayram b. Abdurrahman, el-Hâc Mehmed b. Ali, Ferhad Beşe b. Ahmed, Mehmed Çelebi Çukadâr, Hüseyin b. Hasan ve gayruhüm mine’l-hâzırîn.

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 91 - Hüküm no: 57 - Orijinal metin no: [12(2)a-1])﻿

﻿

﻿

58. Hüküm

Mehmed Ağa b. Bektaş Ağa’nın kölesi Yusuf b. Abdullah’ı âzat etmesi

Medîne-i hazreti Ebâ Eyyûb el-Ensârî’de vâki‘ Kasımpaşa mahallesi sâkinlerinden fahrü’l-a‘yân Mehmed Ağa b. el-merhûm Bektaş Ağa tarafından akd-i âti’z-zikri ikrâra vekîl olup Şâhin Bey b. Abdullah ve Pîr Mehmed Çelebi b. Mustafa şehâdetleri ile şer‘an vekâleti sâbite olan Mehmed Çelebi b. Abdullah nâm vekîl mahfil-i şer‘de bi’l-vekâle ikrâr ve takrîr-i kelâm edip müvekkili mûmâ-ileyh Mehmed Ağa işbu uzun boylu, elâ gözlü, kır sakallı, sol ayağının bir parmağı sakat Rûsiyyü’l-asl râfi‘ü’l-kitâb Yusuf b. Abdullah abd-i memlûkünü hasbeten li’llâhi’l-azîm ve haseneten li rûhi resûlihi’l-kerîm ve amelen bimâ kāle’n-nebiyyü -sallallâhu te‘âlâ aleyhi ve sellem-men a‘taka rakabeten mü’mineten a‘takallâhu te‘âlâ bi külli uzvin minhâ uzven minhu mine’n-nâr, cemî‘ malından ihrâc ve i‘tâk ve tahrîr ve zümre-i ahrâr-ı asliyyîne ilhâk ve idrâc edip min ba‘d abd-i mevsûf-ı mezbûrun üzerinde hakk-ı velâdan gayrı hakkım kalmadı ba‘de’l-yevm sâir ahrâr-ı asliyyîn gibi hür olsun dedi deyû bi’l-vekâle ikrâr etmeğin hâkim-i muvakki‘-i sadr-ı kitâb kıbelinden sıhhat-i ıtk-ı mezkûra hükm birle mâ hüve’l-vâki‘ [bi’t-taleb] ketb olundu. Fi’l-yevmi’l-hâmis ve’l-ışrîn min şehri Recebi’l-ferd li sene isneteyn ve seb‘în ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Hüseyin Beşe er-Râcil, İbrahim Beşe b. Abdullah, Mustafa Beşe b. Mehmed, Osman Beşe b. Abdullah, Mehmed Çelebi b. Ahmed, İbrahim Efendi el-İmâm ve gayruhüm mine’l-hâzırîn.

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 92 - Hüküm no: 58 - Orijinal metin no: [12(2)a-2])﻿

﻿

﻿

59. Hüküm

Musa b. Ramazan’ın Ayşe bt. Mahmud’a iftira ettiği

Medîne-i hazreti Ebâ Eyyûb el-Ensârî -dâme fî rıdvâni’l-Bârî-’de vâki‘ Fethi Çelebi mahallesinde müezzin olan Ahmed Çelebi b. Mehmed nâm kimesnenin zevcesi râfi‘atü’l-vesîka Ayşe bt. Mahmud nâm hâtuna meclis-i şer‘de yine mahalle-i mezbûre sâkinelerinden Musa b. Ramazan nâm kimesne mahzarında üzerine takrîr-i da‘vâ edip mezbûr Musa gıyâbımda benim için mezbûr Müezzin Ahmed Çelebi hamama gittikçe beni mezbûre Ayşe içeri alıp benim ile mu‘âmele üzredir merkūme Ayşe ile bu vech üzre mu‘âmeledeyiz deyû benim ırzımı hedm etmişdir suâl olunup mûceb-i şer‘iyyesi icrâ olunmak matlûbumdur dedikde gıbbe’s-suâl ve akībe’l-inkâr isre’l-istişhâd mahalle-i mezbûre sükkânından Halil Beşe b. Mehmed ve Süleyman b. Mahmud nâm kimesneler li ecli’ş-şehâde meclis-i şer‘a hâzırân olup istişhâd olunduklarında, fi’l-hakīka mezbûr Musa merkūme Ayşe ile mu‘âmelem vardır. Zevci mezbûr Ahmed Çelebi hamama gittikçe beni menziline alıp benim ile mu‘âmele üzredir deyû bizim huzûrumuzda ikrâr etmişdir biz bu husûsa bu vech üzre şâhidleriz, şehâdet dahi ederiz deyû her biri edâ-i şehâdet-i şer‘iyye eylediklerinde şehâdetleri hayyiz-i kabûlde vâki‘ olup mûceb-i şer‘îsi icrâ olundukdan sonra müdde‘iye-i mezbûre Ayşe Hâtun meclis-i şer‘de i‘âde-i kelâm edip keyfiyyet-i hâlim mahalle-i mezbûre ahâlîsinden istihbâr olunup haberleri tahrîr olunmak matlûbumdur deyicek mahalle-i mezbûre imâmı İbrahim Efendi b. Mustafa ve ahâlî-i mahalleden Mustafa Çelebi b. Abdülbâkī ve Mehmed Çelebi b. Mehmed ve el-Hâc Hasan b. Mehmed ve el-Hâc Hüseyin Bey b. Yusuf ve Mustafa Beşe b. Hanefi ve Sefer b. Hüseyin ve Hüseyin b. Veli nâm kimesneler li ecli’l-ihbâr meclis-i şer‘a hâzırûn olup istihbâr olunduklarında, fi’l-hakīka mezbûre Ayşe Hâtun kendi hâlinde ve mestûre hâtundur bu âna değin nâ-mahrem ile kat‘â alâkasına ve sâir hâline vukūfumuz yokdur deyû her biri mezbûre Ayşe Hâtun’un hüsn-i hâlini ihbâr ettiklerinde mâ hüve’l-vâki‘ alâ vukū‘ihî ketb olundu. Fi’l-yevmi’s-sâlis ve’l-ışrîn min şehri Recebi’l-ferd li sene isneteyn ve seb‘în ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Kâtibü’l-hurûf Mehmed Efendi, Eyyûb Çelebi el-Mukayyid, Hamza Efendi nâib-i recül, Mehmed Çelebi Çukadâr, Mehmed b. Mehmed, Hüseyin Çelebi b. Ali ve gayruhüm mine’l-hâzırîn.

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 92 - Hüküm no: 59 - Orijinal metin no: [12(2)b-1])﻿

﻿

﻿

60. Hüküm

Fâtıma bt. Ahmed’in boşandığı kocası Ahmed Beşe b. Ali ile anasının zimmetlerini ibrâ etmesi

Mahmiye-i İstanbul’da Karabaş mahallesi sâkinelerinden Fâtıma bt. Ahmed nâm hâtun meclis-i şer‘de Havâss-ı Aliyye kazâsı tevâbi‘inden İzdinli nâm karye sükkânından zevci işbu râfi‘ü’l-kitâb Ahmed Beşe b. Ali nâm kimesne tarafından hul‘-ı câ’i’z-zikri tasdîke vekîl olup vekâleti sâbite olan el-Hâc Receb Çelebi b. Arslan ve Ali Beşe b. Süleyman şehâdetleri ile şer‘an vekâleti sâbite olan vâlidesi Ümmühâni bt. Ahmed nâm hâtun mahzarında ikrâr ve takrîr-i kelâm edip müvekkili mezbûr Ahmed Beşe zevcim olup lâkin hüsn-i mu‘âşeretimiz olmamağla beynimizde şikāk-ı küllî vâki‘ olmağın mezbûrun zimmetinde mukarrer olan iki bin akçe mehr-i müeccel ve nafaka-i iddet ve me’ûnet-i süknâmdan fâriğa olmak üzre zevcim müvekkili mezbûr Ahmed Beşe ile muhâla‘a-i sahîha-i şer‘iyye ile muhâla‘a edip zevciyyete müte‘allik âmme-i de‘âvîden ibrâ ve iskāt ve zevcim müvekkili mezbûrun li ebeveyn karındaşı olup mukaddemâ benim zevcim iken vefât etmekle mezbûrun zimmetinde mütekarrir olan iki bin akçe mehr-i müeccelimi muhallefâtından ahz ü kabz edip sâir muhallefâtda mezbûr Ahmed Beşe ve vâlidesi vekîl-i mezbûr Ümmühâni Hâtun vaz‘-ı yed etmeleriyle muhallefât-ı mezbûrda hisse-i şer‘iyyem da‘vâsından dahi müvekkili mezbûr Ahmed Beşe’nin vâlidesi mezbûre Ümmühâni Hâtun’un zimmetlerini ibrâ-i kātı‘ü’n-nizâ‘la ibrâ ve iskāt eyledim min ba‘d mezbûrân ile husûs-ı mezbûra müte‘allik da‘vâ ve nizâ‘ım yokdur. Zuhûr dahi ederse lede’l-hükkâmi’l-kirâm mesmû‘a olmaya dedikde mukırra-i mezbûrenin minvâl-i muharrer üzre cârî ve sâdır olan ikrârını mezbûr Ümmühâni Hâtun bi’l-asâle ve bi’l-vekâle tasdîk ve tahkīk etmeğin mâ hüve’l-vâki‘ ketb olundu. Fi’l-yevmi’r-râbi‘ ve’l-ışrîn min şehri Recebi’l-ferd li sene isneteyn ve seb‘în ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: İbrahim Çelebi b. Mustafa, Mehmed Beşe b. Abdullah, İmirza Beşe b. Mehmed, es-Seyyid Mehmed Çelebi b. es-Seyyid Ahmed, Hüseyin Çelebi b. Ali ve gayruhüm mine’l-hâzırîn.

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 93 - Hüküm no: 60 - Orijinal metin no: [12(2)b-2])﻿

﻿

﻿

61. Hüküm

Hacı Ahmed Ağa b. Mustafa’nın konağına su tahsisi

Dârü’l-hilâfeti’l-aliyye Kostantıniyyet el-mahmiyye’de Sultan Bayezid hamamı kurbunda vâki‘ Sekbanbaşı Yakub mahallesi sâkinlerinden olup sâbıkan Ayasofya mütevellîsi olan kıdvetü’l-emâcid ve’l-e‘âzim câmi‘ü’l-mehâmid ve’l-mekârim Manisalı el-Hâc Ahmed Ağa b. Mustafa taraf-ı bâhirü’ş-şereflerinden Ali b. Ebûbekir ve Hasan Çelebi b. Abdullah şehâdetleri ile husûs-ı âti’z-zikre vekîl olup bimâ hüve nehci’s-sübût şer‘an vekâleti sâbite olan fahrü’l-emâsil ve’l-eşbâh kîsedâr Mustafa Çelebi b. Receb meclis-i şer‘-i şerîf-i şâmihü’l-imâd ve mahfil-i dîn-i münîf-i râsihü’l-evtâdda bi’l-vekâle takrîr-i kelâm edip müvekkilim müşârün-ileyh el-Hâc Ahmed Ağa’nın mahalle-i mezbûrede vâki‘ mülk menziline cârî olmak için Havâss-ı Refî‘a kazâsı müzâfâtından Terkos nâhiyesinde vâki‘ Derbendyolu demekle ma‘rûf mevzi‘de kendi malıyla âbâr-ı müte‘addide hafr ettirdip cem‘ ve tahsîl eylediği miyâhın üzerine varılıp mâ’ının erbâb beyninde mu‘tâd olan tarz-ı ma‘rûf ve semt-i me’lûf üzre mikdârı vezn ve tağyîr ve tahrîr olunmak bi’l-vekâle matlûbumdur deyicek cânib-i şerî‘at-ı mutahharadan mevlânâ Mehmed Efendi b. Hasan irsâl olunup ol dahi hâssa su yolu nâzırı aynü’l-a‘yân zeyinü’l-ezmân makbûlü’s-sudûr ve’l-erkân Mustafa Ağa b. İbrahim ve râh-ı âbîler kethüdâsı Osman Bey b. Murtaza ve el-Hâc Abbas b. Mehmed Ser-bölük ve Üstâd el-Hâc Abdülmümin b. Yakub ve Üstâd Ahmed b. Abdünnebî ve Üstâd İsmail b. İvaz zeyl-i kitâbda muharrerü’l-esâmî olan cemâ‘at-i müslimîn ile müvekkili mûmâ-ileyhin cem‘ ve tahsîl eylediği suyun üzerine varılıp ale’l-vechi’l-âde keşf ve müşâhede ve tahmîn-i sahîh ile tahmîn ve takvîm olundukda, kâmil üç masura su cârî olup zikr olunan suyu ol mahalle karîb Mesih Paşa merhûm su yoluna, andan dahi merhûm ve mağfûrun-leh Sultan Süleyman Hân suyu yoluna izn-i mütevellî ile ilhâk ve kānûn-ı kadîm üzre bir masurası hakk-ı mecrâ alıkonuldukdan sonra bâkī iki masurasın murâd eylediği mahalden ifrâz ve müvekkili mûmâ-ileyh el-Hâc Ahmed Ağa’nın mahalle-i mezbûrede vâki‘ sâlifü’z-zikr menziline cârî olmak üzre te‘ayyün olunduğunu mevlânâ-yı mezbûr mahallinde ketb ve tahrîr, ba‘dehû meclis-i şer‘a gelip alâ vukū‘ihî inhâ ve takrîr etmeğin mâ cerâ bi’l-ibtigā sebt olundu. Fi’l-yevmi’s-sâbi‘ ve’l-ışrîn min şehri Recebi’l-ferd li sene isneteyn ve seb‘în ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Fahrü’l-eimme Veli Efendi b. İsmail, Ahmed Efendi b. Hasan el-İmâm, es-Seyyid Mahmud Efendi b. es-Seyyid Eyüb, el-Hâc Abdülfettâh b. Abdüllatîf, umdetü’l-a‘yân Ali Ağa b. Mustafa, Mahmud Ağa karındaşı, camcı Ali Beşe, el-Hâc Hasan b. Behram sâkin-i mahalle-i mezbûre, diğer Ali Bey b. Ebûbekir, Ahmed Çelebi b. el-Hâc Yusuf sâkin-i mahalle-i mezbûre, Yahya Çelebi b. Yusuf sâkin-i mahalle-i mezbûre, Korucuzâde Mehmed Beşe b. Hasan er-Râcil, Mehmed Beşe b. Durmuş, berber Mustafa b. Abdullah er-Râcil, Hasan Çelebi b. Abdullah, es-Seyyid Abdurrahman Çelebi b. es-Seyyid Mustafa sâkin-i mahalle-i mezbûre, Mustafa Çelebi b. el-Hâc Hızır, el-Hâc Ali el-Hüddâm? el-Hâc Ali b. Hızır ve gayruhüm mine’l-hâzırîn, [Derkenâr:] İşbu derûn-ı hüccetde ismi mezkûr sâbıkan Ayasofya mütevellîsi Manisalı el-Hâc Ahmed Ağa hânesi demekle arîf konak-ı kebîre cârî iki masura mâ-i lezîz-i cârînin bir masurasına hâlâ Darbhâne-i âmire nâzırı sa‘âdetlü Yusuf Ağa bir kıt‘a temlîknâme-i hümâyûn mantûkunca mâlik olduğunu müş‘ir erbâb-ı ihtiyâr ma‘rifetleriyle mufassal ve meşrûh bir kıt‘a hüccet-i şer‘iyye i‘tâ olunduğunu müş‘ir işbu mahalle şerh verildi. Fî 24 min Şevvâl sene 1204. Sahh. Kezâlik konak-ı kebîrden müfrez menzil derûnunda cârî Ayasofya mâ-i lezîzinde tedâvül-i eyâdî ile bâ hüccet-i mübâya‘a mâlike olan İsmihan Hâtun bt. Cağalzâde İbrahim Bey yedine erbâb-ı miyâh ma‘rifetiyle mufassal ve meşrûh hüccet tahrîr ve i‘tâ olunduğu, işbu mahalle şerh verildi. Fî 24 Şevvâl sene 1204. Sahh.

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 94 - Hüküm no: 61 - Orijinal metin no: [13a-1])﻿

﻿

﻿

62. Hüküm

Hoşnevâ bt. Abdullah’ın muhâlaa yoluyla boşandığı

İşbu mazmûnunda muhâla‘adan bahseden sahîh ve şer‘î bir hüccettir. Medîne-i Ebâ Eyyûb el-Ensârî mahallâtından Kiremitçi Süleyman mahallesinde sâkine olan Hoşnevâ bt. Abdullah nâm hâtun hâmil-i hâze’l-kitâb Mustafa Bey b. Mehmed nâm zevci ile muhâla‘a yaptı. Zevc-i mezbûr da nikâhında ta‘ahhüd ettiği râyicü’l-vakt beş bin akçe-i Osmânî mehr-i müecceli, iddet nafakası ve me’ûnet-i süknâsı zevcesi üzerine olmak üzre zevce-i merkūme ile muhâla‘a yaptı. Zevce-i mezbûre bu sûretle yeni bir nikâh yapılmadan ve mehir ödenmeden helâl olmayacak şekilde zevc-i merkūmundan ayrılmış oldu. Sonra her biri cemî‘-i de‘âvî, mütâlebât, eymân ve muhâsamâtdan umûmen, zevciyyetle alâkalı da‘vâdan husûsen yek diğerinin zimmetini ibrâ-i âm ile husûmet ve nizâyı bertaraf edecek şekilde ibrâ etti. Cerâ zâlike ve hurrire fi’l-yevmi’s-sâbi‘ ve’l-ışrîn min şehri Recebi’l-ferd sene isneteyn ve seb‘în ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Fahrü’l-akrân Mehmed Çelebi b. Ahmed, diğer Mehmed Çelebi b. Ali, el-Hâc Ebûbekir b. Hasan el-Müezzin, Ahmed Çelebi b. Mehmed ve gayruhüm mine’l-hâzırîn

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 95 - Hüküm no: 62 - Orijinal metin no: [13a-2, Arapça])﻿

﻿

﻿

63. Hüküm

Mehmed b. Abdülvehhâb’ın Şerif Mustafa Çelebi’nin evindeki ortak suyunu izinsiz kullanmaması

Havâss-ı Aliyye kazâsı tevâbi‘inden kasaba-i Hasköy’de Kiremitçi Ahmed Çelebi mahallesi sâkinlerinden râfi‘ü’l-kitâb Mehmed b. Abdülvehhâb nâm çavuş meclis-i şerî‘at-ı şerîfede câr-ı mülâsıkı Emir Mustafa Çelebi b. Pîr Veli muvâcehesinde üzerine takrîr-i da‘vâ edip yine mahalle-i mezbûrede sâkine Timurhan bt. Abdullah sene ihdâ ve seb‘în ve elf Şevvâli’l-mükerremi’nin on beşinci günü silk-i mülk-i sahîhimde münselik olan emlâkinden, mahalle-i mezbûrede vâki‘ bir tarafdan Mehmed Çelebi ve bir tarafdan mezbûr Şerif Mustafa Çelebi mülkleri ve bir tarafdan David oğulları mülkleri ve bir tarafdan tarîk-i âm ile mahdûd iki sagīr oda ve tûlen on dokuz ve arzen sekiz zirâ‘ arsayı ve mezbûr Şerif Mustafa Çelebi ile müşterek bi’r-i mâî müştemil mülk menzilini cemî‘ tevâbi‘ ve levâhıkı ile tarafeynden îcâb ve kabûlü hâvî bey‘-i bâtt-ı sahîh-i şer‘î ile üç bin beş yüz fıddî nakd-i râyic fi’l-vakt akçeye bâtten bey‘ ve teslîm ve kabz-ı semen edip ben dahi ber minvâl-i muharrer iştirâ ve tesellüm ve kabz ve kabûl edip mülk-i müşterâm olmuş iken mezbûr Şerif Mustafa Çelebi zikr olunan bi’r-i mâî müştereken tasarrufuma mâni‘ olur, suâl olunup takrîri tahrîr olunmak matlûbumdur deyicek gıbbe’s-suâl mezbûr Şerif Mustafa Çelebi cevâbında fi’l-vâki‘ bâyi‘a-i merkūme Timurhan sâlifü’z-zikr bi’r-i mâda benim ile müşterek idiği mukarrerdir. Lâkin ol bi’r-i mâ benim haremimde olmağla her bâr müdde‘î-i mezbûr benim haremime dâhil olmasına râzı değilim deyû müdde‘î-i mezbûr Mehmed Bey’in mârrü’z-zikr bi’r-i mâda müşterek idiğini tav‘an ikrâr ve i‘tirâf etmeğin alâ mûceb-i ikrârihî mârrü’z-zikr bi’r-i mâdan hak almağa, min ba‘d mezbûr Mehmed Bey’e tâbi‘ olmak üzre merkūm Şerif Mustafa Çelebi’ye ve bilâ-izn mezbûrun haremine dâhil olmamak üzre mezbûr Mehmed Bey’e tenbîh-i şer‘î birle mâ cerâ bi’t-taleb ketb olundu. Fi’l-yevmi’s-sâmin aşer min şehri Recebi’l-ferd li sene isneteyn ve seb‘în ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Hamza Efendi nâib-i recül, Receb Kethüdâ, Hüseyin Çelebi el-Muhzır ve Mehmed Muhzır ve gayruhüm mine’l-hâzırîn.

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 96 - Hüküm no: 63 - Orijinal metin no: [13b-1])﻿

﻿

﻿

64. Hüküm

Mehmed Beşe b. Hasan’ın menzilini Mehmed Usta b. Mahmud’a satması

Havâss-ı Aliyye kazâsına tâbi‘ Terkos nâhiyesi a‘mâlinden Harâccı nâm karye sükkânından Mehmed Beşe b. Hasan nâm kimesne meclis-i şer‘de işbu râfi‘ü’l-kitâb fahrü’l-a‘yân Mehmed Usta b. Mahmud mahzarında ikrâr ve takrîr-i kelâm edip silk-i mülkümde münselik olan emlâkimden olup karye-i mezbûrede vâki‘ bir tarafdan Malkoç Ağazâde Ebûbekir Ağa mülkü ve bir tarafdan mîrî çayır ve bir tarafdan Ali Beşe b. Murad mülkü ve bir tarafdan tarîk-i âm ile mahdûd ve mümtâz olup iki bâb tahtânî odaları ve bir kıt‘a anbarı ve iki parça zât-ı eşcâr-ı müsmire ve gayrı müsmireyi müştemil bahçeyi ve bir güvercin kümesi ve bir kıt‘a bağı ve iki ahırı ve içinde olan tahmînen iki yüz kantar samanı ve bir kıt‘a harman yerini müştemil olup çiftlik ta‘bîr olunur mülk menzilimi ve içinde mevcûd olan üç çift kara sığır öküzünü ve iki re’s ineği ve bir danayı ve beş keyl buğdayı ve bir dolabı ve bir sandığı ve dört harman düveni ve bir arabayı ve yirmi beş re’s güvercin ve beş kovan ve beş tavuk ve bir balta burgu ve kebîr saban tağarı ve üç sığır saban demiri sâir tevâbi‘ ve levâhıkı ile hâlâ taht-ı tasarrufunda olan tarlalarda mezrû‘ olan hubûbâtdan arpa ve buğday ve yulafın cümlesini safka-i vâhide ile mezbûr Mehmed Ağa’ya elli bin nakd-i râyic fi’l-vakt akçeye tarafeynden îcâb ve kabûlü hâvî bey‘-i bâtt-ı sahîh-i şer‘î ile bey‘ ve teslîm, ol dahi minvâl-i muharrer üzre iştirâ ve tesellüm ve kabz ve kabûl eyledikden sonra yine karye-i mezbûre toprağında vâki‘ çiftlik-i mezbûra intimâ ile tahdîd ve tavsîfden müstağnî olup merhûm ve mağfûrun-leh Sultan Mehmed Hân-ı Gāzi tâbe serâhu evkāfından olup taht-ı tasarrufunda olan iki kıt‘a tarlayı mütevellî-i vakf-ı mezbûr ma‘rifetiyle ve yine merhûm ve mağfûrun-leh Sultan Bayezid Hân-ı Velî evkāfı’ndan olup kendi tasarrufumda olan o beş kıt‘a tarlayı vakf-ı mezbûr mütevellîsi ma‘rifetiyle, yine taht-ı tasarrufumda olan iki kıt‘a çayırı dahi mütevellî-i vakf-ı mezbûr Sultan Bayezid ma‘rifetiyle altı bin akçe bedel mukābelesinde ferâğ ve tefvîz edip ol dahi minvâl-i meşrûh üzre tefevvüz ve kabûl eyleyip semen-i mezbûr elli bin akçe ile bedel-i mersûm altı bin akçe ki cem‘an elli altı bin akçeyi tamamen mezbûr Mehmed Usta yedinden alıp kabz eyledim ba‘de’l-yevm sâlifü’z-zikr çiftlik-i mezbûrda ve sâir eşyâda vechen mine’l-vücûh benim alâka ve medhalim yokdur. Müşterî-i mezbûrun mülk-i müşterâsı ve arâzi-i mersûm ile iki kıt‘a [14a] çayır dahi mezbûr Mehmed Usta’nın dâhil-i taht-ı tasarrufu olmuşdur. Emsâli gibi mutasarrıf olsun deyicek gıbbe’t-tasdîki’ş-şer‘î mâ hüve’l-vâki‘ bi’t-taleb ketb olundu. Fi’l-yevmi’s-sâbi‘ ve’l-ışrîn min şehri Recebi’l-ferd li sene isneteyn ve seb‘în ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Ahmed Hâce b. Sinan el-İmâm-ı karye-i mezbûre, Sâlih Beşe b. Sinan, Hüseyin Çelebi b. Musa, Ahmed Beşe b. Musa, Mustafa Beşe b. İbrahim, Mehmed Kethüdâ, Şaban Ağa b. Hasan, el-Hâc Mahmud b. Halil, Hasan Beşe b. Ali, Abdi Efendi el-İmâm, el-Hâc Mehmed Çelebi b. Hasan, Mahmud Çelebi Dâmâd-ı mezbûr ve gayruhüm mine’l-hâzırîn.

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 97 - Hüküm no: 64 - Orijinal metin no: [13b-2])﻿

﻿

﻿

65. Hüküm

Fâtıma bt. Mehmed’in evini Selâmi Mehmed Bey Mescidi Vakfı’na istiğlâl yoluyla satması

Medîne-i hazreti Ebâ Eyyûb el-Ensârî -radiye anhu Rabbühü’l-Bârî-’de Aşçıbaşı mahallesinde sâkine Fâtıma bt. Mehmed nâm hâtun tarafından ikrâr-ı âti’z-zikre vekîl olup mezbûrenin zâtını ma‘rifet-i şer‘iyye ile ârifân olan Mehmed Çelebi b. Veli ve Davud Efendi b. Mehmed şehâdetleri ile şer‘an vekâleti sâbite olan zevci Ahmed Çelebi b. Mehmed meclis-i şer‘de medîne-i mezbûrede vâki‘ merhûm Selâmi Mehmed Bey Mescidi Şerîfi evkāfı’na bi’l-fi‘l mütevellî olan bâ‘isü’l-kitâb Mustafa Çelebi b. Hüdâverdi mahzarında bi’l-vekâle ikrâr ve takrîr-i kelâm edip zevce-i müvekkile-i mezbûrenin silk-i mülk-i sahîhinde münselik olan emlâkinden mahalle-i mezbûrede vâki‘ bir tarafdan İsmail Çelebi mülkü ve bir tarafdan Mustafa Çelebi mülkü ve bir tarafdan imâma meşrûta olan vakf menzil ve bir tarafdan tarîk-i hâs ile mahdûd iki bâb fevkānî oda ve sofa ve bir tahtânî matbah ve sofa ve kiler ve bir ahır ve fevkinde bir oda dahi bir su kuyusu ve zât-ı eşcâr-ı müsmire ve gayrı müsmire bahçeyi müştemil mülk menzilini bi cümleti’t-tevâbi‘ ve’l-levâhık ve kâffeti’l-menâfi‘ ve’l-merâfık müvekkilim zevcem mezbûre Fâtıma mâl-ı vakf-ı mezbûr ile mütevellî-i merkūma her biri yedişer dirhem gelir iki yüz kıt‘a riyâlî kebîr guruşu alâ tarîki’l-istiğlâl bey‘ ve teslîm edip ol dahi mâl-ı vakf-ı mezbûr ile tarîk-i merkūm üzre iştirâ ve kabûl edip semeni olan mezbûrü’n-na‘t iki yüz riyâlî guruşu müvekkilem mezbûre mütevellî ve mezbûr yedinden tamamen alıp kabz eylediğinden sonra menzili mahdûd-ı mezkûru mütevellî-i mezbûr Mustafa Çelebi ba‘de’t-tahliyye ve’t-takābuz târih-i kitâb şehri gurresinden sene tamâmına değin üç yüz akçe icâre ile zevcem müvekkile-i mezbûreye îcâr ve teslîm edip ol dahi vech-i muharrer üzre istîcâr ve tesellüm ve kabz ve kabûl eyledi dedikde gıbbe’t-tasdîki’ş-şer‘iyyi’l-mu‘teber derk-i menzili mahdûd-ı mezkûra ve ücret-i mersûmeye mukırr-ı mezbûr Ahmed Çelebi meclis-i mezbûrda emr ve kabûlü hâvî kefâlet-i sahîha-i şer‘iyye ile kefîl olmağın men lehü’t-tasdîk kıbelinden ba‘de’l-kabûl mâ cerâ bi’t-taleb ketb olundu. Fî gurreti Şa‘bâni’l-mu‘azzam li sene isneteyn ve seb‘în ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Mehmed Çelebi b. Ahmed, Mahmud Çelebi b. Mehmed, Receb Bey Kethüdâ, Ali Çelebi kâtib-i vakf, Ahmed b. Ali, Hasan Çelebi Ser-bölük ve gayruhüm mine’l-hâzırîn.

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 98 - Hüküm no: 65 - Orijinal metin no: [14a-1])﻿

﻿

﻿

66. Hüküm

Mehmed Çelebi b. Keyvan’ın Cafer Paşa Vakfı’na borçlu olması

Medîne-i hazreti Ebâ Eyyûb el-Ensârî -dâme fî rıdvâni’l-Bârî-’de vâki‘ Cafer Paşa vakfı’nın nukūduna bi’l-fi‘l mütevellî olan Mehmed Çelebi b. Ahmed meclis-i şer‘de yine medîne-i mezbûrede Câmi‘-i Kebîr mahallesinde sâkin Mehmed Çelebi b. Keyvan mahzarında üzerine takrîr-i da‘vâ edip bundan akdem vakf-ı mezbûra sâbıkan mütevellî olan Halil Çelebi b. Hüdâverdi vakf-ı mezbûr malından otuz bir kıt‘a riyâlî kebîr guruş ile bir rub‘ guruş mezbûr Mehmed Çelebi üzerinde zimem gösterip mukābelesinde bir tarak alacası kaftan rehin olmak üzre bana def‘ ve teslîm, ben dahi kabz ve tesellüm eylemişimdir el-hâletü hâzihî vâki‘ hâl merkūm Mehmed Çelebi’den suâl olunup takrîri tahrîr olunmak matlûbumdur deyicek gıbbe’s-suâl mezbûr Mehmed Çelebi cevâbında fi’l-hakīka mütevellî-i sâbık Halil Çelebi yedinden vakf-ı mezbûr malından otuz bir kıt‘a riyâlî guruş ile bir rub‘ guruş istirbâh ve kabz edip mukābelesinde bir tarak alaca kaftanımı mezbûrun yedine vaz‘-ı rehin ve teslîm eylemiş idim, mârrü’z-zikr otuz bir guruş vakf-ı mezbûra deynimdir deyû bi tav‘ihî ikrâr ve i‘tirâf etmeğin mâ hüve’l-vâki‘ bi’t-taleb ketb olundu. Fi’l-yevmi’l-hâmis ve’l-ışrîn li sene isneteyn ve seb‘în ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Mustafa Çelebi b. Hüdâverdi, Veli Çelebi b. İsa, Mustafa Çelebi b. Veli, câbî Mahmud Çelebi b. Hasan, Mustafa Çelebi b. Süleyman, Eyyûb Çelebi el-Mukayyid, Hüseyin Çelebi b. Hasan, Mehmed Çelebi Çukadâr ve gayruhüm mine’l-hâzırîn.

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 99 - Hüküm no: 66 - Orijinal metin no: [14a-2])﻿

﻿

﻿

67. Hüküm

Ahmed Bey b. Hacı Hüseyin’in Yorgo v. bakkal dükkânını işletmekten kaçan Eskoli’deki alacağını tahsil etmesi

Mahmiye-i İstanbul’da hısnı ebvâbından Topkapısı dâhilinde Bayezid Ağa mahallesi sâkinlerinden Ahmed Bey b. el-Hâc Hüseyin nâm kimesne meclis-i şer‘-i şerîfde Havâss-ı Aliyye kazâsı a‘mâlinden Cuhûd Burgaz nâm karyede sâkin râfi‘ü’l-vesîka Yorgo v. Kiryaki nâm zimmî muvâcehesinde üzerine da‘vâ ve takrîr-i kelâm [edip] bundan akdem mahalle-i mezbûrede vâki‘ mülk bakkal dükkânımda bakkal iken firâr ve gaybet-i münkatı‘ ile gāib olan Eskoli nâm zimmî zimmetinde, cihet-i sermâyeden yirmi bin akçe ve dükkân kirâsından dahi yedi bin akçe ki cem‘an yirmi yedi bin akçemi bana edâ ve teslîme merkūm Eskoli’nin karındaşı merkūm Yorgo kefîl olmağla ben dahi meblağ-ı mezbûru ve beher kantarı ikişer yüz yetmiş akçeye olmak üzre merkūm Eskoli yedinden müşterâ ve makbûz on altı kantar siyah üzüm bahâsından dahi dört bin üç yüz yirmi akçeyi mezbûr Yorgo’dan taleb ve da‘vâ eyledikde merkūm Yorgo kefâletini inkâr zikr olunan üzümü iştirâ eylediğini ikrâr, lâkin anı dahi def‘ eyledim deyicek beynimizde münâza‘ât-ı kesîre cereyân etmiş idi el-hâletü hâzihî beynimizde muslihûn tavassut edip da‘vâ-yı mezkûrumdan mersûm Yorgo ile beni dört bin fıddî nakd-i râyic fi’l-vakt akçe üzerine inşâ-i akd-i sulh eylediklerinde ben dahi sulh-i mezbûru kabûl ve bedel-i sulh olan mezbûrü’n-nakd dört bin akçeyi tamamen merkūm Yorgo yedinden alıp kabz edip da‘vâ-yı mezkûrumdan mesfûr Yorgo’nun zimmetini ibrâ-i âmm-ı kātı‘ü’n-nizâ‘la ibrâ ve iskāt eyledim min ba‘d merkūm Yorgo ile vechen mine’l-vücûh da‘vâ ve nizâ‘ım yokdur dedikde mâ vaka‘a kayd şüd. Fî selhi şehri Recebi’l-ferd li sene isneteyn ve seb‘în ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Dilâver b. Abdullah, Hüseyin b. Ali, el-Hâc Mustafa b. Abdullah, el-Hâc Hüseyin b. Hasan.

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 99 - Hüküm no: 67 - Orijinal metin no: [14b-1])﻿

﻿

﻿

68. Hüküm

Süleyman, Rıdvan ve Reftar’ın menzillerini Cafer Paşa Evkafı’na istiğlâl yoluyla satması

Medîne-i Ebâ Eyyûb el-Ensârî -dâme fî rıdvâni’l-Bârî-’de Bıçakçı Ferhad mahallesinde sâkin Süleyman b. Abdullah ve Rıdvan b. Abdullah ve zevcesi Reftar bt. Abdullah mahfil-i şer‘de yine medîne-i mezbûrede vâki‘ merhûm Cafer Paşa evkāfı’na bi’l-fi‘l mütevellî olan Mehmed Çelebi b. Ahmed mahzarında her biri ikrâr ve takrîr-i kelâm edip silk-i mülk-i sahîhimde münselik olan emlâkimizden mahalle-i mezbûrede vâki‘ iki tarafdan mevkūfâtî Mehmed Efendi merhûm mülkü ve iki tarafdan Defterdâr Mehmed Efendi merhûm veresesi mülkü ve tarîk-i âm ile mahdûd ale’l-iştirâk mülkümüz olan menzili, cemî‘ tevâbi‘ ve levâhıkı ve âmme-i menâfi‘ ve merâfıkı ile mütevellî mezbûr her biri sekiz dirhem gelir yüz yirmi kıt‘a riyâlî guruşa alâ tarîki’l-istiğlâl her biri bey‘ ve teslîm eyledikde ol dahi mâl-ı vakf-ı mezbûr ile tarîk-i merkūm üzre iştirâ ve kabûl eylediğimizden sonra semeni olan meblağ-ı mezbûr yüz yirmi kıt‘a riyâlî guruşu tamamen mütevellî-i mezbûr yedinden alıp kabz eylediğimizden sonra yine menzili mahdûd-ı mezkûru mütevellî-i mezbûr ba‘de’t-tahliyye ve’t-tekābuz târih-i kitâb şehri gurresinden sene tamâmına değin iki bin yüz altmış akçe icâre ile yine bize îcâr ve teslîm edip biz dahi ber minvâl-i muharrer iştirâ ve tesellüm ve kabz ve kabûl ve her birimiz âhar zimmetine lâzım gelen malın asıl ve fer‘ine emr ve kabûlü hâviye kefâlet-i sahîha-i şer‘iyye ile kefîl olduk dediklerinde mütevellî-i mezbûr dahi mezbûrûnu kelimâtlarında vicâhen tasdîk ve kefâletlerini dahi kabûl etmeğin mâ hüve’l-vâki‘ bi’t-taleb ketb olundu. Fî selhi şehri Recebi’l-ferd li sene isneteyn ve seb‘în ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Mustafa Çelebi nâzır-ı vakf-ı mezbûr, Ahmed Ağa b. İslâm eş-şehîr bi Bağdâdî, Mustafa Çelebi b. Pervâne, Mehmed Çelebi b. Ahmed el-Câbî ve gayruhüm mine’l-hâzırîn.

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 100 - Hüküm no: 68 - Orijinal metin no: [14b-2])﻿

﻿

﻿

69. Hüküm

Vargo v. Manol’ün miras davasında Kiryako bt. Panayot ve Foti bt. Riga ile sulh olmaları

Havâss-ı Aliyye kazâsı a‘mâlinden Cuhûd Burgaz nâm karyede sâkin iken bundan akdem hâlik olan Yani v. Riga nâm nasrâniyenin verâseti, vâlidesi Kiryako bt. Panayot ile li ebeveyn kız karındaşı Foti bt. Riga nâm nasrâniyeye usûbe-i nesebiyye cihetinden ibn-i ammi Vargo v. Manol nâm zimmîye münhasıra olduğu şer‘an zâhir ve müte‘ayyin oldukdan sonra merkūm Vargo mahfil-i kazâda kendi tarafından asîl ve sadriye kebîr kızı mezbûre Foti tarafından ikrâr-ı âti’z-zikri tasdîke vekîl olup Hamza Efendi el-Kadı ...? b. Abdullah şehâdetleriyle şer‘an vekâleti sâbite olan râfi‘atü’l-vesîka merkūm Kiryako muvâcehesinde ikrâr ve takrîr-i kelâm edip mûrisimiz hâlik-i mezbûrun karye-i mezbûrede vâki‘ lede’l-ahâlî ve’l-cîrân ma‘lûmetü’l-hudûd menzilde olan hisse-i mu‘ayyenesinden ve vâlidesi mezbûre beyninde mazbûta olan bir kebîr kazgan ve sâir muhallefâtından hisse-i şer‘iyyemi taleb eylediğimde vâlidesi ve hemşîresi merkūmetâna ekser eşyâmı ketm ile cevâb verdiklerinde beynimizde münâza‘ât-ı kesîre cereyân etmiş idi el-hâletü hâzihî beynimizde muslihûn tavassut edip merkūmetân nasrâniyeler ile beni mevâni‘den ârî sıhhat-i şerâit-i sulh-i hâvî tehârüc-i şer‘î vechi üzre iki bin iki yüz nakd-i râyic fi’l-vakt akçe üzerine inşâ-i akd-i sulh eylediklerinde ben dahi sulh-i mezbûru kabûl ve bedel-i sulh olan mezbûrü’n-na‘t iki bin iki yüz akçeyi merkūmetân nasrâniyeler yedinden tamamen alıp kabz edip hâlik-i mezbûrun kalîl ve kesîr ve celîl ve hakīr ism-i mâl ıtlâk olunur bana âid olan hisse-i şer‘iyyem da‘vâsından mezbûretânın zimmetlerini ibrâ ve iskāt eyledim dedikde gıbbe’t-tasdîki’l-mu‘teber mâ hüve’l-vâki‘ [bi’t-taleb] ketb olundu. Fi’l-yevmi’r-râbi‘ min şehri Recebi’l-ferd li sene isneteyn ve seb‘în ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Receb Bey Kethüdâ, Mehmed Beşe Çukadâr, Sâlih Mehmed Efendi b. Mehmed, el-Hâc İbrahim Ser-bölük-i râh-ı âbiyân, Hüseyin Muhzır ve gayruhüm mine’l-hâzırîn.

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 101 - Hüküm no: 69 - Orijinal metin no: [15a-1])﻿

﻿

﻿

70. Hüküm

Yani v. Yorgi’nin bağ ve arsasını Yamandi v. Todoş’a satması

Havâss-ı Aliyye kazâsı aktâ‘ından kasaba-i Hasköy’de Kiremitçi Ahmed Çelebi mahallesi sâkinlerinden Yani v. Yorgi nâm zimmî meclis-i şer‘de işbu râfi‘ü’s-sifr kıdvetü milleti’l-Mesîhiyye Yamandi v. Todoş muvâcehesinde ikrâr ve takrîr-i kelâm edip akd-i âti’z-zikrin sudûruna değin silk-i mülk-i sahîhimde münselik olan emlâkimden kasaba-i mezbûre dâhilinde vâki‘ Okmeydanı kurbunda bir tarafdan Küçük Keretsi Mihaylo bağı ve bir tarafdan Lenardo bağı ve bir tarafdan arsa-i hâliye ve bir tarafdan Yamandi bağı ile mahdûd tahmînen beş dönüm bir kıt‘a bağımı ve kurbunda olan arsa-i hâliyemi ki merhûm ve mağfûrun-leh Sultan Bayezid Hân-ı Velî evkāfı’na senede yüz akçe mukāta‘ası vardır, cemî‘ tevâbi‘ ve levâhıkı ile merhûm Yamandi’ye iki bin nakd-i râyic fi’l-vakt akçeye tarafeynden îcâb ve kabûlü hâvî bey‘-i bâtt-ı sahîh-i şer‘î ile bâtten bey‘ ve teslîm edip ol dahi ber minvâl-i muharrer iştirâ ve tesellüm ve kabz ve kabûl edip semeni olan mezbûrü’n-na‘t iki bin akçeyi tamamen mersûm Yamandi yedinden alıp kabz eyledim ba‘de’l-yevm bağ-ı mahdûd-ı mezkûr ve kurbunda olan arsa-i hâliyede vechen mine’l-vücûh alâkam kalmadı. Senesinde vakf-ı mezbûra zikr olunan yüz akçe mukāta‘asını verip, bağ-ı mahdûd-ı mezkûr ve arsa-i hâliye-i merkūmeye keyfe mâ yeşâ’ mutasarrıf olsun dedikde gıbbe’t-tasdîki’l-mu‘teber mâ hüve’l-vâki‘ bi’l-ibtigā sebt olundu. Tahrîren fî selhi şehri Recebi’l-ferd li sene isneteyn ve seb‘în ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Hüseyin Çelebi b. Ali, Mehmed b. Mahmud, Hüseyin b. Hasan, Bayram Sofu b. Mehmed, Mehmed Beşe Çukadâr ve Papa Mavridi v. Dimitri, Yorgo v. İstavranos, David [v.] Yamandi gayruhüm mine’l-hâzırîn.

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 102 - Hüküm no: 70 - Orijinal metin no: [15a-2])﻿

﻿

﻿

71. Hüküm

Ümmühâni bt. Ramazan’ın evini kocası Mehmed Beşe b. Musa’ya bağışlaması

Medîne-i hazreti Ebâ Eyyûb el-Ensârî -dâme fî rıdvâni’l-Bârî-’de vâki‘ Davud Ağa mahallesi sâkinlerinden Ümmühâni bt. Ramazan nâm hâtun tarafından akd-i âti’z-zikri ikrâra vekîl olup mezbûrenin zâtını ma‘rifet-i şer‘iyye ile ârifân olan Ahmed Çelebi b. Hüseyin ve Halil Beşe b. Yusuf şehâdetleri ile şer‘an vekâleti sâbite olan Ali Beşe b. Musa nâm vekîl meclis-i şer‘de müvekkile-i mezbûrenin zevci işbu râfi‘ü’l-kitâb Mehmed Beşe b. Kurd nâm kimesne mahzarında bi’l-vekâle ikrâr-ı tâmm ve takrîr-i kelâm edip müvekkile-i mezbûre Ümmühâni’nin silk-i mülk-i sahîhinde münselik olup mahalle-i mezbûrede vâki‘ bir tarafı mekābir-i müslimîn ve bir tarafı İsmihan Hâtun mülkü ve bir [tara]fı vakf menzil ve taraf-ı râbi‘i Ali Beşe mülkü ve tarîk-i hâs ile mahdûd üç bâb fevkānî odayı ve bir sofayı ve tahtında bir bâb tahtânî odayı ve bir ahırı ve mezbûr Ali Beşe ile müşterek su kuyusunu ve zât-ı eşcâr-ı müsmire ve gayrı müsmire bahçeyi ve kenîfi müştemil mülk menzilini cümle tevâbi‘ ve levâhıkı ile ba‘de’t-tahliyye zevci mezbûr Mehmed Beşe’ye hibe-i sahîha-i şer‘iyye [ile] hibe ve temlîk ve teslîm edip ol dahi meclis-i hibede minvâl-i muharrer üzre ittihâb ve temellük ve tesellüm ve kabz ve kabûl eyledi ba‘de’l-yevm menzili mahdûd-ı mezkûrda benim vechen alâka ve medhalim yokdur. Zevcim mezbûr Mehmed Beşe’nin mülk-i mevhûbudur, keyfe mâ yeşâ’ ve yahtâr mutasarrıf olsun [15b] dedi deyû bi’l-vekâle ikrâr etmeğin vekîl-i mezbûrun vech-i meşrûh üzre cârî ve sâdır olan ikrâr mezbûr Mehmed Beşe vicâhen ve şifâhen tasdîk ve tahkīk edicek mâ hüve’l-vâki‘ bi’t-taleb ketb olundu. Fî gurreti şehri Şa‘bâni’l-mu‘azzam li sene isneteyn ve seb‘în ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Hasan Efendi b. ( ) el-İmâm, Nasuh Halîfe b. İslâm el-Müezzin, Hasan Çelebi b. Mustafa, Şaban Çelebi b. Mustafa, Ahmed Çelebi b. Hüseyin, Mustafa Çelebi b. İsmail, Cafer Çelebi b. Abdullah, Hüseyin Çelebi b. Ali, çukadâr Mehmed Çelebi, Diğer Mehmed Çelebi b. Ahmed.

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 102 - Hüküm no: 71 - Orijinal metin no: [15a-3])﻿

﻿

﻿

72. Hüküm

Yorgo v. Petro’nun menzilini Manol v. Yano’ya satması

Havâss-ı Aliyye kazâsına tâbi‘ Terkos nâhiyesinde vâki‘ Aya Yorgi nâm karye sükkânından Yorgo v. Petro nâm zimmî mahfil-i kazâda yine karye-i mezbûre sâkinlerinden işbu râfi‘ü’s-sifr Manol v. Yano nâm zimmî muvâcehesinde ikrâr ve takrîr-i kelâm edip silk-i mülk-i sahîhimde münselik olan emlâkimden karye-i mezbûrede vâki‘ bir tarafdan müşterî-i mezbûr Manol mülkü ve bir tarafdan Dimitri mülkü ve iki tarafdan tarîk-i âm ile mahdûd iki bâb fevkānî odayı ve tahtında iki kebîr bakkal dükkânı ve bir ahırı müştemil mülk menzilimi cümle tevâbi‘ ve levâhıkı ile mezbûr Manol zimmîye otuz iki bin nakd-i râyic fi’l-vakt akçeye tarafeynden îcâb ve kabûlü hâvî bey‘-i bâtt-ı sahîh-i şer‘î ile bâtten bey‘ ve teslîm eylediğimde ol dahi minvâl-i muharrer üzre iştirâ ve tesellüm ve kabz ve kabûl eyleyip semeni olan mezbûrü’n-na‘t otuz iki bin akçeyi müşterî-i mezbûr Manol yedinden tamamen ahz ü kabz eyledim ba‘de’l-yevm sâlifü’z-zikr menzili mahdûd-ı mezkûrda benim vechen mine’l-vücûh alâka ve medhalim yokdur. Müşterî-i mezbûr Manol’ün mülk-i müşterâsıdır, keyfe mâ yeşâ’ ve hasbe mâ yahtâr mutasarrıf olsun dedikde mukırr-ı mezbûr[un] vech-i mübeyyen üzre cârî ve sâdır olan ikrârını merkūm Manol vicâhen tasdîk ve tahkīk etmeğin mâ hüve’l-vâki‘ bi’t-taleb ketb olundu. Fi’l-yevmi’s-sâdis ve’l-ışrîn min şehri Recebi’l-ferd li sene isneteyn ve seb‘în ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Kadri Çelebi el-kasab, el-Hâc Mehmed Çelebi b. Kadri, el-Hâc İbrahim el-kasab, Bayram Dede el-Muhzır ve gayruhüm mine’l-hâzırîn.

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 103 - Hüküm no: 72 - Orijinal metin no: [15b-1])﻿

﻿

﻿

73. Hüküm

Franko v. Todori’nin mülkünün Despina bt. Yani’ye ait olduğu

Havâss-ı Aliyye kazâsına tâbi‘ Terkos nâhiyesi a‘mâlinden Bahçe-i Belgrad nâm karye sâkinelerinden Despina bt. Yani nâm nasrâniye meclis-i şerî‘at-ı şerîfede yine karye-i mezbûrede sâkin Dimitri v. Yorgi nâm zimmî muvâcehesinde üzerine takrîr-i da‘vâ edip bundan akdem zevcim olup mürd olan Franko v. Todori nâm hâlikin metrûkâtından olup karye-i mezbûrede vâki‘ bir tarafdan Frenk bağı ve bir tarafdan Todori v. İstirati mülkü ve bir tarafdan tarîk-i âm ile mahdûd bir bâb oda ve bir mikdâr havluyu müştemil mülk menzilimi ba‘de helâkihî bi’l-irsi’ş-şer‘î bana ve sulbî sagīr oğluna isâbet ve intikāl etmek ile menzili mezbûrun cümlesi mülk-i mevrûsum iken mezbûr Dimitri ber vech-i şer‘î menzili mezbûru zabt ve tasarruf eder hâlâ suâl olunup kasr-ı yedine ve bana teslîme tenbîh olunmak matlûbumdur deyicek gıbbe’s-suâl Dimitri cevâbında menzili mahdûd-ı mezkûru târih-i kitâbdan bir sene mukaddem hâzır bi’l-meclis Üstüyan v. Nikola’nın mülkü olmak üzre üç bin yedi yüz akçeye bey‘ ve teslîm ve kabz-ı semen eylemişdir mülk-i müşterâm olmak üzre zabt ve tasarruf ederim deyû müdde‘iye-i mezbûrenin mülk-i mevrûsu olduğun inkâr ile cevâb vermeğin gıbbe’l-istintâk merkūm Üstüyan cevâbında ben fi’l-hakīka menzili mahdûd-ı mezkûru müdde‘iye-i mezbûrenin zevc-i âharı olup bundan akdem mürd olan Polihroni v. Aviro nâm zimmî benim mülkümdür deyû târih-i kitâbdan iki sene mukaddem bana devr ve dört bin akçeye bey‘ ve teslîm ve kabz-ı semen etmekle ben dahi mülküm olmak üzre mezbûr Dimitri’ye ber minvâl-i muharrer bey‘ ve teslîm ve kabz-ı semen eylemişimdir deyû müdde‘iye-i merkūme Despina’nın vech-i mübeyyen üzre mülk-i mevrûsu olduğunu ol dahi inkâr edicek müdde‘iye-i merkūmeden müdde‘âsını mübeyyine beyyine taleb olundukda, karye-i mezbûrede sâkin Franko v. Yani ve Paroş v. Andriye nâm zimmîler li ecli’ş-şehâde mahfil-i kazâya hâzırân olup istişhâd olunduklarında, fi’l-hakīka menzili mahdûd-ı mezkûr müdde‘iye-i mezbûrenin zevc-i evveli olan Franko v. Todori nâm zimmînin mülkü olup ba‘de helâkihî bi’l-irsi’ş-şer‘î müdde‘iye-i mezbûre ile sulbî sagīr oğlu Nikola’ya isâbet ve intikāl edip ba‘dehû oğlu mezbûr Nikola dahi hâlik olmağla müdde‘iye-i mezbûre hasren vârisi olmağla menzili mahdûd-ı mezkûr-ı mezbûrede olan hisse-i şer‘iyyesi dahi mezbûre Despina’ya isâbet ve intikāl etmeğin [16a] mecmû‘ menzil mezbûre Despina’nın mülk-i mevrûsudur. Biz bu husûsa bu vech üzre şâhidleriz, şehâdet dahi ederiz deyû her biri edâ-i şehâdet-i şer‘iyye eylediklerinde gıbbe ri‘âyeti şerâiti’l-kabûl şehâdetleri makbûle oldukdan sonra menzili mahdûd-ı mezbûru müdde‘iye-i merkūme zevc-i âharı olan Polihroni’ye bey‘ veyâ hibe ve yâhud taraf-ı şer‘iyyeden bir tarîkle mülkünden ihrâc etmediğine mezbûre Despina’ya yemîn teklîf olundukda, ol dahi alâ vefki’l-mes’ûl yemîn billâhi’llezî enzele’l-İncîle alâ İsâ -aleyhi’s-selâm-etmeğin mûcebiyle menzili mahdûd-ı mezkûru müdde‘iye-i merkūme Despina’ya teslîm ile mezbûr Dimitri’ye tenbîh-i şer‘î birle mâ cerâ bi’l-ibtigā sebt olundu. Fi’l-yevmi’t-tâsi‘ aşer min şehri Recebi’l-ferd li sene isneteyn ve seb‘în ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: İsmail Çelebi b. İbrahim, Ahmed Çelebi b. Mustafa, Hüseyin Çelebi b. Hasan, Dilâver Bey b. Abdullah ve gayruhüm mine’l-hâzırîn.

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 104 - Hüküm no: 73 - Orijinal metin no: [15b-2])﻿

﻿

﻿

74. Hüküm

Emine bt. Musli’nin eski kocası Ebûbekir b. Ömer’den muhâlaa yoluyla boşanması

Mahmiye-i İstanbul’da hısnı ebvâbından Topkapısı hâricinde İlyaszâde mahallesi sâkinelerinden Emine bt. Musli nâm hâtun meclis-i şer‘de zevc-i sâbıkı Ebûbekir [b.] Ömer mahzarında tav‘an ikrâr ve takrîr-i kelâm edip zevcim ile beynimizde şikāk vâki‘ olmağın zimmetinde mütekarrir olan dört bin akçe mehr-i müeccelimi yedinden ahz eyledikden sonra nafaka-i iddet-i mu‘ayyene ve me’ûnet-i süknâmdan fâriğa olmak üzre zevcim mezbûr Ebûbekir ile muhâla‘a eyleyip zimmetini ibrâ ve zevciyyete müte‘allik âmme-i de‘âvî ve mütâlebât ve eymân ve muhâsamâtdan ibrâ ve iskāt eylediğimden mâ‘adâ mezbûr Ebûbekir firâşından hâsıl olan ( ) nâm sagīr oğlumu dahi kendi rızâ ve hüsn-i ihtiyârım ile babası mezbûra teslîm eyledim ba‘de’l-yevm hıdâneye müte‘allik da‘vâdan dahi zevc-i sâbıkım mezbûr Ebûbekir’in zimmetini ibrâ eyledim deyicek mezbûr Ebûbekir dahi meclis-i mezbûrda ben dahi mezbûr ile minvâl-i muharrer üzre olan hul‘-ı mezbûru kabûl ve zimmetini ve zevciyyete müte‘allik de‘âvîden ibrâ eyledim deyû kelimât-ı meşrûhasını vicâhen tasdîk etmeğin mâ hüve’l-vâki‘ bi’t-taleb ketb olundu. Fî gurreti Şa‘bâni’l-mu‘azzam li sene isneteyn ve seb‘în ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Mirza Çavuş b. Mustafa, Receb b. Ramazan, Mehmed Ali Halîfe el-İmâm, es-Seyyid Mehmed el-Cündî, Mehmed Çelebi b. Ahmed, Ebûbekir Dede el-Müezzin ve gayruhüm mine’l-hâzırîn.

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 105 - Hüküm no: 74 - Orijinal metin no: [16a-1])﻿

﻿

﻿

75. Hüküm

Fâtıma Hatun’un menzilini İsmail Beşe ile karısı Yasemin’e satması

Mahmiye-i İstanbul’da Mi‘mâr Sinan mahallesi sâkinelerinden fahrü’l-muhadderât Fâtıma bt. ( ) nâm hâtun tarafından bey‘-i câ’i’z-zikri ikrâra vekîl olup mezbûre Fâtıma Hâtun’un zâtını ma‘rifet-i şer‘iyye ile ârifân olan Hüseyin Bey b. Osman ve Halil Beşe b. Ebûbekir nâm kimesneler şehâdetleri ile şer‘an vekâleti sâbite olan umdetü’l-a‘yân Mustafa Ağa b. Ali nâm vekîl meclis-i şer‘de müvekkile-i mezbûrenin mu‘takalarından râfi‘ayi’l-kitâb İsmail Beşe b. Abdullah kendi tarafından asâleten ve zevcesi Yasemin bt. Abdullah nâm hâtun tarafından ikrâr-ı âti’l-beyânı tasdîke vekîl olmağın vekâleten mahzarında bi’l-vekâle ikrâr ve takrîr-i kelâm edip müvekkile-i mezbûre Fâtıma Hâtun’un bundan akdem medîne-i hazreti Ebâ Eyyûb el-Ensârî -dâme fî rıdvâni’l-Bârî-’de İslâmbey mahallesinde sâkine iken vefât eden Gonca bt. Abdullah nâm hâtundan usûbet-i nesebiyye cihetinden müvekkile-i mezbûreye isâbet ve intikāl eden emlâkinden olup mahalle-i mezbûrda vâki‘ bir tarafdan Hatice Hâtun mülkü ve bir tarafdan yine vakıf odalar ve taraf-ı râbi‘i tarîk-i âm ile mahdûd bir bâb tahtânî odayı ve sofayı ve müşterek su kuyusu ve kenîfi müştemil mülk-i menzili mevrûsunu, bi cümle tevâbi‘ ve levâhıkı ile mezbûr İsmail Beşe ile zevcesi mezbûre Yasemin’e tarafeynden îcâb ve kabûlü hâvî bey‘-i bâtt-ı kat‘î ile bey‘ ve teslîm, anlar dahi minvâl-i muharrer üzre ber vech-i iştirâk tesellüm ve kabz ve kabûl eyleyip semeni olan mezbûrü’n-na‘t dört bin akçeyi mezbûr İsmail Beşe ile mezbûre Yasemin yedlerinden tamamen alıp kabz edip ba‘de’l-yevm sâlifü’z-zikr menzili mahdûd-ı mezkûrda benim vechen mine’l-vücûhi’ş-şer‘iyye alâka ve medhalim yokdur. Mezbûr İsmail Beşe ile zevcesi merkūme Yasemin Hâtun’un ale’l-iştirâk mülk-i müşterâları olmuşdur, keyfe mâ yeşâ’ân mutasarrıf ve mutasarrıfe olsunlar dedi deyû bi’l-vekâle ikrâr edicek vekîl-i mezbûrun vech-i mübeyyen üzre cârî ve sâdır olan ikrârını mezbûr İsmail Beşe asâleten ve vekâleten vicâhen ve şifâhen tasdîk ve tahkīk etmeğin mâ hüve’l-vâki‘ gıbbe’t-taleb ketb olundu. Fî gurreti şehri Şa‘bâni’l-mu‘azzam li sene isneteyn ve seb‘în ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Şahbaz Bey b. Abdullah, Mustafa Beşe b. Yusuf, Mehmed Çelebi b. ( ) Kazganî, Hüseyin Çelebi b. ( ) el-Müezzin, Mehmed Çelebi b. Hasan, Hüseyin Çelebi b. Ali, Bayram Sofu b. Ahmed, Hüseyin Beşe b. Hasan, Mehmed Çelebi b. Ahmed, Dilâver Bey b. Abdullah ve gayruhüm mine’l-hâzırîn.

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 105 - Hüküm no: 75 - Orijinal metin no: [16a-2])﻿

﻿

﻿

76. Hüküm

Mehmed Çelebi b. Ahmed’in aldığı câriyenin hastalıklı çıkması

Medîne-i Hazreti Ebâ Eyyûb el-Ensârî -dâme fî rıdvâni’l-Bârî-’de Kiremitçi Süleyman Çelebi mahallesi sâkinlerinden sâhibü’l-kitâb Mehmed Çelebi b. Ahmed nâm bevvâb-ı sultânî mahfil-i kazâda esirci tâifesinden Selim Beşe b. Ali nâm râcil mahzarında üzerine takrîr-i da‘vâ edip târih-i kitâbdan on altı gün mukaddem işbu hâzır bi’l-meclis Kalender nâm bikr câriye-i Rûsiyyetü’l-aslı merkūm Selim Beşe’den doksan iki aded esedî guruş ve yüz elli akçeye iştirâ ve kabz-ı semen eylediğinden sonra câriye-i mezbûrenin ayakları altında bevâsîr marazı olduğuna muttali‘ olup ayb-ı kadîm olmağın ile’l-ân kabûl etmeyip ve kabûle delâlet eder bir fi‘l dahi benden sâdır olmamışdır hâlâ reddolunup semeni olan mârrü’z-zikr doksan iki aded esedî guruş ile yüz elli akçenin alıverilmesi matlûbumdur deyicek gıbbe’s-suâl merkūm Selim Beşe cevâbında mârrü’z-zikr câriyemi müdde‘î-i mezbûra ber minvâl-i muharrer bey‘ ve kabz-ı semen eylediğini ikrâr, lâkin câriye-i mezkûrede red îcâb eder ayb-ı kadîm olduğunu inkâr edicek etıbbâya mürâca‘at olundukda, etıbbâ-i hâssadan olup emr-i pâdişâhî ve hükm-i şehinşâhî ile husûs-ı mezbûra memûr olan fahrü’l-etıbbâ’i’l-kirâm Mustafa Efendi ve Ahmed Efendi mahfil-i şer‘a hâzırân olup münkir-i mezbûr muvâcehesinde takrîr-i kelâm edip işbu câriyenin ayakları altında olan maraz on günde ve on beş günde hâdis olur uyûb kabîlinden olmayıp ancak yedi sekiz ayda peydâ olur, maraz-ı mezbûr beyne’l-etıbbâ kızıl yel demekle ma‘rûfdur, ayb-ı kadîmdir deyû her biri haber verdiklerinde müdde‘î-i mezbûr câriye-i mezkûrenin aybına vâkıf oldukdan sonra kabûl ve marazına devâ ve ilâc etmeyip kabûlüne delâlet eder bir fi‘l sâdır olmadığına müdde‘â-aleyh talebiyle teklîf olundukda, ol dahi alâ vefki’l-mes’ûl yemîn billâhi te‘âlâ etmeğin mûcebiyle ba‘de’l-hükm mâ hüve’l-vâki‘ bi’t-taleb ketb olundu. Fî gurreti Şa‘bâni’l-mu‘azzam li sene isneteyn ve seb‘în ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Abdurrahman Efendi b. Cafer Paşa, el-Hâc İbrahim b. Ahmed, Ebûbekir Dede b. ( ) el-Müezzin, Yusuf Halîfe el-Mu‘allim, Ahmed Çelebi b. Mehmed ve gayruhüm mine’l-hâzırîn.

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 106 - Hüküm no: 76 - Orijinal metin no: [16b-1])﻿

﻿

﻿

77. Hüküm

Âdile bt. İbrahim’in muhâlaa yoluyla boşandığı

Medîne-i Hazreti Ebâ Eyyûb el-Ensârî mahallâtından Dökümcübaşı mahallesinde sâkine olan Âdile bt. İbrahim nâm hâtun meclis-i şer‘-i şerîf ve mahfil-i dîn-i münîfde -sânehallâhu te‘âlâ ani’t-tağyîr ve’t-tahrîf-râfi‘-i hâze’l-kitâb Mehmed b. Mustafa nâm zevci ile muhâla‘a yaptı. Zevc-i mezbûr da nikâhında ta‘ahhüd ettiği râyicü’l-vakt bin üç yüz akçe-i Osmânî mehr-i müecceli, iddet nafakası ve me’ûnet-i süknâsı zevcesi üzerine olmak üzre zevce-i merkūme ile muhâla‘a yaptı. Zevce-i mezbûre bu sûretle yeni bir nikâh yapılmadan ve mehir ödenmeden helâl olmayacak şekilde zevc-i merkūmundan ayrılmış oldu. Sonra her biri cemî‘-i de‘âvî, mütâlebât, eymân ve muhâsamâtdan umûmen, zevciyyetle alâkalı da‘vâdan husûsen yek diğerinin zimmetini ibrâ-i âm ile husûmet ve nizâyı bertaraf edecek şekilde ibrâ etti. Cerâ zâlike ve hurrire fi’l-yevmi’r-râbi‘ min şehri Şa‘bâni’l-mu‘azzam sene isneteyn ve seb‘în ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Eyüb Efendi el-Mu‘îd, Mehmed Ağa b. Mahmud, Hüseyin Beşe b. Mehmed, Yusuf Beşe b. Mehmed, çukadâr Mehmed Çelebi ve gayruhüm mine’l-hâzırîn

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 107 - Hüküm no: 77 - Orijinal metin no: [16b-2, Arapça])﻿

﻿

﻿

78. Hüküm

Ebûbekir Beşe b. Mehmed’in kölesi Şâhin b. Abdullah’ı âzat etmesi

Medîne-i Hazreti Ebâ Eyyûb el-Ensârî -dâme fî rıdvâni’l-Bârî-’de vâki‘ Koca Kasımpaşa mahallesinde sâkin Ebûbekir Beşe b. Mehmed nâm kimesne meclis-i şer‘-i enver ve mahfil-i dîn-i münîr-i ezherde bi’t-tav‘ ve’r-rızâ lâ-bi’l-kerh ve’l-cezâ ikrâr-ı sahîh-i şer‘î ve i‘tirâf-ı sarîh-i mer‘î kılıp kendiye rıkk-ı sâbıkını mu‘terif olan işbu uzun boylu, açık kaşlı, sarı elâ gözlü Rûsiyyü’l-asl müslimiyyü’l-mille râfi‘ü’l-vesîka Şâhin b. Abdullah nâm abd-i memlûkümü hasbeten lillâhi te‘âlâ ve haseneten li rûhi resûlihi’l-mu‘allâ ve amelen bimâ kāle’n-nebiyyü’l-muhtâr -sallallâhu te‘âlâ aleyhi ve sellem-men a‘taka rakabeten mü’mineten a‘takallâhu te‘âlâ bi külli uzvin minhâ uzven minhu mine’n-nâr, abd-i mevsûf-ı mezkûru cümle malımdan ifrâz ve i‘tâk ve tahrîr ve zümre-i harâir-i asliyyîne ilhâk ve idrâc eyledim min ba‘d abd-i mevsûf-ı mezbûrun üzerinde hakk-ı velâdan gayrı hakkım bâkī kalmadı. Sâir ahrâr-ı asliyyîn gibi hür olsun dedikde hâkim-i muvakki‘-i sadr-ı kitâb hazretleri kıbelinden sıhhat-i ıtk-ı mezkûra hükm birle mâ vaka‘a bi’t-taleb ketb olundu. Fi’l-yevmi’r-râbi‘ min şehri Şa‘bâni’l-mu‘azzam li sene isneteyn ve seb‘în ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Mehmed Çelebi b. Ahmed, Veli Beşe b. Mehmed, Osman Beşe b. Ahmed, Ali Çelebi b. Mehmed, Mehmed Beşe b. Mustafa, Halil Beşe b. Hüseyin ve gayruhüm mine’l-hâzırîn.

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 108 - Hüküm no: 78 - Orijinal metin no: [16b-3])﻿

﻿

﻿

79. Hüküm

Emine bt. Ömer’in muhâlaa yoluyla boşandığı

Medîne-i Hazreti Ebâ Eyyûb el-Ensârî mahallâtından el-Hâc Ferhad mahallesinde sâkine olan Emine bt. Ömer nâm hâtun meclis-i şerî‘at-ı şerîfe ve mahfil-i tarîkat-i refî‘ada -sâneha’llâhu te‘âlâ ani’t-tağyîr ve’t-tahrîf-hâzıre olup râfi‘-i hâze’l-kitâb Süleyman Beşe b. Hüseyin nâm zevci ile muhâla‘a yaptı. Zevc-i mezbûr da nikâhında ta‘ahhüd ettiği râyicü’l-vakt bin üç yüz akçe-i Osmânî mehr-i müecceli, iddet nafakası ve me’ûnet-i süknâsı zevcesi üzerine olmak üzre zevce-i merkūme ile muhâla‘a yaptı. Zevce-i mezbûre bu sûretle yeni bir nikâh yapılmadan ve mehir ödenmeden helâl olmayacak şekilde zevc-i merkūmundan ayrılmış oldu. Sonra her biri cemî‘-i de‘âvî, mütâlebât, eymân ve muhâsamâtdan umûmen, zevciyyetle alâkalı da‘vâdan husûsen yek diğerinin zimmetini ibrâ-i âm ile husûmet ve nizâyı bertaraf edecek şekilde ibrâ etti. Cerâ zâlike ve hurrire fi’l-yevmi’s-sâdis min şehri Şa‘bâni’l-mu‘azzam sene isneteyn ve seb‘în ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Ali Beşe b. Abdullah, Mehmed Çavuş, Ramazan Beşe er-Râcil, Ali Ağa b. el-Hâc? ve gayruhüm mine’l-hâzırîn

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 108 - Hüküm no: 79 - Orijinal metin no: [17a-1, Arapça])﻿

﻿

﻿

80. Hüküm

Ebûbekir Beşe b. Mehmed’in menzil vakfiyesi

Hamd u sipâs ve şükr-i bî-kıyâs ol ahbâbü’l-erbâb mâlikü’r-rikāb ve müsebbibü’l-esbâb cellet hikmetühû ve allet kelimetühû hazretlerine olsun ki kâffe-i kâinâtı nizâm-ı bedî‘ üzre ibdâ‘ ve âmme-i masnû‘âtı üslûb-ı menî‘ üzre ihtirâ‘ edip medâric-i vücûdu tertîb-i fâik üzre temhîd ve ma‘ârîc-i feyz-i vücûdu bi hatt-ı lâyık üzre teşyîd buyurup ahsen-i a‘yân ve eşref-i ekvân olan insanın ba‘zına fazl ve kemâl müyesser kılıp ve ba‘zına envâ‘-ı metâ‘ ve esâs mukadder edip eyâdî-i müeyyedlerin menâhic-i hayrâta makar kılmağın meselü’llezîne yünfikūne emvâlehüm fî sebîlillâhi ke-meseli habbetin enbetet seb‘a senâbile fî küllî sünbületin mi’etü habbetin vallâhu yuzâ‘ifu li men yeşâ’u vallâhu vâsi‘un alîm ve men câ’e bi’l-haseneti felehû aşru emsâlihâ, hadîs-i şerîfi işâreti mûcebince me’cûr-ı cezîle mukadder kılmışlardır ve hediye-i tahiyyât-ı gayr-ı ma‘dûd ve tuhfe-i teslîmât-ı gayr-ı mahdûd hazreti risâlet-penâh nübüvvet-i destgâh-ı fazl-ı beşer şefî‘-i rûz-ı mahşer pîşvâ-yı enbiyâ ve’l-mürselîn muktedâ-i evvelîn u âhirîn medîne-i ilm u hilm-i temkîn Ahmed-i Muhammedi Mustafa -sallallâhu aleyhi ve sellem-hazretlerinin ravza-i mübârekelerine takdîm olunur ki ümmet-i za‘îfeyi sırât-ı müstakīme delâlet eyledi ve rıdvân-ı ilâhî cümle-i âl-i ethâr ve zümre-i ashâb-ı ebrâr husûsen çehâr-yâr-ı celîlü’l-mikdâr Ebûbekr, Ömer, Osman ve Aliyy-i nâmdâr hazretlerinin ervâh-ı tayyibelerine vâsıl ve nâ’il ola ammâ ba‘d sebeb-i tahrîr-i sahîfe-i şer‘iyye oldur ki erbâb-ı fitnat ve ashâb-ı basîret gerdiş-i devr-i dûn ve cünbüş-i çarh-ı bukalemûna nazar edip edvârında selâmet ve etvârında hayr ve istikāmet görmeyip yakīnen bilmişlerdir ki bu dünyâ-yı denînin ikāmeti rıhlete makrûn devleti zillet ü mihnet ile meşhûndur imdi ekser-i nâs rûz-ı mahşerde azâb-ı elîm ve cezâ-i azîme mübtelâ olduklarında, dünyâda eylediği hayrât ve hasenât sebeb-i fevz ve necât ve bâ‘is-i nîk-murâd ola, bi fazlillâhi’l-meliki’l-Mâlik medîne-i hazreti Ebâ Eyyûb el-Ensârî -radiye anhu Rabbühü’l-Bârî-’de Koca Kasımpaşa mahallesi sâkinlerinden sâhibü’l-hayrât Ebûbekir Beşe b. Mehmed -tekabbelallâhu hayrâtihi-meclis-i şer‘-i şerîf-i Nebevîde vakf-ı âti’z-zikre li ecli’t-tescîl ve’t-tekmîl mütevellî nasb ve ta‘yîn eylediği Ali Hâce b. Mehmed el-Kadrî mahzarında cemî‘ tasarrufât-ı şer‘iyyesi nâfize olduğu hâlde ikrâr-ı sahîh-i şer‘î kılıp vakf-ı âti’z-zikrin sudûruna değin silk-i mülk-i sahîhimde münselik olan emlâkimden mahalle-i mezbûrede vâki‘ bir tarafdan Mehmed Çelebi mülkü ve bir tarafdan el-Hâc Mehmed odaları ve bir tarafdan el-Hâc Ömer oğlu mülkü ve taraf-ı râbi‘i tarîk-i âm ile mahdûd iki bâb fevkānî oda ve bir bâb şehnişînli oda ve tahta-pûş ve ahır ve kenîfi müştemil mülk menzilimi cemî‘ tevâbi‘ ve levâhıkı ve âmme-i menâfi‘ ve merâfıkı ile hasbeten lillâhi te‘âlâ ve hasbeten li rûhi resûlihi’l-mu‘allâ vakf-ı sahîh-i şer‘î ve haps-i sarîh-i mer‘î ile vakf ve haps edip şöyle şart ve ta‘yîn eyledim ki mâdâm ki ben [17b] libâs-ı hayâtı lâbise ve mesned-i âfiyetde câlise olam menzili mahdûd-ı mezkûra mutasarrıf olam, benim vefâtımdan sonra süknâm menzili mezkûru zevcem İstemihan bt. Abdullah nâm hâtuna ba‘dehâ âhar zevcem Kâmurâne’nin evlâdına ve evlâd-ı evlâdına ba‘dehüm mu‘takam Şâhin b. Abdullah’a ba‘dehû evlâdına ve evlâd-ı evlâdına ve evlâd-ı evlâd-ı evlâdına batnen ba‘de batn ve karnen ba‘de karnin gıbbe asıl meşrûta olup her biri nevbet-i süknâsında rûhum için üç İhlâs-ı şerîf ve birer Fâtiha-i şerîfe tilâvet edeler ve ba‘de’l-inkırâz yed-i mütevellî ile îcâr olunup hâsıl olan icâresi Medîne-i Münevvere -alâ münevverihâ efdalü’t-tahiyye- fukarâsına irsâl olunup şurût-ı vakf-ı mezbûr merreten ba‘de uhrâ yedimde ola, mürûr-ı eyyâm ile icrâ-yı şurût-ı mezkûra müte‘azzire olursa mutlak vakf-ı fukarâ-i müslimîn ola ve menzili mezbûr mürûr-ı eyyâmla muhtâc-ı ta‘mîr olursa meşrûtün-lehüm olanlar nevbet-i mâllarıyla ta‘mîr edeler deyû fâriğan ani’ş-şevâgil menzili mezbûru mütevellî-i mezbûra def‘ ve teslîm, ol dahi vakfiyyet üzre kabz ve tesellüm edip sâir mütevellîler evkāfında tasarruf ettikleri gibi tasarruf eyledi dedikde gıbbe’t-tasdîki’l-mu‘teber vâkıf-ı mezbûr semt-i vifâkdan cânib-i şikāka âzim ve mütevellî-i mezbûr mahzarında üzerine takrîr-i da‘vâ edip vakf-ı akār İmâm Ebû Hanîfe-i Kûfî hazretleri katında gayr-ı lâzım olduğundan mâ‘adâ İmâm-ı sâlis-i Samedânî Muhammed b. Hüseyin eş-Şeybânî re’y-i reşîdleri üzre vâkıf vakfının menâfi‘ini kendiye şart ve ta‘yîn etmekle vakf-ı merkūm sahîh olmamağın vakf-ı mezbûrdan rücû‘ meşrû‘ olmağla vakf-ı mezbûrdan rücû‘ eyledim mütevellî-i merkūmun kasr-ı yedine ve menzili mezbûru bedel-i mülkiyyet üzre kemâ-kân teslîme tenbîh olunmak murâdımdır deyicek mütevellî-i mezbûr cevâb-ı bâ sevâba mütesaddî olup hazreti imâm-ı sânî Ebû Yûsuf -aleyhi’r-rahmetü’l-Bârî- katında vâkıf mücerred vakaftü demekle ve hazreti İmâm Muhammed mezhebi üzre teslîm ile’l-mütevellî olmak ile vakfa lüzûm ârız olup müşârün-ileyh imâm-ı sânî katında şart-ı merkūm sahîh olmağın imâmeyn-i hümâmeyn re’y-i şerîfleri üzre vakf-ı mezkûrdan rücû‘ gayrı meşrû‘dur deyû teslîmden imtinâ‘ ve sadr-ı kitâb-ı anberîn-nikābı tevkī‘-i müstetâbı ile şeref-yâb eden hâkim-i hâsim âlim-i âdil fânî-i mu‘âdil katında müterâfi‘ân olduklarında, hâkim-i mûmâ-ileyh -esbağallâhu ni‘amehû aleyh-tarafeynin kelâmını ısgā ve cânib-i vakfı evlâ ve ahrâ görüp âlimen bi’l-hilâf ve mürâ‘iyyen bimâ yecîbü ri‘âyetühü fi’l-hükmi bi’l-evkāf re’y-i imâmeyn üzre lüzûm-ı vakf-ı merkūma ve sıhhat-i şürût-ı mezkûrenin husûs ve umûmuna hükm-i sahîh-i şer‘î ve kazâ-i sarîh-i mer‘î edip min ba‘d vakf-ı merkūm vakf-ı sahîh-i lâzım ve haps-i sarîh-i mütehattim oldu. “Fe-men beddelehû ba‘de mâ semi‘ahû fe-innemâ ismuhû ale’llezîne yübeddilûnehû inna’llâhe semî‘un alîm” ve ecrü’l-vâkıfı ale’l-hayyi’l-cevâdi’l-kerîm. Cerâ zâlike ve hurrire fi’l-yevmi’s-sâdis min Şa‘bâni’l-mu‘azzam li sene isneteyn ve seb‘în ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Muharrir-i hurûf Sâlih Mehmed Efendi b. Mehmed el-Müderris, Mehmed Çelebi b. Ahmed el-Kadrî, Veli Beşe b. Mehmed el-Kadrî, Osman Beşe b. Abdülkādir, Mehmed Beşe b. Mustafa, Halil Beşe b. Hasan, Osman Beşe b. Mehmed, Kenan b. Abdullah, Taşcı b. Abdullah, Taşcı Ahmed b. ( ), Hüseyin Muhzır el-Keçenûzî, Dilâver b. Abdullah, Mehmed Beşe Çukadâr, Mehmed el-Muhzır, Bayram Sofu ve gayruhüm mine’l-hâzırîn.

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 109 - Hüküm no: 80 - Orijinal metin no: [17a-2])﻿

﻿

﻿

81. Hüküm

Zir v. Yani’nin bağını İstati v. İstamo’ya satması

Vilâyet-i Rûmili’nde Badracık kazâsı a‘mâlinden Ruyalo? nâm karye zimmîlerinden Zir v. Yani nâm zimmî meclis-i şer‘-i hatîr-i lâzımü’t-tevkīrde işbu râfi‘ü’l-vesîka İstati v. İstamo nâm zimmî muvâcehesinde ikrâr ve takrîr-i kelâm edip akd-i âti’z-zikrin sudûruna değin silk-i mülk-i sahîhimde münselik olan emlâkimden karye-i mezbûre sınırı dâhilinde vâki‘ bir tarafdan karındaşım Dimo bağı ve bir tarafdan Kara Yani bağı ve bir tarafdan diğer Yani v. İstamo bağı ve bir tarafdan tarîk-i âm ile mahdûd bir kıt‘a mülk bağımı bi cümleti’t-tevâbi‘ ve’l-levâhık ve kâffeti’l-menâfi‘ ve’l-merâfık merkūm İstati’ye yedi yüz nakd-i râyic fi’l-vakt akçeye tarafeynden îcâb ve kabûlü hâvî bey‘-i bâtt-ı sahîh-i kat‘î ile bâtten bey‘ edip ol dahi vech-i muharrer üzre iştirâ ve kabûl edip semeni olan mezbûrü’n-na‘t yedi yüz akçeyi tamamen merkūm İstati yedinden alıp kabz edip bağ-ı mahdûd-ı mezkûru mahallinde zabt ve tasarrufa tarafımdan merkūm İstati’yi taslît eyledim dedikde gıbbe’t-tasdîki’l-mu‘teber mâ hüve’l-vâki‘ bi’t-taleb ketb olundu. Tahrîren Fi’l-yevmi’s-sâbi‘ min Şa‘bâni’l-mu‘azzam li sene isneteyn ve seb‘în ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Hüseyin b. ( ) Muhzır, Bayram Sofu el-Muhzır, Dilâver el-Muhzır, Mehmed Beşe Çukadâr ve gayruhüm mine’l-hâzırîn.

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 111 - Hüküm no: 81 - Orijinal metin no: [18a-1])﻿

﻿

﻿

82. Hüküm

Emine bt. Ömer’in Şaban b. Abdullah ile fuhuş yaparken kocası tarafından yakalandığı

Medîne-i Hazreti Ebâ Eyyûb el-Ensârî -radiye anhu Rabbühü’l-Bârî-’de Bıçakçı Ferhad mahallesinden Süleyman Beşe b. Hüseyin nâm Râcil, hâlâ medîne-i mezbûre zâbiti Ali Çavuş mübâşeretiyle Şaban b. Abdullah nâm hâssa aşçıyı meclis-i şer‘a ihzâr ve mahzarında üzerine takrîr-i da‘vâ edip mezbûr Şaban işbu târih-i kitâb günü zevce-i menkûham hâzıre bi’l-meclis Emine bt. Ömer ile mahalle-i mezbûrede vâki‘ menzilimde oda içinde bir döşekde yatıp, mu‘âmele-i fâhişe ederlerken üzerlerine gelip hücûm ve ümmet-i Muhammed deyû feryâd eylediğimde ba‘zı müslümanlar gelip bana mu‘âvenet etmekle mezbûru ahz ve ihzâr-ı şer‘ eylemişimdir suâl olunup ihkāk-ı hak olunmak matlûbumdur deyicek gıbbe’s-suâl mezbûr Şaban ve mezbûre Emine husûs-ı mezbûru bi’l-külliyye inkâr ile cevâb vermeğin müdde‘î-i mezbûrdan müdde‘âsını mübeyyine beyyine taleb olundukda udûl-i ricâlden Beşir Bey b. Ahmed ve Mehmed Beşe b. Yusuf nâm kimesneler li ecli’ş-şehâde makām-ı kazâya hâzırân olup istişhâd olunduklarında, fi’l-hakīka işbu târih-i kitâb günü müdde‘î-i mezbûrun menzilinde bir kavga ve feryâd istimâ‘ edip biz dahi komşu olmağla varıp mezbûr Şaban’ı müdde‘î-i mezbûr odası içinde ahza çalışır müşâhede ve mu‘âyene eyledik hattâ oda-i mezkûrenin yükü içinde döşek bırakılmış ve alâmât-ı fuhuş âşikârdurur müşâhede eylemişizdir müdde‘î-i mezbûr merkūm Şaban’ı kendi odası içinde zevcesiyle ma‘an bir yerde bulup ahz eylemişdir husûs-ı mezbûra bu vech üzre şâhidleriz, şehâdet dahi ederiz deyû her biri edâ-i şehâdet-i şer‘iyye eylediklerinde gıbbe ri‘âyet-i şerâiti’l-kabûl şehâdetleri makbûle olmağın mâ hüve’l-vâki‘ bi’t-taleb ketb olundu. Fi’l-yevmi’r-râbi‘ min Şa‘bâni’l-mu‘azzam li sene isneteyn ve seb‘în ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Halil b. Hızır, Mehmed Ağa b. Mahmud, Hüseyin Beşe b. Mehmed, Osman b. Abdullah, Mustafa b. Ahmed, Hasan Bey b. Abbas ve gayruhüm mine’l-hâzırîn.

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 111 - Hüküm no: 82 - Orijinal metin no: [18a-2])﻿

﻿

﻿

83. Hüküm

Afîfe Hatun bt. Eminzâde Mustafa Ağa’nın evini Mehmed Çelebi b. Ali’ye satması

Medîne-i Hazreti Ebâ Eyyûb el-Ensârî -dâme fî rıdvâni’l-Bârî-’de Defterdâr Mahmud Efendi mahallesi sâkinelerinden fahrü’l-muhadderât Afîfe Hâtun bt. el-merhûm Eminzâde Mustafa Ağa kıbelinden bey‘-i âti’z-zikre ve kabz-ı semeni ikrâra vekîl olup mezbûrenin zâtını ma‘rifet-i şer‘iyye ile ârifân olan fahrü’l-eimme Hasan Efendi b. Mansur ve Nasuh Efendi b. Abdüsselâm [şehâdetleri ile] vekâleti sâbite olan Müstedam Bey b. Abdullah nâm vekîl meclis-i şer‘-i şerîf-i lâzımü’t-tevkīrde işbu kitâb-ı sıhhat-nisâbın sâhibi fahrü’l-akrân Mehmed Çelebi b. Ali nâm râcil mahzarında bi’l-vekâle ikrâr ve takrîr-i kelâm edip akd-i âti’z-zikrin sudûruna değin müvekkilem müşârün-ileyhânın silk-i mülk-i sahîhinde münselik olan emlâkinden Davud Ağa mahallesinde vâki‘ iki tarafdan merhûm İbrahim Ağazâde Mustafa Bey mülkü ve bir tarafdan ba‘zan İbrahim Ağa merhûmun âhar oğlu mülkü ve ba‘zan Medîne-i Münevvere vakfı ve bir tarafdan tarîk-i âm ile mahdûd iki bâb tahtânî ve bir bâb fevkānî odaları ve bir sofa ve bir su kuyusu ve kenîfi ve zât-ı eşcâr-ı müsmire ve gayrı müsmire bahçeyi müştemil mülk menzilini bi cümleti’t-tevâbi‘ ve’l-levâhık ve kâffeti’l-menâfi‘ ve’l-merâfık tarafeynden îcâb ve kabûlü hâvî bey‘-i bâtt-ı sahîh-i şer‘î ile mezbûr Mehmed Çelebi’ye altmış dört bin fıddî nakd-i râyic fi’l-vakt akçeye bâtten bey‘ ve teslîm, ol dahi vech-i muharrer üzre iştirâ ve tesellüm ve kabz ve kabûl edip semeni olan mezbûrü’n-na‘t altmış dört bin akçeyi tamamen müşterî-i mezbûr Mehmed Çelebi yedinden tamamen müvekkilem müşârün-ileyhâ alıp kabz edip menzili mahdûd-ı mezkûrda vechen mine’l-vücûh ve sebeben mine’l-esbâb [18b] alâka ve medhalim yokdur. Ba‘de’l-yevm müşterî-i merkūm Mehmed Çelebi’nin mülk-i müşterâsı ve hakk-ı sarîhidir, keyfe mâ yeşâ’ mutasarrıf olsun dedi dedikde gıbbe’t-tasdîki’ş-şer‘î mâ hüve’l-vâki‘ bi’t-taleb ketb olundu. Fi’l-yevmi’s-sâbi‘ min Şa‘bâni’l-mu‘azzam li sene isneteyn ve seb‘în ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Mehmed Çelebi b. Ali …?, Hasan Çelebi b. Mustafa, Şaban b. Mustafa, Receb Halîfe b. Maden, Hüseyin Bey el-Cündî, Şaban Çelebi b. Mehmed, Mehmed b. Mehmed, Hüseyin Muhzır, Hamza Efendi nâib-i recül ve gayruhüm mine’l-hâzırîn.

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 112 - Hüküm no: 83 - Orijinal metin no: [18a-3])﻿

﻿

﻿

84. Hüküm

Mano v. Mato’nun evini Yorgi v. Hristo’ya satması

Vilâyet-i Rûmili’nde Bihilişte nâm kasaba sâkinlerinden Mano v. Mato nâm zimmî meclis-i şer‘de işbu hâmilü’l-vesîka Yorgi v. Hristo nâm zimmî muvâcehesinde ikrâr ve takrîr-i kelâm edip akd-i âtî sudûruna değin silk-i mülk-i sahîhimde münselik olan emlâkimden kasaba-i mezbûrede vâki‘ bir tarafdan bozacı Genco mülkü ve bir tarafdan Kino mülkü ve bir tarafdan Besko mülkü ve bir tarafdan tarîk-i âm ile mahdûd bir bâb tahtânî oda ve bir kiler ve bir ahır ve muhavvatayı müştemil mülk menzilimi bi cümleti’t-tevâbi‘ ve’l-levâhık merkūm Yorgi’ye dört bin fıddî nakd-i râyic fi’l-vakt akçeye tarafeynden îcâb ve kabûlü hâvî bey‘-i bâtt-ı sahîh-i şer‘î ile bâtten bey‘ edip ol dahi vech-i muharrer üzre iştirâ ve kabûl edip semeni olan mezbûrü’n-na‘t dört bin akçeyi tamamen müşterî-i mezbûr yedinden ahz ü kabz edip menzili mahdûd-ı mezkûru mahallinde zabt ve tasarrufa tarafımdan merkūm Yorgi’yi taslît eyledim dedikde gıbbe’t-tasdîki’l-mu‘teber mâ cerâ bi’t-taleb ketb olundu. Fi’l-yevmi’s-sâbi‘ min Şa‘bâni’l-mu‘azzam li sene isneteyn ve seb‘în ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Zülfikar Bey b. Abdullah, Eyyûb Beşe b. Abdullah, Sava v. Yani, Kiro v. Panço ve gayruhüm mine’l-hâzırîn.

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 113 - Hüküm no: 84 - Orijinal metin no: [18b-1])﻿

﻿

﻿

85. Hüküm

Kamer Hatun Evkafı’na ait arsanın kullanım hakkının mukátaa yoluyla Ali Halife b. Handan’a devredildiği

İşbu bâ‘isü’l-vesîka mefhar-i erbâbi’t-tahrîr ve’l-kalem Ali Halîfe b. Handan meclis-i şer‘de mahmiye-i İstanbul’da Elvanzâde mahallesinde vâki‘ merhûme Kamer Hâtun evkāfı’na bi’l-fi‘l mütevellî olan Mehmed Dede mahzarında takrîr-i kelâm ve ifâde-i merâm edip evkāf-ı mezbûreden olup icâre-i mu‘accele-i ma‘lûme ve ayda iki yüz altmış akçe ücret-i müeccele [ile] Avraham nâm yahudi’nin taht-ı icâresinde iken, işbu def‘a mahmiye-i mezbûrede vâki‘ olan harîk-i azîmde muhterik olan iki tarafdan ( ) ve iki tarafdan tarîk-i âm ile mahdûd mahzeni ve yahudihâne[si] muhterik olup eser-i binâdan bir şey kalmadığından mâ‘adâ tâife-i Yahud ol mahalde binâdan men‘ ve uhdelerinde olan arâzi ve emlâk müslimîne tefvîz ve bey‘ olunmak üzre fermân-ı şehriyârî vârid olmağın merkūm Avraham zikr olunan mahzen ve yahudihâne arsasından kasr-ı yed etmekle arsa-i merkūme müslimînden birine tefvîz[i] lâzım gelmeğin mütevellî-i mezbûr dahi arsa-i mezkûreyi tâliblerine arz edip mecma‘-ı nâs olan mevâzi‘de kirâren ve mirâren nidâ ve müzâyede olundukda bi’l-âhire arsa-i mezkûre senede sekiz yüz akçe mukāta‘a ve bin akçede benim üzerimde karâr edip ziyâde ile tâlib-i âhar zuhûr etmemeğin mütevellî-i mezbûr dahi arsa-i merkūmu vech-i muharrer üzre bana tefvîz ve üzerine malım ile nefsim için eylediğim binâ mülküm olmak üzre izin ve icâzet ve yedime işbu târih-i kitâb senesi şehri Recebi’l-müreccebi gurresiyle müverrah ve kendi imzâsıyla mümzâ ve hatmiyle mahtûm temessük verip, sâlifü’z-zikr bin akçeyi vakf-ı mezbûr için yedimden ahz ü kabz etmeğin ben dahi ber minvâl-i muharrer tefevvüz ve kabûl eylemişimdir el-hâletü hâzihî husûs-ı mezbûr mütevellî-i merkūmdan suâl ve yedime verdiği temessük mûcebince li ecli’l-istihkâm kıbel-i şer‘den dahi yedime hüccet-i şer‘iyye verilmek matlûbumdur deyû târih-i mezbûr ile müverrah ve mütevellî-i mezbûr imzâsıyla mümzâ ve hatmiyle mahtûm min külli’l-vücûh takrîrine muvâfık ve müdde‘âsını nâtık temessük ibrâz edip feth ve kırâat olundukdan sonra mütevellî-i mezbûr dahi suâl olundukda, fi’l-vâki‘ hâl minvâl-i muharrer üzre olmuşdur. İşbu temessük benimdir deyû ikrâr etmeğin cânib-i şerî‘at-ı mutahharadan dahi işbu vesîka [19a] istihkâmen ketb olundu. Fi’l-yevmi’s-sâdis min Şa‘bâni’l-mu‘azzam li sene isneteyn ve seb‘în ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: İlmüddin Efendi b. Süleyman, Mahmud Çavuş el-Attâr, Ramazan el-Attâr, İbrahim Çelebi el-Cündî, Musli Bey el-Cündî, Ali Çelebi Na‘tî, Musli Bey el-Muhtesib, Dilâver muhzır ve gayruhüm mine’l-hâzırîn.

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 113 - Hüküm no: 85 - Orijinal metin no: [18b-2])﻿

﻿

﻿

86. Hüküm

Ahmed b. Hüseyin’in Eyüb Vakfı’na ait yeni hamamı işleten Meryem bt. Mehmed’e borcu olduğu

Medîne-i Hazreti Ebâ Eyyûb el-Ensârî’de yine hazreti müşârün-ileyh evkāfından Yeni Hamam demekle ma‘rûf hamamın sâbıkan hamamcısı olan Meryem bt. Mehmed nâm hâtun tarafından husûs-ı âti’z-zikre vekîl olup şer‘î müsecceli olan bâ‘isetü’l-kitâb Mâhıcinân bt. Abdullah nâm hâtun meclis-i şer‘de müvekkilesi mezbûre Meryem Hâtun’un hamam-ı mezkûrda sâbıkan destgâhdârı olan Ahmed b. Hüseyin nâm kimesne mahzarında üzerine bi’l-vekâle takrîr-i da‘vâ edip müvekkilem mezbûre Meryem Hâtun bundan akdem evkāf-ı mezbûre mütevellîsi gāib ani’l-meclis Mehmed Efendi’den hamam-ı mezkûru icâre-i ma‘lûme ile istîcâr eylediğinde destgâhdârı mezbûr Ahmed müvekkilem mezbûre Meryem Hâtun’dan vakfın hamamcı-i sâbıka deyni vardır, hâlâ sen edâ eyle hamamın müddet-i icâresi tamâm oldukda edâ eylediğin meblağı mütevellîden alıp yine sana veririm deyû seksen sekiz aded sikke-i hasene ve yüz yirmi aded esedî ve elli aded riyâlî guruş ahz ü kabz eylemişdir hâlâ suâl olunup takrîri tahrîr olunmak bi’l-vekâle matlûbumdur deyicek mezbûr Ahmed cevâbında fi’l-hakīka hâl minvâl-i muharrer üzre olup lâkin müvekkile-i mezbûreden seksen sekiz aded sikke-i hasene ve yüz yirmi aded esedî guruş ve yirmi altı aded riyâlî guruş alıp emri üzre mütevellî-i vakf-ı mezbûra tamamen def‘ ve teslîm eylemişimdir deyû tav‘an ikrâr ve i‘tirâf etmeğin vâki‘ hâl vekîl-i mezbûr talebiyle ketb olundu. Fi’l-yevmi’s-sâmin min Şa‘bâni’l-mu‘azzam li sene isneteyn ve seb‘în ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Sâlih Efendi b. Mehmed, Hamza Efendi nâib-i recül, Hüseyin Beşe b. Ömer, Hüseyin muhzır ve gayruhüm mine’l-hâzırîn.

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 114 - Hüküm no: 86 - Orijinal metin no: [19a-1])﻿

﻿

﻿

87. Hüküm

Dimo v. Göka’nın evini Koma Niko v. Liko’ya satması

Vilâyet-i Rûmili’nde Ergirikasrı kazâsına tâbi‘ Senâgirpalo? nâm karye sâkinlerinden Dimo v. Göka nâm zimmî meclis-i şer‘de işbu râfi‘ü’l-vesîka Koma Niko v. Liko nâm zimmî muvâcehesinde ikrâr ve takrîr-i kelâm edip akd-i âtî sudûruna değin silk-i mülk-i sahîhimde münselik olan emlâkimden karye-i mezbûrede vâki‘ bir tarafdan Dimo Papas mülkü ve bir tarafdan merkūm Niko mülkü ve bir tarafdan Kirokom mülkü ve bir tarafdan vâdi ile mahdûd bir bâb tahtânî oda ve önünde mülk harman yerini ve bostanı müştemil mülk menzilimi bi cümleti’t-tevâbi‘ ve’l-levâhık ve kâffeti’l-menâfi‘ ve’l-merâfık merkūm Koma Niko’ya on bin fıddî nakd-i râyic fi’l-vakt akçeye tarafeynden îcâb ve kabûlü hâvî bey‘-i bâtt-ı sahîh-i kat‘î ile bâtten bey‘ edip ol dahi vech-i muharrer üzre iştirâ ve kabûl edip semeni olan mezbûrü’n-na‘t on bin akçeyi tamamen merkūm Koma Niko yedinden alıp kabz edip menzili mahdûd-ı mezkûru mahallinde zabt ve tasarrufa tarafımdan merkūm Koma Niko’yu taslît eyledim dedikde gıbbe’t-tasdîki’l-mu‘teber mâ hüve’l-vâki‘ bi’t-taleb ketb olundu. Tahrîren fi’l-yevmi’t-tâsi‘ min Şa‘bâni’l-mu‘azzam li sene isneteyn ve seb‘în ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Hüseyin Beşe b. Ali, Dilâver b. Abdullah, Mehmed b. Musli, Mehmed b. Mahmud ve gayruhüm mine’l-hâzırîn.

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 115 - Hüküm no: 87 - Orijinal metin no: [19a-2])﻿

﻿

﻿

88. Hüküm

Palaş bt. Dimitri’nin ev, bahçe, çayır ve tarlalarını Süleyman Beşe b. Veli’ye satması

Mahmiye-i İstanbul hısnı ebvâbından Fenerkapısı dâhilinde Abdi Subaşı mahallesi sâkinelerinden Palaş bt. Dimitri nâm nasrâniye meclis-i şer‘de işbu hâmilü’l-kitâb Süleyman Beşe b. Veli nâm gulâm-ı acemî nâm kimesne mahzarında ikrâr ve takrîr-i kelâm edip akd-i âti’z-zikrin sudûruna değin silk-i mülk-i sahîhimde münselik olan emlâkimden Galata kazâsı a‘mâlinden Tonuz deresi demekle ma‘rûf karyede vâki‘ bir tarafdan arsa-i hâliye ve tarafeyni Yorgo bağı ve menzili ve bir tarafdan tarîk-i âm ile mahdûd iki bâb fevkānî oda ve sundurma ve iki bâb tahtânî oda ve havluyu müştemil mülk menzilimi bi cümleti’t-tevâbi‘ ve’l-levâhık ve yine karye-i mezbûre bağları dâhilinde bir tarafdan mîrî bağ ve bir tarafdan yol ve bir tarafdan Andriye bağı ve bir tarafdan Karaca bağı ile mahdûd tahmînen sekiz dönüm bir kıt‘a mülk bağımı bi cümleti’l-hukūk ve’l-luhûk mezbûr Süleyman Beşe’ye on bir bin fıddî nakd-i râyic fi’l-vakt akçeye tarafeynden îcâb ve kabûlü hâvî bey‘-i bâtt-ı sahîh-i şer‘î ile bi safkatin vâhidetin bâtten bey‘ ve teslîm edip ol dahi vech-i muharrer üzre iştirâ ve tesellüm [19b] ve kabz ve kabûl eyledikden sonra yine karye-i mezbûre sınırı dâhilinde vâki‘ merhûm mağfûrun-leh Şehzâde Sultan Mehmed Hân evkāfı arâzisinden olup tefvîz-i âti’z-zikrin sudûruna değin zabt ve taht-ı tasarrufumda olan arâziden lede’l-ahâlî ve’l-cîrân ma‘lûmetü’l-hudûd ve’l-cevânib on iki keyl tohum alır dört kıt‘a tarla ve bir kıt‘a çayırımın dahi hakk-ı tasarruflarını evkāf-ı mezbûre mütevellîsi ma‘rifetiyle merkūm Süleyman Beşe’ye iki bin altı yüz nakid akçe bedel mukābelesinde tefvîz bi’l-ferâğ eylediğimde ol dahi vech-i muharrer üzre tefevvüz ve kabûl edip semen-i mezbûr ile bedel-i merkūm ki cem‘an on üç bin altı yüz akçeyi tamamen müşterî-i mezbûr Süleyman Beşe yedinden alıp kabz eyledim ba‘de’l-yevm emlâk-i mezbûre merkūm Süleyman Beşe’nin mülk-i müşterâsı ve arâzi-i merkūme dahi dâhil-i taht-ı tasarrufu olmuşdur, keyfe mâ yeşâ’ mutasarrıf olsun dedikde gıbbe’t-tasdîk mâ hüve’l-vâki‘ bi’t-taleb ketb olundu. Fi’l-yevmi’t-tâsi‘ min Şa‘bâni’l-mu‘azzam li sene isneteyn ve seb‘în ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Hüseyin b. Ali, Ahmed Bey b. Ali el-Bakkal, Mustafa b. Mehmed Semerci, Ali Beşe b. Mehmed, Mehmed b. Abdullah, Mehmed b. İsa, Hüseyin Dede el-Halvetî ve gayruhüm mine’l-hâzırîn.

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 116 - Hüküm no: 88 - Orijinal metin no: [19a-3])﻿

﻿

﻿

89. Hüküm

Cafer Paşa Vakfı eski mütevellisinin vakfa borçlu olduğu

Medîne-i hazreti Ebâ Eyyûb el-Ensârî -dâme fî rıdvâni’l-Bârî-’de merhûm Cafer Paşa[’nın] vakf eylediği nukūda hâlâ mütevellî olan hâmilü’l-kitâb Mehmed Çelebi b. Ahmed nâm bevvâb-ı sultânî meclis-i şer‘de sâbıkan vakf-ı mezbûra mütevellî olan Halil Çelebi b. Hüdâverdi mahzarında bi’l-velâye takrîr-i kelâm ve ifâde-i merâm edip mezbûr Halil Çelebi tevliyyeti mezbûreden azl ve yerine ben mütevellî olduğumda nâzır-ı vakf-ı mezbûr hâkim-i muvakki‘-i sadr-ı kitâb hazretleri huzûrunda mütevellî-i sâbık mezbûr Halil Çelebi’nin muhâsebesi görülüp asl-ı mâl-ı vakf-ı mezbûr beş yük sekiz bin ceyyid ve cedîd akçeden ber mûceb-i defteri muhâsebe mütevellî-i sâbık mezbûr Halil Çelebi zimmetinde zuhûr eden maldan her biri sekiz dirhem gelir kırk sekiz kıt‘a riyâlî guruş ile on üç bin dört yüz yetmiş fıddî râyic fi’l-vakt bâkī kalmış idi el-hâletü hâzihî zikr olunan kırk sekiz kıt‘a riyâlî guruş vakf-ı mezbûr için tevliyyetim hasebiyle mütevellî-i sâbık mezbûr Halil Çelebi yedinden alıp kabz edip zikri sâbık on üç bin dört yüz yetmiş akçenin dahi vakf-ı mezbûr için alıverilmesi matlûbumdur dedikde gıbbe’s-suâl mezbûr Halil Çelebi dahi cevâbında fi’l-vâki‘ hâl minvâl-i meşrûh üzre olup sâlifü’z-zikr on üç bin dört yüz yetmiş akçe zimmetimde bâkī kalmışdır deyû bi tav‘ihî ikrâr etmeğin alâ mûcebi ikrârihî mârrü’z-zikr on üç bin dört yüz yetmiş akçeyi vakf için mütevellî-i mezbûr Mehmed Çelebi’ye edâ ve teslîm ile mütevellî-i sâbık-ı mezbûr Halil Çelebi ilzâm olunup mâ hüve’l-vâki‘ kayd şüd. Fi’l-yevmi’t-tâsi‘ min Şa‘bâni’l-mu‘azzam li sene isneteyn ve seb‘în ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Mehmed Ağa b. Abdi el-Cündî, Mustafa Çelebi b. Hüsameddin, Hamza Efendi nâib-i recül, Mehmed Beşe Çukadâr ve gayruhüm mine’l-hâzırîn.

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 116 - Hüküm no: 89 - Orijinal metin no: [19b-1])﻿

﻿

﻿

90. Hüküm

Mehmed Bey b. Abdullah’ın Kiremitçi Süleyman Vakfı’na olan borcunu ödemesi

Medîne-i Hazreti Ebâ Eyyûb el-Ensârî -dâme fî rıdvâni’l-Bârî-’de Kiremitçi Süleyman mahallesi sâkinlerinden olup yine Kiremitçi Süleyman evkāfı’na bi’l-fi‘l mütevellî olan Mehmed Çelebi b. Ahmed meclis-i şer‘de Mehmed Bey b. Abdullah nâm bevvâb-ı sultânî mahzarında üzerine takrîr-i da‘vâ edip târih-i kitâbdan yirmi sekiz ay mukaddem mâl-ı vakf-ı mezbûrdan onu on bir buçuk hesâbı üzre mezbûr Mehmed Bey benim yedimden otuz kıt‘a esedî guruş istirbâh ve kabz edip ben dahi ber minvâl-i muharrer irbâh ve teslîm üzerine ilzâm-ı ribh-i şer‘î etmiş iken, hâlâ otuz kıt‘a esedî guruş asıl ve yirmi sekiz ayda müctemi‘ bi hesâb-ı merkūm on buçuk esedî ki cem‘an kırk buçuk esedî guruş vakf-ı mezbûr için medyûn Mehmed Bey’den taleb eylediğimde teslîmden imtinâ‘ eder hâlâ suâl olunup alıverilmek matlûbumdur deyicek gıbbe’s-suâl mezbûr Mehmed Bey cevâbında fi’l-hakīka yirmi sekiz ay mukaddem mütevellî-i mezbûrdan mâl-ı vakf-ı mezbûrdan olmak üzre otuz esedî guruşu alıp kabz edip mukābelesinde yüz elli dirhem bir sîm buhurdân ve yüz elli dirhem bir sîm gülâbdân ve iki yüz dirhem bir sîm tepsi mütevellî-i mezbûr yedine [20a] rehin vaz‘ ve teslîm, ol dahi irtihân ve tesellüm edip üzerime ilzâm-ı ribh-i şer‘î etmemişdir deyicek isre’l-istintâk mütevellî-i mezbûr zikr olunan rehni kabzını inkâr ile cevâb vericek evvelâ mütevellî-i mezbûrdan meblağ-ı mezbûr medyûn-ı merkūm üzerine ilzâm-ı ribh-i şer‘î olunduğu[nu] mübeyyine beyyine taleb olundukda, udûl-i ricâlden Mustafa Çelebi b. Ebûbekir ve diğer Mustafa Çelebi b. Pervâne li ecli’ş-şehâde makām-ı kazâya hâzırân olup istişhâd olunduklarında, fi’l-vâki‘ yirmi sekiz ay mukaddem mezbûr Mehmed Bey mâl-ı vakf-ı mezbûrdan olmak üzre mütevellî-i mezbûr otuz esedî guruş onu on bir buçuk hesâbı üzre istirbâh ve kabz edip ol dahi vech-i muharrer üzre irbâh ve teslîm ve bizim huzûrumuzda üzerine ilzâm-ı ribh-i şer‘î etmişdir biz bu husûsa bu vech üzre şâhidleriz, şehâdet dahi ederiz deyû her biri edâ-i şehâdet-i şer‘iyye eylediklerinde ba‘de’t-ta‘dîl ve’t-tezkiyye şehâdetleri makbûle olmağın mârrü’z-zikr kırk buçuk esedî guruş mâl-ı vakf mütevellî-i mezbûra edâ ve teslîm mezbûr Mehmed Bey’e ba‘de’t-tenbîh rehn-i mezkûru mütevellî-i [mezbûra] teslîmini mübeyyine beyyine taleb olundukda, ityân-ı beyyineden izhâr-ı aczile istihlâf etmeğin zikr olunan buhurdân ve gülâbdân ve tepsi cem‘an beş yüz dirhem gümüşü medyûn mezbûr Mehmed Bey yedinden rehin olmak üzre ahz ü kabz etmediğine mütevellî-i mezbûra yemîn teklîf olundukda ol dahi alâ vefki’l-mes’ûl yemîn billâh etmeğin Mehmed Bey bî-vech ta‘arruzdan men‘ birle mâ hüve’l-vâki‘ kayd şüd. Fi’l-yevmi’l-âşir min Şa‘bâni’l-mu‘azzam li sene isneteyn ve seb‘în ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Hasan Çelebi b. Mustafa, Ebûbekir Dede b. Hasan, Mahmud Beşe b. Habib, Hüseyin b. Tayyib, Hasan el-Muhzır ve gayruhüm mine’l-hâzırîn.

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 117 - Hüküm no: 90 - Orijinal metin no: [19b-2])﻿

﻿

﻿

91. Hüküm

Fahrî bt. Mustafa’nın ev ve bahçesini Hasan Beşe b. Mustafa’ya satması

Medîne-i Hazreti Ebâ Eyyûb el-Ensârî -dâme fî rıdvâni’l-Bârî-’de vâki‘ Çavuş Kasım mahallesi sâkinelerinden Fahrî bt. Mustafa nâm hâtun tarafından bey‘-i câ’i’z-zikri ikrâra vekîl olup mezbûrenin zâtını ma‘rifet-i şer‘iyye ile ârifân olan Halil Beşe b. Resul ve Abdullah Çelebi b. Sunullah nâm kimesneler şehâdetleri ile ve şer‘an vekâleti sâbite olan Mustafa Çelebi b. Ali nâm vekîl meclis-i şer‘de işbu râfi‘ü’l-kitâb Hasan Beşe b. Mustafa nâm kimesne mahzarında bi’l-vekâle ikrâr ve takrîr-i kelâm edip müvekkile-i mezbûre Fahrî Hâtun’un silk-i mülk-i sahîhimde münselik olan emlâkinden olup mahalle-i mezbûrede vâki‘ bir tarafdan Âtike Hâtun mülkü ve bir tarafdan yine müvekkile-i mezbûre mülkü ve bir tarafdan (...) Ahmed Çelebi mülkü ve taraf-ı âharı Ali Beşe mülkü ve mekābir-i müslimîn ve tarîk-i âm ile mahdûd bir bâb tahtânî odaya ve bir sofayı ve zât-ı eşcâr-ı müsmire ve gayrı müsmire bir mikdâr bahçeyi ifrâz ve alâmet-i fâsıla vaz‘ edip beyaz dut ağacından çitlenbik ağacına değin cümle tevâbi‘ ve levâhıkı ile mezbûr Hasan Beşe’ye tarafeynden îcâb ve kabûlü hâvî bey‘-i bâtt-ı sahîh-i şer‘î ile iki bin nakd-i râyic fi’l-vakt akçeye bâtten bey‘ ve teslîm edip ol dahi minvâl-i muharrer üzre iştirâ ve tesellüm ve kabz ve kabûl eyleyip semeni olan meblağ-ı mezbûru müşterî-i mezbûr yedinden tamamen alıp kabz eyledim ba‘de’l-yevm menzili mahdûd-ı mezkûrda vechen mine’l-vücûh alâka ve medhalim yokdur. Müşterî-i mezbûr Hasan Beşe’nin mülk-i müşterâsı olmuşdur, keyfe mâ yeşâ’ mutasarrıf olsun dedi deyû bi’l-vekâle ikrâr ve i‘tirâf etmeğin vekîl-i mezbûrun minvâl-i muharrer üzre cârî ve sâdır olan ikrârını mezbûr Hasan Beşe vicâhen ve şifâhen tasdîk ve tahkīk edicek mâ hüve’l-vâki‘ kayd şüd. Fi’l-yevmi’s-sâlis aşer min Şa‘bâni’l-mu‘azzam li sene isneteyn ve seb‘în ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Hasan Efendi el-İmâm, Ramazan Halîfe el-Müezzin, Hüseyin Beşe b. Mehmed, Ali Beşe b. Mehmed, Halil Beşe b. Resul, Şaban Efendi b. Osman ve gayruhüm mine’l-hâzırîn.

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 118 - Hüküm no: 91 - Orijinal metin no: [20a-1])﻿

﻿

﻿

92. Hüküm

Vefat eden Meryem bt. Abdullah’ın câriyesi Gülistan bt. Abdullah’ın âzat edilmiş olduğu

Medîne-i Hazreti Ebâ Eyyûb el-Ensârî -dâme fî rıdvâni’l-Bârî-’de vâki‘ Kiremitçi Süleyman Çelebi mahallesi sâkinelerinden iken bundan akdem vefât eden Meryem bt. Abdullah nâm hâtun icâre-i memlûkesi olup hâl-i hayâtında tedbîr-i mutlak ile müdebbere ey[le]diği işbu orta boylu, açık kaşlı, gök elâ gözlü Rûsiyyetü’l-asl râfi‘atü’l-vesîka Gülistan bt. Abdullah nâm câriye meclis-i şer‘de takrîr-i kelâm ve ta‘bîr ani’l-merâm edip ben müteveffât-ı mezbûre Meryem Hâtun’un câriye-i memlûkesi olup târih-i kitâbdan beş ay mukaddem hâl-i hayâtında bi emrillâhi te‘âlâ ben kazâ-i nahb ettiğimde mu‘taka ol deyû beni tedbîr-i mutlak ile huzûr-ı müslimînde müdebbere eylemiş idi hâlâ mezbûre Meryem Hâtun vefât etmekle ben mu‘taka olmuşumdur. Sebîlim tahlîs olunmak için hâzır bi’l-meclis olan müslimînden istişhâd olunsun dedikde udûl-i müslimînden olup yine mahalle-i mezbûre sükkânından Mehmed Çelebi b. el-Hâc Osman ve Osman Bey b. Ahmed nâm kimesneler li ecli’ş-şehâde meclis-i şer‘a hâzırân olup istişhâd olunduklarında, fi’l-hakīka müteveffât-ı mezbûre Meryem Hâtun târih-i kitâbdan beş ay mukaddem hâl-i hayâtında ve kemâl-i akl-i sıhhatinde bizim huzûrumuzda câriye-i memlûkesi olan mevsûfe-i mezkûre Gülistan’ı tedbîr-i mutlak ile müdebbere edip ben bi emrillâhi te‘âlâ dâr-ı bekāya intikāl ve irtihâl eylediğimde mevsûfe-i mezkûre Gülistan malımdan âzâd olup sâir harâir-i asliyyât gibi hürre olsun deyû ikrâr ve bizi işhâd etmişdir biz bu husûsa bu vech üzre şâhidleriz, şehâdet dahi ederiz deyû her biri edâ-i şehâdet-i şer‘iyye ettiklerinde ba‘de’t-ta‘dîl ve’t-tezkiyye şehâdetleri makbûle olmağın müteveffât-ı mezbûre Meryem Hâtun’un sülüs-i muhallefâtından mezbûre Gülistan’ın ıtkına ba‘de’l-hükm mâ vaka‘a bi’t-taleb ketb olundu. Fi’l-yevmi’r-râbi‘ aşer min Şa‘bâni’l-mu‘azzam li sene isneteyn ve seb‘în ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Fahrü’l-eimme Mustafa Efendi b. Mehmed el-İmâm, Ebûbekir Halîfe b. Mehmed el-Müezzin, Mehmed Bey b. Ahmed Bey, Mehmed Ağa b. Ali, Ahmed Çelebi er-Râcil, Hüseyin Çelebi b. Hasan, Mahmud Çelebi b. Ahmed, İslâm Beşe b. Abdünnebî, Hüseyin Çelebi b. Hasan ve gayruhüm mine’l-hâzırîn.

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 119 - Hüküm no: 92 - Orijinal metin no: [20b-1])﻿

﻿

﻿

93. Hüküm

Mehmed Çelebi b. Handan’ın câriyesi İsmihan bt. Abdullah’ı âzat etmesi

Medîne-i Hazreti Ebâ Eyyûb el-Ensârî -dâme fî rıdvâni’l-Bârî-’den Zeyneb Hâtun mahallesi sâkinlerinden fahrü’l-akrân Mehmed Çelebi b. Handan meclis-i şer‘-i hatîr-i lâzımü’t-tevkīrde ikrâr ve takrîr-i kelâm edip ıtk-ı rakabât a‘zam-ı kurebât ve sebeb-i duhûl-i cennât-ı âliyât ve vesîle-i ref‘-i derecât olduğundan mâ‘adâ mu‘takın cemî‘ uzvu nârdan âzâd olduğunu nâtık hadîs-i şerîf ve haber-i münîfin mefhûm-ı latîfine ıttılâ‘ımız olmağla orta boylu, açık kara kaşlı, elâ gözlü, sol kolunda alâmet-i cerhi olan Rûsiyyetü’l-asl sâhibetü’l-kitâb İsmihan bt. Abdullah nâm câriye-i memlûkemi, hasbeten lillâhi’l-azîm ve hereben min ikābihi’l-elîm yevme lâ yenfa‘u mâlün ve lâ benûn illâ men etallâhe bi kalbin selîm cemî‘ malımdan ihrâc ve i‘tâk ve tahrîr edip zümre-i harâir-i asliyyâta ilhâk ve idrâc eyledim ba‘de’l-yevm sâir harâir-i asliyyât gibi hürre olup üzerinde hakk-ı velâdan gayrı hakkım kalmadı dedikde hâkim-i muvakki‘-i sadr-ı kitâb tûbâ-lehû ve hüsnü me’âb kıbelinden sıhhat-i ıtk-ı mezkûra hüküm birle mâ hüve’l-vâki‘ bi’t-taleb ketb olundu. Tahrîren fi’l-yevmi’s-sâbi‘ aşer min Şa‘bâni’l-mu‘azzam li sene isneteyn ve seb‘în ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Hüseyin Çelebi b. İsâ Reis-i müezzinîn-i Eyyûb, Osman Beşe b. Ahmed el-Berfî, Halil Çelebi b. Ahmed el-Hallâk, Mehmed Çelebi b. Hüseyin Çelebi b. Ebûbekir el-Berfî, Veli Çelebi b. İsâ el-Kâtib, Receb Bey kethüdâ ve gayruhüm mine’l-hâzırîn.

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 120 - Hüküm no: 93 - Orijinal metin no: [20b-2])﻿

﻿

﻿

94. Hüküm

Ramazan Bey b. Abdullah’ın Rus asıllı câriyesini âzat ettiği

İşbu mazmûnunda âzâd ikrârından bahseden sahîh ve şer‘î bir hüccettir. Medîne-i Hazreti Ebâ Eyyûb el-Ensârî -dâme fî rıdvâni’l-Bârî- mahallâtından Câmi‘-i Kebîr mahallesinde sâkin olan Ramazan Bey b. Abdullah nâm kimesne meclis-i şer‘-i şerîf ve mahfil-i dîn-i münîfde -el-masûn ani’t-tağyîr ve’t-tahrîf-hâzır olup rıkkını mu‘terife, orta boylu, açık kaşlı, gök gözlü, şehlâ ve sol kaşında eser-i cerh bulunan Rûsiyyetü’l-asl hâmile-i hâze’l-kitâb Gülbûy bt. Abdullah nâm câriye-i memlûkesini -hasbeten lillâhi’l-aliyyi’l-Azîm ve hereben min ikābihi’l-elîm yevme lâ yenfa‘u mâlün velâ benûn illâ men etallâhe bi kalbin selîm- âzâd ve tahrîr ettiğini ikrâr ve i‘tirâf etti. Câriye-i mezbûre böylece sâir harâir-i asliyyât gibi hür oldu. Efendilerin âzâdlı köleleri üzerinde sâbit olan velâ hakkından gayrı üzerinde kimesnenin bir hakkı kalmadı. Cerâ zâlike ve hurrire fi’l-yevmi’r-râbi‘ ve’l-ışrîn min Şa‘bâni’l-mu‘azzam sene isneteyn ve seb‘în ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Mehmed Çavuş b. Malkoç, Mustafa Çelebi b. Hüdâverdi, Mustafa Çelebi b. Mehmed Câmi‘-i Kebîr müezzini, el-Hâc Pîrî Bey el-Cündî, Mehmed Bey b. Haydar ve gayruhüm mine’l-hâzırîn

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 120 - Hüküm no: 94 - Orijinal metin no: [20b-3, Arapça])﻿

﻿

﻿

95. Hüküm

Hacı Süleyman b. Hacı Mustafa’nın Terkos Mirahor köyündeki ev, arsa ve çiftliğini Beşir Ağa b. Abdülgani’ye satması

Mahmiye-i İstanbul’da Edirnekapısı dâhilinde el-Hâc Muhyiddin el-Hammâmî mahallesi sâkinlerinden el-Hâc Süleyman b. el-Hâc Mustafa nâm kimesne meclis-i şer‘-i hatîr-i lâzımü’t-tevkīrde fahrü’l-muhadderât zahrü’l-muvakkarât tâcü’l-mestûrât Gevher Hân Sultan -dâmet ismetühâ- hazretlerinin kapı ağalıklarıyla şeref-yâb olan kıdvetü’l-emâcid ve’l-e‘âlî câmi‘ü’l-mehâmid ve’l-me‘âlî bâ‘isü’l-vesîka Beşir Ağa b. Abdülganî taraf-ı bâhirü’ş-şereflerinden ikrâr-ı âti’z-zikri tasdîke vekîl olup Sefer Ağa b. Mehmed ve Zülfikar Bey b. Abdullah şehâdetleriyle şer‘an vekâleti sâbite olan Ali Bey b. Veli et-Teberdâr mahzarında ikrâr ve takrîr-i kelâm edip akd-i âti’z-zikrin sudûruna değin silk-i mülk-i sahîhimde münselik olan emlâkimden Havâss-ı Aliyye kazâsına tâbi‘ Terkos nâhiyesi a‘mâlinden Mirahor nâm karyede vâki‘ bir tarafdan Müezzin Hüseyin Paşa mülkü ve bir tarafdan paşa-yı müşârün-ileyh hazretlerinin halîle-i mükerremeleri mülkü ve bir tarafdan karye-i mezbûre ve bir tarafdan tarîk-i âm ile mahdûd, muhavvata-i dâhiliyyesi bir bâb fevkānî oda ve çardak ve tahtında iki bâb tahtânî oda ve sofa-i tahtâniyye ve bir hamam ve bir matbah ve bir kiler ve bi’r-i mâ ve cüneyne zât-ı eşcâr-ı müsmire ve gayr-ı müsmireyi ve harem kapısı hâricinde bir bâb çatma oda ve bir taş duvarlı oda ve hâriciyye bir matbah ve bir tahtânî oda ve bir fırın ve bir kar kümesi ve bir çatma anbar ve dört bâb ahır-ı kebîr ve bir sundurma ve hâriciyye bir bâb fevkānî kebîr oda ve etrâfında çatakı ve tahtında çatma anbar-ı kebîri ve bi’r-i mâ ve kenîfi müştemil çiftlik ta‘bîr olunur mülk menzilimi bi cümleti’t-tevâbi‘ ve’l-levâhık ve kâffeti’l-menâfi‘ ve’l-merâfık ve çiftlik-i mezbûrda mevcûd üç aded kapaklı tencere ve dört aded kapaksız tencere ve üç aded kapaklı sahan ve üç aded kapaksız sahan ve bir kepçe ve üç aded bakraç ve bir güğüm ve bir kazgan ve bir süt tavası ve üç aded balta ve bir kazma ve dört aded çapa ve bir demir tokmak ve bir demir küskü ve bir çatal-ı? kiçi ve dört burgu ve bir yularlı keser ve bir oluklu keser ve bir sagīr keser ve bir destere ve bir el demiri ve iki tarak demiri ve bir çalı tırpanı ve bir bıçkı ve iki köhne kaliçe ve dört re’s su sığırı öküzü ve altı re’s kara sığır öküzü ve üç re’s su sığırı ineği ve sagīr ve kebîr cem‘an otuz re’s kara sığır ineği ve danası ve sâir âlât-ı zirâ‘at ve esbâb-ı harâsetimi bi safkatin vâhidetin müvekkili mûmâ-ileyh Beşir Ağa’ya doksan bin fıddî nakd-i râyic fi’l-vakt akçeye tarafeynden îcâb ve kabûlü hâvî bey‘-i bâtt-ı sahîh-i şer‘î ile bâtten bey‘ ve teslîm, ol dahi ber minvâl-i muharrer iştirâ ve tesellüm ve kabz ve kabûl eyledikden sonra yine çiftlik-i mezkûra intimâ ile tahdîd ve tavsîfden müstağnî olup zikri âtî ferâğ ve tefvîzin sudûruna değin zabt ve tasarrufumda olup merhûm ve mağfûrun-leh Sultan Mehmed Hân-ı Fâtih evkāfı’ndan mevâzi‘-i müteferrikada vâki‘ on üç kıt‘a tarla beş kıt‘a çayırlarımın hakk-ı tasarruflarını ve yine merhûm ve mağfûrun-leh Sultan Bayezid Hân-ı Velî evkāfı arâzisinden mevâzi‘-i adîdede vâki‘ her birinin hudûdu inde’l-ahâlî ve’l-cîrân ma‘lûmetü’l-hudûd yirmi kıt‘a tarlalarımın ve altı kıt‘a çayırlarımın hakk-ı tasarruflarını vakfeyn-i mezbûreyn mütevellîleri ma‘rifetleriyle otuz bin nakd-i râyic fi’l-vakt akçe bedel mukābelesinde müvekkili müşârün-ileyhe tefvîz bi’l-ferâğ, ol dahi vech-i muharrer üzre tefevvüz ve kabûl edip bedel-i merkūm ile semen-i mezbûr cem‘an yüz yirmi bin akçeyi bi’t-tamâm müvekkili mezbûr yedinden alıp kabz eyledim ba‘de’l-yevm emlâk-i mezkûre müvekkilim müşârün-ileyh Beşir Ağa’nın mülk-i müşterâsı ve arâzi-i merkūme dahi dâhil-i havza-i tasarrufu olmuşdur. Keyfe mâ yeşâ’ mutasarrıf olsun dedikde gıbbe’t-tasdîki’ş-şer‘î mâ hüve’l-vâki‘ kayd şüd. Fi’l-yevmi’l-hâmis aşer li sene isneteyn ve seb‘în ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Fahrü’l-e‘âlî ve’l-ekârim İbrahim Ağa Kethüdâ-yı kāimmakām, fahrü’l-müderrisîn Hâfız Şaban Efendi b. Yusuf, umdetü’l-emâcid Ali Ağa b. Abdullah Kethüdâ, fahrü’l-akrân Gazanfer Ağa b. Mehmed, fahrü’l-akrân Mehmed Efendi b. Emin alef, fahrü’l-akrân Hasan Çelebi el-Hammâmî, Mehmed Sipâhi b. Receb zeytin, Zülfikar Bey b. Abdullah ve gayruhüm mine’l-hâzırîn.

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 121 - Hüküm no: 95 - Orijinal metin no: [21a-1])﻿

﻿

﻿

96. Hüküm

Sehergâh bt. Abdullah’ın vârislerinin Cafer Paşa Vakfı’na olan borç hususunda mütevelli ile hesaplaştıkları

Medîne-i hazreti Ebâ Eyyûb el-Ensârî -dâme fî rıdvâni’l-Bârî-’de Câmi‘-i Kebîr mahallesi sâkinelerinden iken bundan akdem vefât eden Sehergâh bt. Abdullah nâm hâtunun verâseti zevci Mehmed Çelebi b. Hasan nâm kimesne ile sadriye sagīre kızı Rukiye nâm yetîmeye ve kendiyi i‘tâk eden fahrü’l-muhadderât zahrü’l-muvakkarât tâcü’l-mestûrât Ayşe Sultan hazretlerine münhasıra olduğu şer‘an zâhir ve müte‘ayyine oldukdan sonra mezbûr Mehmed Çelebi kendi tarafından asâleten ve sulbiye kızı sagīre-i mezbûrenin tesviye-i umûru için kıbel-i şer‘den mansûb vasîsi olmağın vesâyeten meclis-i şer‘-i şerîfde yine medîne-i mezbûrede vâki‘ merhûm Cafer Paşa evkāfı’na sâbıkan mütevellî olan rafi‘ü‘l-kitâb Halil b. Hüdâverdi mahzarında bi’l-asâle ve bi’l-vesâye ikrâr ve takrîr-i kelâm edip zevcem müteveffât-ı mezbûre hâl-i hayâtında mezbûr Halil Çelebi evkāf-ı mezbûra mütevellîsi iken mâl-ı vakf-ı mezbûrdan her biri yüzer akçeye olmak üzre aylık on beş kıt‘a riyâlî guruş istirbâh ve kabz ve emlâkinden mezbûr Halil Çelebi’ye bir mücevher ön kuşak ve bir çift zümrüd küpe ve otuz bir miskāl bir çift altın bilezik rehin def‘ ve teslîm, ol dahi irtihân ve tesellüm eyledikden sonra zevcem mezbûre fevt olmağın kassâm-ı askerî metrûkâtını tahrîr ve sûk-ı sultânîde cümle verese huzûrunda bey‘ ve deyn-i mezbûru mütevellî-i merkūm benim ve sultân mûmâ-ileyhânın vekîli huzûrumuzda isbât ve edâsına hükm olunmağın rihân-ı mezkûre dahi ba‘de’l-müzâyede ve inkıtâ‘i’r-rağbe üç bin yüz elli akçeye kuşak ve on iki bin altı yüz akçeye küpe ve dokuz bin beş yüz akçeye bilezik bey‘ olunup deyn-i mezkûr edâ ve sâir ihrâcâtdan bâkī kalan meblağ ber mûceb-i defteri kassâm beynimizde tevzî‘ ve taksîm olunup benim hisseme bin altı yüz on yedi akçe ve sagīre-i mezbûre hissesine üç bin iki yüz otuz üç akçe ve sultân müşârün-ileyhâ hazretleri hissesine dahi bin altı yüz on yedi akçe isâbet ve intikāl edip her birimiz hissemizi alıp kabz eylemişizdir zikr olunan mücevher kuşak ve zümrüd küpe ve altın bileziğe müte‘allika mezbûr Halil Çelebi ile da‘vâ ve nizâ‘ım yokdur deyicek gıbbe’t-tasdîki’l-mu‘teber mukırr-ı mezbûrun yedinde olan mümzâ ve mahtûm defteri kassâm dahi takrîr-i meşrûhuna mutâbık ve müdde‘âsını nâtık bulunmağın mâ cerâ mezbûr Halil Çelebi talebiyle ketb olundu. Fi’l-yevmi’l-âşir min Şa‘bâni’l-mu‘azzam li sene isneteyn ve seb‘în ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Ali Çelebi b. Hızır kâtib-i Eyüb, Mehmed Çelebi b. Hüseyin, Mustafa Çelebi b. Süleyman, Mehmed Çelebi b. Mustafa, Sâlih Mehmed Efendi b. Mehmed ve gayruhüm mine’l-hâzırîn.

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 122 - Hüküm no: 96 - Orijinal metin no: [21b-1])﻿

﻿

﻿

97. Hüküm

Kosta v. Luka’nın menzilini Pîrî Bey b. Osman’a satması

Vilâyet-i Rûmili’nde Delvine sancağı a‘mâlinden Aydonat kasabası sükkânından Kosta v. Luka nâm zimmî meclis-i şer‘de işbu râfi‘ü’l-kitâb Pîrî Bey b. Osman nâm kimesne mahzarında ikrâr ve takrîr-i kelâm edip akd-i âti’z-zikrin sudûruna değin silk-i mülk-i sahîhinde münselik olan emlâkinden kasaba-i mezbûrede vâki‘ bir tarafdan mezbûr Pîrî Bey Bostanı ve tarîk-i âm ile mahdûd bir bâb tahtânî oda ve bir çardak ve cüneyne zât-ı eşcâr-ı müsmire ve gayrı müsmireyi müştemil mülk menzilimi bi cümleti’t-tevâbi‘ ve’l-levâhık ve kâffeti’l-menâfi‘ ve’l-merâfık dört bin fıddî nakd-i râyic fi’l-vakt akçeye tarafeynden îcâb ve kabûlü hâvî bey‘-i bâtt-ı sahîh-i şer‘î ile merkūm Pîrî Bey’e bâtten bey‘ edip ol dahi vech-i muharrer üzre iştirâ ve kabûl edip semeni olan mezbûrü’n-na‘t dört bin akçeyi tamamen merkūm Pîrî Bey yedinden alıp kabz edip menzili mahdûd-ı mezkûru mahallinde zabt ve tasarrufa tarafından mezbûr Pîrî Bey’i taslît eyledim ba‘de’l-yevm menzili mahdûd-ı mezkûr merkūm Pîrî Bey’in mülk-i müşterâsıdır. Keyfe mâ yeşâ’ mutasarrıf olsun dedikde gıbbe’t-tasdîki’l-mu‘teber mâ cerâ bi’t-taleb ketb olundu. Fi’l-yevmi’t-tâsi‘ aşer min Şa‘bâni’l-mu‘azzam li sene isneteyn ve seb‘în ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Hüseyin b. Supatay?, Diğer Hüseyin b. Abdullah, Memi b. Vat Çelebi, Hüseyin Çelebi Ser-bölük ve gayruhüm mine’l-hâzırîn.

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 123 - Hüküm no: 97 - Orijinal metin no: [21b-2])﻿

﻿

﻿

98. Hüküm

Mühtedi Cafer b. Abdullah’ın kardeşi Yako v. Angilaki’deki alacağı

Vilâyet-i Rûmili’nde Yenişehir kazâsı nevâhîsinden Kûhistan nâhiyesine tâbi‘ Kastanya nâm karye sâkinlerinden olup hâlâ Mahmiye-i İstanbul’da mütemekkin olan Cafer b. Abdullah nâm mühtedî mahfil-i şer‘de karındaşı râfi‘ü’l-vesîka Yako v. Angilaki nâm zimmî muvâcehesinde ikrâr ve takrîr-i kelâm edip babamız olup şeref-i İslâm ile müşerref olmazdan mukaddem hâlik olan merkūm Angilaki’nin mecmû‘ metrûkâtı bana ve karındaşım merkūm Yako’ya bi’l-irsi’ş-şer‘î isâbet ve intikāl etmeğin hâlâ babamız hâlik-i mezbûr metrûkâtından bana isâbet ve intikāl eden hisse-i şer‘iyye-i şâyi‘am mukābelesinde mevâni‘den ârî şerâit-i sıhhat-i sulh-i hâvî tehârüc-i şer‘î vechi üzre karındaşım merkūm Yako yedinden iki bin fıddî nakd-i râyic fi’l-vakt akçe bi tarîki’s-sulh ahz ü kabz edip babamız hâlik-i mezbûrun nakid ve akār ve menkūlât ve esâs-ı beyt ve evânî-i nühâsiyye ve gayrı nühâsiyye ve sâir ism-i mâl ıtlâk olunur metrûkâtımdan bana âid olup hisse-i şer‘iyye-i şâyi‘am da‘vâsından karındaşım merkūm Yako’nun zimmetini ibrâ ve iskāt eyledim ba‘de’l-yevm babamız hâlik-i mezbûrun menzil ve bağ ve bahçe ve sâir esâs-ı beyt ve evânî-i nühâsiyye ve gayrı nühâsiyyesi ve sâir ism-i mâl itlâk olunur metrûkâtı karındaşım mesfûr Yako’nun mülkü olup ve zabt ve tasarrufunda olan arâzi dahi dâhil-i taht-ı tasarrufu olup babamız hâlik-i merkūmun mecmû‘ metrûkâtı mahallinde zabta karındaşım merkūmu taslît eyledim dedikde gıbbe’t-tasdîki’l-mu‘teber mâ cerâ bi’t-taleb ketb olundu. Fi’l-yevmi’l-âşir min Şa‘bâni’l-mu‘azzam li sene isneteyn ve seb‘în ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Mustafa b. Abdullah, Ebûbekir Dede b. Hasan, Mahmud Beşe b. Habib, Hüseyin Çelebi b. Tayyib, Mehmed Çelebi b. Mahmud, Bayram Sofu el-Muhzır, Mehmed Beşe Çukadâr, Hüseyin Bey b. Abdullah ve gayruhüm mine’l-hâzırîn.

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 124 - Hüküm no: 98 - Orijinal metin no: [22a-1])﻿

﻿

﻿

99. Hüküm

Aviro v. Yorgi’nin evi ile tarlalarını kardeşi Todori v. Yorgi’ye satması

Vilâyet-i Rûmili’nde Dimetoka nâm kazâsına tâbi‘ Hasibler Karapınar nâm karye sükkânından Aviro v. Yorgi nâm zimmî li ebeveyn karındaşı râfi‘ü’s-sifr Todori v. Yorgi muvâcehesinde ikrâr ve takrîr-i kelâm edip bey‘-i câ’i’z-zikr sudûruna değin mülk-i sahîhinde münselik olan emlâkimden bir tarafdan İstemad mülkü ve bir tarafdan Yanko mülkü ve bir tarafdan Dimitri mülkü ve bir tarafdan tarîk-i âm ile mahdûd bir bâb tahtânî odayı ve bir mikdâr havluyu müştemil mülk menzilimi cümle tevâbi‘ ve’l-levâhık karındaşım Todori’ye tarafeynden îcâb ve kabûlü hâvî bey‘-i bâtt-ı sahîh-i şer‘î ile iki bin nakd-i râyic fi’l-vakt akçeye bey‘ ve teslîm, ol dahi minvâl-i muharrer üzre iştirâ ve tesellüm ve kabz [ve] kabûl eyledikden sonra yine [karye-i] mezbûre hudûdu dâhilinde vâki‘ bir tarafdan Moskov tarlası ve bir tarafdan Nikola tarlası ve bir tarafdan Devlet nâm zimmî tarlası ve bir tarafdan tarîk-i âm ile mahdûd bir kıt‘a tarla ve yine karye-i mezbûr hudûdu dâhilinde mevâzi‘-i adîdede vâki‘ karyenin hudûdu beynimizde ma‘lûm yedi kıt‘a tarla ki cem‘an sekiz kıt‘a tarla tahmînen otuz keyl tohum istî‘âb eder sekiz kıt‘a tarlalarımın dahi hakk-ı tasarrufları sâhib-i arz ma‘rifetiyle dört bin akçe bedel mukābelesinde ferâğ ve tefvîz eylediğimde ol dahi minvâl-i muharrer üzre tefevvüz ve kabûl eyleyip semen-i mezbûr iki bin akçe ile bedel-i mersûm dört bin akçe ki cem‘an altı bin akçeyi yedinden tamamen alıp kabz eyledim ba‘de’l-yevm menzili mahdûd-ı mezkûr ile arâzi-i mezkûreyi mahallinde zabt ve tasarrufa tarafımdan karındaşım mezbûr Todori’yi taslît eyledim min ba‘d menzili mahdûd-ı mezkûr mülk-i müşterâsı olup ve arâzi-i mersûme dahi dâhil-i taht-ı tasarruf olmuşdur. Keyfe mâ yeşâ’ mutasarrıf olsun dedikde gıbbe’t-tasdîk mâ vaka‘a bi’t-taleb ketb olundu. Fi’l-yevmi’s-sâlis ve’l-ışrîn min Şa‘bâni’l-mu‘azzam li sene isneteyn ve seb‘în ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Niko v. Baniko, Moskov v. Yanko, Enha v. Yorgo, Varci v. Dimo Sovuk Pınarlı, Niko v. Layko ve gayruhüm.

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 125 - Hüküm no: 99 - Orijinal metin no: [22a-2])﻿

﻿

﻿

100. Hüküm

Mustafa Çelebi b. Ebûbekir’e küfreden kapıcılardan Mehmed Bey’in kötü halinin tespiti

Medîne-i Hazreti Ebâ Eyyûb-i Ensârî -radiye anhu Rabbühü’l-Bârî-’de Sofular mahallesi sâkinlerinden Mustafa Çelebi b. Ebûbekir meclis-i şer‘de yine mahalle-i mezbûrede sâkin bevvâb-ı sultânî zümresinden Mehmed Bey b. Abdullah nâm kimesne mahzarında üzerine da‘vâ ve takrîr-i kelâm edip târih-i kitâbdan üç gün mukaddem ben kendi hâlimde mahalle-i mezbûrede menzilimin yanında dururken mezbûr Mehmed Bey sarhoş ve lâ-ya‘kıl bana bire anası falan ettiğim kahbenin oğlu bire yalan şâhidi deyû hâşâ cimâ‘ lafzıyla şetm ve ırzımı hedm eyledikden mâ‘adâ dâimâ sarhoş ve lâ-ya‘kıl gece bî-vakt zamânlarda gezip gece gündüz rast geldiği ümmet-i Muhammed’e nice türlü ezâ ve cefâ edip hedm-i ırz eder hâlâ suâl olunup ihkāk-ı hak olunmak matlûbumdur deyicek gıbbe’s-suâl mezbûr Mehmed Bey müdde‘î-i mezbûrun anasına cimâ‘ lafzıyla şetm eylediğini inkâr lâkin yalan şâhidi dedim deyû ikrâr etmeğin müdde‘î-i mezbûrdan merkūm Mehmed Bey hakkında takrîr eylediği makālin sıdkını mübeyyin beyyine taleb olundukda, udûl-i ricâlden Câmi‘-i Kebîr imâmı Mehmed Efendi b. İbrahim ve Zal Paşa imâmı Hasan Efendi ve Kiremitçi Süleyman imâmı Mustafa Efendi ve Sofular imâmı Ebûbekir Efendi ve Mehmed Efendi el-Kadı ve Abdurrahman b. Cafer ve Mehmed Çelebi b. Hüdâverdi ve Ebûbekir Dede el-Müezzin ve Mustafa Çelebi el-Müezzin ve Hüseyin Çelebi el-Müezzin ve Mustafa Çelebi b. Hüdâverdi ve diğer Mustafa Çelebi b. Pervâne ve sâir cemm-i gafîr ve cem‘-i kesîr meclis-i şer‘a li ecli’ş-şehâde hâzırûn olup isre’l-istişhâd fi’l-hakīka mezbûr Mehmed Bey tarîkü’s-salât ve şâribü’l-hamr dâimâ sarhoş ve lâ-ya‘kıl gece bî-vakt zamânlarda mahalle-i mezbûrede ve sâir yerlerde gezip rast geldiği müslümanlara şütûm-ı galîza ile şetm ve hedm-i ırz eylediği mukarrer ve muhakkakdır ve müdde‘î-i mezbûra dahi minvâl-i meşrûh üzre şetm eylediği vâki’dir deyû her biri mezbûr Mehmed Bey muvâcehesinde sû-i hâli alâ tarîki’ş-şehâde haber verdiklerinde vâki‘ü’l-hâl ketb olundu. Fi’l-yevmi’l-hâdî ve’l-ışrîn min Şa‘bâni’l-mu‘azzam li sene isneteyn ve seb‘în ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Mehmed Bey b. Abdurrahman Efendi, Ahmed Bey el-Cündî, İslâm Bey b. Abdullah, Mahmud Beşe er-Râcil ve gayruhüm mine’l-hâzırîn.

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 125 - Hüküm no: 100 - Orijinal metin no: [22b-1])﻿

﻿

﻿

101. Hüküm

Mehmed Çelebi b. Kaytas’ın kardeşi Hacı Pîrî Bey’de alacağını tahsil edip hesaplaştığı

Medîne-i Hazreti Ebâ Eyyûb Ensârî -fî rıdvâni’l-Bârî-’de Câmi‘-i Kebîr mahallesi sükkânından Mehmed Çelebi b. Kaytas meclis-i şer‘de li ebeveyn karındaşı işbu râfi‘ü’l-kitâb el-Hâc Pîrî Bey b. Kaytas mahzarında ikrâr ve takrîr-i kelâm edip gāibetü ani’l-meclis ammetem ( ) nâm hâtun zimmetinde olan yirmi altı bin akçe hakkımı bundan akdem alıp kabz edip tedrîciyle alıp kendim ve ehl [ü] iyâlime infâk için meblağ-ı mezbûru karındaşım merkūm el-Hâc Pîrî’ye def‘ ve teslîm, ol dahi kabz ve tesellüm ve ilâ hâze’l-yevm bana meblağ-ı mezbûrdan beher yevm gâh yirmişer akçe ve gâh otuzar akçe def‘ ve teslîm edip ben dahi kabz ve tesellüm eyledim el-hâletü hâzihî ümmet-i Muhammed huzûrunda hesâb ve kitâb eylediğimizde meblağ-ı mezbûrun yirmi dört bin akçesi benim zimmetime geçip ancak karındaşım mezbûr el-Hâc Pîrî zimmetinde iki bin akçe hakkım kalmışdır anı dahi beher yevm kifâyet mikdârı alıp nefsime ve iyâlime infâk eyledim min ba‘d zikr olunan yirmi dört bin akçeye müte‘allik âmme-i de‘âvîden karındaşım mezbûr el-Hâc Pîrî’nin zimmetini ibrâ eyledim dedikde gıbbe’t-tasdîki’l-mu‘teber mâ hüve’l-vâki‘ bi’t-taleb ketb olundu. Fi’l-yevmi’l-hâdî ve’l-ışrîn li sene isneteyn ve seb‘în ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Bağdâdî Ahmed Bey b. İslâm er-Râcil, Musli Çelebi b. Receb, Mehmed b. Abdullah, Mehmed Efendi b. Yusuf, Mehmed Çelebi b. Musli, Mehmed Beşe Çukadâr ve gayruhüm mine’l-hâzırîn.

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 126 - Hüküm no: 101 - Orijinal metin no: [22b-2])﻿

﻿

﻿

102. Hüküm

Rukiye bt. Ali’nin Sinan b. İbrahim’den muhâlaa

yoluyla boşanması

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 127 - Hüküm no: 102 - Orijinal metin no: [23a-1])﻿

﻿

﻿

103. Hüküm

Ramazan b. Hüseyin’in arsasının Emine bt. Hacı Yusuf’a satılması ve tarlalarının kullanım hakkının devredilmesi

Dârü’l-hilâfeti’l-aliyye Kostantıniyyet el-mahmiyye’de Şehremîni semtinde Ereğli mahallesinde sâkin iken bundan akdem vefât eden Ramazan b. Hüseyin nâm müteveffânın verâseti, zevce-i metrûkesi R[â]fia bt. Bayram hâtun ile sulbiye kebîre kızı Emine nâm hâtuna münhasıra olduğu şer‘an zâhir ve müte‘ayyin oldukdan sonra mezbûr Râfia asâleten ve mezbûr Emine tarafından bey‘-i âti’z-zikri ve kabz-ı semeni ikrâra vekîl olup mezbûrenin zâtını ma‘rifet-i şer‘le ârifân olan Derviş Bey b. Turgud ve İsmail b. Yusuf şehâdetleri ile şer‘an vekâleti sâbite olan zevci Zülfikar b. Abdullah nâm kimesne meclis-i şer‘de işbu sâhibetü’l-kitâb Emine bt. el-Hâc Yusuf mahzarında her biri bi’l-asâle ve bi’l-vekâle ikrâr ve takrîr-i kelâm edip akd-i âti’z-zikrin sudûruna değin silk-i mülk-i sahîhimde münselik olup Havâss-ı Aliyye kazâsı a‘mâlinden Büyükçekmece nâhiyesine tâbi‘ Bojdar nâm karyede vâki‘ bir tarafdan İskarlet zimmî mülkü ve tarafeyni Üveys Ağa ahırı ve taraf-ı râbi‘i tarîk-i âm ile mahdûd müteveffâ-yı mezbûrdan bi’l-irsi’ş-şer‘î bize isâbet ve intikāl eden mülk-i mevrûs arsa-i hâliyemizi nakzı ve sâir tevâbi‘ ve levâhıkı ile ve yine karye-i mezbûre bağları dâhilinde lede’l-ahâlî ve’l-cîrân ma‘lûmetü’l-hudûd bir kıt‘a mülk harâbe bağ yerimizi ve yine bir tarafdan Üveys Ağa çayırı ve bir tarafdan İstoyani mülkü ve tarafeyni ( ) ile mahdûd bir kıt‘a mülk-i mevrûs bostanımızı ve bağ-ı merkūm kurbunda iki arabalık bir kıt‘a çayırımızı mezbûre Emine’ye üç bin nakd-i râyic fi’l-vakt akçeye tarafeynden îcâb ve kabûlü hâvî bey‘-i bâtt-ı sahîh-i şer‘î ile bi safkatin vâhidetin bâtten bey‘ ve teslîm eylediğimizde ol dahi vech-i muharrer üzre iştirâ ve tesellüm ve kabz ve kabûl eyledikden sonra merhûm ve mağfûrun-leh Sultan Bayezid Hân-ı Velî -tâbe serâhu-evkāfı arâzisinden tefvîz-i âtî sudûruna değin zabt ve taht-ı tasarrufumda olup her birinin hudûdu inde’l-ahâlî ma‘lûme otuz sekiz keyl tohum istî‘âb eder on beş kıt‘a tarlalarımızın hakk-ı tasarruflarını evkāf-ı mezbûre mütevellîsi ma‘rifetiyle yedi bin fıddî nakd-i râyic fi’l-vakt akçe bedel mukābelesinde mezbûr Emine’ye tefvîz bi’l-ferâğ eylediğimizde ol dahi vech-i muharrer üzre tefevvüz ve kabûl edip semen-i mezbûr ile bedel-i merkūm cem‘an on bin akçeyi tamamen merkūme Emine yedinden alıp kabz eyledik ba‘de’l-yevm emlâk-i mezbûre merkūme Emine’nin mülk-i müşterâsıdır ve arâzi-i mersûme dahi dâhil-i taht-ı tasarrufu olmuşdur. Keyfe mâ yeşâ’ mutasarrıf olsun dediklerinde mâ vaka‘a [bi’t-taleb] ketb olundu. Fi’l-yevmi’l-hâdî ve’l-ışrîn min Şa‘bâni’l-mu‘azzam li sene isneteyn ve seb‘în ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: El-Hâc Mehmed b. Mustafa, Hasan Beşe b. Abdullah, Hüseyin Muhzır, Bayram Sofu, Perviz Kethüdâ b. Abdullah, Mehmed b. Mustafa ve gayruhüm mine’l-hâzırîn.

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 128 - Hüküm no: 103 - Orijinal metin no: [23a-2])﻿

﻿

﻿

104. Hüküm

Kasım Beşe b. Hasan’ın meyve bahçesini Ali Beşe b. Osman’a satması

Vilâyet-i Rumeli’nde Ohri sancağına tâbi‘ İstarova kazâsına tâbi‘ Trebene nâm karyede sâkin Kasım Beşe b. Hasan meclis-i şer‘de işbu râfi‘ü’l-kitâb Ali Beşe b. Osman mahzarında bi tav‘ihî ikrâr ve i‘tirâf edip bey‘-i câ’i’z-zikrin sudûruna değin silk-i mülk-i sahîhimde münselik olan emlâkimden karye-i mezbûrede vâki‘ bir tarafdan Ali Beşe nâm kimesne mülkü ve bir tarafdan Kiga nâm zimmî bostanı ve tarafeyni tarîk-i âm ile mahdûd olup tahmînen bir dönüm bir kıt‘a mülk bostan yerimi ve etrâfında vâki‘ dört dib kara dut eşcârıyla bir dib asma ve bir dib ayva ve üç dib erik eşcârlarımı cümle tevâbi‘ ve levâhıkı ile müşterî-i mezbûr Ali Beşe’ye dokuz yüz nakd-i râyic fi’l-vakt akçeye tarafeynden îcâb ve kabûlü hâvî bey‘-i bâtt-ı kat‘î ile bâtten bey‘ edip ol dahi minvâl-i muharrer üzre iştirâ ve kabûl eyleyip semeni olan meblağ-ı mezbûrü’n-na‘t dokuz yüz akçeyi müşterî-i mezbûr Ali Beşe yedinden tamamen alıp kabz eylediğimden sonra sâlifü’z-zikr bir kıt‘a bostan yerini mahallinde zabt ve tasarrufa tarafımdan mezbûr Ali Beşe’yi taslît eyledim ba‘dehû benim alâka ve medhalim yokdur, mezbûr Ali Beşe emsâli gibi keyfe mâ yeşâ’ mutasarrıf olsun dedikde gıbbe’t-tasdîki’ş-şer‘î mâ hüve’l-vâki‘ bi’t-taleb ketb olundu. Fi’l-yevmi’t-tâsi‘ aşer min şehri Şa‘bâni’l-mu‘azzam li sene isneteyn ve seb‘în ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Hüseyin Bey b. Mehmed, Ali Beşe b. Mehmed, Mehmed Beşe b. Ali, Ali Beşe b. Hüseyin, Ali Çelebi b. Murtaza, Süleyman Beşe b. Mustafa, Mehmed Beşe b. Hasan, Osman Beşe b. Ali, Hüseyin Çelebi b. Ali, Hüseyin Beşe b. Hasan ve gayruhüm mine’l-hâzırîn.

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 129 - Hüküm no: 104 - Orijinal metin no: [23b-1])﻿

﻿

﻿

105. Hüküm

Tuzcu Hüseyin Vakfı’na ait arsa üzerindeki binanın Hacı Mehmed Çelebi b. İbrahim’e satılması

Sâbıkan zînet-efzâ-yı sadr-ı Rumeli olup hırâmân-ı ravza-i rıdvân olan merhûm ve mağfûr Bostanzâde Abdülkerim Mehmed Efendi hazretlerinin necl-i necîb ve mahdûm-ı edîbleri kıdvetü’l-müderrisîni’l-kirâm zübdetü’l-muhakkikīni’l-fihâm Ebûbekir Mehmed Efendi hazretleri taraf-ı bâhirü’ş-şereflerinden ikrâr-ı âti’z-zikre vekîl olup Hüseyin Çelebi b. Mehmed ve diğer Hüseyin b. Mustafa şehâdetleriyle şer‘an vekâleti sâbite olan İmâmzâde Mehmed Efendi b. İbrahim meclis-i şer‘-i şerîfde işbu râfi‘-i kitâb-ı sıhhat-nisâbın sâhibi el-Hâc Mehmed Çelebi b. İbrahim mahzarında bi’l-vekâle ikrâr ve takrîr-i kelâm edip medîne-i Hazreti Ebâ Eyyûb-i Ensârî -radiye anhu Rabbühü’l-Bârî-’de Süleyman Subaşı mahallesinde vâki‘ bir tarafdan Murad Beşe mülkü ve bir tarafdan merhûm Şaban Efendi veresesi mülkü ve bir tarafdan Mahmud Beşe mülkü ve taraf-ı râbi‘i tarîk-i âm ile mahdûd menzilin mâliki olan Tuzcu Hüseyin nâm sâhibü’l-hayr menzili mezkûru hâl-i sıhhatinde vakf ve haps ve süknâsını ba‘de inkırâzi’l-evlâd sulehâdan bir recül-i sâlihe şart ve ta‘yîn edip lâkin menzili mezbûr bundan akdem fevt olan Süleyman Çelebi b. Mehmed’e kıbel-i şer‘den tevcîh olunup lâkin mürûr-ı eyyâm ile harâb olmağla mezbûr Süleyman Çelebi izn-i hâkim ve izn-i mütevellî ile menzili mezbûrda mülkü olmak üzre ba‘zı ebniye ihdâs eyledikden sonra fevt olup sene seb‘în ve elf Muharremi’nde menzili mezbûr kıbel-i şer‘den müvekkilim müşârün-ileyh Ebûbekir Mehmed Efendi’ye tevcîh olunmağın mezbûr Süleyman Çelebi’nin yetîmleri vasîsi umdetü erbâbi’t-tahrîr ve’l-kalem Mustafa Efendi menzili mezbûrda olan ebniye bahâsını müvekkilden taleb ve da‘vâ ve ba‘de’l-keşf otuz beş bin üç yüz seksen iki akçeden ba‘de ihrâci’n-nakz otuz iki bin beş yüz elli üç akçelik binâsı kıymetini müvekkilim mezbûrdan ahz ü kabz ve bi’l-vesâye yedine hüccet-i şer‘iyye verdikden sonra müvekkilim mezbûr dahi malıyla mülkü olmak üzre menzili mezbûra bir mikdâr binâ ihdâs etmişdi el-hâletü hâzihî müvekkilim müşârün-ileyh menzili mezbûrda mülkü olan ebniyeyi mezbûr el-Hâc Mehmed Çelebi’ye kırk iki bin fıddî nakd-i râyic fi’l-vakt akçeye tarafeynden îcâb ve kabûlü hâvî bey‘-i bâtt-ı sahîh-i şer‘î ile bâtten bey‘ ve ve teslîm ve kabz-ı semen edip ol dahi iştirâ ve tesellüm ve kabz ve kabûl eylemişdir min ba‘d menzili mezkûrda müvekkilim mûmâ-ileyhin ber mûceb-i hücec-i şer‘iyye mülkü olan ebniye-i mezbûr el-Hâc Mehmed Çelebi’nin mülk-i mahz-ı müşterâsı ve hakk-ı sarîhidir, keyfe mâ yeşâ’ mutasarrıf olsun dedikde gıbbe’t-tasdîki’l-mu‘teber hâkim-i muvakki‘-i sadr-ı kitâb hazretleri dahi menzili vakf-ı mezkûru mezbûr el-Hâc Mehmed Çelebi sulehâdan olmağla şart-ı vâkıf üzre tevcîh buyurup tasarrufu için hâzihi’l-vesîka bi’t-taleb ketb olundu. Fi’l-yevmi’l-hâdî ve’l-ışrîn min Şa‘bâni’l-mu‘azzam li sene isneteyn ve seb‘în ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Umdetü erbâbi’l-kalem Mustafa Efendi b. Şaban Efendi el-merhûm, zübdetü ashâbi’t-tastîr Abdullah Efendi ve Muharrem Çelebi ibney Mustafa Efendi, Abdülkādir Çelebi el-İmâm, Hüseyin Çelebi b. Tayyib, Eyüb Çelebi el-Mukayyid, Abdülcelil Halîfe b. Feyzullah, Hüseyin Muhzır, İsmail Çelebi b. Mustafa ve gayruhüm mine’l-hâzırîn.

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 129 - Hüküm no: 105 - Orijinal metin no: [23b-2])﻿

﻿

﻿

106. Hüküm

Mustafa Efendi b. Mehmed’in Rus câriyesi Kâtibe’yi âzat etmesi

Belde-i mübâreke-i Hâlidiyye medîne-i Hazreti Ebâ Eyyûb-i Ensârî -radiye anhu Rabbühü’l-Bârî-’de Câmi‘-i Kebîr mahallesinde sâkin mefharü’l-emâcid ve’l-ekârim câmi‘ü’l-mehâmid ve’l-mekârim Mustafa Efendi b. Mehmed el-med‘uv bi Parmaksızzâde tarafından ikrâr-ı âti’z-zikre vekîl olup Hasan [b.] Abdullah ve Mehmed Beşe b. Receb şehâdetleriyle şer‘an vekâleti sâbite olan Mahmud Çelebi b. Ahmed nâm vekîl meclis-i şer‘-i hatîr-i lâzımü’t-tevkīrde bi’l-vekâle ikrâr ve takrîr-i kelâm edip ıtk-ı rakabât a‘zam-ı kurebât ve vesîle-i duhûl-i cennât-ı âliyât olduğundan gayrı mu‘takın ıtkı mukābelesinde mu‘tıkın cemî‘ uzvu nârdan âzâd olduğunu nâtık hadîs-i şerîf ve haber-i münîfinin mefhûm-ı latîfine ıttılâ‘ı olmağın işbu orta boylu açık kaşlı kara gözlü kara kaşlı dili rekîk Rûsiyyetü’l-asl sâhibetü’l-kitâb Kâtibe bt. ( ) nâm câriyeyi cemî‘ malından ihrâc ve i‘tâk ve tahrîr edip zümre-i harâir-i asliyyâta ilhâk ve idrâc edip min ba‘d üzerinde hakk-ı velâdan gayrı hakkım kalmadı sâir harâir-i asliyyât gibi hürre oldu dedikde hâkim-i muvakki‘-i sadr-ı kitâb hazretleri sıhhat-i ıtk-ı mezkûra hüküm birle mâ cerâ bi’t-taleb kayd şüd. Fî 22 min Şa‘bân sene 1072.

Şuhûdü’l-hâl: Mehmed Çelebi b. Ahmed, Mustafa Çelebi b. Mehmed, Mustafa Çelebi b. Pervâne, Mehmed b. Hasan, Mehmed Efendi el-Mütevellî, Hüseyin Muhzır, Börekçi Şaban.

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 130 - Hüküm no: 106 - Orijinal metin no: [24a-1])﻿

﻿

﻿

107. Hüküm

Mustafa Çelebi b. Mehmed’in meyhanesini Abdünnebi Çavuş b. Hüseyin Çavuş’a istiğlâl yoluyla satması

Medîne-i Üsküdar’da Sultanderesi semtinde Selman Ağa mahallesi sâkinlerinden Mustafa Çelebi b. Mehmed nâm kimesne meclis-i şer‘de medîne-i Hazreti Ebâ Eyyûb-i Ensârî’de Baba Haydar-ı Nakşibendî mahallesinde sâkin fahrü’l-emâsil ve’l-eşbâh Abdi Çavuş b. Hüseyin Çavuş mahzarında ikrâr ve takrîr-i kelâm edip silk-i mülk-i sahîhimde münselik olan emlâkimden medîne-i mezbûrede Balaban iskelesi’nde vâki‘ bir tarafdan sâhil-i bahr ve bir tarafdan Balaban iskelesi ve tarafeyni el-Hâc Ömer ve Deli Kasım mülkleri ile mahdûd bâb mülk meyhânemi bi cümleti’t-tevâbi‘ ve’l-levâhık ve kâffeti’l-menâfi‘ ve’l-merâfık mûmâ-ileyh Abdünnebî Çavuş iki yüz kıt‘a esedî guruşa alâ tarîki’l-istiğlâl bey‘ ve teslîm ve kabz-ı semen edip ol dahi tarîk-i mezbûr üzre ba‘de’t-tahliyye iştirâ ve tesellüm ve kabz ve kabûl eyledikden sonra sâlifü’z-zikr meyhâneyi mûmâ-ileyh Abdünnebî Çavuş târih-i kitâb şehri Ramazânü’l-mübâreki gurresinden altı ay tamâmına değin her ayda ikişer yüz akçe icâre ile bana îcâr ve teslîm edip ben dahi vech-i muharrer üzre istîcâr ve tesellüm ve kabz ve kabûl eyledim dedikde gıbbe’t-tasdîki’l-mu‘teber mâ hüve’l-vâki‘ bi’t-taleb ketb olundu. Fi’l-yevmi’s-sâlis ve’l-ışrîn min Şa‘bâni’l-mu‘azzam li sene isneteyn ve seb‘în ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Fahrü’l-müderrisîni’l-kirâm Ahmed Efendi el-med‘uvv bi Kapıcızâde, Ali Çelebi b. Abdullah, Mehmed Çelebi b. Mustafa, Mehmed b. Mahmud ve gayruhüm mine’l-hâzırîn.

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 131 - Hüküm no: 107 - Orijinal metin no: [24a-2])﻿

﻿

﻿

108. Hüküm

Ali Çelebi b. Hızır’ın kiraya verdiği peremenin (kayık) kendisine iadesi

Medîne-i Hazreti Ebâ Eyyûb-i Ensârî’de vâki‘ Câmi‘-i Kebîr mahallesi sâkinlerinden umdetü erbâbi’t-tahrîr ve’l-kalem Ali Çelebi b. Hızır nâm kimesne meclis-i şer‘-i şerîfde peremeci tâifesinden Yusuf Beşe b. Resul nâm kimesne mahzarında üzerine takrîr ve da‘vâ edip bundan akdem bir kıt‘a peremeyi Havâss-ı Aliyye kazâsına tâbi‘ Sütlüce mahallesi sükkânından İbrahim nâm kimesneye beynimizde ma‘lûm ücret ile îcâr ve teslîm edip ol dahi istîcâr ve tesellüm ve kabz eyleyip her bâr ücretini edâ eylediğin mezbûr İbrahim fevt olmağla mârrü’z-zikr peremeyi mezbûr Yusuf Beşe mülkiyyet üzre zabt ve tasarruf eyler suâl olunup kasr-ı yedine tenbîh ve bana teslîm olunmak matlûbumdur dedikde gıbbe’s-suâl mezbûr Yusuf Beşe cevâbında zikr olunan peremeyi ben bundan esbak ( ) nâm zimmîden iştirâ eyledim mülk-i müşterâm olmak üzre zabt eylerim müdde‘î-i mezbûr Ali Çelebi’nin mülkü olduğu ma‘lûmum değildir deyicek müdde‘î-i mezbûr Ali Çelebi’den sıdk-ı kelâmını mübeyyin beyyine taleb olundukda, yine peremeci tâifesinin kethüdâları olan Mustafa Beşe b. Abdülkādir ve diğer Mustafa Beşe b. Abdülhalim nâm kimesneler li ecli’ş-şehâde meclis-i şer‘de hâzırûn olup istişhâd olunduklarında, fi’l-vâki‘ müdde‘î-i mezbûr Ali Çelebi târih-i kitâbdan mukaddem kendi malıyla işbu peremeyi binâ ettirip müteveffâ-yı mezbûr İbrahim’e ücret-i ma‘lûme ile huzûrumuzda îcâr ve teslîm ve ol dahi vech-i muharrer üzre istîcâr ve tesellüm ve kabz ve kabûl eylemişdir biz bu husûsa bu vech üzre şâhidleriz, şehâdet dahi ederiz deyû her biri edâ-i şehâdet-i şer‘iyye eylediklerinde gıbbe ri‘âyeti şerâiti’l-kabûl şehâdetleri makbûle olmağın mâ hüve’l-vâki‘ ketb olundu. Fi’l-yevmi’t-tâsi‘ aşer min Şa‘bâni’l-mu‘azzam li sene 1072.

Şuhûdü’l-hâl: Ahmed Çelebi b. Mehmed, Mustafa Çelebi b. Rıdvan, Ali Çelebi b. Hasan, Mehmed Çelebi b. Ahmed ve gayruhüm mine’l-hâzırîn.

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 132 - Hüküm no: 108 - Orijinal metin no: [24a-3])﻿

﻿

﻿

109. Hüküm

Kamer Hatun Vakfı mütevellisi tarafından Mehmed Efendi b. Ali’nin vekil tayin olunması

Mahrûse-i Galata tevâbi‘inden kasaba-i Kasımpaşa’da vâki‘ merhûm Eyyühüm Mescidi Şerîfi’nde merhûm Kamer Hâtun vakfı’na berât-ı şerîf-i âlîşân ile mütevellî olan Mehmed Dede b. Ali nâm kimesne meclis-i şer‘-i hatîr-i lâzımü’t-tevkīrde fahrü’l-eimme râfi‘ü’l-vesîka Mehmed Efendi b. Ali nâm kimesne mahzarında bi tav‘ihî ikrâr ve takrîr-i kelâm edip ben pîr-i sâl-hûrde olup hareketde aczim olmağın vakf-ı mezbûre âid olan icârât ve bi’l-cümle mahsûlâtı ahz ü kabz ve ba‘dehû bana îsâle mütevakkıf olduğu tevliyyeti mezbûre umûrunun cümlesine mezbûr Mehmed Efendi[’yi] tarafımdan vekîl ve nâib-i menâb nasb ve ta‘yîn eyledim dedikde mukırr-ı mezbûrun ikrâr-ı meşrûhunu mezbûr Mehmed Efendi vicâhen tasdîk edip vekâlet-i mezbûreyi kabûl ve hıdemât-ı lâzımesini ta‘ahhüd ve iltizâm etmeğin mâ hüve’l-vâki‘ kayd şüd. Fi’l-yevmi’r-râbi‘ ve’l-ışrîn min Şa‘bâni’l-mu‘azzam li sene isneteyn ve seb‘în ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Umdetü’ş-şüyûh eş-Şeyh Osman Efendi, umdetü’l-eimme Mehmed Efendi b. İbrahim, Hüseyin Efendi b. Abdülfettâh, Şaban Halîfe b. Hüseyin el-Müezzin.

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 132 - Hüküm no: 109 - Orijinal metin no: [24b-1])﻿

﻿

﻿

110. Hüküm

Bir kadına tecavüze yeltenen Mahmud Beşe ve arkadaşının kendilerine engel olan Halil b. Mustafa’yı dövdüklerinin tespiti

Medîne-i Hazreti Ebâ Eyyûb-i Ensârî -radiye anhu Rabbühü’l-Bârî-’de Servi mahallesi sâkinlerinden Halil b. Mustafa nâm kimesne meclis-i şer‘de Mahmud Beşe b. Şaban nâm kimesne mahzarında üzerine takrîr ve da‘vâ edip târih-i kitâbdan beş gün mukaddem ben Topçular nâm karye kurbunda Mehmed Efendi çayırından kendi hâlimde giderken mezbûr Mahmud Beşe refîki gāib ani’l-meclis ( ) ile bir ehl-i ırz hâtunu cebren ahz ü kabz ve fi‘l-i şenî‘ kasd eylediklerinden mezbûr hâtun feryâd etmekle ben dahi tahlîs murâd eylediğim ecilden mezbûr Mahmud Beşe ve refîki beni taş ve deynek ile göğsümü darb eylemişlerdir, suâl olunup ihkāk-ı hak olunmak matlûbumdur deyicek gıbbe’s-suâl ve’l-inkâr ve isre’l-istişhâd udûl-i ricâlden Mehmed b. Ahmed ve İbrahim b. Ahmed nâm kimesnelere li ecli’ş-şehâde makām-ı kazâda hâzırân olup istişhâd olunduklarında, fi’l-hakīka târih-i mezbûrda ve mahalli mesfûr[da] merkūm Mahmud Beşe refîkiyle mezbûre hâtunu cebren ahz eylediklerinde müdde‘î-i mezbûr dahi mersûmeyi tahlîs için murâd etmeğin mezbûr Mahmud Beşe ve refîki müdde‘î-i mezbûru taş ve değnek ile bizim huzûrumuzda darb eylemişlerdir, biz bu husûsa bu vech üzre şâhidleriz, şehâdet dahi ederiz deyû edâ-i şehâdet eylediklerinde mâ hüve’l-vâki‘ bi’t-taleb ketb olundu. Fi’l-yevmi’l-hâmis ve’l-ışrîn min Şa‘bâni’l-mu‘azzam li sene isneteyn ve seb‘în ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Hasan Efendi b. İbrahim, Mehmed Çelebi Çukadâr, Mehmed Halîfe b. Hasan, Dilâver muhzır ve gayruhüm mine’l-hâzırîn.

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 133 - Hüküm no: 110 - Orijinal metin no: [24b-2])﻿

﻿

﻿

111. Hüküm

Mumcu Dimo v. Adgo’nun kiracısı olduğu Şeyh Hüseyin Efendi b. Ali’ye mumhâne aletlerini satması

Mumcu tâifesinden Dimo v. Adgo nâm zimmî meclis-i şer‘de işbu râfi‘ü’l-kitâb umdetü’l-vâsılîn zübdetü’s-sâlikîn vâkıf-ı mevâkıfü’r-rüşd ve’t-temkîn eş-Şeyh Hüseyin Efendi b. Ali mahzarında ikrâr ve takrîr-i kelâm edip müşârün-ileyh Hüseyin Efendi hazretlerinin mülkü olup hâlâ taht-ı icâremde olan tahdîd ve tavsîfden müstağnî şem‘hânede mevcûd akd-i âti’z-zikrin sudûruna değin silk-i mülk-i sahîhimde münselik olan bir kazgan-ı kebîr ve kebîr mengene ve bir mum destgâhı ve altı yüz aded ulağı? ve iki aded fitil kesecek ve bir keser ve bir balta ve bir kepçe ve bir kebîr kantar ve bir sagīr kantar ve bir kevgir ve beş aded fıçı ve sâir beynimizde ma‘lûm mumhâne âlâtımın mecmû‘unu, bi safkatin vâhidetin müşârün-ileyh Hüseyin Efendi hazretlerine altı bin fıddî-i râyic fi’l-vakt akçeye tarafeynden îcâb ve kabûlü hâvî bey‘-i bâtt-ı sahîh-i şer‘î ile bâtten bey‘ ve teslîm ve müşârün-ileyh efendi hazretleri dahi vech-i muharrer üzre iştirâ ve tesellüm ve kabz ve kabûl edip semeni olan mezbûrü’n-na‘t elli bin akçeyi tamamen müşârün-ileyh Hüseyin Efendi hazretlerinin [yedinden ahz ü kabz edip müşârün-ileyh Hüseyin Efendi hazretlerinin] mumhânesinde ve mumhâne-i mezkûrda mevcûd olan âlât-ı mersûmede vechen mine’l-vücûh alâkam kalmadı müşârün-ileyh efendi hazretlerinin mülk-i mahz-ı müşterâsı ve hakk-ı tasarrufudur, keyfe mâ yeşâ’ mutasarrıf olsun dedikde gıbbe’t-tasdîki’ş-şer‘î mâ hüve’l-vâki‘ kayd şüd. Fi’l-yevmi’l-hâmis ve’l-ışrîn li sene isneteyn ve seb‘în ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Mehmed Çelebi b. Yahya, Mehmed b. Receb, Osman Çelebi b. Ali er-Râcil, Mehmed Bey b. Hasan el-Kilârî, Mehmed Efendi b. el-merhûm eş-Şeyh Osman Efendi ve gayruhüm mine’l-hâzırîn

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 134 - Hüküm no: 111 - Orijinal metin no: [24b-3])﻿

﻿

﻿

112. Hüküm

Kigo v. Kiro’nun evini Tanaş v. Dedo’ya satması

Vilâyet-i Rumeli’nde Ergirikasrı kazâsına tâbi‘ Lukşan nâm karye sükkânından Kigo v. Kiro nâm zimmî meclis-i şer‘de işbu râfi‘ü’s-sifr Tanaş v. Dedo nâm zimmî muvâcehesinde bi tav‘ihî ikrâr ve takrîr-i kelâm edip bey‘-i câ‘i’z-zikrin sudûruna değin silk-i mülk-i sahîhimde münselik olan emlâkden karye-i mezbûrda vâki‘ bir tarafı Dimo v. Masko nâm [zimmî] mülkü ve bir tarafdan Sava v. Vasil nâm zimmî ve bir tarafdan Luka v. Laki nâm zimmî mülkü ve taraf-ı râbi‘i tarîk-i âm ile mahdûd bir bâb fevkānî odayı ve altında ahırı ve bir mikdâr havluyu ve bir kıt‘a harman yerimi müştemil mülk menzilimi cümle tevâbi‘ ve levâhıkı ile mezbûr Tanaş zimmîye iki bin altı yüz nakd-i râyic fi’l-vakt akçeye tarafeynden îcâb ve kabûlü hâvî bey‘-i bâtt-ı sahîh-i şer‘î ile bâtten bey‘ edip ol dahi minvâl-i muharrer üzre iştirâ ve kabûl eyleyip semeni mezbûrü’n-na‘t iki bin altı yüz akçeyi müşterî-i mezbûr Tanaş yedinden tamamen alıp kabz eylediğimden sonra sâlifü’z-zikr menzili mahdûd-ı mezkûru mahallinde zabt ve tasarrufa tarafımdan mezbûr Tanaş’ı taslît eyledim min ba‘d benim alâka ve medhalim yokdur, müşterî-i merkūmun mülk-i müşterâsı olmuşdur, keyfe mâ yeşâ’ mutasarrıf olsun dedikde gıbbe’t-tasdîki’ş-şer‘iyyi’l-mu‘teber mâ hüve’l-vâki‘ bi’t-taleb ketb olundu. Fi’l-yevmi’r-râbi‘ ve’l-ışrîn min Şa‘bâni’l-mu‘azzam li sene isneteyn ve seb‘în ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Hüseyin b. Hasan, Ali Beşe b. Hasan, çukadâr Mehmed Çelebi b. Mehmed, Sofu muhzır ve gayruhüm mine’l-hâzırîn.

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 134 - Hüküm no: 112 - Orijinal metin no: [25a-1])﻿

﻿

﻿

113. Hüküm

Kimsesiz olan Polihroni isimli çocuğa nafaka takdir olunması

Havâss-ı Aliyye kazâsı tevâbi‘inden Terkos nâhiyesine tâbi‘ Orta Belgrad nâm karye zimmîlerinden Mestori Yani nâm zimmî meclis-i şer‘-i hatîr-i lâzımü’t-tevkīrde takrîr-i kelâm ve ifâde-i merâm edip hâlâ hucr ve terbiyemde olup babası ve anası olmayıp Polihroni nâm sagīrin nafaka ve kisveye eşedd-i ihtiyâcı olmağla men lehü’t-taleb üzerine kadr-i ma‘rûf nafaka farz ve takdîr olunmak matlûbumdur deyicek hâkim-i muvakki‘-i sadr-ı kitâb tûbâ-lehû hazretleri dahi sagīr-i mezbûrun nafaka ve kisvesi sâir havâic-i mezbûresi için târih-i kitâbdan beher yevm beş akçe nafaka mürebbîsi merkūm Mestori Yani talebiyle farz ve takdîr ve inde’z-zarûre istidâne ve lede’z-zafer men lehü’t-taleb üzerine rücû‘a merkūm Mestori Yani’ye izin birle işbu vesîka-i enîka alâ mâ hüve’l-hakīka bi’l-ibtigā sebt ve imlâ olundu. Fî gurreti Şa‘bâni’l-mu‘azzam li sene isneteyn ve seb‘în ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Mehmed Beşe Çukadâr, Receb Bey b. Habib, Hüseyin Çelebi b. Tayyib, Dilâver b. Abdullah, Hüseyin b. ( ) muhzır ve gayruhüm mine’l-hâzırîn

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 135 - Hüküm no: 113 - Orijinal metin no: [25a-2])﻿

﻿

﻿

114. Hüküm

Minho v. Köni’nin ev ve bahçesini Kigo v. Kiro’ya satması

Vilâyet-i Rumeli’nde Ergirikasrı kazâsına tâbi‘ Lukşan nâm karye sükkânından Minho v. Köni nâm zimmî tarafından bey‘-i câ’i’z-zikri ikrâra ve kabz-ı semenine vekîl olup vekâleti Dimo v. Masko ve Dedo v. Anilo ve Duka v. Kiro nâm zimmîler şehâdetleri ile şer‘an vekâleti sâbite olan Dedo v. Andriye nâm zimmî mahfil-i kazâda işbu râfi‘ü’s-sifri’ş-şer‘î Kigo v. Kiro nâm zimmî muvâcehesinde bi’l-vekâle ikrâr ve i‘tirâf edip müvekkili mezbûrun emlâkinden olup karye-i mezbûrede vâki‘ bir tarafdan Kigo v. Tanaş mülkü ve bir tarafdan Martin v. Kiti mülkü ve bir tarafdan Vedo v. Kiro mülkü ve taraf-ı râbi‘i tarîk-i âm ile mahdûd bahçeyi müştemil mülk menzili, cemî‘-i tevâbi‘ ve levâhıkı ile müşterî-i merkūm Kigo’ya vekâletim hasebiyle iki bin iki yüz nakd-i râyic fi’l-vakt akçeye tarafeynden îcâb ve kabûlü hâviye bey‘-i bâtt-ı kat‘î ile bi’l-vekâle bey‘ ve ol dahi minvâl-i muharrer üzre iştirâ ve kabûl eyleyip semeni olan meblağ-ı mezbûr iki bin iki yüz akçeyi mezbûr Kigo yedinden bi’l-vekâle tamamen alıp [kabz] eylediğimden sonra sâlifü’z-zikr menzili mahdûd-ı mezbûru mahallinde zabt ve tasarrufu merkūm Kigo’ya bi’l-vekâle taslît eyledim min ba‘d menzili mahdûd-ı mezkûrda müvekkilim mezbûrun alâka ve medhali kalmadı. Mezbûr Kigo’nun mülk-i müşterâsı olmuşdur. Keyfe mâ yeşâ’ mutasarrıf olsun deyû bi’l-vekâle ikrâr edicek gıbbe’t-tasdîki’l-mu‘teber mâ hüve’l-vâki‘ bi’t-taleb ketb olundu. Fi’l-yevmi’r-râbi‘ ve’l-ışrîn min şehri Şa‘bâni’l-mu‘azzam li sene isneteyn ve seb‘în ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Mehmed Çelebi Çukadâr, Hüseyin Beşe b. Hasan, Ali Beşe b. Hüseyin ve gayruhüm mine’l-hâzırîn, Dimo v. Moko, Vedo v. İlo, Dedo v. Niko, Dedo v. Andriye, Pir v. Kiro, Lika v. Aleksi ve gayruhüm mine’l-hâzırîn.

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 135 - Hüküm no: 114 - Orijinal metin no: [25a-3])﻿

﻿

﻿

115. Hüküm

Ayşe bt. Ali ile Hacı Receb Bey’in boşanması

Medîne-i Hazreti Ebâ Eyyûb el-Ensârî -dâme fî rıdvâni’l-Bârî-’de Süleyman Subaşı mahallesi sâkinelerinden Ayşe bt. Ali nâm âkile ve bâliğa hâtun meclis-i şer‘-i hatîr-i lâzımü’t-tevkīrde zevci işbu râfi‘ü’l-kitâb el-Hâc Receb Bey b. Abdullah nâm kimesne mahzarında bi tav‘ihâ ikrâr ve takrîr-i kelâm edip zevcim mezbûr el-Hâc Receb ile beynimizde şikāk vâki‘ olmağın zimmetinde mütekarrir olan bin akçe mehr-i müeccelimden ve nafaka-i iddet-i mu‘ayyene ve me’ûnet-i süknâmdan fâriğa olduğumdan mâ‘adâ levni beynimizde ma‘lûm bir sof zenne ferâce ve hamam rahtı ve iki aded yan keçemi bedel-i hul‘ olmak üzre zevcim mezbûr ile muhâla‘a eyleyip zikr olunan sof ferâce ve hamam rahtı ve yan keçelerini yedine def‘ ve teslîm ve zimmetini zevciyyete müte‘allik cemî‘-i de‘âvî ve mütâlebât ve eymân ve muhâsamâtdan ibrâ-i âmm-ı kātı‘ü’n-nizâ‘ ile ibrâ ve iskāt eyledim dedikde mezbûr el-Hâc Receb dahi meclis-i mezbûrda, zevcem mezbûre ile minvâl-i muharrer üzre olan hul‘-ı mezbûru kabûl ve bedel-i hul‘ olan eşyâ-i mersûmeyi mezbûre Ayşe yedinden alıp kabz edip zevciyyete müte‘allik da‘vâ ve talebin küllîsinden zimmetini ibrâ eyledim deyicek gıbbe’t-tasdîki’ş-şer‘iyyi’l-vicâhiyyi’l-mu‘teber mâ hüve’l-vâki‘ bi’t-taleb ketb olundu. Fi’l-yevmi’s-sâdis ve’l-ışrîn li sene isneteyn ve seb‘în ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Ali Bey b. Kasım el-Müezzin, Ali b. Musa, Abbas b. Kasım, İbrahim b. Süleyman, İbrahim Beşe b. Osman, Mustafa b. Mehmed ve gayruhüm mine’l-hâzırîn.

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 136 - Hüküm no: 115 - Orijinal metin no: [25b-1])﻿

﻿

﻿

116. Hüküm

Halomiç’in Megalidivri köyü ahalisinin zaîm Anber Mustafa Ağa’ya borçları olduğunun tespiti

Vilâyet-i Rumeli’nde cezîre-i Mora’da Halomiç kazâsı a‘mâlinden Megalidivri nâm karye zimmîlerinden Papa İstamo v. Velisar ve Nikola v. Marvilo ve Riga v. Papayani nâm zimmîler kendi taraflarından asâleten ve yine karye-i mezbûre zimmîlerinden Kalviro v. Papa ve Dimo v. Yani ve Agalo v. Angelo ve Polidro v. Yani ve Anastas v. Aleksi nâm zimmîler ve sâirleri taraflarından ikrâr-ı âti’z-zikre vekîl olup Androviç v. Yani ve Andriye v. Yorgi nâm zimmîler şehâdetleriyle şer‘an vekâleti sâbite olmağın vekâleten meclis-i şer‘-i enverde hâlâ berât-ı pâdişâhî ve hükm-i şehriyârî ile karye-i mezbûr za‘îmi olan fahrü’l-emâsil ve’l-akrân Anber Mustafa Ağa b. Mehmed Ağa tarafından ikrâr-ı âti’z-zikri tasdîke vekîl olup bimâ hüve nehci’s-sübût şer‘an vekâleti sâbite olan karındaşı İsmail Ağa b. Mehmed nâm vekîl mahzarında her biri bi’l-asâle ve bi’l-vekâle ikrâr ve takrîr-i kelâm edip bundan akdem müvekkili mûmâ-ileyh Anber Mustafa Ağa’dan bin dört yüz kıt‘a riyâlî kebîr guruş istikrâz ve kabz eylediğimizde ol dahi vech-i muharrer üzre ikrâz ve teslîm etmeğin zikr olunan bin dört yüz kıt‘a riyâlî guruş her birimizin zimmetlerimizde lâzımü’l-edâ ve vâcibü’l-kazâ deynimizdir deyû her biri bi’l-asâle ve bi’l-vekâle ikrâr ve i‘tirâf eylediklerinde mukırrûn-ı mezbûrûnu asâleten ve vekâleten vech-i muharrer üzre cârî olan ikrârlarını vekîl dahi bi’l-vekâle vicâhen tasdîk ve şifâhen tahkīk etmeğin mâ hüve’l-vâki‘ kayd şüd. Fi’l-yevmi’s-sâdis ve’l-ışrîn min Şa‘bâni’l-mu‘azzam li sene isneteyn ve seb‘în ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Dilli Mehmed Efendi, İbrahim Bey el-Cündî, Mehmed Çelebi Lihanalı, Baldıdlı? Mehmed Beşe, Derviş Beşe es-Sarac, el-Hâc Ali yorganî, Mehmed Efendi b. Hasan, Arnavud Mustafa Ağa, Dilâver Muhzır, Hüseyin muhzır ve gayruhüm mine’l-hâzırîn.

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 137 - Hüküm no: 116 - Orijinal metin no: [25b-2])﻿

﻿

﻿

117. Hüküm

Mehmed Beşe b. Kurd’un ev arsasını Ali b. Abdülkerim’e satması

Medîne-i Hazreti Ebâ Eyyûb el-Ensârî -aleyhi rıdvânü’l-Bârî- mahallâtından Davud Ağa mahallesi sâkinlerinden Mehmed Beşe b. Kurd nâm kimesne meclis-i şer‘-i şerîf ve mahfil-i dîn-i münîf-i münevverde, işbu sâhibü’l-kitâb Ali b. Abdülkerim nâm kimesne mahzarında ikrâr ve takrîr-i kelâm edip akd-i âti’z-zikrin sudûruna değin silk-i mülk-i sahîhimde münselik olan mahalle-i mezbûrede vâki‘ emlâkimden mahalle-i mezbûrede vâki‘ bir tarafdan mahalle-i mezbûre mescidine mevkūfe menzil ve bir tarafdan İsmihan Hâtun mülkü ve bir tarafdan mekābir-i müslimîn ve bir tarafdan Ali Beşe mülkü ve tarîk ( ) ile mahdûd iki bâb fevkānî ve bir tahtânî oda ve bir tahtânî samanlık ve Ali Beşe ile müşterek bi’r-i mâ ve kenîf ve cüneyne-i zât-ı eşcâr-ı müsmire ve gayr-ı müsmire bahçe[yi] müştemil mülk menzilimden bir bâb fevkānî oda ve tahtında samanlık ta‘bîr olunan ahır ve sâlifü’z-zikr müşterek bi’r-i mâ ve bi’r-i mâ tarafından tûlen on üç zirâ‘ ve arzen sekiz zirâ‘ cüneyneden ifrâz ve alâmet-i fâsıla vaz‘ eyledikden sonra mâ‘adâsı on bin nakd-i râyic fi’l-vakt akçeye mezbûr Ali’ye tarafeynden îcâb ve kabûlü hâviye bey‘-i bâtt-ı sahîh-i şer‘î ile bâtten bey‘ ve ve teslîm edip ol dahi vech-i muharrer üzre iştirâ ve tesellüm ve kabûl eylediğinden sonra semeni olan meblağ-ı mezbûrü’n-na‘t on bin akçeyi tamamen mezbûr Ali yedinden alıp kabz eyledim ba‘de’l-yevm menzili mahdûd-ı mezkûrdan ifrâz eylediğim bir bâb fevkānî oda ve tahtında ahır ve müşterek su kuyusu ve tûlen on üç ve arzen sekiz zirâ‘ cüneyneden mâ‘adâ menzilin küllîsini, cemî‘-i tevâbi‘ ve levâhıkı ile mezbûr Ali’nin mülk-i mahz-ı müşterâsı ve hakk-ı sırfıdır [26a] keyfe mâ yeşâ’ mutasarrıf olsun dedikde gıbbe’t-tasdîki’l-mu‘teber mâ hüve’l-vâki‘ bi’t-taleb ketb olundu. Fi’l-yevmi’l-hâmis ve’l-ışrîn min Şa‘bâni’l-mu‘azzam li sene isneteyn ve seb‘în ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Hasan Efendi b. Mansur el-İmâm, Nasuh Halîfe b. Abdüsselâm, Yusuf Halîfe b. Halil, Mahmud Çelebi b. Ali, Süleyman Çelebi b. Mehmed, Abdülkādir Beşe b. Yusuf.

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 137 - Hüküm no: 117 - Orijinal metin no: [25b-3])﻿

﻿

﻿

118. Hüküm

Holomiç’in Megalidivri köyü ahalisinin vergi borçlarını tamamen ödedikleri

Vilâyet-i Rumeli’nde cezîre-i Mora’da Holomiç kazâsına tâbi‘ Megalidivri nâm karyenin berât-ı pâdişâhî ve hükm-i şehinşâhî ile za‘îm olan fahrü’l-emâsil ve’l-akrân Anber Mustafa Ağa b. Mehmed Ağa kıbelinden hâlâ karye-i mezkûrede Subaşı olan Ali Bey b. Ömer nâm kimesne meclis-i şer‘-i şerîf-i lâzımü’t-teşrîfde, yine karye-i mezbûre zimmîlerinden Papa İstamo v. Velisar ve Nikola v. Marvilo ve Riga v. Papayani nâm zimmîler kendi tarafından asâleten ve yine karye-i mezbûre zimmîlerinden Androviç v. Yani ve Andriye v. Yorgi ve Kalviro v. Papa ve Dimo v. Yani ve Agalo v. Angelo ve Polidro v. Yani ve Anastas v. Aleksi ve sâirleri taraflarından ikrâr-ı âti’z-zikri tasdîke vekîl olup vekâletleri nehc-i şer‘î üzre sâbite olmağın vekâleten muvâcehelerinde bi’t-tav‘ ve’r-rızâ ikrâr ve takrîr-i kelâm edip işbu bin yetmiş bir senesine mahsûb olmak üzre karye-i mezbûrenin bedel-i avârız ve bedel-i nüzül ve sürsat ve sâir tekâlîf-i örfiyye ve şâkkalarını ve gāib ani’l-meclis İlya nâm yahudi’ye olan ma‘lûmetü’l-mikdâr deynlerini edâ ve teslîm için ahâlî-i karye-i mezbûre yedlerinden bin dört yüz kıt‘a riyâlî guruş-ı kebîr ahz ü kabz edip sene-i mezkûrede ahâlî-i karye-i mezbûre üzerlerine edâsı lâzım gelen bedel-i avârız ve bedel-i nüzül ve sürsat ve sâir tekâlîf-i örfiyye ve şâkkalarını cem‘lerine memûr olanlara ve deyn-i mezkûrlarını zimmî-i mersûm yahudiye edâ ve teslîm edip câmi‘-i tekâlîf-i mezkûrenin her birinden mümzâ ve mahtûm temessük almışdır ba‘de’l-yevm taleb eylerse ve merkūm yahudi dahi deyn-i mezkûru taleb ederse ben edâ edeyim deyicek gıbbe’t-tasdîki’ş-şer‘iyyi’l-vicâhî vâki‘ü’l-hâl merkūm zimmîler talebiyle ketb olundu. Fi’l-yevmi’s-sâmin ve’l-ışrîn min Şa‘bâni’l-mu‘azzam min şühûr li sene isneteyn ve seb‘în ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Dilli Mehmed Efendi, İbrahim Bey b. Abdullah el-Cündî, Mehmed Çelebi Lihanalı, Derviş Beşe es-Sarac, el-Hâc Ali Yorganî ve gayruhüm mine’l-hâzırîn.

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 138 - Hüküm no: 118 - Orijinal metin no: [26a-1])﻿

﻿

﻿

119. Hüküm

Nikite v. Dimo’nun bağını Yanaki v. Manolo’ya satıp bazı emlâkinin de tasarruf hakkını devretmesi

Vilâyet-i Rumeli’nde Mizistre kazâsına tâbi‘ Lankanik nâm karye zimmîlerinden Nikite v. Dimo nâm zimmî mahfil-i şer‘de işbu râfi‘ü’l-vesîka Yanaki v. Manolo nâm zimmî tarafından ikrâr-ı âti’z-zikri tasdîke vekîl olup bimâ hüve nehci’s-sübût şer‘an vekâleti sâbite olan Şinavsi v. Zormal nâm zimmî muvâcehesinde ikrâr ve takrîr-i kelâm edip akd-i âti’z-zikrin sudûruna değin silk-i mülk-i sahîhimde münselik olan emlâkimden karye-i mezbûre bağları dâhilinde bir tarafdan Nerodso v. Anganikos bağı ve bir tarafdan Galisimo bağı ve bir tarafdan merkūm Yanaki ve bir tarafdan Kostantin v. Petro bağları ile mahdûd tahmînen bir dönüm bir kıt‘a bağımı ki mukaddemâ Simo Nikola’dan iştirâ eylemişdim cemî‘ tevâbi‘ ve levâhıkı ile mersûm Yanaki’ye on kıt‘a riyâlî guruş-ı kebîre tarafeynden îcâb ve kabûlü [hâvî] bey‘-i bâtt-ı sahîh-i kat‘î bâtten bey‘ ve teslîm, ol dahi minvâl-i muharrer üzre iştirâ ve kabûl eyledikden sonra karye-i mezbûre sınırı dâhilinde vâki‘ tefvîz-i âti’z-zikrin sudûruna değin zabt ve tasarrufumda olup mukaddemâ mersûm Simo Nikola’dan tefevvüz eylediğim ma‘lûmetü’l-hudûd ve’l-kıta‘ ve’l-mikdâr tarlalarımın dahi hakk-ı tasarruflarını ma‘rifet-i sâhib-i arz ile müvekkili merkūm Yanaki’ye ma‘rifet-i sâhib-i arz ile olan on kıt‘a riyâlî guruş bedel mukābelesinde tefvîz bi’l-ferâğ eylediğimde ol dahi vech-i muharrer üzre tefevvüz ve kabûl edip. semen-i mezbûr ile bedel-i merkūm cem‘an yirmi kıt‘a riyâlî guruşu tamamen müvekkili merkūm Yanaki yedinden alıp kabz edip bağ-ı mezkûr ile merkūm Simo Nikola’dan tefevvüz eylediğim tarlaları mahallinde zabt ve tasarrufa tarafımdan müvekkili mezbûru taslît eyledim dedikde gıbbe’t-tasdîki’l-mu‘teber mâ hüve’l-vâki‘ bi’t-taleb ketb olundu. Fi’l-yevmi’r-râbi‘ ve’l-ışrîn min şehri Şa‘bâni’l-mu‘azzam li sene isneteyn ve seb‘în ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Hasan Beşe b. Ferhad, Abdülkādir b. Muhyi, Mehmed Beşe b. Sinan er-Râcil, Hüseyin Muhzır, Dilâver muhzır ve gayruhüm mine’l-hâzırîn.

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 139 - Hüküm no: 119 - Orijinal metin no: [26a-2])﻿

﻿

﻿

120. Hüküm

Yorgi v. Mihal’in evini Ahmed Beşe b. Abdullah’a satması

Havâss-ı Kostantıniyye kazâsı iktâ‘ından kasaba-i Çatalca’da Papa Anastaş mahallesinde sâkin Yorgi v. Mihal nâm zimmî meclis-i şer‘de işbu bâ‘isü’l-kitâb Ahmed Beşe b. Abdullah nâm kimesne mahzarında ikrâr ve takrîr-i kelâm edip akd-i âti’z-zikrin sudûruna değin silk-i mülk-i sahîhimde münselik olan emlâkimden mahalle-i mezbûrede vâki‘ bir tarafdan kasab İsar mülkü ve bir tarafdan ba‘zan Pazarcı Yorgi ve ba‘zan Hasarma nâm nasrâniye mülkü ve iki tarafdan tarîk-i âm ile mahdûd üç bâb fevkānî oda ve altında ahırı ve Horasancı değirmeni ve zât-ı eşcâr-ı müsmire ve gayr-ı müsmire bahçe ve kenîfi ve tarafında bir bâb bakkal dükkânını müştemil mülk menzilimi bi cümleti’t-tevâbi‘ ve’l-levâhık ve kâffeti’l-menâfi‘ ve’l-merâfık on bir bin fıddî nakd-i râyic fi’l-vakt akçeye mezbûr Ahmed Beşe’ye tarafeynden îcâb ve kabûlü hâvî bey‘-i bâtt-ı sahîh-i şer‘î ile bâtten bey‘ ve ve teslîm, ol dahi vech-i muharrer üzre iştirâ ve tesellüm ve kabûl edip semeni olan mezbûrü’n-na‘t on bir bin akçeyi tamamen müşterî-i mezbûr Ahmed Beşe yedinden alıp kabz eyledim ba‘de’l-yevm menzili mahdûd-ı mezkûrda benim vechen mine’l-vücûh alâkam kalmadı. Müşterî-i mezbûrun mülk-i mahz-ı müşterâsı ve hakk-ı sarîhidir. Keyfe mâ yeşâ’ mutasarrıf olsun dedikde gıbbe’t-tasdîki’ş-şer‘iyyi’l-vicâhiyyi’l-mu‘teber mâ hüve’l-vâki‘ bi’t-taleb kayd şüd. Fi’l-yevmi’s-sâmin ve’l-ışrîn min Şa‘bâni’l-mu‘azzam li sene isneteyn ve seb‘în ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Beşir Ağa b. Hüseyin, Hüseyin Beşe b. Abdullah Solakzâde, İbrahim Beşe b. Hüseyin er-Râcil, Ömer Beşe b. Hüseyin er-Râcil, Mehmed b. Mustafa, Ahmed Bey b. Hüseyin, Dilâver Muhzır ve gayruhüm mine’l-hâzırîn.

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 140 - Hüküm no: 120 - Orijinal metin no: [26b-1])﻿

﻿

﻿

121. Hüküm

Hayrunnisâ bt. İsmail’in evini Mustafa b. Ramazan’a satması

Medîne-i Hazreti Ebâ Eyyûb-i Ensârî -dâme rıdvânü’l-Bârî-’de Davud Ağa mahallesi sâkinelerinden Hayrunnisâ bt. İsmail nâm hâtun tarafından bey‘-i âti’z-zikri ve kabz-ı semeni ikrâra vekîl olup mezbûrenin zâtını ma‘rifet-i şer‘iyye ile ârifân olan Hüseyin b. Murad ve Dilâver b. Abdullah nâm kimesneler şehâdetleriyle şer‘an vekâleti sâbite olan Havva bt. ( ) nâm hâtun meclis-i şer‘-i şerîfde işbu sâhibü’l-kitâb Mustafa b. Ramazan nâm kimesne mahzarında ikrâr ve takrîr-i kelâm edip müvekkilim mezbûrenin akd-i âti’z-zikrin sudûruna değin silk-i mülk-i sahîhimde münselik ve semt-i zabt-ı tasarrufunda münharıt olan emlâkinden mahalle-i mezbûrede vâki‘ iki tarafdan mahalle-i mezbûre müezzinine mevkūfe menzil ve bir tarafdan el-Hâc İbrahim b. Mustafa mülkü ve bir tarafdan tarîk-i âm ile mahdûd iki bâb fevkānî oda ve bir fevkāniyye sofa ve tahta-pûş ve bir fevkānî kiler ve bir tahtânî oda ve bi’r-i mâ ve kenîfi ve zât-ı eşcâr-ı müsmire ve gayr-ı müsmire cüneyneyi müştemil mülk menzilini cemî‘ tevâbi‘ ve levâhıkı ve âmme-i menâfi‘ ve merâfıkı ile mezbûr Mustafa Beşe’ye yirmi bin fıddî nakd-i râyic fi’l-vakt akçeye tarafeynden îcâb ve kabûlü hâvî bey‘-i bâtt-ı sahîh-i şer‘î ile bey‘ ve teslîm, ol dahi vech-i muharrer üzre iştirâ ve tesellüm ve kabz ve kabûl edip semeni olan mezbûrü’n-na‘t yirmi iki bin akçeyi tamamen müvekkilem mezbûre müşterî-i mezbûrun yedinden alıp kabz edip menzili mahdûd-ı mezkûrda benim vechen mine’l-vücûh alâkam kalmadı ba‘de’l-yevm mezbûr Mustafa Beşe’nin mülk-i müşterâsıdır dedi dedikde gıbbe’t-tasdîki’l-mu‘teber mâ hüve’l-vâki‘ bi’t-taleb ketb olundu. Fi’l-yevmi’l-hâmis ve’l-ışrîn min Şa‘bâni’l-mu‘azzam li sene isneteyn ve seb‘în ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Hasan Efendi b. Mansur, Nasuh b. Abdüsselâm, Yusuf Çelebi b. Halil, Mahmud Çelebi b. Ali, Ahmed Çelebi b. Ali ve gayruhüm mine’l-hâzırîn.

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 140 - Hüküm no: 121 - Orijinal metin no: [26b-2])﻿

﻿

﻿

122. Hüküm

Ali Ağa b. Yusuf’un menzilini Dilâver Ağa b. Abdülmennân’a satması

Mahrûse-i Galata’da Bereketzâde mahallesi sükkânından fahrü’l-eşbâh Ali Ağa b. Yusuf meclis-i şer‘-i şerîf-i hatîr-i lâzımü’t-tevkīrde işbu kitâb-ı anberîn-bekānın sâhibi fahrü’l-emâsil ve’l-a‘yân Dilâver Ağa b. Abdülmennân nâm kimesne mahzarında ikrâr ve takrîr-i kelâm edip akd-i âti’z-zikrin sudûruna değin silk-i mülk-i sahîhimde münselik olan emlâkimden medîne-i Hazreti Ebâ Eyyûb-i Ensârî -dâme fî rıdvâni’l-Bârî-’de Zal Paşa câmi‘-i şerîfi kurbunda vâki‘ bir tarafdan vakıf menzil ve bir tarafdan Gürcü Mehmed Paşa merhûm bahçesi ve bir tarafdan ba‘zan Fâtıma Hâtun mülkü ve ba‘zan tarîk-i âm ve bir tarafdan dahi tarîk-i âm ile mahdûd muhavvatasını muhtevî olup muhavvata-i dâhiliyyesi tabakāt-ı sülüsü hâvî olup tabaka-i ulyâda bir kasr-ı âlî ve tahtında üç bâb oda ve tabaka-i vustâda iki bâb oda ve iki matbah ve bir kiler ve tabaka-i süflâda bir su kuyusu ve üç kıt‘a seddi ve üç kenîfi müştemil ve muhavvata-i hâriciyyesi iki bâb ulvî oda ve bir sofa ve bir su kuyusu ve bir ahırı ve hadîka-i zât-ı eşcâr-ı müsmire ve gayr-ı müsmireyi müştemil mülk menzilimi cemî‘ tevâbi‘ ve levâhıkı ile müşârün-ileyh Dilâver Ağa’ya yüz doksan bin fıddî nakd-i râyic fi’l-vakt akçeye tarafeynden îcâb ve kabûlü hâvî bey‘-i bâtt-ı sahîh-i kat‘î ile bâtten bey‘ ve teslîm, ol dahi vech-i muharrer üzre iştirâ ve tesellüm ve kabz ve kabûl edip semeni [27a] olan meblağ-ı mezbûr mezbûrü’n-na‘t doksan bin akçeyi tamamen müşterî-i mûmâ-ileyh Dilâver Ağa yedinden alıp kabz eyledim ba‘de’l-yevm menzili mahdûd-ı mezkûrda vechen mine’l-vücûh sebeben mine’l-esbâb alâkam kalmadı. Müşârunileyh Dilâver Ağa’nın mülk-i müşterâsı ve hakk-ı sarîhidir. Keyfe mâ yeşâ’ ve hasbe mâ yahtâr mutasarrıf olsun dedikde gıbbe’t-tasdîki’l-mu‘teber mâ hüve’l-vâki‘ bi’l-ibtigā sebt olundu. Fi’l-yevmi’l-hâmis ve’l-ışrîn min Şa‘bâni’l-mu‘azzam li sene isneteyn ve seb‘în ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Umdetü’l-müderrisîni’l-kirâm Mollazâde Hasan Efendi, İsmail Emiri b. Rüstem, Himmet Beşe b. Mehmed el-Hallâk, el-Hâc Dilâver b. Abdullah, Osman Ağa b. Hüseyin, Mehmed Efendi b. Ahmed.

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 141 - Hüküm no: 122 - Orijinal metin no: [26b-3])﻿

﻿

﻿

123. Hüküm

Receb Beşe b. Abdullah ile karısı Gülistan bt. Abdullah’ın köleleri Yusuf’u âzat etmeleri

Medîne-i Hazreti Ebâ Eyyûb-i Ensârî -dâme rıdvânü’l-Bârî-’de vâki‘el-Hâc Hüsrev mahallesi sükkânından Receb Beşe b. Abdullah ve zevcesi Gülistan bt. Abdullah nâm hâtun meclis-i şer‘-i şerîfde mezbûrânın ale’l-iştirâk abd-i memlûkü olup kendilere rıkk-ı sâbıkını mu‘terif olan işbu orta boylu gök elâ gözlü sarışın müslimiyyü’l-mille hâfızü’l-vesîka Yusuf b. Abdullah nâm şâbb-ı emred gulâm mahzarında, her biri bi’t-tav‘ ve’r-rızâ ikrâr ve takrîr-i kelâm edip ale’l-iştirâki’s-seviy abd-i memlûkümüz gulâm-ı mevsûf-ı mezbûru hasbeten lillâhi te‘âlâ haseneten li rûhi resûlihi’l-mu‘allâ cümle malımızdan ifrâz ve i‘tâk ve tahrîr edip zümre-i ahrâr-ı asliyyîne ilhâk ve idrâc eyledik min ba‘d mevsûf-ı mezbûr Yusuf üzerinde hakk-ı velâdan gayrı hakkımız bâkī kalmadı ba‘de’l-yevm sâir ahrâr-ı asliyyîn gibi hür oldu dediklerinde hâkim-i muvakki‘-i sadr-ı kitâb tûbâ-lehû ve hüsnü me’âb hazretleri kıbelinden sıhhat-i ıtk-ı mezkûra hüküm birle mâ cerâ bi’t-taleb kayd şüd. Fi’l-yevmi’t-tâsi‘ ve’l-ışrîn min şehri Şa‘bâni’l-mu‘azzam li sene isneteyn ve seb‘în ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Ali Çelebi b. Ahmed es-Sarac, Osman Çelebi b. Ahmed el-Müezzin, Receb Beşe b. Bayram, Hüseyin Beşe b. Hasan, Mehmed Çelebi b. Receb, Mustafa Çelebi b. Mehmed ve gayruhüm mine’l-hâzırîn.

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 142 - Hüküm no: 123 - Orijinal metin no: [27a-1])﻿

﻿

﻿

124. Hüküm

Ahmed Çelebi b. İbrahim ve Osman b. Mehmed’in köle hususunda Eyüb zâbiti Ali Ağa ile davalı olması

Mahrûse-i Galata kazâsı tevâbi‘inden kasaba-i Kasımpaşa’da Sinan Paşa mahallesinde sâkin râfi‘ü’l-kitâb Ahmed Çelebi b. İbrahim ve Osman b. Mehmed nâm kimesneler meclis-i şer‘de medîne-i Hazreti Ebâ Eyyûb-i Ensârî’de hâlâ zâbitü’l-vakt olan Ali Ağa mahzarında her biri üzerine takrîr ve da‘vâ edip târih-i kitâbdan bir gün mukaddem mülkümden işbu uzun boylu parmaksız kumral bıyıklı Semen nâm nasrâni gulâm ile orta boylu açık kaşlı sivri burunlu Mülâyim nâm câriyem ibâk eylemişler iken, hâlâ gulâm-ı mezkûr ve câriye-i mevsûfu zâbit-i mersûm yedinden bulmuşuzdur suâl olunup alıverilmek matlûbumuzdur dediklerinde zâbit-i merkūm Ali Ağa gulâm-ı mersûm câriye-i mezbûreye vaz‘-ı yedini ikrâr, lâkin müdde‘iyân-ı mezbûrânın mülkleri olup vech-i muharrer üzre mülklerinden ibâk eylediklerini inkâr ile cevâb vermeğin müdde‘iyân-ı mezbûrândan müdde‘âlarını mübeyyine beyyine taleb olundukda, zikr olunan Kasım Paşa mahallâtından Kulaksız mahallesinde sâkin Ali Beşe b. Yusuf ve Mustafa Beşe b. Hüseyin nâm kimesneler li ecli’ş-şehâde makām-ı kazâya hâzırân olup istişhâd olunduklarında, fi’l-hakīka merkūm Semen müdde‘î-i mezbûr Ahmed Çelebi’nin ve merkūm Mülâyim müdde‘î-i merkūm Osman’ın mülkü olup târih-i kitâbdan bir gün mukaddem mezbûrânın mülklerinden ibâk eyledikleri ma‘lûmumuzdur biz bu husûsa bu vech üzre şâhidleriz, şehâdet dahi ederiz deyû her biri edâ-i şehâdet-i şer‘iyye eylediklerinde gıbbe ri‘âyet-i şerâiti’l-kabûl şehâdetleri makbûle oldukdan sonra gulâm-ı merkūm ve câriye-i merkūmu bey‘ ve yâhud taraf-ı şer‘iyyeden biriyle mülklerinden ihrâc eylemediklerine müdde‘iyân-ı mezbûrâna yemîn teklîf olundukda, anlar dahi alâ vefki’l-mes’ûl half billâhi te‘âlâ etmeğin mûcebiyle mâ hüve’l-vâki‘ bi’t-taleb ketb olundu. Fi’l-yevmi’t-tâsi‘ ve’l-ışrîn min Şa‘bâni’l-mu‘azzam li sene isneteyn ve seb‘în ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Musli Çelebi el-Muhtesib, Mehmed b. Mahmud, Bayram Sofu b. Mehmed, Dilâver b. Abdullah, ve gayruhüm mine’l-hâzırîn.

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 143 - Hüküm no: 124 - Orijinal metin no: [27a-2])﻿

﻿

﻿

125. Hüküm

Hasköy kasabasındaki yahudi hafriyatçıların ölülerine ücretsiz olarak mezar kazdıklarından talep olunan vergiye katılmamaları gerektiği

Havâss-ı Aliyye kazâsına tâbi‘ kasaba-i Hasköy’de vâki‘ yahudi kabri haffârlarından olup Kirüz cemâ‘atinden Yasef v. İsak ve Kaplan cemâ‘atinden Avraham v. Yasef ve Portakal cemâ‘atinden Arslan v. Matatye ve Aragon cemâ‘atinden Benyamin v. Avraham ve Sinyora cemâ‘atinden Yako v. İsak ve sâirleri bi ecma‘ihim meclis-i şer‘de her biri takrîr-i kelâm edip biz zikr olunan cemâ‘atlerimizde vâki‘ olan mürdelerimize bilâ-ücret makbere hafr eylediğimiz ecilden kasaba-i mezbûre ehl-i sûku işbu sene-i mübârekede tahsîli fermân olunan sürsat zahîresinden kendilere tahmîl olunan zahîre bahâsından bize imdâd eylen deyû dâimâ bizi rencîdeden hâlî değillerdir bâ husûs kasaba-i mezbûrede olan Rum ve Ermeni haffârları ücret ile hafr ederlerken bu makūle teklîf ile rencîde olunmazlar iken biz rencîde olunmak hayfdır. Husûs-ı mezbûre vukūf ve şu‘ûru olan bî-garaz müslümanlardan vâki‘ hâl istihbâr olunup haberleri tahrîr olunmak matlûbumuzdur dediklerinde yine kasaba-i mezbûrede vâki‘ Turşucuzâde mahallesi imâmı Ali Efendi [27b] b. el-Hâc Ramazan ve müezzini Mehmed Çelebi b. Mehmed ve Pîrî Paşa imâmı Ömer Halîfe ve es-Seyyid Mustafa Çelebi b. Mehmed ve Mehmed Bey b. Abdullah ve Fazlı Bey b. Abdullah ve diğer Mehmed Bey b. Abdullah ve İbrahim b. Abdullah nâm kimesneler ve sâir cemm-i gafîr ve cemm-i kesîr li ecli’l-ihbâr meclis-i şer‘de hâzırûn olup isre’l-istihbâr, fi’l-hakīka merkūmûn haffârlar cemâ‘atlerinden vâki‘ olan mürdelerine makbereyi bilâ-ücret hafr edip ol mukābelede bir akçe ve bir habbe almadıkları mukarrer ve muhakkakdır ve kasaba-i mezbûrede olan Rum ve Ermeni haffârları ücret ile hafr ederler ki bu makūle teklîf ile kat‘â rencîde olunmamışlardır deyû her biri haber verdiklerinde vâki‘ü’l-hâl merkūmûn yahudiler talebiyle ketb ve tahrîr olundu. Fi’l-yevmi’s-sâbi‘ min Şa‘bâni’l-mu‘azzam li sene isneteyn ve seb‘în ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Receb Bey Kethüdâ, Hamza Efendi el-Kadı, Mehmed Beşe Çukadâr, Dilâver Muhzır, Hüseyin el-Muhzır ve gayruhüm mine’l-hâzırîn.

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 143 - Hüküm no: 125 - Orijinal metin no: [27a-3])﻿

﻿

﻿

126. Hüküm

Nikola v. Andriye’nin bağ ve tarlalarını Anastaş Manastırı Vakfı’na satması

Vilâyet-i Rumeli’nde Mora sancağında Kalavrita kazâsına tâbi‘ Çörente nâm karye sâkinlerinden Nikola v. Andriye nâm zimmî meclis-i şer‘-i şerîfde işbu râfi‘ü’s-sifr Papa Simo v. Nikefori nâm râhib muvâcehesinde tav‘an ikrâr ve takrîr-i kelâm edip mârrü’z-zikr Kalavrita kazâsında Anastaş Manastırı evkāfı’na merkūm Papa Simo mütevellî olmağla li sene semânîn ve hamsîn ve elf Cemâziyelevveli’nin on dokuzuncu günü yine karye-i mezbûre sınırı dâhilinde vâki‘ mevâzi‘-i adîdede inde’l-ahâlî ve’l-cîrân ma‘lûmetü’l-hudûd ve’l-mikdâr on kıt‘a tarlalarımın hakk-ı tasarruflarını ma‘rifet-i sâhib-i arz ile mütevellî-i vakf-ı mezbûr Papa Simon’a tâmmü’l-vezn kırk kıt‘a riyâlî guruşa tefvîz bi’l-ferâğ eylediğimde ol dahi vech-i muharrer üzre vakf-ı mezbûr malıyla tefevvüz ve kabûl edip bedel-i ferâğ olan mezbûrü’n-na‘t kırk guruş mâl-ı vakf-ı mezbûrdan olmak üzre tamamen mütevellî-i mezbûr yedinden alıp kabz edip târih-i mezbûrda Havâss-ı Aliyye kazâsı mahkemesinde nâibü’ş-şer‘ olan Nuh Efendi huzûrunda hüccet-i şer‘iyye olunup ve yine karye-i mezbûre kurbunda Kornefetya nâm mevzi‘de bir tarafdan müşterî-i mezbûr bağı ve bir tarafdan Çörenteoğlu Nikola bağı ve bir tarafdan Yorgi tarlası ve bir tarafdan İspilyot tarlası ile mahdûd tahmînen yirmi beş çap[a]lık bir kıt‘a mülk bağımı cemî‘-i tevâbi‘ ve levâhıkı ile merkūm Papa Simo’ya li sene isneteyn ve hamsîn ve elf şehri Rebî‘ulevvel’inin yirmi yedinci günü on sekiz kıt‘a riyâlî guruşa bâtten bey‘ edip ol dahi vech-i muharrer üzre iştirâ ve kabûl eylediğinden sonra semeni olan mezbûrü’n-na‘t on sekiz kıt‘a riyâlî guruşu tamamen merkūm Papa Simo yedinden alıp kabz edip târih-i mezbûrda medîne-i Ebâ Eyyûb-i Ensârî’de hâlâ mütevellî olan Hasan Efendi b. el-Hâc İshak huzûrunda hüccet olundukdan sonra zikr olunan bağ ve tarlaları gāib ani’l-meclis Ali Ağa nâm kimesneye semen-i ma‘lûm ve bedel-i ma‘lûm mukābelesinde fazlen bey‘ ve tefvîz ve kabz-ı semen ve bedel eylemişdim lâkin mezbûr Papa Simo husûs-ı mezbûrda mezbûr Ali Ağa’dan taleb ve da‘vâ ve kendiden mukaddem bey‘ ve tefvîzi muvâcehesinde işâret ve yedine hüccet-i şer‘iyye almağın hâlâ zikr olunan bağ ve tarlalarım merkūm Papa Simo’nun mülkü ve dâhil-i taht-ı tasarrufu olmuşdur. Benim alâkam yokdur. Mezbûrun yedinde olan hüccet-i şer‘iyyeler benim ikrârım ile muvâcehemde olmuşdur deyû tav‘an ikrâr ve i‘tirâf etmeğin gıbbe’t-tasdîki’l-mu‘teber mâ hüve’l-vâki‘ bi’t-taleb ketb olundu. Fi’l-yevmi’s-sâbi‘ ve’l-ışrîn min Şa‘bâni’l-mu‘azzam li sene isneteyn ve seb‘în ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Mehmed Beşe Çukadâr, Dilâver b. Abdullah, Hüseyin b. Hasan, Receb Bey b. Numan, Mehmed b. Mahmud ve gayruhüm mine’l-hâzırîn.

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 144 - Hüküm no: 126 - Orijinal metin no: [27b-1])﻿

﻿

﻿

127. Hüküm

Todori v. Dimitri’ye alacak iddiasını ispat için süre verilmesi

Vilâyet-i Anadolu’da Yalakābad kazâsında sâkin değirmenci tâifesinden Todori v. Dimitri nâm zimmî mahfil-i kazâda bostancı tâifesinden Polihroni v. Panayot mahzarında üzerine takrîr ve da‘vâ edip târih-i kitâbdan altı ay mukaddem mezbûr Polihroni’ye bi tarîki’l-vedî‘a her birinde ikişer ve kırkar guruşun altışar ve ba‘zısı yedişer dirhem iki bileziğim ile cem‘an dört yüz seksen guruş ile mâî ibrişim kese ile dört bin akçemi mezbûr Polihroni[’den] taleb ederim suâl olunup alıverilmek matlûbumdur dedikde gıbbe’s-suâl merkūm Polihroni husûs-ı mezbûru bi’l-külliyye inkâr ile cevâb vermeğin müdde‘î-i mezbûrdan da‘vâsına mutâbıka beyyine taleb olundukda, ikāmet-i beyyine için târih-i kitâbdan on gün tamâmına değin taraf-ı şer‘den merkūm Polihroni’nin nefsine ve hîn-i mütâlebe[de] meclis-i şer‘a ihzârına târih-i [28a] kitâbdan on gün tamâmına değin emr [ve] kabûlü hâviye kefâlet ile Receb Beşe b. Abdullah ve Kiryaki v. Polihroni kefîl olduklarında, mâ hüve’l-vâki‘ hıfzan li’l-makāl bi’l-ibtigā sebt olundu. Fî selhi Şa‘bâni’l-mu‘azzam li sene isneteyn ve seb‘în ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Ahmed Bey b. ( ) el-Cündî, Kenan Bey b. Abdullah, Mehmed Çelebi b. Musli, Musli Bey b. Abdullah, Hüseyin b. Hasan ve gayruhüm mine’l-hâzırîn.

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 145 - Hüküm no: 127 - Orijinal metin no: [27b-2])﻿

﻿

﻿

128. Hüküm

Mısır Beylerbeyi Abdurrahman Paşa Vakfı’na ait menzilin Receb Bey b. Ali’ye satılması

Ebâ Eyyûb-i Ensârî -dâme rıdvânü’l-Bârî-’de Câmi‘-i Kebîr mahallesi sâkinlerinden fahrü’l-a‘yân Siyavuş Bey b. Abdülmennân meclis-i şer‘de işbu râfi‘ü’l-kitâb Receb Bey b. Ali nâm kimesne mahzarında ikrâr ve takrîr-i kelâm edip sâbıkan Mısır beylerbeyisi olup medîne-i mezbûre kolluğu mukābelesinde medfûn olan Abdurrahman Paşa merhûmun evkāfına ben mütevellî olmağla bundan akdem mahalle-i mezbûrede vâki‘ bir tarafdan ba‘zan Câmi‘-i Kebîr imâmlarına meşrûta olan vakıf menzil ve ba‘zan Cafer Çelebi veresesi mülkleri ve bir tarafdan Halil Çelebi b. Mehmed mülkü ve ba‘zan Medîne-i Münevvere vakfı ve taraf-ı âharı tarîk-i hâs ile mahdûd iki bâb fevkānî ve üç bâb tahtânî odaları ve üç sofayı ve bir su kuyusunu ve havluyu ve kenîfi müştemil olan menzili vakf-ı mezbûra akār olmak için kendi re’yimle mâlikinden kırkbeş akçeye iştirâ ve kabz etmişdim el-hâletü hâzihî menzili mezbûr mürûr-ı eyyâm ile harâb ve mâil-i türâb olup hâsılı harcına vefâ etmemeğin semen-i misli ile âhara bey‘ ve semenini kabz ve istirbâh olunmak vakfa enfa‘ idiği ahbâr-ı sikāt ile hâkim-i muvakki‘-i sadr-ı kitâb hazretleri indinde müte‘ayyin olmağla ber minvâl-i muharrer bey‘ için bana izin ve icâzet vermekle ben dahi menzili mahdûd-ı mezkûru sûk-ı sultânîde mecma‘-ı nâs olan mevâzi‘de nidâ ve müzâyede ettirdip ba‘de inkıtâ‘i’r-rağbe mezbûr Receb Bey üzerinde elli bin akçede karâr edip ziyâde ile tâlib-i âhar zuhûr etmemeğin ben dahi velâyetim hasebiyle menzili mezbûru cemî‘ tevâbi‘ ve levâhıkı ile elli bin nakid akçeye bâtten bey‘ ve teslîm, ol dahi minvâl-i muharrer üzre iştirâ ve tesellüm ve kabz ve kabûl edip semeni olan mezbûrü’n-na‘t elli bin akçeyi tamamen vakf-ı mezbûr için tevliyyetim hasebiyle alıp kabz edip menzili mezbûrda kat‘â alâkam kalmadı. Mezbûr Receb Bey’in mülk-i mahz-ı müşterâsı ve hakk-ı sarîhidir. Keyfe mâ yeşâ’ mutasarrıf olsun dedikde gıbbe’t-tasdîki’l-mu‘teber mâ hüve’l-vâki‘ bi’t-taleb ketb olundu. Fî gurreti şehri Ramazâni’l-mübârek li sene isneteyn ve seb‘în ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Mehmed Efendi b. Nasuh, Mehmed Beşe b. Hasan, el-Hâc Ali b. Abdullah, İbrahim Çelebi b. Mehmed, el-Hâc Ebûbekir b. Hasan, Mehmed Çelebi b. Ahmed, Ahmed Bey el-Cündî, Ali Çelebi b. Hasan.

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 146 - Hüküm no: 128 - Orijinal metin no: [28a-1])﻿

﻿

﻿

129. Hüküm

Rahime bt. Abdullah’ın eşyalarını ve mehrini kocası Mehmed Çelebi b. Hacı Osman’a bağışlaması

Havâss-ı Aliyye kazâsı tevâbi‘inden kasaba-i Hasköy mahallâtından Sütlüce mahallesinde sâkine Rahime bt. Abdullah nâm hâtun kıbelinden kaziyye-i âti’z-zikri ikrâra vekîl olup mezbûrenin zâtını ma‘rifet-i şer‘iyye ile ârifân olun Hasan Çelebi b. Mehmed ve Ali Beşe b. Musli şehâdetleriyle şer‘an vekâleti sâbite olan fahrü’l-müderrisîni’l-kirâm Ahmed Efendi b. Ali meclis-i şer‘de müvekkilesi mezbûrenin zevci sâhibü’l-kitâb Mehmed Çelebi b. el-Hâc Osman mahzarında bi’l-vekâle ikrâr ve takrîr-i kelâm edip müvekkile-i mezbûre Rahime silk-i mülk-i sahîhimde münselik olan emlâkinden bir döşek ve bir minder ve iki aded kumaş ve bir yemeni yorgan ve bir çarşaf ve yüz yastığı ve bir yan keçesi ve bir tas ve iki sahan ve bir demir sini ve bir sepet sandığı ve bir ibrik ve bir Yanbolu kebesi ve zevci mezbûr zimmetinde mütekarrir olan üç bin akçe mehr-i müeccelinin bin beş yüz akçesini dahi mezbûr Mehmed Çelebi’ye hibe-i sahîh-i şer‘iyye ile hibe temlîk ve teslîm edip ol dahi vech-i muharrer üzre ittihâb ve temellük ve tesellüm ve kabz ve kabûl eyledi min ba‘d zikr olunan eşyâ ve mehr-i müeccelimden dahi bin beş yüz akçesi zevcim mezbûrun emlâk-i mevhûbesidir. Keyfe mâ yeşâ’ mutasarrıf olsun dedi dediklerinde gıbbe’s-suâl vâki‘ü’l-hâl kayd şüd. Li sene isneteyn ve seb‘în ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Fahrü’l-kuzât Ahmed Efendi b. Yusuf, Mehmed Efendi b. Mehmed et-Tabîb, Mehmed Çelebi b. Mehmed el-Müezzin, Süleyman Efendi b. Mehmed el-İmâm, Mehmed Çelebi b. Osman ve gayruhüm mine’l-hâzırîn.

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 147 - Hüküm no: 129 - Orijinal metin no: [28a-2])﻿

﻿

﻿

130. Hüküm

Arnavud Belgradı’ndan Hasan’ın ölen nakkaş Mehmed’in vârisi olduğunun anlaşılması

Vilâyet-i Rumeli’nde Arnavud Belgradı kazâsı a‘mâlinden Drenova nâm karyede sâkin Hasan b. ( ) nâm kimesne tarafından muhallefât-ı âti’z-zikri taleb ve da‘vâya vekîli olan Sefer Ağa nâm kimesne yedinden kazâ-i mezbûrede bi’l-fi‘l kadı olan Mevlâ Yusuf Efendi b. Ali imzâsıyla mümzâ ve hatmi ile mahtûme li sene isneteyn ve seb‘în ve elf şehri Rebî‘ulâhir’i evâhiri ile müverrah nakl-i şer‘î vârid olup mazmûnunda udûl-i müslimînden Süleyman b. Hüseyin b. Abdullah ve Mustafa b. Abdullah nâm kimesneler müvekkili mezbûrdan tarîka-i şer‘iyye üzre da‘vâ-yı sahîh-i şer‘iyye ve istişhâd-ı şer‘î sudûrundan sonra şöyle edâ-i şehâdet eylediklerinde mahmiye-i Kostantıniyye hısnı ebvâbından Yenikapı hâricinde el-Hâc Mahmud mahallesinde sâkin iken bundan akdem fevt olup muhallefâtı beytülmâl emîni yedinde mazbût olan nakkaş Mehmed müsteşhid-i mezbûr Hasan’ın sulbî oğludur, verâseti babası müsteşhid-i mezbûr Hasan’a münhasırdır, gayrı vârisi olduğu ma‘lûmumuz değildir, bu husûsa şâhidleriz, şehâdet dahi ederiz deyû edâ-i şehâdet-i şer‘iyye eylediklerini ve müsteşhid-i mezbûr Hasan merkūm Sefer Ağa’yı tevkîl, ol dahi kabûl eylediğini mevlânâ-yı mezbûr inhâ etmeğin târih-i mezbûrda Küçük Hâslar zâbiti olup müteveffâ-yı mezbûrun muhallefâtının selâse-i erbâ‘ına vaz‘-ı yedi ikrâr ile sâbit olan Murad Beşe b. Abdullah mahfil-i kazâya ihzâr ve mahzarında nakl-i mezbûr feth ve kırâat olundukda, mezbûr Murad Beşe mezbûr nakkaş Mehmed fevt oldukda, zâhirde zevcesi hâzır bi’l-meclis Müyesser nâm hâtundan gayrı vârisi olmamağla muhallefâtının selâse-i erbâ‘ını beytülmâl için kabz eylemişimdir deyû ikrâr, lâkin nakl-i mezkûrun vürûdunu münkir olıcak, vekîl-i mezbûrdan nakl-i mezkûr mevlânâ-yı mezbûrdan vürûduna beyyine taleb olundukda, zeyl-i kitâbda esâmîsi mastûr olan şuhûd-ı tarîkden Ali b. Yusuf ve Hasan b. Aydın nâm kimesneler li ecli’ş-şehâde meclis-i şer‘a hâzırân olup gıbbe’l-istişhâd fi’l-hakīka kitâb-ı mezbûr kasaba-i mezbûrda bi’l-fi‘l kadı olan mevlânâ-yı mezbûr Yusuf Efendi’nin kitâbıdır hat ve hatmi kendinindir ve mazmûn-ı kitâb-ı merkūm dahi bizim huzûrumuzda sâbit olmuşdur. Biz dahi bu husûsa bu vech üzre şâhidleriz, şehâdet dahi ederiz deyû her biri edâ-i şehâdet-i şer‘iyye eylediklerinde ba‘de ri‘âyet-i şerâiti’l-kabûl şehâdetleri makbûle olmağın mûcebiyle müvekkili mezbûrun verâsetine hükm olunup mâ hüve’l-vâki‘ kayd şüd. Fi’l-yevm şehri Ramazâni’l-mübârek li sene isneteyn ve seb‘în ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Muharrir-i makāl Mehmed Efendi b. Hasan, Mehmed Beşe Çukadâr, Hamza Efendi nâib-i recül, Hüseyin b. Hasan ve gayruhüm mine’l-hâzırîn.

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 147 - Hüküm no: 130 - Orijinal metin no: [28b-1])﻿

﻿

﻿

131. Hüküm

Ağzı bozuk olan Sâliha ve Fâtıma’nın mahalleden çıkarılması

Medîne-i Hazreti Ebâ Eyyûb-i Ensârî -dâme rıdvânü’l-Bârî-’de vâki‘ Servi mahallesi imâmı olan Hasan Efendi b. İbrahim ve müezzini olan Mehmed Halîfe b. Hasan ve mahalle-i mezbûre ahâlîsinden Derviş Halil b. Mustafa ve Mehmed b. Yusuf ve Ömer b. Osman ve Abdullah b. Mehmed ve İbrahim b. Mehmed ve sâirleri bi ecma‘ihim mahfil-i kazâda yine mahalle-i mezbûre sâkinelerinden Sâliha ve Fâtıma kendi hâllerinde olmayıp her bâr fesâd üzre oldukları ecilden mahallemizde bir fesâd olur deyû havfımızdan mezbûretân Sâliha ve Fâtıma’ya kendi hâlinizde olun dediğimizde her birimize lisânları ile nice türlü şetm ederler mezbûretânın lisânlarından müte’ezzî ve müte’ellimleriz fi’l-hakīka mezbûretâna bu hâl üzre bunca zamân dahi kalırsa mahallemizde bir fesâd olmak emr-i muhakkakdır mezbûretân Sâliha ve Fâtıma’nın mahalle-i mezbûreden ihrâcları için kıbel-i şer‘den tenbîh olunmak matlûbumuzdur dediklerinde mezbûretân Sâliha ve Fâtıma bed-zebân olup kendi hâllerinde olmadıklarını zeyl-i kitâbda muharrerü’l-esâmî olan sikāt-ı müslimîn alâ tarîki’ş-şehâde haber verdiklerinde mezbûretân Sâliha ve Fâtıma mahalle-i mezbûreden ihrâc olunmak üzre kıbel-i şer‘den mezbûretân Sâliha ve Fâtıma’ya tenbîh birle mâ hüve’l-vâki‘ bi’t-taleb kayd şüd. Fî gurreti Ramazâni’l-mübârek li sene isneteyn ve seb‘în ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Mehmed Beşe b. Yusuf, Ömer Beşe b. Osman, Abdullah Beşe b. Mehmed, İbrahim Beşe b. Mehmed, Hüseyin Çelebi b. Ali ve gayruhüm mine’l-hâzırîn.

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 148 - Hüküm no: 131 - Orijinal metin no: [28b-2])﻿

﻿

﻿

132. Hüküm

Yahudi İlyazer v. İsak’ın Balatlı yahudi Komye’ye inci borcu olması

Havâss-ı Aliyye kazâsına tâbi‘ kasaba-i Hasköy’de Kiremitçi Ahmed Çelebi mahallesinde sâkin yahudi tâifesinden olup Edirne cemâ‘atinden İlyazer v. İsak nâm yahudi mahfil-i kazâda mahmiye-i İstanbul’da Balat kurbunda vâki‘ Tahta Minâre mahallesi sâkinelerinden râfi‘ü’l-vesîka Komye nâm yahudi muvâcehesinde bi’t-tav‘ ve’r-rızâ ikrâr ve i‘tirâf edip mezbûr Komye’nin yedinden cinsi ve kadri beynimizde ilm-i şer‘î birle ma‘lûm yüz miskāl inci semeninden her bir miskāl altışar dirhem guruş olmak üzre dörder buçuk kıt‘a riyâlî kebîr guruş ki cem‘an dört yüz elli kıt‘a riyâlî kebîr guruş olup meblağ-ı mârrü’z-zikr guruşu târih-i kitâbdan doksan gün tamâmına [29a] değin müeccel ve mev‘ûd zimmetimde lâzımü’l-edâ ve vâcibü’l-kazâ deynimdir deyicek gıbbe’t-tasdîki’l-mu‘teber mukırr-ı mezbûr İlyazer’in zevcesi hâzıre bi’l-meclis Hodabula? bt. Mihayil nâm yahudi meblağ-ı mezbûr mârrü’z-zikr dört yüz elli kıt‘a riyâlî kebîr guruş emr ve kabûlü hâviye kefâlet-i sahîha-i şer‘iyye ile kefîl olmağın mâ hüve’l-vâki‘ bi’t-taleb ketb olundu.

Şuhûdü’l-hâl: Hüseyin Çelebi b. Ali, çukadâr Mehmed Çelebi b. Ahmed, Dilâver Bey b. Abdullah, Kuruçeşme cemâ‘atinden Avraham v. Yani, yine? cemâ‘atinden Kemal v. Saldık ve gayruhüm mine’l-hâzırîn.

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 149 - Hüküm no: 132 - Orijinal metin no: [28b-3])﻿

﻿

﻿

133. Hüküm

Arşuvânî Mehmed Bey’in karısı Ümmühâni bt. Hasan Paşa’yı şartlı boşaması

Medîne-i Hazreti Ebâ Eyyûb-i Ensârî -dâme rıdvânü’l-Bârî-’de Mehmed Bey mahallesi sâkinelerinden kıdvetü’l-muhadderât zübdetü’l-muvakkarât Ümmühâni Hanım bt. el-merhûm Hasan Paşa kıbelinden husûs-ı âti’z-zikre vekîl olup mûmâ-ileyhânın zâtını ma‘rifet-i şer‘iyye ile ârifân olan Sâlih Mehmed Efendi b. Mustafa şehâdetleriyle şer‘an vekâleti sâbite olan hazînedâr Hüseyin Ağa b. Mustafa meclis-i şer‘de bi’l-vekâle ikrâr ve takrîr-i kelâm edip müvekkilem müşârün-ileyhânın zevci Arşuvânî Mehmed Bey bin yetmiş Zilka‘de’si gurresinde zevcesi müşârün-ileyhâ Ümmühâni Hanım’a şuhûd mahzarında vilâyet-i Anadolu’da hısn-ı Mansûr’da olan ma‘lûme iki câriyeyi İbrahim Bey ile irsâl edip bana üç aya değin vâsıl olmaz ise benden boş ol deyû şart ve tatlîk etmişiken bu âna değin ol câriyeler müvekkilem müşârün-ileyhâya vâsıl olmadığından mâ‘adâ ba‘zı kimesneler müvekkilem mûmâ-ileyhâya zevcin seni tatlîk etmişdir deyû haber vermişlerdir el-hâletü hâzihî husûs-ı mezbûra vukūf ve şu‘ûru olup ol meclisde hâzır olan kimesnelerden istihbâr olunup haberleri tahrîr olunmak bi’l-vekâle matlûbumdur deyicek mahmiye-i İstanbul’da Canbâziye mahallesinde sâkin fahrü’l-akrân Süleyman Çelebi b. Mehmed ve Mustafa Ağa b. Abdullah nâm kimesneler li ecli’l-ihbâr hâzır bi’l-meclis olup istihbâr olunduklarında, fi’l-hakīka mezbûr Mehmed Bey zevcesi müşârün-ileyhâ Ümmühâni Hanım’a minvâl-i muharrer üzre hısn-ı Mansûr’da olan ma‘lûmetü’l-ism iki câriyeyi İbrahim Bey ile irsâl edip bana üç aya değin vâsıl olmaz ise benden boş ol deyip bizim huzûrumuzda şart ve ta‘lîk edip ile’l-ân ol câriyeler vâsıl olmamağla müvekkile-i müşârün-ileyhâ mezbûr Mehmed Bey’den mutallaka olmuşdur deyû alâ tarîki’ş-şehâde haber vermeğin vâki‘ü’l-hâl müşârün-ileyhâ talebiyle ketb olundu. Fi’l-yevmi’s-sânî min şehri Ramazâni’l-mübârek li sene isneteyn ve seb‘în ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Hüseyin b. Ali, Receb Beşe b. Mustafa, İsâ b. İdris el-Attâr, Mehmed Çelebi b. Mustafa, Mehmed Bey el-Attâr ve gayruhüm mine’l-hâzırîn.

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 150 - Hüküm no: 133 - Orijinal metin no: [29a-1])﻿

﻿

﻿

134. Hüküm

Dimo v. Yani’nin evini Zaho v. Yani’ye satması

Vilâyet-i Rumeli’nde İnebahtı sancağında Yacağaç kazâsı tevâbi‘inden Letüşler nâm karye sâkinlerinden Dimo v. Yani nâm zimmî meclis-i şer‘de işbu râfi‘ü’l-kitâb Zaho v. Yani nâm zimmî muvâcehesinde ikrâr ve takrîr-i kelâm edip akd-i âti’z-zikrin sudûruna değin silk-i mülk-i sahîhimde münselik olan emlâkimden karye-i mezbûrede vâki‘ bir tarafdan diğer Zaho mülkü ve bir tarafdan hendek ve iki tarafdan tarîk-i âm ile mahdûd bir bâb fevkānî ve bir bâb odaları ve zât-ı eşcâr-ı müsmire ve gayr-ı müsmire bahçeyi müştemil mülk menzilimi bi cümleti’t-tevâbi‘ ve’l-levâhık ve kâffeti’l-menâfi‘ ve’l-merâfık iki bin beş yüz fıddî nakd-i râyic fi’l-vakt akçeye mezbûr Zaho’ya tarafeynden îcâb ve kabûlü hâvî bey‘-i bâtt-ı sahîh-i şer‘î ile bâtten bey‘ edip ol dahi vech-i muharrer iştirâ ve kabûl edip semeni olan meblağ-ı mezbûrü’n-na‘t iki bin beş yüz akçeyi tamamen mersûm Zaho yedinden alıp kabz edip menzili mahdûd-ı mezkûru mahallinde zabt ve tasarrufu tarafımdan mesfûr Zaho’yu taslît eyledim ba‘de’l-yevm menzili mahdûd-ı mezkûrda benim vechen mine’l-vücûh ve sebeben mine’l-esbâb alâkam yokdur, merkūm Zaho’nun mülk-i mahz-ı müşterâsıdır. Keyfe mâ yeşâ’ mutasarrıf olsun dedikde gıbbe’t-tasdîki’ş-şer‘î mâ hüve’l-vâki‘ kayd şüd. Fi’l-yevmi’s-sânî min şehri Ramazâni’l-mübârek li sene isneteyn ve seb‘în ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Hüseyin b. Ali, Mehmed b. Mahmud, Musli el-Muhtesib, Hüseyin b. Hasan ve gayruhüm mine’l-hâzırîn, Niko v. Yorgi, Yani v. Yapoşi, Kosta v. Koliriyani, Yani [v.] Nikozaho.

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 150 - Hüküm no: 134 - Orijinal metin no: [29a-2])﻿

﻿

﻿

135. Hüküm

Musaffa bt. Abdullah’ın ölen kocasından kalan emlâk hususunda Ömer Beşe b. Mehmed ile sulh olması

Havâss-ı Aliyye kazâsı tevâbi‘inden Çatalca nâhiyesine tâbi‘ Baba Nakkaş nâm karyede sâkin iken bundan akdem vefât eden Süleyman Beşe nâm râcilin zâhirde zevcesi Musaffâ bt. Abdullah nâm hâtundan gayrı vâris-i ma‘rûf ve ma‘rûfesi olmamağla muhallefâtının rub‘u zevcesi mezbûr Musaffâ’ya selâse-i erbâ‘ı yeniçeri beytülmâline âid ve râci‘ olduğu şer‘an zâhir ve müte‘ayyin oldukdan sonra mezbûre Musaffâ meclis-i şer‘-i şerîfde işbu bâ‘isü’l-kitâb Ömer Beşe b. Mehmed nâm râcil mahzarında ikrâr ve takrîr-i kelâm edip zevcim müteveffâ-yı mezbûrun muhallefâtından karye-i mezbûrda vâki‘ bir tarafdan Bozacı mülkü ve bir tarafdan Yusuf Ağa tarlası ve bir tarafdan vakıf tarlası ve bir tarafı tarîk-i âma müntehî bir fevkānî ve bir tahtânî oda ve bir ahır ve su kuyusu ve hudûd-ı mezkûr dâhilinde bir kıt‘a bağ cümle tevâbi‘ ve levâhık ve âmme-i menâfi‘ ve merâfıkı ile mezbûr Ömer Beşe’ye benim gıyâbımda yeniçeri beytülmâli emîni tarafından muhallefât-ı müteveffâ-yı mezbûr zâbıt memûru olan İslâm Beşe nâm gedikli bey‘ ve teslîm ve kabz edip yedine mülknâme hücceti vermeğin ben dahi menzili mezbûru merkūm İslâm Beşe semen-i mislinden noksân-ı fâhişe bey‘ eylemişdir ve bey‘de müzâyede yokdur deyû mezbûr Ömer Beşe’den taleb [ve] da‘vâ eylediğimde beynimizde münâza‘ât-ı kesîre cereyân etmişiken el-hâletü hâzihî beynimize muslihûn tavassut edip da‘vâ-yı mezkûrumdan mezbûr Beşe ile beni beş yüz nakd-i râyic fi’l-vakt akçeye inşâ-i akd-i sulh eylediklerinde ben dahi sulh-i mezbûru kabûl ve bedel-i sulh olan mezbûrü’n-na‘t beş yüz akçeyi tamamen mezbûr Ömer Beşe yedinden alıp kabz edip husûs-ı mezbûre müte‘allik âmme-i de‘âvî ve mütâlebât ve eymân-ı muhâsamâtdan zimmetini ibrâ-i âmm-ı kātı‘ü’n-nizâ‘ ile ibrâ eyledim ba‘de’l-yevm menzili mezkûr ve bağ-ı mersûm mezbûr Ömer Beşe’nin mülk-i müşterâsı ve hakk-ı sarîhidir. Keyfe mâ yeşâ’ mutasarrıf olsun dedikde gıbbe’t-tasdîki’l-mu‘teber mâ hüve’l-vâki‘ kayd şüd. Fi’l-yevmi’r-râbi‘ min şehri Ramazâni’l-mübârek li sene isneteyn ve seb‘în ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Hüseyin Ağa b. Mustafa, Hüseyin b. Ali, Musli Çelebi el-Muhtesib, el-Hâc Hüseyin ve gayruhüm mine’l-hâzırîn.

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 151 - Hüküm no: 135 - Orijinal metin no: [29b-1])﻿

﻿

﻿

136. Hüküm

Ahmed b. Ramazan’ın hırsızlık suçlamasının reddi

Medîne-i Hazreti Ebâ Eyyûb-i Ensârî -dâme rıdvânü’l-Bârî-’de Nişancı Paşa mahallesinde Ahmed b. Ramazan nâm kimesne meclis-i şer‘-i hatîr-i lâzımü’t-tevkīrde müste’ciresi olan bâ‘isetü’l-kitâb Ayşe bt. Yusuf nâm hâtun mahzarında üzerine takrîr ve da‘vâ edip [mahalle-i] mezbûrede vâki‘ menzilimde müste’cirim olmağla benim ile ma‘an bir menzilde sâkin olmağın târih-i kitâbdan ( ) mukaddem ( ) gün mukaddem işbu yeşil bogasi kîsem içinde hurda ve riyâlî-i kebîr cem‘an dört bin akçemi hafiyyeten ahz eylemişdir hâlâ suâl olunup alıverilmek murâdımdır deyicek gıbbe’s-suâl ve akībe’l-inkâr müdde‘î-i mezbûr Ahmed’den müdde‘âsını mübeyyine beyyine taleb olundukda, ityân-ı beyyineden izhâr-ı acz ile istihlâf etmeğin müdde‘î-i mezbûrun zikr olunan kîse içinde hurda ve riyâlî-i kebîr cem‘an dört bin akçesini hafiyyeten ahz eylemediğine ve âhar yediyle ahz ettirmediğine ve vücûh-ı şer‘den biriyle hükmü lâhık olmadığına mezbûre Ayşe’ye yemîn teklîf olundukda, ol dahi alâ vefki’l-mes’ûl yemîn billâhi te‘âlâ etmeğin mezbûr Ahmed bî-vech ta‘arruzdan men‘ birle mâ hüve’l-vâki‘ bi’t-taleb kayd şüd. Fi’l-yevmi’s-sânî min Ramazâni’l-mübârek li sene isneteyn ve seb‘în ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Es-Seyyid Halil Efendi b. es-Seyyid Mahmud, Eyüb Çelebi b. Mehmed el-Mukayyid, Hüseyin b. Ali Muhzır, Dilâver b. Abdullah el-Muhzır ve gayruhüm mine’l-hâzırîn.

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 152 - Hüküm no: 136 - Orijinal metin no: [29b-2])﻿

﻿

﻿

137. Hüküm

Dimitri v. Todori’nin bağlarını Panayot v. Nikola’ya satması

Vilâyet-i Rumeli’nde medîne-i Yenişehir iktâ‘ından Kûhistan nâhiyesine tâbi‘ Büyük Kerasun nâm karyeden Dimitri v. Todori meclis-i şer‘de bâ‘isetü’l-vesîka Panayot v. Nikola muvâcehesinde ikrâr ve takrîr-i kelâm edip akd-i âtî sudûruna değin silk-i mülk-i sahîhimde münselik olan emlâkimden karye-i mezbûre sınırı dâhilinde Marmara nâm mevzi‘de vâki‘ birbirine muttasıl bir tarafı müşterî-i mezbûr bağına ve bir tarafı Sergoni bağına ve tarafeyni tarîk-i âma müntehî iki kıt‘a mülk bağlarımı bi cümleti’t-tevâbi‘ ve’l-levâhık ve kâffeti’l-menâfi‘ ve’l-merâfık üç bin dokuz yüz fıddî nakd-i râyic fi’l-vakt akçeye merkūm Panayot’a tarafeynden îcâb ve kabûlü hâvî bey‘-i bâtt-ı sahîh-i şer‘î ile bâtten bey‘ edip ol dahi vech-i muharrer üzre iştirâ ve kabûl eyledikden sonra semeni olan mezbûrü’n-na‘t üç bin dokuz yüz akçeyi tamamen mersûm Panayot yedinden alıp kabz edip zikr olunan [30a] iki kıt‘a bağları mahallinde zabt ve tasarrufa tarafımdan işbu Panayot’u taslît eyledim ba‘de’l-yevm bağ-ı mahdûd-ı mezkûrun ikisi dahi merkūm Panayot’un mülk-i müşterâsı ve hakk-ı sarîhidir. Keyfe mâ yeşâ’ mutasarrıf olsun dedikde gıbbe’t-tasdîki’l-mu‘teber mâ hüve’l-vâki‘ bi’t-taleb ketb olundu. Fi’l-yevmi’s-sâlis min şehri Ramazâni’l-mübârek li sene isneteyn ve seb‘în ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Mehmed Beşe b. ( ) Çukadâr, Dilâver Muhzır, Musli Bey el-Muhtesib, Hüseyin Muhzır, Mehmed el-Muhzır.

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 152 - Hüküm no: 137 - Orijinal metin no: [29b-3])﻿

﻿

﻿

138. Hüküm

Ayşe bt. Mehmed’in Mehmed b. Hasan’dan muhâlaa yoluyla boşanması

Medîne-i Hazreti Ebâ Eyyûb-i Ensârî -dâme rıdvânü’l-Bârî-’de Câmi‘-i Kebîr mahallesinde sâkine Ayşe bt. Mehmed nâm hâtun tarafından hul‘-ı âti’z-zikre vekîl olup mezbûrenin zâtını ma‘rifet-i şer‘iyye ile ârifân olan Mehmed Çelebi b. el-Hâc İlyas Mehmed b. Abdullah şehâdetleriyle şer‘an vekâleti sâbite olan babası mezbûr Mehmed Çelebi meclis-i şer‘de müvekkile-i mezbûrenin zevci bâ‘isü’l-kitâb Mehmed b. Hasan nâm bostânî mahzarında bi’l-vekâle ikrâr ve takrîr-i kelâm edip sulbiye kebîre kızım müvekkile-i mezbûrenin zevci merkūm Mehmed ile beynlerinde şikāk vâki‘ olmağın zimmetinde mütekarrir olan dört bin akçe mehr-i müeccel ve nafaka-i iddet-i mu‘ayyene ve me’ûnet-i süknâsından fâriğa olduğundan mâ‘adâ dört bin nakd-i râyic fi’l-vakt akçe bedel mukābelesinde hul‘ olmak üzre mezbûr Mehmed’e bey‘ ve teslîm, ol dahi kabz eyledikden sonra zevci mezbûr ile muhâla‘a eyleyip zevciyyete müte‘allik âmme-i de‘âvî ve mütâlebât ve eymân ve muhâsamâtdan mezbûr Mehmed’in zimmetini ibrâ-i âmm-ı kātı‘ü’n-nizâ‘ ile ibrâ eyledim dedi dedikde mezbûr Mehmed dahi meclis-i mezbûrda zevcem mezbûre Ayşe ile vech-i muharrer üzre olan hul‘-ı mezbûru kabûl ve bedel-i hul‘ olan mezbûrü’n-na‘t dört bin akçeyi tamamen yedinden alıp mûcebince müte‘allik cemî‘ de‘âvî ve ve mütâlebâtdan ibrâ eyledim deyicek gıbbe’t-tasdîki’l-mu‘teber mâ hüve’l-vâki‘ bi’t-taleb ketb olundu. Fi’l-yevmi’l-hâmis min şehri Ramazâni’l-mübârek li sene isneteyn ve seb‘în ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Mustafa Beşe b. Mehmed, el-Hâc Ahmed b. Abdullah, Mehmed Beşe b. Mahmud, Üstâd Ahmed el-Bakkal, Siyavuş b. Abdullah ve gayruhüm mine’l-hâzırîn.

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 153 - Hüküm no: 138 - Orijinal metin no: [30a-1])﻿

﻿

﻿

139. Hüküm

Mumculardan Avyori v. Yani’nin Yani v. Polihroni’den alacaklı olması

Mumcu tâifesinden işbu râfi‘ü’l-vesîka Avyori v. Yani nâm zimmî mahfil-i kazâda şerîki Yani v. Polihroni nâm zimmî muvâcehesinde üzerine da‘vâ ve takrîr-i kelâm edip şerîkim merkūm Yani zimmetinde mâl-ı şirketden ba‘de külli hesâb sekiz bin akçe hakkım olup taleb eylediğimde edâdan imtinâ‘ eder hâlâ suâl olunup alıverilmek murâdımdır deyicek gıbbe’s-suâl mezbûr Yani cevâbında fi’l-hakīka şerîkim müdde‘î-i mezbûr mâl-ı şirketden altı bin akçe deynim olup altı bin akçenin dahi bin elli akçesini müdde‘î-i mezbûre def‘ ve teslîm edip bâkī dört bin dokuz yüz elli akçe müdde‘î-i mezbûr Mehmed’e lâzımü’l-edâ deynimdir deyicek isre’s-suâl gıbbe’t-talebi’l-beyyine ve’l-acz an ityânihâ mârrü’z-zikr bin elli akçeyi meblağ-ı mezbûrdan ahz ü kabz etmediğine mesfûr Yani’ye yemîn [teklîf] olundukda, ol dahi alâ vefki’l-mes’ûl yemîn billâhi’llezî enzele’l-İncîle alâ İsâ -aleyhi’s-selâm-ettikden sonra müdde‘î-i mezbûr Avyori’den ziyâdeyi mübeyyine beyyine taleb olundukda, yine tâife-i mezbûrdan İspitol v. Harito ve Dimo v. Yani nâm zimmîler li ecli’ş-şehâde makām-ı kazâda hâzırân olup istişhâd olunduklarında, fi’l-vâki‘ işbu târih-i kitâb günü müdde‘î-i mezbûr şerîki mesfûr Yani ile bizim huzûrumuzda hesâb ve kitâb eylediklerinde mezbûr Avyori’nin merkūm Yani zimmetinde sekiz bin akçe hakkı zuhûr edip ol dahi şerîkim mesfûr Avyori mâl-ı şirketden zimmetimde lâzımü’l-edâ sekiz bin akçe deynim vardı deyû huzûrumuzda ikrâr ve bizi işhâd etmişdi biz bu husûsa bu vech üzre şâhidleriz, şehâdet dahi ederiz deyû her biri edâ-i şehâdet-i şer‘iyye eylediklerinde ba‘de ri‘âyet-i şerâiti’l-kabûl şehâdetleri makbûl olmağın mûcebiyle meblağ-ı mezbûr sekiz bin akçeyi müdde‘î-i mezbûr edâ ve teslîme mesfûr Yani’ye tenbîh birle mâ hüve’l-vâki‘ kayd şüd. Fi’l-yevmi’l-hâmis min şehri Ramazâni’l-mübârek li sene isneteyn ve seb‘în ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Hüseyin b. Ali, Geçinür b. Hüseyin, Mehmed b. Mahmud, Bayram Sofu muhzır ve gayruhüm mine’l-hâzırîn.

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 154 - Hüküm no: 139 - Orijinal metin no: [30a-2])﻿

﻿

﻿

140. Hüküm

İbrahim b. Müsliman’ın tarlasının tasarruf hakkını Ali b. Mustafa’ya devretmesi

Vilâyet-i Rumeli’nde Paşa sancağında Opar kazâsına tâbi‘ Porato Papas nâm karye sâkinlerinden İbrahim b. Müsliman nâm kimesne meclis-i şer‘-i şerîfde işbu râfi‘ü’l-vesîka Ali b. Mustafa nâm kimesne mahzarında ikrâr ve takrîr-i kelâm edip karye-i mezbûre sınırı dâhilinde Dürlek nâm mevzi‘de vâki‘ bir tarafdan Mehmed tarlası ve bir tarafdan arsa-i hâliye ve bir tarafdan Ahmed tarlası ve bir tarafdan Kezo tarlası ile mahdûd tahmînen altı keyl tohum alır bir kıt‘a tarlanın hakk-ı tasarrufunu ma‘rifet-i sâhib-i arz ile mezbûr Ali’ye iki bin üç yüz nakd-i râyic fi’l-vakt akçeye tefvîz bi’l-ferâğ eylediğimde ol dahi vech-i muharrer üzre tefevvüz ve kabûl edip bedel-i ferâğ olan mezbûrü’n-na‘t iki bin üç yüz akçeyi tamamen mezbûr Ali yedinden alıp kabz edip sâlifü’z-zikr tarlayı mahallinde ahz ü kabz ve zabt ve tasarrufunu tarafımdan mezbûr Ali’yi taslît eyledim dedikde gıbbe’t-tasdîki’l-mu‘teber mâ cerâ bi’t-taleb ketb [olundu]. Fi’l-yevmi’l-hâmis min şehri Ramazâni’l-mübârek li sene isneteyn ve seb‘în ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Hüseyin Bey b. Mustafa, Hüseyin b. Mehmed, Ahmed b. Şaban, Ali b. Sefer, Mehmed b. Şaban, Ali b. Mustafa ve gayruhüm mine’l-hâzırîn.

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 154 - Hüküm no: 140 - Orijinal metin no: [30b-1])﻿

﻿

﻿

141. Hüküm

Hazer adlı bir Ermeni neccârın müslüman olan câriyesiyle ilgili Mustafa Beşe’yi vekil tayin etmesi

Medîne-i Hazreti Ebâ Eyyûb-i Ensârî -dâme rıdvânü’l-Bârî-’de Evlice Baba mahallesinde sâkin bâ‘isü’l-kitâb Mustafa Beşe b. Ali nâm neccârdan vech-i âtî üzre da‘vâ ve istişhâd sudûrundan sonra yine mezbûreden el-Hâc Ahmed b. Abdullah ve Kiremitçi Süleyman mahallesinde sâkin diğer Ahmed Çelebi b. Mehmed nâm kimesneler li ecli’ş-şehâde makām-ı kazâya hâzırân olup husûs-ı âti’z-zikre münkir medîne-i mezbûre zâbiti Ali Ağa mahzarında, her biri mahmiye-i İstanbul’da ergenler odalarında mütemekkin Hazer nâm neccâr Ermeni mezbûr Mustafa Beşe indinde vedî‘aten mazbûta iken şeref-i İslâm ile müşerref olan hâzıre bi’l-meclis Belkıs bt. Abdullah câriye-i memlûkesini semen-i misli ile âhara bey‘ ve semenini kabz ve kendisine îsâle ve inde’l-hâce lede’l-hükkâmi’l-kirâm mürâfa‘a ve muhâsamaya mezbûr Mustafa Beşe’yi bizim huzûrumuzda vekîl ve nâib-i menâb nasb ve ta‘yîn etmeğin ol dahi vekâleten mezbûru kabûl ve hıdemât-ı lâzımesin edâya müte‘ahhid olmağın mâ hüve’l-vâki‘ bi’t-taleb ketb olundu. Fî evâhiri Şa‘bâni’l-mu‘azzam li sene isneteyn ve seb‘în ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: muharrir-i hurûf Sâlih Efendi, Hüseyin b. Ali, Dilâver el-Muhzır, Mehmed el-Muhzır ve gayruhüm mine’l-hâzırîn.

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 155 - Hüküm no: 141 - Orijinal metin no: [30b-2])﻿

﻿

﻿

142. Hüküm

Vezir Mustafa Paşa’nın evine getireceği suyun keşfinin yapılması

Mustafa Paşalar mahallesi taraflarından Mehmed Ağa vekâleten müvekkilim mezbûrun menzil duvarına cârî olan sudûr. [Derkenar:] Hâlâ zînet-efzâ-yı memleket-i Bağdâd-ı dârü’s-selâm olan vezîr-i dilîr-i mükerrem müşîr-i müşterî-tedbîr-i müfahham zü’l-kadri’r-refî‘ ve’l-câhi’l-menî‘ mecma‘u’l-mekârim ve’l-me‘âlî merci‘ü’l-ekârim ve’l-e‘âlî el-muhtas bi mezîdi inâyeti’l-meliki’s-Samed Mustafa Paşa b. Mehmed -yesserallâhu te‘âlâ fi’d-dâreyn mâ yürîd ve mâ yeşâ’- hazretlerinin her husûsuna vekâlet-i mutlaka ile vekîli olup bimâ hüve nehci’s-sübût şer‘an vekâleti sâbite olan fahrü’l-emâsil ve’l-a‘yân Mehmed Ağa b. Ahmed nâm vekîl meclis-i şer‘de bi’l-vekâle takrîr-i kelâm ve ta‘bîr ani’l-merâm edip mahmiye-i İstanbul’da Sultan Mehmed semtinde İskender Paşa mahallesinde müvekkilim müşârün-ileyh Mustafa Paşa hazretleri kendi sa‘âdet-hâneleri duvarında bundan akdem hasbeten lillâhi te‘âlâ malıyla binâ eylediği çeşme suyuna ilhâk eylemek için Havâss-ı Aliyye kazâsı tevâbi‘inden Terkos nâhiyesinde Uzuncaova başında Derbendyolu demekle ma‘rûf mahalde kendi malıyla âbâr-ı müte‘addide hafr ettirip cem‘ ve tahsîl eylediği miyâhın üzerine varılıp onun erbâbı beyninde mu‘tâd olan tarz-ı ma‘rûf ve semt-i me’lûf üzre mikdârı vezn ve ta‘yîn ve tahrîr olunmak matlûbumdur deyicek savb-ı şerî‘at-ı mutahharadan mevlânâ Sâlih Mehmed Efendi b. Mehmed irsâl olunup ol dahi hâssa suyolu nâzırı olan aynü’l-a‘yân zi’l-ezmân makbûlü’s-sudûr ve’l-erkân Mustafa Ağa b. ( ) ve râh-ı âbîler kethüdâsı olan Üstâd Osman Bey b. Murtaza ve ser-bölüklerinden Veli Bey b. Ramazan ve el-Hâc Abbas b. Mehmed ve hâssa suyolculardan Üstâd Ahmed Çelebi b. Abdülganî ve Abdülmümin b. Yakub ve İsmail Çelebi b. İbrahim nâm kimesneler ve zeyl-i kitâbda muharrerü’l-esâmî olan müslimîn ile paşa-yı müşârün-ileyhin mahalli mezkûrda malıyla cem‘ ve tahsîl eylediği suyun üzerine varıp keşf ve mu‘âyene ve vezn-i sahîh ile alâ vechi’l-mu‘tâd vezn eylediklerinde kâmil üç masura su cârî olup zikr olunan suyu ol mevzi‘e karîb cennet-mekân firdevs-âşiyân merhûm ve mağfûrun-leh Sultan Süleyman Hân -eskenallâhu fî gurefi’l-cinân-suyu yoluna izn-i mütevellî ile ilhâk ettirilip bir masurası kānûn-ı kadîm üzre hakk-ı mecrâ alıkonuldukdan sonra bâkī iki masura suyu ilhâk eylediği mahalden ifrâz edip bâlâda zikr olunan çeşmesinin suyuna ilhâk olmak üzre bi’l-vekâle ta‘yîn etmeğin vâki‘ü’l-hâli mevlânâ-yı mezbûr tahrîr, ba‘dehû meclis-i şer‘a irsâl olunan Hamza Efendi ile gelip alâ vukū‘ihî inhâ ve takrîr eylediklerinde mâ hüve’l-vâki‘ ve’l-ibtigā sebt olundu. Fi’l-yevmi’s-sâdis min şehri Ramazâni’l-mübârek li sene isneteyn ve seb‘în ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Mustafa b. Hızır, Mahmud b. Mustafa, İvaz b. Abdullah, Ali b. Veli, Şâhin b. Abdullah, Mehmed b. İbrahim, Abdullah b. Cafer, Mahmud b. Süleyman, İbrahim Beşe b. Bayram, Hasan b. Mustafa, Abdi b. Mustafa ve gayruhüm mine’l-hâzırîn.

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 156 - Hüküm no: 142 - Orijinal metin no: [30b-3])﻿

﻿

﻿

143. Hüküm

Vâlide Sultan’ın kethüdâsı Hasan Efendi’nin Müderris köyünden evine getireceği suyun keşfinin yapılması

[Derkenar:] Vâlide Sultan su hüccetidir, kethüdâsı Hasan Efendi’nin Sultânü’l-muhadderât bürhânü’l-muvakkarât tâcü’l-afâyif ve’l-mestûrât aliyyetü’z-zât safiyyetü’s-sıfât zübdetü iklîleti’l-muhassanât hazreti Vâlide Sultan -dâmet ismetühâ ve zâdet iffetühâ ilâ intihâ’i’z-zamân-hazretlerinin hizmeti kethüdâlıkları ile şeref-yâb olan menba‘ü’l-cûd ve’l-kerem ma‘denü’l-lutf ve’ş-şiyem el-mevsûf bi evsâfi’l-mekârim ve’l-men‘ût bi nu‘ûti’l-mehâmid Hasan Efendi b. ( ) taraf-ı bâhirü’ş-şereflerinden husûs-ı âti’z-zikre vekîl olup vekâleti Şaban Efendi b. Hamza ve Osman Efendi b. Mehmed şehâdetleri ile şer‘an sâbite olan mefharü züvvâri’l-Haremeyni’ş-şerîfeyn es-sâ‘î beyne’s-Safâ ve’l-Merveteyn el-Hâc İsmail Ağa b. Hüseyin nâm vekîl meclis-i şer‘de bi’l-vekâle takrîr-i kelâm ve ta‘bîr ani’l-merâm edip müvekkilim mûmâ-ileyh Hasan Efendi mahmiye-i İstanbul’da merhûm Rüstem Paşa medresesi kurbunda Hâce Kasım Gönanî mahallesinde vâki‘ mülk menziline icrâ olmak için Havâss-ı Aliyye kazâsı iktâ‘ından Müderrisköyü demekle ma‘rûf karye kurbunda Akyar demekle meşhûr mevzi‘de kendi malıyla âbâr-ı müte‘addide hafr ettirip cem‘ ve tahsîl eylediği miyâhın üzerine varılıp onun erbâbı beyninde mu‘tâd olan tarz-ı ma‘rûf ve semt-i me’lûf üzre mikdârı vezn ve mu‘âyene ve keşf olunmak bi’l-vekâle matlûbumdur deyicek cânib-i şerî‘at-ı mutahharadan mevlânâ Sâlih Mehmed Efendi irsâl olunup ol dahi zeyl-i kitâbda muharrerü’l-esâmî olan cemâ‘at-i müslimîn ve hâlâ hâssa suyolu nâzırı olan aynü’l-a‘yân zi’l-akrân makbûlü’s-sudûr ve’l-erkân Mustafa Ağa ve râh-ı âbîler kethüdâsı Üstâd Osman Bey b. Murtaza ve râh-ı âbîler Ser-bölüğü Veli Bey b. Ramazan ve el-Hâc Abbas Bey b. Mehmed ve Ahmed Çelebi b. Abdülganî ve Abdurrahman b. Yakub ve İsmail b. İbrahim nâm râh-ı âbîler ile müvekkili mûmâ-ileyh Hasan Efendi’nin mevzi‘-i mezkûrda cem‘ ve tahsîl eylediği suyun üzerine varılıp keşf ve mu‘âyene ve vezn-i sahîh ile alâ vechi’l-mu‘tâd vezn eylediklerinde kâmil üç buçuk masura su cârî olup zikr olunan mütevellî ol mevzi‘e karîb merhûm ve mağfûrun-leh Sultan Bayezid Hân-ı Velî suyu yoluna vezn-i mütevellî ile ilhâk ettirilip kānûn üzre bir masurası hakk-ı mecrâ alıkonuldukdan sonra bâkī iki buçuk masurasını deldiği mahalden ifrâz edip müvekkilim müşârün-ileyh Hasan Efendi hazretlerinin menzili mârrü’z-zikrinde cârî olmak üzre vekîl-i mezbûr ta‘yîn eylediğini mevlânâ-yı mezbûr mahallinde tahrîr, ba‘dehû meclis-i şer‘den ma‘an irsâl olunan Hamza Efendi ile gelip alâ vukū‘ihî inhâ ve takrîr etmeğin mâ cerâ bi’t-taleb ketb olundu. Fi’l-yevmi’s-sâdis min şehri Ramazâni’l-mübârek li sene 1072.

Şuhûdü’l-hâl: Fahrü’l-emâsil ve’l-a‘yân Mehmed Ağa b. ( ), Fahrü’l-eşbâh Yahya Çelebi b. Halil, Abdi b. Mustafa, Hasan b. Mustafa, İbrahim b. Çelebi, İsmail b. İvaz, Mehmed b. Abdullah, Muharrem b. Osman, Mahmud b. Abdullah, Yusuf b. Abdullah ve gayruhüm mine’l-hâzırîn.

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 157 - Hüküm no: 143 - Orijinal metin no: [31a-1])﻿

﻿

﻿

144. Hüküm

Nureddin Bey b. Mustafa’nın evini Fâtıma Hatun’a satması

Medîne-i Hazreti Ebâ Eyyûb-i Ensârî -radiye anhu’l-Bârî-’de Zeyneb Hâtun mahallesi sâkinlerinden Nureddin Bey b. Mustafa nâm kimesne meclis-i şer‘-i şerîf-i enver ve mahfil-i dîn-i münîf-i münevverde, sâbıkan şehr emîni olup kerîme-i mükerremeleri fahrü’l-muhadderât Fâtıma Hâtun kıbelinden tasdîke vekîl-i şer‘î sâbitü’l-vekâlesi olan fahrü’l-e‘âlî ve’l-e‘âzim mecma‘u’l-me‘âlî ve’l-mekârim Yusuf Efendi mahzarında ikrâr ve takrîr-i kelâm [edip] akd-i âti’z-zikrin sudûruna değin silk-i mülk-i sahîhimde münselik mahalle-i mezbûrede vâki‘ bir tarafdan Ali Beşe ve Cebeci mülkleri ve bir tarafı mekābir-i müslimîn ve bir tarafdan Hamza kızı Fâtıma mülkü ve Emin Efendi bağı ve taraf-ı râbi‘i tarîk-i âm ile mahdûd ve dâhiliyyesi iki bâb fevkānî oda ve tahtında ahır ve matbah ve matbah içinde su kuyusu ve dâhilinde ve hâriciyye etrâfında bağı ve zât-ı eşcâr-ı müsmire ve gayr-ı müsmire bahçeyi ve hâriciyye bir bâb fevkānî oda ve bir sofa ve altında ahır ve kenîfi müştemil mülk-i mevrûsum olan menzilimi bi cümleti’t-tevâbi‘ ve’l-levâhık ve kâffeti’l-menâfi‘ ve’l-merâfık müvekkile-i mûmâ-ileyhâ Fâtıma Hâtun’a kırk bin fıddî nakd-i râyic fi’l-vakt akçeye tarafeynden îcâb ve kabûlü hâvî bey‘-i bâtt-ı sahîh-i şer‘î ile bâtten bey‘ ve teslîm eylediğimde ol dahi vech-i muharrer üzre iştirâ ve tesellüm ve kabz ve kabûl edip semeni olan mezbûrü’n-na‘t kırk bin akçeyi tamamen müşteriye-i mûmâ-ileyhâ Fâtıma Hâtun’un mülk-i müşterâsı ve hakk-ı sarîhidir keyfe mâ yeşâ’ mutasarrıf olsun dedikde gıbbe’t-tasdîki’l-mu‘teber mâ hüve’l-vâki‘ bi’t-taleb kayd şüd. Fi’l-yevmi’t-tâsi‘ min şehri Ramazâni’l-mübârek li sene isneteyn ve seb‘în ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Mevlânâ Veli Efendi el-İmâm, Mustafa Halîfe el-Müezzin, el-Hâc Eyüb b. Süleyman, Mustafa b. Süleyman, Mustafa el-Hallâk, Mehmed el-Hallâk, el-Hâc Ali Efendi el-İmâm, Hasan Bey b. Mustafa el-Bevvâbü’s-sultânî, Şahbaz Bey b. Mustafa el-Bostânî, Mahmud b. Mehmed, Abdülkerim b. Hasan ve gayruhüm mine’l-hâzırîn.

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 158 - Hüküm no: 144 - Orijinal metin no: [31a-2])﻿

﻿

﻿

145. Hüküm

Debbağ Hacı Mehmed b. Mehmed ile ortağının Angeli v. Ruso’da olan alacaklarını tahsil etmesi

Medîne-i Hazreti Ebâ Eyyûb-i Ensârî -radiye anhu’l-Bârî-’de kasab tâifesinden Angeli v. Ruso nâm zimmî meclis-i şer‘de debbâğ tâifesinden el-Hâc Mehmed b. Mehmed nâm kimesne mahzarında ikrâr ve takrîr-i kelâm edip bundan akdem benim şerîkim gāib ani’l-meclis el-Hâc İbrahim’in mezbûr el-Hâc Mehmed zimmetinde sekiz bin beş yüz akçe hakkımız olup târih-i kitâbdan dört ay mukaddem meblağ-ı mezbûru merkūm el-Hâc Mehmed’den taleb eylediğimizde edâdan ta‘allül etmekle hâkim-i muvakki‘-i sadr-ı kitâb huzûrunda mürâfa‘a olmuşduk hâkim-i mûmâ-ileyh dahi mûceb-i ikrâra meblağ-ı mezbûrun edâsına hükm ve yedimize hüccet-i şer‘iyye vermişdi el-hâletü hâzihî zikr olunan sekiz bin beş yüz akçeyi tamamen mezbûr el-Hâc Mehmed yedinden alıp kabz edip zimmetinde meblağ-ı mezbûrdan bir akçe ve bir habbe kalmamışdır ve husûs-ı mezbûra müte‘allik âmme-i de‘âvî ve mütâlebâtdan el-Hâc Mehmed’in zimmetini ibrâ eyledim min ba‘d mezbûr ile da‘vâ ve nizâ‘ımız yokdur dedikde gıbbe’t-tasdîki’l-mu‘teber mâ cerâ bi’t-taleb ketb olundu. Fi’l-yevmi’t-tâsi‘ min şehri Ramazâni’l-mübârek li sene isneteyn ve seb‘în ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Mehmed b. Ahmed, el-Hâc Ali b. İbrahim, Ahmed Efendi kassâm kâtibi der Eyüb, Osman b. İbrahim, Hüseyin el-Muhzır ve gayruhüm mine’l-hâzırîn.

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 159 - Hüküm no: 145 - Orijinal metin no: [31b-1])﻿

﻿

﻿

146. Hüküm

Todori v. Yorgi’nin vârislerinin mirastan paylarını alması

Vilâyet-i Rumeli’nde Mizistre kazâsına tâbi‘ Lonkınık nâm karye zimmîlerinden olup mahmiye-i İstanbul hısnı ebvâbından Cebealikapısı hâricinde bakkal iken hâlik olan Todori v. Yorgo nâm zimmînin verâseti, sadrî kebîr oğulları Yorgaki ve Nikite nâm zimmîler ile zevce-i metrûkesi Zahari bt. Hırsoverki nâm nasrâniye münhasır olduğu şer‘an zâhir ve müte‘ayyin oldukdan sonra mezbûrân Yorgaki ve Nikite ve mersûme Zahari taraflarından metrûkâtı âtî olduğu vâzı‘ü’l-yed olanlardan taleb ve da‘vâ ve ahz ü kabz ve kendilere îsâle ve iktizâ ederse sulh ve ibrâya ve bedel-i sulhü ahz ü kabz ve kendilere îsâle Kostantin v. Harito ve Papado v. Dimitri nâm zimmîler şehâdetleriyle şer‘an vekâleti sâbite olan Hasan Beşe b. Ferhad meclis-i şer‘-i şerîfde yine tâife-i mezbûreden olup hâlik-i mezbûrun metrûkâtına vaz‘-ı yedi ikrâr ile sâbit olan Yani v. Larimat muvâcehesinde bi’l-vekâle ikrâr ve takrîr-i kelâm edip mesfûr Yani müvekkillerim mezbûrûnun mûrisleri hâlik-i mezbûrun metrûkâtına vaz‘-ı yed edip ben dahi bi’l-vekâle taleb eylediğimde on altı bin akçe ve bir sofra sahanı ve bir leğen ve ibrik ve iki kîse münakkaş makrama ahz ü kabz eylemişdir deyû ikrâr ve bana def‘ ve teslîm, ben dahi müvekkillerim için alıp kabz edip dahi ziyâde makbûzâtı ve mektûmâtı olmadığına yemîn teklîf eyledikde ol dahi alâ vefki’l-mes’ûl yemîn billâhi’llezî enzele’l-İncîle alâ İsâ -aleyhi’s-selâm-etmeğin ben dahi ikrârı mertebesi olan meblağ-ı mezbûr ve eşyâ-i merkūmeyi alıp kabz edip da‘vâ-yı mezkûr müte‘allik âmme-i de‘âvî ve mütâlebât ve eymân ve muhâsamâtdan merkūm Yani’nin zimmetini bi’l-vekâle ibrâ ve iskāt eyledim dedikde gıbbe’t-tasdîki’l-mu‘teber mâ cerâ bi’t-taleb ketb olundu. Fi’l-yevmi’t-tâsi‘ min şehri Ramazâni’l-mübârek li sene isneteyn ve seb‘în ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Receb b. Osman, Ramazan b. Mehmed, Derviş Çelebi b. Ebûbekir, Hüseyin Muhzır ve gayruhüm mine’l-hâzırîn. Papa Yorgi, Payoyoli, Hristodolo v. Yani, Tanaş v. Agani, Duka v. Apostol ve gayruhüm mine’l-hâzırîn.

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 159 - Hüküm no: 146 - Orijinal metin no: [31b-2])﻿

﻿

﻿

147. Hüküm

Aydın v. Yahya’nın bağ ve tarlalarının yarısını yeğenlerine hibe etmesi

Vilâyet-i Rumeli’nde Premedi kazâsına tâbi‘ Kamlı nâm karye sâkinlerinden Aydın v. Yahya nâm kimesne meclis-i şer‘de yeğenleri işbu sâhibü’l-vesîka Hasan ve Derviş b. Ali tarafından ikrâr-ı âti’z-zikri tasdîke vekîl olup nehc-i mu‘teber üzre şer‘an vekâleti sâbite olan Kasım Beşe b. Ali muvâcehesinde ikrâr ve takrîr-i kelâm edip akd-i âti’z-zikrin sudûruna değin silk-i mülk-i sahîhimde münselik olan emlâkimden karye-i mezbûrede mülk menzilim kurbunda vâki‘ lede’l-ahâlî ve’l-cîrân ma‘lûmetü’l-hudûd iki dönüm bir kıt‘a mülk bağımın nısfı ve kurbunda vâki‘ bir kıt‘a mülk bostanımın nısfını yeğenler merkūmân Hasan ve Derviş’e hibe-i sahîha-i şer‘iyye ile hibe ve temlîk eylediğimde anlar dahi vech-i muharrer üzre ittihâb ve temellük ve kabûl eylediklerinden sonra yine karye sınırı dâhilinde vâki‘ lede’l-ahâlî ve’l-cîrân ma‘lûmetü’l-hudûd ve’l-kıta‘ tarlalarımın dahi nısflarını izn-i sâhib-i arz ile vekîllerim mezbûrâna tefvîz bi’l-ferâğ eyledikde ol dahi vech-i meşrûh üzre tefevvüz ve kabûl eylediler ba‘de’l-yevm mârrü’z-zikr bağ ve bostanın nısfları müvekkillerim mezbûrânın mülk-i mevhûbları ve nısf-ı âharları dahi oğlum Bayram’ın mülkü olup tarlalar dahi kezâlik nısfiyyet üzre dâhil-i taht-ı tasarrufları olup mahallinde her birini [32a] ber minvâl-i muharrer zabt ve tasarrufu tarafımdan mezbûru taslît eyledim dedikde gıbbe’t-tasdîk kayd şüd. Fi’l-yevmi’l-âşir min şehri Ramazâni’l-mübârek li sene ve isneteyn ve seb‘în ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Mehmed b. Hüseyin, Hızır Bey b. Sinan, Hüseyin b. Ahmed, Hüseyin b. Hasan ve gayruhüm mine’l-hâzırîn.

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 160 - Hüküm no: 147 - Orijinal metin no: [31b-3])﻿

﻿

﻿

148. Hüküm

Canfedâ bt. Abdullah’ın bazı eşyası ile mehrini kocası Osman Dede b. Ahmed’e bağışlaması

Medîne-i Hazreti Ebâ Eyyûb-i Ensârî -radiye anhu’l-Bârî-’de vâki‘ Câmi‘-i Kebîr mahallesi sâkinelerinden Canfedâ bt. Abdullah nâm hâtun meclis-i şer‘-i hatîr-i lâzımü’t-tevkīrde zevci işbu râfi‘ü’l-kitâb Osman Dede b. Ahmed nâm kimesne mahzarında ikrâr ve takrîr-i kelâm edip silk-i mülk-i sahîhimde münselik olan emlâk ve eşyâmdan sekiz yemeni yastık ve iki beledî döşek ve iki kilim ve üç beledî minder ve üç yemeni yorgan ve dört sahan ve dört tencere ve iki bakraç ve bir sini ve bir battâl tepsisi ve iki tas ve bir kumaş kaftan ve bir alaca sâde ve bir mor ferâce ve yirmi dört zirâ‘ sekilü? bezi ve bir sepet sandık ve iki ayaklı sandık ve bir sîm ön kuşağı ve zevcim mezbûre zimmetinde mütekarrir olan altı yüz akçe mehr-i müeccelimi dahi mezbûr Osman Dede’ye hibe-i sahîha-i şer‘iyye ile hibe ve temlîk ve teslîm edip ol dahi meclis-i hibede minvâl-i muharrer üzre ittihâb ve temellük ve tesellüm ve kabz ve kabûl eyledi ba‘de’l-yevm eşyâ-i muharrere-i mezbûre ile mehr-i müeccelim olan altı yüz akçede benim vechen mine’l-vücûh alâka ve medhalim yokdur ve zevcim mezbûr Osman Dede’nin emlâk-i mevhûbesi olmuşdur. Keyfe mâ yeşâ’ mutasarrıf olsun dedikde mukırra-i mezbûrenin minvâl-i meşrûh üzre cârî ve sâdır olan ikrârını mezbûr Osman Dede vicâhen tasdîk ve tahkīk edicek mâ hüve’l-vâki‘ kayd şüd. Fi’l-yevmi’s-sâlis aşer min şehri Ramazâni’l-mübârek li sene isneteyn ve seb‘în ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Mustafa Çelebi b. Bayram Efendi, el-Hâc Ali b. Ramazan, Hüseyin Beşe b. Mahmud, Ömer Dede b. Ali, Bayram Dede b. Ahmed ve gayruhüm mine’l-hâzırîn.

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 161 - Hüküm no: 148 - Orijinal metin no: [32a-1])﻿

﻿

﻿

149. Hüküm

Salamon v. Yahuda’nın Mosi v. Avraham’dan alacağını tahsil etmesi

Havâss-ı Aliyye kazâsı tevâbi‘inden kasaba-i Hasköy’de Kiremitçi Ahmed Çelebi mahallesinde sâkin Edirne cemâ‘atinden Salamon v. Yahuda nâm yahudi meclis-i şer‘-i hatîr-i lâzımü’t-tevkīrde işbu râfi‘ü’s-sifri’ş-şer‘î Mosi v. Avraham nâm yahudi muvâcehesinde bi’t-tav‘ ve’r-rızâ ikrâr ve takrîr-i kelâm edip bundan akdem Musa cemâ‘at başım olmak ile beynimizde nice ahz u i‘tâ ve mu‘âmelât-ı şettâ vâki‘ olup hâlâ ba‘de külli hesâb zimmetinde üç yüz sekiz akçe hakkım bâkī kalmışdı el-hâletü hâzihî meblağ-ı mezbûru tamamen merkūm Mosi’den alıp kabz edip zimmetinde bir akçe ve bir habbe hakkım bâkī kalmadı. Min ba‘d mersûm Mosi’nin zimmetini cemî‘ de‘âvî ve mütâlebât ve eymân ve muhâsamâtdan ibrâ ve iskāt eyledim. Mezbûr ile vechen mine’l-vücûh ve sebeben mine’l-esbâb da‘vâ ve nizâ‘ım yokdur dedikde gıbbe’t-tasdîki’l-mu‘teber mâ hüve’l-vâki‘ kayd şüd. Fi’l-yevmi’l-hâdî min şehri Ramazâni’l-mübârek li sene ve isneteyn ve seb‘în ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Mehmed Çelebi b. Mustafa Çukadâr, Hüseyin Çelebi b. Ali, Hüseyin b. Hasan, Bayram b. Mehmed, Abdülkādir Çelebi Çukadâr ve gayruhüm mine’l-hâzırîn.

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 161 - Hüküm no: 149 - Orijinal metin no: [32a-2])﻿

﻿

﻿

150. Hüküm

İstiko v. Niko’nun ölen ortağı Yani’de olan alacağı hususunda vârisleriyle sulh olması

Çoban tâifesinden İstiko v. Niko nâm zimmî meclis-i şer‘de yine tâife-i mezbûreden Yorgi v. Kiko nâm zimmî muvâcehesinde ikrâr ve takrîr-i kelâm edip bundan akdem mürd olup mesfûr Periso’nun li ebeveyn karındaşı olan Yani nâm zimmî ile ben şerîkler olup târih-i kitâbdan dört sene mukaddem Baklalı nâm karyede koyunlarımızı kışlatmak için ahâlî-i karye-i mezbûreden istîcâr eylediğim kışlak ücretinden hâlik-i mezbûr hissesine iki bin dört yüz otuz akçeden meblağ-ı mezbûru taleb ve da‘vâ eylediğimde ol dahi inkâr ile cevâb vermeğin beynimizde münâza‘ât-ı kesîre cereyân etmişidi el-hâletü hâzihî beynimizde muslihûn tavassut edip da‘vâ-yı mezbûrundan merkūma isâbet edip kable’l-istîfâ hâlik olmağın mecmû‘-ı muhallefâtına vâzı‘ü’l-yed olan merkūm Periso ile an inkâr dört yüz nakd-i râyic fi’l-vakt akçe üzerine inşâ-i akd-i sulh eylediklerinde ben dahi sulh-i mezbûru kabûl ve bedel-i sulh olan mezbûrü’n-na‘t dört yüz akçe tamamen merkūm Periso yedinden tamamen alıp kabz edip mâ‘adâ da‘vâsından merkūm Periso zimmetini ibrâ-i âmm-ı kātı‘ü’n-nizâ‘ ile ibrâ eyledim min ba‘d merkūm ile da‘vâ ve nizâ‘ım [yokdur] deyicek mâ hüve’l-vâki‘ kayd şüd. Fi’l-yevmi’r-râbi‘ min şehri Ramazâni’l-mübârek li sene isneteyn ve seb‘în ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Ali Çavuş zâbit-i Medîne-i Eyüb, Hüseyin Çelebi b. Ali, Mehmed Çelebi b. Ahmed, Mehmed Çelebi Çukadâr ve gayruhüm mine’l-hâzırîn.

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 162 - Hüküm no: 150 - Orijinal metin no: [32a-3])﻿

﻿

﻿

151. Hüküm

III. Murad’ın kızı Fahrî Sultan’ın vakfiyesi

Elhamdulillahi Rabbi’l-erbâb mâliki’r-rikāb ve’s-salâtü ve’s-selâmü alâ efdalü men ûtiye’l-hikmetin ve fasli’l-hitâb ve alâ âlihî ve ashâbihî hayri’l-âl ve hayri’l-ashâb, ammâ ba‘d bu vakfiye-i sahîha-i şer‘iyyenin sâhibesi ve hayrât ve hasenâtın tâlib ve râgibesi ve kıdvetü’l-muhadderât ve zübdetü’l-muvakkarât tâcü’l-mestûrât aliyyetü’z-zât safiyyetü’s-sıfât Ayşetü’d-dehr Fâtımatü’z-zamân Fahrî Sultan bt. el-merhûm el-mağfûr ed-darrâc ilâ medârici rahmetü Rabbihi’l-gafûr Sultan b. Sultan Murad Hân -eskenallahu te‘âlâ fî gurefi’l-cinân-hazretleri meclis-i şer‘-i şerîfe huzûru müte‘azzire olmağın zikr-i âtî menzil ve bahçeyi vakf eylemek murâd-ı şerîfleri olmağın ikrârını mahallinde ketb ve tahrîr ve terkīm ve tastîr ve hîn-i rücû‘da mütevellî olan da‘vâlarını mahallinde istimâ‘ için kıbel-i şerî‘at-ı mutahharadan mevlânâ Sâlih Efendi irsâl olunup ol dahi zeyl-i vesîkada isimler mastûr olan cemâ‘at-i müslimîn ile belde-i mübâreke-i Hâlidiyye medîne-i Hazreti Ebâ Eyyûb-i Ensârî -subbet alâ merkadihî sicâlü rahmeti Rabbihi’l-Bârî-’de Debbâğlar Deresi’nde Sultân-ı müşârün-ileyhâya izâfet ile tahdîd ve tavsîfden müstağnî bahçelerine varılıp akd-i meclis-i şerîf olundukda, müşârün-ileyhâ Sultan hazretleri meclis-i ma‘kūd-ı mezkûrda mukaddemâ olan evkāfına ve hâlâ olan mütevellî nasb ve ta‘yîn eylediği kıdvetü’l-emâcid ve’l-ekârim câmi‘ü’l-mehâmid ve’l-mekârim Sultanzâde Süleyman ibnü’l-merhûm vezîr Davud Paşa mahzarında bi tav‘ihâ ikrâr ve takrîr-i kelâm edip vaktâ ki dünyâ-yı deniyye me’vâ-yı beliyye olup safâsı cefâya gınâsı inâya tebdîl ve tahvîl olduğuna vâkıfe ve azîme oldum ise niyet-i hâlise ve [ta]v‘iyyet-i sâfiye ile hasbeten lillâhi te‘âlâ ve haseneten li rûhi resûlihi’l-mu‘allâ vakf-ı âti’z-zikrin sudûruna değin silk-i mülk-i sahîhimde münselik olan emlâkimden mahmiye-i İstanbul’da Şeyh Süleyman mahallesinde vâki‘ bir tarafdan yine kendi mülküm ve bir tarafdan ba‘zan Abdurrahman Efendi mülkü ve ba‘zan tarîk-i âm ve bir tarafdan Arabzâde mülkü ve bir tarafdan tarîk-i âm ile mahdûd olup işbu def‘a mahmiye-i mezbûrede vâki‘ olan harîk-i azîmde muhterik olan mülk sarayımın dâhiliyyesini cümle tevâbi‘ ve levâhıkı ve âmme-i menâfi‘ ve merâfıkı ve nakzı ile ana muttasıl mülk bostanımı dahi ve medîne-i Ebâ Eyyûb-i Ensârî -radiye anhu’l-Bârî-’de Debbâğlar Deresi demekle ma‘rûf mahalde vâki‘ bir tarafdan mevkūfâtçı Kâmil Efendi mülkü ve bir tarafdan Ahmed Paşa kethüdâsı ( ) Efendi mülkü ve tarafeyni tarîk-i âm ile mahdûd hâriciyye ve dâhiliyyesi fevkānî ve tahtânî büyût-ı müte‘addideyi müştemil ve zât-ı eşcâr-ı müsmire ve gayr-ı müsmire bahçeyi muhtevî mülk menzilimi cemî‘-i tevâbi‘ ve levâhıkı ve âmme-i menâfi‘ ve merâfıkı ile hasbeten li’llâhi’l-azîm ve hereben min ikābihi’l-elîm yevme lâ yenfa‘u mâlün ve lâ benûn illâ men etallâhe bi kalbin selîm malından ifrâz ve vakf-ı sâlih-i muhalled ve haps-i sarîh-i müebbed ile vakf ve haps edip şöyle şart ve ta‘yîn eyledim ki mâdâmki ben libâs-ı hayâtı lâbise ve mesned-i âfiyetde câlise olam menzileyn-i mezbûreyne mutasarrıf olam ve benim vefâtımdan sonra vâlid-i mâcidim sa‘îdü’l-hayât şehîdü’l-memât merhûm Sultan Murad Hân türbe-i şerîfesinde mukaddemâ vaz‘ eylediğim eczâ-i şer[îfenin] mütevellîsi olan mûmâ-ileyh Süleyman Bey yediyle menzileyn-i mezbûreyn hasbemâ cerreti’l-âde îcâr olunup ecr-i mislinden hâsıl olan meblağ re’y-i hâkim ile mikdâr-ı kifâye eczâ-i şerîfe vaz‘ olunup sevâbı rûhiyçün ihdâ oluna. İşbu vakfım benim vefâtımdan sonra ânifen zikr olunan vakfıma mülhak olup tevliyyeti dahi vakf-ı evvel mütevellîsine ve bu iki vakfın tevliyyeti dahi mûmâ-ileyh Sultanzâde Süleyman Bey’e meşrûta olup vakf-ı merkūm şürûtunun tebdîl ve tağyîr ve tekbîr ve tevfîr ve taklîl ve teksîri merreten ba‘de uhrâ yedimde ola deyû fâriğaten ani’ş-şugūl menzileyn-i mezbûreyni mütevellî-i mûmâ-ileyh Süleyman Bey’e bundan akdem def‘ ve teslîm, ol dahi ba‘de’t-tahliyye vakfiyyet üzre kabz ve tesellüm edip sâir mütevellîler evkāfda tasarruf eyledikleri minvâl üzre tasarruf eyledi deyû ikrâr ve i‘tirâf buyurduklarında gıbbe’t-tasdîki’l-mu‘teber vâkıfe-i mûmâ-ileyhâ -tekabbelallâhu te‘âlâ hayrâtihâ- meclis-i mezbûrda mütevellî-i müşârün-ileyh mahzarında takrîr-i da‘vâ edip vakf-ı akār İmâm-ı Evvel Ebû Hanîfe Kûfî Numan b. Sâbit hazretleri katında gayr-ı lâzım olduğundan mâ‘adâ İmâm-ı Sâlis Muhammed b. Hasan eş-Şeybânî re’y-i şerîfi üzre vâkıf vakfının menâfi‘ini kendiye şart ve ta‘yîn etmekle vakf-ı merkūm sahîh olmayıp vakf-ı mezbûrdan rücû‘ meşrû‘ olmağın vakf-ı mezbûrda rücû‘ eyledim. Mütevellî-i mezbûrun menzileynden kasr-ı yedine tenbîh olunmak taleb eyledim dedikde mütevellî-i mûmâ-ileyh dahi cevâb-ı savâba mütesaddî olup vakf-ı akār hazreti imâm-ı sânî mezhebi şerîflerinde sahîh ve meşrû‘ olduğundan mâ‘adâ [33a] vâkıf mücerred vakaftü demekle ve hazreti İmâm Muhammed mezhebi şerîfi üzre teslîm ile’l-mütevellî olmak ile vakfa lüzûm ârız olmağın imâmeyn-i hümâmeyn semîn-i kamereyn bedreyn-i münîreyn re’y-i reşîdleri üzre vakf-ı mezkûrdan rücû‘ gayr-ı meşrû‘dur teslîmden imtinâ‘ ederin deyû ismi mezkûr olan mevlânâ-yı muharrirü hâze’l-kitâb tûbâ-lehû ve hüsnü me’âb huzûrunda mürâfa‘a olduklarında, mevlânâ-yı mezbûr dahi cânib-i vakfı evlâ ve ahrâ görüp âlimen bi’l-hilâf fi’l-hükmi bi’l-evkāf re’y-i imâmeyn üzre lüzûm-ı vakf-ı mezkûra mahallinde hükm-i şer‘î ve vâki‘ü’l-hâli vukū‘u üzre tahrîr, ba‘dehû meclis-i şer‘a gelip inhâ ve takrîr etmeğin sadr-ı kitâb-ı sıhhat-nisâbı tevkī‘-i müstetâbı ile şeref-yâb eden âlim-i rabbânî vâsıl-ı samedânî ve hâkim-i hâsim hazretleri dahi vakf-ı mezkûrun lüzûmuna ve şürût ve kuyûdunun husûs ve umûrun sıhhatine hükm-i şer‘î ve kazâ-i mer‘î edip min ba‘d vakf-ı merkūm vakf-ı sahîh ve lâzım kabîlinden olmağla mecma‘un-aleyh olup naks ve nakzına mecâl muhâl ve tağyîr ve tebdîl mümteni‘ü’l-ihtimâl oldu. “Fe-men beddelehû ba‘de mâ semi‘ahû fe-innemâ ismuhû ale’llezîne yübeddilûnehû inna’llâhe semî‘un alîm” ve ecrü’l-vâkıfı ale’l-hayyi’l-cevâdi’l-kerîm cerâ zâlike. Ve hurrire fi’l-yevmi’s-sâbi‘ min şehri Ramazâni’l-mübârek li sene isneteyn ve seb‘în ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Mustafa Ağa b. Ahmed çorbacı, Reyhan Ağa b. Abdullah başağa, Üveys Bey b. Mehmed Kethüdâ-yı teberdârân, Şaban Bey Ser-bölük-i teberdârân, Hasan Bey Ser-oda-i teberdârân, İbrahim Bey b. Yakub ve gayruhüm mine’l-hâzırîn.

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 162 - Hüküm no: 151 - Orijinal metin no: [32b-1])﻿

﻿

﻿

152. Hüküm

Sultanzâde Abdüllatif Bey b. Mehmed Paşa’nın yanında iken öldürülen oğlunun diyetini talep eden Belkıs bt. Abdullah’a olan borcunu taksitle ödemesi

Sâbıkan cezîre-i Mora’da muhassılü’l-emvâl olan umdetü’l-emâcid ve’l-e‘âlî câmi‘ü’l-mehâmid ve’l-mekârim kapıcıbaşılarından Sultanzâde Abdüllatîf Bey b. Mehmed Paşa meclis-i şerî‘at-ı şerîfede mahmiye-i İstanbul’da Müftü Hamamı semtinde Haydar Paşa mahallesinde sâkine olan sâhibetü’l-kitâb Belkıs bt. Abdullah nâm hâtun mahzarında ikrâr ve takrîr-i kelâm edip mezbûr Belkıs Hâtun’un cihet-i deyn-i şer‘îden zimmetimde olan lâzımü’l-edâ ve vâcibü’l-kazâ otuz bin akçe hakkı olup lâkin zikr olunan otuz bin akçeyi mezbûre Belkıs Hâtun’a def‘aten edâ ve teslîme iktidârım olmamağın meblağ-ı mezbûr tamâmına değin her ulûfede ikişer bin akçe vermek üzre taksît olunmak matlûbumdur deyicek mezbûre Belkıs dahi meclis-i mezbûrda fi’l-hakīka zikr olunan otuz bin akçeye tamâm olunca her ulûfede müşârün-ileyh Abdüllatîf Bey’den ikişer bin akçe almak üzre taksît eyledim deyicek gıbbe’t-tasdîki’ş-şer‘î [mâ vaka‘a bi’t-taleb ketb olundu.]. Fi’l-yevmi’l-âşir min şehri Ramazâni’l-mübârek li sene isneteyn ve seb‘în ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Ahmed Çavuş b. Mehmed el-Mübâşir, Fahrü’l-akrân Mustafa Bey b. Musa, Ahmed, Ağa b. Nasuh, Sâlih Çelebi el-Müteferrika, Osman Çelebi el-Müteferrika, Mehmed Çelebi b. ( ) çukadâr.

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 165 - Hüküm no: 152 - Orijinal metin no: [33a-1])﻿

﻿

﻿

153. Hüküm

Belkıs bt. Abdullah’ın öldürülen oğlunun diyeti hususunda Sultanzâde Abdüllatif Bey b. Mehmed Paşa ile sulh olması

Mahmiye-i İstanbul’da Müftü Hamamı semtinde Haydar Paşa mahallesinde sâkine Belkıs bt. Abdullah nâm hâtun meclis-i şer‘de sâbıkan Dergâh-ı âlî kapıcı başılarından umdetü’l-emâcid ve’l-e‘âlî Sultanzâde Abdüllatîf Bey ibnü’l-merhûm Mehmed Paşa mahzarında bi tav‘ihâ ikrâr ve takrîr-i kelâm edip bin altmış yedi senesinde müşârün-ileyh Abdüllatîf Bey cezîre-i Mora’da muhassıl-ı emvâl iken sadrî kebîr oğlum Mehmed Çelebi b. ( ) müşârün-ileyh Abdüllatîf Bey’in hizmeti kitâbetinde iken maktûlen fevt olmağın oğlum katîl-i mezbûr Mehmed Çelebi’nin dem [ve] diyetini bundan esbak müşârün-ileyh Abdüllatîf Bey’den ve hazînedârı gāib ani’l-meclis Osman’dan taleb ve da‘vâ eylediğimde her biri inkârıyla cevâb vermekle ve vesâtat-ı muslihîn ile müşârün-ileyh bey ile hazînedârı mezbûr ile bedel-i ma‘lûm üzerine sulh olup da‘vâ-yı mezkûrdan ibrâ-i zimmet eylemişdim lâkin oğlum katîl-i mezbûr Mehmed Çelebi’nin yanında mevcûd olan nukūd ve menkūlât mecmû‘-ı muhallefâtına müşârün-ileyh Abdüllatîf Bey vaz‘-ı yed edip hâlâ taleb eylediğimde ketm ile cevâb vermeğin beynimizde münâza‘ât-ı kesîre cereyân etmişdi el-hâletü hâzihî beynimizde muslihûn tavassut edip oğlum katîl-i mezbûrun muhallefâtına müte‘allik âmme-i de‘âvîden müşârün-ileyh Abdüllatîf Bey ile beni otuz bin nakd-i râyic fi’l-vakt akçe üzerine inşâ-i akd-i sulh eylediklerinde ben dahi sulh-i mezbûru kabûl ve bedel-i sulh olan meblağ-ı mezbûru yedinden tamamen mezbûr Abdüllatîf Bey’den ahz ü kabz edip oğlum katîl-i mezbûrun ism-i mâl ıtlâk olunur mecmû‘-ı muhallefâtı da‘vâsında mûmâ-ileyhin zimmetini ibrâ ve iskāt eyledim min ba‘d müşârün-ileyh ile husûs-ı mezbûre müte‘allik da‘vâ ve nizâ‘ım yokdur deyicek gıbbe’t-tasdîki’ş-şer‘î [bi’t-taleb ketb olundu]. Fi’l-yevmi’l-âşir min şehri Ramazâni’l-mübârek li sene isneteyn ve seb‘în ve elf. Şuhûdü[’l-hâl]: Es-Sâbikūn.

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 165 - Hüküm no: 153 - Orijinal metin no: [33a-2])﻿

﻿

﻿

154. Hüküm

Fahrî Sultan bt. Sultan Murad Han’ın köle ve câriyelerini âzat etmesi

Tahakkuk-ı özr-i şer‘î ile husûs-ı câ’i’z-zikrin mahallinde tahrîri iltimâs olunmağın küttâb-ı mahkeme-i şerîfeden mevlânâ Sâlih Mehmed Efendi b. Mehmed irsâl olunup ol dahi zeyl-i vesîkada muharrerü’l-esâmî olan müslimîn ile medîne-i Hazreti Ebâ Eyyûb el-Ensârî -dâme fî rıdvâni’l-Bârî-’de Debbâğlar Deresi demekle ma‘rûf mahallede sâkine kıdvetü’l-muhadderât zübdetü’l-muvakkarât tâcü’l-mestûrât Fahrî Sultan bt. el-merhûm el-mebrûr ed-darrâc ilâ medârici rahmetü Rabbihi’l-gafûr Sultan Murad Hân hazretlerinin sa‘âdet-hânelerine varıp akd-i meclis-i şer‘-i şerîf eylediğinde sultân-ı müşârün-ileyhâ meclis-i ma‘kūd-ı mezkûrda ikrâr-ı tâmm ve takrîr-i kelâm edip işbu dünyâ-yı denî bî-sebât ve bî-bekā olup sıhhatinin âkıbeti mevt ve hayâtının ahırı fevt ni‘am-ı zıll-ı zâ’il mukīmi za‘îf-i râhil olduğuna âlime ve câzime olduğumdan mâ‘adâ küllü nefsin zâ’ikatü’l-mevt ve küllü hayyin yülâkīhi’l-fevt mefhûmu dahi ma‘lûmum olmağla âlem-i fenâ ve şuhûddan menzili bekā ve hulûda rıhlet etmezden mukaddem ba‘zı sadakāt-ı mebrûre inşâsına niyet ve müzâfen ilâ mâ ba‘de’l-mevt şöyle vasiyyet eyledim ki bi irâdeti’llâhi’l-meliki’l-Müte‘âl ben kazâ-i nahb eylediğimde silk-i mülk-i sahîhimde münselik olan mülûk ve memlûke gılmân ve cevârîmin küllîsi malımdan âzâd olup sâir ahrâr-ı asliyyîn ve harâir-i asliyyât gibi hür ve hürre olsunlar ve mâlik olup ism-i mâl ıtlâk olunan kalîl ve kesîr esvâb ve eskālim sultân-ı selâtîn-i zamân hemser-i sâye-i sübhân hülâsatü’l-mâi ve’t-tîn halîfe-i resûli Rabbü’l-âlemîn pâdişâh-ı âlem-penâh -ebbede’llâhu te‘âlâ devletühû ve ibkāhû- hazretlerinin re’y-i şerîf-i âlem-ârâlarıyla cümle-i utekā ve atîkalarım beyninde tevzî‘ olunup kemâl-i keremlerinden vasiyyetimi tecvîz buyurup indillâhi te‘âlâ nâ’il-i ecr-i cezîl olalar ve tenfîz-i vasiyyet için işbu hâmilü’l-kitâb mefharü’l-e‘âlî ve’l-e‘âzim câmi‘ü’l-me‘âlî ve’l-mefâhir Sultanzâde Süleyman Bey el-merhûm Davud Paşa’yı vasiyy-i muhtâr nasb ve ta‘yîn eyledim deyû buyurduklarında anlar dahi vesâyet-i mezbûreyi kabûl ve hıdemât-ı lâzımesini edâya müte‘ahhid olmağın vâki‘ü’l-hâli mevlânâ-yı mezbûr mahallinde ketb ve tahrîr, ba‘dehû meclis-i şer‘a gelip alâ vukū‘ihî inhâ ve takrîr etmeğin mâ cerâ bi’l-ibtigā sebt olundu. Fi’l-yevmi’s-sâmin min şehri Ramazâni’l-mübârek li sene isneteyn ve seb‘în ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Fahrü’l-emâsil ve’l-akrân Mustafa Ağa b. Ahmed Çorbacı, Türkân Ağa b. Abdullah Re’is Ağa-yı sultân-ı müşârün-ileyhâ, Üveys Bey b. Mehmed Kethüdâ-yı teberdârân, Şaban Bey Ser-bölük-i teberdârân, Hasan Beşe Seroda, İbrahim Bey b. Yakub, Hüseyin Çelebi b. Ali ve gayruhüm mine’l-hâzırîn.

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 166 - Hüküm no: 154 - Orijinal metin no: [33b-1])﻿

﻿

﻿

155. Hüküm

Fahrî Sultan’ın evinin bir kısmını âzat ettiği Rukiye’ye vermesi

Husûs-ı âti’z-zikrin mahallinde tahrîri iltimâs olunmağın küttâb-ı mahkeme-i şerîfeden mevlânâ Sâlih Mehmed Efendi b. Mehmed irsâl olunup ol dahi zeyl-i vesîkada muharrerü’l-esâmî olan müslimîn ile medîne-i hazreti Ebâ Eyyûb el-Ensârî -dâme fî rıdvâni’l-Bârî- ile Debbâğlar Deresi demekle ma‘rûf mahalde sâkine fahrü’l-muhadderât zevi’l-muvakkarât tâcü’l-mestûrât aliyyetü’z-zât safiyyetü’s-sıfât Ayşetü’d-dehr Fâtımatü’z-zamân Fahrî Sultan bt. el-merhûm el-mebrûr ed-darrâc ilâ medârici rahmeti Rabbihi’l-gafûr Sultan Murad Hân-ı atîk hazretlerinin sa‘âdet-hânelerine varıp akd-i meclis-i şer‘-i şerîf eylediğinde sultân-ı müşârün-ileyhâ hazretlerinin meclis-i ma‘kūd-ı mezkûrda mu‘takası olan sâhibetü’l-kitâb Rukiye bt. Abdullah nâm hâtun kıbelinden ikrâr-ı âti’z-zikri tasdîke vekîl olup nehc-i şer‘î ve tarîk-i mer‘î üzre şer‘an vekâleti sâbite olan kıdvetü’l-emâcid ve’l-ekârim câmi‘ü’l-mehâmid ve’l-mekârim Sultanzâde Süleyman Bey b. el-merhûm Davud Paşa mahzarında bi’t-tav‘ ve’r-rızâ ikrâr ve takrîr-i kelâm edip hibe-i âti’z-zikrin sudûruna değin silk-i mülk-i sahîhimde münselik ve semt-i zabt-ı tasarrufumda münharıt olup mahmiye-i İstanbul’da Şeyh Süleyman mahallesinde vâki‘ bir tarafdan Arabzâde mülkü ve ba‘zan ( ) ve bir tarafdan Nezir Kethüdâ mülkü ve bir tarafdan Fersa Hâtun mülkü ve bir taraf[dan] tarîk-i âm ve taraf-ı âharı kendi vakfım ile mahdûd olup mahmiye-i mezbûrede işbu def‘a vâki‘ olan harîk-i azîmede muhterik olan mülk ve sarayımın dâhiliyye ta‘bîr olunan mahallini bundan akdem ifrâz ve vakf-ı sahîh-i lâzım ile vakf ve haps etmişidim el-hâletü hâzihî sarây-ı mezkûrumun hâriciyye ıtlâk olunan mahallini dahi ba‘de’l-ifrâz ve nasbı alâmeti’l-fâsıla mu‘taka-i müvekkile-i mezbûre Rukiye’ye hibe-i sahîha-i şer‘iyye ile hibe ve temlîk ve teslîm eylediğimde ol dahi vech-i muharrer üzre meclis-i hibede ittihâb ve temellük ve tesellüm ve kabz ve kabûl eyledi ba‘de’l-yevm hudûd-ı mezkûr ile mahdûd olan mülk-i hâriciyye-i sarây mu‘takam müvekkile-i mezbûre Rukiyye’nin mülk-i mevhûbudur. Keyfe mâ yeşâ’ ve hasebe mâ yahtâr mutasarrıfe olsun deyû buyurduklarında gıbbe’t-tasdîki’l-mu‘teber vâki‘ hâli mevlânâ-yı mezbûr mahallinde tahrîr ba‘dehû meclis-i şer‘a gelip alâ vukū‘ihî inhâ ve takrîr etmeğin mâ hüve’l-vâki‘ bi’t-taleb ketb olundu. Fi’l-yevmi’t-tâsi‘ min şehri Ramazâni’l-mübârek li sene isneteyn ve seb‘în ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Fahrü’l-akrân Mustafa Ağa b. Ahmed Çorbacı, Reyhan Ağa b. İsmail Baş Ağa, Üveys Bey b. Mehmed Kethüdâ-yı teberdârân, Şaban Bey Ser-bölük, Hasan b. İsâ seroda-i teberdârân ve gayruhüm mine’l-hâzırîn.

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 167 - Hüküm no: 155 - Orijinal metin no: [33b-2])﻿

﻿

﻿

156. Hüküm

Rodine bt. Akandilo’nun evini Fitoni bt. Angilaki’ye satması

Havâss-ı Aliyye kazâsına tâbi‘ Terkos nâhiyesi a‘mâlinden Bahçe Belgradı nâm karye sâkinlerinden Rodine bt. Akandilo nâm nasrâniye meclis-i şer‘-i şerîfede işbu râfi‘atü’l-vesîka Fitoni bt. Angilaki nâm nasrâniye muvâcehesinde ikrâr ve i‘tirâf edip bey‘-i câ’i’z-zikrin sudûruna değin silk-i mülk-i sahîhimde münselik olan emlâkimden olup karye-i mezbûrede vâki‘ bir tarafdan Vasil nâm zimmî mülkü ve bir tarafdan Yorgo mülkü ve ba‘zan Dimitri mülkü ve bir tarafdan Polihroni mülkü ve ba‘zan tarîk-i âm ile mahdûd bir bâb fevkānî ve bir bâb tahtânî odaları ve bir mikdâr havluyu müştemil mülk menzilimi cemî‘ tevâbi‘ ve levâhıkı ile mezbûr Fitoni’ye altı bin nakd-i râyic fi’l-vakt akçeye tarafeynden îcâb ve kabûlü hâvî bey‘-i bâtt-ı sahîh-i şer‘î ile bey‘ ve teslîm edip ol dahi minvâl-i muharrer üzre iştirâ ve tesellüm ve kabz ve kabûl eyleyip semeni olan mezbûrü’n-na‘t altı bin akçeyi müşteriye-i merkūme Fitoni’den tamamen alıp kabz eyledim ba‘de’l-yevm menzili mahdûd-ı mezkûrda vechen mine’l-vücûh benim alâka ve medhalim yokdur, merkūme Fitoni’nin mülk-i müşterâsıdır, keyfe mâ yeşâ’ mutasarrıfe olsun dedikde mukırra-i merkūmenin minvâl-i meşrûh üzre cârî ve sâdır olan ikrârını mezbûre Fitoni vechen ve şifâhen tasdîk ve tahkīk etmeğin mâ hüve’l-vâki‘ kayd şüd. Fi’l-yevmi’s-sâlis aşer min şehri Ramazâni’l-mübârek li sene isneteyn ve seb‘în ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Mehmed Efendi b. Bostânî Efendi, Durmuş Çelebi b. Mehmed, Hamza Efendi nâib-i recül, Ali Beşe b. Mehmed nalband ve gayruhüm mine’l-hâzırîn.

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 168 - Hüküm no: 156 - Orijinal metin no: [34a-1])﻿

﻿

﻿

157. Hüküm

Havva bt. Mehmed’in muhâlaa yoluyla boşandığı

Medîne-i Hazreti Ebâ Eyyûb el-Ensârî -dâme fî rıdvâni’l-Bârî- mahallâtından Takyecibaşı mahallesinde sâkine olan Havva bt. Mehmed nâm hâtun meclis-i şerî‘at-ı şerîfe-i garrâ ve mahfil-i tarîkat-i refî‘a-i zehrâda hâzıre olup hâmil-i hâze’l-kitâb Mehmed b. Sinan nâm zevci ile muhâla‘a yaptı. Zevc-i mezbûr da nikâhında ta‘ahhüd ettiği râyicü’l-vakt altı yüz akçe-i Osmânî mehr-i müecceli, iddet nafakası ve me’ûnet-i süknâsı zevcesi üzerine olmak üzre zevce-i merkūme ile muhâla‘a yaptı. Zevce-i mezbûre bu sûretle yeni bir nikâh yapılmadan ve mehir ödenmeden helâl olmayacak şekilde zevc-i merkūmundan ayrılmış oldu. Sonra her biri cemî‘-i de‘âvî, mütâlebât, eymân ve muhâsamâtdan umûmen, zevciyyetle alâkalı da‘vâdan husûsen yek diğerinin zimmetini ibrâ-i âm ile husûmet ve nizâyı bertaraf edecek şekilde ibrâ etti. Cerâ zâlike ve hurrire fi’l-yevmi’s-sânî min şehri Ramazâni’l-mübârek sene isneteyn ve seb‘în ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Mehmed Çelebi b. Abdülaziz Müezzin, Halil Dede b. Receb Müezzin, Mustafa Çelebi b. Ramazan, Ali Beşe b. Mustafa ve gayruhüm mine’l-hâzırîn.

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 168 - Hüküm no: 157 - Orijinal metin no: [34a-2, Arapça])﻿

﻿

﻿

158. Hüküm

Süleyman Efendi b. Mehmed’in ev satışından parasını Mehmed Çelebi b. Mehmed’in vârisinden alması

Havâss-ı Aliyye kazâsı tevâbi‘inden kasaba-i Hasköy’de Sütlüce nâm mevzi‘de Mahmud Ağa mahallesi sâkinlerinden Süleyman Efendi b. Mehmed nâm kimesne meclis-i şer‘-i hatîr-i lâzımü’t-tevkīrde bundan akdem fevt olan Mehmed Çelebi b. Mehmed’in sulbî sagīr oğlu İbrahim’in kıbel-i şer‘den mansûb vasîsi olan Mehmed Efendi b. Mehmed mahzarında ikrâr ve takrîr-i kelâm edip bundan akdem silk-i mülk-i sahîhimde münselik olan emlâkimden mahalle-i mezbûrede vâki‘ bir tarafdan Hüseyin Bey mülkü ve bir tarafdan Mehmed Çelebi mülkü ve bir tarafdan Kalyonîzâde merhûm vakfı olan menzil ve bir tarafdan tarîk-i âm ile mahdûd bir bâb tahtânî oda ve zât-ı eşcâr-ı müsmire ve gayrı müsmire bahçe ve kenîfi müştemil mülk menzilimi cemî‘ tevâbi‘ ve levâhıkı ve âmme-i menâfi‘ ve merâfıkı ile müteveffâ-yı mezbûra hâl-i hayâtında sekiz bin beş yüz fıddî nakd-i râyic fi’l-vakt akçeye tarafeynden îcâb ve kabûlü hâvî bey‘-i bâtt-ı sahîh-i şer‘î ile bâtten bey‘ ve teslîm, ol dahi vech-i muharrer üzre iştirâ ve tesellüm ve kabz ve kabûl eyledikden sonra semeni olan meblağ-ı mezbûrun altı bin akçesini yedinden alıp kabz edip mâ‘adâyı kable’l-istîfâ fevt eylemişdi el-hâletü hâzihî meblağ-ı bâkī iki bin beş yüz akçeyi vasiyy-i mezbûr Mehmed Efendi b. Mehmed yedinden tamamen alıp kabz edip menzili mezbûrda alâkam kalmadı ba‘de’l-yevm menzili mezbûr sagīr-i merkūmun mülk-i mahzı olmuşdur deyicek mukırr-ı mezbûr Süleyman Efendi’nin kelimât-ı meşrûhasını vasiyy-i mezbûr Mehmed Efendi ve mübâşir bi’l-muvâcehe tasdîk ve bi’l-müşâfehe tahkīk etmeğin mâ hüve’l-vâki‘ kayd şüd. Fi’l-yevmi gurreti şehri Ramazâni’l-mübârek li sene isneteyn ve seb‘în ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Mehmed Çelebi b. Ali el-Cündî, Hüseyin Çelebi b. Cafer el-Cündî, Hüseyin Çelebi b. Ali, Mehmed Çelebi Çukadâr ve gayruhüm mine’l-hâzırîn.

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 169 - Hüküm no: 158 - Orijinal metin no: [34a-3])﻿

﻿

﻿

159. Hüküm

Artin v. Mosi adlı Ermeni’nin İbrahim b. Mustafa’da alacağı olması

Ermeni tâifesinden işbu râfi‘ü’l-vesîka Artin v. Mosi nâm Ermeni meclis-i şer‘-i hatîr-i lâzımü’t-tevkīrde İbrahim Çelebi b. Mustafa nâm kimesne mahzarında üzerine takrîr ve da‘vâ edip beynimizde kadri ve vaz‘-ı ve kıymeti ilm-i şer‘î birle ma‘lûm yedimden müşterâ ve makbûz olup [esvâb] bahâsından mezbûr İbrahim Çelebi zimmetinde ba‘de külli hesâb on üç bin dört yüz akçe hakkım olup [taleb] eylediğimde edâdan imtinâ‘ eder suâl olunup alıverilmek murâdımdır deyicek gıbbe’s-suâl mezbûr İbrahim Çelebi cevâbında fi’l-vâki‘ müdde‘î-i mezbûr Artin yedinden müşterâ [ve] makbûz beynimizde kadri ve vaz‘-ı ve kıymeti ilm-i şer‘î birle ma‘lûm esvâb bahâsından ba‘de külli hesâb müdde‘î-i merkūma on üç bin dört yüz akçe lâzımü’l-edâ ve vâcibü’l-kazâ deynim vardır deyû bi tav‘ihî ikrâr ve i‘tirâf etmeğin ikrârı mûcebince meblağ-ı mezbûrü’n-na‘t on üç bin dört yüz akçeyi mezbûra edâ ve teslîm ile mezbûr İbrahim Çelebi ilzâm olunup mâ hüve’l-vâki‘ bi’t-taleb kayd şüd. Fi’l-yevmi’r-râbi‘ ve’l-ışrîn min şehri Ramazâni’l-mübârek li sene isneteyn ve seb‘în ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Receb Bey b. Habib, Mehmed Çelebi b. Hasan, Mehmed Beşe b. Ahmed el-Yesârî, Hamza Efendi b. Ahmed, Dilâver Beşe b. Abdullah, Hüseyin Beşe b. Hasan ve gayruhüm mine’l-hâzırîn.

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 170 - Hüküm no: 159 - Orijinal metin no: [34b-1])﻿

﻿

﻿

160. Hüküm

Hüseyin b. Yasin’in evini Hacı Osman b. Mahmud’a satması

Medîne-i Hazreti Ebâ Eyyûb el-Ensârî -dâme fî rıdvâni’l-Bârî- de Serv[i] mahallesi sâkinlerinden fahrü’l-emâsil ve’l-akrân Hüseyin b. Yasin nâm kimesne mahzarında meclis-i şer‘de işbu sıhhat-nisâbın sâhibi mefhar-i züvvârü’l-Haremeyni’ş-şerîfeyn es-sâ‘î beyne’s-Safâ ve’l-Merveteyn el-Hâc Osman b. Mahmud nâm kimesne mahzarında ikrâr ve takrîr-i kelâm edip akd-i âti’z-zikrin sudûruna değin silk-i mülk-i sahîhimde münselik olan emlâkimden mahalle-i mezbûrede vâki‘ bir tarafdan Aydın b. Abdullah mülkü ve bir tarafdan çörekî Mustafa mülkü ve tarafeyni tarîk-i âm ile mahdûd bir bâb fevkānî ve bir bâb tahtânî odaları ve fevkānî ve tahtânî iki sofa ve dört su kuyusunu ve hadîka-i zât-ı eşcâr-ı müsmire ve gayrı müsmireyi ve kenîfi müştemil mülk menzilimi bi cümleti’t-tevâbi‘ ve’l-levâhık ve kâffeti’l-menâfi‘ ve’l-merâfık beş yüz elli kıt‘a riyâlî guruş-ı kebîre müşârün-ileyh el-Hâc Osman Ağa’ya tarafeynden îcâb ve kabûlü hâvî bey‘-i bâtt-ı sahîh-i şer‘î ile bâtten bey‘ ve teslîm, ol dahi vech-i muharrer üzre iştirâ ve tesellüm ve kabz ve kabûl edip semeni olan mezbûrü’n-na‘t beş yüz elli kıt‘a riyâlî guruşu tamamen müşterî-i merkūm el-Hâc Osman Ağa yedinden alıp kabz edip menzili mahdûd-ı mezkûrda vechen mine’l-vücûh alâkam kalmadı müşterî-i mezkûrun mülk-i müşterâsı ve hakk-ı sarîhidir, keyfe mâ yeşâ’ mutasarrıf olsun dedikde gıbbe’t-tasdîki’ş-şer‘iyyi’l-vicâhiyyi’l-mu‘teber mâ hüve’l-vâki‘ kayd şüd. Fi’l-yevmi’l-hâmis aşer min şehri Ramazâni’l-mübârek li sene isneteyn ve seb‘în ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Hamza Efendi nâib-i recül, Derviş b. Yusuf, el-Hâc Abdullah b. Yusuf, Hüseyin Çelebi nâzır, Mehmed Çelebi Çukadâr ve gayruhüm mine’l-hâzırîn.

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 170 - Hüküm no: 160 - Orijinal metin no: [34b-2])﻿

﻿

﻿

161. Hüküm

Safiye bt. Abdullah’ın Cafer Paşa Vakfı’na borçlu olup vakıf mütevellisini vekil tayini

Medîne-i Hazreti Ebâ Eyyûb -dâme fî rıdvâni’l-Bârî- Câmi‘-i Kebîr mahallesi sâkinelerinden Safiye bt. Abdullah nâm hâtun meclis-i şer‘de yine medîne-i mezbûrede vâki‘ merhûm Cafer Paşa vakfı’na bi’l-fi‘l mütevellî olan hâmilü’l-kitâb Mehmed Çelebi b. Ahmed nâm bevvâb-ı sultânî mahzarında ikrâr-ı tâmm ve takrîr-i kelâm edip sâbıkan vakf-ı mezbûra mütevellî olan Halil Çelebi’den bin altmış dokuz senesi şehri Rebî‘ulevveli’nde yirmi dört kıt‘a ve bin yetmiş senesi Şa‘bânı’nda dahi on kıt‘a ve sene-i mezbûre Şevvâli’nde dahi elli kıt‘a ki cem‘an seksen dört kıt‘a riyâlî guruş ve kırk akçe istirbâh ve kabz edip benim ve kızım mezbûre Ayşe’nin mütevellî-i merkūm yedinde rehn-i makbûzum var iken bundan akdem ben bir husûs için vilâyet-i Anadolu’da Kal‘a-i sultâniye’de zevcim yanına gidip hâlâ geldiğimde kızım mezbûre Ayşe merhûme olmuş ve mezbûr Halil Çelebi tevliyyetden azl olunmuş bulunup mütevellî-i lâhık mezbûr Mehmed Çelebi beni bâlâda zikr olunan mâl-ı vakfın asıl ve fürû‘unu ve kızım müteveffât-ı mezbûreden bende olan mâl-ı vakfın asıl ve fürû‘unu kable’l-edâ firâr eder deyû havf edip benden kefîl-i melî taleb etmekle ben dahi kendi deynim olan seksen dört guruş ve kızım müteveffât-ı mezbûre deyni olan kırk dört guruş ve kırk akçe ki cem‘an yüz yirmi sekiz kıt‘a tâmmü’l-vezn riyâlî guruş asl-ı mâl-ı vakf-ı mezbûru ve bâlâda zikr olunan [35a] sinîn ve şühûrdan beri müctemi‘ ilzâm-ı ribh-i şer‘î olunan cem‘an üç bin akçeyi edâ ve teslîm etmezden mukaddem firâr ve gaybet edersem yedinde olan rihânımı sûk-ı sultânîde semen-i misli ile bey‘ ve semeninden deynim olan meblağ-ı mezbûru asıl ve fürû‘uyla alıp vakf için kabz edip bâkī kalırsa bana teslîme azl ve in‘izâlden masûne vekâlet-i devriyye ile mezbûr mütevellî Mehmed Çelebi’yi tarafımdan vekîl ve nâib-i menâb nasb ve ta‘yîn eyledim dedikde ol dahi vekâlet-i mezbûreyi kabûl ve merâsimini edâya müte‘ahhid olmağın mâ hüve’l-vâki‘ kayd şüd. Fi’l-yevmi’l-hâmis aşer min şehri Ramazâni’l-mübârek li sene isneteyn ve seb‘în ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Mustafa Çelebi b. Hüdâverdi, Halil Çelebi mütevellî-i sâbık, Mehmed b. Mahmud, Hamza Efendi nâib-i recül, Mustafa Çelebi b. Pervâne ve gayruhüm mine’l-hâzırîn.

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 171 - Hüküm no: 161 - Orijinal metin no: [34b-3])﻿

﻿

﻿

162. Hüküm

III. Murad’ın kızı Fahrî Sultan’ın kocası Dilâver Paşa’dan intikal eden malları satan vekili Süleyman Bey’den herhangi bir alacağı kalmadığı

Husûs-ı âti’l-beyânı mahallinde tahrîr için kıbel-i şer‘den bi’t-taleb irsâl olunan mevlânâ Sâlih Efendi b. Mehmed, ol dahi zeyl-i kitâbda muharrerü’l-esâmî olan müslimîn ile medîne-i hazreti Ebâ Eyyûb el-Ensârî -dâme fî rıdvâni’l-Bârî- de vâki‘ Debbâğlar Deresi demekle ma‘rûf mahalde sâkine fahrü’l-muhadderât zevi’l-muvakkarât tâcü’l-mestûrât aliyyetü’z-zât safiyyetü’s-sıfât Fahrî Sultan bt. el-merhûm el-mebrûr ed-darrâc ilâ medârici rahmeti Rabbihi’l-gafûr Sultan Murad Hân -aleyhi’r-rahmeti ve’l-gufrân-hazretlerinin sa‘âdet-hânelerine varılıp akd-i meclis-i şer‘-i şerîf olundukda, sultân-ı müşârün-ileyhâ meclis-i ma‘kūd-ı mezkûrda, işbu kitâb-ı sıhhat-nisâbın sâhibi kıdvetü’l-emâcid ve’l-ekârim câmi‘ü’l-mehâmid ve’l-mekârim Sultanzâde Süleyman Bey b. el-merhûm Davud Paşa mahzarında tav‘an ikrâr ve takrîr-i kelâm edip bundan akdem fevt olan zevcim merhûm Dilâver Paşa zimmetinde mütekarrir olan mehr-i müeccelim mukābelesinde mecmû‘-ı muhallefâtı hatt-ı şerîf-i sa‘âdet-makrûn ile bana ihsân buyurulmağın ben dahi muhallefât-ı müteveffâ-yı mezbûru izn-i hâkim-i askerî ile sûk-ı sultânîde semen-i misli ile bey‘ ve kabz-ı semen ve bana îsâle mûmâ-ileyh Süleyman Bey’i tarafımdan vekîl ve nâib-i menâb nasb ve ta‘yîn eylediğimde ol dahi vekâlet-i mezbûreyi kabûl ve târih-i mezbûrda mahrûse-i Galata’da kassâm-ı askerî olan Hasan Efendi ma‘rifetiyle muhallefât-ı müteveffâ-yı mezbûru sûk-ı sultânîde bi’l-vekâle bey‘ ve kabz-ı semen eyledikden sonra defteri kassâm mûcebince makbûzu olan meblağı tamamen bana def‘ ve teslîm, ben dahi kabz ve tesellüm etmişidim el-hâletü hâzihî husûs-ı mezbûra ve mütâlebât ve eymân ve muhâsamâtdan mûmâ-ileyh Süleyman Bey’in zimmetini ibrâ-i âmm-ı kātı‘ü’n-nizâ‘ ile ibrâ ve iskāt eyledim min ba‘d mûmâ-ileyh Süleyman Bey ile merhûm Dilâver Paşa muhallefâtına ve sâir husûsa müte‘allik da‘vâ ve nizâ‘ım yokdur, zuhûr dahi ederse lede’l-hükkâmi’l-kirâm kebîrihimi’llâhi’l-meliki’l-Allâm mesmû‘a ve makbûle olmasın deyicek gıbbe’t-tasdîki’ş-şer‘iyyi’l-vicâhiyyi’l-mu‘teber mâ hüve’l-vâki‘ kayd şüd. Fi’l-yevmi’s-sâbi‘ min şehri Ramazâni’l-mübârek li sene isneteyn ve seb‘în ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Fahrü’l-akrân Çorbacı Mustafa Ağa b. Ahmed, Zevi’l-imtisâl Reyhan Ağa Reis-i ağayân-ı sultân-ı mûmâ-ileyhâ, Üveys Bey b. Mehmed Kethüdâ-yı Teberdârân, Şaban Bey Ser-bölük, Hüseyin Çelebi b. Ali, İbrahim Bey b. Yakub ve gayruhüm mine’l-hâzırîn.

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 172 - Hüküm no: 162 - Orijinal metin no: [35a-1])﻿

﻿

﻿

163. Hüküm

Dimitri v. Yorgi’nin ev ve arsasını Gelibolulu Dimitri’ye satması

Mahrûse-i Galata’ya tâbi‘ Beyoğlu demekle ma‘rûf mahalde sâkine Dimitri v. Yorgi nâm zimmî meclis-i şer‘-i şerîfde işbu hâmilü’s-sifr Gelibolulu diğer Dimitri v. ( ) nâm zimmî tarafından ikrâr-ı âti’l-beyânı tasdîke vekîl olan Toma v. Yorgi nâm zimmî vekîl muvâcehesinde ikrâr ve takrîr-i kelâm edip Hâslar kazâsına tâbi‘ nefs-i Midye kasabasında vâki‘ bir tarafdan Karaca nâm zimmî mülkü ve iki tarafdan vâdi ve Sefer Çelebi mülkü ve bir tarafdan tarîk-i âm ile mahdûd bir bâb tahtânî ve bir bâb fevkānî oda ve cüneyne-i zât-ı eşcâr-ı müsmire ve gayrı müsmireyi müştemil mülk menzilimi bi cümleti’t-tevâbi‘ ve’l-levâhık mersûm diğer Dimitri’ye bin iki yüz fıddî nakd-i râyic fi’l-vakt akçeye tarafeynden îcâb ve kabûlü hâvî bey‘-i bâtt-ı sahîh-i şer‘î ile bâtten bey‘ ve teslîm edip ol dahi vech-i muharrer üzre iştirâ ve tesellüm ve kabz ve kabûl eyledikden sonra yine menzili mahdûd-ı mezkûr kurbunda vâki‘ merhûm ve mağfûr Sultan Selim Hân evkāfı arâzisinden olup bakla ve sâir hadravât garsiyçün mevzû‘a tahmînen bir dönüm arsa-i hâliyemi evkāf-ı mezbûr mütevellîsi ma‘rifetiyle üç yüz akçe bedel mukābelesinde tefvîz bi’l-ferâğ eylediğimde ol dahi vech-i muharrer üzre tefevvüz ve kabûl edip semen-i mezbûr ile bedel-i merkūm ki cem‘an iki bin beş yüz akçeyi tamamen müşterî-i mersûm diğer Dimitri yedinden alıp kabz eyledim ba‘de’l-yevm menzili mezbûr merkūm diğer Dimitri’nin mülk-i müşterâsı ve ol arsa dahi dâhil-i taht-ı tasarrufu olmuşdur, keyfe mâ yeşâ’ mutasarrıf olsun dedikde gıbbe’t-tasdîki’l-mu‘teber mâ hüve’l-vâki‘ kayd şüd. Fi’l-yevmi’l-hâmis aşer min şehri Ramazâni’l-mübârek li sene isneteyn ve seb‘în ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Mehmed Beşe b. Mahmud, Ahmed Efendi el-Kassâm, Eyüb Çelebi el-Mukayyid, Bayram Sofu b. Mehmed, Sâlih Mehmed Efendi b. Ali ve gayruhüm mine’l-hâzırîn.

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 173 - Hüküm no: 163 - Orijinal metin no: [35a-2])﻿

﻿

﻿

164. Hüküm

Fahrî Sultan’ın köle ve câriyelerini âzat etmesi

Tahakkuk-ı özr-i şer‘î ile husûs-ı âti’l-beyânı mahallinde ketb ve tahrîri iltimâs olunmağın savb-ı şerî‘at-ı mutahharadan mevlânâ Sâlih Mehmed Efendi b. Mehmed irsâl olunup zeyl-i kitâbda muharrerü’l-esâmî cemâ‘at-i müslimîn ile medîne-i hazreti Ebâ Eyyûb el-Ensârî -radiye anhu Rabbühü’l-Bârî-’de Debbâğlar Deresi demekle meşhûr mahalde sâkine olup kıdvetü’l-muhadderât zübdetü’l-muvakkarât tâcü’l-mestûrât aliyyetü’z-zât safiyyetü’s-sıfât Fahrî Sultan bt. el-merhûm el-mağfûr ed-darrâc ilâ medârici rahmeti Rabbihi’l-gafûr Sultan Murad Hân -eskenehu’llâhu te‘âlâ fî a‘le’l-cinân-hazretlerinin sa‘âdet-hânelerine varılıp akd-i meclis-i şer‘-i şerîf eyledikde sultân-ı müşârün-ileyhâ meclis-i ma‘kūd-ı mezkûrda ikrâr-ı tâmm ve takrîr-i kelâm edip işbu dünyâ-yı denî bî-sebât ve bî-bekā olup sıhhatinin âkıbeti mevt, devletinin ahırı fevt, na‘îmi zıll-ı zâ’il, mukīmi za‘îf-i râhil olduğuna âlime ve câzime olduğundan mâ‘adâ, küllü nefsin zâ’ikatü’l-mevt ve küllü hayyin yülâkīhi’l-fevt mefhûmu dahi ma‘lûmum olmağla işbu âlem-i fenâ ve şuhûddan menzili bekā ve hulûda rıhlet etmezden mukaddem ba‘zı sadakāt-ı mebrûre inşâsına niyet ve muzâfen ilâ mâ ba‘de’l-mevt şöyle vasiyyet eyledim ki bi irâdeti’llâhi’l-meliki’l-Müte‘âl ben bu âlem-i fenâdan sarây-ı bekāya intikāl ve irtihâl eylediğimde silk-i mülk-i sahîhimde münselik bulunan abd-i memlûk ve cevârî-i memlûkemin küllîsi malımdan âzâde olup sâir ahrâr-ı asliyyîn ve harâir-i asliyyât gibi hür ve hürre olsunlar ve cümle malike olup ism-i mâl ıtlâk olunan esvâb ve eskālim sultân-ı selâtîn-i zamân hemser-i sâye-i sübhân hülâsatü’l-mâi ve’t-tîn halîfe-i resûl-i Rabbü’l-âlemîn pâdişâh-ı âlem-penâh -ebbede’llâhu te‘âlâ devletühû ve ibkāhu-hazretlerinin re’y-i şerîf-i âlem-ârâlarıyla cümle-i utekā ve atîkalarım beyninde tevzî‘ olunup kemâl-i keremlerinden vasiyyetimi tecvîz buyurup indillâhi te‘âlâ nâ’il-i ecr-i cezîl ve sevâb-ı cemîl ihrâz buyuralar ve tenfîz-i vasiyyet için işbu hâmilü’l-kitâb mefharü’l-e‘âlî ve’l-e‘âzim câmi‘ü’l-me‘âlî ve’l-mekârim Sultanzâde Süleyman Bey b. el-merhûm Davud Paşa vasiyy-i muhtâr nasb ve ta‘yîn eyledim deyû buyurduklarında anlar dahi vesâyet-i mezbûreyi kabûl ve hıdemât-ı lâzımesini edâya müte‘ahhid olmağın vâki‘ hâli mevlânâ-yı mezbûr mahallinde tahrîr, ba‘dehû meclis-i şer‘a gelip alâ vukū‘ihî inhâ ve takrîr etmeğin mâ cerâ’l-ibtigā kayd şüd. Fi’l-yevmi’s-sâmin min şehri Ramazâni’l-mübârek li sene isneteyn ve seb‘în ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Fahrü’l-akrân Mustafa Ağa b. Ahmed Çorbacı, Reyhan Ağa b. Ali Reis-i bevvân-ı sultân-ı müşârün-ileyhâ, Şaban Bey Ser-bölük, İbrahim b. Yakub, Hüseyin Çelebi b. Ali ve gayruhüm mine’l-hâzırîn.

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 173 - Hüküm no: 164 - Orijinal metin no: [35b-1])﻿

﻿

﻿

165. Hüküm

Mehmed Efendi b. Şeyh Ali’nin vefat eden Ayşe Hatun’da olan alacağını vasîsi Nureddin Çelebi’den alması gerektiği

Medîne-i Hazreti Ebâ Eyyûb el-Ensârî -dâme fî rıdvâni’l-Bârî- de Çavuş Kasım mahallesinde sâkin Mehmed Efendi b. eş-Şeyh Ali meclis-i şer‘de işbu kitâb-ı sıhhat-nisâbın sâhibi Nureddin Çelebi b. Mustafa nâm kimesne mahzarında ikrâr-ı tâmm ve takrîr-i kelâm edip medîne-i mezbûrede Zeyneb Hâtun mahallesinde sâkine iken bundan akdem fevt olan Ayşe Hâtun [bt.] eş-Şeyh Mahmud zimmetinde cihet-i karz-ı şer‘îden kırk bir bin yedi yüz akçe hakkım olup kable’l-edâ fevt olmağla zimmetinde bâkī kalıp lâkin mezbûr Nureddin Çelebi diyâr-ı âharda bulunmağla muhallefât-ı müteveffât-ı mezbûreye medîne-i mezbûre beytülmâli emîni vaz‘-ı yed etmeğin ben dahi emîn-i mezbûr muvâcehesinde meblağ-ı mezbûrun yirmi yedi bin akçesini isbât eyleyip mâ‘adâsı dahi isbât sadedinde iken mezbûr Nureddin Çelebi zuhûr ve isbât-ı verâset etmeğin ben dahi meblağ-ı mezbûru merkūm Nureddin Çelebi’den yedimde olan hüccet-i şer‘iyye mûcebince taleb ve da‘vâ eylediğimde ol dahi bir mikdârını edâdan ta‘allül etmekle beynimizde münâza‘ât-ı kesîre cereyân etmişidi el-hâletü hâzihî beynimizde muslihûn tavassut edip meblağ-ı mezbûr da‘vâsından Nureddin Çelebi ile beni on yedi bin fıddî nakd-i râyic fi’l-vakt akçe üzerine inşâ-i akd-i sulh eylediklerinde ben dahi sulh-i mezbûru kabûl ve bedel-i sulh olan mezbûrü’n-na‘t on yedi bin akçeyi tamamen merkūm Nureddin Çelebi yedinden alıp kabz edip müsbet ve gayrı müsbet cem‘an kırk bir bin yedi yüz akçe da‘vâsından mezbûr Nureddin Çelebi’nin zimmetini ibrâ ve iskāt eyledim ba‘de’l-yevm mezkûr Nureddin Çelebi ile vechen mine’l-vücûh ve sebeben mine’l-esbâb da‘vâ ve nizâ‘ım yokdur dedikde mâ hüve’l-vâki‘ kayd şüd. Fi’l-yevmi’s-sâdis aşer min şehri Ramazâni’l-mübârek li sene isneteyn ve seb‘în ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Mustafa Çelebi b. Rıdvan, Mehmed b. Ali, Halil b. Hasan, Ahmed Çelebi b. İslâm, Mehmed Ağa b. Eyüb, Dilâver Muhzır, Üveys? muhzır ve gayruhüm mine’l-hâzırîn.

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 174 - Hüküm no: 165 - Orijinal metin no: [35b-2])﻿

﻿

﻿

166. Hüküm

Yani v. Andriye ile Yorgi v. Dimo’nun alacak davasında anlaştıkları

Medîne-i Hazreti Ebâ Eyyûb el-Ensârî -dâme fî rıdvâni’l-Bârî- de mumcu olan Yani v. Andriye nâm zimmî meclis-i şer‘de Yorgi v. Dimo nâm bakkal zimmî muvâcehesinde üzerine da‘vâ edip her sırığı? beş yüz ellişer akçeye olmak üzre yedimden müşterâ ve makbûz beş sırık? mum bahâsından merkūm Yorgi zimmetinde cem‘an iki bin yedi yüz elli akçe hakkım olup taleb eylediğimde edâda ta‘allül ve ta‘annüd etmeğin beynimizde münâza‘ât-ı kesîre cereyân etmişidi el-hâletü hâzihî beynimizde muslihûn tavassut edip da‘vâ-yı mezkûrumdan merkūm Yorgi ile beni iki bin iki yüz fıddî nakd-i râyic fi’l-vakt akçe üzerine inşâ-i akd-i sulh eylediklerinde ben dahi sulh-i mezbûru kabûl ve bedel-i sulh olan mezbûrü’n-na‘t iki bin iki yüz akçeyi tamamen merkūm Yorgi yedinden alıp kabz edip husûs-ı mezbûra müte‘allik de‘âvî ve mütâlebât ve eymân ve muhâsamâtdan mersûm Yorgi’nin zimmetini ibrâ eyledim dedikde gıbbe’t-tasdîki’ş-şer‘î mâ hüve’l-vâki‘ kayd şüd. Fi’l-yevmi’s-sâbi‘ aşer min şehri Ramazâni’l-mübârek li sene isneteyn ve seb‘în ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: İbrahim Beşe b. Ebûbekir, Mehmed Beşe b. Abdullah, Hüseyin b. Hasan, Dilâver Beşe b. Abdullah ve gayruhüm mine’l-hâzırîn.

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 175 - Hüküm no: 166 - Orijinal metin no: [36a-1])﻿

﻿

﻿

167. Hüküm

Ayşe bt. Mehmed’in Emine bt. Derviş’e kocasına kefil olması sebebiyle borçlu olduğu

Mahrûse-i Galata tevâbi‘inden kasaba-i Kasımpaşa’da Tozkoparan mahallesi sâkinelerinden bâ‘isetü’l-kitâb Emine bt. Derviş nâm hâtun meclis-i şer‘-i şerîfede Ayşe bt. Mehmed nâm hâtun mahzarında üzerine da‘vâ ve takrîr-i kelâm edip târih-i kitâbdan üç sene mukaddem mezbûre Ayşe’nin zevci gāib ani’l-meclis Sefer nâm kimesne benden on beş bin fıddî nakd-i râyic fi’l-vakt akçe istikrâz ve kabz edip ben dahi vech-i muharrer üzre ikrâz ve teslîm edip mezbûrdan rehin ve yâhud kefîl taleb eyledikde zevcesi mezbûre Ayşe emr ve kabûlü hâvî kefâlet-i sahîha-i şer‘iyye ile kefîl olmuşidi el-hâletü hâzihî mezbûr Sefer firâr ve gaybet etmekle kefîli olan zevcesi mezbûre Ayşe’den kefâleti hasebiyle taleb eylediğimde edâdan imtinâ‘ eder hâlâ suâl olunup alıverilmek matlûbumdur deyicek gıbbe’s-suâl mezbûre Ayşe cevâbında fi’l-hakīka zevcim mezbûr Sefer müdde‘iye-i mezbûre Emine’den târih-i mezbûr[da] ber minvâl-i muharrer üzre on beş bin akçe istikrâz ve kabz edip ol dahi vech-i mübeyyen üzre ikrâz ve teslîm ve zevcin mezbûrdan rehin ve yâhud kefîl taleb eylediğinde ben dahi emr ve kabûlü hâvî kefâlet-i sahîha-i şer‘iyye ile kefîl bi’l-mâl olmuşidim hâlâ zevcim mezbûr meblağ-ı merkūmu kable’l-edâ firâr ve gaybet etmeğin meblağ-ı mezbûr kefâletime binâen müdde‘iye-i mezbûre Emine’ye zimmetimde lâzımü’l-edâ deynimdir deyû bi tav‘ihâ ikrâr ve i‘tirâf etmeğin ikrâr mûcebince zikr olunan on beş bin akçeyi lede’z-zafer zevci mezbûr Sefer’den eyitmek üzre müdde‘iye-i mezbûre Emine’ye edâ ve teslîm, kefîl olan merkūme Ayşe’ye tenbîh olunup mâ hüve’l-vâki‘ kayd şüd. Fi’l-yevmi’s-sâbi‘ min şehri Ramazâni’l-mübârek li sene isneteyn ve seb‘în ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Hüseyin Çelebi b. Ali, Diğer Hüseyin b. Hasan, Sâlih Mehmed Efendi b. Mehmed, Ali Beşe er-Râcil, Dilâver muhzır ve gayruhüm mine’l-hâzırîn.

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 176 - Hüküm no: 167 - Orijinal metin no: [36a-2])﻿

﻿

﻿

168. Hüküm

Mehmed Beşe b. Ahmed’in arsa ve tarlasını Vasil v. Koyo’ya satması

Vilâyet-i Rumeli’nde Piriştine kazâsına tâbi‘ Karahani nâm karye sükkânından Mehmed Beşe b. Ahmed nâm kimesne mahfil-i şer‘de işbu râfi‘ü’s-sifri’ş-şer‘î Vasil v. Koyo nâm zimmî muvâcehesinde bi’t-tav‘ ve’r-rızâ lâ-bi’l-kerh ve’l-cezâ ikrâr ve i‘tirâf edip akd-i câ’i’z-zikrin sudûruna değin zabt ve taht-ı tasarrufumda olan emlâkimden olan karye-i mezbûrede vâki‘ iki tarafdan müşterî-i mezbûr mülkü ve bir tarafdan Piyo nâm zimmî mülkü ve taraf-ı âharı tarîk-i hâs ile mahdûd mülk menzil arsasını cümle tevâbi‘ ve levâhıkı ile yine karye-i mezbûre hudûdu dâhilinde vâki‘ lede’l-ahâlî ve’l-cîrân ma‘lûmü’l-hudûd sekiz çapalık iki kıt‘a mülk bağımı dahi cümle tevâbi‘ ve levâhıkı ile merkūm Vasil’e tarafeynden îcâb ve kabûlü hâvî bey‘-i bâtt-ı kat‘î yedi yüz nakd-i râyic fi’l-vakt akçeye bâtten bey‘ edip ol dahi minvâl-i muharrer üzre iştirâ ve kabûl eyledikden sonra yine karye-i mezbûre sınırı dâhilinde vâki‘ lede’l-ahâliyi’d-diyâr ma‘lûmü’l-kıta‘ ve’l-mikdâr bir kıt‘a çayır ile kırk dönüm tarlalarımın dahi hakk-ı tasarruflarını sâhib-i arz ma‘rifetiyle mezbûr Vasil’e iki bin üç yüz akçe bedel mukābelesinde ferâğ ve tefvîz edip ol dahi vech-i meşrûh [üzre] tefevvüz ve kabûl eyleyip semen-i mezbûr yedi yüz akçe ile bedel-i mersûm ki cem‘an üç bin akçeyi müşterî-i merkūm Vasil yedinden tamamen alıp kabz eylediğimden sonra arsa-i mahdûd-ı mezkûr ile bir kıt‘a bağı ve ol tarlaları mahallinde zabt ve tasarrufa tarafımdan mezbûr Vasil’i taslît eyledim min ba‘d arsa-i mahdûd-ı mezkûr mülk-i müşterâsı ve arâzi-i mersûme dahi dâhil-i hakk-ı tasarrufu olmuşdur, keyfe mâ yeşâ’ mutasarrıf olsun dedikde mâ hüve’l-vâki‘ kayd şüd. Fi’l-yevmi’t-tâsi‘ aşer min şehri Ramazâni’l-mübârek li sene isneteyn ve seb‘în ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Harunlu? Mehmed Ağa, Mehmed Beşe b. Ali, Murtaza Bey, İbrahim b. Hasan, Ahmedoğlu Hasan ve gayruhüm mine’l-hâzırîn.

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 177 - Hüküm no: 168 - Orijinal metin no: [36a-3])﻿

﻿

﻿

169. Hüküm

Belkıs bt. Mehmed’in İbrahim Beşe b. Mehmed’den muhâlaa yoluyla boşanması

Medîne-i Hazreti Ebâ Eyyûb el-Ensârî -dâme fî rıdvâni’l-Bârî-’de Koca Kasım Paşa mahallesi sâkinelerinden Belkıs bt. Mehmed nâm hâtun meclis-i şer‘de zevci işbu bâ‘isü’l-kitâb İbrahim Beşe b. Mehmed nâm kimesne mahzarında ikrâr ve takrîr-i kelâm edip zevcim mezbûr İbrahim Beşe ile hüsn-i zindegânemiz olmamağın beynimizde şikāk vâki‘ olmağla zimmetinde mütekarrir olan iki bin akçe mehr-i müeccelimden ve nafaka-i iddet-i mu‘ayyene ve me’ûnet-i süknâmdan fâriğa olmak üzre zevcim mezbûr İbrahim Beşe ile muhâla‘a eyleyip zevciyyete müte‘allik âmme-i de‘âvî ve mütâlebât ve eymân ve muhâsamâtdan zimmetini ibrâ-i âmm-ı kātı‘ü’n-nizâ‘la ibrâ ve iskāt-ı tâmm-ı rāfi‘u’l-hısâm birle iskāt eyledim dedikde mezbûr İbrahim Beşe meclis-i mezbûrda, zevcem merkūme Belkıs ile vech-i muharrer üzre olan hul‘-ı mezbûru kabûl ve zevciyyete ve sâir husûsa müte‘allik cemî‘ de‘âvî ve mütâlebâtdan ben dahi zimmetini ibrâ ve iskāt eyledim deyicek gıbbe’t-tasdîki’ş-şer‘î mâ hüve’l-vâki. Fi’l-yevmi’s-sâbi‘ aşer min şehri Ramazâni’l-mübârek li sene isneteyn ve seb‘în ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Hamza Efendi nâib-i recül, Hüseyin b. Ali, Mehmed b. Mahmud, Ali Beşe er-Râcil ve gayruhüm mine’l-hâzırîn.

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 177 - Hüküm no: 169 - Orijinal metin no: [36b-1])﻿

﻿

﻿

170. Hüküm

Mustafa Beşe b. Mehmed’in, boşamış olduğu karısına mehrini ödemesi

Medîne-i Hazreti Ebâ Eyyûb el-Ensârî -dâme fî rıdvâni’l-Bârî-’de Nişancı Paşa mahallesi sâkinelerinden bâ‘isetü’l-kitâb Sâkine bt. Mehmed nâm hâtun meclis-i şer‘de zevc-i mutallıkı Mustafa Beşe b. Mehmed nâm recül mahzarında üzerine takrîr-i da‘vâ edip zevcim mezbûr Mustafa Beşe beni tatlîk etmeğin mütekarrir olan iki bin akçe mehr-i müeccelimin ve nafaka-i iddet-i mu‘ayyene ve me’ûnet-i süknâmın alıverilmesi matlûbumdur deyicek gıbbe’s-suâl mezbûr Mustafa Beşe [cevâbında] fi’l-hakīka mezbûre Sâkine’yi tatlîk eyledim zimmetimde iki bin akçe mehr-i müeccel ve nafaka-i iddet ve me’ûnet-i süknâsı bâkīdir deyû bi tav‘ihî ikrâr ve i‘tirâf etmeğin ikrârı mûcebince mehr-i müecceli iki bin akçeyi nafaka-i iddet ve me’ûnet-i süknâsı için dahi beş yüz akçe cem‘an iki bin beş yüz akçeyi zevcesi mezbûre Sâkine’ye edâ ve teslîm ile mezbûr Mustafa Beşe ilzâm olunup mâ hüve’l-vâki‘ kayd şüd. Fi’s-sânî aşer min şehri Ramazâni’l-mübârek li sene isneteyn ve seb‘în ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Receb Bey b. Maden Kethüdâ, Dilâver b. Abdullah, Hüseyin b. Tayyib ve gayruhüm mine’l-hâzırîn.

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 178 - Hüküm no: 170 - Orijinal metin no: [36b-2])﻿

﻿

﻿

171. Hüküm

Kaçak köleye nafaka tayini

Mahmiye-i İstanbul hısnı ebvâbından Edirnekapısı hâricinde vâki‘ Küçük Hâslar’da hâlâ za‘îmü’l-vakt olan Mehmed Beşe b. Mustafa Beşe nâm râcil meclis-i şer‘-i şerîfde uzun boylu kerteles burunlu açık kaşlı elâ gözlü sarı bıyıklı Rûsiyyü’l-asl Yuvan v. ( ) nâm abd-i âbıkı ihzâr ve muvâcehesinde takrîr-i kelâm edip işbu gulâm-ı mevsûf-ı mezkûru ayağında olan demir rık ve âbık olmak üzre ahz ve ihzâr-ı şer‘ eylemişdir hâlâ suâl olunup sâhibi zuhûr edinceye kadar ma‘rûf nafaka farz ve takdîm olunmak matlûbumdur deyicek isre’l-istintâk merkūm Yuvan rık ve ibâkını mu‘terif olmağın hâkim-i muvakki‘-i sadr-ı kitâb hazretleri dahi âbık-ı merkūmun nafaka ve sâir havâic-i zarûriyyesi için beher yevm onar akçe nafaka farz ve takdîr ve inde’z-zarûre istidâne ve sâhibi zuhûr ettikde rücû‘a zâbit-i merkūma izin birle mâ hüve’l-vâki‘ kayd şüd. Fi’l-yevmi’s-sâbi‘ min şehri Ramazâni’l-mübârek li sene isneteyn ve seb‘în ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Ali Beşe er-Râcil, Hüseyin Çelebi b. Ali, Dilâver b. Abdullah, Hamza Efendi nâib-i recül ve gayruhüm mine’l-hâzırîn.

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 178 - Hüküm no: 171 - Orijinal metin no: [36b-3])﻿

﻿

﻿

172. Hüküm

Ümmühâni bt. Rıdvan’ın muhâlaa yoluyla boşandığı

Medîne-i Hazreti Ebâ Eyyûb el-Ensârî mahallâtından Bıçakçı Ferhad mahallesinde sâkine olan Ümmühâni bt. Rıdvan nâm hâtun meclis-i şerî‘at-ı şerîfe-i garrâ ve mahfil-i tarîkat-i refî‘a-i zehrâda hâzıre olup hâmil-i hâze’l-kitâb Hüseyin b. Hasan nâm zevci ile muhâla‘a yaptı. Zevc-i mezbûr da nikâhında ta‘ahhüd ettiği râyicü’l-vakt dört bin akçe-i Osmânî mehr-i müecceli, beynlerinde mu‘ayyen ve mukadder iddet nafakası ve me’ûnet-i süknâsı zevcesi üzerine olmak üzre zevce-i merkūme ile muhâla‘a yaptı. Zevce-i mezbûre bu sûretle yeni bir nikâh yapılmadan ve mehir ödenmeden helâl olmayacak şekilde zevc-i merkūmundan ayrılmış oldu. Sonra her biri cemî‘-i de‘âvî, mütâlebât, eymân ve muhâsamâtdan umûmen, zevciyyetle alâkalı da‘vâdan husûsen yek diğerinin zimmetini ibrâ-i âm ile husûmet ve nizâyı bertaraf edecek şekilde ibrâ etti. Cerâ zâlike ve hurrire fi’l-yevmi’s-sâlis ve’l-ışrîn min şehri Ramazâni’l-mübârek sene isneteyn ve seb‘în ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Mustafa Beşe b. Mehmed, diğer Mustafa Beşe b. Yusuf, Ahmed Çelebi b. Ali, İbrahim Beşe b. Resul, Yusuf Beşe b. Resul, Yusuf Beşe b. İsâ ve gayruhüm mine’l-hâzırîn

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 179 - Hüküm no: 172 - Orijinal metin no: [36b-4, Arapça])﻿

﻿

﻿

173. Hüküm

Sakine bt. Süleyman’ın vakfettiği harap evin vasîleri tarafından İbrahim b. Resul’e devri

Vilâyet-i Anadolu’da Kaliçeküre kasabası sâkinelerinden Ümmühâni bt. Abdi nâm hâtun tarafından husûs-ı âti’z-zikri ikrâra ve meblağ-ı câ’i’l-beyânı ahz ve kabza vekîli olup mezbûrenin zâtını ma‘rifet-i şer‘iyye ile ârifân olan Abdülhalim b. Hüsameddin ve Hamza b. Halil nâm kimesneler şehâdetleriyle şer‘an vekâleti sâbite olan sadrî kebîr oğlu Mehmed Bey b. İbrahim el-Cündî meclis-i şer‘-i şerîfde işbu râfi‘ü’l-kitâb İbrahim b. Resul nâm kimesne mahzarında bi’l-vekâle ikrâr ve takrîr-i kelâm edip vâlidem müvekkile-i mezbûrenin vâlidesi olup bundan akdem merhûm olan sâhibetü’l-hayrât Sâkine Hâtun bt. Süleyman bin on dokuz senesi Cemâziyelevveli evâsıtında silk-i mülk-i sahîhimde münselik ve semt-i zabt-ı tasarrufumda münharıt olan emlâkimden medîne-i hazreti Ebâ Eyyûb el-Ensârî -dâme fî rıdvâni’l-Bârî-’de Kiremitçi Süleyman mahallesinde vâki‘ bir tarafdan Keyvan Bey vakfı ve bir tarafdan Bektaş Bey mülkü ve bir tarafdan Latifzâde mülkü ve taraf-ı râbi‘i tarîk-i âm ile mahdûd iki bâb fevkānî oda ve kurbunda bir sagīr oda dahi ve bir sofa ve tahta-pûş ve su kuyusu ve kenîfi müştemil mülk menzilini cemî‘ tevâbi‘ ve levâhıkı ile hasbeten lillâh vakf-ı sahîh-i lâzım ile vakf ve haps edip süknâsı evvelâ kendi nefsine ba‘dehâ evlâdına ve evlâd-ı evlâdına ve evlâd-ı evlâd-ı evlâd-ı evlâdına neslen ba‘de nesl ve karnen ba‘de karnin ve ba‘de’l-inkırâz bir recül-i sâlihe ki evlâdına ve gayrıdan her gün sabâh namazından sonra üç İhlâs-ı şerîf ve her gece ba‘de’l-işâ bir sûre-i Mülk tilâvet edip her gün dahi ba‘de salâti’z-zuhr Benî Hâşimiyy-i Arabî Muhammed Mustafa -sallallâhu aleyhi ve sellem ve âlihî ve sahbihî ve sellem-hazretlerine yüz salât-ı şerîfe getirip sevâbını rûhuma ihdâ edeler deyû şart ve ta‘yîn edip hâlâ menzili vakf mezbûrun nevbet-i süknâsı ber mûceb-i şart-ı vâkıf vâlidem müvekkile-i mezbûreye isâbet ve intikāl edip lâkin mürûr-ı eyyâm ve kürûr-ı a‘vâm ile menzili mezbûru ta‘mîre kādire olmayıp ve ta‘mîr için vakf-ı âhar dahi olmamağla menzili mezbûrda olan hakk-ı süknâsı mezbûr İbrahim’e yedi bin nakd-i râyic fi’l-vakt akçe bedel mukābelesinde tefvîz bi’l-ferâğ eylediğinde ol dahi vech-i muharrer üzre tefevvüz ve kabûl edip bedel-i ferâğ olan mezbûrü’n-na‘t yedi bin akçeyi tamamen vâlidem müvekkile-i mezbûre için merkūm İbrahim yedinden alıp kabz eyledim ba‘de’l-yevm menzili mahdûd-ı mezkûrda vâlidem müvekkile-i mezbûrenin ve benim dahi alâka ve medhalim kalmadı deyicek müvekkile-i mezbûrenin âhar oğlu Mustafa b. İbrahim kendi tarafından asâleten ve âhar karındaşı Ali kıbelinden dahi ikrâra vekîl olup yine şâhidân-ı mezbûrân şehâdetleriyle vekâleti sâbite olmağın vekâleten meclis-i mezbûrda merkūm İbrahim mahzarında ikrâr ve takrîr-i kelâm edip menzili vakf-ı mezkûr vâlidemin vefâtından sonra şart-ı vâkıf üzre bana ve karındaşlarımız mezbûrâna intikāl edip lâkin menzili mezbûr harâb olup bir vechile kābil-i süknâ olmadığından mâ‘adâ biz cümlemiz diyâr-ı âharda mutavattın olduğumuz ecilden vâlidemiz müvekkile-i mezbûre menzili mezbûru merkūm İbrahim’e cümlemizin rızâsıyla eyitmiş idi biz dahi rızâ ve hüsn-i ihtiyârımız ile menzili mezbûrdan fâriğ olup kat‘-ı alâka eyledik mezbûr İbrahim şart-ı vâkıf üzre İhlâs-ı şerîf ve sûre-i Mülk ve salavât-ı şerîfeyi beher gün ve her gece tilâvet edip sevâbını rûh-ı vâkıfeye ihdâ ede deyicek mahalle-i mezbûre imâmı Mustafa Efendi b. Mehmed el-Hâc Ebûbekir el-Müezzin ve Mehmed Çelebi b. Ahmed ve Hasan Çelebi b. Mustafa ve Ahmed Çavuş b. Halil ve sâir cemm-i gafîr meclis-i şer‘a gelip her biri menzili mezbûrun harâb olup kābil-i süknâ olmadığını ve merkūm İbrahim sulehâdan olup sekeneye eşedd-i ihtiyâc ile muhtâc olduğunu her biri haber verdiklerinde hâkim-i muvakki‘-i sadr-ı kitâb olan âlim-i rabbânî kâmil-i samedânî alemü’l-ilm ve’l-hüdâ menârü’l-fazl ve’t-tükā efendi hazretleri dahi menzili mahdûd-ı mezkûru mezbûr İbrahim’e tevcîh buyurup şart-ı vâkıfe ile amel ve mürâ‘âta ba‘de’t-tenbîh menzili mezbûrun tasarrufu için işbu vesîka-i enîka sebt olundu. Fi’l-yevmi’s-sâ[lis?] aşer min şehri Ramazâni’l-mübârek li sene isneteyn ve seb‘în ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Şaban Çelebi b. Osman, Mehmed Beşe Çukadâr, İslâm Bey b. Mehmed, Emrullah b. Mehmed, İbrahim b. Nasrullah Hüseyin muhzır ve gayruhüm mine’l-hâzırîn.

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 179 - Hüküm no: 173 - Orijinal metin no: [37a-1])﻿

﻿

﻿

174. Hüküm

Mehmed Beşe b. Abdullah’ın ev, bağ ve bostanını Şiro v. İstati’ye satması

Vilâyet-i Rumeli’nde Gerbeniş kazâsına tâbi‘ Martiye nâm karye sükkânından Mehmed Beşe b. Abdullâh nâm kimesne meclis-i şer‘de işbu râfi‘ü’s-sifri’ş-şer‘î Şiro v. İstati nâm zimmî muvâcehesinde ikrâr ve takrîr-i kelâm edip bey‘-i câ’i’z-zikrin sudûruna değin zabt ve taht-ı tasarrufumda olan emlâkimden karye-i mezbûrede vâki‘ bir tarafdan Yani v. Kokna mülkü ve bir tarafdan Yani Acemî nâm zimmî mülkü ve iki tarafdan tarîk-i âm ile mahdûd üç bâb fevkānî ve iki tahtânî odaları ve havluyu müştemil mülk menzilimi cümle tevâbi‘ ve levâhıkı ile menzili mezbûr kurbunda vâki‘ etrâf-ı erba‘ası Yani v. Kokna ve Kaliko nâm zimmî bağları ve tarîk-i âm ile mahdûd iki kıt‘a mülk bağımı cümle tevâbi‘ ve levâhıkı ile ve yine karye-i mezbûre çeşmesi kurbunda vâki‘ bir tarafdan Yani v. Komino bostanı ve bir tarafdan Kaliko nâm zimmî bostanı ve bir tarafdan Dimitri v. Andriye bostanı ve taraf-ı âharı tarîk-i âm ile mahdûd mülk bostanımı dahi müşterî-i merkūm Şiro’ya on bin nakd-i râyic fi’l-vakt akçeye bi safkatin vâhidetin tarafeynden îcâb ve kabûlü hâvî bey‘-i bâtt-ı kat‘î ile bâtten bey‘ edip ol dahi minvâl-i muharrer üzre iştirâ ve kabûl eyleyip semeni olan mezbûrü’n-na‘t on bin akçeyi müşterî-i mezbûr Şiro yedinden tamamen alıp kabz eyledikden sonra menzili mahdûd-ı mezkûru ve iki kıt‘a bağımı ve iki kıt‘a bostanı mahallinde ahz ü kabz ve zabt ve tasarrufa merkūm Şiro’yu taraf[ım]dan taslît eyledim min ba‘d alâka ve medhalim yokdur, merkūm Şiro’nun emlâk-i müşterâsı olmuşdur, keyfe mâ yeşâ’ mutasarrıf [olsun] dedikde mâ hüve’l-vâki‘ kayd şüd. Fi’l-yevmi’l-ışrîn min şehri Ramazâni’l-mübârek li sene isneteyn ve seb‘în ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Mehmed Beşe b. Hasan er-Râcil, Hüseyin Beşe Kalaycı, Ahmed Beşe [b.] Ali el-Attâr, Hüseyin Çelebi b. Ali ve gayruhüm mine’l-hâzırîn.

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 181 - Hüküm no: 174 - Orijinal metin no: [37b-1])﻿

﻿

﻿

175. Hüküm

Mustafa Çelebi’nin vefat eden Ayşe bt. Şeyh Mahmud’a olan borcunu vasîsine ödemesi

Fi’l-asl vilâyet-i Rumeli’nde Göllükesri kazâsına tâbi‘ Hatoneşte nâm karyeden olup hâlâ medîne-i Hazreti Ebâ Eyyûb el-Ensârî -dâme fî rıdvâni’l-Bârî-’de mütemekkin olan râfi‘ü’l-kitâb Nureddin Çelebi b. Mustafa b. Mustafa nâm kimesne meclis-i şer‘de Mustafa Çelebi b. (…?) mahzarında üzerine takrîr-i da‘vâ edip medîne-i mezbûrede Zeyneb Hâtun mahallesinde sâkine iken bundan akdem vefât eden Ayşe b. eş-Şeyh Mahmud’un cihet-i karz-ı şer‘îden mezbûr Mustafa Çelebi zimmetinde üç aded sikke-i hasene beş aded riyâlî guruş-ı kebîr hakkı olup kable’l-istîfâ fevt olup verâseti zî-rahm cihetinden bana münhasıra olduğunu hâl-i hayâtında ve kemâl-i sıhhatinde huzûr-ı müslimînde ikrâr ve istişhâd edip ikrâr-ı mezkûru üzerine musırran fevt olmağla mecmû‘ muhallefâtı bi’l-irsi’ş-şer‘î bana isâbet ve intikāl etmişiken meblağ-ı mezbûru merkūm Mustafa Çelebi’den taleb eylediğimde edâdan imtinâ‘ eyler hâlâ suâl olunup alıverilmek matlûbumdur deyicek gıbbe’s-suâl mezbûr Mustafa Çelebi cihet-i mezbûreden müteveffât-ı mezbûre Ayşe Hâtun’un zimmetinde üç aded sikke-i hasene ve beş kıt‘a riyâlî guruş hakkı olduğunu ikrâr, lâkin müdde‘î-i mezbûrun vech-i mübeyyen üzre verâsetini inkâr ile cevâb verme[ğin] müdde‘î-i mezbûrdan müdde‘âsını mübeyyine beyyine taleb olundukda, medîne-i mezbûrede Çavuş Kasım mahallesinde udûl-i ricâlden Mehmed Efendi b. eş-Şeyh Ali ve Arslan b. Hasan ve Mehmed Çelebi b. Ali ve Mustafa b. Yusuf nâm kimesneler li ecli’ş-şehâde makām-ı kazâya hâzırûn olup istişhâd olunduklarında, fi’l-hakīka müteveffât-ı mezbûre Ayşe Hâtun hâl-i hayâtında ve kemâl-i sıhhatinde mezbûr Nurullah Çelebi muvâcehesinde benim verâsetim zî-rahm cihetinden Nurullah Çelebi’ye münhasıradır, vâris-i âhar yokdur deyû bezim huzûrumuzda ikrâr ve mezbûr Nurullah Çelebi dahi tasdîk edip müteveffât-ı mezbûre ikrâr-ı mezkûr üzerine musırran fevt olmağla mecmû‘ muhallefâtı bi’l-irsi’ş-şer‘î müdde‘î-i mez[bûr] Nurullah Çelebi’ye münhasır olup vâris-i âhar olduğu ma‘lûmumuz değildir biz bu husûsa bu vech üzre şâhidleriz, şehâdet dahi ederiz deyû her biri edâ-i şehâdet-i şer‘iyye eylediklerinde gıbbe ri‘âyeti şerâiti’l-kabûl şehâdetleri makbûle olmağın mûcebiyle müdde‘î-i mezbûrun verâsetine hükm ve meblağ-ı mârrü’z-zikri dahi edâ ve teslîme merkūm Mustafa Çelebi’ye tenbîh birle mâ hüve’l-vâki‘ kayd şüd. Tahrîren fi’l-yevmi’t-tâsi‘ ve’l-ışrîn min şehri Ramazâni’l-mübârek li sene isneteyn ve seb‘în ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Ali Beşe b. Mehmed, Mehmed Beşe b. Musa, Hasan b. Abdullah ed-Dellâl, Halil Beşe b. Mehmed, Mustafa b. Hasan ve gayruhüm mine’l-hâzırîn.

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 182 - Hüküm no: 175 - Orijinal metin no: [37b-2])﻿

﻿

﻿

176. Hüküm

Todori ve Panayot ile Polihroni v. Panayot’un alacak davasında sulh olması

Fi’l-asl vilâyet-i Rumeli’nde Mizistre kazâsına tâbi‘ Mahor nâm karye sükkânından olup hâlâ mahmiye-i İstanbul’da Unkapanı kurbunda mütemekkin değirmenci tâifesinden Todori v. Panayot v. Dimitri nâm karındaşlar mahfil-i kazâda bostancı tâifesinden işbu râfi‘ü’l-vesîka Polihroni v. Panayot nâm zimmî muvâcehesinde her biri ikrâr ve takrîr-i kelâm edip bundan akdem merkūm Polihroni’ye ikimiz ma‘an bir zenbil içinde elli iki bin akçemizi alâ tarîki’l-vedî‘a merkūmun yedine vaz‘ ve teslîm etmişdik ol dahi kabz ve tesellüm eyledikden sonra hâlâ meblağ-ı mezbûru merkūm Polihroni’den taleb eylediğimizde meblağ-ı mezbûru merkūm Polihroni bi’l-külliyye inkâr ile cevâb vermeğin beynimizde münâza‘ât-ı kesîre cereyân etmişidi el-hâletü hâzihî beynimize muslihûn tavassut edip meblağ-ı mezbûr da‘vâsından bizi yirmi bin akçe üzerine inşâ-i akd-i sulh eylediklerinde biz dahi sulh-i mezbûru kabûl ve bedel-i sulh olan yirmi bin akçeyi merkūm Polihroni yedinden tamamen alıp kabz edip meblağ-ı mezbûr da‘vâsından merkūm Polihroni’nin zimmetini ibrâ ve iskāt eyledik min ba‘d husûs-ı mezbûra müte‘allik mezbûr ile da‘vâ ve nizâ‘ımız yokdur dediklerinde gıbbe’t-tasdîki’ş-şer‘î mâ cerâ bi’t-taleb ketb olundu. Fi’l-yevmi’l-ışrîn min şehri Ramazâni’l-mübârek li sene isneteyn ve seb‘în ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: El-Hâc berber Mustafa, Murad Beşe b. Abdullah, Cafer Beşe b. Abdullah, Mustafa Çelebi b. Osman, İsmail Çelebi b. Abdullah.

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 183 - Hüküm no: 176 - Orijinal metin no: [38a-1])﻿

﻿

﻿

177. Hüküm

Yani v. Dimo’nun bağını Rizo v. İstati’ye satması

Vilâyet-i Rumeli’nde Yacağaç kazâsına tâbi‘ Matso nâm karyeden Yani v. Dimo zimmî meclis-i şer‘de işbu râfi‘ü’l-vesîka Rizo v. İstati nâm zimmî muvâcehesinde ikrâr ve takrîr-i kelâm edip akd-i âti’z-zikrin sudûruna değin silk-i mülk-i sahîhimde münselik olan emlâkimden karye-i mezbûre bağları dâhilinde vâki‘ bir tarafdan Dimo Hartiya bağı ve bir tarafdan Yorgo Mahoşlar bağı ve tarafeyni vâdi ve tarîk-i âm ile mahdûd Aşağıki Bağlar demekle ma‘rûf mahalde tahmînen on çapalık bir kıt‘a mülk bağımı cemî‘ tevâbi‘ ve levâhıkı ile merkūm Rizo’ya üç bin fıddî nakd-i râyic fi’l-vakt akçeye tarafeynden îcâb ve kabûlü hâvî bey‘-i bâtt-ı sahîh-i kat‘î ile bâtten bey‘ edip ol dahi vech-i muharrer üzre iştirâ ve kabûl eyledikden sonra semeni olan mezbûrü’n-na‘t üç bin akçeyi tamamen merkūm Rizo yedinden alıp kabz edip bağ-ı mahdûd-ı mezkûru mahallinde zabt ve tasarrufa tarafımdan merkūm Rizo’yu taslît eyledim dedikde gıbbe’t-tasdîki’ş-şer‘î mâ hüve’l-vâki‘ bi’t-taleb ketb olundu. Tahrîren fi’l-yevmi’s-sâmin aşer min şehri Ramazâni’l-mübârek li sene isneteyn ve seb‘în ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Hüseyin Muhzır er-Râcil, Ali Beşe, Dilâver Muhzır er-Râcil, Ahmed Efendi el-Kassâm, Mehmed b. Mahmud Muhzır ve gayruhüm mine’l-hâzırîn.

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 183 - Hüküm no: 177 - Orijinal metin no: [38a-2])﻿

﻿

﻿

178. Hüküm

Yani v. Yorgo’nun bağını Yano v. Yani’ye satması

Fi’l-asl vilâyet-i Rumeli’nde Delvine kazâsına tâbi‘ Lefter nâm karyede sâkin Yani v. Yorgo nâm zimmî mahfil-i kazâda işbu râfi‘ü’s-sifri’ş-şer‘î Yano v. Yani nâm zimmî muvâcehesinde bi tav‘ihî ikrâr ve takrîr-i kelâm edip akd-i âti’z-zikrin sudûruna değin silk-i mülk-i sahîhimde münselik olan emlâkimden karye-i mezbûrda vâki‘ bir tarafdan Niko nâm zimmî bağına ve bir tarafdan kûha ve bir tarafdan Kiro v. Kontali bağına ve taraf-ı âharı tarîk-i âm ile mahdûd ve mümtâz olan bir kıt‘a mülk bağımı ve iki armud eşcârını ve sâir tevâbi‘ ve levâhıkı mezbûr Yano’ya bin sekiz yüz nakd-i râyic fi’l-vakt akçeye tarafeynden îcâb ve kabûlü hâvî bey‘-i bâtt-ı sahîh ile bâtten bey‘ , ol dahi minvâl-i muharrer üzre iştirâ ve ahz ü kabz [ve] zabt ve tasarrufa tarafımdan merkūm Yano’yu taslît eyledim min ba‘d benim alâka ve medhalim yokdur, müşterî-i mezbûr Yano’nun mülk-i müşterâsıdır, keyfe mâ yeşâ’ ve yahtâr mutasarrıf olsun dedikde gıbbe’t-tasdîki’ş-şer‘î mâ hüve’l-vâki‘ bi’t-taleb kayd şüd. Fi’l-yevmi’r-râbi‘ ve’l-ışrîn min şehri Ramazâni’l-mübârek li sene isneteyn ve seb‘în ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Hüseyin Çelebi b. Ali, diğer Hüseyin b. Hasan, çukadâr Ali Beşe b. Emrullah, Mehmed Çelebi b. Hasan ve gayruhüm mine’l-hâzırîn.

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 184 - Hüküm no: 178 - Orijinal metin no: [38a-3])﻿

﻿

﻿

179. Hüküm

Sâlih Çelebi b. Mehmed’in, karısına ait sattığı malların parasını ödemesi gerektiği

İşbu bâ‘isü’l-kitâb Fâtıma bt. Hüseyin nâm hâtun meclis-i şer‘de zevci Sâlih Çelebi b. Mehmed nâm râcil mahzarında üzerine takrîr-i da‘vâ edip bundan akdem zevcim mezbûr Sâlih Çelebi benden iki yüz guruş kıymetli yakut taşlı bir sorguç tepeliği ve buçuk vakıyye sîm raht kuşak [ve] bir baklava tepsisi ve ibrik ve iki sahanım ahz edip bey‘ ve semenlerini kendi mesârifine sarf ile istihlâk eylemişdir hâlâ suâl olunup alıverilmek matlûbumdur deyicek gıbbe’s-suâl mezbûr Sâlih Çelebi cevâbında fi’l-hakīka zevcem mezbûre Fâtıma’dan zikr olunan sorguç tepeliğini ve kuşağı alıp beş bin akçeye ve bin üç yüz akçeye kuşağı bey‘ ve semenini mesârifime sarf ile istihlâk eylemişdim bi hesâbı mezbûr altı bin üç yüz akçe zevcem müdde‘iye-i mezbûre Fâtıma’ya zimmetimde lâzımü’l-edâ deynimdir ve tepsiyi dahi odabaşıma baklava getirdip bir vechile zâyi‘ eylemişimdir, onun dahi kıymeti olan yüz elli akçeyi edâ ederim mâ‘adâyı almadım ve alanı dahi bilmem deyicek müdde‘iye-i mezbûre Fâtıma’dan müdde‘âsını mübeyyine beyyine taleb olundukda, ityân-ı beyyineden izhâr-ı acz ile istihlâf etmeğin mezbûr Sâlih Çelebi zikr olunan bir ibrik ve iki sahanı zevcesi mezbûre Fâtıma mülkünden almadığına ve aldırmadığına ve bir vechile ilmi olmadığına yemîn teklîf olundukda, ol dahi alâ vefki’l-mes’ûl yemîn billâhi te‘âlâ etmeğin ikrârı mûcebince altı bin dört yüz elli akçeyi mezbûr Fâtıma’ya edâ ve teslîm ile zevc-i merkūm Sâlih Çelebi ilzâm olunup ve mârrü’z-zikr ibrik ve sahanlar talebiyle zevc-i mezbûru bi gayrı vech rencîde ve mu‘ârazadan merkūme Fâtıma men‘ birle mâ hüve’l-vâki‘ bi’t-taleb ketb olundu. Fi’l-yevmi’r-râbi‘ ve’l-ışrîn min şehri Ramazâni’l-mübârek li sene isneteyn ve seb‘în ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Veli Bey b. Ramazan Ser-bölük, Mahmud Efendi b. Muharrem, Seydi Beşe b. Hüseyin, Mehmed b. Ahmed ve gayruhüm mine’l-hâzırîn.

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 184 - Hüküm no: 179 - Orijinal metin no: [38b-1])﻿

﻿

﻿

180. Hüküm

Eyüb Sultan Türbesi civarı mezar kazıcıların kethüdâlığına Hasan b. Hüdâverdi’nin tayini

Medîne-i Hazreti Ebâ Eyyûb el-Ensârî -dâme fî rıdvâni’l-Bârî-’de hazreti müşârün-ileyhin merkadi şerîfi etrâfında olan mekābir-i müslimînin haffârlarından olup Hasan b. Mustafa ve Resul b. Mezid ve İsmail b. Şaban nâm kimesneler meclis-i şer‘-i şerîf-i lâzımü’t-teşrîfde, her biri takrîr-i kelâm ve ta‘bîr ani’l-merâm edip bundan akdem haffârlar üzerine kethüdâ olan Hasan [b.] Bâli mukaddemâ fevt olup sulbî kebîr oğlu Mehmed Çelebi kıbel-i şer‘den üzerimize kethudâ nasb ve ta‘yîn olunmuşidi el-hâletü hâzihî mezbûr Mehmed Çelebi dahi fevt olmağla yeri hâlî ve hizmeti mu‘attal kalmağın hâlâ cümlemizin a‘lemi ve husûs-ı mezbûrda üstâd olan hâzır bi’l-meclis Hasan b. Hüdâverdi nâm kimesne san‘at-ı merkūmede mâhir, mezarın sâhibine âlim olmağın müteveffâ-yı mezbûr yerine kıbel-i şer‘-i mutahhardan kendi rızâ ve hüsn-i ihtiyârımız ile üzerimize kethüdâ nasb ve ta‘yîn olunmak matlûbumuzdur dediklerinde hâkim-i muvakki‘-i sadr-ı kitâb tûbâ-lehû ve hüsnü me’âb hazretleri dahi hâmilü’l-kitâb mezbûr Hasan’ı merkūmûn haffârlar üzerine kethüdâ nasb ve ta‘yîn buyurmağın ol dahi kabûl ve hıdemât-ı lâzımesini edâya müte‘ahhid olup mâ cerâ bi’l-ibtigā kayd şüd. Fi’l-yevmi’r-râbi‘ ve’l-ışrîn min Ramazâni’l-mübârek li sene isneteyn ve seb‘în ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Kethüdâ Receb Bey, çukadâr Ali Beşe, Hüseyin b. Ali, Dilâver b. Abdullah, Mehmed Mahmud ve gayruhüm mine’l-hâzırîn.

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 185 - Hüküm no: 180 - Orijinal metin no: [38b-2])﻿

﻿

﻿

181. Hüküm

Vakıf ev konusunda İshak Efendi b. Yusuf ile Mahmud Halife b. Mehmed’in sulh oldukları

Mahmiye-i İstanbul hısnı ebvâbından Yenikapı dâhilinde Vâlide Sarayı semtinde Cafer Ağa mahallesi imâmı İshak Efendi b. Yusuf el-Kırımî meclis-i şer‘de medîne-i hazreti Ebâ Eyyûb el-Ensârî -dâme fî rıdvâni’l-Bârî-’de Kara Süleyman Çelebi mahallesi imâmı sâhibü’l-kitâb mevlânâ Mahmud Halîfe b. Mehmed mahzarında ikrâr ve takrîr-i kelâm edip mahalle-i mezbûre sükkânından iken bundan akdem vefât eden eş-Şeyh Şaban nâm sâhibü’l-hayrât[’ın] lede’l-ahâlî ve’l-cîrân mülk menzilini vakf-ı sahîh ve lâzım ile vakf ve haps edip süknâsını kendiden sonra mahalle-i mezbûre imâmına şart ve ta‘yîn etmiş iken, babam müteveffâ-yı mezbûr menzili mezbûr sulehâya meşrûtadır deyicek kıbel-i şer‘den kendisine tevcîh ettirdip tasarruf üzre iken izn-i hâkim ve izn-i mütevellî ile mülkü olmak üzre beş bin akçe kıymetli binâ ihdâs etmişiken hâlâ fevt olmağla menzili mezbûr imâmete meşrûta idiğini merkūm Mahmud Halîfe yedinde olan vakfiye-i ma‘mûlün-bihâ mûcebince isbât ve menzili mezbûru şart-ı vâkıf üzre zabt eylediğinde ben dahi babamız müteveffâ-yı mezbûrun menzili mezbûrda mülkü olan binâsının kıymeti beş bin akçeyi mezbûr Mahmud Efendi’den taleb eylediğimde ol dahi binâ-i mezkûrda izn-i hâkim ve izn-i mütevellî olduğunu inkâr ve menzili mezbûru teslîmden ta‘allül etmekle beynimizde münâza‘ât-ı kesîre cereyân etmişidi el-hâletü hâzihî beynimize muslihûn tavassut edip da‘vâ-yı mezkûrumdan merkūm Mahmud Halîfe ile beni bin beş yüz fıddî nakd-i râyic fi’l-vakt akçeyi tamamen Mahmud Halîfe yedinden alıp kabz edip menzili mezbûrda babam müteveffâ-yı merkūmun mülkü olmak üzre ihdâs eylediği beş bin akçe binâ bahâsı da‘vâsından merkūm Mahmud Halîfe’nin zimmetini ibrâ-i âmm-ı kātı‘ü’n-nizâ‘la ibrâ ve iskāt-ı tâmm-ı râfi‘ü’l-hisâ[m] birle iskāt eyledim min ba‘d menzili mezkûra müte‘allik merkūm Mahmud Halîfe ile vechen mine’l-vücûh ve sebeben mine’l-esbâb da‘vâ ve nizâ‘ım yokdur dedikde gıbbe’t-tasdîki’ş-şer‘î mâ hüve’l-vâki‘ kayd şüd. Fi’l-yevmi’l-ışrîn min şehri Ramazâni’l-mübârek li sene isneteyn ve seb‘în ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Mehmed Efendi b. Süleyman, Diğer Mehmed Efendi b. Yusuf, Şaban Bey b. Mustafa, Ahmed b. Hamdi, Ali Beşe çukadâr.

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 186 - Hüküm no: 181 - Orijinal metin no: [38b-3])﻿

﻿

﻿

182. Hüküm

Mumcu Yorgi v. Tanaş’ın ortağı Aleksi v. Yani’nin hakkını vârislere ödemesi

Fi’l-asl vilâyet-i Rumeli’nde Yenişehir kazâsına tâbi‘ Kardiçe nâhiyesinde vâki‘ Borça nâm karyeden olup bundan akdem mahmiye-i İstanbul hısnı ebvâbından Balatkapısı kurbunda Hamamcıoğlu nâm kimesnenin mumhânesinde mütemekkin iken mürd olan Aleksi v. Yani nâm hâlikin li ebeveyn karındaşı ve hasren vârisesi olan Agora bt. Yani nâm nasrâniyenin tarafından ikrâr-ı âti’l-beyâna vekîl olup mezbûrenin zâtını ma‘rifet-i şer‘iyye ile ârifân olan Panayot v. Yorgi ve Avi[r]o v. Yorgi nâm zimmîler şehâdetleri ile şer‘an vekâleti sâbite olan zevci Harişo v. Dimo nâm zimmî meclis-i şer‘de hâlik-i mezbûrun mumculuk san‘atında şerîki olan râfi‘ü’s-sifr Yorgi v. Tanaş nâm mumcu muvâcehesinde bi’l-vekâle ikrâr ve takrîr-i kelâm edip zevcim müvekkile-i mezbûrenin karındaşı olup hâlik olan Aleksi ile merkūm Yorgi san‘at-ı mezbûrede şerîkler olup asl-ı mâl şirketimden ve târih-i kitâba gelince hâlik-i mersûmun hissesine isâbet eden fâideden cem‘an yedi bin akçe mezbûr Yorgi’nin yedinde iken mersûm Aleksi mürd olmağın hâlâ meblağ-ı mersûm yedi bin akçeyi mezbûr Yorgi yedinden vekâlet-i mahkiyem hasebiyle ahz ü kabz edip zimmetinde mâl-ı şirketden ve fâideden bir akçe ve bir habbe kalmayıp husûs-ı mezbûra müte‘allik olan da‘vâdan merkūm Yorgi’nin zimmetini ibrâ-i âmm-ı kātı‘ü’n-nizâ‘la ibrâ ve iskāt eyledim ba‘de’l-yevm zevcim müvekkile-i mezbûre Agora’nın husûs-ı mezbûra müte‘allik merkūm Yorgi ile da‘vâ ve nizâ‘ı yokdur deyû bi’l-vekâle ikrâr edicek vekîl-i mezbûrun minvâl-i muharrer üzre ikrârını mezbûr Yorgi vicâhen ve şifâhen tasdîk ve tahkīk etmeğin mâ cerâ bi’l-ibtigā ketb olundu. Fi’l-yevmi’l-hâmis ve’l-ışrîn min şehri Ramazâni’l-mübârek li sene isneteyn ve seb‘în ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Hüseyin Çelebi b. Ali, Mehmed b. Ahmed, Hasan Beşe b. Hüseyin, Dilâver Beşe b. Abdullah ve gayruhüm mine’l-hâzırîn.

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 186 - Hüküm no: 182 - Orijinal metin no: [39a-1])﻿

﻿

﻿

183. Hüküm

Vakıf dükkânı kiralayanların dükkânın tamir masrafını bir başkasının üstlenmesine izin vermeleri

Vilâyet-i Rumeli’nde Gerbeniş kazâsına tâbi‘ Kılzem? nâm karye zimmîlerinden Yorgi v. Dimitri nâm zimmî meclis-i şer‘-i hatîr-i lâzımü’t-tevkīrde sulbî kebîr oğlu bâ‘isü’l-vesîka Keretsi nâm zimmî muvâcehesinde ikrâr ve takrîr-i kelâm edip Havâss-ı Aliyye kazâsına tâbi‘ Azadlı nâm karyede vâki‘ inde’l-ahâlî ve’l-cîrân ma‘lûmetü’l-hudûd olup merhûm ( ) nâm sâhibü’l-hayrın evkāfından dükkân yerini, bundan akdem ben ve Yani ve diğer Yani nâm zimmîler evkāf-ı mezbûre mütevellîsi Halil Çelebi nâm kimesne[den] icâre-i ma‘lûme ve yevmî dörder akçe ücret-i müeccele ile istîcâr eylediğimizde ol dahi îcâr ve teslîm edip lâkin dükkân-ı merkūmu zikr olunan şerîklerim ile binâ ve ta‘mîre kādir olmadığımız ecilden oğlum merkūm Keretsi emrim ve izin ve icâzetim ile dükkân-ı mezbûra on bin fıddî nakd-i râyic fi’l-vakt akçe harc ve sarf edip dükkân-ı mezbûru ta‘mîr ve termîm etmeğin meblağ-ı mezbûr başdan bu âna gelince oğlum merkūm Keretsi’ye zimmetimde lâzımü’l-edâ ve vâcibü’l-kazâ deynim olmağla meblağ-ı mezbûru oğlum merkūm Keretsi’ye edâ ve teslîm edince dükkân-ı mezbûrdan hâsıl olan kirâya vaz‘-ı yed etmeyip oğlum mersûm Keretsi almak üzre kavl ü karâr ve ahd ü mîsâk eylemişdir deyicek gıbbe’t-tasdîk mâ hüve’l-vâki‘ kayd şüd. Fi’l-yevmi’r-râbi‘ ve’l-ışrîn min şehri Ramazâni’l-mübârek li sene isneteyn ve seb‘în ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Hamza Efendi nâib-i recül, Kethüdâ Receb, Dilâver Muhzır, Mehmed muhzır ve gayruhüm mine’l-hâzırîn.

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 187 - Hüküm no: 183 - Orijinal metin no: [39a-2])﻿

﻿

﻿

184. Hüküm

Yorgo v. Liko’nun babasından miras evini amcasının oğlu İskoli v. Aleksandri’ye satması

Havâss-ı Aliyye kazâsı a‘mâlinden Kemerli Belgrad nâm karye zimmîlerinden Yorgo v. Liko nâm zimmî meclis-i şer‘-i hatîr-i lâzımü’t-tevkīrde li ebeveyn ammisi oğlu İskoli v. Aleksandri muvâcehesinde ikrâr ve takrîr-i kelâm edip akd-i âti’z-zikrin sudûruna değin silk-i mülk-i sahîhimde münselik olup babam hâlik-i merkūm Liko’dan bi’l-irsi’ş-şer‘î nısfı bana ve nısf-ı bâ[kī]si ammim hâlik-i mersûm Aleksandri’nin oğlu merkūm İskoli’ye isâbet ve intikāl edip karye-i mezbûrede vâki‘ bir tarafdan Karaağaç ve bir tarafından Andriye mülkü ve tarafeyni vâdi ve tarîk-i âm ile mahdûd iki bâb fevkānî oda ve altında ahır ve samanlığı ve zât-ı eşcâr-ı müsmire ve gayrı müsmire bahçeyi müştemil mülk menzilimi bi cümleti’t-tevâbi‘ ve’l-levâhık ve kâffeti’l-menâfi‘ ve’l-merâfık üç bin beş yüz fıddî nakd-i râyic fi’l-vakt akçeye ammim oğlu mesfûr İskoli’ye tarafeynden îcâb ve kabûlü hâvî bey‘-i bâtt-ı sahîh-i şer‘î ile bâtten bey‘ ve teslîm, ol dahi vech-i muharrer üzre iştirâ ve tesellüm ve kabz ve kabûl eyledikden sonra semeni olan mezbûrü’n-na‘t üç bin beş yüz akçeyi tamamen ammimin oğlu merkūm İskoli yedinden alıp kabz eyledim ba‘de’l-yevm hudûd-ı mezkûr ile mahdûd olan menzili merkūm ammim oğlu mersûm İskoli’nin mülk-i müşterâsıdır, keyfe mâ yeşâ’ mutasarrıf olsun dedikde gıbbe’t-tasdîki’l-mu‘teber mâ cerâ bi’l-ibtigā sebt olundu. Fi’l-yevmi’s-sâbi‘ ve’l-ışrîn min şehri Ramazâni’l-mübârek li sene isneteyn ve seb‘în ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Muharrem Efendi nâib-i recül, Hüseyin b. Hasan, Mehmed b. Mahmud, Dilâver muhzır ve gayruhüm mine’l-hâzırîn.

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 188 - Hüküm no: 184 - Orijinal metin no: [39a-3])﻿

﻿

﻿

185. Hüküm

Kosta v. Nikola’nın ev ve arı kovanlarını Yorgo v. Liko’ya satması

Havâss-ı Aliyye kazâsı tevâbi‘inden Kemerli Belgrad nâm karye sâkinlerinden Kosta v. Nikola nâm zimmî meclis-i şer‘de işbu râfi‘ü’s-sifr Yorgo v. Liko nâm zimmî muvâcehesinde ikrâr ve takrîr-i kelâm edip akd-i âtî sudûruna değin silk-i mülk-i sahîhimde münselik olan emlâkimden karye-i mezbûrede vâki‘ bir tarafdan Foti mülkü ve bir tarafdan Dimitri mülkü ve tarafeyni Şermet mülkü ve Yorgi mülkü ve tarîk-i âm ile mahdûd iki bâb tahtânî oda ve bahçe-i zât-ı eşcâr-ı müsmire ve gayrı müsmireyi ve fırını müştemil mülk menzilimi bi cümleti’t-tevâbi‘ ve’l-levâhık ve menzili mezbûrda mevcûd on beş aded arı kovanlarımı dahi içinde mevcûd olan aseli ve arısıyla merkūm Yorgo’ya beş bin fıddî nakd-i râyic fi’l-vakt akçeye tarafeynden îcâb ve kabûlü hâvî bey‘-i bâtt-ı sahîh-i şer‘î ile bi safkatin vâhidetin bâtten bey‘ ve teslîm eylediğimde ol dahi vech-i muharrer üzre iştirâ ve tesellüm ve kabz ve ve kabûl eylediğinden sonra semeni olan mezbûrü’n-na‘t beş bin akçeyi bi’t-tamâm mesfûr Yorgo yedinden alıp kabz edip menzili mahdûd [ve] mezkûrûn aded kovan merkūm Yorgo’nun mülk-i müşterâsıdır ve hakk-ı sarîhidir, keyfe mâ yeşâ’ mutasarrıf olsun dedikde mâ hüve’l-vâki‘ kayd şüd. Fi’l-yevmi’t-tâsi‘ ve’l-ışrîn li sene isneteyn ve seb‘în ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Hamza Efendi nâib-i recül, Hüseyin b. Hasan, Dilâver Muhzır, Mehmed muhzır ve gayruhüm mine’l-hâzırîn.

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 189 - Hüküm no: 185 - Orijinal metin no: [39b-1])﻿

﻿

﻿

186. Hüküm

Debbağ esnafından üstat Mehmed b. Muharrem’in eşyalarını Yusuf b. Abdülvehhâb’a bağışlaması

Medîne-i Hazreti Ebâ Eyyûb el-Ensârî -dâme fî rıdvâni’l-Bârî-’de Câmi‘-i Kebîr mahallesinde Mirza odalarında sâkin olup meclis-i şer‘a huzûru müte‘azzir olan Üstâd Mehmed b. Muharrem ed-Debbâğ kıbelinden hibe-i âti’z-zikr[i] ikrâra vekîl olup Mustafa Çelebi b. Hüdâverdi ve Üstâd Mustafa Abdullah ed-Debbâğ şehâdetleriyle şer‘an vekâleti sâbite olan Şaban Çelebi b. Ömer nâm kimesne meclis-i şer‘de müvekkili mezbûr Üstâd Mehmed’in mu‘takı sâhibü’l-kitâb Yusuf b. Abdülvehhâb nâm şâbb-ı emred mahzarında bi’l-vekâle ikrâr ve takrîr-i kelâm edip müvekkilim mezbûr Üstâd Mehmed hibe-i âti’z-zikrin sudûruna değin silk-i mülk-i sahîhinde münselik emlâkinden bir yeşil çuka kaplı müsta‘mel kürkü ve bir müsta‘mel lâciverd çuka dolama ve bir tülbent ve iki güğüm ve iki leğen ve bir tencere ve bir kırmızı dolama ve dört aded kebe ve bir seccâdesini ve beynlerinde cins ve vasfı ilm-i şer‘î ile ma‘lûm sâir hırdavat-hânesini mu‘takı merkūm Yusuf’a hibe-i sahîha-i şer‘iyye ile hibe ve temlîk ve teslîm edip ol dahi meclis-i hibede vech-i muharrer üzre ittihâb [ve] temellük ve tesellüm ve kabz ve kabûl eyledi ba‘de’l-yevm eşyâ-i mezkûre ve sâir beynlerinde hırdavat-hâne mu‘takım merkūm Yusuf’un mülk-i mevhûbudur, keyfe mâ yeşâ’ mutasarrıf olsun dedikde mâ hüve’l-vâki‘ kayd şüd. Fi’l-yevmi’l-hâmis ve’l-ışrîn min şehri Ramazâni’l-mübârek li sene isneteyn ve seb‘în ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Mustafa Beşe b. Abdullah, Üstâd Yusuf b. Zeynelâbidin, Bayram Beşe el-Kettânî, Mehmed Çavuş b. Mehmed Malkoç.

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 189 - Hüküm no: 186 - Orijinal metin no: [39b-2])﻿

﻿

﻿

187. Hüküm

Yusuf b. Abdullah’ın kayığında yakalanan derilerle İsak v. Saltık’ın ilgisi olmadığının tespiti

Kesriye cemâ‘atinden İsak v. Saltık nâm yahudi meclis-i şer‘de medîne-i Hazreti Ebâ Eyyûb el-Ensârî -dâme fî rıdvâni’l-Bârî-’de Balçık iskelesi kayıkçılarından Yusuf b. Abdullah nâm kimesne mahzarında takrîr-i kelâm ve ta‘bîr ani’l-merâm edip târih-i kitâbdan on beş gün mukaddem mezbûr Yusuf kayığında koyun derileri tahmîl edip giderken mahrûse-i Galata a‘mâlinden kasaba-i Kasımpaşa debbâğları mezbûru ahz edip İstanbul’da koyun derisi alıp Eyüb’e ve âhar mahalle getirmek azîm yasakdır, elbette seni küreğe koydururuz eğer halâsın murâd edersen mahkemede bu deriler Saltıkoğlu’nundur deyû ikrâr eyle deyû merkūm Yusuf [u] tahvîf etmeleri ile merkūm dahi benim âgâh [ve] haberim yoğiken havfından minvâl-i muharrer üzre ikrâr etmeğin mezbûrûn debbâğlar beni tağrîm ve tecrîm? için mezbûr Yusuf’un ikrârını hüccet ettirmişlerdir el-hâletü hâzihî vâki‘ hâl mezbûr Yusuf’dan suâl olunup takrîr tahrîr olunmak matlûbumdur deyicek gıbbe’s-suâl mezbûr Yusuf cevâbında fi’l-hakīka hâl bâlâda tahrîr ben dahi ücret ile Eyüb debbâğhânesine getirir iken beni ahz edip minvâl-i muharrer üzre ikrâr ettirdiler lâkin mezbûr Saltıkoğlu’nun kat‘an alâka ve medhali ve haber ve âgâhı yokdur deyicek vâki‘ü’l-hâl hıfzan li’l-makāl merkūm yahudi talebiyle ketb olundu. Fî 28 min şehri Ramazâni’l-mübârek sene 1072.

Şuhûdü’l-hâl: Mehmed Dede b. Mahmud, Yusuf Çelebi b. Zeynelâbidin, Sâlih Mehmed Efendi b. Mehmed, Hüseyin b. Ali ve gayruhüm mine’l-hâzırîn.

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 190 - Hüküm no: 187 - Orijinal metin no: [39b-3])﻿

﻿

﻿

188. Hüküm

Mehmed b. Muharrem’in câriyesini vasiyet (tedbir) yoluyla âzat etmesi

Medîne-i Hazreti Ebâ Eyyûb el-Ensârî -dâme fî rıdvâni’l-Bârî-’de Câmi‘-i Kebîr mahallesi sâkinlerinden olup tahakkuk-ı özr-i şer‘î ile meclis-i şer‘a huzûru müte‘azzir olan Üstâd Mehmed b. Muharrem ed-Debbâğ kıbelinden tedbîr-i câ’i’z-zikri ikrâra vekîl olup Mustafa Çelebi b. Hüdâverdi [ve] üstâd Mustafa b. Abdullah şehâdetleriyle şer‘an vekâleti sâbite olan Şaban Çelebi b. Ömer nâm vekîl meclis-i şer‘de bi’l-vekâle ikrâr-ı tâmm ve takrîr-i kelâm edip müvekkilim mezbûr Üstâd Mehmed kendisine rıkkını mu‘terife uzun boylu açık kaşlı gök elâ gözlü seyrek dişli çiçek bozmuş Kahraman bt. Abdullah nâm mülahhame câriye-i memlûkesini tedbîr-i mukayyed ile müdebbere edip küllü nefsin zâ’ikatü’l-mevt muktezâsınca bi emrillâhi’l-meliki’l-Müte‘âl işbu dârdan ben sarây-ı ukbâya intikāl ve irtihâl etmezden kırk gün mukaddem câriye-i memlûkem mevsûfe-i mezkûre cemî‘ mülkümden âzâd olsun dedi dedikde müvekkili mezbûr Üstâd Mehmed fevtinden mukaddem olan kırk gününde sahîh bulunursa mevsûfe-i mezkûre kavl-i muhtâr ve müftâ-bih üzre cemî‘ malından âzâd olunmak üzre işbu vesîka-i enîka bi’l-ibtigā sebt [ve] imlâ olundu. Fî 24 min şehri Ramazâni’l-mübârek li sene isneteyn ve seb‘în ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Fahrü’l-cüyûş Mehmed Çavuş b. Malkoç, Mustafa Beşe b. Abdullah, yoğurtçu Bayram, Mustafa Çelebi b. Mehmed, Üstâd Mehmed b. Mustafa ve gayruhüm mine’l-hâzırîn.

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 190 - Hüküm no: 188 - Orijinal metin no: [40a-1])﻿

﻿

﻿

189. Hüküm

Mehmed b. Muharrem’in kölesi Hasan b. Abdullah’ı vasiyyet (tedbir) yoluyla âzat etmesi

Medîne-i Hazreti Ebâ Eyyûb el-Ensârî -dâme fî rıdvâni’l-Bârî-’de Câmi‘-i Kebîr mahallesinde vâki‘ Mirza odalarında sâkin olup meclis-i şer‘a huzûru müte‘azzir olan Üstâd Mehmed b. Muharrem tarafından müdebber-i âti’z-zikri ikrâra vekîl olup Mustafa Çelebi b. Hüdâverdi ve Üstâd Mustafa b. Abdullah şehâdetleriyle şer‘an vekâleti sâbite olan Şaban Çelebi b. Ömer nâm vekîl meclis-i şer‘-i şerîf-i lâzımü’t-teşrîfde, bi’l-vekâle ikrâr ve takrîr-i kelâm edip mezbûr Üstâd Mehmed kendisine rıkkını mu‘terif olan alçak boylu, sarışın gök gözlü, açık kaşlı, seyrek dişli çenesinde alâmet nişânı olan Rûsiyyü’l-asl sâhibü’l-kitâb Hasan b. Abdullah nâm şâb emred gulâm-ı memlûkümü tedbîr-i mukayyed ile müdebber edip küllü nefsin zâ’ikatü’l-mevt fehvâsı üzre bi emrillâhi te‘âlâ kazâ-i nahb etmezden kırk gün mukaddem abd-i memlûküm mevsûf-ı mezkûr Hasan cemî‘ malımdam âzâd olup harâir-i asliyyîn gibi hür olsun dedi deyicek müvekkili mezbûr Üstâd Mehmed vefâtından evvel olan kırk gününde sahîh bulunduğu takdîrce ale’l-mezhebi’l-muhtâr ve’l-müftâ-bih gulâm-ı merkūm Hasan cümle malından âzâd olmak üzre hâzihi’l-vesîka bi’l-ibtigā sebt ve imlâ olundu. Fî 2 min şehri Ramazâni’l-mübârek li sene isneteyn ve seb‘în ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Fahrü’l-akrân Mehmed Çavuş Malkoç, Mustafa Beşe b. Abdullah, Üstâd Yusuf b. Zeynelâbidin, Bayram Beşe el-Kettânî ve gayruhüm mine’l-hâzırîn.

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 191 - Hüküm no: 189 - Orijinal metin no: [40a-2])﻿

﻿

﻿

190. Hüküm

Mehmed b. Muharrem’in vasiyeti

Medîne-i Hazreti Ebâ Eyyûb el-Ensârî -dâme fî rıdvâni’l-Bârî-’de Câmi‘-i Kebîr mahallesi sâkinlerinden Üstâd Mehmed b. Muharrem ed-Debbâğ kıbelinden husûs-ı âti’z-zikri ikrâra vekîl olup Mustafa Çelebi b. Hüdâverdi ve Üstâd Mustafa b. Abdullah şehâdetleriyle şer‘an vekâleti sâbite olan Şaban Çelebi b. Ömer nâm kimesne meclis-i şer‘de bi’l-vekâle ikrâr ve takrîr-i kelâm edip işbu dâr-ı dünyâ dâr-ı fenâ ve gurûr olup na‘îmi zıll-ı zâ’il ve mukīmi dayf-ı râhil olduğu mukarrer ve muhakkak ve bu nakş-ı bukalemûn-hayâl-i hâba mülhak emr-i muztar olmağın müvekkilim mezbûr Üstâd Mehmed bu âlem-i fenâ ve şuhûddan sarây-ı bekā ve hulûda teveccüh ve azîmet etmezden mukaddem ba‘zı sadakāt-ı mebrûre inşâsına niyet ve azîmet ve muzâfen ilâ mâ ba‘de’l-mevt şöyle vasiyyet eder ki küllü nefsin zâ’ikatü’l-mevt ve küllü hayyin yülâkīhi’l-mevt fehvâsı üzre ben işbu dâr-ı dünyâdan sarây-ı ukbâya teveccüh ve azîmet eylediğimde mukaddemâ müdebber edip mevtim ile âzâd olan Hasan b. Abdullah nâm mu‘takıma bir yastık ve bir minder ve bir tencere ve bir sahan ve bir yorgan ve bir kebe ve bir tepsi ve bir kilim ve yine ber minvâl-i muharrer mu‘takam olan Kahraman bt. Abdullah’a dahi bir yastık ve bir minder ve tencere ve bir sahan ve bir yorgan ve bir kebe ve bir tepsi vasiyyetim olup işbu eşyâ emlâkimden ifrâz olunup mu‘takım merkūm Hasan ile mu‘takam mezbûre Kahraman’a def‘ ve teslîm oluna ve sâir muhallefâtımdan bin altı yüz kırk akçe ifrâz olunup beş yüz akçesi iskāt-ı salâtıma ve bin akçesi techîz ve tekfînime ve eyyâm-ı mu‘tâdede tabh-ı ta‘âma ve yüz akçesi gassâla ve kırk akçesi beytülmâle harc ve sarf olunup bâkī kalırsa vücûh-ı hayrâta sarf oluna ve vasiyyetimi tenfîz için Câmi‘-i Kebîr imâmı fahrü’l-eimme hâzır bi’l-meclis Mehmed Efendi b. İbrahim vasiyy-i muhtâr nasb ve ta‘yîn eyledim dedi dedikde ol dahi vesâyet-i mezbûre[yi] kabûl ve hıdemât-ı lâzımesini edâya müte‘ahhid olmağın mâ hüve’l-vâki‘ bi’t-taleb ketb olundu. Fi’l-yevmi’s-sâbi‘ ve’l-ışrîn min şehri Ramazâni’l-mübârek li sene isneteyn ve seb‘în ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Mustafa Beşe b. Abdullah ed-Debbâğ, Üstâd Yusuf b. Zeynelâbidin, Bayram Beşe el-Kettânî, Mustafa Beşe b. Mehmed, Üstâd Mehmed b. Mustafa, Mehmed b. Mehmed, Hüseyin b. Hızır ve gayruhüm mine’l-hâzırîn.

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 192 - Hüküm no: 190 - Orijinal metin no: [40a-3])﻿

﻿

﻿

191. Hüküm

Bozacılardan Mihal v. Velko’nun Damyan’da olduğunu iddia ettiği alacağını ispatlayamadığı

Bozacı tâifesinden Mihal v. Velko nâm zimmî meclis-i şer‘de Damyan v. Petko nâm zimmî muvâcehesinde üzerine takrîr-i da‘vâ edip gāib ani’l-meclis Hristo nâm bostânî[de] cihet-i karz-ı şer‘îden iki bin üç yüz akçe hakkım olup meblağ-ı mezbûru bana edâ ve teslîme bundan akdem mesfûr Damyan emr ve kabûlü hâvî kefâlet-i sahîha-i şer‘iyye ile kefîl olmağla hâlâ meblağ-ı mezbûru kefîl-i mezbûrdan taleb eylediğimde teslîmden imtinâ‘ eder suâl olunup alıverilmesin murâd ederim deyicek gıbbe’s-suâl mersû[m] Damyan kefâletini inkâr ile cevâb vermeğin müdde‘î-i mezbûrdan müdde‘âsını mübeyyine beyyine taleb olundukda, ityân-ı beyyineden izhâr-ı acz ile istihlâf etmeğin zikr olunan iki bin üç yüz akçe deynini müdde‘î-i mezbûra edâya kefîl olmadığına merkūm Damyan’a yemîn teklîf olundukda, ol dahi alâ vefki’l-mes’ûl yemîn billâhi’llezî enzele’l-İncîle alâ İsâ -aleyhi’s-selâm-etmeğin merkūm Mihal mesfûr Damyan’a bî-vech ta‘arruzdan men‘ birle mâ hüve’l-vâki‘ kayd şüd. Fî selh-i Ramazâni’l-mübârek sene 1072.

Şuhûdü’l-hâl: Ali Beşe Çukadâr, Mehmed Çelebi b. Musli, Mustafa Çelebi b. Hüdâverdi ve gayruhüm mine’l-hâzırîn.

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 193 - Hüküm no: 191 - Orijinal metin no: [40b-1])﻿

﻿

﻿

192. Hüküm

Vefat eden müderris Ali Efendi’nin vârisinin Mehmed Çelebi b. Sun‘ullah olduğu

Vilâyet-i Anadolu’da vâki‘ Gedegara kazâsına tâbi‘ Ceranlı nâm karye sâkinlerinden Mehmed Çelebi b. Sunullah tarafından muhallefât-ı câ’i’z-zikri taleb ve da‘vâya ve ahz ve kabz ve kendiye îsâle ve kabz ve îsâl mütevakkıf olduğu umûrun küllîsine vekîl olup vekâleti isimleri âtî şuhûd-ı tarîk şehâdetleriyle şer‘an sâbite olan Şaban b. Receb nâm kimesne yedinden kazâ-i mezbûrede bi’l-fi‘l kadı olan mevlânâ Mahmud Efendi b. Mehmed imzâsıyla mümzâ ve hatmiyle mahtûm işbu târih-i kitâb senesi Şa‘bânü’l-mu‘azzamı evâhiri ile müverrah nakl-i şer‘î vârid olup mazmûnunda udûl-i müslimînden Mehmed b. Mustafa ve Halil b. Hacı Mustafa nâm kimesneler müvekkili mezbûrdan tarîka-i mer‘iyye üzre da‘vâ-yı sahîha-i şer‘iyye ve istişhâd-ı mer‘î sudûrundan sonra nakl ve tahvîl için mahalli cerh ve ta‘dîle li ecli’ş-şehâde hâzırân olup isre’l-istişhâd Hazreti Eyyûb’da vefât edip muhallefât anda alâ tarîki’l-emâne mazbûta ve makbûza olan Ali Efendi b. Hızır Fakīh b. İlyas Fakīh nâm kimesnenin müdde‘î-i mezbûr Mehmed Çelebi’nin babası Sunullah b. Yakub b. İlyas Fakīh’dir, mezbûr Hızır ile merkūm Yakub İlyas Fakīh’in oğullarıdır, müteveffâ-yı mezbûr Ali Efendi’nin verâseti bi tarîki’l-usûbeti’n-nesebiyye müdde‘î-i mezbûr Mehmed Çelebi’ye münhasıra olmağla gayrı vâris ve terekesine müstahık kimesne bilmeziz biz bu husûsa şâhidleriz, şehâdet dahi ederiz deyû edâ-i şehâdet-i şer‘iyye eylediklerinde ba‘de ri‘âyeti şerâiti’l-kabûl şehâdetleri makbûle olup mezbûr Şaban’ı ber minvâl-i muharrer tarafından vekîl olup ol dahi vekâleti kabûl eylediğini mevlânâ-yı mezbûr inhâ etmeğin müteveffâ-yı mezbûrun muhallefâtına vaz‘-ı yedi ikrâr ile sâbit olup medîne-i mezbûrda Defterdâr Mahmud Efendi mahallesinde sâkin olan Karakaş Ali Ağa b. İbrahim tarafından Süleyman Beşe b. İsâ ve Mehmed b. Abdullah şehâdetleri ile şer‘an vekâleti sâbite olan Şâhin Bey b. Abdullah nâm vekîl mahfil-i kazâya ihzâr ve nakl-i mezkûr mahzarında feth ve kırâat olundukda, vekîl-i mezbûr müvekkili merkūmun müteveffâ-yı mezbûr Ali Efendi’nin muhallefâtını ber mûceb-i defteri kassâm vaz‘-ı yedini bi’l-vekâle ikrâr, lâkin nakl-i merkūmun vürûdunu münkir olıcak, vekîl-i mezbûrdan nakl-i merkūmun mevlânâ-yı müşârün-ileyhden vürûdunu mübeyyine beyyine taleb olundukda, zeyl-i nakl-i mezkûrda isimleri mezkûr olan şuhûd tarafından Yazıcı Şaban Bey b. Hacı Musa ve diğer Şaban Bey b. eskici Habib mahfil-i kazâya li ecli’ş-şehâde hâzırân olup isre’l-istişhâd fi’l-hakīka kitâb-ı mezbûr kasaba-i merkūmede bi’l-fi‘l kadı olan mûmâ-ileyh Mahmud Efendi’nin kitâbıdır hat ve hatmi mevlânâ-yı mûmâ-ileyhindir, kitâb-ı mezbûr bizim huzûrumuzda sâbit olmuşdur. Biz bu husûsa bu vech üzre şâhidleriz, şehâdet dahi ederiz deyû her biri edâ-i şehâdet-i şer‘iyye eylediklerinde gıbbe ri‘âyeti şerâiti’l-kabûl şehâdetleri makbûle olmağın mûcebiyle ba‘de’l-hükm mâ hüve’l-vâki‘ kayd şüd. Fi’l-yevmi’s-sâmin ve’l-ışrîn min şehri Ramazâni’l-mübârek li sene isneteyn ve seb‘în ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Receb Bey Kethüdâ, Hamza Efendi Nâib-i recül, Eyüb Çelebi el-Mukayyid ve’l-Müsta‘id, Dilâver Bey Ser-bölük, Mehmed b. Mahmud ve gayruhüm mine’l-hâzırîn.

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 193 - Hüküm no: 192 - Orijinal metin no: [40b-2])﻿

﻿

﻿

193. Hüküm

Halo v. Kosta ve ortaklarının meyhanelerini Niko v. Toçko’ya satması

Vilâyet-i Rumeli’nde Premedi kazâsına tâbi‘ Postana nâm karye zimmîlerinden Halo v. Kosta ve Niko v. Mano nâm zimmîler ve Ergiri kazâsı a‘mâlinden Senaymotlu? nâm karyeden diğer Niko v. Yorgo nâm zimmî meclis-i şer‘de işbu bâ‘isü’s-sifr Niko v. Toçko nâm zimmî muvâcehesinde her biri ikrâr ve takrîr-i kelâm edip akd-i âti’z-zikrin sudûruna değin silk-i mülk-i sahîhimde münselik olan emlâkimizden mahmiye-i İstanbul hısnı ebvâbından Yenikapı hâricinde Taşlık nâm mahalde vâki‘ bir tarafdan tarîk-i âm ve iki tarafdan Bektaş Ağa merhûm ocağı ile mahdûd ale’l-iştirâki’s-seviy mülkümüz olan bâb mülk meyhânemizi, cemî‘ tevâbi‘ ve levâhıkıyla ve içinde mevcûd iki kapaklı tencere ve iki tava ve iki şiş ve iki aded ocak demirini merkūm Niko’ya beş bin yedi yüz elli fıddî nakd-i râyic fi’l-vakt akçeye bi safkatin vâhidetin bâtten bey‘ ve teslîm eylediğimizde ol dahi vech-i muharrer üzre iştirâ ve tesellüm ve kabz ve kabûl eylediğimizden sonra semeni olan mezbûrü’n-na‘t beş bin yedi yüz akçeyi tamamen müşterî-i mezbûr Niko yedinden alıp kabz edip meyhâne-i mezkûrda alâka ve medhalim[iz] kalmadı. Min ba‘d müşterî-i merkūmun mülk-i müşterâsı ve hakk-ı sarîhidir, keyfe mâ yeşâ’ mutasarrıf olsun dediklerinde gıbbe’t-tasdîki’l-mu‘teber mâ hüve’l-vâki‘ bi’l-ibtigā sebt olundu. Fi’l-yevmi’s-sâbi‘ ve’l-ışrîn min şehri Ramazâni’l-mübârek li sene isneteyn ve seb‘în ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Ali Beşe Çukadâr, Hüseyin Muhzır, Dilâver Muhzır, Mehmed Muhzır ve gayruhüm mine’l-hâzırîn.

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 194 - Hüküm no: 193 - Orijinal metin no: [41a-1])﻿

﻿

﻿

194. Hüküm

Şerife Hatun’un Eyüb Sultan Vakfı’na intikal eden muhallefât defteri

Medîne-i Ebâ Eyyûb el-Ensârî Sofular mahallesinde sâkin Kara Mehmed nâm kimesnenin menzilinde mütemekkine iken bundan akdem vefât eden Şerife nâm hâtunun zâhirde vâris-i ma‘rûf ve ma‘rûfesi olmamağla mecmû‘-ı muhallefâtı kānûn-ı şehriyârî üzre, hazreti müşârün-ileyh evkāfına âid ve râci‘ olmağın emîn-i beytülmâl talebiyle ve sûk-ı sultânîde bey‘ olunan muhallefâtı defteridir ki zikr olunur. Fî evâili şehri Ramazâni’l-mübârek sene 1072. Yemeni Yorgan 3 kıymet 371 guruş Döşek kılıfı ve beledî döşek yüzü kıymet 363 guruş Bez kıt‘a zirâ‘ kıymet 330 guruş Kırmızı çuka kaplı köhne zerdava kürk kıymet 900 guruş Sepet sandığı 1 kıymet 127 guruş Yan keçesi 1 kıymet 59 guruş Yemeni yastık 2 kıymet 134 guruş Çarşeb 2 kıymet 34 guruş Beyaz kılıç 1 kıymet 89 guruş Mâ’î atlas kaftan kıymet 660 guruş Köhne ferâce 1 kıymet 145 guruş Alaca entari 1 kıymet ( ) Yemeni bohça 1 kıymet 15 guruş Sagīr yastık 1 kıymet 11 guruş Köhne mak‘ad 1 kıymet 12 guruş Kırmızı köhne zıbın 1 kıymet 5 guruş Hamam tası 1 kıymet 10 guruş Köhne don ve gömlek ve beyaz zıbın kıymet 35 guruş Sagīr sahan 1 kıymet 14 guruş Sagīr güğüm 1 kıymet 11 guruş Bu cümle yekûn 3389 guruş. Andişe altın bilezik 15 miskāl kıymet 2630 guruş Cebe altın bilezik 22 miskāl fî 330 kıymet 4840 guruş Bu cümle yekûn 7460 guruş. Yekûn 10849 guruş. Berâ-yı techîz ve tekfîn 755 guruş Hammâliyye esvâb 10 guruş Resm-i esvâb 145 guruş Dîdebâniyye-i esvâb 145 guruş Müjdegâne 550 guruş Resm-i bilezik 340 guruş Dîdebâniyye-i bilezik 340 guruş Yekûn 1935 guruş. Sahhe’l-bâkī fî yed-i emîn-i beytülmâl ve hüve’l-mütevellî ale’l-vakfi’l-mezbûr 8914 guruş.

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 195 - Hüküm no: 194 - Orijinal metin no: [41a-2])﻿

﻿

﻿

195. Hüküm

Mosi v. İsak’ın ev hissesini Yahuda v. Belhıya’ya satması

Havâss-ı Refî‘a kazâsına tâbi‘ kasaba-i Hasköy’de Kiremitçi Ahmed Çelebi mahallesi sükkânından olup Portakal cemâ‘atinden Mosi v. İsak nâm yahudi meclis-i şer‘-i hatîr-i lâzımü’t-tevkīrde işbu râfi‘ü’s-sifr Yahuda v. Belhıya nâm yahudi muvâcehesinde bi tav‘ihî ikrâr ve takrîr-i kelâm edip akd-i âti’z-zikrin sudûruna değin ale’l-iştirâki’s-seviy silk-i mülk-i sahîhimde münselik olan emlâkimden mahalle-i mezbûrda vâki‘ bir tarafdan Abraham v. David mülkü ve bir tarafdan Odabaşı Hasan Çelebi mülkü ve bir tarafdan Defterdârzâde Mahmud Çelebi bostanı ve taraf-ı râbi‘i tarîk-i âm ile mahdûd olup iki bâb fevkānî oda ve tahta-pûş ve iki bâb tahtânî oda ve bir su kuyusunu ve zât-ı eşcâr-ı müsmire ve gayrı müsmire bahçeyi müştemil mülk menzilin bundan akdem nısfı benim ve nısf-ı âharı mezbûr Yahoda’nın mülkü olup el-hâletü hâzihî menzili mahdûd-ı mezkûrda olan nısf hisse-i şâyi‘amı, cümle tevâbi‘ ve levâhıkı ile merkūm Yahuda’ya kırk beş bin nakd-i râyic fi’l-vakt akçeye tarafeynden îcâb ve kabûlü hâvî bey‘-i bâtt-ı sahîh-i kat‘î ile bey‘ ve teslîm edip minvâl-i muharrer üzre iştirâ ve tesellüm ve kabz ve kabûl eyleyip semeni olan mezbûrü’n-na‘t kırk beş bin akçeyi mezbûr Yahuda yedinden tamamen alıp kabz eyledim ba‘de’l-yevm menzili mahdûd-ı mezkûrun mecmû‘u mezbûr Yahuda’nın mülk-i müşterâsı ve hakk-ı sarîhidir, keyfe mâ yeşâ’ mutasarrıf olsun deyicek gıbbe’t-tasdîki’ş-şer‘î mâ hüve’l-vâki‘ bi’t-taleb ketb olundu. Fi’l-yevmi’r-râbi‘ Şevvâli’l-mükerrem li sene isneteyn ve seb‘în ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Musli Bey b. Abdullah, Hüseyin Beşe b. Hasan, Bayram Sofu b. ( ) Muhzır, Mehmed Çelebi Çukadâr ve gayruhüm mine’l-hâzırîn.

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 196 - Hüküm no: 195 - Orijinal metin no: [41b-1])﻿

﻿

﻿

196. Hüküm

Müderris Ali Efendi’den kalan mirasın Ali Ağa tarafından vârisine tam olarak teslim edildiği

Husûs-ı âti’l-beyânın mahallinde tahrîr[i] iltimâs olunmağın küttâb-ı mahkeme-i şerîfeden mevlânâ Sâlih Mehmed Efendi b. Mehmed irsâl olunup ol dahi zeyl-i kitâbda muharrerü’l-esâmî olan müslimîn[den] medîne-i Hazreti Ebâ Eyyûb el-Ensârî -dâme fî rıdvâni’l-Bârî-’de Defterdâr Mahmud Efendi [mahallesi] sâkinlerinden umdetü’l-emâcid ve’l-ekârim câmi‘ü’l-mehâmid ve’l-mekârim Karakaş Ali Ağa b. İbrahim’in menziline varıp akd-i meclis-i şer‘-i şerîf eylediğinde mûmâ-ileyh Ali Ağa’nın menzilinde mütemekkin iken bundan akdem vefât eden Ali Efendi b. Hızır nâm müderrisin min ciheti’l-usûbeti’n-nesebiyye bi’l-inhisâr vârisi olup verâseti, vilâyet-i Anadolu’da Gedegara kadısı Mahmud Efendi huzûr[unda] isbât olunup nakl-i şer‘î ile inhâ olunan Mehmed Çelebi b. Sunullah tarafından müteveffâ-yı mezbûrun muhallefâtını vâzı‘ü’l-yed olanlardan taleb ve ahz ve kendiye îsâle ve inde’l-hâce lede’l-hükkâmi’l-kirâm mürâfa‘a ve muhâsamaya vekîl olup vekâleti yedinde olan nakl-i şer‘î mûcebince sâbite olan Şaban b. Receb nâm vekîl meclis-i ma‘kūd-ı mezkûrda, râfi‘ü’l-kitâb müşârün-ileyh Ali Ağa mahzarında üzerine takrîr-i da‘vâ edip müvekkilim mezbûr Mehmed Çelebi’nin mûrisi müteveffâ-yı mezbûr Ali Efendi mûmâ-ileyh Ali Ağa’nın menzilinde fevt olmağla mecmû‘-ı muhallefâtına vaz‘-ı yed etmeğin ben dahi yedimde olan nakl-i şer‘î mûcebince müvekkilim mezbûrun verâsetini meclis-i şer‘de müşârün-ileyh Ali Ağa’nın vekîli mahzarında isbât edip vaz‘-ı yed eylediği muhallefâtı ber mûceb-i defter bi’l-vekâle taleb eylediğimde isimleri nâ-ma‘lûm kırk iki cild kitâb ve bir sepet evrâk-ı perişân ve bir köhne kimonî ferâce ve bir köhne darçınî çukaya kaplı kürk ve bir köhne pîştahta ve nısf destâr ve sincab kaplı bir mintan kürk ve bir köhne mor sof ve bir tülbent börkü bana teslîm edip mâ‘adâsını ketm ile cevâb vermişdir el-hâletü hâzihî müşârün-ileyh Ali Ağa ve hizmetkârları Mehmed b. Abdullah ve Süleyman b. İsâ ve Şâhin b. İsâ ve Sefer b. Abdullah nâm kimesneler muhallefât-ı müteveffâ-yı mezbûrdan bâlâda tahrîr olunan eşyâdan gayrı nukūd-ı menkūl ve siyâb ve sâir ism-i mâl ıtlâk olunur kalîl ve kebîr bir nesne şey almadıklarına ve aldırmadıklarına ve ilimleri olmadığına istihlâf[en] müşârün-ileyh Ali Ağa ve mezkûrûn kimesneler ale’l-infirâd yemîn billâhi te‘âlâ eylediklerinde vâki‘ü’l-hâli mevlânâ-yı mezbûr mahallinde tahrîr, ba‘dehû meclis-i şer‘a gelip alâ vukū‘ihî inhâ ve takrîr etmeğin vekîl-i mezbûr bî-vech ta‘arruzdan men‘ birle mâ hüve’l-vâki‘ kayd şüd. Fi’l-yevmi’t-tâsi‘ ve’l-ışrîn min şehri Ramazâni’l-mübârek li sene isneteyn ve seb‘în ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Fahrü’l-müderrisîn Şaban Efendi b. Hüseyin, Hüseyin Bey el-Cündî, Dilâver b. Abdullah el-Muhzır, Ali Beşe Çukadâr ve gayruhüm mine’l-hâzırîn.

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 197 - Hüküm no: 196 - Orijinal metin no: [41b-2])﻿

﻿

﻿

197. Hüküm

Müderris Ali Efendi’nin terekesi

Defter oldur ki medîne-i hazreti Ebâ Eyyûb el-Ensârî -dâme fî rıdvâni’l-Bârî-’de Defterdâr Mahmud Efendi mahallesinde sâkin fahrü’l-emâsil ve’l-eşbâh Karakaş Ali Ağa menzilinde sâkin iken bundan akdem vefât eden Müderris Ali Efendi’nin min ciheti’l-usûbeti’n-nesebiyye bi’l-inhisâr vârisi olan Mehmed Çelebi b. Sunullah nâm kimesnenin vekîli Şaban b. Receb nâm kimesne müteveffâ-yı mezbûrun müşârün-ileyh Ali Ağa yedinden meclis-i şer‘de vekâleten kabz eylediği defterdir ki zeyl-i vesîkada muharrerü’l-esâmî olan müslimîn huzûrunda tahrîr olundu. Fî selh-i şehri Ramazâni’l-mübârek sene 1072. İsmi nâ-ma‘lûm kitâb cild aded 42 Bir sepet evrâk-ı perîşân Kimonî köhne çuka ferâce aded 1 Darçınî çuka kaplı köhne tilki kürkü aded 1 Köhne pîştahta aded 1 Sincab kaplı köhne hâre mintan kürk aded 1 Köhne mor sof aded 1 Nısf destâr aded 1 Tülbent börkü aded 1 Zikr olunan muhallefâtı vekîl-i mezbûr müvekkili için meclis-i şer‘de bi’l-vekâle ahz ve kabz edip bundan mâ‘adâ kalîl ve kebîr ve celîl ve hakīr nukūd ve siyâb ve ism-i mâl ıtlâk olunur bir nesnesini [almadıklarına] müşârün-ileyh Ali Ağa’ya ve hizmetkârları Mehmed b. Abdullah ve Süleyman b. İsâ ve Şâhin b. Abdullah ve Sefer b. Abdullah nâm kimesnelere yemîn teklîf etmeğin mezkûrûn dahi yemîn billâhi te‘âlâ eylediklerinde vekîl-i mezbûr bî-vech ta‘arruzdan men‘ ve mâ cerâ bi’l-ibtigā tahrîr olundu. Fi’t-târihi’l-mezbûr.

Şuhûdü’l-hâl: Muharrir-i hurûf Sâlih Mehmed Efendi b. Mehmed, Hüseyin Bey el-Cündî, Dilâver b. Abdullah el-Muhzır, Hüseyin b. Hasan ve gayruhüm mine’l-hâzırîn.

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 198 - Hüküm no: 197 - Orijinal metin no: [42a-1])﻿

﻿

﻿

198. Hüküm

Mehmed Efendi b. Derviş’in ev vakfiyesi

Hamden leke Allâhümme yâ ehle’l-hamd ve’s-senâ ente’llezî tuvekkifu li’l-hayri men yeşâ’ sümme’s-salât ale’n-nebiyyi’l-Muhammed Mustafa ve âlihî ve sahbihi’n-nukabâ’i ve’n-nücebâ’i mâ dâmeti’s-semâ’ ve mâ hebbü’s-sabâ ammâ ba‘d, işbu kitâb-ı anberin-nikābın tahrîr ve inşâsına bâ‘is ve bâdî budur ki çün dünyânın na‘îmi zâ’il ve mukīmi râhil anâsı şekl-i anâ ve fenâsı tûl-i fenâ dirheminin sonu hem dinarının âharı nâr ve gam malının me’âlî melâl devletinin gāyeti let, ikbâlinin nihâyeti teşvîş bi’d-ders âkil-i gayr-ı gāfil oldur ki fenâ-i dünyâya ayn-ı ibretle baka ve mümin-i kâmil oldur ki ve men amile sâlihan min zekerin ev ünsâ ve hüve mü’minün fe le-necziyennehû hayâten tayyibeten ve le-necziyennehüm ecrahüm bi ahseni mâ kânû ya‘melûn, mazmûn-ı sa‘âdet-makrûnundan hissedâr olup bezl-i mâl ve tahsîl-i a‘mâl ile hayât-ı fâniye zımnında kesb-i hayât-ı bâkiye edip harr-ı kıyâmetde yevme yestazıllü’l-mer’ü tahte sadakātih mûcebince, sâye-i sadakātında âsûde ve mezra‘a-i âhiret olan dünyâda sadaka tohumun alıp ke-meseli habbetin enbetet seb‘a senâbile fî küllî sünbületin mi’etü habbetin vefkince ez‘âf-ı muzâ‘af ecr hâsıl edip yevmü’l-fez‘u’l-ekber ahvâli sütûde ola, envâ‘-ı hayrât ve ihsânın ve esnâf-ı sadakāt-ı hasenin dahi efdali ve ekmeli, izâ mâte’l-insânu inkata‘a amelühû illâ an selâsin ilmin yentefe‘u-bihî ve sadakatin câriyetin ve veledin sâlihin yed‘û-lehû müsted‘âsınca vakıfdır ki dâimâ avâid-i mevâyidi nâzil ve ferâyid-i fevâyidi rûh-ı vâkıfa vâsıl olup memât ile ucûru münkatı‘, vefât ile âsârı mürtefi‘ olmaz binâen alâ zâlik medîne-i hazreti Ebâ Eyyûb el-Ensârî -dâme fî rıdvâni’l-Bârî-’de Otakçıbaşı nâm-ı diğer Fethi Çelebi mahallesi sâkinlerinden mefhar-i erbâbi’t-tahrîr ve’l-kalem zübdetü ashâbi’t-tastîr ve’r-rakam, aynü’l-a‘yân zeynü’l-ezmân sâhibü’l-hayrât ve’l-hasenât ve tâlibü’s-sadakāt ve’l-meberrât Mehmed Efendi b. Derviş talebiyle vakf-ı câ’i’z-zikrini mahallinde tahrîr ve tescîl ve mütevellî ile da‘vâ-yı rücû‘u istimâ‘ ve fasl için kıbel-i şer‘den irsâl olunan mevlânâ Sâlih Mehmed Efendi b. Mehmed, ol dahi zeyl-i kitâbda muharrerü’l-esâmî olan müslimîn ile mûmâ-ileyh Mehmed Efendi’nin mahalle-i mezbûrede vâki‘ mülk menziline varılıp akd-i meclis-i şerî‘at-ı şerîfe olundukda, mûmâ-ileyh Mehmed Efendi meclis-i ma‘kūd-ı mezkûrda vakf-ı âti’z-zikrine li ecli’t-tescîl mütevellî nasb ve ta‘yîn eylediği fahrü’l-eimme İbrahim Efendi b. Mustafa mahzarında ikrâr-ı tâm ve takrîr-i kelâm edip işbu cihân içinde vâki‘ olan sadakāt-ı câriyenin sebâtı zâhir ve gülşen-i hasenât içre nebâtı zâhir idiğine şu‘ûr-ı tâm ve vukūf-ı tamâm hâsıl eylediğimiz ecilden işbu zikr-i âtî vakfın sudûruna değin silk-i mülk-i sahîhimde münselik ve semt-i zabt ve tasarrufumda münharıt olan emlâkimden işbu bir tarafı birâderim Abdülbâkī Çelebi merhûm veresesi mülküne ve iki tarafdan Bolevî Mehmed Efendi çayırına ve bir tarafı tarîk-i âma müntehî ve mahdûd, muhavvata-i dâhiliyyesi iki bâb fevkānî oda ve bir orta sofa ve tahta-pûş hâriciyyesi iki bâb tahtânî oda ve karşı karşıya iki köşk ve ortasında dehlizi ve yanında sofa ve bi’r-i mâ ve selsebîli ve ahırı ve zât-ı eşcâr-ı müsmire ve gayrı müsmire bahçeyi müştemil menzilimi [42b] hasbeten lillâhi’l-azîm yevme lâ yenfa‘u mâlün ve lâ benûne illâ men etallâhe bi kalbin selîm, cemî‘ malımdan ifrâz ve vakf-ı sahîh-i şer‘î ve haps-i sarîh-i mer‘î ile vakf ve haps edip şöyle şart ve ta‘yîn eyledim mâdâm ki ben libâs-ı hayâtı lâbise ve mesned-i âfiyetde câlise olup dâr-ı dünyâda ta‘ayyüş edem menzili mahdûd-ı mezkûra keyfe mâ yeşâ’ ve hasbe mâ yahtâr mutasarrıf olam ve ben işbu dâr-ı dünyâdan hırâmân-ı sarây-ı bekā eylediğimde menzili mezbûra evlâdım ve evlâd-ı evlâdım ve evlâd-ı evlâd-ı evlâdım ve evlâd-ı evlâd-ı evlâd-ı evlâdım batnen ba‘de batnin ve karnen ba‘de karnin mutasarrıf olalar ve ba‘de’l-inkırâz menzili mahdûd-ı mezkûra utekām mutasarrıf olup tevliyyeti menzili mezkûr halîle-i mükerremem Sâliha Hâtun bt. Mehmed’e meşrûta ola ve ba‘de inkırâzi’l-kül menzili mezbûr yed-i mütevellî ve ecr-i misli ile îcâr olunup hâsıl olan icâresi yed-i mütevellî ve rehn-i kavî ve kefîl-i melî ve yâhud ikisinden biri ile rayb-ı ribâdan ârî ale’l-vechi’l-halâl istirbâh ve istiğlâl olunup hâsıl olan galle ve menzili mezbûrun müeccelesiyle mikdâr-ı kifâye eczâ-i şerîfe vaz‘ olunup sevâbı rûhuma ihdâ oluna ve mürûr-ı eyyâm ile menzili mezbûr vakfa âid olmağla tekrâr îcâr lâzım gelirse, minvâl-i sâbık üzre re’y-i hâkim ile eczâ-i şerîfe vaz‘ olunup tâ ki rûhum için bir hatm-i şerîf tekmîl oluna ve halîlemden sonra emr-i tevliyyet re’y-i hâkime müfevvez ola ve medîne-i hazreti Ebâ Eyyûb el-Ensârî -dâme fî rıdvâni’l-Bârî-’de mesned-nişîn-i şerî‘at-ı garrâ olan efendi hazerâtı zamân-ı hükûmetlerinde vakfıma hasbî nâzır olup ayn-ı inâyetleriyle nazar edeler ve vakf-ı mezkûrumun şurûtunun tebdîl ve tağyîri ve teksîri ve taklîli merreten ba‘de uhrâ yedimde ola deyû fâriğan ani’ş-şevâgil menzili mezbûru mütevellî-i merkūma teslîm, ol dahi vakfiyyet üzre kabz ve tesellüm ve sâir mütevellîler evkāfda tasarruf eyledikleri gibi tasarruf eyledi dedikde gıbbe’t-tasdîki’ş-şer‘iyyi’l-vicâhiyyi’l-mu‘teber vâkıf-ı mûmâ-ileyh -tekabbelallâhu te‘âlâ hayrâtihi ve dâ‘afe ecûre mesûbâtihî mesûbeten-meclis-i ma‘kūd-ı mezbûrda mütevellî-i mezbûr mahzarında üzerine takrîr-i da‘vâ edip vakf-ı akār eimme-i kibârdan imâm-ı evvel Ebû Hanîfe Kûfî -cûziye bi’l-hayr ve kûfiye-hazretleri ind-i şerîflerinde gayr-ı lâzım olduğundan mâ‘adâ, imâm-ı sâlis-i rabbânî kâmil-i samedânî Muhammed b. Hasan eş-Şeybânî re’y-i reşîd ve mezhebi sedîdleri üzre vâkıf, vakfının menâfi‘in kendiye şart ve ta‘yîn etmekle vakf-ı merkūm sahîh olmayıp vakf-ı mezbûrdan rücû‘ meşrû‘ olmağın vakf-ı mezbûrdan rücû‘ eyledim mütevellî-i mezbûrun kasr-ı yedine ve bana teslîme tenbîh taleb ederim dedikde mütevellî-i mezbûr cevâb-ı bâ savâba tasaddî olup imâm-ı sânî hazreti İmâm Ebû Yusuf el-Kadı ind-i şerîflerinde mücerred vâkıf, vakaftü demekle ve hazreti İmâm Muhammed mezhebi üzre teslîm ile’l-mütevellî olmak ile vakfa lüzûm ârız olup imâm-ı müşârün-ileyh hazretleri katında şart-ı merkūm sahîh olmağın imâmeyn-i şemseyn-i kamereyn bedreyn-i münîreyn re’y-i reşîdleri üzre mezhebi mezkûrdan rücû‘ gayrı meşrû‘dur deyû teslîmden imtinâ‘ etmeğin ve mevlânâ-yı mûmâ-ileyh katında müterâfi‘ân olduklarında, mevlânâ-yı mezbûr cânib-i vakfı evlâ ve ahrâ görüp âlimen bi’l-hilâf ve mürâ‘iyyen bimâ yecîbü ri‘âyetühü fi’l-hükmi bi’l-evkāf re’y-i imâmeyn üzre lüzûm-ı vakf-ı merkūm mahallinde hükm-i şer‘î ve kazâ-i mer‘î edip vâki‘ü’l-hâli mahallinde tahrîr, ba‘dehû meclis-i şer‘a gelip alâ vukū‘ihî inhâ ve takrîr etmeğin hâkim-i muvakki‘-i sadr-ı kitâb-ı müstetâb olan âlim-i âmil fâsıl-ı beyne’l-hak ve’l-bâtıl hâkim-i hâsim hazretleri dahi hükm-i merkūm[u] tecvîz ve tenfîz ve vakf-ı mezbûrun lüzûmuna ve şurût ve kuyûdunun husûs ve umûmunun sıhhatine hüküm buyurup min ba‘d vakıf sahîh ve lâzım ve haps-i sarîh mütehattim oldu. “Fe-men beddelehû ba‘de mâ semi‘ahû fe-innemâ ismuhû ale’llezîne yübeddilûnehû inna’llâhe semî‘un alîm” ve ecrü’l-vâkıfı ale’l-hayyi’l-cevâdi’l-kerîm cerâ zâlik. Ve hurrire fi’l-yevmi’s-sânî ve’l-ışrîn min şehri Ramazâni’l-mübârek min şühûr li sene isneteyn ve seb‘în ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Mustafa Efendi b. Hüseyin el-Cündî, Ahmed Ağa b. Sâlih el-Cündî, Abdi Çelebi b. Mustafa el-Kâtib, Mustafa Çelebi b. Mehmed, Halil Çelebi b. Mahmud, Hasan Çelebi b. Hüseyin, Hüseyin Çelebi b. Cafer, Mustafa Çelebi b. Mehmed, Fahrü’l-akrân Mustafa Ağa, Fahrü’l-kuzât Derviş Efendi b. Mustafa, Mehmed Çelebi b. Mustafa er-Râcil, Mehmed Çelebi seroda-i sâbık, Süleyman Çelebi b. Mehmed, Ahmed b. Mehmed, Mustafa b. İbrahim, Hasan Beşe er-Râcil, Hüseyin Muhzır ve gayruhüm mine’l-hâzırîn.

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 199 - Hüküm no: 198 - Orijinal metin no: [42a-2])﻿

﻿

﻿

199. Hüküm

Musa Çelebi b. Muharrem’deki tarla ve çayırların Kurd Ağazâde Mehmed Çelebi’ye teslim edilmesi

Mahmiye-i İstanbul’da Koca Mustafa Paşa semtinde sâkin Kurd Ağazâde Mehmed Çelebi nâm kimesne meclis-i şer‘de mahmiye-i mezbûrede Davudpaşa mahallesinde sâkin iken bundan akdem vefât eden eniştesi Derviş Ağa merhûmun sulbî sagīr oğlu Mustafa Çelebi nâm yetîmin tesviye-i umûru için kıbel-i şer‘den mansûb vasî olan Musa Çelebi b. Muharrem nâm kimesne mahzarında üzerine tahrîr-i da‘vâ edip eniştem müteveffâ-yı mezbûrdan hâl-i hayâtında yüz kıt‘a riyâlî kebîr guruş istikrâz ve kabz edip ol dahi vech-i muharrer üzre ikrâz ve teslîm edip ol mukābelede Havâss-ı Aliyye kazâsı muzâfâtından Büyük Çekmece nâhiyesine tâbi‘ İskeçe nâm karye sınırı dâhilinde vâki‘ merhûm ve mağfûrun-leh Sultan Bayezid Hân-ı Velî evkāfı arâzisinden olup babam müteveffâ-yı mezbûrdan bana intikāl-i âdî ile intikāl eden inde’l-ahâliyi’d-diyâr ma‘lûmetü’l-hudûd ve’l-kıta‘ ve’l-mikdâr tarlalar ve çayırlarımı eniştem müteveffâ-yı mezbûr Derviş Ağa’ya rehin nâmına verip ba‘dehû fevt oldukda, vasiyy-i mezbûr zikr olunan tarlalar ve çayırlar sagīr-i mezbûra babası müteveffâ-yı mezbûrdan intikāl eylemişdir deyû zabt edip ben dahi meblağ-ı mezbûru edâya iktidârım olmamağla sükût etmişidim el-hâletü hâzihî sâlifü’z-zikr yüz guruşu edâ ve ol tarlalar ve çayırları zabt murâd eylediğimde vasiyy-i mezbûr zabtıma mâni‘ olur, suâl olunup yedimde olan fetvâ-yı şerîfe mûcebince ihkāk-ı hak olunmak matlûbumdur deyû yedinde olan fetvâ-yı şerîfeyi ibrâz edip feth ve kırâat olundukda, Zeyd ( ) olur mu deyû hâlâ şeyhülislâm-ı müfti’l-enâm -sellemehü’s-selâm-hazretlerine istiftâ olundukda, cevâb-ı bâ savâblarında olur deyû buyurulmağın gıbbe’s-suâl vech-i mezbûr cevâbında fi’l-hakīka müdde‘î-i mezbûr vasîsi olduğu sagīr-i mezbûr babası müteveffâ-yı mezbûr Derviş Ağa’ya evkāf-ı mezbûreden olup hâl-i hayâtında babası müteveffâ-yı mezbûrdan kendisine intikāl eden ma‘lûmetü’l-hudûd ve’l-kıta‘ ve’l-mikdâr çayırlar ve tarlaları yüz kıt‘a riyâlî kebîr guruş bedel mukābelesinde evkāf-ı mezbûr mütevellîsi ma‘rifetiyle tefvîz bi’l-ferâğ edip ol dahi vech-i muharrer üzre tefevvüz ve kabûl edip ba‘de vefâtihî ol tarlalar ve çayırlar oğlu sagīr-i mezbûra intikāl etmişdir binâen aleyh zabt eylemişdir deyicek isre’l-istintâk, mezbûr Mehmed Çelebi sâlifü’z-zikr tarlalar ve çayırları eniştesi müteveffâ-yı mezbûr Derviş Ağa’ya ber minvâl-i meşrûh ol mütevellî-i vakf-ı mezbûr ile ferâğ ve tefvîzi inkâr ile cevâb vermeğin mûceb-i fetvâ-yı şerîf vasiyy-i mezbûrdan müdde‘î-i mezbûrun tefvîz ve ferâğını mübeyyine beyyine taleb olundukda, isbât-ı beyyineden izhâr-ı acz ile istihlâf etmeğin mezbûr zikr olunan tarlalar ve çayırları eniştesi müteveffâ-yı mezbûr Derviş Ağa’ya vech-i mübeyyen üzre yüz kıt‘a riyâlî guruşa tefvîz ve ferâğ eylediğine mezbûr Mehmed Çelebi’ye yemîn teklîf olundukda, ol dahi alâ vefki’l-mes’ûl half billâhi’l-aliyyi’l-A‘lâ etmeğin ber mûceb-i fetvâ-yı şerîf zikr olunan yüz kıt‘a riyâlî guruş sagīr-i mezbûr için kabz ve ol tarlalar ve çayırları müdde‘î-i mezbûra teslîme vasiyy-i merkūma tenbîh birle mâ hüve’l-vâki‘ bi’t-taleb ketb olundu. Fi’l-yevmi’s-sânî ve’l-ışrîn min şehri Ramazâni’l-mübârek li sene isneteyn ve seb‘în ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Bâli Çavuş el-Mübâşir, Ahmed Çavuş b. Mehmed, Dilâver b. ( ), İbrahim Çelebi b. Hasan ve gayruhüm mine’l-hâzırîn.

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 202 - Hüküm no: 199 - Orijinal metin no: [43a-1])﻿

﻿

﻿

200. Hüküm

Mehmed Beşe b. Abdullah’ın, Altun v. Melkon’dan aldığı parayı iade etmesi

Ekmekçi tâifesinden Altun v. Melkon nâm Ermeni meclis-i şer‘de Mehmed Beşe b. Abdullah nâm râcil mahzarında üzerine takrîr-i da‘vâ edip târih-i kitâbdan bir ay mukaddem mezbûr Mehmed Beşe benden esedîye tebdîl etmek için on iki bin yedi yüz nakd-i râyic fi’l-vakt akçe ahz ve kabz edip hâlâ ne esedî ve ne akçemi verir, suâl olunup alıverilmek matlûbumdur deyicek gıbbe’s-suâl mezbûr Mehmed Beşe cevâbında fi’l-hakīka târih-i mezbûrda müdde‘î-i mezbûr Altun’dan minvâl-i muharrer üzre on iki bin dört yüz akçe alıp kabz eylemişdim deyû bi tav‘ihî ikrâr ve i‘tirâf etmeğin müdde‘î-i mezbûrdan ziyâdeyi mübeyyine beyyine taleb olundukda ityân-ı beyyineden izhâr-ı acz edip istihlâf dahi etmeğin alâ mûcebi ikrârihî sâlifü’z-zikr on iki bin dört yüz akçeyi müdde‘î-i mezbûra edâ ve teslîm ile mezbûr Mehmed Beşe ilzâm olunup mâ hüve’l-vâki‘ bi’t-taleb ketb olundu. Tahrîren fi’l-yevmi’s-sâmin aşer min Şevvâli’l-mükerrem li sene isneteyn ve seb‘în ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Mehmed b. Mahmud, Hüseyin b. Hasan, Receb Bey b. Maden, Sâlih Efendi b. Mehmed, Hamza Efendi nâib-i recül, Eyüb Çelebi el-Mukayyid, Ali Beşe Çukadâr, Mehmed Beşe el-Mübâşir ve gayruhüm mine’l-hâzırîn.

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 203 - Hüküm no: 200 - Orijinal metin no: [43a-2])﻿

﻿

﻿

201. Hüküm

Safiye Hatun bt. Abdullah’ın evini Handan Bey b. Abdullah’a satması

Medîne-i hazreti Ebâ Eyyûb el-Ensârî -radiye anhu Rabbühü’l-Bârî-’de vâki‘ Câmi‘-i Kebîr mahallesi sâkinelerinden fahrü’l-muhadderât Safiye Hâtun bt. Abdullah meclis-i şerî‘at-ı şerîfede işbu kitâb-ı sıhhat-nisâbın sâhibi umdetü’l-emâsil ve’l-eşbâh Handan Bey b. Abdullah mahzarında bi tav‘ihî ikrâr-ı tâm ve takrîr-i kelâm edip akd-i âti’z-zikrin sudûruna değin silk-i mülk-i sahîhimde münselik olan emlâkimden sonra mahalle-i mezbûrda vâki‘ bir tarafdan Ali Efendi nâm müderris tasarrufunda olan vakıf menzil ve bir tarafdan Müderris bostanı ve ba‘zan Ahmed Ağa tasarrufunda olan vakıf menzil ve bir tarafdan Mehmed tasarrufunda olan vakıf menzil ve bir tarafdan tarîk-i âm ile mahdûd, iki bâb fevkānî ve iki tahtânî odaları ve cihânnümâyı ve tahtânî matbahı ve ahırı ve üç bi’r-i mâ ve iki kıt‘a bahçeyi müştemil mülk menzilimi bi cümleti’t-tevâbi‘ ve’l-levâhık ve kâffeti’l-menâfi‘ ve’l-merâfık mûmâ-ileyh Handan Bey’e iki yük fıddî nakd-i râyic fi’l-vakt akçeye tarafeynden îcâb ve kabûlü hâvî bey‘-i bâtt-ı sahîh-i şer‘î ile bâtten bey‘ ve teslîm edip ol dahi ber minvâl-i muharrer iştirâ ve tesellüm ve kabz ve kabûl edip semeni olan mezbûrü’n-na‘t iki yük akçeyi bi’t-tamâm ve’l-kemâl müşterî-i mûmâ-ileyh Handan Bey yedinden alıp kabz edip menzili mahdûd-ı mezkûrda vechen mine’l-vücûh ve sebeben mine’l-esbâb alâka ve medhalim kalmadı ba‘de’l-yevm menzili mezkûr müşterî-i mezbûrun mülk-i müşterâsı ve hakk-ı sarîhidir, keyfe mâ yeşâ’ ve hasbe mâ yahtâr mutasarrıf olsun dedikde mukırra-i mezbûreyi kitâb-ı meşrûhasında el-mukarru lehü’l-mezbûr vicâhen tasdîk ve şifâhen tahkīk etmeğin mâ hüve’l-vâki‘ kayd şüd. Fi’l-yevmi’r-râbi‘ min Şevvâli’l-mükerrem li sene isneteyn ve seb‘în ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Mehmed Çelebi b. Ahmed el-Mütevellî, Mustafa Çelebi b. Hüdâverdi, Hüseyin Çelebi b. Abdullah, Ali Çelebi b. Hızır el-Kâtib, Mustafa Çelebi b. Pervâne, Ahmed Çelebi b. Emrullah, Mehmed Çelebi b. Ahmed, Musli Çelebi b. Abdullah, Mehmed Çelebi b. Musli, Hüseyin Muhzır, Mustafa Çelebi el-Müezzin ve gayruhüm mine’l-hâzırîn.

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 204 - Hüküm no: 201 - Orijinal metin no: [43b-1])﻿

﻿

﻿

202. Hüküm

Safiye Hatun bt. Abdullah’ın Ahmed Çelebi b. İslâm’a olan borcunu ödemesi

Dergâh-ı âlî -dâme mahfûfen bi’l-me‘âlî- yeniçerilerinden Bağdâdî Ahmed Çelebi b. İslâm nâm kimesne meclis-i şer‘-i şerîfde medîne-i hazreti Ebâ Eyyûb el-Ensârî -radıyallâhu anhu Rabbühü’l-Bârî-’de Câmi‘-i Kebîr mahallesi sâkineleri[nden] Safiye Hâtun bt. Abdullah mahzarında üzerine da‘vâ ve takrîr-i kelâm edip cihet-i deyn-i şer‘îden mezbûr Safiye Hâtun zimmetinde yüz yirmi fıddî nakd-i râyic fi’l-vakt akçe hakkım olup bundan akdem merkūme Safiye Hâtun mahalle-i mezbûrede vâki‘ lede’l-ahâlî ve’l-cîrân ma‘lûmetü’l-hudûd mülk menzilini semen-i misli ile bey‘ ve semeninden zikr olunan yüz yirmi bin akçeyi bana edâ ve teslîm ve bâkī kalırsa kendisine îsâle hâzır bi’l-meclis Mustafa Çelebi b. Hüdâverdi nâm kimesneyi tarafından vekîl ve nâib-i menâb nasb ve ta‘yîn edip ol dahi vekâlet-i mezbûreyi kabûl ve hıdemât-ı lâzımesini edâya müte‘ahhid etmişidi el-hâletü hâzihî mezbûre Safiye Hâtun vekîli merkūm Mustafa Çelebi ma‘rifetiyle menzili mezbûru âhara bey‘ ve teslîm edip zikr olunan yüz yirmi bin akçe hakkımı bana edâ ve teslîme ta‘allül eder suâl olunup alıverilmek matlûbumdur deyicek gıbbe’s-suâl ve akībe’l-inkâr müdde‘î-i mezbûrdan müdde‘âsını mübeyyine beyyine taleb olundukda, udûl-i ricâlden Mahmud Çelebi b. İbrahim ve Musli Çelebi b. Receb nâm kimesneler li ecli’ş-şehâde makām-ı kazâya hâzırân olup isre’l-istişhâd fi’l-vâki‘ mezbûre Safiye sene seb‘în ve elf Cemâziyelevveli’nin üçüncü günü mahalle-i mezbûrede vâki‘ kendi menzilinde bizim huzûrumuzda müdde‘î-i mezbûr Ahmed Çelebi’ye yüz yirmi bin fıddî akçe zimmetimde lâzımü’l-edâ deynim vardır deyû ikrâr ve bizi işhâd eyledi, biz mezbûrenin vech-i muharrer üzre ikrârına şâhidleriz, şehâdet dahi ederiz deyû her biri edâ-i şehâdet-i şer‘iyye eylediklerinde gıbbe ri‘âyeti şerâiti’l-kabûl şehâdetleri makbûle olmağın mûcebiyle zikr olunan yüz yirmi bin akçeyi müdde‘î-i mezbûra edâ ve teslîme merkūme Safiye Hâtun’a tenbîh birle mâ hüve’l-vâki‘ kayd şüd. Fi’l-yevmi evâhiri [min] şehri Ramazâni’l-mübârek li sene isneteyn ve seb‘în ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Mehmed Çelebi b. Ahmed, Mustafa Çelebi b. Pervâne, Hamza Efendi nâib-i ricâl, Mehmed Çelebi b. Musli ve gayruhüm mine’l-hâzırîn.

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 204 - Hüküm no: 202 - Orijinal metin no: [43b-2])﻿

﻿

﻿

203. Hüküm

Safiye Hatun bt. Abdullah’ın istiğlâl yoluyla sattığı evi borcunu ödediği için geri alması

Dergâh-ı âlî yeniçerilerinden Bağdâdî Ahmed Ağa b. İslâm nâm râcil meclis-i şer‘-i şerîf-i lâzımü’t-tevkīrde işbu kitâb-ı sıhhat-nisâbın sâhibesi fahrü’l-muhadderât Safiye Hâtun bt. Abdullah mahzarında ikrâr ve takrîr-i kelâm edip bundan akdem mezkûre Safiye Hâtun silk-i mülk-i sahîhinde münselik olup mahallât-ı Ebâ Eyyûb el-Ensârî’den Câmi‘-i Kebîr mahallesinde vâki‘ bir tarafdan Ali Efendi tasarrufunda olan vakıf menzil ve bir tarafdan Müderris bostanı ve ba‘zan Ahmed Ağa mutasarrıf olduğu vakıf menzil ve bir tarafdan Mehmed tasarrufunda olan vakıf menzil ve bir tarafdan tarîk-i âm ile mahdûd mecmû‘ mülk menzilini bana seksen bin fıddî nakd-i râyic fi’l-vakt akçeye alâ tarîki’l-istiğlâl bey‘ ve ba‘de’t-tahliyye bana teslîm, ben dahi kabz edip sene tamâmına değin icâre-i ma‘lûme ile yine mûmâ-ileyhâ Safiye Hâtun’a îcâr ve teslîm eylediğimde ol dahi vech-i muharrer üzre istîcâr ve tesellüm ve kabz ve kabûl eylemişdi el-hâletü hâzihî zikr olunan seksen bin akçe ve menzili mezbûrun icâre-i ma‘lûmesinden müctemi‘ kırk bin akçe ki cem‘an yüz yirmi bin nakd-i râyic fi’l-vakt akçeyi mûmâ-ileyhâ Safiye Hâtun yedinden tamamen alıp kabz edip fekk-i istiğlâl eyledim min ba‘d menzili mahdûd-ı mezkûrda vechen mine’l-vücûh alâkam kalmadı mezbûre Safiye Hâtun keyfe mâ yeşâ’ mutasarrıfe olsun dedikde gıbbe’t-tasdîki’l-mu‘teber mâ hüve’l-vâki‘ bi’t-taleb ketb olundu. Fî evâili Şevvâli’l-mükerrem li sene isneteyn ve seb‘în ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Mehmed Çelebi b. Ahmed, Mustafa Çelebi b. Rıdvan, Hamza Efendi [b.] Mehmed, Mustafa Çelebi b. Hüdâverdi, Sâlih Mehmed Efendi b. Mehmed ve gayruhüm mine’l-hâzırîn.

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 205 - Hüküm no: 203 - Orijinal metin no: [44a-1])﻿

﻿

﻿

204. Hüküm

Dimitri v. Lanbo’nun evini Kanilo v. Kiryaki’ye satması

Vilâyet-i Rumeli’nde cezîre-i Mora’da Mizistre kazâsına tâbi‘ Anavari [Navarin] nâm karye sâkinlerinden Dimitri v. Lanbo nâm zimmî meclis-i şer‘-i hatîr-i lâzımü’t-tevkīrde işbu râfi‘ü’l-vesîka Kanilo v. Kiryaki nâm zimmî muvâcehesinde ikrâr ve takrîr-i kelâm edip akd-i âti’z-zikrin sudûruna değin silk-i mülk-i sahîhimde münselik olan emlâkimden karye-i mezbûrede vâki‘ bir tarafdan Niko Arzumani mülkü ve bir tarafdan Tenoso Papadopulo mülkü ve bir tarafdan Yani Kapoşaraki mülkü ve tarîk-i âm ile mahdûd ve bir tarafdan Kiryaki Simatpilo mülkü ile mahdûd bir bâb fevkānî oda ve altında ahır ve havluyu ve kurbunda Menuso yanında bir mikdâr arsa-i hâliyeyi müştemil mülk menzilimi bi cümleti’t-tevâbi‘ ve’l-levâhık ve kâffeti’l-menâfi‘ ve’l-merâfık merkūm Kanilo’ya tâmmü’l-vezn sahîhü’l-ayâr altmış kıt‘a riyâlî guruş-ı kebîre tarafeynden îcâb ve kabûlü hâvî bey‘-i bâtt-ı sahîh-i kat‘î ile bâtten bey‘ ve teslîm edip ol dahi vech-i muharrer üzre iştirâ ve kabûl edip semeni olan mezbûrü’n-na‘t altmış kıt‘a riyâlî guruşu tamamen müşterî-i merkūm Kanilo yedinden bi’t-tamâm alıp kabz edip menzili mahdûd-ı mezkûrda vechen mine’l-vücûh alâkam yokdur, mesfûr Kanilo’nun mülk-i müşterâsıdır, keyfe mâ yeşâ’ mutasarrıf olsun dedikde gıbbe’t-tasdîk mâ hüve’l-vâki‘ bi’t-taleb ketb olundu. Fi’l-yevmi’r-râbi‘ bin Şevvâli’l-mükerrem li sene isneteyn ve seb‘în ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Receb Kethüdâ b. Maden, Mehmed b. Mahmud, Hamza Efendi nâib-i recül, Sâlih Efendi b. Mehmed ve gayruhüm mine’l-hâzırîn.

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 206 - Hüküm no: 204 - Orijinal metin no: [44a-2])﻿

﻿

﻿

205. Hüküm

Ali Beşe b. Mehmed’in vakıf evi Sâliha bt. Süleyman’a devretmesi

[Derkenar:] İcâre-i müeccele tasarruf eylediği menzili mütevellî ma‘rifeti ile şu kadar akçe bedel ile ferâğ sûretidir. Medîne-i hazreti Ebâ Eyyûb el-Ensârî -dâme fî rıdvâni’l-Bârî-’de Baba Haydar-ı Nakşibendî mahallesi sâkinlerinden Ali Beşe b. Mehmed nâm kimesne meclis-i şer‘-i hatîr-i lâzımü’t-tevkīrde işbu sâhibetü’l-kitâb Sâliha bt. Süleyman nâm hâtun mahzarında ikrâr ve takrîr-i kelâm edip tefvîz-i âti’z-zikrin sudûruna değin zabt ve taht-ı tasarrufumda olup gallesi mahalle-i mezbûre müezzinine meşrûta mahalle-i mezbûrede vâki‘ bir tarafdan Hekimzâde Mustafa Çelebi mülkü ve bir tarafdan müezzine meşrûta âhar menzil ve tarafeyni tarîk-i âm ile mahdûd iki bâb fevkānî ve bir bâb tahtânî oda ve cüneyne-i zât-ı eşcâr-ı müsmire ve gayrı müsmireyi ve mahzen ile su kuyusunu müştemil icâre-i mu‘accele ve beher şehr yirmi beş akçe müeccele ile mutasarrıf olduğum menzili, cemî‘ tevâbi‘ ve levâhıkı ile mezbûre Sâliha’ya izn-i mütevellî-i vakf-ı mezbûr ile on üç bin fıddî nakd-i râyic fi’l-vakt akçe bedel mukābelesinde tefvîz bi’l-ferâğ eylediğimde ol dahi vech-i muharrer üzre tefevvüz ve kabûl edip bedel-i ferâğ olan mezbûrü’n-na‘t on üç bin akçeyi tamamen merkūme Sâliha yedinden alıp kabz edip menzili mahdûd-ı mezkûrda alâkam kalmadı ba‘de’l-yevm mâh-be-mâh yirmi beşer akçe icâresini cânib-i vakfa edâ edip menzili mezbûra emsâli gibi mutasarrıfe olsun dedikde gıbbe’t-tasdîk mâ hüve’l-vâki‘ kayd şüd. Fi’l-yevmi’s-sâdis min Şevvâli’l-mükerrem li sene isneteyn ve seb‘în ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Eş-Şeyh Abdullah Efendi b. İsâ el-Halvetî, Halil Efendi el-Mütevellî, Halil Halîfe el-Müezzin, Ali Çelebi b. Abdullah ve gayruhüm mine’l-hâzırîn.

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 207 - Hüküm no: 205 - Orijinal metin no: [44a-3])﻿

﻿

﻿

206. Hüküm

Rabia Hatun bt. Mehmed’in kölesi İftihar bt. Abdullah’ı vasiyet (tedbir) yoluyla âzat etmesi

Sûret-i tedbîr Medîne-i Hazreti Ebâ Eyyûb el-Ensârî -dâme fî rıdvâni’l-Bârî-’de Çavuş Kasım mahallesi sâkinelerinden Topçuzâde kızı demekle ma‘rûfe Râbia Hâtun bt. Mehmed Efendi kıbelinden tedbîr-i âti’z-zikri ikrâra vekîl olup mezbûrenin zâtını ma‘rifet-i şer‘iyye ile ârifân olan Ramazan b. Mehmed el-Müezzin ve Ali Bey b. Mehmed şehâdetleriyle şer‘an vekâleti sâbite olan Balcı Ali Çelebi b. Sefer nâm kimesne meclis-i şer‘-i şerîf-i şâmihü’l-imâdda bi’l-vekâle ikrâr ve takrîr-i kelâm edip müvekkilem mezbûre Râbia Hâtun kendisine rıkkını mu‘terife uzun boylu açık kaşlı, kara elâ gözlü burnu kerteles uzu[n]? sûretli Rûsiyyetü’l-asl sâhibetü’l-kitâb İftihar bt. Abdullah nâm câriye-i memlûkesini hasbeten lillâhi te‘âlâ tedbîr-i mutlak ile müdebbere edip küllü nefsin zâ’ikatü’l-mevt ve küllü hayyin yülâkīhi’l-fevt fehvâsı üzre bi emrillâhi te‘âlâ ben işbu dâr-ı dünyâdan sarây-ı ukbâya intikāl ve irtihâl eylediğimde câriyem mevsûfe-i mezkûre malımdan âzâd olup sâir harâir-i asliyyât gibi hürre olsun dedi dedikde mâ hüve’l-vâki‘ bi’t-taleb ketb olundu. Fi’l-yevmi’s-sâdis min Şevvâli’l-mükerrem li sene isneteyn ve seb‘în ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Sâlih Mehmed Efendi b. Mehmed, Hamza Efendi nâib-i recül, Mehmed Beşe b. Musli, Receb Kethüdâ b. Maden ve gayruhüm mine’l-hâzırîn.

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 207 - Hüküm no: 206 - Orijinal metin no: [44b-1])﻿

﻿

﻿

207. Hüküm

Kirkor v. Niko’nun, emlâk hisselerini kızı Rado bt. Kirkor’a hibe etmesi

Vilâyet-i Rumeli’nde Premedi kazâsına tâbi‘ Mila nâm karyede sâkin Kirkor v. Niko nâm zimmî mahfil-i kazâda sulbiye kebîr kızı işbu sâhibetü’l-vesîka Rado bt. Kirkor nâm zimmî tarafından ikrâr-ı âti’z-zikri tasdîke vekîl olup bimâ hüve nehci’s-sübût şer‘an vekâleti sâbite olan zevci Petro v. Yani nâm vekîl muvâcehesinde bi tav‘ihî ikrâr ve takrîr-i kelâm edip hibe-i âti’z-zikrin sudûruna değin li ebeveyn karındaşı gāib ani’l-meclis Duka v. Niko nâm zimmî ile ale’l-iştirâki’s-seviy mülkümüz olup karye-i mezbûrede vâki‘ bir tarafdan Ali Bey mülkü ve iki tarafdan âhar karındaşım Hristo mülkü ve taraf-ı âharı Vaso mülkü ve tarîk-i âm ile mahdûd iki bâb tahtânî oda ve bir kıt‘a samanlık ve bir mikdâr havlunun nısfı benim ve nısf-ı âharı karındaşım mezbûrun mülk-i mevrûsumuz olmağın el-hâletü hâzihî menzili mahdûd-ı mezkûrda olan nısf hisse-i şâyi‘amı cümle tevâbi‘ ve levâhıkı ile ve yine adedi beynimizde ma‘lûm dut eşcârlarının nısflarını ve yine karye-i mezbûre sınırı dâhilinde vâki‘ her birinin hudûd[u] beynimizde ilm-i şer‘î birle ma‘lûm beş kıt‘a mülk bağlarımı dahi safka-i vâhide ile kızım müvekkile-i mezbûre Rado’ya hibe-i sahîha-i şer‘iyye ile [hibe] edip ba‘de’l-yevm menzili mahdûd-ı mezkûrun nısfı ile sâlifü’z-zikr dut eşcârlarının nısflarını ve beş kıt‘a bağları mahallinde ahz ü kabz [ve] zabt ve tasarrufuna kızım müvekkile-i mezbûre Rado’yu tarafımdan taslît eyledim ba‘de’l-yevm müvekkile-i mezbûrenin emlâk-i mevhûbesi olmuşdur, emsâli tasarrufu gibi keyfe mâ yeşâ’ mutasarrıfe olsun deyicek mukırr-ı mezbûrun vech-i muharrer üzre cârî ve sâdır olan ikrârını vekîl-i mezbûr Petro vicâhen ve şifâhen tasdîk etmeğin mâ hüve’l-vâki‘ kayd şüd. Fi’l-yevmi’l-hâmis min şehri Şevvâli’l-mükerrem li sene isneteyn ve seb‘în ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Murtaza Bey b. Mustafa, Hüseyin Beşe b. Hasan, Mehmed Beşe b. Ahmed, Dilâver Bey b. Abdullah ve gayruhüm mine’l-hâzırîn.

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 208 - Hüküm no: 207 - Orijinal metin no: [44b-2])﻿

﻿

﻿

208. Hüküm

Ayşe bt. Kalender ile Halil Beşe b. İbrahim’in geçimsizlik sebebiyle muhâlaa yoluyla boşanması

Medîne-i Hazreti Ebâ Eyyûb el-Ensârî -dâme fî rıdvâni’l-Bârî-’de vâki‘ Nişancı mahallesi sâkinlerinden Ayşe bt. Kalender nâm hâtun meclis-i şerî‘at-ı şerîfede zevci işbu râfi‘ü’l-kitâb Halil Beşe b. İbrahim nâm kimesne mahzarında ikrâr ve takrîr-i kelâm edip mezbûr Halil Beşe zevci olup lâkin mu‘âşeretimiz olmamağla beynimizde şikāk-ı küllî vâki‘ olmağla mezbûrun zimmetinde mütekarrir olan altı yüz akçe mehr-i müeccel ve nafaka-i iddet ve me’ûnet-i süknâmdan fâriğa olduğumdan mâ‘adâ bir beledî döşek ve iki münakkaş yastık ve bir yemeni yorgan zevcim mezbûr Halil Beşe yedine def‘ ve teslîm ve bedel-i hul‘ olmak üzre zevcim mezbûr Halil Beşe ile muhâla‘a-i sahîha-i şer‘iyye ile muhâla‘a edip zevciyyete müte‘allik âmme-i de‘âvî ve mütâlebât ve eymân ve muhâsamâtdan zimmetini ibrâ ve iskāt eyledim deyicek mezbûr Halil Beşe meclis-i şer‘de fi’l-vâki‘ zikr olunan eşyâyı bedel-i hul‘ olmak üzre zevcem mezbûre Ayşe’nin yedinden alıp kabz edip vech-i mübeyyen üzre olan hul‘-ı merkūmu kabûl ve zevciyyete müte‘allik da‘vâdan ben dahi zimmetini ibrâ ve iskāt eyledim dedikde gıbbe’t-tesâduk mâ hüve’l-vâki‘ kayd şüd. Fi’l-yevmi’l-hâmis min Şevvâli’l-mükerrem li sene isneteyn ve seb‘în ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Eyüb Efendi el-Mukayyid, Mehmed Beşe b. Ahmed, Hüseyin Beşe b. Hasan, Dilâver Bey b. Abdullah ve gayruhüm mine’l-hâzırîn.

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 209 - Hüküm no: 208 - Orijinal metin no: [44b-3])﻿

﻿

﻿

209. Hüküm

Timurhan bt. Abdullah’ın âzatlı olduğunun anlaşılması

İşbu orta boylu, açık kaşlı elâ gözlü, kerteles burunlu ebyazü’l-levn Rûsiyyetü’l-asl sâhibetü’l-kitâb Timurhan bt. Abdullah meclis-i şerîfde mahmiye-i İstanbul’da Şehremîni mahallesinde sâkine iken bundan akdem vefât eden seyyidesi Gülkıyâfet bt. Abdullah nâm hâtunun zevci Mehmed Ağa b. Abdullah mahzarında üzerine da‘vâ ve takrîr-i kelâm edip seyyidem mezbûre Gülkıyâfet Hâtun târih-i kitâbdan iki ay mukaddem hâl-i hayâtında beni cemî‘ malından ifrâz ve huzûr-ı müslimînde i‘tâk ve tahrîr ve zümre-i harâir-i asliyyâta ilhâk ve idrâc etmekle sâir harâir-i asliyyât gibi hürre olmuşken hâlâ seyyidem mezbûre fevt olmağın zevci mezbûr Mehmed Ağa bana rık olmak üzre vaz‘-ı yed murâd eder el-hâletü hâzihî suâl olunup sebîlim tahliyye olunmak matlûbumdur deyicek gıbbe’s-suâl ve’l-inkâr ve akībe’l-istişhâd medîne-i Hazreti Ebâ Eyyûb el-Ensârî -dâme fî rıdvâni’l-Bârî-’de Kiremitçi Süleyman Çelebi mahallesi sâkinlerinden olup udûl-i ricâlden olan Şaban Çelebi b. Osman ve Osman Çelebi b. Ali ve yine Şehremîni mahallesinden İsmail Beşe b. Yusuf nâm kimesne li ecli’ş-şehâde makām-ı kazâya hâzırûn olup isre’l-istişhâd fi’l-hakīka müteveffât-ı mezbûre Gülkıyâfet Hâtun hâl-i hayâtında târih-i kitâbdan iki ay mukaddem bizim huzûrumuzda câriye-i memlûkesi müdde‘iye-i mezbûreyi cemî‘ malından ifrâz ve i‘tâk ve tahrîr edip zümre-i harâir-i asliyyâta ilhâk ve idrâc edip min ba‘d üzerinde hakk-ı velâdan gayrı hakkım kalmadı deyû işhâd eyledi biz bu husûsa şâhidleriz şehâdet dahi ederiz deyû her biri edâ-i şehâdet-i şer‘iyye eylediklerinde ba‘de’t-ta‘dîl ve’t-tezkiyye şehâdetleri makbûle olmağın mûcebiyle ba‘de’l-hükm mâ hüve’l-vâki‘ ketb olundu. Fi’l-yevmi’t-tâsi‘ min Şevvâli’l-mükerrem li sene isneteyn ve seb‘în ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Hüseyin Çelebi b. Hasan, Ali Beşe b. Emrullah, Musli Bey b. Abdullah, Mehmed Beşe b. Osman, Hüseyin b. Tayyib ve gayruhüm mine’l-hâzırîn.

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 209 - Hüküm no: 209 - Orijinal metin no: [45a-1])﻿

﻿

﻿

210. Hüküm

Ömer b. Ömer’in menzil, bağ ve tarlalarını Mustafa b. Sinan’a satması

Vilâyet-i Rumeli’nde Arnavud Belgradı kazâsına tâbi‘ Şıkloz nâm karye sâkinlerinden Ömer b. Ömer nâm kimesne meclis-i şer‘de işbu râfi‘ü’l-vesîka Mustafa b. Sinan nâm kimesne mahzarında ikrâr ve takrîr-i kelâm edip akd-i âtî sudûruna değin silk-i mülk-i sahîhimde münselik olan emlâkden karye-i mezbûrede vâki‘ bir tarafdan Mehmed Çavuş mülkü ve üç tarafdan tarîk-i âm ile mahdûd bir bâb tahtânî oda ve havluyu müştemil mülk menzilimi cemî‘-i tevâbi‘ ve âmme-i menâfi‘ ile ve yine karye-i mezbûr sınırı dâhilinde vâki‘ bir tarafdan Mehmed Çavuş bağı ve etrâf-ı selâsesi tarîk-i âm ile mahdûd Yolaltı’nda tahmînen sekiz çapalık bir kıt‘a mülk bağımı dahi bi cümleti’l-hukūk ve’l-luhûk mezbûr Mustafa’ya yirmi kıt‘a tâmmü’l-vezn sahîhü’l-ayâr riyâlî guruş-ı kebîre tarafeynden îcâb ve kabûlü hâvî bey‘-i bâtt-ı sahîh-i kat‘î ile bi safkatin vâhidetin bâtten bey‘ edip ol dahi vech-i muharrer üzre iştirâ ve kabûl eyledikden sonra yine tefvîz-i âti’z-zikrin sudûruna değin zabt ve taht-ı tasarrufumda olup karye-i mezbûre sınırı dâhilinde mevâzi‘-i müteferrikada vâki‘ hudûdları inde’l-ahâlî ma‘lûm on iki kıt‘a tarlaların hakk-ı tasarruflarını ma‘rifet-i sâhib-i arz ile merkūm Mustafa’ya tâmmü’l-vezn sahîhü’l-ayâr elli kıt‘a riyâlî guruş-ı kebîre tefvîz bi’l-ferâğ eylediğimde ol dahi ber minvâl-i muharrer tefevvüz ve kabûl edip semeni olan [meblağ-ı] mezbûr ile bedel-i merkūm cem‘an yetmiş kıt‘a riyâlî guruşu bi’t-tamâm ve’l-kemâl merkūm Mustafa yedinden alıp kabz edip menzili mezbûr ve bağ-ı mersûmu ve mârrü’z-zikr on iki kıt‘a tarlaları mahallinde zabt ve tasarrufa tarafımdan mezbûr Mustafa’yı taslît eyledim min ba‘d emlâk-i merkūme ve arâzi-i mersûmede alâkam kalmadı dedikde gıbbe’t-tasdîki’l-mu‘teber mâ hüve’l-vâki‘ ketb olundu. Fi’l-yevmi’s-sâmin min Şevvâli’l-mükerrem li sene isneteyn ve seb‘în ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Bayram b. Ali, Mahmud b. Ali, Mehmed b. Ali, Hüseyin b. Ali, Ramazan b. Ali, diğer Hüseyin b. Ali, Ahmed b. Hüseyin, Mehmed b. Mustafa, diğer Mehmed b. Mustafa, Ali Beşe b. Emrullah ve gayruhüm mine’l-hâzırîn.

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 210 - Hüküm no: 210 - Orijinal metin no: [45a-2])﻿

﻿

﻿

211. Hüküm

Lazari v. Yasef’in vakıf odalarında oturan Mehmed Çavuş b. Abdullah’a, odayı boşaltması için mühlet verilmesi

Yâ Fettâh Havâss-ı Aliyye kazâsına tâbi‘ kasaba-i Hasköy’de vâki‘ Kiremitçi Ahmed Çelebi mahallesinde sâkin iken bundan akdem hâlik olan Lazari v. Yasef nâm yahudi’nin mahalle-i mezbûrede vâki‘ kendiden sonra evlâdına ve evlâd-ı evlâdına ve evlâd-ı evlâd-ı evlâdına ba‘de’l-inkırâz Menahem Yahudi evlâdına ve ol dahi münkariz oldukda yahudi tâifesinin Karayi fukarâsına vakf eylediği menzile taraf-ı şer‘-i şerîfden mansûb mütevellî nasb ve ta‘yîn olunan râfi‘ü’l-kitâb Mehmed Çavuş b. Abdullah nâm mühtedî meclis-i şer‘de menzili vakf-ı mezbûrun odasında bilâ-ücret sâkin olan Mehmed Beşe b. Osman nâm kimesne mahzarında üzerine takrîr ve da‘vâ edip hâlâ mütevellîsi olduğum vakf-ı menzili mezbûrun bir odasında mezbûr Mehmed, zevcem Fâtıma nâm hâtun vâkıf-ı mezbûrun evlâdındandır deyû bilâ-ücret sâkin olup vâkıf vakfiyesinde süknâ ve tasarrufdan birini tahsîs etmeyecek mütevellî menzili vakf-ı mezbûru ecr-i misli ile âhara îcâr ve ücretinden menzili mezbûru ta‘mîre kādir olur idiğine yedimde olan fetvâ-yı şerîfe mûcebince mezbûr Mehmed’in odadan ihrâcına tenbîh olunmak bi’t-tevliyye murâdımdır deyû takrîr-i meşrûhuna mutâbık fetvâ-yı şerîfe ibrâz etmeğin mezbûr Mehmed dahi menzili vakf-ı mezbûrun bir odasında bilâ-ücret bu âna değin sâkin olduğunu ikrâr ve ihrâc için târih-i kitâbdan üç gün tamâmına değin istimhâl etmeğin taraf-ı şer‘-i şerîfden ber minvâl-i muharrer imhâl olunup mâ hüve’l-vâki‘ bi’t-taleb ketb olundu. Fi’l-yevmi’s-sâbi‘ min Şevvâl li sene isneteyn ve seb‘în ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Fahrü’l-kuzât Hamza Efendi, Fahrü’l-müderrisîn Mahmud Efendi, Fahrü’l-müderrisîn Eyüb Efendi, çukadâr Ali Beşe er-Râcil ve gayruhüm mine’l-hâzırîn.

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 211 - Hüküm no: 211 - Orijinal metin no: [45b-1])﻿

﻿

﻿

212. Hüküm

Mücellâ bt. Abdullah’ın vârislerinin hisselerini Hacı Hüseyin Ağa b. Himmet’e satmaları

Havâss-ı Sultâniye kazâsı ahâlîsinden Küçük nâhiyesine tâbi‘ Küçük Nakkaş nâm karyede sâkin iken bundan akdem vefât eden Mücellâ bt. Abdullah nâm hâtunun verâseti, zevci Hasan b. Pîrî ile sulbî kebîr oğlu Mehmed’e ve sadriye kebîre kızı Fâtıma’ya münhasıra olduğu şer‘an zâhir ve müte‘ayyin oldukdan sonra mezbûr Hasan ve Mehmed asâleten ve mezbûre Fâtıma’nın zevci olup bey‘-i âti’z-zikre ve kabz-ı semene tarafından vekîl olup mezbûrenin zâtını ma‘rifet-i şer‘iyye ile ârifân olan sakayân-ı hâssa zümresinden Ali Bey b. Süleyman ve çavuşân-ı dergâh-ı âlî zümresinden İbrahim Bey b. Mustafa şehâdetleriyle şer‘an vekâleti sâbite olan Siyavuş b. Abdullah meclis-i şer‘-i hatîr-i lâzımü’t-tevkīrde işbu sâhibü’l-kitâb fahrü’l-emâsil ve’l-eşbâh Pirinçcibaşı el-Hâc Hüseyin Ağa b. Himmet nâm kimesne mahzarında her biri bi’l-asâle ve bi’l-vekâle ikrâr-ı tâm ve takrîr-i kelâm edip mûrisimiz müteveffât-ı mezbûrenin emlâkinden olup ba‘de vefâtihâ bi’l-irsi’ş-şer‘î bize ve sadriye kızı müvekkile-i mezbûre intikāl eden emlâkinden karye-i mezbûrede vâki‘ etrâf-ı erba‘ası tarîk-i âm ile mahdûd bir bâb fevkānî ve bir bâb tahtânî odaları ve bir havuz ve bi’r-i mâ ve kenîf ve zât eşcâr-ı müsmire ve gayr-ı müsmire bahçe ve bir dönüm bir kıt‘a bağı müştemil mülk-i mevrûs menzilimizi, cemî‘-i tevâbi‘ ve levâhıkı ve âmme-i menâfi‘ ve merâfıkı ile ve menzili mezbûrda mevcûd iki aded fıçı ve üç küb ve sekiz çeki odun ve yirmi aded tahta ve iki çapa ve üç bel ve iki yastık kılıfı ve bir köhne yorgan ve iki aded minder ve bir kilim ve bir tırpanı bi safkatin vâhide mezbûr el-Hâc Hüseyin Ağa’ya on dört bin dokuz yüz nakd-i râyic fi’l-vakt akçeye tarafeynden îcâb ve kabûlü hâvî bey‘-i bâtt-ı sahîh-i şer‘î ile bâtten bi’l-asâleten ve bi’l-vekâleten bey‘ ve teslîm eylediğimizde ol dahi vech-i muharrer üzre iştirâ ve tesellüm ve kabz ve kabûl eyledikden sonra semeni olan mezbûrü’n-na‘t on dört bin akçe[yi] tamamen müşterî-i mezbûr yedinden bi’l-asâle ve bi’l-vekâle alıp kabz [eyledik] dediklerinde gıbbe’t-tasdîki’l-mu‘teber merkūm Hasan meclis-i merkūmda müşterî-i mezbûr el-Hâc Hüseyin Ağa mahzarında ikrâr ve takrîr-i kelâm edip akd-i âtî sudûruna değin silk-i mülk-i sahîhimde münselik olan karye-i mezbûre bağları dâhilinde bir tarafdan İskender Paşa oğlu tarlası ve bir tarafdan bezci Rıdvan tarlasıyla mahdûd ve bir birine muttasıl bir buçuk dönüm iki kıt‘a mülk harâbe bağlarımı cemî‘ tevâbi‘ ve levâhıkı ile mûmâ-ileyh el-Hâc Hüseyin Ağa’ya bin altı yüz fıddî nakd-i râyic fi’l-vakt akçeye tarafeynden îcâb ve kabûlü hâvî bey‘-i bâtt-ı sahîh-i kat‘î ile bâtten bey‘ ve teslîm ve kabz-ı semen eylediğimde ol dahi iştirâ ve tesellüm ve kabz ve kabûl eyledi ba‘de’l-yevm mülk-i müşterâsıdır, keyfe mâ yeşâ’ mutasarrıf olsun dedikde gıbbe’t-tasdîki’ş-şer‘î müteveffâ-yı mezbûrun sulbî kebîr oğlu mezbûr Mehmed dahi meclis-i mezbûrda merkūm el-Hâc Hüseyin Ağa mahzarında ikrâr edip vâlidem müteveffâ-yı mezbûrdan intikāl-i âdî ile bana intikāl edip ilâ hîn-i sadr-ı hâze’t-tefvîz zabt ve taht-ı tasarrufumda olup merhûm Sultan Bayezid Hân-ı Velî [46a] evkāfı arâzisinden lede’l-ahâlî ve’l-cîrân ma‘lûmetü’l-hudûd altı dönüm bir kıt‘a ve Menekşe Çayırı kurbunda Sulak yerinde üç dönüm bir kıt‘a ki iki kıt‘a tarlalarımın hakk-ı tasarruflarını evkāf-ı mezbûre mütevellîsi ma‘rifetiyle mezbûr el-Hâc Hüseyin Ağa’ya sekiz yüz akçe bedel mukābelesinde tefvîz bi’l-ferâğ eylediğimde ol dahi tefevvüz ve kabûl edip bedel-i ferâğ olan sekiz yüz akçeyi tamamen merkūm el-Hâc Hüseyin Ağa yedinden tamamen alıp kabz eyledim ba‘de’l-yevm merkūmun dâhil-i taht-ı tasarrufu olup emsâli gibi mutasarrıf olsun dedikde mâ hüve’l-vâki‘ kayd şüd. Fi’l-yevmi’t-tâsi‘ min Şevvâli’l-mükerrem li sene isneteyn ve seb‘în ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Fahrü’l-emâsil Sakabaşı Hasan Ağa [b.] İbrahim Bey, Mehmed Bey b. Mustafa, Hüseyin Muhzır, Mehmed b. Mahmud, Eyüb Çelebi el-Mukayyid, Mehmed Efendi b. Hasan, Ahmed Beşe Kethüdâ-yı çiftlik, Mehmed Bey el-Cündî ve gayruhüm mine’l-hâzırîn.

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 211 - Hüküm no: 212 - Orijinal metin no: [45b-2])﻿

﻿

﻿

213. Hüküm

Kaldırımcı Vekac v. Yorgi’nin menzilini kızı Ezmerağda’ya satması

Havâss-ı Aliyye kazâsına tâbi‘ kasaba-i Silivri’de Eynebacılar mahallesi sâkinlerinden kaldırımcı Vekac v. Yorgi nâm zimmî meclis-i şer‘-i hatîr-i lâzımü’t-tevkīrde sulbiye kebîre kızı râfi‘atü’l-vesîka Ezmerağda nâm nasrâniye tarafından bey‘-i câ’i’z-zikri tasdîke bimâ hüve nehci’s-sübût şer‘an vekâleti sâbite olan zevci Anastaş v. Gore nâm zimmî muvâcehesinde tav‘an ikrâr ve i‘tirâf edip akd-i âti’z-zikrin sudûruna değin silk-i mülk-i sahîhimde münselik olan emlâkimden mahalle-i mezbûrede bir tarafdan Kaytas Bey mülkü ve bir tarafdan balıkçı Süleyman oğlu Çelebi mülkleri ve taraf-ı âharı tarîk-i âm ile mahdûd iki bâb fevkānî oda ve bir kileri ve tahtında ahırı müştemil mülk menzilimi cümle tevâbi‘ ve levâhıkı ile kızım müvekkile-i mezbûre Ezmerağda’ya altı bin nakd-i râyic fi’l-vakt akçeye tarafeynden îcâb ve kabûlü hâvî bey‘-i bâtt-ı kat‘î ile bâtten bey‘ ve teslîm eylediğimde ol dahi minvâl-i muharrer üzre iştirâ ve tesellüm ve kabz ve kabûl edip semeni olan meblağ-ı mezbûr altı bin akçeyi kızım müvekkile-i mezbûre Ezmerağda yedinden tamamen alıp kabz eyledim ba‘de’l-yevm menzili mahdûd-ı mezkûrda vechen mine’l-vücûh benim alâkam ve medhalim yokdur, kızım müvekkile-i [mezbûrun] mülk-i müşterâsıdır. Keyfe mâ yeşâ’ mutasarrıf olsun deyicek mukırra-i merkūmun minvâl-i meşrûh üzre cârî ve sâdır olan ikrârını vekîl-i mezbûr bi’l-vekâle tasdîk ve tahkīk etmeğin mâ hüve’l-vâki‘ bi’t-taleb ketb olundu. Fi’l-yevmi’s-sânî aşer min Şevvâli’l-mükerrem li sene isneteyn ve seb‘în ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Hüseyin Çelebi b. Mehmed Bey, Mehmed Bey b. Abdullah, Odabaşı İnce Kara, Ali Bey b. Veli Bey, Hüseyin b. Hasan ve gayruhüm mine’l-hâzırîn.

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 213 - Hüküm no: 213 - Orijinal metin no: [46a-1])﻿

﻿

﻿

214. Hüküm

Hatice bt. Abdullah’ın câriyesi Peymâne bt. Abdullah’ı âzat etmesi

Medîne-i Hazreti Ebâ Eyyûb el-Ensârî -dâme fî rıdvâni’l-Bârî-’de vâki‘ Zal Paşa câmi‘i kurbunda sâkine Hatice bt. Abdullah nâm hâtun tarafından akd-i âti’z-zikri ikrâra vekîl olup mezbûre Hatice’nin zâtını ma‘rifet-i şer‘iyye ile ârifân olan Hasan b. Süleyman ve Sâlih b. Abdullah nâm birâderler şehâdetleri ile şer‘an vekâleti sâbite olan Abdullah Efendi b. Mehmed nâm vekîl meclis-i şer‘de bi’l-vekâle ikrâr ve takrîr-i kelâm edip müvekkile-i mezbûre Hatice Hâtun’a rıkk-ı sâbıkını mu‘terife olup işbu orta boylu kara kaşlı, kara gözlü, sağ şakīkasında tâ‘ûn alâmeti olup esmerü’l-levn Habeşiyyetü’l-asl müslimiyyetü’l-mille Peymâne bt. Abdullah nâm câriye-i memlûkesini, hasbeten lillâhi’l-aliyyi’l-Azîm ve hasbeten li rûhi resûlihi’l-kerîm cümle malından ifrâz ve i‘tâk ve tahrîr ve zümre-i harâir-i asliyyâta ilhâk ve idrâc edip min ba‘d câriye-i mevsûfe-i mezbûre üzerinde hakk-ı velâdan gayrı hakkım bâkī kalmadı ba‘de’l-yevm sâir harâir-i asliyyât gibi hürre olsun dedi deyû bi’l-vekâle ikrâr edicek hâkim-i muvakki‘-i sadr-ı kitâb hazretleri kıbelinden sıhhat-i ıtk-ı mezbûra hükm birle mâ cerâ bi’l-ibtigā ketb olundu. Fi’l-yevmi’s-sânî aşer min Şevvâli’l-mükerrem li sene isneteyn ve seb‘în ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Süleyman Bey Ser-teberdâr-ı hazreti Rukiye Sultan, İbrahim Bey b. Abdullah, Veli Bey Pazara giden, çukadâr Ali Beşe, Hamza Efendi nâib-i recül, Mehmed Beşe b. Ahmed Muhzır, Dilâver Bey b. Abdullah, Hüseyin Beşe b. Hasan ve gayruhüm mine’l-hâzırîn. [46a-3]

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 214 - Hüküm no: 214 - Orijinal metin no: [46a-2])﻿

﻿

﻿

215. Hüküm

Hacı Mahmud Bey b. Mirza’nın Mülk arsasını vakf etmesi

Yâ Fettâh Elhamdü li veliyyihî ve’s-salâtü alâ nebiyyihî Muhammedin ve âlihî ecma‘în ammâ ba‘d işbu kitâb-ı sıhhat nisâbın tahrîr ve inşâsına bâ‘is ve bâdî budur ki vaktâ ki a‘mâl-i bî-ihmâl ukelâ-yı mâziyyeyi ve ehvâl-i ahvâl-i ukūbât-ı âtiyyeyi yâd edip ashâb-ı fitnat ve zekânın zamîr-i münîrlerinde zümre-i mümkünât için bu dâr-ı isti‘âr-ı hâkdânda temekkün-i eydî mümteni‘ ve cümle-i mümkünât için bu güzergâh-ı cihânda ikāmet-i sermedî mürtefi‘ idiğini pûşîde ve mektûm ve hükm-i vefât ile her bir hâkim ve mahkûm ale’s-seviyye mahkûm edip ki mahfî ve nâ-ma‘lûm olmağın ahsin kemâ ahsenallâhu ileyke emrinde gāyet-i tenbîh ile mütenebbih ve nihâyet-i intibâhla mütenebbih oldukda, medîne-i Hazreti Ebâ Eyyûb el-Ensârî -dâme fî rıdvâni’l-Bârî-’de Kiremitçi Süleyman Çelebi mahallesi sâkinlerinden umdetü ashâbi’l-hayrât zübdetü erbâbi’l-meberrât el-Hâc Mahmud Bey b. Mirza meclis-i şer‘-i şerîf-i şâmihü’l-imâd ve mahfil-i dîn-i münîr-i râsihü’l-evtâdda vakf-ı âti’l-beyânı tescîl ve tekmîl için mütevellî nasb ve ta‘yîn eylediği Mehmed Çelebi b. Ahmed nâm bevvâbü’s-sultânî mahzarında ikrâr ve takrîr-i kelâm edip vakf-ı âti’z-zikrin sudûruna değin silk-i mülk-i sahîhimde ve semt-i zabt ve tasarrufumda münselik ve münharıt olan emlâkimden Havâss-ı Aliyye kazâsına tâbi‘ kasaba-i Hasköy’de Keçeci mahallesinde vâki‘ bir tarafdan kendi mülküm ve bir tarafdan Ayşe Hâtun mülkü ve iki tarafdan tarîk-i âm ile ve tarîk-i hâs ile mahdûd mülk arsa-i hâliyemi cemî‘ tevâbi‘ ve levâhıkı ve âmme-i menâfi‘ ve merâfıkı ile hasbeten lillâhi’s-Samed vakf-ı sahîh-i muhalled ve haps-i sarîh-i müebbed ile vakf ve hasb edip tevliyyeti hasbiyyesini mahalle-i mezbûre imâmına ve nezâret-i hasbiyyesini ahâlî-i mahalle-i mezbûreye meşrûta kıldığımdan sonra şöyle şart ve ta‘yîn eyledim ki arsa-i mezbûre üç bin fıddî râyic fi’l-vakt akçe icâre-i mu‘accele ve beher şehr yirmişer akçe müeccele ile îcâr olunup mu‘accelesinden hâsıl olan üç bin akçeye kendi malımdan zam ve vakf eylediğim bin akçe ki dört bin akçe yed-i mütevellî ile istirbâh ve istiğlâl olunup her sene hâsıl-ı murâbahasına ve ayda yirmi beşer akçe arsa-i mezkûrenin müeccelesine mahalle-i mezbûre imâmı mutasarrıf olup ba‘de vefâtihî yine minvâl-i sâbık üzre mahalle-i mezbûra imâm olanlar mutasarrıf olalar ve mürûr-ı eyyâm ile şürûta ri‘âyet mümkün olmaz ise mutlak vakf-ı fukarâ-i müslimîn ola deyû fâriğan ani’ş-şevâgil arsa-i mezkûreyi târih-i kitâbdan altı ay mukaddem mütevellî-i mezbûra teslîm, ol dahi vakfiyyet üzre kabz ve tesellüm edip sâir mütevellîler evkāfda tasarruf eyledikleri gibi tasarruf eyledi dedikde gıbbe’t-tasdîki’l-mu‘teber vâkıf-ı mezbûr mütevellî-i merkūm mahzarında takrîr-i da‘vâ edip vakf-ı akār eimme-i kibârdan İmâm Ebû Hanîfe-i Kûfî Numan b. Sâbit hazretleri katında gayr-ı lâzım olmağla vakf-ı merkūmdan rücû‘ meşrû‘ olmağın vakf-ı mezbûrdan rücû‘ ile mütevellî-i mezbûrun kasr-ı yedine ve arsa-i mezkûreyi bana teslîme tenbîh olunmak matlûbumdur deyicek mütevellî-i mezbûr cevâb-ı bâ sevâba mütesaddî olup vakf-ı akār İmâm-ı muhtâr hazretleri katında gayr-ı lâzım idiği ma‘lûm, lâkin İmâm-ı Sânî Ebû Yusuf âlim-i Rabbânî hazretleri indinde vâkıf mücerred vakaftü demekle ve İmâm Muhammed b. eş-Şeybânî mezhebi üzre teslîm ile’l-mütevellî olmak ile lüzûm ârız olmağla re’y-i imâmeyn üzre vakf-ı mezbûrdan rücû‘ gayr-ı meşrû‘dur deyû teslîmden imtinâ‘ ve hâkim-i câsim-i muvakki‘-i sadr-ı kitâb tûbâ-lehû ve hüsnü me’âb hazretleri katında müterâfi‘ân olduklarında, hâkim-i mûmâ-ileyh tarafeynin kelâmını ısgā ve ba‘de’t-tefekküri’d-dakīk cânib-i vakfı evlâ ve ahrâ görüp âlimen bi’l-hilâf ve mürâ‘iyyen bimâ yecîbü ri‘âyetühü fi’l-hükmi bi’l-evkāf re’y-i imâmeyn üzre vakf-ı merkūmun lüzûmuna ve şürût-ı mezkûrenin husûs ve umûmuna hükm-i sahîh-i şer‘î ve kazâ-i mer‘î-i mübrem-i mer‘î ile hükm ve kazâ etmeğin ba‘dehû arsa-i mezkûre vakf-ı sahîh lâzım ve hapis mütehattim oldu. “Fe-men beddelehû ba‘de mâ semi‘ahû fe-innemâ ismuhû ale’llezîne yübeddilûnehû inna’llâhe semî‘un alîm” ve ecrü’l-vâkıfi ale’l-hayyi’l-cevâdi’l-hayyi’l-kerîm. Cerâ zâlik ve hurrire fi’l-yevmi’t-tâsi‘ min Şevvâli’l-mükerrem li sene isneteyn ve seb‘în ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Mehmed b. Himmet, Musa b. Mehmed, Halil b. Abdünnebî, Mustafa b. Yakub, Mustafa b. Veli, Hasan b. Mustafa, Yusuf b. Mustafa, Mehmed b. Mustafa, İbrahim b. Ali, İbrahim b. Şükrullah, Mustafa b. Bayram, Mehmed b. Ahmed, İbrahim b. Abdünnebî, Hüseyin b. Mustafa ve gayruhüm mine’l-hâzırîn.

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 214 - Hüküm no: 215 - Orijinal metin no: [46b-1])﻿

﻿

﻿

216. Hüküm

Marola bt. Todori’nin menzilini Fâtıma bt. Abdullah’a satması

Havâss-ı Aliyye kazâsına tâbi‘ Terkos nâhiyesi muzâfâtından Ayvadlı nâm karye sâkinelerinden Marola bt. Todori nâm nasrâniye mahfil-i kazâda işbu râfi‘atü’l-kitâb Fâtıma bt. Abdullah nâm hâtun tarafından ikrâr-ı âti’z-zikri tasdîke vekîl olup bimâ hüve nehci’s-sübût şer‘an vekâleti sâbit olan zevci Mehmed Beşe b. Abdullah nâm kimesne mahzarında ikrâr ve takrîr-i kelâm edip silk-i mülk-i sahîhimde münselik olan emlâkimden karye-i mezbûrede vâki‘ bir tarafdan Dimitri mülkü ve bir tarafdan İstirati mülkü ve bir tarafdan Hüseyin Beşe mülkü ve taraf-ı âharı tarîk-i âm ile mahdûd sakfı sazdan bir bâb tahtânî odayı ve tahmînen bir dönüm mikdârı havluyu ve bir dib pelid eşcârı müştemil mülk menzilimi cümle tevâbi‘ ve levâhıkı ile müvekkile-i mezbûre Fâtıma’ya dört yüz nakd-i râyic fi’l-vakt akçeye tarafeynden îcâb ve kabûlü hâvî bey‘-i bâtt-ı kat‘î ile bey‘ ve teslîm edip ol dahi minvâl-i muharrer üzre iştirâ ve tesellüm ve kabz ve kabûl eyleyip semeni olan mezbûrü’n-na‘t [47a] dört yüz akçeyi müvekkile-i mezbûre Fâtıma Hâtun yedinden tamamen alıp kabz eyledim ba‘de’l-yevm menzili mahdûd-ı mezkûrda vechen mine’l-vücûh benim alâka ve medhalim yokdur, mezbûr Fâtıma Hâtun’un mülk-i müşterâsıdır, keyfe mâ yeşâ’ mutasarrıfe olsun dedikde mukırra-i mezbûreyi ikrâr-ı meşrûhasında vekîl-i mezbûr bi’l-vekâle tasdîk ve tahkīk edicek mâ hüve’l-vâki‘ bi’t-taleb ketb olundu. Fi’l-yevmi’s-sâmin min Şevvâli’l-mükerrem li sene isneteyn ve seb‘în ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Hüseyin Beşe b. Abdullah, Topal Hasan Beşe b. Abdullah, Mehmed Efendi b. Hasan, Mustafa Çelebi b. Mehmed ve gayruhüm mine’l-hâzırîn.

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 216 - Hüküm no: 216 - Orijinal metin no: [46b-2])﻿

﻿

﻿

217. Hüküm

Halil Beşe b. Receb’in vefat eden kadı Mehmed Efendi’nin borcuna kefil olduğu

Mahrûse-i İstanbul’da vâki‘ Hâfız câmi‘i kurbunda sâkin râfi‘atü’l-kitâb Halil Beşe b. Receb nâm râcil meclis-i şer‘-i hatîr-i lâzımü’t-tevkīrde vilâyet-i Rumeli’nde Opar nâm kasabada kadı iken bundan akdem vefât eden Mehmed Efendi b. Süleyman nâm müteveffânın zevcesi Vildan bt. Abdullah nâm hâtun mahzarında üzerine takrîr-i kelâm ve ta‘bîr ani’l-merâm edip bundan akdem mezbûre Vildan Hâtun’un zevci müteveffâ-yı mezbûr Mehmed Efendi târih-i kitâbdan bir sene mukaddem hâssa bostânîlerinden Hasan Ağa nâm kimesne yedinden on bin akçe istikrâz ve kabz edip müteveffâ-yı mezbûrun emriyle meblağ-ı mezbûrun nısfını ben ve nısf-ı âharını zevcesi merkūm Vildan dâyin-i mezbûra edâ ve teslîm, emr ve kabûlü hâvî kefâlet-i sahîha-i şer‘iyye ile kefîl olmuşdur hâlâ suâl olunup merkūme Vildan Hâtun’un takrîr[i] tahrîr olunmak murâdımdır deyicek gıbbe’s-suâl mezbûre Vildan Hâtun cevâbında fi’l-hakīka hâl minvâl-i muharrer üzre olup meblağ-ı mezbûrun nısfını ben ve nısf-ı âharını mezbûr Halil Beşe dâyin-i merkūma edâ ve teslîme emr ve kabûlü hâviye kefâlet-i sahîha-i şer‘iyye ile kefîl olmuşuzdur deyû bi tav‘ihâ ikrâr ve i‘tirâf etmeğin mâ hüve’l-vâki‘ bi’t-taleb ketb olundu. Fi’l-yevmi’l-hâmis min Şevvâli’l-mükerrem li sene isneteyn ve seb‘în ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Ali Odabaşı b. Mehmed, Hüseyin Beşe b. Hayreddin, Musa Beşe b. Veli, Mehmed Beşe b. Süleyman, Ali Beşe Çukadâr ve gayruhüm mine’l-hâzırîn.

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 217 - Hüküm no: 217 - Orijinal metin no: [47a-1])﻿

﻿

﻿

218. Hüküm

Mehmed b. Himmet’in, vefat eden Receb Paşazâde Süleyman’da olan alacağının tahsil edilmesi

İşbu râfi‘ü’l-vesîka Yazıcı Mehmed b. Himmet nâm kimesne meclis-i şer‘de bundan akdem intikāl-i dâr-ı bekā eden Receb Paşazâde Süleyman Bey’in li ebeveyn karındaşı oğlu kıdvetü’l-emâsil ve’l-akrân Mehmed Bey b. el-merhûm Ahmed Bey tarafından husûmet ve redd-i cevâba vekîl olup vekâleti Ali Beşe b. Mehmed ve İlyas b. Mehmed şehâdetleriyle şer‘an sâbite olan umdetü’l-emâsil ve’l-akrân Ali Ağa b. Mehmed nâm vekîl mahzarında üzerine takrîr ve da‘vâ edip müvekkili mûmâ-ileyh Mehmed Bey’in mûrisi merhûm-ı mezbûr yedinden hâl-i hayâtında alıp kabz edip bâkī otuz iki guruşumu kable’l-edâ fevt olmağın edâda te‘allül eder suâl olunup müteveffâ-yı mezbûrun muhallefât-ı vâfiyesinden meblağ-ı mezbûrun alıverilmesi matlûbumdur deyicek gıbbe’s-suâl ve’l-inkâr isre’l-istişhâd udûl-i ricâlden sükkerî Mehmed Efendi’ye tâbi‘

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 217 - Hüküm no: 218 - Orijinal metin no: [47a-2])﻿

﻿

﻿

219. Hüküm

Gülistan bt. Abdullah’ın evini Nazperver Mahallesi Mescidi Vakfı’na istiğlâl yoluyla satması

Medîne-i Hazreti Ebâ Eyyûb el-Ensârî -dâme fî rıdvâni’l-Bârî-’de vâki‘ Aşçıbaşı mahallesi sâkinlerinden Gülistan bt. Abdullah nâm hâtun tarafından husûs-ı câ’i’z-zikri ikrâra vekîl olup mezbûreyi ma‘rifet-i şer‘iyye ile ârifân olan Mehmed b. Abdullah ve Ali b. Abdullah nâm kimesneler şehâdetleriyle şer‘an vekâleti sâbite olan zevci Haydar Beşe b. Abdullah meclis-i şer‘de yine medîne-i mezbûrda Nazperver mahallesi Mescidi vakfı’na bi’l-fi‘l mütevellî olan râfi‘ü’l-kitâb Davud Halîfe b. Mehmed mahzarında bi’l-vekâle ikrâr ve takrîr-i kelâm edip zevcim müvekkile-i mezbûre Gülistan’ın emlâkinden olup mahalle-i mezbûrede vâki‘ bir tarafdan Hamza Beşe mülkü ve bir tarafdan Musli Beşe mülkü ve bir tarafdan Taşcı Kasım vakfı ve bir tarafdan tarîk-i âm ile mahdûd mülk menzilini cümle tevâbi‘ ve levâhıkı ile mütevellî-i mezbûr Davud Halîfe’ye alâ tarîki’l-istiğlâl dört bin akçeye bey‘ ve teslîm edip ol dahi mâl-ı vakf-ı mezbûr ile tarîk-i mezbûr üzre iştirâ ve kabûl eyleyip kabz-ı semen-i ma‘dûd ve teslîm-i mahdûd kıldığımdan sonra menzili mahdûd-ı mezkûru ba‘de’t-tahliyyeti’ş-şer‘iyye târih-i kitâb şehri [47b] gurresinden beher senesi altışar yüz akçeden üç senede cem‘an bin sekiz yüz akçe ücret ile bana îcâr ve teslîm, ben dahi vech-i meşrûh üzre istîcâr ve tesellüm ve kabz ve kabûl eyledim dedi deyû bi’l-vekâle ikrâr etmeğin gıbbe’t-tasdîki’l-mu‘teber yine menzili mahdûd-ı mezkûrun derkine ve ücret-i mersûme ve asl-ı mâlın küllîsine meclis-i mezbûrda merkūm Haydar Beşe ile Hamza Beşe b. Mehmed emr ve kabûlü hâviye kefâlet-i sahîha-i şer‘iyye ile her biri kefîl olmağın mütevellî-i mezbûr Davud Halîfe dahi ba‘de’l-kabûl mâ cerâ bi’l-ibtigā sebt olundu. Fi’l-yevmi’s-sâlis aşer min Şevvâli’l-mükerrem li sene isneteyn ve seb‘în ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Abdurrahman Çelebi b. Mustafa, Ramazan Çelebi el-Attâr, Mehmed Efendi b. Sefer, Abdi Çelebi b. Mustafa, Hüseyin b. Hasan ve gayruhüm mine’l-hâzırîn.

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 218 - Hüküm no: 219 - Orijinal metin no: [47a-3])﻿

﻿

﻿

220. Hüküm

Dimo ve ortağı Yorgi v. İstati’nin vakıf bostan içindeki meyve ağaçlarını Ali Beşe b. Aydın’a satmaları

Medîne-i Hazreti Ebâ Eyyûb el-Ensârî -dâme fî rıdvâni’l-Bârî-’de Zal Mahmud Paşa câmi‘i kurbunda vâki‘ arsası Ali Paşa vakfı’ndan olup hâlâ icâre-i mu‘accele ve müeccele ile sâbıkan Şâm-ı Şerîf’de mesned-nişîn-i şerî‘at-ı garrâ olan a‘lemü’l-ulemâ’i’l-izâm efdalü’l-fuzalâ’i’l-fihâm Ahmed Efendi hazretlerinin taht-ı tasarruflarında olan inde’l-ahâlî ve’l-cîrân ma‘lûmetü’l-hudûd bostanın müste’cirleri olan Dimo v. Yorgi ve şerîki Yorgi v. İstati nâm zimmîler meclis-i şer‘de işbu râfi‘ü’l-kitâb Ali Beşe b. Aydın mahzarında her biri ikrâr ve takrîr-i kelâm edip hâlâ müste’cirleri olduğu bostanın içinde mevcûd olan eşcâr-ı müsmire ve gayr-ı müsmire ekseri sâlihü’l-ekl ve gayrı sâlihü’l-ekl meyveleri asma üzümünden mâ‘adâsını bi safkatin vâhidetin mezbûr Ali’ye on beş bin fıddî nakd-i râyic fi’l-vakt akçeye tarafeynden îcâb ve kabûlü hâvî bey‘-i bâtt-ı sahîh-i kat‘î bâtten bey‘ eylediğimizde ol dahi minvâl-i muharrer üzre iştirâ ve kabûl edip semeni olan meblağ-ı mezbûr on beş bin akçeyi mezbûr Ali Beşe yedinden tamamen alıp kabz eyledik ba‘de’l-yevm sâlifü’z-zikr bostan içinde mevcûd olan eşcâr-ı müsmire-i mütenevvi‘anın vech-i muharrer üzre ekseri ekle sâlih ve gayr-ı sâlih [e]smârının asmadan gayrısında bizim vechen mine’l-vücûh alâka ve medhalimiz yokdur, mezbûr Ali Beşe’nin mülk-i müşterâsı olmuşdur. Keyfe mâ yeşâ’ mutasarrıf olsun dediklerinde gıbbe’t-tesâduki’l-mu‘teber mâ hüve’l-vâki‘ bi’t-taleb ketb olundu. Fi’l-yevmi’s-sânî aşer min Şevvâli’l-mükerrem li sene isneteyn ve seb‘în ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Hüseyin Beşe b. Mahmud, Halil Beşe b. Mehmed, Musli Bey b. Abdullah, Mehmed Çelebi b. Ahmed ve gayruhüm mine’l-hâzırîn.

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 219 - Hüküm no: 220 - Orijinal metin no: [47b-1])﻿

﻿

﻿

221. Hüküm

Hüseyin Çelebi b. Hasan’ın mülk menzilini Mehmed Beşe b. İbrahim’e satması

Dârü’l-hilâfeti’l-aliyye Kostantıniyye el-mahmiyye’de vâki‘ Emin Sinan mahallesi sâkinlerinden Hüseyin Çelebi b. Hasan nâm kimesne mahfil-i şer‘de işbu râfi‘ü’l-kitâb Mehmed Beşe b. İbrahim nâm kimesne mahzarında tav‘an ikrâr ve takrîr-i kelâm edip Havâss-ı Aliyye kazâsına tâbi‘ Silivri nâhiyesinde vâki‘ Küçükkılıçlı nâm karyede sâkin iken bundan akdem vefât eden Baba Hasan nâm müteveffâdan bi’l-irsi’ş-şer‘î bana isâbet ve intikāl eden emlâkden olup karye-i mezbûrede vâki‘ üç tarafları müşterî-i mezbûr Mehmed Beşe’nin mülkü ve bir tarafdan tarîk-i âm ile mahdûd bir kıt‘a çatma dam ve bir mikdâr havluyu müştemil mülk-i mevrûs menzilimi cümle tevâbi‘ ve levâhıkı ile mezbûr Mehmed Beşe’ye beş bin sekiz yüz nakd-i râyic fi’l-vakt akçeye tarafeynden îcâb ve kabûlü hâvî bey‘-i bâtt-ı sahîh-i şer‘î ile bâtten bey‘ ve teslîm edip ol dahi minvâl-i muharrer üzre iştirâ ve tesellüm ve kabz ve kabûl eyleyip semeni olan meblağ-ı mezbûr beş [bin] sekiz yüz akçeyi müşterî-i mezbûr Mehmed Beşe yedinden tamamen alıp kabz eyledim ba‘de’l-yevm sâlifü’z-zikr menzili mahdûd-ı mezkûrda vechen mine’l-vücûh benim alâka ve medhalim yokdur, müşterî-i mezbûr Mehmed Beşe’nin mülk-i müşterâsı olmuşdur, keyfe mâ yeşâ’ mutasarrıf olsun dedikde mukırr-ı merkūmun vech-i mübeyyen üzre cârî ve sâdır olan ikrârını merkūm Mehmed Beşe vicâhen tasdîk ve tahkīk etmeğin mâ hüve’l-vâki‘ kayd şüd. Fi’l-yevmi’s-sâlis aşer min Şevvâli’l-mükerrem li sene isneteyn ve seb‘în ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Yahya Çelebi b. Receb, Receb Çelebi b. Hasan, Mehmed Beşe b. Abdullah, Hüseyin Çelebi b. Ali, Ali Çelebi b. Abdullah, Haydar Kethüdâ b. Abdullah.

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 220 - Hüküm no: 221 - Orijinal metin no: [47b-2])﻿

﻿

﻿

222. Hüküm

Yani v. Kominoz’un kendisini yanlışlıkla döven Mehmed b. Süleyman aleyhinde açtığı davanın anlaşmayla sonuçlandığı

Yâ Fettâh Husûs-ı âti’l-beyânın mahallinde tahrîri iltimâs olunmağın küttâb-ı mahkeme-i şerîfeden mevlânâ Sâlih Mehmed Efendi b. Mehmed irsâl olunup ol dahi zeyl-i sahîfede muharrerü’l-esâmî olan müslimîn ile Havâss-ı Aliyye kazâsı aktâ‘ından Alibeyköy karyesinde vâki‘ Filköprüsü yanında hâlâ hâssa ahır kethüdâsı olup mîrî çayır çeken arabacılar ve tırpancıların zâbiti olan umdetü’l-emâcid ve’l-ekârim câmi‘ü’l-mehâmid ve’l-mekârim Ali Ağa haymesinde akd-i meclis-i şer‘-i şerîf eylediğinde hâlâ mîrî çayır çeken arabacılardan olup Havâss-ı mezbûre a‘mâlinden Silivri nâhiyesine tâbi‘ Bigados nâm karye zimmîlerinden Yani v. Kominoz nâm zimmî meclis-i ma‘kūd-ı mezkûrda, kıdvetü’l-muhadderât zübdetü’l-muvakkarât mükerreme Ayşetü’d-dehr Fâtımatü’z-zamân Gevherhan Sultan -dâmet ismetühâ- hazretlerinin arabacılarından sâhibü’l-kitâb Mehmed b. Süleyman mahzarında ikrâr ve takrîr-i kelâm edip târih-i kitâbdan bir gün mukaddem Kâğıdhâne kurbunda Papa Harmanı demekle ma‘lûm mahalde mîrî çayırda ben kendi hâlimde dururken âhar kimesnenin öküzü çayıra girmekle öküzü benim zan edip beni bi gayri hakkın değnek ile başımı darb ve arka ve kolumu kara bere edip beni mecrûh etmekle ben dahi husûs-ı mezbûru da‘vâ ve mûcebini icrâ murâd eylediğimde merkūm dahi inkâr ile cevâb vermeğin beynimizde münâza‘ât-ı kesîre cereyân etmişidi el-hâletü hâzihî beynimizde muslihûn tavassut edip da‘vâ-yı mezkûremden merkūm Mehmed ile beni beş kıt‘a riyâlî guruş-ı kebîr tâmmü’l-vezn bi hesâb-ı âharda altı yüz nakd-i râyic fi’l-vakt akçe üzerine inşâ-i akd-i sulh eylediklerinde ben dahi sulh-i mezbûru kabûl ve bedel-i sulh olan mezbûrü’n-na‘t beş kıt‘a riyâlî guruşu tamamen merkūm Mehmed yedinden alıp kabz edip husûs-ı mezbûra müte‘allik cemî‘ de‘âvî ve mütâlebât ve eymân ve muhâsamâtdan zimmetini ibrâ ve iskāt eyledim min ba‘d merkūm ile vechen mine’l-vücûh da‘vâ ve nizâ‘ım yokdur deyicek gıbbe’t-tasdîki’l-mu‘teber vâki‘ü’l-hâli mevlânâ-yı mezbûr mahallinde tahrîr, ba‘dehû meclis-i şer‘a gelip alâ vukū‘ihî inhâ ve takrîr etmeğin mâ cerâ bi’t-taleb ketb olundu. Fi’l-yevmi’s-sânî aşer min Şevvâli’l-mükerrem li sene isneteyn ve seb‘în ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Pîrî Çelebi b. Mehmed, Mustafa Beşe b. Osman seroda, Mehmed Bey b. Ali Sarac-ı hâssa, Mustafa Bey b. Ahmed Sarac-ı hâssa, Ahmed Bey b. Ali Sarac-ı hâssa ve gayruhüm mine’l-hâzırîn.

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 220 - Hüküm no: 222 - Orijinal metin no: [48a-1])﻿

﻿

﻿

223. Hüküm

Fâtıma bt. Mehmed Beşe’ye Mehmed b. Abdullah’ın vasî tayini

Havâss-ı Aliyye kazâsı tevâbi‘inden Terkos nâhiyesine tâbi‘ Ormanlı nâm karyede sâkin iken bundan akdem vefât eden Mehmed Beşe b. Mahmud nâm müteveffâ zevcesi Ümmühâni bt. Haydar nâm hâtun ve sulbiye sagīre kızı Fâtıma’yı terk edip lâkin zevcesi mezbûr Ümmühâni’nin müteveffâ-yı mezbûrdan hamli olmağın İmâm Ebû Yusuf’dan rivâyet eylediği kavl-i mu‘teber ve müftâlar üzre tereke-i meyyitden haml-i mezbûr için alıkonulan ibn-i vâhid hissesini ve sagīre-i mezbûreye babası müteveffâ-yı mezbûrdan bi’l-irsi’ş-şer‘î isâbet ve intikāl eden malını zabt ve sagīre-i mezbûrenin her hâlini hıfz için evân-ı rüşd ve hadd-i bülûğuna değin bir vasî nasb ve ta‘yîn olunmak lâzım ve mühim olmağın hâkim-i muvakki‘-i sadr-ı kitâb hazretleri dahi işbu râfi‘ü’[l-kitâb] Mehmed b. Abdullah nâm kimesneyi vasî nasb ve ta‘yîn buyurmağın ol dahi vesâyet-i mezbûreyi kabûl ve hıdemât-ı lâzımesin edâya müte‘ahhid oldukdan sonra hâkim-i mûmâ-ileyh -esbağallâhu ni‘amehû aleyh-hazretleri karye-i [mezbûr] sükkânından mezbûre Ümmühâni’nin babası merkūm Haydar ve Davud Beşe b. İsâ ve Bayram Beşe b. Yunus ve sarac-ı hâssa zümresinden Karagöz Mustafa Beşe nâm kimesneleri vasiyy-i merkūm üzerine hasbî nâzırlar nasb ve ta‘yîn ve vasiyy-i mezbûra zikr olunan nüzzâr ma‘rifetsiz bir nesneye mübâşeret etmemek üzre tenbîh buyurmağın ol dahi nezâret-i mezbûreyi kabûl ve hıdemât-ı lâzımesin edâya her biri müte‘ahhid olmağın mâ hüve’l-vâki‘ kayd şüd. Fi’l-yevmi’s-sâlis aşer min Şevvâli’l-mükerrem li sene isneteyn ve seb‘în ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Bayram b. Ahmed, Ali Beşe Çukadâr, Hüseyin Muhzır, Sefer Çelebi b. Mehmed, Mehmed Çelebi Zağralı, İbrahim Beşe b. Kurd, Ali Ağa b. Abdullah ve gayruhüm mine’l-hâzırîn.

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 221 - Hüküm no: 223 - Orijinal metin no: [48a-2])﻿

﻿

﻿

224. Hüküm

Hâkimin Fâtıma bt. Mehmed adlı küçüğe nafaka takdir ettiği

İşbu mazmûnunda nafaka takdîrinden bahseden şer‘î bir vesîkadır ki hâkim, Fâtıma bt. Mehmed nâm sagīrenin nafakası, kisvesi ve sâir havâic-i zarûriyyesi için, âti’z-zikr karyede sâkine olan Ümmühâni bt. Haydar nâm annesi ve hâdinesinin talebiyle, kazâ-i Havâss-ı Kostantıniyye muzâfâtından Terkos nâhiyesi tevâbi‘inden Ormanlı karyesinde sâkin iken bundan akdem vefât eden babası merkūm Mehmed’den irs-i şer‘le kendisine intikāl eden mallardan alınmak üzre, zeyl-i kitâbda mezkûr târihden i‘tibâren râyicü’l-vakt yevmî beş akçe farz ve takdîr etti. Hâkim sonra meblağ-ı merkūmu sagīre-i mezbûrenin mesârif-i lâzımesine sarf etmeye ve vakt-i hâcetde istidâne edip vakt-i zaferde rücû‘ etmesine mezbûre Ümmühâni hâtuna izin verdi. Cerâ zâlike ve hurrire fi’l-yevmi’s-sâlis aşer min şehri Şevvâli’l-mükerrem sene isneteyn ve seb‘în ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Bayram b. Ahmed, Ali Beşe Çukadâr, Zağralı Mehmed Çelebi, İbrahim Beşe b. Kurd, Ali Ağa b. Abdullah ve gayruhüm mine’l-hâzırîn

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 222 - Hüküm no: 224 - Orijinal metin no: [48b-1, Arapça])﻿

﻿

﻿

225. Hüküm

Bayezid Ağa mahallesinden Ayşe’nin Cafer Paşa Vakfı’ndan alacak davasının reddi

Mahmiye-i İstanbul hısnı ebvâbından Topkapısı dâhilinde Bayezid Ağa mahallesi sâkinelerinden Ayşe bt. Mehmed nâm hâtun meclis-i şer‘de medîne-i Hazreti Ebâ Eyyûb el-Ensârî -dâme fî rıdvâni’l-Bârî-’de vâki‘ Merhûm Cafer Paşa evkāfına bi’l-fi‘l mütevellî olan bâ‘isü’l-kitâb Mehmed Çelebi b. Ahmed nâm kimesne mahzarında üzerine da‘vâ ve takrîr-i kelâm edip mahmiye-i İstanbul’da Koğacı Dede mahallesinde sâkine Râziye bt. Abdullah nâm sâhibetü’l-hayrın bin altmış iki senesi Zilka‘desinin yirmi sekizinci günü mahalle-i mezbûrede vâki‘ lede’l-ahâlî ve’l-cîrân ma‘lûmü’l-hudûd mülk menzilini vakf-ı lâzım ile vakf ve haps edip süknâsını kendiden sonra zevci Yusuf nâm kimesneye ba‘dehû sulbî oğulları Osman ve Şaban’a, ba‘dehû mezbûr Şaban evlâdına ve evlâd-ı evlâdına ba‘dehüm mu‘takı merhûm Cafer Paşa oğlu Cafer Bey’e ba‘dehû merhûm-ı mezbû[r] evkāfı mütevellîsi yediyle ve ecr-i misli ile îcâr olunup icâre merhûm-ı mezbûrun evkāfına zam olunmak şart ve ta‘yîn ve vakfiye-i ma‘mûlün-bihâsında tasdîk etmekle vâkıfe-i mezbûrenin oğlu mezbûr Şaban benim zevcim olup fevt olduğunda, menzili mezbûr ber mûceb-i şart-ı vâkıfe merkūm Şaban’ın firâşından hâsıl eylediğim oğlum Mehmed’e intikāl etmeğin ben ve kayın anam ve oğlum mezbûr Mehmed menzili mezbûrda sâkin olduğumuz ecilden ben kendi malımdan menzili mezbûrun meremmâta muhtâc olan ba‘zı mevâzi‘ine bin beş yüz akçe harc ve sarf etmiş iken oğlum mezbûr hâlâ fevt olup meşrûtün-lehüm olanlardan bir[i] dahi kalmamağla vakf-ı mezbûr mütevellîsi şart-ı vâkıfe üzre menzili mezbûru âhara îcâr ve icâresini evkāf-ı mezbûreye zam edip ...? harc ü sarf eylediğim mârrü’z-zikr bin beş yüz akçeyi taleb eylediğimde teslîmden imtinâ‘ eder hâlâ suâl olunup alıverilmek matlûbumdur deyicek gıbbe’s-suâl mütevellî-i mezbûr cevâbında fi’l-hakīka vâkıfe-i mezbûre menzili mahdûd-ı mezkûru ber minvâl-i muharrer vakf-ı lâzım ile vakf ve şart edip merkūm Mehmed fevt olup meşrûtün-lehüm olanlar dahi münkariz olmağla ber mûceb-i şart-ı vâkıf menzili mezbûru âhara îcâr ve icâresini evkāf-ı mezbûra zam eylediğim mukarrer ve muhakkakdır lâkin müdde‘iye-i mezbûre menzili vakf-ı mezbûrun muhtâc-ı ta‘mîr olan mevâzi‘ine ol mikdâr akçe sarf eylediği ma‘lûmum değildir eylediği takdîrce izn-i hâkim ve izn-i mütevellî olmamışdır vakfa teberru‘dur deyicek isre’l-istintâk müdde‘iye-i mezbûre fi’l-hakīka cevâbında eyledüğüm bin beş yüz [akçe] meremmâtı izn-i hâkim ve izn-i mütevellî ile eylememişimdir deyû bi tav‘ihâ ikrâr ve i‘tirâf etmeğin bi hasebi’ş-şer‘i’ş-şerîf [bilâ] izn-i hâkim ve [bilâ]-izn-i mütevellî ile sarf olunan meblağ-ı mezbûr vakfa teberru‘ olmağın mezbûre Ayşe bî-vech ta‘arruzdan men‘ birle mâ hüve’l-vâki‘ bi’t-taleb ketb olundu. Tahrîren fi’l-yevmi’t-tâsi‘ min Şevvâli’l-mükerrem li sene isneteyn ve seb‘în ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Mustafa Çelebi b. Rıdvan, Ali Beşe b. Emrullah, Hüseyin Beşe b. Mehmed, Sâlih Efendi b. Mehmed ve gayruhüm mine’l-hâzırîn.

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 222 - Hüküm no: 225 - Orijinal metin no: [48b-2])﻿

﻿

﻿

226. Hüküm

Emânî Çelebi Vakfı’nın eski mütevelli kaymakamı Müezzin Mehmed Çelebi’nin vakfa olan borcunu ödemesi

Mahmiye-i İstanbul hısnı ebvâbından Yenikapı hâricinde vâki‘ Emânî Çelebi merhûm evkāfına berât-ı pâdişâhî ile hâlâ-bi’l-fi‘l mütevellî olan râfi‘ü’l-kitâb Abdülaziz Çelebi b. Sinan meclis-i şer‘de sâbıkan evkāf-ı mezbûreye mütevellî olup müteveccih-i hacc-ı şerîf olan Receb Çelebi b. Ali’nin kāimmakāmı olup mâl-ı vakf-ı mezbûra vaz‘-ı yedi ikrârıyla sâbit olan Müezzin Mehmed Çelebi mahzarında üzerine takrîr-i da‘vâ edip kāimmakām-ı mezbûr Mehmed Çelebi mâl-ı vakf-ı mezbûrun asıl ve fer‘inden bir mikdârını itlâf etmekle tevliyyeti mezbûreden azl ve berât-ı pâdişâhî ile bana tevcîh olunmağın evkāf-ı mezbûre nâzırı olan hâkim-i muvakki‘-i sadr-ı kitâb huzûrunda kāimmakām-ı mezbûrun muhâsebesi görüldüğünden zimmetine asl-ı mâl-ı vakf-ı mezbûrdan cem‘an kırk iki kıt‘a tâmmü’l-vezn riyâlî guruş ve kabz eylediği icârâtdan dahi yedi yüz altmış dört akçe zuhûr etmişdir el-hâletü hâzihî zikr olunan mâl-ı vakf-ı mezbûr vakf için matlûbumdur deyicek gıbbe’s-suâl kāimmakām-ı mezbûr mü’ezzin Mehmed Çelebi cevâbında fi’l-hakīka mâl-ı vakf-ı mezbûrdan mütevellî-i sâbık-ı merkūm Receb Çelebi’nin babası yedinden kāimmakām olduğum ecilden her biri yedişer dirhem gelir doksan altı buçuk kıt‘a riyâlî guruş asıl ve icârâtdan dahi dört bin yedi yüz on bir akçe alıp kabz eylemişdim el-hâletü hâzihî tevliyyeti mezbûreden ben azl olunup müdde‘î-i merkūm Abdülaziz Çelebi mütevellî olmağla hâkim-i mûmâ-ileyh huzûrunda ber mûceb-i defter muhâsebem görüldüğünde asl-ı mâl-ı vakf-ı mezbûrdan yirmi yedi buçuk kıt‘a riyâlî guruş ve tebdîl için meclis-i şer‘de yedime verilen iki kıt‘a riyâlî guruş dahi ve bilâ-rehin ve lâ-kefîl mütevellî-i sâbıkdan istirbâh eylediğim on iki buçuk kıt‘a riyâlî guruş sekiz dirhem ki cem‘an kırk iki kıt‘a riyâlî guruş ve ihrâcâtımdan sonra makbûzum olan icârâtdan dahi yedi yüz altmış dört akçe zimmetimde zuhûr etmişdir deyû bi tav‘ihî i‘tirâf etmeğin ikrâr-ı mûcebince zikr olunan kırk iki guruş asl-ı mâl ve yedi yüz altmış dört akçe icârâtı vakf-ı mezbûr için mütevellî-i lâhık-ı müdde‘î-i mezbûr Abdülaziz Çelebi’ye edâ ve teslîm ile kāimmakām-ı mezbûr Müezzin Mehmed Çelebi ilzâm olunup mâ hüve’l-vâki‘ kayd şüd. Fi’l-yevmi’t-tâsi‘ aşer min şehri’l-mübârek [Şevvâli’l-mükerrem] li sene isneteyn ve seb‘în ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Kâtib Mehmed Çelebi b. İsmail, Ali Halîfe İmâm-ı mahalle-i Sâlih Çelebi, Mehmed Çelebi İmâm-ı mahalle-i mezbûr, Hâce Hasan Cüzhân, Ali Beşe Çukadâr ve gayruhüm mine’l-hâzırîn.

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 224 - Hüküm no: 226 - Orijinal metin no: [49a-1])﻿

﻿

﻿

227. Hüküm

Canan bt. Abdülkadir’in câriyesi Fâtıma bt. Abdullah’ı

âzat etmesi

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 225 - Hüküm no: 227 - Orijinal metin no: [49a-2])﻿

﻿

﻿

228. Hüküm

Fâtıma bt. Hüseyin ile Sâlih Çelebi b. Mehmed’in geçimsizlik sebebiyle muhâlaa yoluyla boşanması

Medîne-i Hazreti Ebâ Eyyûb el-Ensârî -dâme fî rıdvâni’l-Bârî-’de vâki‘ Davud Ağa mahallesi sâkinelerinden Fâtıma bt. Hüseyin nâm hâtun meclis-i şer‘-i hatîr-i lâzımü’t-tevkīrde zevci işbu râfi‘ü’l-kitâbi’l-müstetâb Sâlih Çelebi b. Mehmed nâm kimesne mahzarında bi’t-tav‘ ve’r-rızâ ikrâr ve takrîr-i kelâm edip mezbûr Sâlih Çelebi zevcim olup lâkin hüsn-i zindegânemiz olmamağla beynimizde şikāk-ı küllî vâki‘ olmağın mezbûrun zimmetinde mütekarrir olan yüz kıt‘a riyâlî kebîr guruş mehr-i müeccel ve nafaka ve iddet ve me’ûnet-i süknâmdan fâriğa olduğumdan mâ‘adâ bundan akdem zevcim mezbûr Sâlih Çelebi zimmetinde cihet-i karz-ı şer‘îden olan altı bin üç yüz akçeyi dahi bedel-i hul‘ olmak üzre zevcim mezbûr Sâlih Çelebi ile muhâla‘a-i şer‘iyye ile muhâla‘a eyleyip mezbûrun zimmetini zevciyyete ve meblağ-ı mârrü’z-zikr altı bin akçeye müte‘allik cemî‘ de‘âvî ve mütâlebât ve eymân-ı muhâsamâtdan ibrâ ve iskāt eyledim ba‘dehû husûs-ı mezbûra müte‘allika da‘vâ ve nizâ‘ımız yokdur deyicek meclis-i mezbûrda merkūm Sâlih Çelebi dahi minvâl-i muharrer üzre olan hul‘-ı mezbûru kabûl ve mezbûre Fâtıma’nın zimmetini ben dahi [49b] zevciyyeteve gayr-ı hukūka müte‘allik olan da‘vânın küllîsinden ibrâ ve iskāt eyledim deyicek gıbbe’t-tasdîki’ş-şer‘î mâ hüve’l-vâki‘ bi’l-ibtigā sebt olundu. Fi’l-yevmi’l-hâmis aşer min Şevvâli’l-mükerrem li sene isneteyn ve seb‘în ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Mehmed Efendi b. İbrahim el-İmâm, Mustafa Efendi b. Mehmed el-İmâm, Derviş Çelebi b. Ali, Hüseyin Çelebi b. İsâ el-Müezzin, Mustafa Çelebi Sâ‘atî, Hüseyin Çelebi b. Mustafa, Şaban Çelebi b. Mustafa, Mustafa b. Mehmed, İbrahim Beşe b. Ebûbekir, Hüseyin Çelebi en-Nâzır, Kasım Beşe b. Halil ve gayruhüm mine’l-hâzırîn.

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 225 - Hüküm no: 228 - Orijinal metin no: [49a-3])﻿

﻿

﻿

229. Hüküm

İsmail Bey b. İbrahim’in babasından intikal eden arazi davasında yeğeni Ahmed ile anlaştıkları

Yâ Fettâh Husûs-ı âti’l-beyânın mahallinde tahrîr[i] iltimâs olunmağın küttâb-ı mahkemetü’l-bünyândan fahrü’l-müderrisîn mevlânâ Sâlih Mehmed Efendi b. Mehmed irsâl olunup ol dahi zeyl-i kitâbda muharrerü’l-[esâmî] olan müslimîn ile medîne-i Hazreti Ebâ Eyyûb el-Ensârî -dâme fî rıdvâni’l-Bârî- hâricinde Topçular nâm mevzi‘de sâkin fahrü’l-emâsil ve’l-eşbâh Ahmed Bey’in sâkin olduğu menziline varılıp akd-i meclis-i şer‘-i şerîf olundukda, vilâyet-i Rumeli’nde cezîre-i Mora’da Halomiç kazâsına tâbi‘ Gastova nâm kasabada sâkin iken bundan akdem vefât eden İbrahim Ağa b. Şahbaz’ın sulbî kebîr oğlu kıdvetü’l-emâsil ve’l-e‘âzım İsmail Bey meclis-i ma‘kūd-ı mezkûrda, bundan akdem fevt olan li ebeveyn karındaşı Mehmed Bey’in sulbî kebîr oğlu mûmâ-ileyh Ahmed Bey mahzarında bi’t-tav‘i’s-sâf ikrâr-ı tâm ve takrîr-i kelâm edip bundan akdem fevt olan babam müteveffâ-yı mezbûr İbrahim Ağa’nın verâseti bana ve âhar sulbî kebîr oğlu birâderim merkūm Mehmed Bey’e münhasıra olup merkūm Mehmed Bey dahi fevt olmağın verâseti sulbî kebîr oğlu merkūm Ahmed Bey ve Cafer ve İbrahim Bey nâm mahdûmlara münhasıra olmağla babam müteveffâ-yı mezbûrdan zikr olunan Halomiç kazâsında vâki‘ çiftlikler ve tarlalar nısfiyyet üzre bana ve mezbûr Ahmed Bey’in babası birâderim müteveffâ-yı mezbûr Mehmed Bey’e intikāl-i âdî ile intikāl edip ba‘dehû birâderim merkūm Mehmed Bey dahi fevt olmağla ol çiftlikleri ve tarlalarda olan nısf hissesi oğulları mezbûrûn Mehmed Bey ve Cafer Bey ve İbrahim Bey’e intikāl-i âdî ile intikāl edip ba‘dehû mezbûrân İbrahim Bey ve Cafer Bey dahi müte‘âkiben fevt olup evlâd-ı zükûrları kalmamağla babaları müteveffâ-yı mezbûrdan intikāl eden arâziler müstahakk-ı tapu olmağla târih-i kitâbdan altı sene mukaddem zikr olunan arâziyi iki bin sekiz yüz kıt‘a riyâlî guruş resm-i tapu ile ashâb-ı arâziden tefevvüz ve yedime temessük alıp lâkin târih-i mezbûrdan bu âna gelince zikr olunan arâziyi birâderzâdem mezbûr Ahmed Bey zirâ‘at ve harâset ve zabt ve tasarruf eder. Lâkin hakk-ı tapu benimdir deyû zikr olunan arâziyi benden taleb ve da‘vâ eylediğinde ben dahi ashâb-ı arâziye verdiğim iki bin sekiz yüz guruşu ve altı sene fuzûlen zabt ve zirâ‘at eylediği arâzinin ber mûceb-i fetvâ-yı şerîf üç bin beş yüz otuz iki guruş noksân-ı arâzi ve beynimizde ma‘lûm çiftlikler mahsûlünden ba‘de’l-hesâb kabz eylediği bin yüz guruşu ve bundan akdem fevt olan Defterdâr Paşa birâderi Mehmed Ağa’ya birâderim merhûm-ı mezbûr ile kefîl olup âhardan alıverdiğimiz yirmi üç bin guruşdan birâderim merhûm-ı mezbûr hissesine düşen on bir bin beş yüz guruşdan emr ile edâ eylediğim meblağ-ı ma‘lûmü’l-mikdârı bana def‘ ve teslîm eyle ben dahi ol arâziden kasr-ı yed edip sana tefvîz ve teslîm edeyim deyû cevâb verdiğimde, beynimizde münâza‘ât-ı kesîre ve muhâsamât-ı adîde vâkı‘a olmuşidi el-hâletü hâzihî beynimizde muslihûn tavassut edip birâderzâdem mûmâ-ileyh Ahmed Bey ile da‘vâ-yı mezkûrumdan beni bin kıt‘a riyâlî guruş üzerine inşâ-i akd-i sulh eylediklerinde ben dahi sulh-i mezbûru kabûl ve bedel-i sulh olan mezbûrü’n-na‘t bin kıt‘a riyâlî guruşu tamamen birâderzâdem mûmâ-ileyh Ahmed Bey yedinden alıp kabz [edip] birâderleri merhûmân-ı mezbûrân Cafer Bey ve İbrahim Bey mahlûllerinden tefevvüz eylediğim arâziyi birâderzâdem mûmâ-ileyh Ahmed Bey’e ashâb-ı arâzi ma‘rifetiyle tefvîz bi’l-ferâğ eylediğimde ol dahi tefevvüz ve kabûl etmeğin mahallinde zabt ve tasarrufa tarafımdan müşârün-ileyh Ahmed Bey’i taslît edip bâlâda zikr olunan husûslara müte‘allik âmme-i da‘vâ ve mütâlebât ve eymân ve muhâsamâtdan mûmâ-ileyh Ahmed Bey’in zimmetini ibrâ-i âmm-ı kātı‘ü’n-nizâ‘la ibrâ ve iskāt-ı tâmm-ı râfi‘ü’l-hisâm birle iskāt eyledim ba‘de’l-yevm merhûmân-ı mezbûrân mahlûllerinden tefvîz eylediğim arâzide benim alâkam yokdur, birâderzâdem müşârün-ileyh Ahmed Bey’in dâhil-i havza-i tasarrufu olmuşdur, emsâli tasarrufu gibi mutasarrıf olsun dedikde mûmâ-ileyh Ahmed Bey dahi meclis-i mezbûrda ammisi müşârün-ileyh İsmail Bey mahzarında, fi’l-vâki‘ hâl bast olunan minvâl üzre olup ben dahi ammim müşârün-ileyh İsmail Bey’in zimmetini babam müteveffâ-yı mezbûr cihet-i kefâletden emriyle Çavdar oğluna verdiği iki bin dört yüz elli guruş da‘vâsından ve Bey çiftliği demekle ma‘rûf çiftliğin sinîn-i müte‘addidede müctemi‘ beynimizde mikdârı ma‘lûm mahsûlleri da‘vâsından ve mevâşîsine yedirdiği mahsûllerden ve Mora’da olan çiftliklerim mahsûlünden Ahmed Efendi oğluna verilen sene kusûru üç yüz elli guruş da‘vâsından ve beynimizde ma‘lûm koyun ve bağ mahsûllerinden ve mârrü’z-zikr çiftliğin İlya Yahudi’ye verilen sene mahsûlü kusûru üç yüz elli guruş da‘vâsından ve sâir de‘âvî [50a] ve mütâlebâtdan ibrâ-i âm ile ben dahi ibrâ ve iskāt eyledim min ba‘d bir birimiz ile vechen mine’l-vücûh ve sebeben mine’l-esbâb da‘vâ ve nizâ‘ımız yokdur, zuhûr dahi ederse lede’l-hükkâmi’l-kirâm mesmû‘a ve makbûle olmasın deyicek ahadühümâ âharın kelimât-ı meşrûhasını vicâhen tasdîk ve şifâhen tahkīk etmeğin vâki‘ü’l-hâli mevlânâ-yı mezbûr mahallinde tahrîr, ba‘dehû meclis-i şer‘a ma‘an irsâl olunan Ali Beşe ile gelip alâ vukū‘ihî inhâ ve takrîr eylediklerinde mâ cerâ bi’l-ibtigā ketb ve imlâ olundu. Fî evâili Şevvâli’l-mükerrem li sene isteneyn ve seb‘în ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Umdetü’l-vâsılîn eş-Şeyh Mehmed Efendi b. eş-Şeyh Ali bi Halvetîzâde, Zübtedü’s-sâlikîn eş-Şeyh Mehmed Efendi Vâ‘iz-i câmi‘-i Vâlide-i Cedîd, Fahrü’l-emâsil ve’l-e‘âzım Ahmed Ağa Ser-çavuşân-ı Dergâh-ı âlî sâbıkan, es-Seyyid Mehmed Emin İmâmzâde, Zahrü’l-e‘âlî ve’l-efâhim Ebûbekir Ağa tâbi‘-i Murtaza Paşa, Fahrü’l-kuzât Mehmed Efendi b. İbrahim, Mehmed Ağa b. Hamza serdâr-ı İznik sâbıkan, el-Hâc Mehmed Ağa b. Abdülganî kethüdâ-yı teberdârân-ı Ayşe Sultan, İbrahim Efendi b. Ramazan, es-Seyyid Mehmed Efendi allâme el-İmâm, Mustafa Efendi Hatîb-i Kasım Paşa-yı cedîd, el-Hâc Mehmed Seroda bölük 88, çorbacı İbrahim Ağa bölük 88, Hasan Ağa tâbi‘-i Murtaza Paşa, el-Hâc Ömer Dede b. İvaz el-Müezzin, Hâfız Mustafa Dede b. İslâm, es-Seyyid Sunullah Çelebi b. es-Seyyid Mehmed, Hüseyin Ağa tâbi‘-i Paşa-yı müşârün-ileyh ve gayruhüm mine’l-hâzırîn.

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 226 - Hüküm no: 229 - Orijinal metin no: [49b-1])﻿

﻿

﻿

230. Hüküm

Hacı Mehmed b. Abdullah’ın muhâlaa yoluyla boşandığı ancak iddet süresini doldurmadan vefat eden karısının mirasından hak iddiasının reddi

Mahmiye-i İstanbul’da Kocamustafapaşa semtinde sâkin el-Hâc Mehmed b. Abdullah nâm kimesne meclis-i şer‘de medîne-i Hazreti Ebâ Eyyûb el-Ensârî -dâme fî rıdvâni’l-Bârî-’de Düğmeci odalarında sâkin bâ‘isü’l-kitâb Fâtıma bt. Yusuf nâm hâtun mahzarında üzerine takrîr-i da‘vâ edip bundan akdem zevcem olup târih-i kitâbdan iki ay mukaddem fevt olan Ayşe nâm hâtun mezbûre Fâtıma’nın li ebeveyn hemşîresi olmağın mecmû‘ muhallefâtına vaz‘-ı yed edip benim nısf hisse-i şer‘iyyemi teslîmde ta‘allül eder suâl olunup alıverilmek matlûbumdur deyicek gıbbe’s-suâl mezbûre Fâtıma cevâbında fi’l-hakīka hemşîrem müteveffât-ı mezbûre müdde‘î-i mezbûrun zevcesi idi lâkin fevt olmazdan mukaddem hemşîrem müteveffât-ı mezbûre zevci merkūm zimmetinde mütekarrir olan bin akçe mehr-i müeccelinden ve nafaka ve me’ûnet-i süknâsından fâriğa olduğundan mâ‘adâ iki yastık, bir yorgan ve bir döşek ve bir minder bedel-i hul‘ olmak üzre zevci müdde‘î-i mezbûre def‘ ve teslîm ve muhâla‘a eyleyip ol dahi kabz ve hul‘-ı mezbûru mahzar-ı şuhûdda kabûl edip ahadühümâ zevciyyete müte‘allik âmme-i de‘âvîden âharın zimmetini ibrâ-i âm ile ibrâ eylemişdir emr şer‘-i şerîfin deyicek isre’l-istintâk müdde‘î-i mezbûr cevâbında fi’l-hakīka hâl vech-i muharrer üzre olmuşidi lâkin bedel-i hul‘-ı mezkûrdan bir yastık ve kendi esvâbımdan dahi iki aded dokuma makramam müteveffât-ı mezbûre yedinde kalmışdır ve bundan mâ‘adâ mezbûre Ayşe iddeti münkaziye olmadan fevt olmuşdur, ben dahi mezbûreye vâris olup binâen-aleyh muhallefâtının nısfını hemşîresi merkūme Fâtıma’dan taleb ederim deyicek gıbbe’l-istifsâr merkūm Fâtıma müdde‘î-i mezbûrun hemşîresi müteveffât-ı mezbûre yedinde bedel-i hul‘dan bir yastık ve kendi esvâbından iki dokuma makraması kaldığını ikrâr etmeğin kable’l-inkızâ’i’l-idde fevt olan zevceyn talâk-ı ric‘îden mâ‘dâsında ahadühümâ âhara vâris olmamağın müdde‘î-i merkūm bî-vech ta‘arruzdan men‘ ve merkūm Fâtıma’ya dahi ikrâr eylediği yastık ve iki dokuma makramayı müdde‘î-i mezbûra teslîme tenbîh olunup mâ cerâ bi’l-ibtigā ketb olundu. Fi’l-yevmi’s-sâlis aşer min Şevvâli’l-mükerrem li sene isneteyn ve seb‘în ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Halil Çelebi b. Abdülmu‘tî, Osman Efendi el-İmâm, el-Hâc Ali Beşe er-Râcil, Mehmed Çelebi b. Mehmed, Mustafa Çelebi b. Hüsameddin ve gayruhüm mine’l-hâzırîn.

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 228 - Hüküm no: 230 - Orijinal metin no: [50a-1])﻿

﻿

﻿

231. Hüküm

Fâtıma bt. Abdullah’ın icâreteyn ile tasarrufunda olan menzil için hüccet talep etmesi

Havâss-ı Aliyye tevâbi‘inden kasaba-i Hasköy’de Kiremitçi Ahmed Çelebi mahallesi sâkinelerinden bâ‘isetü’l-kitâb Fâtıma bt. Abdullah nâm mühtediye meclis-i şerî‘at-ı şerîfede takrîr-i kelâm ve ta‘bîr ani’l-merâm edip mahalle-i mezbûrede vâki‘ bir tarafdan Haydar Yahudi mülkü ve bir tarafdan Menahem Yahudi vakfı ve tarafeyni tarîk-i âm ile mahdûd ve büyût-ı adîdeyi müştemil olan menzili, cemî‘ tevâbi‘ ve levâhıkı ile ben şeref-i İslâm ile müşerrefe olmazdan mukaddem hâlik olan babam İlyazer nâm yahudi vakf ve haps edip vakf-ı mezbûrun esnâ-i beyân-ı şürûtunda menzili mezbûru kendimden sonra evlâdıma ve evlâd-ı evlâdıma ve evlâd-ı evlâd-ı evlâdıma ba‘de’l-inkırâz ağam Menahem evlâdına ba‘dehüm Edirne Cemâ‘atinden mahmiye-i İstanbul’da sâkin Karayi fukarâsına şart eyledi deyip lâkin süknâ ve tasarrufdan birini beyân etmemekle menzili mezbûr ber mûceb-i fetvâ-yı şerîf yed-i mütevellî ve ecr-i misli ile îcâr olunup icâresinden bir mikdârı menzili mezbûrun ta‘mîr [ve] termîmine harc ve sarf olunup [50b] evlâd beyninde tevzî‘ lâzım gelmeğin vakf-ı mezbûre kıbel-i şer‘den mütevellî olan Mehmed Bey b. Abdullah nâm mühtedî menzili mezbûru tâlibîne arz eylediğinde on altı bin akçe icâre-i mu‘accele ve yevmî on iki akçe icâre-i müeccele ile benim üzerimde karâr edip ziyâde ile tâlib-i âhar zuhûr etmemeğin mütevellî-i mezbûr dahi menzili mezbûru bana ber minvâl-i muharrer îcâr etmeğin ben dahi istîcâr ve kabûl eylediğimden sonra ücret-i müeccele-i mezkûrenin yevmî dört akçesi menzili mezbûr ta‘mîr ve termîmi için yed-i mütevellîde hıfz olunup bâkī yevmî sekiz akçe vâkıf-ı mezbûrun evlâdı beyninde tevzî‘ ve taksîm olunmak üzre işbu târih-i kitâb şehrinin on üçüncü günü târihiyle müverrah ve mütevellî-i mezbûr imzâsıyla mümzâ ve hatmiyle mahtûm yedime temessük vermişdir el-hâletü hâzihî mütevellî-i mezbûrun yedimde olan temessüküne nazar olunup cânib-i şerî‘at-ı mutahharadan dahi mûcebince istihkâmen hüccet-i şer‘iyye verilmek matlûbumdur deyû târih-i mezbûr ile müverrah ve mütevellî-i mezbûr imzâsıyla mümzâ ve hatmiyle mahtûm min külli’l-vücûh takrîrine muvâfık ve müdde‘âsını nâtık temessük ibrâz etmeğin mûcebince kıbel-i şer‘den dahi li ecli’l-istihkâm işbu vesîka-i enîka bi’l-ibtigā sebt [ve] imlâ olundu. Fi’l-yevmi’l-hâmis aşer min Şevvâli’l-mükerrem min şühûri sene isneteyn ve seb‘în ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Mehmed Efendi b. Hasan, Hüseyin Muhzır, Dilâver Muhzır, Mehmed b. Mahmud, Ali Beşe b. Emrullah ve gayruhüm mine’l-hâzırîn.

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 229 - Hüküm no: 231 - Orijinal metin no: [50a-2])﻿

﻿

﻿

232. Hüküm

Musli b. Sâlih ve kardeşinin vârislerinin çiftlik hisselerini Mustafa b. Hamza’ya kiralamaları

Vilâyet-i Anadolu’da Kastamonu livâsı aktâ‘ından Geynülü? kazâsına tâbi‘ İmâmlı nâm karye sâkinlerinden Musli b. Sâlih nâm kimesne kendi tarafından asâleten ve karındaşı Ali nâm müteveffânın sulbî kebîr oğlu Mehmed nâm kimesne tarafından ikrâr-ı âti’z-zikre vekîl olup medîne-i Eyüb’de Kayıkçılar odalarında mütemekkin Mehmed b. Abdünnebî ve Dursun b. Halil nâm kimesneler şehâdetleriyle şer‘an vekâleti sâbite olup vekâleten ve müteveffâ-yı mezbûr Ali’nin âhar sulbî sagīr oğlu Veli nâm yetîmin tesviye-i umûru için kıbel-i şer‘-i kavîmden mansûb vasîsi olan vâlidesi Fâtıma bt. Halil nâm hâtun vesâyeten meclis-i şer‘de işbu bâ‘isü’l-vesîka Mustafa Efendi b. Hamza nâm kimesne mahzarında bi’l-asâle ve bi’l-vekâle ve bi’l-vesâye ikrâr-ı tâm ve takrîr-i kelâm edip mârrü’z-zikr İmâmlı nâm karye sınırı dâhilinde vâki‘ olup babam müteveffâ-yı mezbûrdan bana ve karındaşım müteveffâ-yı mezbûra irsen intikāl edip Hösükde? demekle ma‘lûm çiftlik-i mezbûre mülhak olup babam mezbûrdan intikāl-i âdî ile bana ve karındaşım mezbûra intikāl eden arâziden hisse-i şer‘iyyemi asâleten ve karındaşım müteveffâ-yı mezbûrdan oğlu mezbûr Mehmed’e isâbet ve intikāl eden hissesini vekâleten ve sagīr-i mezbûrun hissesini vesâyeten lâzım gelen meremmâtını kendi malından edip ve sene [be] sene öşür ve resmini sipâhisine edâ ve teslîm etmek üzre mezbûr Mustafa Efendi’yi senede on beş akçe icâre ile îcâr eylediğimizde o dahi ber minvâl-i muharrer istîcâr ve kabûl eyledi ba‘de’l-yevm çiftlik-i mezbûrun odalarının sâir mevâzi‘inin lâzım olan meremmâtını kendi malından edip ve hâsıl olduğu öşür ve resmini sipâhisine sâl-be-sâl edâ ve teslîm edip çiftlik-i mezbûra mutasarrıf olup beher sene icâre-i mezkûreyi edâ ede dediklerinde gıbbe’t-tasdîk ve’l-kabûl mâ hüve’l-vâki‘ alâ vukū‘ihî kayd şüd. Fî 15 Şevvâli’l-mükerrem li sene isneteyn ve seb‘în ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: El-Hâc Himmet Efendi b. Abdurrahman el-Kadı, Hamza Efendi nâib-i recül, Zeynelâbidin b. Halil, Abdüsselâm b. Abdurrahman ve gayruhüm mine’l-hâzırîn.

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 230 - Hüküm no: 232 - Orijinal metin no: [50b-1])﻿

﻿

﻿

233. Hüküm

Cenâne bt. Abdullah’ın bazı eşyalarını âzatlı câriyesi Fâtıma bt. Abdullah’a hibe etmesi

Medîne-i Hazreti Ebâ Eyyûb el-Ensârî -dâme fî rıdvâni’l-Bârî-’de vâki‘ Evlice Baba mahallesi sâkinelerinden Cenâne bt. Abdullah nâm hâtun meclis-i şerî‘at-ı şerîfede mu‘takası râfi‘atü’l-vesîka Fâtıma bt. Abdullah mahzarında bi’t-tav‘ ve’r-rızâ lâ-bi’l-kerh ve’l-cezâ ikrâr ve takrîr-i kelâm edip hibe-i âti’z-zikrin sudûruna değin silk-i mülk-i sahîhimde münselik olan emlâkimden altı çatma yastık ve üç beledî minder ve üç yemeni döşek ve bir ocak yaşmak ve iki Selânik keçesi ve bir orta kaliçe ve bir tarak alacası yorgan ve üç yemeni yorgan ve bir Hind atlas kaftan ve bir bazincanî kutnî entari ve bir beyaz zıbın ve bir al sandal zıbın ve bir sarı kutnî sırma düğmeli kaftan ve bir kırmızı altın düğmeli kaftan ve bir sîm ön kuşak ve üç canfes ve bir dokuma peşkir ve üç münakkaş bohça ve bir münakkaş sofra ve bir münakkaş tülbent örtüsü ve üç münakkaş duvar makrama ve bir sandal mâî zıbın ve bir kırmızı kemha zıbın ve on iki gömlek ve on iki don ve yirmi beş münakkaş makrama ve üç bin beş yüz akçe kıymetli bir andişe bilezik ve on aded sahan ve üç tencere ve bir demir sini ve bir bak(…) [baklava] tepsi ve iki demirli sandığı mu‘takam mezbûr Fâtıma’ya hibe-i sahîha-i şer‘iyye ile [51a] hibe ve teslîm edip ol dahi meclis-i hibede vech-i muharrer üzre ittihâb ve temellük ve tesellüm ve kabz ve kabûl eyledi ba‘de’l-yevm eşyâ-i mezkûre mu‘takam mezbûre Fâtıma’nın emlâk-i mevhûbesi olmuşdur, keyfe mâ yeşâ’ mutasarrıf olsun, min ba‘d benim alâka ve medhalim yokdur deyicek gıbbe’t-tasdîki’l-mu‘teber hâkim-i muvakki‘-i sadr-ı kitâb tûbâ-lehû ve hüsnü me’âb hazretleri kıbelinden sıhhat-i hibe-i mezkûreye hükm birle mâ hüve’l-vâki‘ bi’t-taleb ketb olundu. Fi’l-yevmi’l-hâmis aşer min Şevvâli’l-mükerrem li sene isneteyn ve seb‘în ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Abdullah Halîfe b. Abdullah el-Müezzin, Ahmed Çelebi b. Abdullah, Usta Mehmed Beşe b. Ali, Mustafa Çelebi b. Rıdvan, Hasan Çelebi b. Ebûbekir ve gayruhüm mine’l-hâzırîn.

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 231 - Hüküm no: 233 - Orijinal metin no: [50b-2])﻿

﻿

﻿

234. Hüküm

Mehmed b. Abdullah’ın kardeşi Fâtıma’daki kira alacağını hibe etmesi

Havâss-ı Aliyye kazâsı tevâbi‘inden kasaba-i Hasköy’de Kiremitçi Ahmed Çelebi mahallesi sâkinlerinden Mehmed b. Abdullah nâm mühtedî meclis-i şer‘de li ebeveyn kız karındaşı râfi‘atü’l-kitâb Fâtıma bt. Abdullah nâm mühtediye mahzarında ikrâr ve takrîr-i kelâm edip bundan esbak ben ve hemşîrem mezbûre Fâtıma şerefü’l-İslâm ile müşerref olmazdan mukaddem hâlik olan babam İlyazer v. Yahudi hâl-i hayâtında kendisine, ba‘dehû evlâdına ve evlâd-ı evlâdına ve evlâd-ı evlâd-ı evlâdına ba‘de’l-inkırâz ağam Menahem Yahudi evlâdına ba‘dehüm Edirne cemâ‘atinden mahmiye-i İstanbul’da ve etrâfında sâkin Karayi fukarâsına vakf-ı sahîh-i lâzım ile vakf ve haps eylediği menzili ma‘lûmü’l-hudûdun esnâ-i beyân-ı şürûtunda, galle ve süknâdan birini ta‘yîn ve tahsîs etmemekle menzili mezbûr yed-i mütevellî ve ecr-i misli ile îcâr olunup icâresinden ta‘mîr [ve] termîmine harc ve sarf olundukdan sonra bâkī kalanı evlâd-ı mutasarrıf olmak üzre vârid olan fetvâ-yı şerîfe mûcebince hâlâ menzili vakf-ı mezbûra kıbel-i şer‘den mütevellî nasb ve ta‘yîn olunan Mehmed Bey b. Abdullah nâm mühtedî menzili vakf-ı mezbûru ba‘de’l-müzâyede ve inkıtâ‘i’r-rağbe hemşîrem mezbûre Fâtıma’ya on altı bin fıddî nakd-i râcî fi’l-vakt akçe icâre-i mu‘accele ve yevmî on iki akçe ücret-i müeccele ile îcâr ve teslîm, ol dahi ber minvâl-i muharrer istîcâr ve tesellüm ve kabz ve kabûl eylediğinden sonra zikr olunan on altı bin akçe-i mu‘accele hemşîrem mezbûre ile beynimizde tansîf olunup ve müeccele-i mezkûrenin yevmî dört akçesini menzili mezbûrun meremmâtı için yed-i mütevellîde hıfz ve yevmî dörder akçesine ben mutasarrıf olup ve dörder akçesine hemşîrem mezbûre Fâtıma mutasarrıfe olmak üzre kabûl ve ittifâk ve mütevellî-i mezbûr dahi minvâl-i me[şr]ûh üzre yedine mümzâ ve mahtûm temessük vermişidi el-hâletü hâzihî hemşîrem mezbûreye zimmetimde menzili mezbûrun kirâsından olan sekiz bin akçe deynime mu‘accele-i mezkûreden benim hisseme isâbet eden sekiz bin akçemi takās eylediğimde ol dahi mukāssa ve kabûl ve müeccele-i mezkûreden dahi hisseme isâbet eden yevmî dörder akçenin ikişer akçesini kendi rızâ ve hüsn-i ihtiyârım ile hemşîrem mezbûra teberru‘ edip mâdâmki menzili mezbûr hemşîrem mezbûrenin taht-ı icâresinde ola yevmî iki akçeden ziyâde olmamak üzre kavl ü karâr ve ahd ü mîsâk eylemişimdir deyicek gıbbe’t-tasdîk mâ hüve’l-vâki‘ ketb olundu. Fi’l-yevmi’s-sânî aşer min Şevvâli’l-mükerrem li sene isneteyn ve seb‘în ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Muharrirü’l-hurûf Mehmed b. Hasan, Hüseyin Muhzır, Mehmed b. Mahmud Muhzır, Dilâver muhzır ve gayruhüm mine’l-hâzırîn.

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 232 - Hüküm no: 234 - Orijinal metin no: [51a-1])﻿

﻿

﻿

235. Hüküm

Ase v. Kirkor’un, Asvador v. Arzuman aleyhindeki alacak davasında sulh olunması

Medîne-i Hazreti Eyyûb’da vâki‘ Baba Haydar mahallesinde sâkin tüccâr tâifesinden Ase v. Kirko[r] nâm Ermeni mahfil-i kazâda meyhâneci tâifesinden işbu râfi‘ü’l-vesîka Asvador v. Arzuman nâm Ermeni muvâcehesinde ikrâr ve takrîr-i kelâm edip mezbûr Asvador’un babası olup bundan akdem hâlik-i mezbûr Arzuman zimmetinde cihet-i deyn-i şer‘îden babam hâlik-i mezbûr Kirkor’un iki yüz elli guruşu olup kable’l-ahz mürd olmağla meblağ-ı mezbûr bana isâbet ve intikāl etmekle ben dahi meblağ-ı mezbûru hâlik-i merkūmun oğlu mezbûr Asvador’dan taleb ve da‘vâ eylediğimde ol dahi inkâr ile cevâb vermeğin beynimizde münâza‘ât-ı kesîre cereyân etmişidi el-hâletü hâzihî beynimizde muslihûn tavassut edip meblağ-ı mezbûr da‘vâsından beni mezbûr Asvador ile yirmi beş guruş üzerine sulh eylediklerinde ben dahi sulh-i mezbûru kabûl ve bedel-i sulh olan meblağ-ı mezbûru merkūm Asvador yedinden tamamen alıp kabz edip min ba‘d meblağ-ı mezbûr da‘vâsına müte‘allik merkūm Asvador ile da‘vâ ve nizâ‘ım yokdur, husûs-ı mezbûrdan merkūmun zimmetini ibrâ ve iskāt eyledim dedikde gıbbe’t-tasdîk [mâ hüve’l-vâki‘ ketb olundu]. Fi’l-yevmi’s-sânî aşer min Şevvâli’l-mükerrem li sene isneyn ve seb‘în ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Kaytas Bey b. Memi, Ali Çelebi b. Rıdvan, Durmuş Çelebi b. Abdülmuttalib, Mehmed Çelebi b. Ahmed, Hüseyin Beşe b. Mustafa, Papas v. İsak, Bogos v. Avanos, Avanos v. Serkis, Mercan v. Murad.

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 233 - Hüküm no: 235 - Orijinal metin no: [51a-2])﻿

﻿

﻿

236. Hüküm

Fâtıma bt. Abdullah’ın, kardeşi Mehmed b. Abdullah’ın zimmetini ibrâ etmesi

Havâss-ı Aliyye kazâsı tevâbi‘inden Hasköy’ünde sâkine Fâtıma bt. Abdullah nâm hâtun mahfil-i şer‘de li ebeveyn karındaşı râfi‘ü’l-kitâb Mehmed b. Abdullah nâm mühtedî mahzarında ikrâr ve takrîr-i kelâm edip beynimizde ma‘lûm menzil kirâsından ba‘de külli hesâb karındaşım mezbûr Mehmed zimmetinde sekiz bin akçe hakkım olup bundan akdem meblağ-ı mezbûr karındaşım mezbûrdan taleb ve huzûr-ı hâkimde da‘vâ eylediğimde ikrâr etmeğin alâ mûcebi ikrârihî edâ ile ilzâm olmuşidi el-hâletü hâzihî biz şeref-i İslâm ile müşerref olmazdan mukaddem hâlik olan babamız İlyazer nâm yahudi evkāfından olup on altı bin akçe mu‘accele ve yevmî on iki akçe müeccele ile mütevellî-i vakf-ı mezbûr olan gāib ani’l-meclis Mehmed Bey bana ber mûceb-i şart-ı vâkıf îcâr eylediği ma‘lûmü’l-hudûd menzilin icâresinden karındaşım mezbûr Mehmed’in hissesine isâbet eden sekiz bin akçeyi zimmetinde bana edâya lâzım gelen sekiz bin akçeye takās ben dahi mukāssa ve kabûl edip zikr olunan sekiz bin akçeye müte‘allik da‘vâdan mezbûr Mehmed’in zimmetini ibrâ ve iskāt eyledim min ba‘d meblağ-ı mezbûra müte‘allik da‘vâ ve nizâ‘ım kalmadı deyicek gıbbe’t-tasdîki’l-mu‘teber mâ hüve’l-vâki‘ bi’t-taleb ketb olundu. Fi’l-yevmi’l-ışrîn min Şevvâli’l-mükerrem li sene isneyn ve seb‘în ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Hamza Efendi nâib-i recül, çukadâr Mehmed Beşe, çukadâr -ı sânî Ali Beşe, Ahmed b. Hasan.

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 233 - Hüküm no: 236 - Orijinal metin no: [51b-1])﻿

﻿

﻿

237. Hüküm

Yorgo v. Angeli’nin evini Davutpaşa Bahçesi Bostancıları Vakfı’na istiğlâl yoluyla satması

Havâss-ı Aliyye kazâsına tâbi‘ Litroz nâm karye sükkânından Yorgo v. Angeli nâm zimmî meclis-i şer‘-i hatîr-i lâzımü’t-tevkīrde hadâik-i sultâniyyeden Davudpaşa hadîkası bostânîlerinin ta‘âmiyyesi için Ebûbekir nâm sâhibü’l-hayrın vakf eylediği nukūda meşrûtiyyet üzre bi’l-fi‘l mütevellî olan hadîka-i mezbûre üstâdı râfi‘ü’l-kitâb el-Hâc Ömer Ağa b. Mustafa tarafından ikrâr-ı câ’i’z-zikri tasdîke vekîl olup vekâleti Ali Beşe b. Halil ve Mustafa Beşe b. Sâlih şehâdetleri ile şer‘an vekâleti sâbite olan fahrü’l-eimme Mustafa Efendi b. Mehmed mahzarında bi tav‘ihî ikrâr ve takrîr-i kelâm edip emlâkimden olup karye-i mezbûrede vâki‘ bir tarafdan Hristodoli mülkü ve üç tarafdan tarîk-i âm ile mahdûd iki kepenek bir kıt‘a bakkal dükkânı ve kurbunda bir bâb ahırı müştemil, cümle tevâbi‘ ve levâhıkı ile târih-i kitâb senesinin Recebü’l-müreccebi gurresinden müvekkili mezbûr Ömer Ağa’ya her bir guruşu yedişer dirhem olmak üzre cem‘an yüz kıt‘a riyâlî kebîr guruşa bi tarîki’l-istiğlâl bey‘ ve teslîm, ol dahi mâl-ı vakf-ı mezbûr ile tarîk-i mersûm üzre târih-i mezbûrda iştirâ ve tesellüm ve kabz ve kabûl edip semen-i mezbûrü’n-na‘t yüz kıt‘a riyâlî kebîr guruşu müvekkili mûmâ-ileyh el-Hâc Ömer Ağa yedinden tamamen alıp kabz eylediğimizden sonra yine dükkân-ı mezbûru ba‘de’t-tahliyyeti’ş-şer‘iyye târih-i kitâb senesi Recebü’l-müreccebi gurresinden bir sene tamâmına değin bin beş yüz akçe ücret ile bana îcâr ve tesellüm, ben dahi vech-i meşrûh üzre istîcâr ve tesellüm ve kabz ve kabûl eyledim deyicek mukırr-ı mezbûrun minvâl-i mübeyyen üzre cereyân eden ikrârını vekîl-i mezbûr Mustafa Efendi bi’l-vekâle vicâhen tasdîk ve tahkīk etmeğin mâ hüve’l-vâki‘ kayd şüd. Fi’l-yevmi’t-tâsi‘ aşer min Şevvâli’l-mükerrem li sene isneteyn ve seb‘în ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Ali Bey b. Halil, Mustafa Bey b. Sâlih Ser-bölük, İbrahim Halîfe b. Mustafa ve gayruhüm mine’l-hâzırîn.

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 234 - Hüküm no: 237 - Orijinal metin no: [51b-2])﻿

﻿

﻿

238. Hüküm

Ali Dede b. Hasan’ın evini Ali Beşe b. Süleyman’a satması

Medîne-i Hazreti Ebâ Eyyûb el-Ensârî -dâme fî rıdvâni’l-Bârî-’de Baba Haydar-ı Nakşibendî mahallesinde sâkin Ali Dede b. Hasan meclis-i şer‘de râfi‘ü’l-kitâb diğer Ali Beşe b. Süleyman nâm recül mahzarında ikrâr ve takrîr-i kelâm edip bundan akdem silk-i mülk-i sahîhimde münselik olan emlâkimden mahalle-i mezbûrede vâki‘ iki tarafdan tarîk-i âm ve bir tarafdan Hamza Ağa odaları ve bir tarafdan mekābir-i müslimîn ile mahdûd iki fevkānî ve iki tahtânî odaları ve su kuyusu ve hadîka-i zât-ı eşcâr-ı müsmire ve gayr-ı müsmire ve havlu ve kenîfi müştemil mülk menzilimin bir bâb fevkānî oda ve müşterek su kuyusundan mâ‘adâsını âhara bey‘ ve teslîm etmişidim el-hâletü hâzihî bâkī kalan mârrü’z-zikr bir bâb fevkānî odayı ki mekābir-i müslimîn tarafındandır havlusu ve Meryem Hâtun ile müşterek su kuyusu ve sâir tevâbi‘ ve levâhıkı ve sokak kapısıyla mezbûr Ali Beşe’ye iki bin beş yüz fıddî nakd-i râyic fi’l-vakt akçeye tarafeynden îcâb ve kabûlü hâvî bey‘-i bâtt-ı sahîh-i şer‘î ile bâtten bey‘ ve teslîm, ol dahi vech-i muharrer üzre iştirâ ve tesellüm ve kabz ve kabûl edip semeni olan mezbûrü’n-na‘t iki bin beş yüz akçeyi tamamen mezbûr Ali Beşe yedinden alıp kabz eyledim ba‘de’l-yevm menzili mezbûrda benim alâkam yokdur. Müşterî-i mezbûr Ali Beşe’nin mülk-i müşterâsıdır, keyfe mâ yeşâ’ mutasarrıf olsun dedikde mâ hüve’l-vâki‘ kayd şüd. Fi’l-yevmi’s-sâlis ve’l-ışrîn min Şevvâli’l-mükerrem li sene isneteyn ve seb‘în ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Ahmed b. Emrullah, Hasan b. Abdullah el-Dellâl, Mehmed b. Mahmud, Şaban Beşe b. Mahmud, Dilâver b. Abdullah ve gayruhüm mine’l-hâzırîn.

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 235 - Hüküm no: 238 - Orijinal metin no: [51b-3])﻿

﻿

﻿

239. Hüküm

Mâhî Hatun bt. Abdullah’ın evini ve 1000 akçesini vakfettiği

[Tasdîk 1]: İşbu vesîkanın muhtevâsıyla inde’s-sübût şer‘an amel olunur. Bunu Havâss-ı Kostantıniyye kadısı el-fakīr Şeyhi b. Zekeriya yazdı -ufiye anhümâ-. [Tasdîk 2]: Aşağıdaki vakıf, tesbîl ve ahkâm-ı tescîl mu‘âmeleleri huzûrumda cereyân etti. Eimme-i eslâf beyninde cârî ihtilâfı da bilerek husûsan ve umûmen vakfın sıhhatine ve lüzûmuna hükm ettim. Ben abd-i fakīr, Havâss-ı mahmiyye-i Kostantıniyye müvellâsı Ahmed b. Mehmed’im -ufiye anhümâ-. Elhamdü lillâhi ve’s-salâtü alâ nebiyyihî Muhammed ve âlihî ecma‘în ammâ ba‘d işbu mazmûnunda vakıf ikrârından bahseden sahîh ve şer‘î bir hüccet ve sarîh ve mer‘î bir vesîkadır. Sâhibe-i hayrât ve’l-hasenât Mâhî Hâtun bt. Abdullah nâm hâtun, meclis-i şer‘-i şerîf ve mahfil-i dîn-i münîfde hâzıre olup işbu vakıf ikrârının kendisinden sudûruna sâhibi ve mâliki olduğu, elinde ve taht-ı tasarrufunda bulundurduğu Medîne-i Hazreti Ebâ Eyyûb el-Ensârî -radiye anhu Rabbühü’l-Bârî- mahallâtından Bıçakçıbaşı mahallesinde kâin olup Kıbleten tahtânî kebîr bir odayı, şimâlen yine tahtânî kebîr bir odayı, garben tahtânî sagīr bir odayı, havluyu ve su kuyusunu hâvî bulunan ve bir tarafdan Kürü lakablı Ali nâm kimesne mülkü, diğer tarafdan Feridun b. Abdullah mülkü, öbür tarafdan Fâtıma Hâtun bt. ( ) ve Ali b. Abdullah mülkleri ve diğer tarafdan tarîk-i âm ile mahdûd olan mülk menzilini âmme-i tevâbi‘ ve muzâfat ve kâffe-i merâfık ve mensûbâtı ile niyet-i hâlise ve tav‘iyye-i vâfiye ile vakf edip haps ettiğini ikrâr ve i‘tirâf etti. Vâkıfe-i mezbûre buna ilâveten hâlis-i mâlından ifrâz ve mahz-ı menâlinden temyîz edip râyicü’l-vakt bin akçe-i Osmânîsini dahi vakf etti. Menzili mezbûrda süknâyı evvelâ, müddet-i hayâtınca kendisine, sonra müddet-i hayâtınca Perviz Reis b. Abdullah nâm zevcine, sonra Mehmed b. Perviz nâm sadrî oğluna, sonra mezbûr oğlunun evlâdına, sonra neslen ba‘de neslin ve fer‘ân gıbbe aslin evlâd-ı evlâdına, evlâd-ı evlâd-ı evlâdına şart etti. Nesilleri kesildiğinde Kıble tarafındaki odada süknâyı Kâmuran bt. Abdullah nâm müdebber câriyesine, sonra onun evlâdına, evlâd-ı evlâdına, sonra evlâd-ı evlâd-ı evlâdına şart etti. Şimâl tarafındaki odada süknâyı Canfedâ bt. Abdullah nâm müdebber câriyesine, sonra onun evlâdına, evlâd-ı evlâdına, evlâd-ı evlâd-ı evlâdına şart etti. Garb tarafındaki odada süknâyı Fâtıma bt. Mehmed nâm müdebbere? câriyesine, sonra onun evlâdına, evlâd-ı evlâdına, evlâd-ı evlâd-ı evlâdına şart etti… Bunların tamâmının nesilleri kesildiğinde ise -sânehüm anhu el-melikü’l-feyyâz-cemî‘-i menzili mezbûrda süknâ hakkını günde üç kere İhlâs sûresini ve bir kere Fâtiha sûresini okuyup sevâbını vâkıfe-i mezbûrenin ruhuna hediye etmeleri kaydıyla orada oturmaya muhtac ve sâlih kimesnelere şart etti. Vâkıfe-i merkūme, meblağ-ı mevkūf-ı mezbûrun istiğlâl-i şer‘î ve istirbâh-ı mer‘î ile senede ona on bir ve çeyrek ribh üzre rehn-i kavî ve kefîl-i melî veya haseb-i iktizâ-i hâl birisi ile iktifâ edilerek istiğlâl ve istirbâh edilmesini şart etti. Ribh ve galleden Allah’ın rızık olarak verdiğinden mütevellînin tevliyye hakkı olarak senevî yirmi beş akçe almasını, artanını vakt-i hâcetde menzilin meremmeti için biriktirerek asl-ı mâla katmasını şart etti. Tevliyye, tebdîl ve tağyîr-i şurût-ı vakfı, müddet-i hayâtınca kendisine şart etti. Ecel şerbetini tattığında ise sadece tevliyyeyi müddet-i hayâtınca fahrü’l-emâsil ve’l-ahâlî, zevvâk-ı sultânî Ahmed Ağa b. Mehmed’e şart etti. O vefât ettiğinde ise mahalle-i mezbûre ahâlîsinden mütedeyyin ve emin bir kimesnenin medîne-i mezkûre kadısı ma‘rifetiyle ta‘yînini şart etti. Nezâret-i hasbiyyeyi mahalle-i mezbûre ahâlîsine şart etti. Vâkıfe-i mezbûre, menzili mezbûru ve meblağ-ı merkūmu mütevellî-i mezbûr Ahmed Ağa’ya teslîm etti. O da tesellüm etti. Mütevellî-i mezbûr, vâki‘ ikrârı vicâhen ve şifâhen tasdîk etti. Hâl bu minvâl üzre iken hâkim, bu miyânda eimme-i eslâf beyninde cârî ihtilâfı da bilerek sıhhat ve lüzûmun cevâzına izin veren eimme-i müctehidînin -rıdvânu’llâhi te‘âlâ aleyhim ecma‘în-kavline ri‘âyetle nehc-i şer‘î üzre, vakfiye hüküm ve şartlarının sıhhatine ve menzili mezbûrun ve meblağ-ı merkūmun lüzûmuna ve vakfiyyetine hükm etti. Menzili mezbûr bu sûretle, hiç kimesne tarafından tebdîl ve tağyîri câiz olmayacak şekilde sahîh ve lâzım olarak vakıf hâline geldi. “Fe-men beddelehû ba‘de mâ semi‘ahû fe-innemâ ismuhû ale’llezîne yübeddilûnehû inna’llâhe semî‘un alîm”. Cerâ zâlike ve hurrire fî evâhiri şehri Rebî‘ilevvel sene selâse ve ışrîn ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Mehmed Halîfe b. Hayreddin İmâm, Mehmed Çavuş b. Mustafa, Seyyid Mehmed Çelebi b. Arslan?, Ali Halîfe b. İskender Müezzin, Mustafa b. Mehmed, Yusuf b. Abdullah, Mehmed Beşe b. Emrullah Râcil, Mehmed Çelebi b. Mehmed, Mustafa Çelebi b. Mehmed, İbrahim b. Abdullah, Mustafa b. Davud, Mehmed Bey b. Abdullah ve gayruhüm mine’l-hâzırîn.

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 235 - Hüküm no: 239 - Orijinal metin no: [52a-1, Arapça])﻿

﻿

﻿

240. Hüküm

Raziye bt. Mahmud’un vakıf menzil davasının reddi

Mahmiye-i İstanbul’da Şehzadebaşı’nda sâkine Râziye bt. Mahmud nâm hâtun meclis-i şer‘de zikri âtî vakıf menzilde sâkin olan hâmilü’l-kitâb es-Seyyid Mahmud b. es-Seyyid Mehmed nâm kimesne mahzarında üzerine takrîr-i da‘vâ edip bundan akdem fevt olan vâlidem Âdile nâm hâtunun mu‘takası Mâhî Hâtun nâm sâhibetü’l-hayr hâl-i hayâtında silk-i mülk-i sahîhinde münselik olan emlâkinden medîne-i Hazreti Ebâ Eyyûb el-Ensârî’de Bıçakçıbaşı mahallesinde vâki‘ inde’l-ahâlî ve’l-cîrân ma‘lûmetü’l-hudûd mecmû‘ mülk menzilini bin yirmi üç senesi şehri Rebî‘ulevveli evâhirinde vakf-ı lâzım ile vakf ve haps edip süknâsını evvelâ kendi nefsine, ba‘dehâ zevci Perviz Reis’e, ba‘dehû zevc-i mezbûrun sulbî oğlu Mehmed’e, ba‘dehû mezbûr Mehmed’in evlâdına ve evlâd-ı evlâdına ve evlâd-ı evlâd-ı evlâdına ve evlâd-ı evlâd-ı evlâd-ı evlâdına ba‘de’l-inkırâz bir odasını müdebberesi Kâmuran bt. Abdullah’a ve evlâdına ve evlâd-ı evlâdına ve bir odasını âhar müdebberesi Canfedâ bt. Abdullah’a ve evlâdına ve evlâd-ı evlâdına ba‘de’l-inkırâz mecmû‘-ı menzili mezbûr vâlidem Âdile’ye ba‘dehâ evlâd-ı evlâdına ba‘de’l-inkırâz rûhi için beher yevm üçer İhlâs ve birer Fâtiha-i şerîfe tilâvet etmek üzre re’y-i hâkim ile sulehâ-i muhtâcînden bir recül-i sâlihe şart ve ta‘yîn ve teslîm-i mütevellî ve târih-i mezbûrda medîne-i mezbûrede hilâfete müvellâ olan mevlânâ Ahmed Efendi huzûrunda tescîl-i şer‘î etmeğin nevbet-i süknâ-yı menzili mezbûr mezkûre Canfedâ’ya yetişmekle şart-ı vâkıfe üzre sâkine iken fevt olup evlâdı olmamağın menzili mezbûr ber mûceb-i şart-ı vâkıfe bana âid olmuşken mezbûr es-Seyyid Mahmud menzili mezbûrda fuzûlen sâkin olup bana mâni‘ olur hâlâ suâl olunup kasr-ı yedine tenbîh olunmak matlûbumdur deyicek gıbbe’s-suâl mezbûr es-Seyyid Mahmud cevâbında fi’l-vâki‘ vâkıfe-i mezbûre menzili mahdûd-ı mezkûru bâlâda bast ve tahrîr olunduğu üzre vakf-ı sahîh ve lâzım ile vakf ve haps ve süknâsı kendiden sonra zevci mezbûra, ba‘dehû oğlu merkūma, ba‘dehû evlâdına ve evlâd-ı evlâdına ve evlâd-ı evlâd-ı evlâdına, ba‘de’l-inkırâz bir odasını müdebberesi mezbûre Kâmuran ve bir odasını müdebberesi Canfedâ’ya ve bir odasını rabîbesi Fâtıma bt. Mehmed ba‘dehünne evlâdlarına ve evlâd ve evlâdlarına ba‘de’l-inkırâz vech-i muharrer üzre sâlihâdan bir recül-i sâlihe şart ve ta‘yîn ve vakfiye-i ma‘mûlün-bihâsında minvâl-i muharrer üzre tahrîr ve tastîr ettirmekle nevbet-i süknâ-yı menzili mezbûr merkūme Kâmuran’a yetişip ol dahi hâlâ fevt olup şurûtün-lehümâdan biri dahi hayâtda olmamağın menzili mezbûru hâkimü’ş-şer‘ şart-ı vâkıfe üzre bana tevcîh ve yedime hüccet-i şer‘iyye vermeğin menzili mezbûrda sâkin olurum deyû târih-i mezbûr ile müverrah ve mevlânâ-yı mezbûr imzâsıyla mümzâ ve hatmiyle mahtûm min külli’l-vücûh takrîrine muvâfık vakfiye ibrâz edip feth ve kırâat olunup ve müdde‘iye-i mezbûrenin vâlidesine ve kendisine şart bulunmamağın ve mezbûre müdde‘âsını isbâta dahi kādire olmayıp merkūm es-Seyyid Mahmud süknâya muhtâc sulehâdan olduğunu sikāt haber vermeğin mezbûre Râziye bî-vech ta‘arruzdan men‘ ve menzili merkūm mezkûr es-Seyyid Mahmud yedinde şart-ı vâkıfe üzre ibkā ve tekarrür kılınıp mâ hüve’l-vâki‘ bi’t-taleb ketb olundu. Fi’l-yevmi’s-sâdis min Şevvâli’l-mükerrem li sene isneteyn ve seb‘în ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Mahmud Efendi b. Mehmed el-İmâm, Fahrü’l-müderrisîni’l-kirâm Abdülbâkī eş-şehîr bi Uşşâkīzâde, Hamza Efendi b. Hasan nâib-i recül, Mehmed Beşe b. Musli, Musli Çelebi b. Abdullah, Sâlih Mehmed Efendi b. Mehmed, Ali Beşe b. Emrullah, Receb Bey Kethüdâ, Dilâver b. Abdullah, Mehmed b. Mahmud ve gayruhüm mine’l-hâzırîn.

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 237 - Hüküm no: 240 - Orijinal metin no: [52b-1])﻿

﻿

﻿

241. Hüküm

Mustafa Çelebi b. Mehmed Ağa ve hizmetkârlarının, Osman Ağa’nın korusundan izinsiz kereste kesip kendisini tehdit ettikleri

Sâbıkan elli dördüncü bölük’de çorbacı ve ta‘lîmhânecibaşı olan bâ‘isü’r-rakīm kıdvetü’l-emâsil ve’l-akrân Osman Ağa b. ( ) meclis-i şer‘de Havâss-ı Aliyye kazâsına tâbi‘ Terkos nâhiyesi a‘mâlinden Ağaçlı nâm karyede vâki‘ mülk çiftliğin câr-ı olan umdetü’l-emâcid ve’l-ekârim Mehmed Ağa’nın sulbî kebîr oğlu Mustafa Çelebi nâm cündî mahzarında üzerine takrîr-i da‘vâ edip merhûm ve mağfûrun-leh Sultan Bayezid Hân-ı Velî evkāfı arâzisinden mukāta‘a-i ma‘lûme ile zabt ve taht-ı tasarrufumda [olan] korumdan bundan akdem mezbûr Mustafa Çelebi benim izin ve icâzetim yoğiken birkaç def‘a kereste ve odun kat‘ etmeğin ben dahi şeyhülislâm müfti’l-enâm -sellemehü’s-selâm-hazretlerinden istiftâ eylediğimde cevâb-ı bâ sevâblarında ta‘zîr ettirilir deyû buyurmağla ben dahi husûs-ı mezbûru merkūmdan da‘vâ sadedinde iken târih-i kitâbdan bir ay mukaddem merkūm Mustafa Çelebi dört hizmetkârlarıyla ellerinde hançer ve tüfenk ve balta ve sâir âlât-ı harb ile karye-i mezbûrede kapıma gelip işte koca domuz korunu kesmeye gideriz eğer gelir[sen] seni dahi katl ederiz deyû mezbûr Mustafa Çelebi bi’z-zât hançer ve sâirleri dahi âlât-ı harble üzerime hücûm eylediklerinde karye-i mezbûre sâkinlerinden ba‘zı kimesneler beni taşra çıkmakdan men‘ etmeğin mezbûr korumdan yedi sekiz araba kereste dahi kat‘ ve ırzımı hedm eylediğinden mâ‘adâ elbette bir gün katl ederim deyû her bâr gadr ve hayf eylemekden hâlî değildir, suâl olunup ihkāk-ı hak olunmak matlûbumdur deyicek mezbûr Mustafa Çelebi ol korudan vech-i muharrer üzre kat‘ eylediğini ikrâr, lâkin müdde‘î-i mezbûrun üzerine kendi hizmetkârları âlât-ı harble hücûm ve minvâl-i mübeyyen üzre şütûmlarını inkâr etmeğin müdde‘î-i mezbûrdan sıdk-ı makālini mübeyyine beyyine taleb olundukda udûl-i müslimînden olup nâhiye-i mezbûreye tâbi‘ Pirincî nâm karye sükkânından Hasan b. Ali ve Harâmîderesi bahçesi ustası Turhan Usta b. Ahmed ve Mehmed b. Ahmed nâm kimesneler li ecli’ş-şehâde meclis-i şer‘a hâzırûn olup istişhâd olunduklarında fi’l-vâki‘ târih-i mezbûrda merkūm Mustafa Çelebi dört nefer hizmetkârlar ile târih-i mezbûrda müdde‘î-i mezbûrun kapısı önüne ellerinde hançer ve tüfenk ve balta ve sâir âlât-ı harb ile gelip mezbûra, Koca domuz korunu kesmeye gideriz eğer gelirsen seni dahi katl ederiz deyû mezbûr Mustafa Çelebi bi’z-zât hançer ile ve sâirleri dahi âlât-ı harb ile üzerine hücûm eylediler hattâ biz müdde‘î-i mezbûru taşra çıkmakdan men‘ eyledik yoksa bir fesâd-ı azîm olmak mukarrer idi biz bu husûsa bu vech üzre şâhidleriz şehâdet dahi ederiz deyû her biri edâ-i şehâdet-i şer‘iyye eylediklerinde ba‘de’t-ta‘dîl ve’t-tezkiyye şehâdetleri makbûl olmağın mâ hüve’l-vâki‘ kayd şüd. Fi’l-yevmi’s-sânî ve’l-ışrîn min şehri Şevvâli’l-mükerrem li sene isneteyn ve seb‘în ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Sâlih Efendi b. Mehmed, Mehmed Beşe b. Musli, Ali Beşe b. Emrullah, Hüseyin b. Hasan, Mehmed b. Mahmud ve gayruhüm mine’l-hâzırîn.

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 238 - Hüküm no: 241 - Orijinal metin no: [53a-1])﻿

﻿

﻿

242. Hüküm

Ayşe bt. Keyvan’ın evini Hacı Musa b. İbrahim’e satması

Medîne-i Hazreti Ebâ Eyyûb el-Ensârî -dâme fî rıdvâni’l-Bârî-’de Takyecibaşı mahallesi sâkinelerinden Ayşe bt. Keyvan nâm hâtun meclis-i şerî‘at-ı şerîfede işbu râfi‘ü’l-kitâb el-Hâc Musa b. İbrahim nâm kimesne mahzarında ikrâr ve takrîr-i kelâm edip akd-i âti’z-zikrin sudûruna değin silk-i mülk-i sahîhimde münselik olan emlâkimden mahalle-i mezbûrede vâki‘ bir tarafdan Çeke Mehmed Çelebi kızı tasarrufunda olan vakıf menzil ve bir tarafdan Hasan Çelebi mülkü ve bir tarafdan Ayşe Hâtun mülkü ve bir tarafdan Kâmile Hâtun mülkü ve tarîk-i hâs ile mahdûd fevkānî iki bâb oda ve bir sofa ve tahtânî iki bâb oda ve karşısında üç bâb tahtânî oda dahi ve kapı önünde Fâtıma Hâtun bt. Abdullah’ın fevkānî ve tahtânî oda ve havluyu müştemil mülk menzilinden aşırı tûlen ( ) zirâ‘ ve arzen ( ) bi hesâb-ı şatrancî ( ) zirâ‘ arsa-i hâliyeyi ve su kuyusunu ve zât eşcâr-ı müsmire ve gayr-ı müsmire bahçeyi müştemil mülk menzilimi cemî‘ tevâbi‘ ve levâhıkı ve âmme-i menâfi‘ ve merâfıkı ile mezbûr el-Hâc Musa’ya otuz bir bin fıddî nakd-i râyic fi’l-vakt akçeye tarafeynden îcâb ve kabûlü hâvî bey‘-i bâtt-ı sahîh-i şer‘î ile bâtten bey‘ ve teslîm, ol dahi vech-i muharrer üzre iştirâ ve tesellüm ve kabz ve kabûl edip semeni olan mezbûrü’n-na‘t otuz bir bin akçeyi tamamen merkūm el-Hâc Musa yedinden alıp kabz eyledim ba‘de’l-yevm menzili mahdûd-ı mezkûrda vechen mine’l-vücûh benim alâkam yokdur. Müşterî-i mezbûrun mülk-i müşterâsı ve hakk-ı sarîhidir. Keyfe mâ yeşâ’ mutasarrıf olsun dedikde mukırra-i mezbûreyi kelimât-ı meşrûhasında el-mukarru lehü’l-mezbûr vicâhen tasdîk ve şifâhen tahkīk etmeğin mâ hüve’l-vâki‘ bi’t-taleb ketb olundu. Fi’l-yevmi’l-ışrîn min Şevvâli’l-mükerrem li sene isneteyn ve seb‘în ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Receb Efendi b. Yusuf, Ahmed Halîfe el-Müezzin, Mehmed Çelebi müezzin-i mahalle-i mezbûr, Musli Çelebi b. Mehmed, Ahmed Çelebi b. Sefer, Ebûbekir Beşe b. Ali, Ali Beşe Çukadâr, Mehmed Çelebi b. Şaban ve gayruhüm.

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 239 - Hüküm no: 242 - Orijinal metin no: [53a-2])﻿

﻿

﻿

243. Hüküm

Rabia Hatun bt. Mehmed Efendi’nin evini Feridun Ağa Vakfı’na bey‘ bi’l-istiğlâl yoluyla satması

Tahakkuk-ı özr-i şer‘î ile husûs-ı âti’z-zikrin mahallinde tahrîr[i] iltimâs olunmağın küttâb-ı mahkemetü’l-bünyândan mevlânâ Sâlih Mehmed Efendi b. Mehmed irsâl olunup ol dahi zeyl-i kitâbda muharrerü’l-esâmî olan müslimîn ile medîne-i Hazreti Ebâ Eyyûb el-Ensârî -dâme fî rıdvâni’l-Bârî-’de Çavuş Kasım mahallesinde sâkine olup hâlâ marîza ve sâhibü’l-firâş olmağla meclis-i şer‘a huzûru müte‘azzir olan Topçuzâde demekle ma‘rûfe Râbia Hâtun bt. Mehmed Efendi’nin menziline varılıp akd-i meclis-i şer‘-i şerîf olundukda, mezbûre Râbia Hâtun meclis-i ma‘kūd-ı mezkûrda mahmiye-i İstanbul’da Feridun Ağa merhûm evkāfına bi’l-fi‘l mütevellî olan hâmilü’l-vesîka Derviş Çelebi b. Sinan nâm kimesne mahzarında tav‘an ikrâr ve takrîr-i kelâm edip bundan akdem mâl-ı vakf-ı mezbûrdan her biri sekiz dirhem gelir yüz doksan kıt‘a riyâlî guruş istirbâh ve kabz ve mütevellî-i mezbûr dahi irbâh ve teslîm etmişidi el-hâletü hâzihî silk-i mülk-i sahîhimde münselik olan emlâkimden mahalle-i mezbûrede vâki‘ bir tarafdan es-Seyyid Ali Çelebi mülkü ve bir tarafdan Havva Hâtun mülkü ve tarafeyni mahalle-i mezbûre müezzinine meşrûta menzil ve tarîk-i âm ile mahdûd mülk menzilimi zikr olunan yüz doksan kıt‘a riyâlî guruş ile ma‘an beş yüz kıt‘a riyâlî guruşa alâ tarîki’l-istiğlâl mütevellî-i mezbûra bey‘ edip ol dahi mâl-ı vakf-ı mezbûr ile tarîk-i merkūm üzre iştirâ ve kabûl edip semeni olan meblağ-ı mârrü’z-zikr beş yüz guruşun zikr olunan sekiz dirhemi yüz doksan guruşun üzerine doksan guruşu sekizer dirhem, mâ‘adâ iki yüz otuz guruşunu yedişer dirhem ki cem‘an üç yüz on guruş mâl-ı vakıfdan olmak üzre bana teslîme ta‘ahhüd edip ben dahi hîn-i teslîmde menzili mezbûru mütevellî-i mezbûra teslîme ta‘ahhüd eyledim dedikde gıbbe’t-tasdîki’l-mu‘teber vâki‘ü’l-hâli mevlânâ-yı mezbûr mahallinde tahrîr, ba‘dehû ma‘an irsâl olunan Çukadâr Ali Beşe ile meclis-i şer‘a gelip alâ vukū‘ihî inhâ ve takrîr eylediklerinde mâ hüve’l-vâki‘ kayd şüd. Fi’l-yevmi’s-sânî aşer min Şevvâli’l-mükerrem li sene isneteyn ve seb‘în ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Şaban Efendi el-İmâm, Derviş Çelebi b. Ali, es-Seyyid Mehmed b. es-Seyyid Mehmed, Hüseyin Bey b. Hasan ve gayruhüm mine’l-hâzırîn.

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 240 - Hüküm no: 243 - Orijinal metin no: [53b-1])﻿

﻿

﻿

244. Hüküm

Diyako v. Yani ve diğerlerinin kefâletleri sebebiyle Hacı Seydi Vakfı’na borçlu olduğu

Medîne-i Hazreti Ebâ Eyyûb el-Ensârî -dâme fî rıdvâni’l-Bârî-’de el-Hâc Seydi vakf eylediği nukūda bi’l-fi‘l mütevellî olan râfi‘ü’l-kitâb Ahmed Çelebi b. Mehmed meclis-i şer‘de Topal Diyako v. Yani zimmî muvâcehesinde üzerine takrîr-i da‘vâ edip bundan akdem hâlik olan Aleksi v. Yani zimmî, mâl-ı vakf-ı mezbûrdan bi hesâb-ı hurda yirmi dört bin akçe olmak üzre iki yüz kıt‘a riyâlî kebîr guruş hâl-i hayâtında istirbâh ve kabz edip rihânı kalîl olmağla mal[a] kefîl taleb eylediğimde merkūm Topal Diyako ve diğer Diyako ve Terizo ve Polidi nâm zimmîler emr ve kabûlü hâvî kefâlet-i sahîha ile kefîl olup her biri kefâletlerini benim menzilimde huzûr-ı müslimînde ikrâr etmişler iken medyûn-ı merkūm mürd olup rihânını vârisleriyle bey‘ eylediğimde ancak on altı bin iki yüz kırk akçe etmeğin meblağ-ı bâkīnin dahi üç bin akçesini kefîl-i mersûm diğer Diyako’dan ba‘de’t-taleb ve’d-da‘vâ ahz ve kabz etmişidim el-hâletü hâzihî mâl-ı vakf-ı mezbûrdan bâkī kalan dört bin yedi yüz altmış akçeden kefîl-i mezbûr Topal Diyako’nun hissesine isâbet eden bin beş yüz seksen altı akçe mâl-ı vakfı kefîl-i mezbûr Topal Diyako’dan vakf-ı mezbûr için taleb eylediğimde edâdan imtinâ‘ eder hâlâ suâl olunup alıverilmek matlûbumdur deyicek gıbbe’s-suâl ve akībe’l-inkâr müdde‘î-i mezbûrdan müdde‘âsını mübeyyine beyyine taleb olundukda, udûl-i ricâlden fahrü’l-emâsil Hasan Efendi b. Mansur ve el-Hâc Abdülkādir Halîfe b. Numan nâm imâmlar mahfil-i kazâya li ecli’ş-şehâde hâzırân olup istişhâd olunduklarında, fi’l-hakīka hâlik-i merkūm Aleksi mâl-ı vakf-ı mezbûrdan yirmi dört bin akçe olmak üzre mütevellî-i mezbûrdan iki yüz kıt‘a riyâlî guruş-ı kebîr istirbâh eylediklerinde merkūm Topal Diyako ve diğer Diyako ve Terizo ve Polidi bizim huzûrumuzda mütevellî-i mezbûrun menzilinde mâl-ı vakf-ı mezbûru edâ ve teslîme emr ve kabûlü hâvî kefâlet-i sahîha-i şer‘iyye ile kefîl oldular. Biz bu husûsa şâhidleriz, şehâdet dahi ederiz deyû her biri edâ-i şehâdet-i şer‘iyye [54a] eylediklerinde ba‘de’t-ta‘dîl ve’t-tezkiyye şehâdetleri makbûle olmağın mûcebiyle meblağ-ı mezbûrdan bin beş yüz seksen altı akçe hissesini vakf-ı mezbûr için mütevellî-i mezbûra edâ ve teslîme tenbîh-i şer‘î olunup mâ hüve’l-vâki‘ bi’t-taleb ketb olundu. Fi’l-yevmi’r-râbi‘ ve’l-ışrîn min Şevvâli’l-mükerrem li sene isneteyn ve seb‘în ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Sâlih Mehmed Efendi b. Mehmed, Şaban Beşe b. Mustafa el-Gazzâz, Ahmed Beşe b. Ali el-Kalâyî, Hasan Beşe b. Abdullah, Ali Beşe Çukadâr ve gayruhüm mine’l-hâzırîn.

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 241 - Hüküm no: 244 - Orijinal metin no: [53b-2])﻿

﻿

﻿

245. Hüküm

Aleksandri v. Kostantin’in evini Mahmud Çavuş Vakfı’na satıp bey‘ bi’l-istiğlâl yoluyla satması

Mahmiye-i İstanbul hısnı ebvâbından Ebâ Eyyûb el-Ensârî kapısı dâhilinde Mustafa Paşa mahallesinde sâkin Aleksandri v. Kostantin nâm zimmî merhûm Mahmud Çavuş evkāfı’na bi’l-fi‘l mütevellî olan râfi‘ü’l-kitâb el-Hâc Eyüb b. Süleyman mahzarında ikrâr ve takrîr-i kelâm edip silk-i mülk-i sahîhimde münselik olan emlâkimden mahalle-i mezbûrede vâki‘ bir tarafdan Tavid v. Agop Ermeni ve tarafeyni kendi mülküm ve bir tarafdan tarîk-i âm ile mahdûd mülk menzilimi cemî‘ tevâbi‘ ve levâhıkı ve âmme-i menâfi‘ ve merâfıkı ile mütevellî-i mezbûra iki yüz elli kıt‘a tâmmü’l-vezn riyâlî guruşa alâ tarîki’l-istiğlâl bey‘ edip ol dahi mâl-ı vakf-ı mezbûr ile tarîk-i merkūm üzre iştirâ ve kabûl edip kabz-ı semen-i ma‘dûd ve teslîm-i mebî‘-i mahdûd kıldığımdan sonra yine menzili mahdûd-ı mezkûru ba‘de’t-tahliyye ve’t-takābuz târih-i kitâb şehri gurresinden sene tamâmına değin yirmi beş kıt‘a riyâlî guruş icâre ile îcâr ve teslîm, ol dahi vech-i muharrer üzre istîcâr ve tesellüm ve kabz ve kabûl eyledim dedikde gıbbe’t-tasdîki’l-mu‘teber mâ hüve’l-vâki‘ kayd şüd. Tahrîren fi’l-yevmi’s-sânî aşer min Şevvâli’l-mükerrem li sene isneteyn ve seb‘în ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Sâlih Mehmed Efendi b. Mehmed, Ali Beşe Çukadâr, Eyüb Çelebi el-Mukayyid, Dilâver muhzır ve gayruhüm mine’l-hâzırîn.

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 242 - Hüküm no: 245 - Orijinal metin no: [54a-1])﻿

﻿

﻿

246. Hüküm

Dursun Beşe b. Cafer’in bir miktar parasını Mehmed Bey b. Receb Beşe’ye hibe etmesi

Mahmiye-i İstanbul’da Sultan Selim mahallesinde sâkin Dursun Beşe b. Cafer meclis-i şer‘de sâhibü’l-kitâb Mehmed Bey b. Receb Ser-mehterân-ı Hazreti Osman Paşa mahzarında ikrâr eder ki emlâkimden bin fıddî nakd-i râyic fi’l-vakt akçe mezbûr Mehmed Bey’e hibe-i sahîha-i şer‘iyye ile hibe ve temlîk ve teslîm eylediğimde ol dahi meclis-i hibede ittihâb ve temellük ve tesellüm ve kabz ve kabûl ve bana bir münakkaş makrama ivaz verip ben dahi ivazan ani’l-hîbe mârrü’z-zikr makramayi alıp kabz eyledim ba‘de’l-yevm meblağ-ı mezbûr merkūm Mehmed Bey’in mülk-i mevhûbudur. Keyfe mâ yeşâ’ mutasarrıf olsun dedikde gıbbe’t-tasdîki’l-mu‘teber hâkim-i muvakki‘-i sadr-ı kitâb kıbelinden hüccet-i hibe-i mezkûreye hükm birle mâ cerâ kayd şüd. Fî 20 Şevvâl sene 1072.

Şuhûdü’l-hâl. Muharrirü’l-hurûf Sâlih Mehmed Efendi b. Mehmed el-Kâtib, Receb Bey Kethüdâ, Mehmed Çelebi b. Musli, Hüseyin Muhzır, Mehmed b. Mahmud, Mustafa Çelebi el-Attâr, İbrahim sâkin-i Eyüb, Himmet Efendi nâib-i recül ve gayruhüm.

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 243 - Hüküm no: 246 - Orijinal metin no: [54a-2])﻿

﻿

﻿

247. Hüküm

Kerime bt. Mehmed’in muhâlaa yoluyla boşandığı

Medîne-i Üsküdar mahallâtından Hâcce Kadın mahallesinde sâkine olan Kerime bt. Mehmed nâm hâtun meclis-i şerî‘at-ı şerîfe-i garrâ ve mahfil-i tarîkat-i refî‘a-i zehrâda -sânehallâhu te‘âlâ ani’l-be’sâi ve’d-darrâi-hâzıre olup hâmil-i hâze’l-kitâb Mustafa Beşe b. Yakub nâm zevci ile muhâla‘a yaptı. Zevc-i mezbûr da nikâhında ta‘ahhüd ettiği râyicü’l-vakt dört bin akçe-i Osmânî mehr-i müecceli, beynlerinde mu‘ayyen ve mukadder iddet nafakası ve me’ûnet-i süknâsı zevcesi üzerine olmak üzre zevce-i merkūme ile muhâla‘a yaptı. Zevce-i mezbûre bu sûretle yeni bir nikâh yapılmadan ve mehir ödenmeden helâl olmayacak şekilde zevc-i merkūmundan ayrılmış oldu. Sonra her biri cemî‘-i de‘âvî, mütâlebât, eymân ve muhâsamâtdan umûmen, zevciyyetle alâkalı da‘vâdan husûsen yek diğerinin zimmetini ibrâ-i âm ile husûmet ve nizâyı bertaraf edecek şekilde ibrâ etti. Cerâ zâlike ve hurrire fi’l-yevmi’s-sâlis ve’l-ışrîn min Şevvâli’l-mükerrem sene isneteyn ve seb‘în ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Seyyid Ahmed Çelebi b. Seyyid Mehmed Efendi, Mehmed Beşe b. Mustafa, Mehmed Beşe b. Ali Ser-bölük, Ramazan Beşe b. Ali, Musli Bey b. Abdullah, Dilâver Bey b. Abdullah, Mehmed Çelebi b. Ahmed, Hasan Beşe muhzır ve gayruhüm mine’l-hâzırîn

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 243 - Hüküm no: 247 - Orijinal metin no: [54a-3, Arapça])﻿

﻿

﻿

248. Hüküm

Zaîm Ali Ağa’nın tüfek, kılıç ve bazı eşyalarını Hasan b. Abdullah’ın çalmış olduğu

Vilâyet-i Anadolu’da hâlâ Söğüdcük nâm mahalde ze‘âmeti zabtı için mütemekkin olan fahrü’l-akrân Ali Ağa kıbelinden zikr-i âtî eşyâyı taleb ve ahz ve kabz ve kendisine îsâle ve inde’l-hâce lede’l-hükkâmi’l-kirâm mürâfa‘a ve muhâsamaya ve kabz ve îsâli mütevakkıf olduğu umûrun küllîsine vekîl olup hâlâ başmukāta‘acı tevâbi‘inden Hüseyin b. İbrahim ve Mehmed b. Abdülkādir şehâdetleriyle şer‘an vekâleti sâbite olan Ali Bey b. Osman nâm vekîl meclis-i şer‘de medîne-i Hazreti Ebâ Eyyûb el-Ensârî’de çoban odalarında sâkin Hasan b. Abdullah mahzarında üzerine bi’l-vekâle takrîr-i da‘vâ edip bundan akdem mesfûr Hasan müvekkile-i mezbûrun hizmetkârı olmağla târih-i kitâbdan üç sene mukaddem mahmiye-i İstanbul’da Unkapanı’nda Hacı İbrahim Paşa sarayı’nda Mustafa Ağa yanında mütemekkin iken müvekkilim mezbûr marîz ve sâhib-i firâş olmağın merkūm Hasan bir sabâh müvekkilim mezbûr mülkünden bir cevherdâr tüfenk ve bir siyah acem kılıcı ve bir neftî iskarlet düğme ve bir kırmızı kalpak ve bir çift kırmızı diz çakşırı ve bir kırmızı bogasi çiltiyân [çintiyân] ve bir don ve bir gömleğimi hafiyyeten ahz ve firâr etmeğin hâlâ bulup mezbûru buyruldu-yı şerîf ile ihzâr-ı şer‘ eylemişdir suâl olunup alıverilmek matlûbumdur deyicek mezbûr Hasan zikr olunan tüfenk ile kılıçdan mâ‘adâsını ahz eyledim deyû ikrâr, tüfenk ile kılıcı inkâr ile cevâb vermeğin vekîl-i mezbûrdan müdde‘âsını mübeyyine beyyine taleb olundukda, udûl-i ricâlden Numanzâde Efendi tevâbi‘inden Hüseyin Çelebi b. Mehmed ve Hasbahçe’de Çeşme odası yoldaşlarından İbrahim b. Bayram nâm bostânî li ecli’ş-şehâde makām-ı kazâya hâzırân olup isre’l-istişhâd târih-i mezbûrda, biz mezbûr Mustafa Ağa’ya hizmet ederken merkūm Hasan bir sabâh zikr olunan tüfenk ile kılıcı alıp giderken görüp işbu tüfenk ve kılıcı kande getirirsin deyû suâl eylediğimizde ağam açmağa gönderdi deyip gidip firâr eylemişdir biz bu husûsa bu vech üzre şâhidleriz, şehâdet dahi ederiz deyû her biri edâ-i şehâdet-i şer‘iyye eylediklerinde ba‘de’t-ta‘dîl ve’t-tezkiyye şehâdetleri makbûle olmağın eşyâ-i mezkûrenin aynıları mevcûd ise aynılarını değil ise kıymet-i şer‘iyyelerini müvekkili mezbûr için vekîl-i merkūma teslîme mezbûr Hüseyin’e tenbîh birle mâ hüve’l-vâki‘ bi’t-taleb ketb olundu. Tahrîren fi’l-yevmi’s-sâdis ve’l-ışrîn min Şevvâli’l-mükerrem li sene isneteyn ve seb‘în ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Hüseyin b. Hasan, Mehmed Çelebi b. Musli, Seyfullah Ağa zâbit-i medîne-i mezbûr, Receb Bey Kethüdâ, Hüseyin Çelebi b. Tayyib ve gayruhüm mine’l-hâzırîn.

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 244 - Hüküm no: 248 - Orijinal metin no: [54b-1])﻿

﻿

﻿

249. Hüküm

Ayşe bt. Mehmed’in kötü halinden mahallelinin şikâyetci olması

Medîne-i Hazreti Ebâ Eyyûb el-Ensârî -dâme fî rıdvâni’l-Bârî-’de zâbitü’l-vakt olan Seyfullah Bey b. Ramazan târih-i kitâb günü meclis-i şer‘a gelip takrîr-i kelâm ve ta‘bîr ani’l-merâm edip medîne-i mezbûrede vâki‘ Zeyneb Hâtun mahallesinde Yusuf Ağa nâm kimesnenin menzilinde müste’cire olan Ayşe bt. Mehmed nâm hâtun hâlâ kendisine nâ-mahrem olan iki nefer âdem ile menzili mezbûrda oturup mu‘âmele-i fuhuş üzre oldukları mesmû‘um olmağla cânib-i şer‘den üzerine varılıp vâki‘ müşâhede ve mu‘âyene olunmak matlûbumdur deyicek savb-ı şer‘den üzerine mevlânâ Mehmed Efendi b. Hasan irsâl olunup ol dahi zeyl-i kitâbda muharrerü’l-esâmî olan müslimîn ile menzili mezbûra varıp husûs-ı mezbûr tefahhus olundukda, fi’l-hakīka mezbûre Ayşe Hâtun sâkine olduğu menzilde kendisine nâ-mahrem hâssa helvacılarından Yusuf b. Mehmed nâm helvacı ahz olunup suâl olundukda, mezbûr Yusuf cevâbında ben mezbûre Ayşe Hâtun’un zevci gāib ani’l-meclis Ahmed Ağa’nın karındaşıyım deyicek mahalle-i mezbûre imâmı Veli Efendi b. Mustafa ve müezzin olan Abdülkādir Halîfe b. İbrahim ve ahâlî-i mahalleden Eyüb Çelebi b. Süleyman ve İbrahim Çelebi b. Mustafa ve Derviş Çelebi b. Hüdâverdi ve Mehmed Çelebi b. Behram ve Hasan Beşe b. Mustafa ve Yusuf b. Torbalı nâm kimesneler meclis-i mezbûrda, merkūm Ayşe her bâr nâ-mahrem kimesneler ile muhtelit olup nâ-mahremden perhîzi olmayıp nâ-ma‘kûl fi‘l üzre idiği ma‘lûmumuzdur merkūme Ayşe bu hâl üzre birkaç gün dahi kalır, menzili mezbûrda bu fesâd olmak üzre mukarrerdir. Hattâ biz nice def‘a bu makūle işinden fâriğa ol deyû tenbîh eylediğimizde mütenebbih olmamışdır deyû her biri mezbûre Ayşe’nin sû-i hâlini haber verdiklerinde vâki‘ü’l-hâli mevlânâ-yı mezbûr mahallinde ketb ve tahrîr olundu. Fi’l-yevmi’s-sâlis ve’l-ışrîn min Şevvâli’l-mükerrem li sene isneteyn ve seb‘în ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Hüseyin Çelebi b. Ahmed, Mehmed Beşe b. Ahmed, Mehmed Çelebi Çukadâr, Kethadâ Bey ve gayruhüm mine’l-hâzırîn.

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 245 - Hüküm no: 249 - Orijinal metin no: [54b-2])﻿

﻿

﻿

250. Hüküm

Şam Kadısı Ahmed Efendi b. Ebû Said Efendi’nin, Şam’da Sâlihiye mevkiindeki menzilini müderris Müftüzâde Mehmed Emin Efendi’ye satması

Mübâya‘a-i âtiyetü’z-zikrin mahallinde tahrîri iltimâs olunmağın savb-ı şerî‘at-ı şerîfeden mevlânâ Sâlih Mehmed Efendi irsâl olunup ol dahi zeyl-i kitâbda muharrerü’l-esâmî olan müslimîn ile medîne-i Hazreti Ebâ Eyyûb el-Ensârî -dâme fî rıdvâni’l-Bârî-’de Baba Haydar mahallesi sâkinlerinden olup sâbıkan Şâm-ı şerîfde mesned-nişîn-i şer‘-i Muhammedî olan a‘lemü’l-ulemâ’i’l-izâm efdalü’l-fuzalâ’i’l-fihâm yenbû‘ü’l-fezâ’il, metbû‘ü’l-efâzıl, vâsıl-ı gāyâti’l-ma‘ârif, nâsıb-ı râyâti’l-avârif, misbâh-ı rumûzi’l-hakāyik, miftâh-ı künûzi’d-dekāyık Ahmed Efendi necli’l-mevlâ’l-mevâlî, a‘lemü’l-e‘âlî Hazreti Ebû Said Efendi’nin sa‘âdet-hânelerine varıp akd-i meclis-i şer‘-i şerîf eylediğinde mûmâ-ileyh Ahmed Efendi hazretleri meclis-i ma‘kūd-ı mezkûrda, işbu târih-i sıhhat-nisâbın sâhibi fahrü’l-müderrisîni’l-kirâm zahrü’l-müdakkikīni’l-fihâm Müftüzâde Mehmed Emin Efendi tarafından ikrâr-ı âti’l-beyânı tasdîke vekîl olup âharı dahi tevkîle me’zûn olup hâlâ başbâkīkulu olan mefharü’l-emâcid ve’l-e‘âlî Mehmed Ağa kıbelinden vekîl olan fahrü’l-akrân Osman Ağa mahzarında ikrâr ve takrîr-i kelâm edip akd-i âti’z-zikrin sudûruna değin silk-i mülk-i sahîhimde münselik olup hâric-i medîne-i Şâm-ı şerîf’de Sâlihiyye demekle ma‘lûm mahalde Miskî mahallesinde vâki‘ lede’l-ahâlî ve’l-cîrân ma‘lûmetü’l-hudûd ve’l-cevânib büyût-ı müte‘addide-i fevkāniye ve tahtâniyye ve su dolabı ve zât eşcâr-ı müsmire ve gayr-ı müsmire bahçe ve köşkü müştemil Beyt-i Sarım demekle meşhûr olup sâbıkan Şâm-ı şerîf defterdârı olup hâlâ Safed Paşası olan Ali Paşa’dan iştirâ eylediğim mülk menzilimi cemî‘ tevâbi‘ ve levâhıkı ve âmme-i menâfi‘ ve merâfıkı ile müvekkilim müşârün-ileyh Mehmed Emin Efendi’ye dört yüz kıt‘a esedî guruşa tarafeynden îcâb ve kabûlü hâvî bey‘-i bâtt-ı sahîh-i şer‘î ile bâtten bey‘ ve teslîm edip ol dahi vech-i muharrer üzre iştirâ ve bi’l-vekâle kabûl eyledikden sonra semeni olan mezbûrü’n-na‘t dört yüz esedî guruşu tamamen vekîl-i mezbûr Mehmed Ağa yedinden alıp kabz eyledim ba‘de’l-yevm menzili mahdûd-ı mezkûrda vechen mine’l-vücûh alâkam yokdur, müşterî-i mûmâ-ileyh Mehmed Emin Efendi’nin mülk-i mahz-ı müşterâsı ve hakk-ı sarîhi olmuşdur ve menzili mahdûd-ı mezkûru mahallinde zabt ve tasarrufa tarafımdan mûmâ-ileyhi taslît eyledim min ba‘d keyfe mâ yeşâ’ mutasarrıf olsun dedikde gıbbe’t-tasdîki’l-mu‘teber vâki‘ü’l-hâli mevlânâ-yı mezbûr mahallinde tahrîr, ba‘dehû meclis-i şer‘a gelip alâ vukū‘ihî inhâ ve takrîr etmeğin mâ hüve’l-vâki‘ gıbbe’l-ibtigā ketb olundu. Fi’l-yevmi’s-sâbi‘ ve’l-ışrîn min Şevvâli’l-mükerrem li sene isneteyn ve seb‘în ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Fahrü’l-müderrisîni’l-kirâm, zahrü’l-muhakkikīni’l-fihâm kapıcı Ahmed Efendi, Fahrü’l-kuzât Ali Efendi, Abdurrahman Çelebi tâbi‘-i bâyi‘-i müşârün-ileyh, Ali Çelebi el-Hüddâm, Ahmed Bey el-Cündî, Musli Bey el-Cündî, Mustafa Ağa Câmi‘-i avârız, Mehmed Çelebi tâbi‘-i Müftü Efendi ve gayruhüm mine’l-hâzırîn.

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 245 - Hüküm no: 250 - Orijinal metin no: [55a-1])﻿

﻿

﻿

251. Hüküm

Pernika Yasef v. Salamon’un, menzil hissesini ortağı Yasef v. İsak’a satması

Kılora Cemâ‘atinden olup mahrûse-i Galata’da sâkin hâlâ medîne-i Hazreti Ebâ Eyyûb el-Ensârî -dâme fî rıdvâni’l-Bârî-’de yapağıcı olan Pernika Yasef v. Salamon nâm yahudi meclis-i şer‘de mahmiye-i İstanbul hısnı ebvâbından Eyyûb-i Ensârî kapısı hâricinde sâkin olup yine medîne-i mezbûrede yapağıcı olan hâmilü’l-vesîka diğer Yasef v. İsak nâm yahudi muvâcehesinde ikrâr ve takrîr-i kelâm edip bundan akdem silk-i mülk-i sahîhimde münselik olup merkūm diğer Yasef ile ale’l-iştirâki’s-seviy mülkümüz olan emlâkden vilâyet-i Anadolu’da vâki‘ Kudüs-i şerîf’de yahudi mahallesinde bir tarafdan tarîk-i âm ile mahdûd iki bâb fevkānî oda ve bir matbah ve bir selâmlık ve iki mahzeni müştemil olup nısfı benim ve nısf-ı âharı merkūm diğer Yasef’in mülkümüz olan menzilde benim hissem olan nısf-ı şâyi‘ini târih-i kitâbdan dört sene mukaddem mesfûr diğer Yasef ile beynimizde fesh-i akd-i şirket eylediğimizde merkūm diğer Yasef on bir bin fıddî nakd-i râyic fi’l-vakt akçeye tarafeynden îcâb ve kabûlü hâvî bey‘-i bâtt-ı sahîh-i şer‘î ile bâtten bey‘ edip ol dahi vech-i muharrer üzre iştirâ ve kabûl edip semeni olan mezbûrü’n-na‘t on bir bin akçeyi tamamen merkūm diğer Yasef yedinden alıp kabz edip menzili mahdûd-ı mezkûrda olan nısf hisse-i şer‘iyye-i şâyi‘amı mahallinde zabt ve tasarrufa tarafımdan merkūm diğer Yasef’i taslît eylemişdim el-hâletü hâzihî mecmû‘-ı menzili mahdûd-ı mezkûrda vechen mine’l-vücûh benim alâkam yokdur, mesfûr diğer Yasef’in mülk-i müşterâsıdır. Keyfe mâ yeşâ’ mutasarrıf olsun dedikde gıbbe’t-tasdîki’l-mu‘teber mâ hüve’l-vâki‘ ketb olundu. Fi’l-yevmi’s-sâdis ve’l-ışrîn min Şevvâli’l-mükerrem li sene isneteyn ve seb‘în ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Muharrir-i hurûf Sâlih Mehmed Efendi b. Mehmed, Ali Beşe b. Emrullah, Receb Kethüdâ b. Maden, Dilâver b. Abdullah ve gayruhüm mine’l-hâzırîn.

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 247 - Hüküm no: 251 - Orijinal metin no: [55a-2])﻿

﻿

﻿

252. Hüküm

Veli Beşe b. Mehmed’in içki içmemek için şartlı talâkta bulunduğu

Medîne-i Hazreti Ebâ Eyyûb el-Ensârî -dâme fî rıdvâni’l-Bârî-’de Takyecibaşı mahallesi sâkin[e]lerinden Gülmüş bt. Abdullah nâm hâtun meclis-i şer‘de zevci Veli Beşe b. Mehmed nâm kimesne mahzarında takrîr-i kelâm ve ta‘bîr ani’l-merâm edip zevcim mezbûr Veli dâimâ kâr u kesb üzre olmayıp iki senedir beni infâk ve iksâda tekâsül ve ta‘allül edip her-bâr şürb-i hamr ve arak ile mukayyed olmağın mezbûrun ezâ ve cefâsı kābil-i tahammül olmamağın min ba‘d hamr ve arak şürb etmemek üzre talâka şart etmişdir suâl olunsun dedikde gıbbe’s-suâl mezbûr Veli Beşe [cevâbında] fi’l-hakīka ba‘de’l-yevm şürb-i hamr ve arak edersem zevcem merkūme Gülmüş benden boş olsun deyû şart ve ta‘lîk etmeğin vâki‘ü’l-hâl mezbûre Gülmüş talebiyle ketb olundu. Fi’l-yevmi’s-sâdis ve’l-ışrîn min Şevvâli’l-mükerrem li sene isneteyn ve seb‘în ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Osman Beşe b. Abdullah, Mehmed b. Mahmud, Sâlih Efendi b. Mehmed, Ali Beşe Çukadâr ve gayruhüm.

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 247 - Hüküm no: 252 - Orijinal metin no: [55b-1])﻿

﻿

﻿

253. Hüküm

Dökine bt. Dimitri’ye oğulları Todori ve Angeli’nin dörder akçe nafaka vermesi gerektiği

Mahmiye-i İstanbul hısnı ebvâbından Eğrikapı dâhilinde vâki‘ Avcıbey mahallesi sâkinlerinden râfi‘atü’l-vesîka Dökine bt. Dimitri nâm nasrâniye meclis-i şer‘-i hatîr-i lâzımü’t-tevkīrde sadrî kebîr oğulları Todori ve Angeli veledey Duka nâm zimmîler muvâcehelerinde takrîr-i kelâm ve ta‘bîr ani’l-merâm edip ben fakīre kesb u kâra iktidârım olmayıp üzerlerine nafakam lâzım olan oğullarım merkūmân Todori ve Angeli mallarından kadr-i ma‘rûf nafaka farz ve takdîr olunmak matlûbumdur deyicek merkūme Dökine nasrâniyenin hâli ehl-i vukūf olan zimmîlerden istihbâr olundukda, merkūmenin fakrına ve nafakaya eşedd-i ihtiyâc olduğunu haber verdiklerinde hâkim-i muvakki‘-i sadr-ı kitâb hazretleri dahi beher yevm oğulları merkūmân Todori ve Angeli üzerlerine dörder akçe ki cem‘an sekiz akçe nafaka farz ve takdîr ve inde’z-zarûre istidâneye ve lede’z-zafer rücû‘a izin birle işbu vesîka-i enîka alâ mâ hüve’l-hakīka bi’l-ibtigā sebt olundu. Fi’l-yevmi’r-râbi‘ ve’l-ışrîn min Şevvâli’l-mükerrem li sene isneteyn ve seb‘în ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Çukadâr Ali Beşe, Dilâver Muhzır, Hasan Muhzır, Mehmed Beşe Muhzır, Hüseyin Beşe b. Hasan ve gayruhüm.

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 248 - Hüküm no: 253 - Orijinal metin no: [55b-2])﻿

﻿

﻿

254. Hüküm

Hâkimin Ahmed b. el-Hâc Yusuf adlı küçüğe vasî atadığı

Hâkim, (…) b. Muharrem nâm kimesneyi, medîne-i Hazreti Ebâ Eyyûb el-Ensârî mahallâtından Server? mahallesinde sâkin iken bundan akdem vefât eden el-Hâc Yusuf b. Abdullah’ın oğlu Ahmed nâm sagīr oğluna, hıfz-ı ahvâl ve mezbûr babasından irs-i şer‘le kendisine intikāl eden emvâlin zabtı için rüşd ve hadd-i bülûğuna kadar vasî nasb etti. O da vesâyet-i mezbûreyi kabûl edip hizmeti lâzımesini edâyı ta‘ahhüd etti. Cerâ zâlike ve hurrire fi’l-yevmi’s-sâbi‘ ve’l-ışrîn min Şevvâli’l-mükerrem sene isneteyn ve seb‘în ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Mehmed Çelebi b. Mustafa, Hüseyin Efendi b. Hasan, Receb Bey b. Habib, Musli Bey b. Abdullah, Dilâver muhzır ve gayruhüm mine’l-hâzırîn

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 248 - Hüküm no: 254 - Orijinal metin no: [55b-3, Arapça])﻿

﻿

﻿

255. Hüküm

Siyavuş Efendi’nin borçlunun ölmesi üzerine vasîsi olduğu Fâtıma namına alacağını kefiller Yani v. Anastaş ve Drago v. Manol’den alması

Havâss-ı Sultâniye kazâsına tâbi‘ Vidos nâm karyede sâkin Siyavuş Efendi b. ( ) kıbelinden da‘vâ-yı âti’z-zikre vekîl olup yine karye-i mezbûre sâkinlerinden Mustafa Çelebi b. Yusuf ve Durmuş b. Hasan şehâdetleriyle şer‘an vekâleti sâbite olan Mehmed Bey b. Ali nâm ser-bölük mahfil-i kazâda Cuhûd Burgaz demekle ma‘rûf karyede sâkin Yani v. Anastaş ve Drago v. Manol nâm zimmîler muvâcehelerinde bi’l-vekâle üzerlerine takrîr-i da‘vâ edip yine karye-i mezbûrede sâkin iken bundan akdem mürd olan Kiryaki v. Dimitri nâm zimmî bundan akdem hâl-i hayâtında müvekkilim mezbûrun sulbiye sagīre kızı Fâtıma’nın mâ-i mevrûsundan yüz on üç kıt‘a tâmmü’l-vezn sahîhü’l-ayâr riyâlî guruşu onu on bir buçuk hesâbı üzre istirbâh etmeğin meblağ-ı mezbûru edâ ve vasiyy-i mezbûr Siyavuş Efendi’ye teslîm üzre merkūmân Yani ve Drago emr ve kabûlü hâvî kefâlet-i sahîha-i şer‘iyye ile kefîl olmuşlar iken medyûn-ı merkūm mürd [olup] meblağ-ı mezbûru müvekkilim merkūm kefîlân-ı merkūmândan taleb eylediğinde teslîmden imtinâ‘ ederler suâl olunup alıverilmek bi’l-vekâle matlûbumdur deyicek gıbbe’s-suâl ve’l-inkâr ve akībe’l-istişhâd udûl-i ricâlden yine karye-i mezbûrede sâkin Osman Dede b. Mustafa ve Ahmed Beşe b. [Abdullah li ecli’]ş-şehâde makām-ı kazâya hâzırân olup istişhâd olunduklarında, fi’l-hakīka medyûn-ı mezbûr sagīre-i mezbûrenin mâl-ı mevrûsundan vasîsi müvekkili merkūm yedinden hesâb-ı mezbûr üzre yüz on üç kıt‘a tâmmü’l-vezn riyâlî guruş istirbâh eylediğinde merkūmân Yani ve Drago bizim huzûrumuzda meblağ-ı mezbûru edâ ve teslîme emr ve kabûlü hâvî kefâlet-i sahîha-i şer‘iyye ile kefîl bi’l-mâl olmuşlardır [56a] biz bu husûsa bu vech üzre şâhidleriz, şehâdet dahi ederiz deyû her biri edâ-i şehâdet-i şer‘iyye eylediklerinde ba‘de’t-ta‘dîl ve’t-tezkiyye şehâdetleri makbûle olmağın mûcebiyle ba‘de’l-hükm mâ hüve’l-vâki‘ bi’t-taleb ketb olundu. Tahrîren fi’l-yevmi’s-sâdis ve’l-ışrîn min Şevvâli’l-mükerrem li sene isneteyn ve seb‘în ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Fahrü’l-müderrisîni’l-kirâm Kapıcızâde Ahmed Efendi, Hamza Efendi nâib-i recül, Ali Beşe Çukadâr, Receb Kethüdâ b. Maden, Dilâver muhzır ve gayruhüm mine’l-hâzırîn.

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 249 - Hüküm no: 255 - Orijinal metin no: [55b-4])﻿

﻿

﻿

256. Hüküm

Zaîm Ali Ağa’nın çalınan tüfek, kılıç ve diğer bazı eşyalarının da zanlılardan teslim alındığı

Vilâyet-i Anadolu’da vâki‘ Söğüdcük demekle ma‘rûf ve mahallinde ze‘âmetinde mütemekkin Ali Ağa nâm za‘îm kıbelinden eşyâ-i âti’z-zikri taleb ve da‘vâ ve ahz ü kabz ve kendiye îsâle ve inde’l-hâce lede’l-hükkâm mürâfa‘a ve muhâsamaya ve iktizâ ederse sulh ve ibrâya vekîl olup vekâleten başmukāta‘acı efendi tevâbi‘inden Hüseyin b. İbrahim ve Mehmed b. Abdülkādir şehâdetleri ile sâbite olan Ali Bey b. Osman mahfil-i kazâda bâ‘isü’l-kitâb Hasan b. Abdullah mahzarında bi’l-vekâle ikrâr ve takrîr-i kelâm edip merkūm Hasan bundan akdem müvekkilim mezbûrun bir cevherdâr tüfenk ve bir Acem kılıcı ve bir neftî iskarlet müsta‘mel dolama ve bir kırmızı kalpak ve bir çift diz çakşırı ve bir kırmızı bogasi çiltiyan [çintiyan] ve bir don ve gömleğini hafiyyeten alıp firâr etmeğin ben dahi eşyâ-i mezkûrunu bi’l-vekâle taleb ve da‘vâ eylediğimde mezbûr Hasan mârrü’z-zikr kılıç [ve] tüfenkden mâ‘adâsını ikrâr etmeğin ben dahi sâlifü’z-zikr tüfenk ve kılıcı târih-i mezbûrda merkūm Hasan’ın ahz eylediğini şuhûd-ı udûl ile muvâcehesinde isbât eylediğimden sonra merkūm Hasan mârrü’z-zikr kılıç ve tüfengi bana teslîm ve sâlifü’z-zikr dolamayı dahi müvekkilim mezbûrun âhar hizmetkârı ol zamânda merkūm ile ma‘an firâr eden hâzır bi’l-meclis Ramazan nâm kimesne teslîm edip ben dahi bi’l-vekâle müvekkilim mezbûr için alıp kabz edip mâ‘adâ da‘vâsından mezbûr Hasan’ın zimmetini bi’l-vekâle ibrâ eyledim min ba‘d mezbûr Hasan ve merkūm Ramazan ile da‘vâm yokdur dedikde gıbbe’t-tasdîki’l-mu‘teber, mâ hüve’l-vâki‘ bi’t-taleb ketb olundu. Fi’l-yevmi’s-sâbi‘ ve’l-ışrîn min Şevvâli’l-mükerrem li sene isneteyn ve seb‘în ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Osman Beşe er-Râcil, kayıkçı Veli Beşe, Mehmed b. Mahmud, Hüseyin b. Hasan ve gayruhüm mine’l-hâzırîn.

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 250 - Hüküm no: 256 - Orijinal metin no: [56a-1])﻿

﻿

﻿

257. Hüküm

Ölen Kiryaki v. Dimitri’nin Fâtıma’nın vasîsi olan Siyavuş Efendi’ye olan borcunu vârislerinin istiğlâl yoluyla ödemesi

Havâss-ı Aliyye kazâsı tevâbi‘inden Cuhûd Burgaz nâm karyede sâkin iken bundan akdem hâlik olan Kiryaki v. Dimitri nâm zimmînin zevcesi Komini bt. ( ) nâm nasrâniye ile sulbî kebîr oğulları Yorgo ve Dimitri nâm zimmîler meclis-i şer‘de Vidos nâm karyede sâkin Siyavuş Efendi kıbelinden ikrâr-ı âti’z-zikri tasdîke vekîl olup bimâ hüve nehci’s-sübût şer‘an vekâleti sâbite olan Mehmed Bey b. Ali nâm ser-bölük mahzarında her biri ikrâr ve takrîr-i kelâm edip mûrisimiz hâlik-i mezbûrun müvekkili merkūm Siyavuş Efendi’nin sulbiye sagīre kızı Fâtıma’nın mâl-ı mevrûsundan yüz on üç kıt‘a tâmmü’l-vezn riyâlî guruş deyni olup kable’l-edâ mürd olmağla deyni ve muhallefâtı irsen bize intikāl etmeğin biz dahi emlâk-i mevrûsemizden karye-i mezbûrede vâki‘ bir tarafdan Şehri mülkü ve bir tarafdan abacı Mihal mülkü ve tarafeyni arsa-i hâliye ile mahdûd mecmû‘ mülk menzilimizi, müvekkili mezbûra mârrü’z-zikr yüz on üç kıt‘a riyâlî guruş mukābelesinde alâ tarîki’l-istiğlâl bey‘ ve teslîm, ol dahi vech-i muharrer üzre iştirâ ve tesellüm ve kabz ve kabûl eyledikden sonra menzili mahdûd-ı mezkûru ba‘de’t-tahliyye ve’t-tekābuz târih-i kitâb şehri gurresinden üç sene tamâmına değin onu on bir buçuk hesâbı üzre icâre ile yine bize îcâr ve teslîm, biz dahi vech-i mübeyyen üzre istîcâr ve tesellüm ve kabz ve kabûl eyledik dediklerinde gıbbe’t-tasdîki’l-mu‘teber, mâ hüve’l-vâki‘ kayd şüd. Fi’l-yevmi’t-tâsi‘ ve’l-ışrîn min Şevvâli’l-mükerrem li sene isneteyn ve seb‘în ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Mustafa Çelebi b. Yusuf, Durmuş Beşe b. Hasan, Osman Dede b. Mustafa, Ahmed Beşe b. Abdullah, Hamza Efendi nâib-i recül, Veli Beşe Çukadâr, Receb Kethüdâ b. Maden, Mehmed b. Mahmud, Hüseyin muhzır ve gayruhüm mine’l-hâzırîn.

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 250 - Hüküm no: 257 - Orijinal metin no: [56a-2])﻿

﻿

﻿

258. Hüküm

Muammer bt. Abdullah’ın evini Derviş Bey b. Ahmed’e satması

Medîne-i Hazreti Ebâ Eyyûb el-Ensârî -dâme fî rıdvâni’l-Bârî-’de Sofular mahallesinde sâkine Muammer bt. Abdullah nâm hâtun meclis-i şer‘-i hatîr-i lâzımü’t-tevkīrde zevci işbu sâhibü’l-kitâb Derviş Bey b. Ahmed nâm kimesne mahzarında ikrâr ve takrîr-i kelâm edip akd-i âti’z-zikrin sudûruna değin silk-i mülk-i sahîhimde münselik olan emlâkden mahalle-i mezbûrede vâki‘ bir tarafdan kendi mülküm ve bir tarafdan Ahmed mülkü ve bir tarafdan Halil Çelebi mülkü ve bir tarafdan tarîk-i hâs ile mahdûd bir bâb fevkānî oda ve sofa ve ahırı ve sokak kapısını müştemil mülk menzilimi bi cümleti’t-tevâbi‘ ve’l-levâhık ve kâffeti’l-menâfi‘ ve’l-merâfık zevcim mezbûr Derviş Bey’e on bin fıddî nakd-i râyic fi’l-vakt akçeye tarafeynden îcâb ve kabûlü hâvî bey‘-i bâtt-ı sahîh-i şer‘î ile bâtten bey‘ ve teslîm, ol dahi vech-i muharrer üzre iştirâ ve tesellüm ve kabz ve kabûl edip semeni olan mezbûrü’n-na‘t on bin akçeyi tamamen zevcim merkūm Derviş Bey yedinden alıp kabz eyledim ba‘de’l-yevm menzili mahdûd-ı mezkûrda vechen mine’l-vücûh benim alâkam yokdur, zevcim mezbûr Derviş Bey’in mülk-i mahz-ı müşterâsı ve hakk-ı sarîhidir, keyfe mâ yeşâ’ mutasarrıf olsun dedikde gıbbe’t-tasdîki’ş-şer‘iyyi’l-vicâhiyyi’l-mu‘teber, mâ hüve’l-vâki‘ bi’t-taleb ketb olundu. Fi’l-yevmi’s-sâmin ve’l-ışrîn min Şevvâli’l-mükerrem li sene isneteyn ve seb‘în ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Fahrü’l-kuzât Mehmed Efendi b. Hâbil, Mustafa Çelebi b. Ebûbekr Efendi İmâmzâde, Mustafa Çelebi b. Bayram el-Müezzin, Ali Bey el-Cündî, Mustafa Çelebi b. Hüseyin el-Cündî, Ali Çelebi b. Mustafa, Ali Beşe Çukadâr, Hüseyin muhzır ve gayruhüm mine’l-hâzırîn.

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 251 - Hüküm no: 258 - Orijinal metin no: [56b-1])﻿

﻿

﻿

259. Hüküm

Muammer bt. Abdullah’ın kocası Derviş b. Ahmed’e mehrinin bir kısmını hibe etmesi

Medîne-i Hazreti Ebâ Eyyûb el-Ensârî -dâme fî rıdvâni’l-Bârî-’de Sofular mahallesi sâkinelerinden Muammer bt. Abdullah nâm hâtun meclis-i şer‘de zevci işbu hâmilü’l-kitâb Derviş b. Ahmed nâm kimesne mahzarında bi tav‘ihâ ikrâr ve takrîr-i kelâm edip zevcim mezbûr Derviş Bey zimmetinde mütekarrir olan yedi bin iki yüz akçe mehr-i müeccelimin üç bin iki yüz akçesini zevcim mezbûr Derviş Bey’e hibe-i sahîha-i şer‘iyye ile hibe ve temlîk eylediğimde ol dahi meclis-i hibede ittihâb ve temellük ve kabûl edip bana bir donluk kırmızı atlas dahi hibe ve teslîm, ben dahi ittihâb ve temellük ve tesellüm ve kabz ve kabûl eylemişimdir ba‘de’l-yevm zevcim mezbûr zimmetinde ancak dört bin akçe mehr-i müeccelim bâkī kalıp üç bin iki yüz akçesi zevcim mezbûrun mülk-i mevhûbudur, benim alâkam yokdur dedikde gıbbe’t-tasdîki’l-mu‘teber hâkim-i muvakki‘-i sadr-ı kitâb tûbâ-lehû ve hüsnü me’âb hazretleri kıbelinden sıhhat-i hibe-i mezkûreye hükm birle mâ hüve’l-vâki‘ bi’l-ibtigā ketb olundu. Tahrîren fi’l-yevmi’s-sâmin ve’l-ışrîn min Şevvâli’l-mükerrem li sene isneteyn ve seb‘în ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Fahrü’l-kuzât Mehmed Efendi b. Hâbil, Mustafa Çelebi İmâmzâde, Mustafa Çelebi b. Hüseyin el-Cündî, Mehmed Çelebi b. Bayram el-Müezzin, Ali Çelebi b. Mustafa, Ali Beşe Çukadâr, Ali Bey Çukadâr, Ebû Said Efendi, Hüseyin Muhzır, Mehmed muhzır ve gayruhüm mine’l-hâzırîn.

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 252 - Hüküm no: 259 - Orijinal metin no: [56b-2])﻿

﻿

﻿

260. Hüküm

Receb b. Halil’in parasının çalındığını iddiasının reddi

Medîne-i Hazreti Ebâ Eyyûb el-Ensârî -dâme fî rıdvâni’l-Bârî-’de Ali Paşa Bostanı demekle ma‘rûf bostanda bostancı olan Receb b. Halil nâm şâbb-ı emred mahfil-i kazâda yine tâife-i mezbûreden Hızır b. Hüseyin ve Mehmed b. Yusuf ve Osman b. Yunus ve Yusuf b. Hasan nâm kimesneler ile Garbid v. Yani ve Sefer v. Haçuk nâm Ermeniler muvâcehelerinde üzerlerine takrîr-i da‘vâ edip târih-i kitâbdan altı gün mukaddem mârrü’z-zikr bostanda kendi yatağımda başım altından iki bin sekiz yüz akçem zâyi‘ olmağın merkūmûn kimesneler ile mesfûrân Ermeniler mazannamdır suâl olunsun deyicek gıbbe’s-suâl ve’l-inkâr müdde‘î-i mezbûrdan meblağ-ı mârrü’z-zikri merkūmûn kimesneler ile merkūmân Ermeniler ahz eylediklerini mübeyyine beyyine taleb olundukda, ityân-ı beyyineden izhâr-ı acz ile istihlâf etmeğin merkūmûn kimesneler ile mesfûrân Ermenilere meblağ-ı mârrü’z-zikri almadıklarına ve âhar yediyle aldırmadıklarına vücûh-ı şer‘iyyeden biriyle ilimleri lâhık olmadığına yemîn teklîf olundukda, evvelen merkūmûn kimesneler yemîn billâhi te‘âlâ ve sâniyen mesfûrân Ermeniler dahi yemîn billâhi’llezî enzele’l-İncîle alâ İsâ -aleyhi’s-selâm-eylediklerinde müdde‘î-i mezbûr Receb ile’l-isbât bî-vech ta‘arruzdan men‘ birle mâ hüve’l-vâki‘ bi’t-taleb kayd şüd. Fi’l-yevmi’t-tâsi‘ ve’l-ışrîn min Şevvâli’l-mükerrem li sene isneteyn ve seb‘în ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Hüseyin Beşe Kethüdâ-yı bostâniyân, Hasan b. Abdullah, Ali Beşe Çukadâr, Hamza Efendi nâib-i recül, es-Seyyid Mahmud Çelebi b. es-Seyyid Ali, Ahmed Çelebi b. Ahmed, Ali Çelebi el-Yesârî, Ali Bey b. Hüdâverdi, mumcu Ali Çelebi b. Üveys ve gayruhüm mine’l-hâzırîn.

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 252 - Hüküm no: 260 - Orijinal metin no: [56b-3])﻿

﻿

﻿

261. Hüküm

Hasan Ağa b. Ahmed’in câriyesi Şahbaz bt. Abdullah’ı âzat etmesi

Medîne-i Hazreti Ebâ Eyyûb el-Ensârî -dâme fî rıdvâni’l-Bârî-’de Takyecibaşı mahallesinde sâkin mefhar-i erbâbi’l-hayrât, zübdetü ashâbi’l-meberrât Hasan Ağa b. Ahmed nâm seroda-i sâbık meclis-i şer‘-i Muhammedî -sallallâhu te‘âlâ alâ şâri‘ihî-’de cemî‘-i tasarrufât-ı şer‘iyyesi nâfize olduğu hâlde ikrâr ve takrîr-i kelâm edip orta boylu açık kaşlı elâ gözlü kara yağız yüzünde çiçek alâmeti olan sâhibetü’l-kitâb Şahbaz bt. Abdullah nâm câriye-i memlûkemi ben vefât etmezden kırk gün mukaddem cemî‘ malımdan âzâd olmak üzre müdebbere eyledim küllü nefsin zâ’ikatü’l-mevt ve küllü hayyin yülâkīhi’l-fevt fehvâsı üzre bi emrillâhi te‘âlâ ben işbu dâr-ı dünyâdan sarây-ı ukbâya intikāl ve irtihâl etmezden kırk gün mukaddem cemî‘ malımdan âzâd olup sâir harâir-i asliyyât gibi hürre olsun deyicek mevsûfe-i mezkûre Hasan Ağa vefâtından evvel olan kırk gününde sahîh bulunursa mevsûfe-i mezkûr mezhebi muhtâr ve mütfâ-bih üzre cümle üzre cümle malından âzâd olmak üzre işbu hurûf ketb olundu. Fi’l-yevmi’s-sâdis aşer min Zilka‘deti’ş-şerîfe li sene isneteyn ve seb‘în ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Umdetü erbâbi’t-tahrîr ve’l-kalem İbrahim Efendi b. Ahmed, Mustafa Ağa b. Mehmed, Ahmed Çelebi b. Abdünnebî Râh-ı âbî, Receb Halîfe b. Maden, Mehmed Çelebi b. Abdülkādir ve gayruhüm mine’l-hâzırîn.

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 253 - Hüküm no: 261 - Orijinal metin no: [57a-1])﻿

﻿

﻿

262. Hüküm

Mühtedi Mehmed b. Abdullah’ın hanımı Despina bt. İstati’yi boşaması

Fi’l-asl vilâyet-i Rumeli’nde Premedi kazâsına tâbi‘ Hurpişte nâm karyeden olup hâlâ medîne-i Üsküdar’da vâki‘ Vâlide Sultan Hazretleri câmi‘-i şerîfi kurbunda sâkin ve müte’ehhil olan Mehmed b. Abdullah nâm mühtedî meclis-i şer‘-i kavîm-i lâzımü’t-tekrîmde ikrâr ve takrîr-i kelâm edip yine karye-i mezbûrede sâkine olup hâlâ taht-ı nikâhımda olan zevcem râfi‘atü’l-vesîka Despina bt. İstati nâm nasrâniyeyi talâk-ı bâyin ile tatlîk edip min ba‘d merkūme Despina benden mutallaka olup zimmetini zevciyyete müte‘allik olan de‘âvî ve mütâlebât ve eymân [ve] muhâsamâtdan ibrâ ve iskāt eyledim deyû bi tav‘ihî ikrâr ve i‘tirâf etmeğin mâ hüve’l-vâki‘ hıfzan li’l-makāl ketb olundu. Fi’l-yevmi’l-hâmis aşer min Zilka‘deti’ş-şerîfe li sene isneteyn ve seb‘în ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Mehmed Beşe b. Abdullah, Hüseyin Çelebi b. Hasan, diğer Hüseyin b. Ali, Dilâver Muhzır, Dimo v. Yorgi, Niyo v. Yani, Yano v. Tamo, Kino v. Yani, Yano v. Niyo, Nikola v. Yorgi, Kino v. Riçko, Nikola v. Mitro ve gayruhüm mine’l-hâzırîn.

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 254 - Hüküm no: 262 - Orijinal metin no: [57a-2])﻿

﻿

﻿

263. Hüküm

Ali Çelebi b. Halil’in satın aldığı yerin bir bölümünün Cafer Efendi Vakfı’na ait olduğu

Havâss-ı Aliyye kazâsına tâbi‘ kasaba-i Hasköy’de vâki‘ merhûm Kiremitçi Ahmed Çelebi vakfı olan mu‘allimhânenin hâlâ berât-ı pâdişâhî ile halîfesi olan hâmilü’l-kitâb Mustafa Halîfe b. Sinan nâm kimesne meclis-i şer‘de yine merhûm-ı mezbûrun evkāfına meşrûtiyyet üzre bi’l-fi‘l mütevellî olan Mehmed Çavuş b. Ebûbekir mahzarında üzerine takrîr-i da‘vâ edip mu‘allimhâne-i mezkûrenin kadîmî halîfesi olmağla nice zamân hâlî ve mu‘attal kalmağın merhûm-ı mezbûr evkāfının mesârif-i mu‘ayyeneden fazlası li’z-zekeri mislü hazzi’l-ünseyeyn evlâdına şart etmekle târih-i kitâbdan bir sene mukaddem vakfa intikāl edip mahlûlden Süleyman Paşa’ya îcâr olunan kiremithâne hissesinin vakf için alınan îcâre-i mu‘accelesinden izn-i şer‘-i şerîf ve ma‘rifet-i evlâd ile yirmi iki bin akçesi ifrâz ve meblağ-ı mezbûr merhûm-ı mezbûrun sâir evkāfına zam ve ilhâk ve istirbâh ve istiğlâl olunup murâbahası mu‘allimhâne-i mezkûre halîfesine vazîfe olmak üzre ta‘yîn ve tahsîs olunup mütevellî-i mezbûr dahi meblağ-ı mezbûru kendi zimem olmak üzre kabz ve üzerine ilzâm-ı ribh-i şer‘î olunmuş iken hâlâ vazîfem olmak üzre ne meblağ-ı mezbûrun murâbaha-i şer‘iyyesini verir ve ne asl-ı mâl-ı vakf-ı mezbûru âhara zimem eder suâl olunup takrîri tahrîr ve meblağ-ı mezbûrun tahsîli matlûbumdur deyicek gıbbe’s-suâl mütevellî-i mezbûr cevâbında fi’l-hakīka hâl minvâl-i muharrer üzre olmuşdur, zikr olunan yirmi iki bin akçe ile’l-ân zimmetimde edâsı lâzım deynimdir deyû bi tav‘ihî ikrâr etmeğin alâ mûcebi ikrârihî zikr olunan yirmi iki bin akçeyi vakfa edâ ve teslîm ile mütevellî-i mezbûr ilzâm ve rehn-i kavî ve kefîl-i melî ile murâd eden kimesnelere istirbâha tenbîh-i şer‘î olunup mâ hüve’l-vâki‘ kayd şüd. Fi’l-yevmi’s-sâlis ve’l-ışrîn min Zilka‘deti’ş-şerîfe li sene isneteyn ve seb‘în ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Es-Seyyid Mehmed Çelebi b. es-Seyyid Mustafa evlâd-ı vâkıf, Mehmed Bey b. Abdullah, Mustafa Çavuş b. İbrahim, Ali Beşe b. Emrullah, Mehmed Muhzır ve gayruhüm mine’l-hâzırîn.

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 254 - Hüküm no: 263 - Orijinal metin no: [57a-3])﻿

﻿

﻿

264. Hüküm

Cafer Efendi Evkafı’na ait bostanı kullanan Ali Çelebi b. Halil’in kira ödemesi

Mahmiye-i İstanbul’da Yeniodalar başında sâkin olup merhûm Cafer Efendi’nin evkāfına bi’l-fi‘l meşrûtiyyet üzre mütevellî olan el-Hâc Veli b. İsâ nâm kimesne mahfil-i kazâda menzili câ’i’z-zikr ve bahçe-i âti’l-beyâna vaz‘-ı yedi ikrâr ile sâbit olan Ali Çelebi b. Halil el-Yesârî mahzarında üzerine bi’l-velâye takrîr-i da‘vâ edip medîne-i Hazreti Ebâ Eyyûb el-Ensârî -dâme fî rıdvâni’l-Bârî-’de Ali Paşa mahallesinde vâki‘ lede’l-ahâlî ve’l-cîrân ma‘lûmetü’l-hudûd olup hâlâ icâre-i mu‘accele ve müeccele-i ma‘lûmeteyn ile Yusuf Efendi’nin zabt ve taht-ı icâresinde olan bostanın mukaddemâ mutasarrıfı olan Kara demekle ma‘rûf Bostancı zimmî mezbûr Ali Çelebi’nin hâlâ mülk-i müşterâsı olmak üzre mutasarrıf olduğu bir tarafdan bostan-ı mezkûr ve bir tarafdan Abdülkerim Çelebi mülkü ve bir tarafdan Pazarcı Osman veresesi mülkü ve bir tarafdan tarîk-i âm ile mahdûd olan menzilin mukaddemâ mâliki olan Şeyh Mehmed nâm kimesneye bostan-ı mezkûrun bir mikdârını ifrâz ve bedel-i ma‘lûme mukābelesinde senede yirmi akçe icâre ile evkāf-ı mezbûre mütevellîsi ma‘rifetiyle tefvîz bi’l-ferâğ, ol dahi tefevvüz ve kabûl ve bahçesine ilhâk edip her sene icâre-i mezkûreyi vakfa edâ ve teslîm ederken fevt olmağla ol bostandan ifrâz olunan arsa evlâdına intikāl etmeğin anlar dahi her sene icâre-i mezkûreyi cânib-i vakfa edâ ederlerken hâlâ menzili mezbûra mezkûr Ali Çelebi şirâ-i şer‘î ile mâlik olmağın zikr olunan vakıf arsayı dahi tasarruf edip zikr olunan yirmi akçe icâreyi vakf için taleb eylediğimde teslîmden imtinâ‘ eder hâlâ suâl olunup alıverilmek matlûbumdur deyicek gıbbe’s-suâl mezbûr Ali Çelebi cevâbında menzili mahdûd-ı mezkûru işbu hâzır bi’l-meclis es-Seyyid Mahmud Çelebi ve Ahmed Çelebi vâlidesi Feridun ve zevcesi Ümmühâni bt. es-Seyyid Ali taraflarından ba‘de’l-isbâti’l-vekâle sene seb‘în ve elf Muharremü’l-harâmında müvekkilelerinin mülk-i müşterâları olmak üzre bana otuz sekiz bin akçeye bi’l-vekâle bey‘ ve teslîm ve kabz-ı semen etmişlerdir vakf-ı mezbûrdan menzili mezbûrun bahçesine yirmi akçe icâre ile yer ilhâk olunduğu ma‘lûmumuz değildir, fi’l-hakīka menzili mezbûrun bahçesinin bir mikdârı vakf-ı mezbûrdan ise benim akçemi verip menzili mezbûru alsınlar deyicek isre’l-istintâk vekîlân-ı mezbûrân dahi cevâblarında menzili mahdûd-ı mezkûru mukaddemâ hâzır bi’l-meclis Abdülkerim Çelebi müvekkilelerimize mülk-i sırf olmak üzre semen-i ma‘lûma bey‘ ve teslîm ve kabz-ı semen etmişdi biz dahi mülk olmak üzre mezbûr Ali Çelebi’ye vech-i muharrer üzre otuz bin akçeye bi’l-vekâle bey‘ ve kabz-ı semen eylemişizdir, mârrü’z-zikr vakf bostandan senede yirmi akçe icâre ile menzili mezbûrun bahçesine yer ilhâk olunduğu müvekkilelerimizin ma‘lûmları değildir deyicek vâki‘ hâl merkūm Abdülkerim Çelebi’den suâl olundukda, fi’l-vâki‘ menzili mezbûrun mâlik-i evveli mezbûr eş-Şeyh Mehmed benim babam idi, merkūm Kara zimmî bedel-i ma‘lûme mukābelesinde bostan-ı mezkûrdan bir mikdâr yer ifrâz ve izn-i mütevellî ile senede yirmi akçe icâre ile baba[m] mezbûra tefvîz bi’l-ferâğ edip ol dahi tefevvüz ve menzili mezbûrun bahçesine ilhâk edip her sene yirmi akçe vakfa edâ eder idi ba‘de vefâtihî menzili mezbûr bana intikāl edip ben dahi senede yirmi akçeyi vakfa edâ eder idim deyû tav‘an ikrâr ve i‘tirâf etmeğin zikr olunan otuz sekiz bin akçeyi müvekkilelerinden mezbûr Ali Çelebi’ye alıverilmek üzre vekîlân-ı mezbûrâna tenbîh birle mâ hüve’l-vâki‘ bi’t-taleb ketb olundu. Fi’l-yevmi’s-sâdis min Zilka‘deti’ş-şerîfe li sene isneteyn ve seb‘în ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Mehmed Bey el-Attâr, İbrahim Çelebi el-Attâr, Mustafa Çelebi b. Mehmed, diğer Mustafa Çelebi b. Mesih, Mehmed Çelebi b. Mustafa ve gayruhüm mine’l-hâzırîn.

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 255 - Hüküm no: 264 - Orijinal metin no: [57b-1])﻿

﻿

﻿

265. Hüküm

Dimitri v. Yorgo’nun Mustafa Efendi Evkafı’na borcu olduğu

Havâss-ı Aliyye kazâsına tâbi‘ Avasya karyesi sâkinlerinden Dimitri v. Yorgo nâm zimmî meclis-i şer‘-i hatîr-i lâzımü’t-tevkīrde medîne-i Hazreti Ebâ Eyyûb el-Ensârî -dâme fî rıdvâni’l-Bârî-’de vâki‘ merhûm Mustafa Efendi evkāfı’na bi’l-fi‘l mütevellî olan râfi‘ü’l-kitâb Mustafa Çelebi b. Hüdâverdi mahzarında ikrâr ve takrîr-i kelâm edip mâl-ı vakf-ı mezbûrdan onu on bir buçuk hesâbı üzre üç bin fıddî nakd-i râyic fi’l-vakt akçe asıl ve târih-i kitâbdan üç yüz altmış gün tamâmına değin müeccel ve mev‘ûd, zirâ‘ı ve kıymeti ve levni ve cinsi beynimizde ilm-i şer‘î birle ma‘lûm mütevellî-i mezbûr yedinden müşterâ ve makbûza çuka bahâsından dahi dört yüz elli akçe ki cem‘an üç bin dört yüz elli akçe vakf-ı mezbûra zimmetimde lâzımü’l-edâ deynimdir deyû tav‘an ikrâr ve i‘tirâf etmeğin gıbbe’t-tasdîki’l-mu‘teber mukırr-ı mezbûrun li ebeveyn karındaşı Ergiri v. Yorgo meblağ-ı mezbûru ve ecel-i merkūm tamâmında mârrü’z-zikr çuka bahâsını mütevellî-i mezbûra edâ ve teslîme emr ve kabûlü hâvî kefâlet-i sahîha-i şer‘iyye ile meclis-i mezbûrda kefîl olmağın men lehü’t-tasdîk kıbelinden ba‘de’l-kabûl mâ cerâ bi’t-taleb ketb olundu. Fi’l-yevmi’l-ışrîn min Zilka‘deti’ş-şerîfe li sene isneteyn ve seb‘în ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Mustafa Çelebi b. Pervâne, Receb Bey b. Habib, Hüseyin Beşe b. Hasan Muhzır, Mehmed Çelebi b. Ahmed Muhzır, Dilâver b. Abdullah muhzır ve gayruhüm mine’l-hâzırîn.

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 256 - Hüküm no: 265 - Orijinal metin no: [57b-2])﻿

﻿

﻿

266. Hüküm

Rukiye Hanım bt. Musa Paşa’nın Ömer Paşa’da olan alacağının kefili Receb Paşazâde Süleyman Bey’in terekesinden ödenmesi

Yâ Fettâh Mahmiye-i İstanbul’da Ayasofya kurbunda Üskübî mahallesi sâkinelerinden umdetü’l-muhadderât zübdetü’l-muvakkarât Rukiye Hanım bt. el-merhûm Musa Paşa kıbelinden meblağ-ı âti’l-beyânı taleb ve da‘vâ ve ahz ü kabz ve kendisine îsâle vekîl olup mûmâ-ileyhânın zâtını ma‘rifet-i şer‘iyye ile ârifân olan şerefü’l-akrân Hüseyin Ağa b. Hasan ve Mehmed Bey b. Hasan şehâdetleriyle şer‘an vekâleti sâbite olan Mehmed Çelebi b. Hasan Halîfezâde mahfil-i kazâda medîne-i Ebâ Eyyûb’da Nişancı Paşa mahallesi sâkinlerinden iken bundan akdem vefât eden Receb Paşazâde Süleyman Bey merhûmun li eb karındaşı Ahmed Bey’in sulbî kebîr oğlu ve min ciheti’l-usûbeti’n-nesebiyye vârisi olan Mehmed Bey kıbelinden husûmet ve redd-i cevâba vekîl olup Mehmed Bey b. Ömer ve Halil Çelebi b. İbrahim şehâdetleriyle şer‘an vekâleti sâbite olan fahrü’l-emâsil Ali Ağa b. Mehmed mahzarında bi’l-vekâle üzerine da‘vâ ve takrîr-i kelâm edip müvekkilem mûmâ-ileyhâ Rukiye Hanım’ın Ma‘arratü’n-nu‘mân livâsına mutasarrıf iken bundan akdem intikāl-i dâr-ı bekā eden Ömer Paşa zimmetinde cihet-i karz-ı [şer‘î]den olan yüz bin akçe hakkına merhûm mezbûr Süleyman Bey ve bir kaç kimesneler kefîl bi’l-mâl olmağla merhûm-ı mûmâ-ileyh Ömer Paşa meblağ-ı mezbûr kırk bin akçesini hâl-i hayâtında müvekkilem müşârün-ileyhâ Rukiye Hanım’a teslîm için merhûm-ı müşârün-ileyh Süleyman Bey’e gāib ani’l-meclis el-Hâc Abdullah nâm tâcir ile irsâl edip ol dahi aynıyla zikr olunan kırk bin akçeyi huzûr-ı müslimînde merhûm mûmâ-ileyhe def‘ ve teslîm, ol dahi kendi mesârifine sarf ile istihlâk etmeğin meblağ-ı mezbûr ile’l-ân müteveffâ-yı mezbûr Süleyman zimmetinde bâkī kalmışdı el-hâletü hâzihî vârisi olan li eb birâderzâdesi müşârün-ileyh Mehmed Bey’in vekîli mûmâ-ileyh Ali Ağa’dan suâl olunup muhallefât-ı müteveffâ-yı mûmâ-ileyhden meblağ-ı mârrü’z-zikrin alıverilmesi için vekîl-i müşârün-ileyhe bi’l-vekâle tenbîh olunmak matlûbumdur deyicek gıbbe’s-suâl ve’l-inkâr ve akībe’l-istişhâd udûl-i ricâlden olup merhûm-ı mûmâ-ileyh tevâbi‘inden mahmiye-i mezbûrede Elvanzâde mahallesinde sâkin Mustafa Çavuş b. Derviş ve Zal Paşa câmi‘i’nde mütemekkin es-Seyyid Ömer Çelebi b. es-Seyyid Abdülbâkī el-Çelebi li ecli’ş-şehâde makām-ı kazâya hâzırân olup istişhâd olunduklarında, fi’l-vâki‘ merhûm Süleyman Bey hâl-i hayâtında tâcir-i merkūm el-Hâc Abdullah işbu kırk bin akçeyi sana hâlâ Ma‘arretü’n-nu‘mân beyi Ömer Paşa, Rukiye Hanım’a teslîm için irsâl eylemişdir deyû bizim huzûrumuzda def‘ ve teslîm, ol dahi ba‘de’l-ad alıp kabz ve tesellüm ve kendi mesârifine sarf ile istihlâk edip ile’l-ân meblağ-ı mezbûr merhûm Süleyman Bey zimmetinde kalmışdır biz bu husûsa bu vech üzre şâhidleriz, şehâdet dahi ederiz deyicek her biri edâ-i şehâdet-i şer‘iyye eylediklerinde gıbbe ri‘âyet-i şerâiti’l-kabûl şehâdetleri makbûle oldukdan sonra bi hasebi’ş-şer‘i’ş-şerîf müvekkile-i mûmâ-ileyhâya yemîn lâzım gelip lâkin müvekkile-i mûmâ-ileyhâ muhadderâtdan olmağla meclis-i şer‘a huzûru mümkün olmamağın li ecli’l-istihlâf kıbel-i şer‘den mevlânâ Hamza Efendi b. Hasan irsâl olunup ol dahi zeyl-i vesîkada muharrerü’l-esâmî olan müslimîn ile müvekkile-i mûmâ-ileyhânın menziline varıp akd-i meclis-i şer‘ edip meblağ-ı mârrü’z-zikr kırk bin akçeden küllen ve ba‘zan merkūm müşârün-ileyh Süleyman Bey’den ahz ve istîfâ veya hibe ve yâhud âhara havâle veya taraf-ı şer‘îden biriyle zimmetini ibrâ eylemediğine müvekkile-i mûmâ-ileyhâya yemîn teklîf eylediğinde ol dahi meclis-i ma‘kūd-ı mezkûrda alâ vefki’l-mes’ûl yemîn billâhi te‘âlâ etmeğin vâki‘ hâli mevlânâ-yı mezbûr mahallinde tahrîr, ba‘dehû meclis-i şer‘de alâ vukū‘ihî inhâ ve takrîr-i kelâm etmeğin mûcebiyle zikr olunan kırk bin akçeyi müteveffâ-yı mûmâ-ileyhin muhallefâtından müvekkile-i müşârün-ileyhâ için vekîl-i mezbûra edâ ve teslîme ikrâra vekîl-i âhar mûmâ-ileyh Osman Ağa’ya tenbîh birle mâ cerâ bi’t-taleb ketb olundu. Fi’l-yevmi’l-hâmis aşer min Zilka‘deti’ş-şerîfe li sene isneteyn ve seb‘în ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Kıdvetü’l-emâcid ve’l-ekârim es-Seyyid Mustafa Ağa kethüdâ-yı sâbık-ı paşa-yı merkūm, Beşir Çavuş b. Mehmed Çavuş el-Mübâşir el-mühtedî, Mustafa Bey b. Süleyman el-mühtedî, Fahrü’l-kuzât Ahmed Efendi b. Hasan el-Kadı ve gayruhüm mine’l-hâzırîn.

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 257 - Hüküm no: 266 - Orijinal metin no: [58a-1])﻿

﻿

﻿

267. Hüküm

Ahmed Bey b. Mehmed’in bağını Ömer Çelebi b. Yusuf’a satması

Vilâyet-i Anadolu’da Eğin kazâsına tâbi‘ Encüge nâm karyede sâkin Ahmed Bey b. Mehmed nâm kimesne meclis-i şerî‘at-ı şerîfede yine karye-i mezbûre sükkânından işbu râfi‘ü’l-kitâb Ömer Çelebi b. Yusuf nâm kimesne tarafından ikrâr-ı câ’i’z-zikri tasdîke vekîl olup bimâ hüve nehci’s-sübût şer‘an vekâleti sâbite olan babası mezbûr Yusuf Beşe mahzarında ikrâr ve takrîr-i kelâm edip akd-i âti’z-zikrin sudûruna değin zabt ve tasarrufumda olan emlâkimden olup karye-i mezbûre hudûdu dâhilinde vâki‘ bir tarafdan Yusuf Beşe b. Ahmed nâm kimesne bağı ve bir tarafdan Kirakos nâm Ermeni bağı ve bir tarafdan Kostak v. Kirkos bağına ve taraf-ı râbi‘i Ovanes nâm Ermeni bağı ile mahdûd olan bir kıt‘a bağımı cümle tevâbi‘ ve levâhıkı ile müvekkili mezbûr Ömer Çelebi’ye kırk beş kıt‘a riyâlî-i kebîr guruşa tarafeynden îcâb ve kabûlü hâvî bey‘-i bâtt-ı kat‘î ile bey‘ eyleyip vekîl-i mezbûr Yusuf Beşe müvekkili mezbûr Ömer Çelebi için ol dahi minvâl-i muharrer üzre iştirâ ve kabûl edip semeni olan meblağ-ı mezbûrü’n-na‘t kırk beş kıt‘a riyâlî-i kebîr guruş vekîl-i mezbûr yedinden tamamen alıp kabz eylediğimden sonra sâlifü’z-zikr bir kıt‘a bağı mahallinde ahz ü kabz zabt ve tasarrufa tarafımdan müvekkili mezbûr Ömer Çelebi’yi taslît eyledim min ba‘d mârrü’z-zikr bağ-ı mahdûd-ı mezkûr müvekkili mezbûrun mülk-i müşterâsıdır. Min ba‘d benim alâka ve medhalim [yokdur] dedikde mukırr-ı mezbûrun vech-i muharrer üzre cârî ve sâdır olan ikrârını vekîl-i mezbûr Yusuf Beşe bi’l-vekâle tasdîk ve tahkīk etmeğin mâ hüve’l-vâki‘ bi’t-taleb ketb olundu. Fi’l-yevmi’s-sânî ve’l-ışrîn min Zilka‘deti’ş-şerîfe li sene isneteyn ve seb‘în ve elf. [Şuhûdü’l-hâl:] Osman Beşe b. Sinan, es-Seyyid Mehmed Bey b. es-Seyyid Ali, Sumakīoğlu Mustafa Çelebi, Ömer Çelebi b. Mehmed Ağa, Mustafa Çelebi b. Sefer Bey, Hasan Çelebi b. Ali, Receb Beşe b. Abdullah, Hasan Çelebi b. Ömer ve gayruhüm mine’l-hâzırîn.

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 258 - Hüküm no: 267 - Orijinal metin no: [58a-2])﻿

﻿

﻿

268. Hüküm

Fâtıma Hatun bt. Ahmed Çavuş’un vârislerinin miras paylaşımında anlaşmaları

Husûs-ı âti’l-beyânın mahallinde ketb ve tahrîri iltimâs olunmağın savb-ı şer‘-i şerîfden mevlânâ Sâlih Efendi b. Mehmed irsâl olunup ol dahi zeyl-i kitâbda muharrerü’l-esâmî olan müslimîn ile Havâss-ı Aliyye kazâsı a‘mâlinden kasaba-i Hasköy’de sâkine iken bundan akdem vefât eden Fâtıma Hâtun bt. Ahmed Çavuş’un menziline varılıp akd-i meclis-i şer‘-i şerîf eylediğinde müteveffât-ı mezbûrenin verâseti zevci fahrü’l-eşbâh Hacı Mehmed Ağa ile sadriye kebîre kızı fahrü’l-muhadderât Ayşe Hâtun bt. Mehmed’e munhasıra olduğu şer‘an zâhir ve müte‘ayyin oldukdan sonra mezbûr Mehmed Ağa meclis-i ma‘kūd-ı mezkûrda, üveyi kızı işbu bâ‘isetü’l-kitâb mûmâ-ileyhâ Ayşe Hâtun’un zevci ve tarafından her husûsa vekâlet-i mutlaka ile vekîl-i müsecceli olan umdetü erbâbi’t-tahrîr ve’l-kalem Ali Efendi b. el-Hâc Hüdâverdi mahzarında ikrâr ve takrîr-i kelâm edip mûrisem zevcem müteveffât-ı mezbûrenin muhallefâtı beynimizde alâ mâ farazallâhu te‘âlâ tevzî‘ ve taksîm olundukda, mukaddemâ zevce-i müteveffât-ı mezbûrenin emlâkinden olup hâl-i hayâtında ve kemâl-i akl-i sıhhatinde bana semen-i ma‘lûma bey‘ ve teslîm ve kabz-ı semen eylediği Üsküdar kazâsına tâbi‘ Anadoluhisarı kurbunda Göksu demekle ma‘rûf nehir üzre dâir İkinci değirmen demekle ma‘rûf mülk-i müşterâ değirmenimi müvekkile-i mezbûre taksîme idhâl murâd eylediğinde ben dahi müteveffât-ı mezbûrenin emlâkinden Gök[su] demekle ma‘rûf nehir üzre dâir Çavuş Değirmeni demekle ma‘rûf değirmende olan rub‘ hissesinden ve yine müteveffât-ı mezbûrenin beynimizde taksîm olunan menzili kurbunda bir tarafdan benim hisseme isâbet eden menzil ve bir tarafdan Dördüncü Haseki Sultan Hazretleri mülkü ve tarafeyni tarîk-i âm ve tarîk-i hâs ile mahdûd virâne menzilden bana isâbet eden hisse-i şer‘iyyemi mezbûreden taleb-i da‘vâ eylediğimde vâlidem müteveffât-ı mezbûre bana hâl-i hayâtında huzûr-ı müslimînde hibe ve temlîk ve teslîm etmişdir deyû cevâb vermeğin beynimizde münâza‘ât-ı kesîre cereyân etmiş idi el-hâletü hâzihî her birimiz müdde‘âmızı isbât sadedinde iken beynimize muslihûn tavassut edip ben mârrü’z-zikr harâbe menzil ile sâlifü’z-zikr Çavuş Değirmeni’nde olan rub‘ hisseden bana âid olan hisse-i şer‘iyyem da‘vâsından ve mezkûre Ayşe Hâtun dahi mârrü’z-zikr ikinci değirmeni da‘vâsından fâriğa olmak üzre vekîl-i mezbûr ile bizi inşâ-i akd-i sulh eylediklerinde her birimiz sulh-i mezbûru kabûl ve birimizin husûs-ı mezbûra müte‘allik cemî‘-i de‘âvî ve mütâlebâtdan zimmetlerini ibrâ ve iskāt eyledik ba‘de’l-yevm müvekkile-i mezbûre ile zikirleri sâbık harâbe menzil ve rub‘ hisse değirmene müte‘allik benim da‘vâm yokdur, da‘vâ-yı mezkûreden mezbûrenin zimmetini ibrâ eyledim min ba‘d müvekkile-i mezbûre ol harâbe menzil ve rub‘ hisse değirmene keyfe mâ yeşâ’ mutasarrıf olsun dedikde gıbbe’t-tasdîki’l-mu‘teber vâki‘ü’l-hâli mevlânâ-yı mezbûr mahallinde tahrîr, ba‘dehû meclis-i şer‘a gelip alâ vukū‘ihî inhâ ve takrîr etmeğin mâ hüve’l-vâki‘ kayd şüd. Fi’l-yevmi’s-sâdis min Zilka‘deti’ş-şerîfe li sene isneteyn ve seb‘în ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Mehmed Ağa b. Pîrî, Ali Efendi el-İmâm, Bayram Ağa b. Ali, Hüseyin Efendi b. Ahmed, es-Seyyid Bayram Ağa b. es-Seyyid Abdurrahman, Sinan Ağa b. Hasan, Mehmed Çelebi b. Hasan, Hasan Bey b. Ali, Ahmed Ağa b. Zünnun, Ahmed Ağa b. Ali, Receb Kethüdâ, Ali Çelebi b. Hızır, Yusuf Çelebi Ser-dellâlân ve gayruhüm mine’l-hâzırîn.

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 259 - Hüküm no: 268 - Orijinal metin no: [58b-1])﻿

﻿

﻿

269. Hüküm

Mehmed Halife b. Sefer Hâce’nin evini Ferruh Bey Evkafı’na bey‘ bi’l-istiğlâl yoluyla satması

Zikri âtî istiğlâlin mahallinde tahrîri iltimâs olunmağın savb-ı şerî‘at-ı şerîfeden mevlânâ Sâlih Efendi b. Mehmed irsâl olunup ol dahi zeyl-i sahîfede muharrerü’l-esâmî olan cemâ‘at-i müslimîn ile medîne-i Hazreti Ebâ Eyyûb el-Ensârî -âmilehu’llâhu te‘âlâ bi mennihi’l-Bârî-’de Şeyh Ahmed mahallesinde sâkin olup hâlâ Otakçıbaşı mahallesi imâmı olan Mehmed Halîfe b. Sefer Hâce’nin menziline varılıp akd-i meclis-i şerî‘at-ı şerîfe eylediğinde mezbûr Mehmed Halîfe meclis-i ma‘kūd-ı mezkûrda merhûm Ferruh Bey evkāfı’na bi’l-fi‘l mütevellî olan râfi‘ü’l-kitâb Mustafa Çelebi b. eş-Şeyh Mehmed mahzarında ikrâr ve takrîr-i kelâm edip bundan akdem hâzır bi’l-meclis Pîr Mehmed Çelebi b. Mahmud nâm kimesneden semen-i ma‘lûma iştirâ eylediğim emlâkimden mahalle-i mezbûrede vâki‘ bir tarafdan İsmihan Hâtun mülkü ve bir tarafdan Yakub Ağa vakfı ve bir tarafdan yine benim âhar mülküm ve bir tarafdan tarîk-i âm ile mahdûd mülk menzilimi cemî‘-i tevâbi‘ ve levâhıkı ve âmme-i menâfi‘ ve merâfıkı ile mütevellî-i mezbûra iki yüz kıt‘a tâmmü’l-vezn sahîhü’l-ayâr riyâlî guruş-ı kebîr ve altı bin fıddî nakd-i râyic fi’l-vakt akçe ki bi hesâbı hurda yirmi dört bin fıddî nakd-i râyic fi’l-vakt akçeye alâ tarîki’l-istiğlâl bey‘ ve teslîm, ol dahi mâl-ı vakf-ı mezbûr ile tarîk-i mezbûr üzre iştirâ ve kabûl ve tesellüm edip kabz-ı semen-i ma‘dûd ve tesellüm-i mebî‘-i mahdûd kıldığımdan sonra yine menzili mahdûd-ı mezkûru mütevellî-i mezbûra ba‘de’t-tahliyye ve’t-tekābuz târih-i kitâb şehri gurresinden sene tamâmına değin üç bin altı yüz akçe icâre ile bana îcâr ve teslîm, ben dahi vech-i muharrer üzre istîcâr ve tesellüm ve kabz ve kabûl eyledim dedikde gıbbe’t-tasdîki’l-mu‘teber yine mahalle-i mezbûre sükkânından Seydi Bey b. Kubad ve bâyi‘-i evvel Pîr Mehmed Çelebi’nin zevcesi Ayşe Hâtun bt. Abdullah nâm musâhabe ve Ahmed Çelebi b. Mehmed derk-i menzili mahdûd-ı mezkûr ve ücret-i merkūme ve asl-ı mâl-ı merkūmun küllîsine meclis-i mezbûr[da] emr ve kabûlü hâvî kefâlet-i sahîha-i şer‘iyye ile kefîl olduk dediklerinde men lehü’t-tasdîk kıbelinden ba‘de’l-kabûl vâki‘ü’l-hâli mevlânâ-yı mezbûr mahallinde tahrîr, ba‘dehû meclis-i şer‘a [gelip] alâ vukū‘ihî inhâ ve takrîr etmeğin mâ cerâ bi’t-taleb ketb u imlâ olundu. Fi’l-yevmi’t-tâsi‘ aşer min Zilka‘deti’ş-şerîfe li sene isneteyn ve seb‘în ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Receb Çavuş el-Mübâşir, Mehmed Efendi b. Hasan, Mustafa Çelebi b. Receb Çavuş, Bağdad Mehmed Çelebi, Ahmed Çelebi el-Müezzin, Mustafa b. Ahmed, Ali Çelebi b. Seydi, Ramazan Çelebi b. Hüseyin, Hüseyin muhzır ve gayruhüm mine’l-hâzırîn.

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 260 - Hüküm no: 269 - Orijinal metin no: [58b-2])﻿

﻿

﻿

270. Hüküm

Sultan Bayezid Vakfı’na ait eve müdâhale edilmemesi

Yâ Fettâh İşbu râfi‘ü’l-kitâb mefharü’s-sâdât es-Seyyid Ahmed Çelebi b. es-Seyyid Hasan nâm kimesne meclis-i şer‘-i hatîr-i lâzımü’t-tevkīrde Havâss-ı Aliyye kazâsına tâbi‘ kasaba-i Hasköy’de vâki‘ merhûm Kiremitçi el-Hâc evkāfı’na meşrûtiyyet üzre bi’l-fi‘l mütevellî olan Mehmed Çavuş b. Ebûbekir mahzarında üzerine da‘vâ ve takrîr-i kelâm edip arsası merhûm ve mağfûrun-leh Sultan Bayezid Hân-ı Velî evkāfı’ndan olup mârrü’z-zikr Kiremitçi Ahmed mahallesinde vâki‘ bir tarafdan kilise-i Rum ve etrâf-ı selâsesi tarîk-i âma müntehî büyût-ı adîdeyi müştemil olan menzil bundan akdem fevt olan Mustafa Bey’in mülkü olup ba‘de vefâtihî verâseti sulbî oğlu Ahmed’e munhasıra olup ba‘dehû mezbûr Ahmed dahi fevt olup verâseti zevce-i metrûkesi Ayşe Hâtun ile sulbî oğlu İbrahim’e munhasıra olup ba‘dehû mezbûr İbrahim dahi fevt olup verâseti vâlidesi Muammer nâm hâtun ile li üm kız karındaşı Kerime nâm sagīre munhasıra olmağın mezbûre Muammer asâleten ve merkūme Kerime’nin kıbel-i şer‘den mansûb vasî[si] olan Mehmed Çelebi b. Ömer vesâyeten sagīre-i mezbûrenin nafaka ve kisveye eşedd-i ihtiyâc olmağla mukaddemâ bana elli beş bin akçeye zikr olunan Kiremitçi Ahmed Çelebi vakfı’na senede kırk akçe mukāta‘ası olmak üzre bey‘ ve teslîm, ben dahi vech-i muharrer üzre iştirâ ve tesellüm eylediğimden sonra işbu târih-i kitâb senesi şehri Rebî‘ulâhir’inde merhûm ve mağfûrun-leh Sultan Bayezid Hân-ı Velî evkāfı’na bi’l-fi‘l mütevellî olan Sefer Ağa fermân-ı âlîşân ile muharrir evkāf olan Osman Efendi huzûrunda mezbûr Kiremitçi Ahmed evkāfı mütevellîsi mezbûr Mehmed Çavuş mahzarında menzili mahdûd-ı mezkûr vâkıf-ı mezbûr uhdesinde iken arsa-i sırfa olup mukāta‘a ile arsa-i sırfaya mâlik olan kimesnenin arsa-i merkūmeyi cihet-i uhrâya vakfı bâtıl iken vâkıf-ı mezbûrun kızı ve mukaddemâ evkāf-ı mezbûrenin mütevellîyesi olan Aynî Hâtun’un ol arsayı babam vakf [eyledi] deyû oğlu Esedullah Çelebi’ye mukāta‘a ile vermesi sahîh değildir deyû da‘vâ ve menzili mezbûrun arsası merhûm mûmâ-ileyh evkāfından idiği şuhûd-ı udûl ile isbât eylediğinden mâ‘adâ vakfun ale’l-vakf bâtıl idiğine yedinde olan fetvâ-yı şerîfe mûcebince arsa-i menzili mahdûd-ı mezkûr merhûm mûmâ-ileyh vakfı tarafına hükm olunmağla, mukaddemâ olan bey‘ lağv-ı mahz olmağla arsa-i merkūmeye Sultan Bayezid vakfı tarafından beher sene elli akçe mukāta‘a takdîr olundukdan sonra mezbûre Muammer asâleten ve vasiyy-i merkūm dahi vesâyeten ebniye-i menzili mezkûru evkāf-ı mezbûre mütevellîsi ma‘rifetiyle bana kırk bin akçeye tekrâren bey‘ ve teslîm ve kabz-ı semen eylediklerinde ben dahi vech-i mübeyyen üzre iştirâ ve tesellüm ve kabz ve kabûl eylediğimden sonra evkāf-ı mezbûre mütevellîsi müşârün-ileyh Sefer Ağa yedime hat ve hatmini hâvî ve arsa-i mesfûreyi tasarruf etmek üzre izn ve icâzetini nâtık temessük verdiğinden mâ‘adâ târih-i mezbûrda mahmiye-i mezbûrede hâkim-i şerî‘at-ı garrâ olan a‘lemü’l-ulemâ’i’l-izâm Abdurrahman Efendi imzâsıyla mümzâ ve hatmiyle mahtûm hüccet-i şer‘iyye verilmiş iken, hâlâ evkāf-ı mezbûre mütevellîsi mezbûr Mehmed Çavuş zikr olunan menzili tasarrufuma her-bâr mâni‘ olup beni rencîde ve remîde eylemekden hâlî değildir, yedimde olan temessükâta nazar olunup mûcebince men‘ ve def‘ olunmak matlûbumdur deyû târih-i mezbûr ile müverrah ve müşârün-ileyh Sefer Ağa imzâsıyla mümzâ ve hatmiyle mahtûm hüccet-i şer‘iyye ibrâz edip ale’l-vechi’l-hasm feth ve kırâat olundukdan sonra vâki‘ [hâl] mütevellî-i mezbûrdan suâl olundukda, mütevellî-i mezbûr cevâbında fi’l-hakīka arsa-i mezbûreden Sultan Bayezid evkāfı’ndan idiği mukarrer ve muhakkakdır lâkin evkāf-ı mezbûrenin sâir musakkafâtıyla ma‘an vâkıf-ı mezbûrun mukāta‘a-i ma‘lûme ile uhdesinde olmağla merhûm-ı mezbûr zikr olunan arsa üzerinde mebnî fevkānî ve tahtânî büyût-ı müte‘addideyi ve ekmekçi fırınını ve sâir ebniyesini vakf etmiş iken vâkıf-ı mezbûrun kızı ve zamânında evkāf-ı mezbûrenin mütevellîyesi olan Aynî Hâtun ol menzili kırk bin akçe mu‘accele ve senede kırk akçe müeccele ile oğlu Esedullah Çelebi’ye îcâr ol dahi vech-i muharrer üzre istîcâr eylediğinden sonra ol ebniyeyi ve fırını hedm ve nakzı ile hâlâ olan binâyı ihdâs ve müteveffâ-yı evvel-i mezbûr Mustafa Bey’e bey‘ edip ol dahi tasarruf üzre iken fevt olmağla menzili mezbûr oğlu Ahmed’e intikāl edip ol dahi fevt olmağla oğlu İbrahim’e intikāl etmeğin ol dahi fevt olmağın bi hasebi’l-kānûn vakfa intikāl etmişdir binâen-aleyh mezbûr es-Seyyid Ahmed Çelebi’nin tasarrufuna mâni‘ olurmuş deyicek vâkıf-ı mezbûrun vakfiye-i ma‘mûlün-bihâsına nazar olundukda münâza‘un-fîhâ olan menzilin hudûdu bir tarafdan mu‘allimhâne ve bir tarafdan vâkıfın âhar vakfı ve tarafeyni tarîk-i âm ile mahdûd olmak üzre zikr olunup hudûd ikrâra muhâlif olmağla vâki‘ hâli keşf ve mu‘âyene için bu fakīr bi’z-zât menzili mezbûrun üzerine varıp hudûdu müşâhede ve mu‘âyene olundukda, fi’l-hakīka bir tarafı kilise bahçesine ve bir tarafı mu‘allimhâne kapısı mukābelesinde olan tarîk-i âma ve bir tarafı sâhil-i bahr üstünde olan tarîk-i âma ve bir tarafı dahi mehâfir-i kefere yanında olan tarîk-i âma müntehî idiği mukarrer ve ekmekçi fırınından hâlâ eser zâhir olmadığından mâ‘adâ mütevellî-i mezbûrdan takrîr-i meşrûhuna mutâbık beyyine taleb olundukda, kirâren ve mirâren istimhâl etmekle imhâl olunup bi’l-âhire ikāmet-i beyyineden âciz ve kāsir olmağla mütevellî-i mezbûr Mehmed Çavuş bî-vech ta‘arruzdan men‘ ve menzili mahdûd-ı mezkûr merkūm es-Seyyid Ahmed Çelebi yedinde olan temessük ve hüccet-i şer‘iyye mûcebince ibkā ve mukarrer kılınıp mâ hüve’l-vâki‘ kayd şüd. Fi’l-yevmi’s-sâlis min Zilka‘deti’ş-şerîfe li sene isneteyn ve seb‘în ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Mefharü’s-sâdât es-Seyyid Mustafa Efendi b. es-Seyyid Mehmed el-Hammamî, İsmail Çelebi b. Resul, Kalenderî Mehmed Çelebi b. Ömer el-Cündî, Receb Kethüdâ, Hamza Efendi b. Hasan Nâib-i recül, Ali Beşe Çukadâr ve gayruhüm mine’l-hâzırîn.

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 261 - Hüküm no: 270 - Orijinal metin no: [59a-1])﻿

﻿

﻿

271. Hüküm

Abdi Çelebi b. Yusuf’un hayattayken câriyesi Bedehşan bt. Abdullah’ı âzat etmiş olduğu

Medîne-i Hazreti Ebâ Eyyûb el-Ensârî -dâme fî rıdvâni’l-Bârî-’de vâki‘ Ali Paşa mahallesinde sâkin iken bundan akdem fevt olan Çukadâr Abdi Çelebi b. Yusuf’un akdem câriye-i memlûkesi işbu orta boylu açık kaşlı elâ gözlü Eflakiyyetü’l-asl sâhibetü’l-vesîka Bedehşan bt. Abdullah meclis-i şerî‘at-ı şerîfede mevlâsı müteveffâ-yı mezbûrun sulbiye kebîre kızı Hatice nâm hâtun tarafından husûs-ı âti’z-zikri da‘vâya vekîli olup mezbûrenin zâtını ma‘rifet-i şer‘iyye ile ârifân olan İbrahim Beşe b. Hasan ve Ahmed Çelebi b. Ali şehâdetleriyle şer‘an vekâleti sâbite olan zevci Mehmed Bey b. Abdullah nâm vekîl mahzarında üzerine da‘vâ ve takrîr-i kelâm edip seyyidim müteveffâ-yı mezbûr hâl-i hayâtında ve kemâl-i akl-i sıhhatinde fevtinden altı ay mukaddem huzûr-ı müslimînde beni cemî‘ malından ifrâz [ve] i‘tâk ve tahrîr etmiş iken bundan akdem mezbûre bana rık olmak üzre vaz‘-ı yed etmeğin bin yetmiş iki senesi Recebü’l-müreccebi’nin gurresinde mahmiye-i Galata’da kassâm-ı askerî olan Mehmed Nâlî Efendi huzûrunda minvâl-i muharrer üzre ıtkımı isbât ve yedime hüccet-i şer‘iyye verilmiş iken hâlâ yine mezbûre bana rık olmak üzre vaz‘-ı yed eder suâl olunup sebîlim tahliyye olunmak matlûbumdur deyû kassâm-ı askerî olan mûmâ-ileyh Mehmed Nâlî Efendi imzâsıyla mümzâ ve hatmiyle mahtûm takrîrine vech-i muharrer üzre hüccet-i şer‘iyye ibrâz edicek gıbbe’l-istintâk vekîl-i mezbûr Mehmed Bey mazmûn-ı hüccet-i merkūmeyi bi’l-vekâle inkâr etmeğin mezbûr Bedehşan mazmûn-ı hüccet-i merkūmeyi mübeyyine beyyine taleb olundukda, zeyl-i hüccetde isimleri mastûr olan şuhûddan mahalle-i mezbûre imâmı fahrü’l-eimme Mustafa Efendi b. Muhammed ve el-Hâc İvaz Bey b. Hasan li ecli’ş-şehâde mahfil-i kazâya hâzırân olup istişhâd olunduklarında, fi’l-hakīka mezbûre Bedehşan müvekkile-i mezbûre Hatice Hâtun’dan târih-i mezkûrda mahmiye-i mezbûrede kassâm-ı askerî olan mûmâ-ileyh Mehmed Nâlî huzûrunda vech-i muharrer üzre da‘vâ ol dahi inkâr etmeğin mezbûre Bedehşan ber minvâl-i muharrer ıtkı alâ vechi’l-hatîr isbât etmeğin kassâm-ı mûmâ-ileyh işbu hüccet-i şer‘iyyeyi bizim huzûrumuzda ketb ve tahrîr ve mezbûre yedine vermiş idi. Hüccet-i mezbûre kassâm-ı mûmâ-ileyhin hat ve hatmi muhtevîdir biz bu husûsa vech-i muharrer üzre şâhidleriz, şehâdet dahi ederiz deyû her biri edâ-i şehâdet-i şer‘iyye eylediklerinde gıbbe ri‘âyeti şerâiti’l-kabûl şehâdetleri makbûle olmağın mûcebiyle müvekkile-i mezbûre Hatice Hâtun bî-vech ta‘arruzdan men‘ olunup mâ cerâ bi’l-ibtigā sebt olundu. Fi’l-yevmi’s-sâdis aşer min Zilka‘deti’ş-şerîfe li sene isneteyn ve seb‘în ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Solak Ali Çelebi b. Halil, Şaban Bey b. Hasan, İbrahim Beşe b. Hasan, Mehmed Efendi b. İlyas, Abdullah Çelebi b. Abdullah ve gayruhüm mine’l-hâzırîn.

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 264 - Hüküm no: 271 - Orijinal metin no: [59b-1])﻿

﻿

﻿

272. Hüküm

Pîr Mehmed Çelebi b. Mahmud’un evini Mehmed Halife b. Sefer Hâce’ye satması

Mübâya‘a-i câ’iyetü’z-zikrin mahallinde tahrîri iltimâs olunmağın küttâb-ı mahkeme-i şerîfeden mevlânâ Sâlih Mehmed Efendi irsâl olunup ol dahi zeyl-i kitâbda muharrerü’l-esâmî olan müslimîn ile medîne-i Hazreti Ebâ Eyyûb el-Ensârî -dâme fî rıdvâni’l-Bârî-’de Şeyh Ahmed mahallesinde sâkin olan hâlâ Otakçıbaşı mahallesi imâmı olan Mehmed Halîfe b. Sefer Hâce’nin menziline varıp akd-i meclis-i şer‘ eylediğinde yine mahalle-i mezbûre sükkânından Pîr Mehmed Çelebi b. Mahmud meclis-i ma‘kūd-ı mezkûrda mezbûr Mehmed Halîfe mahzarında ikrâr ve takrîr-i kelâm edip mahalle-i mezbûrede sâkine iken bundan akdem fevt olup verâseti bana munhasır olan vâlidem Ayşe bt. Kubad nâm müteveffiyeden bi’l-irsi’ş-şer‘î bana isâbet ve intikāl eden emlâkden mahalle-i mezbûrede vâki‘ bir tarafdan İsmihan Hâtun mülkü ve bir tarafdan Yakub Ağa vakfı ve bir tarafdan Mehmed Çelebi mülkü ve bir tarafdan tarîk-i âm ile mahdûd iki bâb fevkānî oda ve bir hamam ve matbah ve iki sofa ve bir ahır-ı kebîr ve iki kenîf ve zât-ı eşcâr-ı müsmire ve gayr-ı müsmireyi müştemil olan menzilimi vâlidem müteveffât-ı mezbûre iki yüz kıt‘a riyâlî guruş-ı kebîre Hamza Çavuş ve Ferruh Bey mütevellîsi Mehmed Efendi’ye alâ tarîki’l-istiğlâl bey‘ ve teslîm ve kabz-ı semen ve icâre-i ma‘lûme ile müddet-i ma‘lûme tamâmına değin istîcâr etmiş iken fevt olmağın hâlâ meblağ-ı mezbûrun aslı iki yüz guruş ve menzili mezbûr icâre[si] beş bin dört yüz akçeyi vakfeyn-i mezbûreyne hâlâ mütevellî olan Mustafa Çelebi’ye edâ ve teslîm, ol dahi kabz ve tesellüm ve fekk-i istiğlâl eyledikden sonra mezbûr Mehmed Halîfe’ye on sekiz bin akçe olmak üzre iki yüz kıt‘a tâmmü’l-vezn sahîhü’l-ayâr riyâlî guruş ile altı bin fıddî nakd-i râyic fi’l-vakt akçe ki cem‘an yirmi dört bin akçeye tarafeynden îcâb ve kabûlü hâvî bey‘-i sahîh-i kat‘î ile bey‘ ve teslîm, ol dahi vech-i muharrer üzre iştirâ ve tesellüm ve kabz ve kabûl edip semeni olan mezbûrü’n-na‘t yirmi dört bin akçeyi iki yüz riyâlî guruş mâ‘adâ altı bin hurda akçe müşterî-i mezbûr Mehmed Halîfe yedinden tamamen alıp kabz eyledim ba‘de’l-yevm menzili mahdûd-ı mezkûr merkūm Mehmed Halîfe’nin mülk-i müşterâsı ve hakk-ı sarîhidir, keyfe mâ yeşâ’ mutasarrıf olsun dedikde gıbbe’t-tasdîki’l-mu‘teber vakfeyn-i mezbûreyne hâlâ mütevellî olan mezbûr Mustafa meclis-i mezbûrda asl-ı mâl-ı vakfeyn-i mezbûreyn iki yüz riyâlî guruş ve beş bin dört yüz akçe icâre-i menzili mezbûru kable hâze’l-bey‘ bâyi‘-i mezbûr yedinden alıp vakf için kabz ve fekk-i istiğlâl eylemişdir deyû tav‘an ikrâr ve i‘tirâf etmeğin vâki‘ü’l-hâli mevlânâ-yı mezbûr mahallinde tahrîr, ba‘dehû meclis-i şer‘a [gelip] alâ vukū‘ihî inhâ ve takrîr etmeğin mâ hüve’l-vâki‘ kayd şüd. Fi’l-yevmi’s-sâmin aşer min Zilka‘deti’ş-şerîfe li sene isneteyn ve seb‘în ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Receb Çavuş el-Mübâşir, Mehmed Efendi b. Hasan el-Müderris, Mehmed Çelebi b. Ahmed, Ramazan Çelebi b. Halil, Seydi Bey b. Kubad, Bağdâdî Mehmed Çelebi, Ahmed Çelebi el-Müezzin, Hasan Hâce b. Ömer, Ali Çelebi b. Seydi ve gayruhüm mine’l-hâzırîn.

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 265 - Hüküm no: 272 - Orijinal metin no: [59b-2])﻿

﻿

﻿

273. Hüküm

İbrahim b. Ahmed’in terekesinin mirasçıları arasında taksim edilmesi

Muhallefâtü’l-merhûm İbrahim b. Ahmed mâte min kabl sâkinen bi mahalleti Nişancı Paşa min mahallâtı medîneti Hazreti Ebâ Eyyûb el-Ensârî -radiye anhu Rabbühü’l-Bârî- ve tereke zevceten med‘uvveten bi Rahime bt. Veli ve ibne’l-am li ebeveyn Mehmed Beşe b. Turâbî ve’l-verâsetü munhasıratün fîhimâ vaka‘a’t-tahrîr fî 2 min Şa‘bâni’l-mu‘azzam li sene 1072. Mahalle-i mezbûrede vâki‘ bir tarafdan Emir Paşazâde mülkü ve bir tarafdan Mustafa Paşa mülkü ve tarafeyni tarîk-i âm ile mahdûd fevkānî ve tahtânî büyût-ı müte‘addideyi müştemil menzil. Gulâm-ı memlûk be-nâmı Abdullah. Câriye-i memlûke be-nâmı Gülistan. Yusuf ve Gonca nâm oğlu ve kızı ile. İşbu menzil ve gulâm ve câriye sûk-ı sultânî’de müzâyede ve bey‘ olunmak için alıkonulmuşdur. Mâ’î Londra müsta‘mel yelek 1 Köhne yeşil çuka dolama 1 Mâ’î entari 1 Kırmızı Londra diz çakşırı çift 1 Beyaz dimi 1 Beyaz müsta‘mel zıbın 1 Siyah aba börk 1 Siyah aba yağmurluk 1 Kırmızı çuka kavuk 1 Köhne kolan kuşak 1 Papuş çift 1 Yeşil iskarlet serhaddî 1 Nısf destâr 1 Don ve gömlek ve uçkur çift 2 Köhne makrama 2 Kırmızı ve beyaz velense 2 Kantar-ı vasat 1 Mîzân ve dirhem 1 Saban demiri Tekne 1 Çuval 1 Çizme çift 1 İşbu zikr olunan eşyâ [ve] esvâb beynlerinde müzâyede olunup Mehmed Beşe üzerinde kalmışdır. Yekûn 1750 Doru bârgir 1 Öküz kara sığır 9 İnek kara sığır 1 Yekûn 16000 Bunlar dahi Mehmed Beşe üzerinde kalmışdır. Demir âlâtı ve balta ve kazma kıymet 350 mezbûr Mehmed Beşe üzerinde kalmışdır. Araba aded 1 kıymet 400 Mehmed Beşe üzerinde kalmışdır. An bahâ-i çayır meblağ 800 Mehmed Beşe üzerinde. Cem‘an yekûn 19300 Mehmed Beşe üzerinde. Kütük bir mikdâr, odun bir mikdâr beynlerinde müzâyede olunup zevce üzerinde kalmışdır. meblağ Mezrû‘ buğday Mezrû‘ alef Mezrû‘ kaplıca? beynlerinde kalmışdır. Minhâ’l-ihrâcât Berâ-yı techîz ve tekfîn meblağ 3500 Mehr-i müeccel-i zevcetü’l-mezbûre bi şehâdeti Mehmed Bey b. İshak ve Mehmed Efendi b. Nasuh meblağ 4000 Deyn-i müsbet-i zevcetü’l-mezbûre meblağ 3000 Vakf berâ-yı surre-i binâ bi rızâ-i verese meblağ 2000 Resm ve kassâmiyye ve ihzâriyye ve kalemiyye ve harc-ı hüccet meblağ 2000 Yekûn 13500

Şuhûdü’l-hâl: Mehmed Bey b. İshak el-Cündî, Mustafa Çelebi b. İbrahim er-Râcil, Muharrirü’l-hurûf Sâlih Efendi b. Mehmed, Mehmed Efendi imâm-ı mahalle-i mezbûre, Ali Bey müezzin-i mahalle-i mezbûre ve gayruhüm mine’l-hâzırîn.

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 266 - Hüküm no: 273 - Orijinal metin no: [60a-1])﻿

﻿

﻿

274. Hüküm

İbrahim’in vârislerinden hanımı Rahime’nin miras hissesini almak için vekâlet vermesi

Husûs-ı âti’l-beyânı mahallinde ketb ve tahrîr için bi’t-taleb irsâl olunan mevlânâ Sâlih Mehmed Efendi b. Mehmed ol dahi zeyl-i kitâbda muharrerü’l-esâmî olan müslimîn ile medîne-i Hazreti Ebâ Eyyûb el-Ensârî -dâme fî rıdvâni’l-Bârî-’de Nişancı Paşa mahallesinde sâkin iken bundan akdem vefât eden İbrahim b. ( ) menziline varılıp akd-i meclis-i şer‘-i şerîf eylediğinde müteveffâ-yı mezbûrun verâseti zevce-i metrûkesi Rahime bt. ( ) nâm hâtun ile li ebeveyn ammisi oğlu Mehmed Beşe b. Turâbî nâm kimesneye munhasıra olduğu şer‘an zâhir ve müte‘ayyin oldukdan sonra mezbûre Rahime meclis-i ma‘kūd-ı mezkûrda ikrâr-ı tâm ve takrîr-i kelâm edip zevcim mûrisim müteveffâ-yı mezbûr İbrahim’den bi’l-irsi’ş-şer‘î bana isâbet ve intikāl eden rub‘ hisse-i şer‘iyye-i şâyi‘amı mecmû‘-ı muhallefâtına vâzı‘ü’l-yed olan li ebeveyn ammisi oğlu mezbûr Mehmed Beşe’den taleb ve ahz ü kabz ve bana îsâle ve inde’l-hâce lede’l-hükkâmi’l-kirâm -kesserhümullâhü’l-melik- mürâfa‘a ve muhâsamaya ve kabz [ve] îsâle mütevakkıf olduğu umûrun küllîsine işbu râfi‘ü’l-kitâb Abdurrahman Çelebi b. Ahmed’i tarafımdan vekîl ve nâib-i menâb nasb ve ta‘yîn eyledim dedikde ol dahi vekâlet-i mezbûreyi kabûl ve hıdemât-ı lâzımesini edâya müte‘ahhid olmağın vâki‘ü’l-hâli mevlânâ-yı mezbûr mahallinde tahrîr ba‘dehû meclis-i şer‘a [gelip] alâ vukū‘ihî inhâ ve takrîr etmeğin mâ cerâ kayd şüd. Fi’l-yevmi’l-ışrîn min Şa‘bâni’l-mu‘azzam li sene isneteyn ve seb‘în ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Mehmed Efendi el-İmâm, Ali Bey el-Müezzin, Mehmed Bey el-Cündî, Mustafa Çelebi b. İbrahim, Dilâver b. Abdullah ve gayruhüm mine’l-hâzırîn.

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 268 - Hüküm no: 274 - Orijinal metin no: [60a-2])﻿

﻿

﻿

275. Hüküm

Turşucuzâde Hüseyin Çelebi mahallesinden Fâtıma Hatun’un terekesinin mirasçıları arasında taksim edilmesi

Muhallefâtü’l-merhûme Fâtıma Hâtun mâtet min kablin sâkineten bi mahalleti Turşucuzâde Hüseyin Çelebi bi kurbı Pîr[î] Paşa bi kasabati Hasköy min tevâbi‘i kazâ-i Havâss-ı Aliyye tereket zevcen med‘uvven Mehmed Ağa b. Mustafa ve binten kebîreten med‘uvveten bi Ayşe Hâtun bt. Mehmed ve’l-verâsetü munhasıratün beynehümâ vaka‘a’t-tahrîr ve’t-taksîm bi rızâ’ihimâ fi’l-yevmi’s-sâmin aşer min Şevvâli’l-mükerrem li sene isneteyn ve seb‘în ve elf. [Derkenar:] Zikr olunan menzilden ikinci sed üzerinde bir tarafdan Hanes mülkü ve tarafeyni mezbûre Ayşe Hâtun mülk-i mevhûbu ve mülk-i mevrûsu ve bir tarafdan Kâtib Mehmed Efendi mülkü ve ba‘zan tarîk-i hâs ile mahdûd binâlı ve binâsız cem‘an iki bin sekiz yüz kırk zirâ‘ yer ki Mehmed Ağa’nın hissesinden sekiz yüz altmış bir zirâ‘ ziyâdedir, mezbûre Ayşe Hâtun hissesi şerîf olmağla bi’t-terâzî Mehmed Ağa hissesine ta‘yîn olunup hüccet-i şer‘iyye olunmuşdur. Sah]. Dâhiliye ve hâriciyye fevkānî ve tahtânî sed ve kemerler üzre mebnî menzil der mahalle-i mezbûre. Menzili mezbûru hâssa mi‘mârlardan Üstâd Ali Beşe zeyl-i defterde muharrerü’l-esâmî müslimîn ile misâha eylediğinde binâ ma‘a zemîn cem‘an zirâ‘, 1579, minhâ hissetü’z-zevc, 395, minhâ hissetü’l-bint, 1184, binâsız arsa-i sırfa cem‘an zirâ‘, 6335, minhâ hissetü’z-zevc, 1584, minhâ hissetü’l-bint, 4751. Beledî döşek aded 3 kıymet 800 Alaca döşek aded 2 kıymet 500 Minder kılıfı aded 8 kıymet 3080 Orta Selânik keçesi cedîd aded 1 kıymet 1600 Köhne Selânik orta keçesi aded 2 kıymet 1000 Yan keçesi Selânik aded 2 kıymet 300 Sagīr Acem keçesi aded 2 kıymet 300 Kırmızı yan velensesi aded 2 kıymet 700 Sarı velense aded 1 kıymet 130 Köhne mak‘ad aded 1 kıymet 100 Yemeni perde aded 1 kıymet 100 Alaca Mısır perdesi aded 1 kıymet 70 Beyaz tiftik kebe aded 1 kıymet 320 Zincir yastık, def‘a 13 aded 10, fî 180 kıymet 1800, 1900 Köhne beledî yastık aded 4, fî 80 kıymet 320 Yeşil sandal yorgan ma‘a çarşaf aded 1 kıymet 200 Münakkaş yorgan ma‘a çarşaf aded 1 kıymet 180 Yemeni yorgan ma‘a çarşaf aded 9 kıymet 1500 Def‘a tefarük yorgan aded 4 kıymet 1300 Alaca sandal yorgan ma‘a çarşaf aded 1 kıymet 250 Yeşil kumaş yorgan kıymet 300 Köhne çatma yorgan ma‘a çarşaf kıymet 50 Meksûr mertebânî aded 15 kıymet 1000 Meksûr fağfurî tabak aded 3 kıymet 180 Meksûr fağfur kâse aded 1 kıymet 40 Çini kâse aded 1 kıymet 40 Arakan tabak kıymet 1000 Fağfurî kâse aded 1 kıymet 300 Fağfurî fincan aded 2 kıymet 120 Köhne seccâde aded 3, ikisi 240, 500 kıymet 740 Hurda ağaç sandık aded 2 kıymet 100 Kaba sandık aded 1 kıymet 40 Mum iskelesi ceviz kıymet 60 Yemeni yastık aded 3 kıymet 300 Yeşil sansar kürk aded 1 kıymet 2500 Al sandal kaplı kakum kürk aded 1 kıymet 2200 Mâ’î sandal kaplı samur Beç kürk aded 1 kıymet 900 Al kutnî kaplı samur kürk aded 1 kıymet 1620 Beyaz döşek çarşafi aded 2 kıymet 50 Köşe mak‘ad kutnî aded 1 kıymet 300 Beyaz minder çarşafi aded 6 kıymet 300 Alaca döşek çarşafi aded 2 kıymet 140 Sarı mak‘ad aded 1 kıymet 600 Neftî sof ferâce aded 1 kıymet 1000 Alaca sandal kaftan aded 1 kıymet 500 Mâ’î telli kaftan aded 1 kıymet 1400 Beyaz kutnî kaftan aded 1 kıymet 1050 Alaca kutnî kaftan aded 1 kıymet 700 Alaca sandal zıbın aded 1 kıymet 130 Ateşî atlas entari aded 1 kıymet 550 Kenarlı gömlek aded 2 kıymet 600 Acem yemeni perde aded 1 kıymet 300 Kırmızı münakkaş bohça aded 1 kıymet 300 Hezâr pâre bohça aded 2 kıymet 600 Kutnî bohça ve kahve makrama kıymet 170 Bogasi bohça aded 1 kıymet 25 Fener gömleği munakkaş aded 1 kıymet 60 Alaca hurda bohça aded 2 kıymet 30 Beyaz döşek çarşafi aded 1 kıymet 50 Beyaz Mısır çarşafi aded 1 kıymet 250 Münakkaş sofra aded 1 kıymet 300 Beyaz peşkir aded 1 kıymet 130 Mükemmel hamam rahtı aded 1 kıymet 350 Baş makrama aded 1 kıymet 60 Âyine-i kebîr ve sagīr aded 1 kıymet 4000 Yemeni bohça aded 1 kıymet 40 Yeşil ve beyaz kılabdanlı makrama aded 2 kıymet 500 Yemeni makrama aded 2 kıymet 25 Hurda makrama ve bohça aded 2 kıymet 20 Peçe-i siyâd aded 1 kıymet 360 Münakkaş bohça aded 3 kıymet 250 Bogasi köhne mak‘ad aded 4 kıymet 250 Def‘a beyaz döşek çarşafi kıymet 180 Minder kılıfı sagīr aded 3 kıymet 270 Kırmızı Bursa yasdığı aded 2 kıymet 500 Kılabdanlı püskül aded 2 kıymet 200 Altın raht kuşak 48 miskāl, fî 250 kıymet 12096 Eski saçak [kıymet] 500 150 Yekûn 650 Mücevher bilezik çift 1 kıymet 27000 Zümrüd küpe pâye aded 3 kıymet 2000 Zümrüd yüzük aded 1 kıymet 3000 Altın mühür aded 1 kıymet 275 Sîm yüzük şekl-i tılsım aded 4 kıymet 70 Mercan ve kalembeg tesbih kıymet 200 Sırmalı ocak yaşmağı aded 1 kıymet 800 Çengel kuşak aded 1 kıymet 400 Tehnâyî? tas aded 1 kıymet 66 Köhne kaliçe aded 2 kıymet 500 Köhne mâî velense aded 2 kıymet 150 Köhne zîlî ma‘a velense kıymet 100 Köhne orta keçe aded 1 kıymet 300 Köhne yan keçe aded 1 kıymet 200 Siyah ve mâî keçe kıymet 60 Havan ma‘a deste kıymet 200 Tencere ve sahan ve sâir bakır evânîsi 116 kıyye, fî 80 kıymet 9040 Def‘a sini-i cedîd aded 1 kıymet 230 Pirinç sini aded 1 kıymet 250 Köhne kaliçe aded 1 kıymet 100 Keçe-i kebîr ve hırdavat ve bakır firâş kıymet 450 [61a] Misk kıymet 500 Altın düğme aded 8 kıymet 3960 Arakiyye 1 aded kıymet 160 ......? aded 1 kıymet 140 Mehr-i müeccel der zimmeti zevc Mehmed Ağa meblağ 25000 Yekûn 128947 Minhâ Hissetü’z-zevci’l-mezbûr kıymet 31237 Hissetü’l-binti’l-mezbûre kıymet 96711 İşbu defterde olan eşyâdan zevc-i mezbûr Mehmed Ağa hissesi için aldığı eşyâdır ki bahâlarıyla zikr olunur Döşek aded 1 kıymet 300 Yorgan aded 2 kıymet 550 Yemeni yorgan kıymet 300 Ferâce kıymet 600 Kutnî kaftan kıymet 700 Baş makrama kıymet 60 Yemeni yastık kıymet 600 Köhne kaliçe kıymet 500 Zîlî kıymet 100 Siyah yan keçesi kıymet 60 Sini kıymet 240 Döşek çarşafi kıymet 180 Kuşak kıymet 140 Arakiyye kıymet 160 Zümrüd yüzüğü kıymet 3000 Yekûn 7490. Ve zevc-i mezbûr zimmetinde olan mehr-i müeccel bi ikrâr hod meblağ 25000 Techîz ve tekfîn zevc üzerine olmağla zimmetinde olan meblağ 2200 Cem‘an yekûn 34690 Mezbûr Mehmed Ağa zimmetine hissesinden fazla iki bin dört yüz elli üç akçe geçmekle meblağ-ı mezbûru mezbûre Ayşe Hâtun’a edâ ve teslîme tenbîh şüd. Müteveffât-ı mezbûrenin düyûnudur ki vârislerin ikrârları ve rızâlarıyla tahrîr olunup alâ kadri hisesihim edâ edeceklerdir. Sah. Kasımpaşalı’dan alınan guruş fî 120 13 guruş Tülbentçiye guruş fî 110 9 guruş Kiraye kaftan bahâsından Meblağ 1100 Def‘a kirâye kusûr Meblağ 200 Def‘a kirâye kürk kabı bahâsından Meblağ 700 Def‘a kirâye bürüncek bahâsından Meblağ 450 Hüsrev oğluna deyn ma‘a murâbaha riyâlî guruş fî 110 52 guruş Deli Sefer’e deyn Meblağ 250 Yorgancıya deyn Meblağ 120 Gömeç balı Meblağ 85 Yekûn 11220

Şuhûdü’l-hâl: Fahrü’l-akrân Mehmed Ağa b. Pîrî, Bayram Ağa b. Ali, Hüseyin Efendi [b.] Ahmed, es-Seyyid Bayram Ağa el-Cündî, Sinan Ağa b. Hasan, Mehmed Çelebi b. Hasan, Ali Efendi el-İmâm, Hasan Bey b. Ali, Ahmed Ağa b. Zünnûn, Ahmed Ağa b. Ali, Receb Kethüdâ Bey, Ali Çelebi b. Hızır, Hasan b. Ali ed-Dellâl ve gayruhüm mine’l-hâzırîn.

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 269 - Hüküm no: 275 - Orijinal metin no: [60b-1])﻿

﻿

﻿

276. Hüküm

Saraylı Ayşe Hatun’un eski hizmetkârı Halil b. Kasım’da alacağının olduğu

Medîne-i Hazreti Ebâ Eyyûb el-Ensârî -dâme fî rıdvâni’l-Bârî-’de vâki‘ merhûm Ahmed Dede mahallesinde sâkine Ayşe Hâtun bt. Abdullah nâm saraylı meclis-i şer‘-i hatîr-i lâzımü’t-tevkīrde sâbıkan hizmetkârı olan Halil b. Kasım mahzarında üzerine da‘vâ ve takrîr-i kelâm edip işbu orta boylu açık kaşlı Rûsiyyetü’l-asl Zülfikar bt. Abdullah nâm bâkire mülk câriyem bahâsından on altı bin akçe ve Manisalı Yanos nâm zimmî zimmetinde olan dokuz bin akçeden ba‘de küllin üç bin akçe ki cem‘an on dokuz bin akçe hakkım olup hâlâ mezbûr Halil’den taleb eylediğimde teslîmden imtinâ‘ eder suâl olunup alıverilmesi matlûbumdur deyicek gıbbe’s-suâl merkūm Halil cevâbında fi’l-vâki‘ müdde‘iye-i mezbûre Ayşe Hâtun’a minvâl-i muharrer üzre mârrü’z-zikr câriye bahâsından on altı bin akçe ve Manisalı Yanos nâm zimmîden ahz ü kabz eylediğim ba‘de külli hesâb üç bin akçe ki cem‘an on dokuz bin akçe zimmetimde lâzımü’l-edâ ve vâcibü’l-kazâ deynim vardır deyû bi tav‘ihî ikrâr ve i‘tirâf etmeğin ikrârı mûcebince meblağ-ı mezbûr on dokuz bin akçeyi müdde‘iye-i mezbûre Ayşe Hâtun’a edâ ve teslîme merkūm Halil ilzâm olunup mâ hüve’l-vâki‘ bi’t-taleb ketb olundu. Fi’l-yevmi’r-râbi‘ ve’l-ışrîn min Zilka‘deti’ş-şerîfe li sene isneteyn ve seb‘în ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Ebûbekir Efendi b. Ali el-Kadı, Hamza Efendi nâib-i recül, Mehmed Beşe Çukadâr b. Mustafa, Hüseyin b. Hasan el-Muhzır ve gayruhüm mine’l-hâzırîn.

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 275 - Hüküm no: 276 - Orijinal metin no: [61a-1])﻿

﻿

﻿

277. Hüküm

Ahmed Beşe’nin kaçak kölesi Şâhin b. Abdullah’ın mirasçılara ait olduğu

Medîne-i Hazreti Ebâ Eyyûb el-Ensârî -dâme fî rıdvâni’l-Bârî-’de vâki‘ Zeyneb mahallesinde sâkin iken bundan akdem fevt olan Ahmed Beşe nâm müteveffânın verâseti zevce-i metrûkesi Müferrah bt. Abdullah nâm hâtun ile sulbî sagīr oğlu Mehmed’e munhasıra olduğu şer‘an zâhir ve müte‘ayyin oldukdan sonra mezbûre Müferrah kendi tarafından asâleten ve sadrî oğlu mezbûr Mehmed’in tesviye-i umûru için kıbel-i şer‘den mansûbe vasî olmağla vesâyeten meclis-i şer‘de işbu orta boylu açık kaşlı elâ gözlü Rûsiyyü’l-asl Şâhin b. Abdullah nâm şâbb-ı âbık mahzarında üzerine takrîr-i da‘vâ edip mezbûr Şâhin bundan akdem zevcim müteveffâ-yı mezbûr Ahmed Beşe’nin abd-i memlûkü olup fevt olmazdan bir sene mukaddem müteveffâ-yı mezbûrun mülkünden ibâk etmiş idi. Zevcim müteveffâ-yı mezbûr Ahmed Beşe fevt olmağla mezbûr Şâhin bi’l-irsi’ş-şer‘î bana ve sadrî oğlum mezbûr Mehmed’e isâbet ve intikāl etmişdir hâlâ suâl olunup takrîri tahrîr olunmak bi’l-asâle ve bi’l-vesâye matlûbumdur dedikde gıbbe’s-suâl merkūm Şâhin cevâbında fi’l-hakīka hâl bast ve tahrîr olunduğu minvâl-i muharrer üzre olup ben müdde‘iye-i mezbûrenin zevci müteveffâ-yı merkūm Ahmed Beşe’nin abd-i memlûkü olup fevt olmazdan bir sene mukaddem müteveffâ-yı mezbûrun mülkünden ibâk eylemişimdir hâlâ müteveffâ-yı mezbûr Ahmed Beşe’nin abd-i memlûküyüm deyû rıkkını bi tav‘ihî ikrâr ve i‘tirâf etmeğin mûcebince mevsûf-ı mezbûr Şâhin’in rıkkına ba‘de’l-hükm mâ cerâ bi’l-ibtigā sebt-i imlâ olunup yed-i tâlibe vaz‘ ve i‘tâ olundu. Fi’l-yevmi’s-sânî ve’l-ışrîn min Zilka‘deti’ş-şerîfe li sene isneteyn ve seb‘în ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Fahrü’l-müderrisîni’l-kirâm Mustafa Efendi b. el-Hâc Hasan Efendi, Solak Ali Bey b. Halil, Fahrü’l-eimme Hasan Efendi b. Mehmed, çukadâr Ali Beşe, Hüseyin Çelebi b. Hasan, Mehmed Çelebi b. Ahmed ve gayruhüm mine’l-hâzırîn.

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 275 - Hüküm no: 277 - Orijinal metin no: [61b-1])﻿

﻿

﻿

278. Hüküm

Zal Mahmud Paşa Vakfı’na ait odaya eklenen şahnişinin yıkılması

Husûs-ı âti’l-beyânın mahallinde tahrîri iltimâs olunmağın savb-ı şerî‘at-ı mutahharadan mevlânâ Eyüb Efendi b. Mehmed irsâl olunup ol dahi hâssa mi‘mârlarından Üstâd Şaban b. Veli ve zeyl-i kitâbda muharrerü’l-esâmî olup ebniye ve sukūf ahvâline vukūf ve şu‘ûru olan cemâ‘at-i müslimîn ile medîne-i Hazreti Ebâ Eyyûb el-Ensârî -dâme fî rıdvâni’l-Bârî-’de vâki‘ Zal Mahmud Paşa câmi‘-i şerîfi mukābelesinde yine mûmâ-ileyh Zal Paşa evkāfı’ndan olup câmi‘-i mezbûr imâmına meşrûta olan zikri âtî odaya varılıp evkāf-ı mezbûre mütevellîsi kāimmakāmı olan Arabzâde Mehmed Efendi b. Mehmed mahzarında akd-i meclis-i şer‘-i şerîf olundukda, hâlâ câmi‘-i mezbûrede imâm-ı evvel olup oda-i mezkûrede sâkin olan Ömer Efendi b. ( ) iki tarafdan câr-ı mülâsıkları olan râfi‘ayi’l-kitâb el-Hâc Abdullah Çelebi b. İbrahim el-Müezzin ve Ahmed Bey b. ( ) nâm kimesneler meclis-i ma‘kūd-ı mezkûrda, imâm-ı merkūm Ömer Efendi mahzarında üzerine her biri takrîr-i da‘vâ edip mezbûr Ömer Efendi’nin meşrûtiyyet üzre sâkin ve mutasarrıf olduğu işbu odanın bundan akdem mutasarrıfı olan Mi‘mâr Musli Çelebi işbu üç direk üzerinde mebnî şehnişîni ihdâs edip lâkin mârrü’z-zikr şehnişînin iki tarafında olan pencerelerinin evkāf-ı mezbûreden olup hâlâ bizim sâkin ve mutasarrıf olduğumuz odaların makarr-ı nisvân olan mahallerine havâlesi olmağın havâleni def‘ eyle deyû mukaddemâ mezbûr Ömer Efendi’ye nice def‘a tenbîh eylediğimizde mütenebbih olmamışdır el-hâletü hâzihî müşâhede ve mu‘âyene olunup havâle-i mezkûreyi def‘ etmek üzre merkūm Ömer Efendi’ye kıbel-i şer‘den tenbîh olunmak matlûbumuzdur dediklerinde mi‘mâr-ı mezbûr mahalli merkūma nazar ve misâha ve takvîm eylediğinde zikr olunan şehnişînin iki tarafında olan pencerelerinin mezbûrân el-Hâc Abdullah Çelebi ve Ahmed Bey’in odalarına havâlesi olduğundan mâ‘adâ mârrü’z-zikr şehnişîn üç zirâ‘ tarîk-i âm üzerinde üç direk üzerine binâ ihdâs olunduğu mukarrer ve muhakkak olmağın minvâl-i muharrer üzre olan şehnişînlerin kal‘ ve ref‘i bâbında emr-i şerîf-i âlîşân vârid olmuşdur, zikr olunan şehnişînin kal‘i lâzımdır deyû mi‘mâr-ı mezbûr haber vermeğin vâki‘ü’l-hâli mevlânâ-yı mezbûr kāimmakām-ı mütevellî olan mezbûr Mehmed Efendi muvâcehesinde mahallinde tahrîr, ba‘dehû meclis-i şer‘a gelip alâ vukū‘ihî inhâ ve takrîr etmeğin mâ hüve’l-vâki‘ kayd şüd. Fi’l-yevmi’r-râbi‘ ve’l-ışrîn min Zilka‘deti’ş-şerîfe li sene isneteyn ve seb‘în ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Eyüb Çelebi b. Süleyman, Mustafa Çelebi b. Mehmed el-Müezzin, Mehmed b. Mustafa el-Müezzin, İbrahim b. Ahmed, Mustafa b. Abdülkerim, Ahmed Efendi b. İbrahim, Ali b. İbrahim ve gayruhüm mine’l-hâzırîn.

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 276 - Hüküm no: 278 - Orijinal metin no: [61b-2])﻿

﻿

﻿

279. Hüküm

Çiço çiftliğinde öldürülmüş olan Balaban’ın muayenesi

Havâss-ı Aliyye kazâsına tâbi‘ Topçular nâm karye kurbunda vâki‘ Çiço Çiftliği demekle ma‘rûf çiftliğin mâliki olan râfi‘ü’l-kitâb Süleyman Ağa b. Abdüsselâm meclis-i şer‘a gelip takrîr-i kelâm edip. merhûm ve mağfûrun-leh Sultan Bayezid Hân-ı Velî evkāfı arâzisinden olup sâlifü’z-zikr çiftliğe intimâ ile tahdîd ve tavsîfden müstağnî ile’l-ân taht-ı tasarrufumda olup çiftlik-i mezbûr mukābelesinde olan tarlamda vâki‘ ağıl içinde, işbu târih-i kitâb gecesi Balaban nâm çoban maktûlen hâlik olmuşdur hâlâ taraf-ı şer‘-i kavîmden üzerine varılıp keşf ve tahrîr olunmak matlûbumdur deyicek kıbel-i şer‘-i şerîfden mevlânâ Mehmed Efendi b. Hasan irsâl olunup ol dahi hâlâ Küçük Hâslar’da zâbitü’l-vakt olan Mehmed Beşe nâm râcil ve zeyl-i vesîkada muharrerü’l-esâmî olan müslimîn ile katîl-i mezbûrun üzerine varılıp eser-i cerâhati tefahhus olundukda, fi’l-hakīka merkūm Balaban’ın başında dört yerde nacak yarası ile maktûlen mârrü’z-zikr tarlada ağıl kurbunda mürd olmuş yatar idiği mevlânâ-yı mezbûr zâbit-i mersûm muvâcehesinde mahallinde keşf ve tahrîr, ba‘dehû ma‘an irsâl olunan Mehmed Beşe ile meclis-i şer‘a gelip alâ vukū‘ihî inhâ ve takrîr eylediklerinde mâ vaka‘a bi’t-taleb kayd şüd. Fi’l-yevmi’r-râbi‘ ve’l-ışrîn min Zilka‘deti’ş-şerîfe li sene isneteyn ve seb‘în ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Mustafa Çelebi b. Süleyman, Bereket Beşe b. Abdullah, Süleyman Beşe b. Ahmed, Musa Beşe b. Mehmed, Mahmud Beşe b. Musli, Mehmed Beşe b. Mustafa, Hasan Beşe b. Abdullah ve gayruhüm mine’l-hâzırîn.

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 277 - Hüküm no: 279 - Orijinal metin no: [62a-1])﻿

﻿

﻿

280. Hüküm

Angeliki’nin terekesinden olan bağın mirasçıları tarafından Panayot v. Yani’ye satılması

Husûs-ı âti’l-beyânı mahallinde tahrîr iltimâs olunmağın bi’t-taleb irsâl olunan mevlânâ Sâlih Mehmed Efendi b. Mehmed ol dahi zeyl-i kitâbda muharrerü’l-esâmî olan müslimîn ile Havâss-ı Aliyye kazâsına tâbi‘ Bahçe-i Belgrad nâm karyeye varılıp akd-i meclis-i şer‘ olundukda, yine karye-i mezbûrede sâkin iken bundan akdem hâlik olan Angeliki v. ( ) nâm zimmînin verâseti, sulbî kebîr oğlu Yamandi ve sulbiye kebîre kızları Fotini [ve] Anbarni nâm nasrâniyelere munhasıra olduğu şer‘an zâhir ve müte‘ayyin oldukdan sonra mezbûr Yamandi ve merkūme Fotini asâleten ve mersûme Anbarni tarafından bey‘-i âti’z-zikre ve kabz-ı semene vekîl olup vekâleti Panayot v. Nikola ve Kosta v. Aleksi şehâdetleriyle şer‘an sâbite olan Panayot v. Lanbotona nâm zimmî vekâleten meclis-i şer‘de işbu râfi‘ü’l-vesîka diğer Panayot v. Yani nâm zimmî muvâcehesinde her biri bi’l-asâle ve bi’l-vekâle ikrâr ve takrîr-i kelâm [edip] akd-i âtî sudûruna değin silk-i mülk-i sahîhimde münselik olan emlâkimizden karye-i mezbûrede vâki‘ bir tarafdan Todori bağı ve bir tarafdan Arabacıoğlu çayırı ve bir tarafdan Beruze nâm efrenc bağı ve bir tarafdan tarîk-i âm ile mahdûd zât-ı eşcâr-ı müsmire ve gayr-ı müsmireyi muhtevî mülk bağımı merkūm diğer Panayot’a bin altı yüz nakd-i râyic fi’l-vakt akçeye tarafeynden îcâb ve kabûlü hâvî bey‘-i bâtt-ı sahîh-i kat‘î ile her birimiz bi’l-asâle ve bi’l-vekâle bey‘ ve teslîm eylediğimizde ol dahi vech-i muharrer üzre iştirâ ve tesellüm ve kabz ve kabûl edip semeni olan mezbûrü’n-na‘t bin altı yüz akçeyi tamamen asâleten vekâletim hasebiyle merkūm diğer Panayot yedinden alıp kabz eyledik ba‘de’l-yevm bağ-ı mahdûd-ı mezkûrda vechen mine’l-vücûh alâkamız kalmadı müşterî-i mezbûrun mülk-i mahz-ı müşterâsı ve hakk-ı sarîhidir, keyfe mâ yeşâ’ mutasarrıf olsun dediklerinde gıbbe’t-tasdîki’l-mu‘teber vâki‘ hâli mevlânâ-yı mezbûr mahallinde tahrîr, ba‘dehû meclis-i şer‘a gelip alâ vukū‘ihî inhâ ve takrîr etmeğin mâ hüve’l-vâki‘ kayd şüd. Fi’l-yevmi’r-râbi‘ ve’l-ışrîn min Zilka‘deti’ş-şerîfe li sene isneteyn ve seb‘în ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Fahrü’l-emâsil Mehmed Ağa Zâbit-i karye-i m[ezbûr], el-Hâc İbrahim Efendi Ser-bölük, İsmail Çelebi Râh-ı âbî, Sinan Bey b. Ali, Receb Kethüdâ ve Pandazi Kethüdâ, Paroş v. Andriye, Sakosta v. Yanaki, Todoş v. Yanaki, Andon v. Apostol, diğer Yorgi v. Dimo ve gayruhüm mine’l-hâzırîn.

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 278 - Hüküm no: 280 - Orijinal metin no: [62a-2])﻿

﻿

﻿

281. Hüküm

Palogna bt. Kara’nın evini Yani v. Yorgo’ya satması

Havâss-ı Aliyye kazâsına tâbi‘ Terkos nâhiyesi muzâfâtından Bahçe-i Belgrad nâm karye sâkinelerinden Palogna bt. Kara nâm nasrâniye tarafından bey‘-i câ’i’z-zikri tasdîke vekîl olup mezbûreyi ma‘rifet-i şer‘iyye ile ârifân olan Paroş v. Andriye ve Dimitri v. Panayot nâm zimmîler şehâdetleriyle şer‘an vekâleti sâbite olan Pandazi v. Yorgi nâm zimmî meclis-i şer‘-i hatîr-i lâzımü’t-tevkīrde işbu râfi‘ü’s-sifri’ş-şer‘î Yani v. Yorgo nâm zimmî muvâcehesinde bi’l-vekâle ikrâr ve takrîr-i kelâm edip akd-i âti’z-zikrin sudûruna değin müvekkile-i mezbûrenin emlâkinden olup karye-i mezbûrede vâki‘ bir tarafdan Fotini nâm nasrâniye mülkü ve bir tarafdan Aleksi mülkü ve bir tarafdan Yorgo nâm zimmî mülkü ve taraf-ı âharı tarîk-i âm ile mahdûd iki bâb tahtânî odaları ve bir dip asma eşcârıyla bir dip ayva eşcârı ve bir mikdâr arsayı müştemil mülk menzilimi cümle tevâbi‘ ve levâhıkı ile merkūm Yani’ye üç bin nakd-i râyic fi’l-vakt akçeye tarafeynden îcâb ve kabûlü hâvî bey‘-i bâtt-ı kat‘î ile bey‘ ve teslîm, ol dahi minvâl-i muharrer üzre iştirâ ve tesellüm ve kabz ve kabûl eyleyip semeni olan mezbûrü’n-na‘t üç bin akçeyi merkūm Yani yedinden tamamen alıp kabz eyledim ba‘de’l-yevm menzili mahdûd-ı mezkûrda benim vechen mine’l-vücûh alâka ve medhalim yokdur, merkūm Yani’nin mülk-i müşterâsıdır, keyfe mâ yeşâ’ mutasarrıf olsun dedi [62b] deyû bi’l-vekâle ikrâr etmeğin vekîl-i mezbûrun minvâl-i meşrûh üzre cârî ve sâdır olan ikrârını mezbûr Yani vicâhen ve şifâhen tasdîk ve tahkīk edicek mâ hüve’l-vâki‘ bi’t-taleb kayd şüd. Fi’l-yevmi’s-sâbi‘ ve’l-ışrîn min Zilka‘deti’ş-şerîfe li sene isneteyn ve seb‘în ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Ramazan Beşe b. Davud nalband, Kara Süleyman Beşe b. Mehmed nalband, çukadâr Ali Beşe, Mehmed Çelebi b. Ahmed ve Andon v. Apostol, İsafto v. Yanaki, Dimitri v. Yorgi, Palaş v. Siyavuş ve gayruhüm mine’l-hâzırîn.

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 278 - Hüküm no: 281 - Orijinal metin no: [62a-3])﻿

﻿

﻿

282. Hüküm

Mehmed b. Abdullah’ın parmağını kestiği Emetullah bt. Ali’ye diyet vermesi

Havâss-ı Aliyye kazâsı tevâbi‘inden Terkos nâhiyesine tâbi‘ Su Nâzırı karyelerinden Çiftalan nâm karyede sâkine bâ‘isetü’l-kitâb Emetullah bt. Ali nâm hâtun meclis-i şer‘-i kavîm-i lâzımü’t-tekrîmde yine karye-i mezbûrda sâkin olup akrabâsından olan Mehmed b. Abdullah nâm kimesne mahzarında üzerine da‘vâ ve takrîr-i kelâm edip târih-i kitâbdan on gün mukaddem ben karye-i mezbûrede vâki‘ menzilimde kendi hâlimde dururken mezbûr Mehmed beni harbe ile darb ve sol elimin sırça parmağını kat‘ ve yanında olan parmağımı dahi mecrûh edip amelden koymuşdur, hâlâ suâl olunup mûcebi icrâ olunmak matlûbumdur deyicek mecrûha-i mezbûrenin cerâhatine nazar olundukda, fi’l-vâki‘ sol elinin serçe parmağı kat‘ olunduğundan mâ‘adâ sırça parmağı yanında olan parmağı dahi mecrûh idiği mukarrer ve muhakkak olmağın timar eden cerrâhlardan suâl olundukda, fi’l-vâki‘ amelden kalmışdır deyû haber vermeğin vâki‘ hâl cârih-i merkūm Mehmed’den suâl olundukda, fi’l-vâki‘ mecrûha-i mezbûreyi târih-i mezbûrda vech-i muharrer üzre harbe ile darb ve parmaklarını kat‘ eylemişimdir deyû bi tav‘ihî ikrâr ve i‘tirâf etmeğin kütüb-i fıkhiyye-i mu‘teberâtda, ve fî küllî usbu‘in mine’l-esâbi‘i’l-yedeyn evi’r-ricleyn öşrü’d-diyet deyû mastûr ve mukayyed bulunmağın cârih-i mezbûrun ikrârı mûcebince mecrûha-i mezbûrenin her parmağı için öşr-i diyete hükm olunup mâ hüve’l-vâki‘ bi’t-taleb kayd şüd. Fi’l-yevmi’s-sâlis ve’l-ışrîn min Zilka‘deti’ş-şerîfe li sene isneteyn ve seb‘în ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Hasan Çelebi tâbi‘-i Nâzır Ağa, Sefer Çelebi b. Ramazan, el-Hâc Hüseyin b. Hasan, Mehmed Çelebi b. Musli, Mehmed Çelebi b. Ömer ve gayruhüm mine’l-hâzırîn.

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 279 - Hüküm no: 282 - Orijinal metin no: [62b-1])﻿

﻿

﻿

283. Hüküm

Yani v. Franko’nun vârislerinin miras işlemlerini yapmak üzre Dimo v. Franko’ya vekâlet vermeleri

Vilâyet-i Rumeli’nde Gerbeniş kazâsına tâbi‘ İstarye nâm karye sükkânından olup bundan akdem medîne-i Ebâ Eyyûb el-Ensârî -dâme fî rıdvâni’l-Bârî-’de vâki‘ Çömlekçiler çarşısında mütemekkin iken mürd olan Yani v. Franko nâm hâlikin verâseti, zevce-i metrûkesi Kali bt. Mihal nâm nasrâniye ile vâlidesi İstamo bt. ( ) nâm nasrâniyeye ve sulbiye kızları İstamo ve Kogo nâm sagīrelere munhasıra idiği şer‘an zâhir ve müte‘ayyin oldukdan sonra merkūmetân İstamo ve Kogo taraflarından husûs-ı câ’i’z-zikri taleb ve da‘vâya ve sulh ve ibrâya vekîl olan işbu râfi‘ü’s-sifri’ş-şer‘î hâlik-i mezbûrun li ebeveyn karındaşı Dimo v. Franko nâm zimmî vech-i âtî üzre da‘vâ-yı sahîha-i şer‘iyye ile mesbûk istişhâd-ı şer‘î sudûrundan sonra karye-i mezbûre sâkinlerinden Yorgi v. Keretsi ve Yani v. Panayot nâm zimmîler mahalli cerh ve ta‘dîle li ecli’ş-şehâde hâzırân olup her biri edâ-i şehâdet-i şer‘iyye edip medîne-i mezbûrede mütemekkin iken mürd olan merkūm Yani’nin eyâdî-i nâsda olan hakkını da‘vâ ve taleb ve ahz ü kabza ve lede’l-hükkâmı zevi’l-ihtirâm mürâfa‘a ve muhâsamaya ve şer‘an zuhûr eden hisselerini ahz ü kabza ve kendilere îsâle ve ahz ü kabz ve îsâl mütevakkıf olduğu umûrun küllîsine müsteşhid-i mezbûr Dimo’yu bizim huzûrumuzda taraflarından vekîl ve nâib-i menâb nasb ve ta‘yîn eylediklerinde ol dahi vekâlet-i mezbûreyi kabûl ve hıdemât-ı lâzımesini edâya müte‘ahhid olmuşdur. Biz bu husûsa bu vech üzre şâhidleriz, şehâdet dahi ederiz deyû her biri edâ-i şehâdet-i şer‘iyye eylediklerinde merkūmânın şehâdetleri makbûle olmağın mâ hüve’l-vâki‘ bi’t-taleb kayd şüd. Fi’l-yevmi’s-sâdis ve’l-ışrîn min Zilka‘deti’ş-şerîfe li sene isneteyn ve seb‘în ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Hüseyin Muhzır, Mehmed Beşe Çukadâr, Mehmed b. Ahmed Muhzır, Hasan b. Abdullah muhzır ve Dimo v. Todori, Dimo v. Yorgi, Keretsi v. İstati, Yorgi v. İstati, Yani v. Panayot ve gayruhüm mine’l-hâzırîn.

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 280 - Hüküm no: 283 - Orijinal metin no: [62b-2])﻿

﻿

﻿

284. Hüküm

Düğmecibaşı mahallesinden Ahmed’in vârislerinin miras hisselerini satmaları

Medîne-i Hazreti Ebâ Eyyûb el-Ensârî -dâme fî rıdvâni’l-Bârî-’de Düğmecibaşı mahallesinde sâkin iken bundan akdem vefât eden Ahmed b. ( ) nâm müteveffânın verâseti zevce-i metrûkesi Elif bt. ( ) nâm hâtun ile sulbî kebîr oğlu Mahmud Çelebi’ye ve sulbiye kebîre kızı İsmihan’a munhasıra olduğu şer‘an zâhir ve menzili âti’z-zikr beynlerinde iktisâm olundukda, tashîh-i mes’eleleri bi hasebi’l-ferâ’iz yirmi dört sehmden farz ve i‘tibâr olunup sihâm-ı mezkûreden üç sehmi mezbûre Elif’e ve on dört sehmi merkūm Mahmud’a ve yedi sehmi mezbûre İsmihan’a isâbet ve intikāl eylediği müte‘ayyin oldukdan sonra merkūm Mahmud kendi tarafından asâleten ve vâlidesi mezbûre tarafından hisse-i âti’z-zikri bey‘ ve kabz-ı semene vekîl olup Ali b. Abdullah ve Hasan b. Şaban el-ârifân bi zâtihâ bi’l-ma‘rifeti’ş-şer‘iyye şehâdetleri ile vekâleti sâbite olmağın vekâleten meclis-i şer‘de merkūme İsmihan tarafından tasdîke vekîl olan zevc Ahmed Beşe b. Abdullah mahzarında bi’l-asâle ve bi’l-vekâle ikrâr edip mûrisimiz müteveffâ-yı mezbûrun emlâkinden olup mahalle-i mezbûrede vâki‘ bir tarafdan Mercan vakfı ve bir tarafdan Yusuf Bey mülkü ve bir tarafdan câmi‘-i şerîf haremi ve taraf-ı râbi‘i tarîk-i hâs ile mahdûd iki bâb tahtânî oda ve cüneyne-i zât-ı eşcâr-ı müsmire ve gayr-ı müsmire ve kenîfi müştemil mülk-i mevrûsundan bâlâda tahrîr olunduğu üzre ben hissemi asâleten ve vâlidem mezbûrenin hissesini vekâleten mecmû‘-ı menzili mezkûr beynimizde on iki bin akçe tahmîn olunmağın sekiz bin beş yüz fıddî nakd-i râyic fi’l-vakt akçeye tarafeynden îcâb ve kabûlü hâvî bey‘-i bâtt-ı sahîh-i kat‘î ile hemşîrem müvekkile-i mezbûreye bi’l-asâle ve bi’l-vekâle bey‘ ve teslîm, ol dahi vech-i muharrer üzre iştirâ ve kabûl edip semeni olan meblağ-ı mezbûr bin beş yüz akçesini vâlidem müvekkile-i mezbûre için ve yedi bin akçesini dahi kendim için hemşîrem mezbûreden tamamen alıp kabz edip menzili mezbûrda alâkam kalmadı ba‘de’l-yevm mecmû‘u irsen ve şirâ’en hemşîre-i mezbûrenin mülküdür, keyfe mâ yeşâ’ mutasarrıfe olsun dedikde gıbbe’t-tasdîki’l-mu‘teber, mâ hüve’l-vâki‘ bi’t-taleb ketb olundu. Fî selh-i Şevvâli’l-mükerrem li sene isneteyn ve seb‘în ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Mustafa Efendi el-İmâm, Mehmed Çelebi el-Müezzin, Halil Çelebi b. Haydar, Mahmud Efendi b. ( ) el-Hatîb, Ali Bey b. Mehmed ve gayruhüm mine’l-hâzırîn.

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 281 - Hüküm no: 284 - Orijinal metin no: [63a-1])﻿

﻿

﻿

285. Hüküm

Veli Bey b. Hacı Pîrî’nin terekesinin hak sahiplerine verilmesi

Vilâyet-i Anadolu’da nefs-i kasaba-i Bor’dan işbu râfi‘ayi’l-kitâb Ali Bey b. Hüdâverdi nâm cündî ile Osman b. Mustafa nâm kimesne meclis-i şer‘de medîne-i Hazreti Ebâ Eyyûb el-Ensârî -dâme fî rıdvâni’l-Bârî-’de Mehmed Bey mahallesinde sâkine olup sagīre sadriye kızı Fâtıma’nın tesviye-i umûru için kıbel-i şer‘den mansûb vasî olan Ümmühâni bt. Hızır nâm hâtun mahzarında üzerine her biri takrîr-i da‘vâ edip mezbûre Ümmühâni’nin zevci olup bundan akdem vefât eden Veli Bey b. el-Hâc Pîrî bizim babamız Hüdâverdi ve Mustafa ile li ebeveyn karındaşlar olup mezbûr Veli Bey fevt olmağın verâseti zevcesi mezbûre Ümmühâni ile sulbî mürâhık oğlu Mustafa nâm mecnûna ve sulbiye kebîre kızı Ayşe ve âhar sagīre kızı Fâtıma’ya munhasıra olup kable’l-kısme mecnûn-ı mezbûr Mustafa dahi fevt olmağın verâseti vâlidesi mezbûre Ümmühâni ile li ebeveyn hemşîreleri mezbûretân Ayşe ve Fâtıma’ya ve li ebeveyn ammileri oğulları olduğumuz ecilden bize munhasıra olmuş iken, mezbûre Ümmühâni müteveffâ-yı evvel mezbûr Veli Bey’in mecmû‘-ı muhallefâtına vaz‘-ı yed edip bi hasebi’l-ferâ’iz ve bi hükmi’l-münâsahati’ş-şer‘iyye irsen bize isâbet ve intikāl eden hisse-i şer‘iyye-i şâyi‘alarımızı teslîmden imtinâ‘ eder hâlâ suâl olunup müteveffâ-yı evvel ammimiz merkūm Veli Bey’den oğlu müteveffâ-yı sânî mecnûn-ı merkūm Mustafa’ya irsen isâbet ve intikāl eden hisse-i şer‘iyyesinden bize âid olan hisse-i şer‘iyyelerimizin alıverilmesi matlûbumuzdur dediklerinde gıbbe’s-suâl mezbûre Ümmühâni zevci müteveffâ-yı mezbûrun mecmû‘-ı muhallefâtına vaz‘-ı yedini ikrâr, lâkin müdde‘iyân-ı mezbûrânın vech-i muharrer üzre verâsetlerini inkâr ile cevâb vermeğin müdde‘iyân-ı mezbûrândan müdde‘âlarını mübeyyine beyyine taleb olundukda, udûl-i ricâlden olup fi’l-asl Ulukışla’dan ve hâlâ mahmiye-i İstanbul’da Kumkapı’da Nişancı Paşa mahallesinde sâkin Ebûbekir Beşe b. İbrahim nâm râcil ile Top arabacıları zümresinden Mustafa b. Halil nâm kimesneler li ecli’ş-şehâde makām-ı kazâya hâzırân olup isre’l-istişhâd fi’l-hakīka müteveffâ-yı evvel-i merkūm Veli Bey ile müdde‘iyân-ı mezbûrânın babaları mezbûrân Hüdâverdi ve Mustafa li ebeveyn karındaşlardır, zirâ‘ babaları ismi el-Hâc Pîrî ve anaları ismi Gülpîşe demekle meşhûr Ayşe nâm hâtundur, maskat-ı re’sleri mârrü’z-zikr Bor kasabası a‘mâlinden Ulukışla nâm mahaldir, biz bu husûsa bu vech üzre şâhidleriz, şehâdet dahi ederiz deyû her biri edâ-i şehâdet-i şer‘iyye eylediklerinde gıbbe ri‘âyeti şerâiti’l-kabûl şehâdetleri makbûle olmağın müdde‘iyân-ı mezbûrânın verâsetlerini ba‘de’l-hükm müteveffâ-yı sânî mecnûn-ı mezbûr Mustafa’ya babası müteveffâ-yı evvel merkūm Veli Bey’den isâbet ve intikāl eden hisse-i şer‘iyyesinden müdde‘iyân-ı mezbûrâna bi hükmi’l-münâsahati’ş-şer‘iyye hisselerini edâ ve teslîme muhallefât-ı müteveffâ-yı mezbûra vâzı‘ü’l-yed olan mezbûre Ümmühâni’ye tenbîh-i şer‘î olunup mâ cerâ kayd şüd. Fî 20 min Şevvâl sene 1072.

Şuhûdü’l-hâl: Ali Beşe b. Emrullah, Ahmed Ağa b. Zünnun, Mehmed Efendi b. Mehmed el-Kadı, Mehmed b. Mahmud, Hasan b. Abdullah, Hüseyin b. ( ) Muhzır ve gayruhüm.

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 281 - Hüküm no: 285 - Orijinal metin no: [63a-2])﻿

﻿

﻿

286. Hüküm

Mahmud Beşe b. Hasan’ın evini bey‘ bi’l-istiğlâl yoluyla Mehmed Bey Mahallesi Avârızı Vakfı’na satması

Medîne-i Hazreti Ebâ Eyyûb’da vâki‘ Davud Ağa mahallesinde sâkin Mahmud Beşe b. Hasan mahfil-i şer‘de yine medîne-i mezbûrede vâki‘ Mehmed Bey mahallesi avârızına mevkūfe olan nukūda bi’l-fi‘l mütevellî olan Mehmed Çelebi b. Hasan mahzarında ikrâr ve takrîr-i kelâm edip emlâkimden olup mahalle-i mezbûrede vâki‘ bir tarafdan mekābir-i müslimîn ve bir tarafdan Ayşe Hâtun mülkü ve taraf-ı âharı tarîk-i âm ile mahdûd mülk menzilimi cümle tevâbi‘ ve levâhıkı ile mütevellî-i mezbûra alâ tarîki’l-istiğlâl kırk dokuz riyâlî kebîr guruşa beher guruşu yedişer dirhem olmak üzre dört bin nakd-i râyic fi’l-vakt akçeye bey‘ ve teslîm eylediğimde ol dahi minvâl-i mübeyyen üzre mâl-ı vakf-ı mezbûr ile iştirâ ve tesellüm ve kabz ve kabûl eyleyip semeni olan meblağ-ı mezbûru mütevellî-i mûmâ-ileyh yedinden tamamen alıp kabz eylediğimden sonra yine menzili mahdûd-ı mezkûru ba‘de’t-tahliyyeti’ş-şer‘iyye üç sene tamâmına değin beher senesi altışar yüz akçeden sinîn-i mezbûrda cem‘an bin sekiz yüz akçe icâre ile bana îcâr ve teslîm edip ben dahi minvâl-i meşrûh üzre istîcâr ve tesellüm ve kabz ve kabûl eyledim dedikde gıbbe’t-tasdîki’ş-şer‘î, mâ hüve’l-vâki‘ bi’t-taleb ketb olundu. Fi’l-yevmi’r-râbi‘ aşer min Şevvâl li sene isneteyn ve seb‘în ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Mustafa Efendi b. Mehmed, diğer Mustafa Çelebi b. Abdullah, Tursi?

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 283 - Hüküm no: 286 - Orijinal metin no: [63b-1])﻿

﻿

﻿

287. Hüküm

Mehmed Çelebi b. Davud’un eski gelini Fâtıma bt. Hüseyin’deki alacağı hususunda anlaştıkları

Râh-i âbî tâifesinden Mehmed Çelebi b. Davud mahfil-i kazâda sulbî kebîr oğlu Sâlih Çelebi’nin sâbıkan zevcesi olan hâmiletü’l-kitâb Fâtıma bt. Hüseyin nâm hâtun mahzarında ikrâr ve takrîr-i kelâm edip zevcem iken bundan akdem fevt olan Sâime Hâtun’dan bana ve sulbî kebîr oğlu oğlum merkūm Sâlih Çelebi’ye ve sadriye sagīre kızı kızım Fâtıma’ya bi’l-irsi’ş-şer‘î isâbet ve intikāl eden hâzıre bi’l-meclis Ferah nâm câriyemizi kendim asâleten ve kızım sagīre-i mezbûrenin dahi tesviye-i umûru için kıbel-i şer‘den mansûb vasî olmağın vesâyeten ve oğlum mezbûr Sâlih Çelebi dahi asâleten târih-i kitâbdan bir buçuk sene mukaddem merkūme Fâtıma’ya oğlum mezbûrun taht-ı nikâhında iken on dört bin akçeye bey‘ ve teslîm eylediğimizde ol dahi vech-i muharrer üzre iştirâ ve tesellüm ve kabz ve kabûl edip semeni olan meblağ-ı mezbûrdan on bir bin beş yüz akçesini yedinden alıp kabz edip bâkī iki bin beş yüz akçesini kable’l-edâ oğlum mezbûr ile muhâla‘a eyleyip zimmetini ibrâ-i cemî‘-i de‘âvî etmeğin oğlum mezbûr Sâlih Çelebi dahi mezbûrenin zimmetini tezevvücüne müte‘allik âmme-i de‘âvîden ve meblağ-ı bâkīden kendi hissesine isâbet eden bin iki yüz elli akçe da‘vâsından ibrâ ve iskāt etmeğin ben dahi meblağ-ı bâkī bin iki yüz elli akçeden altı yüz yirmi beş akçe rub‘ hissemi asâleten ve kızım mezbûrenin hissesine isâbet eden altı yüz yirmi beş akçeyi dahi vesâyeten mezbûre Fâtıma’dan taleb ve da‘vâ eylediğimde mezbûre Fâtıma dahi sâlifü’z-zikr câriyemi on bin akçeden ziyâdeye iştirâsını inkâr ile cevâb vermeğin benden ziyâdeye bey‘imi mübeyyine beyyine taleb olundukda ityân-ı beyyineden izhâr-ı acz ile istihlâf eylediğimde mezbûre Fâtıma’ya mârrü’z-zikr câriyeyi on dört bin akçeye iştirâ ve kabûl etmediğine yemîn teklîf olundukda, ol dahi yemînden nükûl etmeğin zikr olunan bin iki yüz elli akçenin edâsına hükm-i hâkim-i lâhık olmuş idi el-hâletü hâzihî meblağ-ı mezbûru bi’l-asâle ve bi’l-vesâye mezbûre Fâtıma yedinden tamamen alıp kabz edip mezbûre ile vechen mine’l-vücûh ve sebeben mine’l-esbâb da‘vâ ve nizâ‘ım kalmadı ba‘de’l-yevm mazmûn-ı kitâba muhâlif bi’z-zât ve yâhud bi’l-vekâle da‘vâ ve nizâ‘ım zuhûr ve sudûr ederse lede’l-hükkâmi’l-kirâm mesmû‘a ve makbûle olmasın deyicek gıbbe’t-tasdîki’l-mu‘teber mezbûr Sâlih Çelebi meclis-i mezbûrda fi’l-hakīka zikr olunan câriye semeninden benim hisseme isâbet eden bin iki yüz elli akçe da‘vâsından sâbıkan zevcem olan mezbûre Fâtıma’nın zimmetini hîn-i muhâla‘ada ibrâ eylemişdim deyicek gıbbe’t-tasdîk ve’t-taleb, mâ cerâ bi’l-ibtigā sebt olundu. Fi’l-yevmi’l-ışrîn min Şevvâli’l-mükerrem li sene isneteyn ve seb‘în ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: İlyas Efendi b. Mehmed, Hüseyin b. Hasan, Sâlih Çelebi b. Mehmed, Ali Çelebi b. ( ) el-Hallâk, Abdülaziz Çelebi b. Sinan, Mehmed Çelebi b. Yusuf, Dilâver Muhzır, Mehmed Muhzır, Hasan Muhzır, Ali Beşe Çukadâr ve gayruhüm mine’l-hâzırîn.

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 283 - Hüküm no: 287 - Orijinal metin no: [63b-2])﻿

﻿

﻿

288. Hüküm

Hâkimin Hüseyin b. Ömer adlı küçüğe vasî atadığı

Hâkim, Sâliha bt. Himmet nâm hâtunu, medîne-i Hazreti Ebâ Eyyûb el-Ensârî -dâme fî rıdvâni’l-Bârî- mahallâtından Zeyneb Hâtun mahallesinde sâkin iken bundan akdem vefât eden Ömer nâm zevciyle müşterek oğulları Hüseyin nâm sagīrin hıfz-ı ahvâli ve merhûm babasından irs-i şer‘le kendisine intikāl eden emvâlin zabtı için rüşd ve hadd-i bülûğuna kadar vasî nasb etti. O da vesâyet-i mezbûreyi kabûl edip hizmeti lâzımesini edâyı ta‘ahhüd etti. Cerâ zâlike ve hurrire fi gurreti Zilka‘deti’ş-şerîfe min şühûri sene isneteyn ve ve seb‘în ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Mehmed Efendi Kiremitçi Ahmed mahallesi imâmı, Mustafa Ağa b. Hasan, Hamza Efendi Nâib, Mehmed Çavuş b. Hasan ve gayruhüm mine’l-hâzırîn

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 284 - Hüküm no: 288 - Orijinal metin no: [63b-3, Arapça])﻿

﻿

﻿

289. Hüküm

Sâliha bt. Himmet’in vefat eden kocasının kız kardeşinin oturduğu oda hususundaki davasının reddi

Medîne-i Hazreti Ebâ Eyyûb el-Ensârî -dâme fî rıdvâni’l-Bârî-’de Zeyneb mahallesinde sâkine Gülizar bt. Müstecab nâm hâtun mahfil-i kazâda li ebeveyn karındaşı olup bundan akdem vefât eden Ömer b. Müstecab nâm müteveffânın zevce-i metrûkesi ve sulbî sagīr oğlu Hüseyin’in tesviye-i umûru için kıbel-i şer‘den mansûb vasîsi olan Sâliha bt. Himmet nâm hâtun mahzarında üzerine takrîr-i da‘vâ edip karındaşım müteveffâ-yı mezbûr hâl-i hayâtında mahalle-i mezbûrede vâki‘ lede’l-ahâlî ve’l-cîrân ma‘lûmetü’l-hudûd mülk menzilini iştirâ eylediğinde menzili mezbûrun cânib-i kıbelîsinde vâki‘ bir bâb tahtânî odasını bana iki bin nakd-i râyic fi’l-vakt akçeye tarafeynden îcâb ve kabûlü hâvî bey‘-i bâtt-ı sahîh-i şer‘î ile bey‘ ve teslîm ve kabz-ı semen edip ben dahi vech-i muharrer üzre iştirâ ve tesellüm ve kabz ve kabûl edip ile’l-ân mârrü’z-zikr odaya ben mutasarrıfe iken hâlâ vasiyy-i mezbûr benim mârrü’z-zikr odaya mülkiyyet üzre tasarrufuma mâni‘ olur, suâl olunsun deyicek gıbbe’s-suâl ve akībe’l-inkâr müdde‘iye-i mezbûreden müdde‘âsını mübeyyine beyyine taleb olundukda, udûl-i ricâlden mahalle-i mezbûrede sâkin Mehmed Beşe b. İsmail ve Düğmeci mahallesi sâkinlerinden Hüseyin b. Ramazan nâm kimesne li ecli’ş-şehâde makām-ı kazâya hâzırân olup istişhâd olunduklarında, fi’l-hakīka müteveffâ-yı mezbûr Ömer hâl-i hayâtında mülk-i müşterâsı olan menzilin cânib-i kıbelîsinde vâki‘ bir bâb tahtânî odayı hemşîrem mezbûre Gülizar’a iki bin fıddî nakd-i râyic fi’l-vakt akçeye bâtten bey‘ ve teslîm ve kabz-ı semen eyledim deyû bizim huzûrumuzda ikrâr ve bizi işhâd eylemiş idi biz bu müteveffâ-yı mezbûrun vech-i muharrer üzre olan ikrârına şâhidleriz, şehâdet dahi ederiz deyû her biri edâ-i şehâdet-i şer‘iyye eylediklerinde şâhidân-ı mezbûrânı ta‘dîl ve tezkiyye için kıbel-i şer‘den mevlânâ Hamza Efendi irsâl olunup ol dahi mahalleteyn-i mezbûreteyne varıp şâhidân-ı mezbûrânı sırren ve alenen ta‘dîl ve tezkiyye eylediğinde cemm-i gafîr ve cem‘-i kesîr şâhidân-ı mezbûrânın hüsn-i hâllerini haber verdiklerinde mevlânâ-yı mezbûr mahallinde tahrîr, ba‘dehû meclis-i şer‘de alâ vukū‘ihî inhâ ve takrîr edicek şâhidân-ı mezbûrânın şehâdetleri makbûle olmağın vasiyy-i mezbûr bî-vech ta‘arruzdan men‘ birle mâ hüve’l-vâki‘ bi’t-taleb ketb olundu. Fi’l-yevmi’s-sânî min Zilka‘deti’ş-şerîfe li sene isneteyn ve seb‘în ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Ahmed Çelebi b. ( ), Mehmed b. Mahmud, Hüseyin b. Hasan, Ali Çavuş b. Cafer, Eyüb Çelebi el-Mukayyid ve gayruhüm mine’l-hâzırîn.

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 285 - Hüküm no: 289 - Orijinal metin no: [64a-1])﻿

﻿

﻿

290. Hüküm

Eyüb karakolunun çorbacısı Mehmed Çavuş’un bir eve girip içindekileri korkutan şahısları tekrar bulup mahkemeye getirmesi gerektiği

Medîne-i Hazreti Ebâ Eyyûb el-Ensârî -dâme fî rıdvâni’l-Bârî-’de Düğmecibaşı mahallesi sâkinelerinden Fâtıma bt. Cafer nâm hâtun kıbelinden husûs-ı âti’z-zikre vekîl olan vâlidesi Emine bt. Mehmed nâm hâtun meclis-i şer‘de medîne-i mezbûr kolluğunda hâlâ çorbacı olan Mehmed Çavuş mahzarında üzerine bi’l-vekâle takrîr-i da‘vâ edip târih-i kitâbdan bir gün mukaddem vakt-i asrda ben ve sadriye kebîre kızım müvekkile-i mezbûre oğlum hâzır bi’l-meclis Murtaza b. Şaban mahalle-i mezbûrede vâki‘ mülk menzilimde kendi hâlimizde otururken, gāib ani’l-meclis isimleri nâ-ma‘lûm beş nefer orta kuşaklı sarhoş kimesneler ellerinde hançerleriyle bir avratı kovarak bizim menzilimize düşürüp her biri içeri girip üzerimize hücûm eylediklerinde biz dahi feryâd eyledikde zâbit-i merkūm Mehmed Çavuş kıbel-i şer‘den nâib ve medîne-i mezbûre subaşısı ve yasakçılarıyla gelip merkūmûn sarhoşları ahz etmiş iken, kable ihzâri’ş-şer‘ ıtlâk murâd eylediğinde kızım müvekkile-i mezbûre ben beş aylık hâmil idim, hâlâ havfımdan belim boşanmışdır sakt ihtimâli vardır merkūmûnu salıverme dediğinde merkūm Mehmed Çavuş ben merkūmûna kefîlim her-bâr ki taleb edesin meclis-i şer‘a ihzâr ederim deyû kefîl olmuş idi el-hâletü hâzihî merkūm Mehmed Çavuş’dan suâl olunup takrîr tahrîr olunmak bi’l-vekâle matlûbumdur deyicek gıbbe’s-suâl merkūm Mehmed Çavuş cevâbında fi’l-vâki‘ merkūmûn müdde‘iye-i mezbûrenin menziline girip ben dahi varıp ahz eylediğimde merkūmûnun sarhoşluklarından nâşî bir fesâd olur deyû havfımdan kefîl olmuşdum, her birisini bulup ihzâr-ı şer‘-i şerîf edeyim deyicek vâki‘ü’l-hâl hıfzan li’l-makāl vekîl-i mezbûr talebiyle ketb olundu. Fi’l-yevmi’s-sânî min Zilka‘deti’ş-şerîfe li sene isneteyn ve seb‘în ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Seyfullah Ağa b. Ramazan, es-Seyyid Ali Efendi imâm-ı hazreti Mehmed Paşa, Hamza Efendi nâib-i recül, Ali Beşe Çukadâr ve gayruhüm mine’l-hâzırîn.

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 286 - Hüküm no: 290 - Orijinal metin no: [64a-2])﻿

﻿

﻿

291. Hüküm

Ogas v. Ferharad’ın mühtedi Ali’nin oğlu Mehmed Şahbaz’a tecavüz ederken yakalandığı

Mahmiye-i İstanbul hısnı ebvâbından Balatkapısı dâhilinde sâkin Ali [b.] Abdullah nâm mühtedî Ogas v. Ferharad nâm Ermeni’yi meclis-i şer‘a medîne-i Hazreti Ebâ Eyyûb el-Ensârî subaşısı Seyfullah Ağa mübâşeretiyle ihzâr ve muvâcehesinde üzerine takrîr-i da‘vâ edip işbu târih-i kitâbdan bir gün mukaddem kıbel-i? mağribde merkūm Ogas sagīr oğlum hâzır bi’l-meclis Mehmed Şahbaz nâm sagīri medîne-i mezbûrede Çömlekçiler kurbunda Tokmaktepe demekle ma‘rûf mekābir-i müslimînde bir ağaç dibinde fi‘l-i şenî‘ ederken Defterdâr iskelesini bekleyen yasakçı ve bir müslüman dahi rast gelip merkūm Ogas’ı oğlum sagīr-i mezbûrun üzerinden kaldırıp zâbit-i merkūma teslîm eylemişlerdir hâlâ suâl olunup ihkāk-ı hak olunmak matlûbumdur deyicek gıbbe’s-suâl ve’l-inkâr ve isre talebi’l-beyyine udûl-i ricâlden Otakçıbaşı mahallesinde sâkin Mahmud b. Osman nâm kimesne ile mârrü’z-zikr Defterdâr iskelesini bekleyen Osman Beşe b. Ahmed nâm râcil li ecli’ş-şehâde makām-ı kazâya hâzırân olup istişhâd olunduklarında, fi’l-vâki‘ târih-i mezbûrda ve vakt-i merkūmda mersûm Ogas sagīr-i merkūmu mârrü’z-zikr Tokmaktepe bir ağaç dibinde yatırıp fi‘l-i şenî‘ ederken biz rast gelip merkūm Ogas’ı sagīr-i mezbûrun üzerinden kaldırıp zâbit-i merkūma teslîm eylemişizdir, biz bu husûsa bu vech üzre şâhidleriz, şehâdet dahi ederiz deyû her biri edâ-i şehâdet-i şer‘iyye eylediklerinde gıbbe’t-ta‘dîl ve’t-tezkiyye şehâdetleri makbûle olmağın yemîn billâh [etmeğin kayd şüd]. Fî 2 min Zilka‘de sene 1072.

Şuhûdü’l-hâl: Ömer Beşe b. Memi, Eyüb Çelebi b. Mehmed, Mustafa b. İbrahim, Mehmed Çelebi b. [R]ıdvan, Hamza Efendi nâib-i recül, Hüseyin Çelebi b. Tayyib, Hüseyin Muhzır, Sâlih Mehmed Efendi b. Mehmed, Murtaza b. Şaban ve gayruhüm.

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 286 - Hüküm no: 291 - Orijinal metin no: [64b-1])﻿

﻿

﻿

292. Hüküm

Petro v. Nikola’nın evini Nazperver Hatun para vakfına bey‘ bi’l-istiğlâl yoluyla satması

Dârü’l-hilâfeti’l-aliyye Kostantıniyye el-mahmiyye hısnı ebvâbından Fenerkapısı dâhilinde Abdi Subaşı mahallesinde sâkin Petro v. Nikola nâm zimmî meclis-i şer‘de medîne-i Hazreti Ebâ Eyyûb el-Ensârî -dâme fî rıdvâni’l-Bârî-’de Nazperver Hâtun vakf eylediği nukūda bi’l-fi‘l mütevellî olan râfi‘ü’l-kitâb Davud Efendi b. Mehmed nâm mütevellî mahzarında ikrâr ve takrîr-i kelâm edip silk-i mülk-i sahîhimde münselik olan emlâkimden mahalle-i mezbûrede vâki‘ bir tarafdan Zafiri mülkü ve bir tarafdan Laskari mülkü ve bir tarafdan cidâr-ı hısn ve taraf-ı râbi‘i tarîk-i âm ile mahdûd mülk menzilimi bi cümleti’t-tevâbi‘ ve’l-levâhık ve kâffeti’l-menâfi‘ ve’l-merâfık on bin nakd-i râyic fi’l-vakt akçeye mütevellî-i mezbûra alâ tarîki’l-istiğlâl bey‘ edip ol dahi minvâl-i [muharrer üzre] mâl-ı vakf-ı mezbûr ile tarîk-i merkūm üzre iştirâ edip kabz-ı semen-i ma‘dûd ve teslîm-i mebî‘-i mahdûd kıldığımdan sonra yine menzili mahdû[d]-ı mezkûru ba‘de’t-tahliyye ve’t-tekābuz târih-i kitâb şehri gurresinden her senesi bin beş yüz akçeden üç sene tamâmına değin dört bin beş yüz akçe icâre ile bana îcâr ve teslîm, ben dahi vech-i mübeyyen üzre istîcâr ve tesellüm ve kabz ve kabûl eyledim dedikde gıbbe’t-tasdîki’l-mu‘teber yine mahalle-i mezbûre sükkânından Drako v. Ergiri ve Yanaki v. Manol nâm zimmîler meclis-i mezbûrda zikr olunan on bin akçe mâl-ı vakf-ı mezbûru ve her sene icâre-i menzil bin beş yüz akçeyi mütevellî-i mezbûra edâ ve teslîme emr u kabûlü hâvî kefâlet-i sahîh-i şer‘iyye ile kefîl olduklarında, men lehü’t-tasdîk kıbelinden ba‘de’l-kabûl mâ cerâ bi’t-taleb ketb olundu. Fi’l-yevmi’s-sânî min Zilka‘deti’ş-şerîfe li sene isneteyn ve seb‘în ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Eyüb Çelebi b. Mehmed, Ali Çelebi b. Mehmed na‘thân, Nasuh Halîfe b. Abdüsselâm, el-Hâc Mustafa b. Şaban ve gayruhüm mine’l-hâzırîn.

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 287 - Hüküm no: 292 - Orijinal metin no: [64b-2])﻿

﻿

﻿

293. Hüküm

Ayşe bt. Mehmed’in daha önceden Sefer b. Mehmed’den boşanmış olduğu

Medîne-i Hazreti Ebâ Eyyûb el-Ensârî -dâme fî rıdvâni’l-Bârî-’de Nişancı Paşa mahallesinde sâkine Ayşe bt. Mehmed nâm hâtun meclis-i şer‘-i hatîrü’l-lâzımi’t-tevkīrde sâbıkan zevci olan Sefer b. Mehmed nâm kimesne mahzarında üzerine takrîr-i da‘vâ edip târih-i kitâbdan üç ay mukaddem zevcim mezbûra bir töhmet isnâd olunmağın firâr etmekle bir gece ba‘de’l-işâ benim menzilime gelip ben dahi ben mehr-i müeccelimden ve nafaka ve iddet ve me’ûnet-i süknâmdan fâriğa oldum, sen dahi beni tatlîk edip başını halâs eyle dediğimde zevcim mezbûr dahi beni minvâl-i muharrer üzre beni tatlîk etmişiken hâlâ gelip yine benim ile zevciyyet mu‘âmelesi etmek murâd eder suâl olunup men‘ ve def‘ olunmak matlûbumdur deyicek gıbbe’s-suâl ve akībe’l-inkâr müdde‘iye-i mezbûreden müdde‘âsını mübeyyine beyyine taleb olundukda, mahalle-i mezbûrede sâkin udûl-i ricâlden Mehmed b. Ahmed nâm kimesne ile Nişancı Paşa mahallesi sâkinlerinden Mustafa b. Mehmed nâm râcil li ecli’ş-şehâde makām-ı kazâya hâzırân olup istişhâd olunduklarında, fi’l-hakīka târih-i kitâbdan üç ay mukaddem mezbûr Sefer firâr etmiş iken, bir gece menziline [65a] gelip zevcesi müdde‘iye-i mezbûre dahi mehr-i müeccelimden ve nafaka-i iddet ve me’ûnet-i süknâmdan fâriğa oldum, sen dahi beni tatlîk edip başını halâs eyle dediğinde mezbûr Sefer dahi râzı olmağın mezbûre Ayşe bizi da‘vet edip huzûrumuzda âgâze-i kelâm eylediğinde biz dahi fi’l-hakīka mezbûr mehr-i müeccelinden ve nafaka-i iddet ve me’ûnet-i süknâsından fâriğa oldukdan sonra sen dahi mezbûreden fâriğa olup başını halâs eyle dediğimizde mezbûr Sefer dahi râzı olup huzûrumuzda mezbûreden fâriğa olup gitmişdir biz bu husûsa bu vech üzre şâhidleriz, şehâdet dahi ederiz deyû her biri edâ-i şehâdet-i şer‘iyye eylediklerinde gıbbe ri‘âyeti şerâiti’l-kabûl şehâdetleri makbûle olmağın mezbûr Sefer bilâ tecdîdi’n-nikâh mezbûreye zevciyyet mu‘âmelesi etmek men‘ birle mâ hüve’l-vâki‘ kayd şüd. Fi’l-yevmi’s-sânî min Zilka‘deti’ş-şerîfe li sene isneteyn ve seb‘în ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Umdetü’l-kuzâti’l-İslâm Tefsîrî Mehmed Efendi, Ömer Efendi b. Mehmed el-Kadı, Hamza Efendi el-Kadı, Musli Bey b. Abdullah ve gayruhüm mine’l-hâzırîn.

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 288 - Hüküm no: 293 - Orijinal metin no: [64b-3])﻿

﻿

﻿

294. Hüküm

Hacı Mustafa b. Abdülbâki’nin vârislerinin miras evlerini Mustafa Bey’e satmaları

Medîne-i Hazreti Ebâ Eyyûb el-Ensârî -aleyhi rıdvânü’l-Bârî-’de Nazperver mahallesinde sâkin iken bundan akdem vefât eden el-Hâc Mustafa b. Abdülbâkī nâm müteveffânın verâseti, zevce-i metrûkesi Fâtıma bt. Ramazan ile âhar zevcesinden mütevellîde sulbiye kebîre kızı diğer Fâtıma ve sulbî sagīr oğlu Mehmed ve sulbiye kebîre kızları Âlime ve Afîfe’ye munhasıra olduğu şer‘an zâhir ve bi hasebi’l-ferâ’iz tashîh-i mes’eleleri kırk sehmden farz ve i‘tibâr olunup sihâm-ı mezbûreden beş sehmi mezbûre Fâtıma’ya ve yedişer sehmi kızları mezbûrât diğer Fâtıma ve Âlime ve Afîfe ve on dört sehmi oğlu sagīr-i mezbûr Mehmed’e isâbet ve intikāl eylediği müte‘ayyin ve mütehakkik olmağın müteveffâ-yı mezbûrun mahalle-i mezbûrede vâki‘ lede’l-ahâlî ve’l-cîrân ma‘lûmetü’l-hudûd mülk menzili beynlerinde ber minvâl-i muharrer iktisâm olundukdan sonra sagīr-i mezbûre Mehmed dahi fevt olup verâseti vâlidesi mezbûre Fâtıma ile li ebeveyn kız karındaşları merkūmetân Âlime ve Afîfe’ye munhasıra olup bi hasebi’l-ferâ’iz mes’eleleri sihâmlarından kılınmağla beş sehm farz ve i‘tibâr olunup sihâm-ı mezkûreden bir sehmi vâlidesi mezbûre Fâtıma’ya ve ikişer sehmi mezbûretân Âlime ve Afîfe’ye irsen isâbet ve intikāl etmeğin mezbûrât Fâtıma ve Âlime ve Afîfe meclis-i şer‘-i hatîr-i lâzımü’t-tevkīrde işbu sâhibü’l-kitâb fahrü’l-akrân Mustafa Bey b. ( ) nâm cündî mahzarında her biri bi tav‘ihâ ikrâr ve takrîr-i kelâm edip akd-i âti’z-zikrin sudûruna değin silk-i mülk-i sahîhimizde münselik olup mahalle-i mezbûrede vâki‘ bir tarafdan müşterî-i mezbûr mülkü ve bir tarafdan diğer Mustafa Bey mülkü ve bir tarafdan Veli Bey mülkü ve bir tarafdan tarîk-i hâs ile mahdûd iki bâb fevkānî oda ve altında bir matbah ve zât-ı eşcâr-ı müsmire ve gayr-ı müsmire bahçe ve kenîfi müştemil mülk-i mevrûs menzilimizi, bi cümleti’t-tevâbi‘ ve’l-levâhık ve kâffeti’l-menâfi‘ ve’l-merâfık on dokuz bin fıddî nakd-i râyic fi’l-vakt akçeye tarafeynden îcâb ve kabûlü hâvî bey‘-i bâtt-ı sahîh-i şer‘î ile her birimiz bâlâda zikr olunan hisselerimizi bey‘ ve teslîm eylediğimizde ol dahi vech-i muharrer üzre iştirâ ve tesellüm ve kabz ve kabûl edip semeni olan mezbûrü’n-na‘t on dokuz bin akçeyi tamamen müşterî-i mezbûr yedinden alıp kabz edip menzili mahdûd-ı mezkûrda vechen mine’l-vücûh alâka ve medhalimiz kalmadı müşterî-i mezbûr Mustafa Bey’in mülk-i müşterâsı ve hakk-ı sarîhidir, keyfe mâ yeşâ’ mutasarrıf olsun dediklerinde gıbbe’t-tasdîki’ş-şer‘iyyi’l-vicâhiyyi’l-mu‘teber, mâ hüve’l-vâki‘ bi’t-taleb ketb olundu. Tahrîren fi’l-yevmi’s-sâlis min Zilka‘deti’ş-şerîfe li sene isneteyn ve seb‘în ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Davud Efendi b. Mehmed imâm-ı mahalle-i mezbûre, el-Hâc Mustafa müezzin-i mahalle-i mezbûre, Receb Efendi imâm-ı mahalle-i Takyeci, Mehmed Çelebi b. eş-Şeyh Hızır, Kaytas Bey b. Abdullah el-Cündî, Ahmed Efendi el-Mu‘temed, Yusuf Bey el-Cündî, es-Seyyid Ahmed Efendi el-Müderris, Osman Ağa b. Mustafa, Mustafa Bey b. Abdullah, Ali b. İsmail, Ramazan el-Attâr, Ali Beşe Çukadâr ve gayruhüm mine’l-hâzırîn.

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 289 - Hüküm no: 294 - Orijinal metin no: [65a-1])﻿

﻿

﻿

295. Hüküm

Mustafa Bey b. Abdullah’ın evini Ahmed Çelebi para vakfına bey‘ bi’l-istiğlâl yoluyla satması

Medîne-i Hazreti Ebâ Eyyûb el-Ensârî -dâme fî rıdvâni’l-Bârî-’de vâki‘ Nazperver mahallesinde sâkin fahrü’l-akrân Mustafa Bey b. Abdullah nâm kimesne meclis-i şer‘de Âsım Ahmed Çelebi vakf eylediği nukūda bi’l-fi‘l mütevellî olan râfi‘ü’l-kitâb Davud Efendi b. Mehmed mahzarında ikrâr ve takrîr-i kelâm edip emlâkimden olup mahalle-i mezbûrede vâki‘ bir tarafdan yine âhar mülküm ve bir tarafdan diğer Mustafa Bey mülkü ve bir tarafdan Veli Bey mülkü ve taraf-ı âharı tarîk-i hâs ile mahdûd olan mülk menzilimi cümle tevâbi‘ ve levâhıkı ile mütevellî-i mezbûr Davud Efendi’ye her bir guruşu yedişer dirhem olmak üzre bi tarîki’l-istiğlâl yüz yirmi beş kıt‘a riyâlî guruşa bey‘ ve teslîm edip ol dahi mâl-ı vakf-ı mezbûr ile minvâl-i muharrer üzre iştirâ ve tesellüm ve kabz ve kabûl eyleyip semeni olan mezbûrü’n-na‘t yüz yirmi beş kıt‘a riyâlî kebîr guruşu yedinden tamamen alıp kabz eylediğimden sonra yine menzili mahdûd-ı mezkûru ba‘de’t-tahliyyeti’ş-şer‘iyye târih-i kitâbdan bir sene tamâmına değin her bir guruşu yedişer dirhem olmak hesâbınca on sekiz kıt‘a bir riyâlî kebîr guruş ile seksen iki hurda akçe ücret ile bana îcâr ve teslîm, ben dahi vech-i meşrûh üzre istîcâr ve tesellüm ve kabz ve kabûl eyledim deyicek gıbbe’t-tasdîki’ş-şer‘iyyi’l-mu‘teber mâ cerâ kayd şüd. Fi’l-yevmi’r-râbi‘ min Zilka‘deti’ş-şerîfe li sene isneteyn ve seb‘în ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: El-Hâc Mustafa Halîfe el-Müezzin, Receb Efendi el-İmâm, Mehmed Çelebi b. eş-Şeyh Hızır, Kaytas Bey b. Abdullah, Yusuf Bey el-Cündî, Osman Ağa b. Mustafa, Ali Çelebi b. İsmail, Hızır b. ( ), Mehmed Muhzır, es-Seyyid Ahmed Efendi Müderris, çukadâr Ali Beşe ve gayruhüm mine’l-hâzırîn.

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 290 - Hüküm no: 295 - Orijinal metin no: [65a-2])﻿

﻿

﻿

296. Hüküm

Dellâl Ali Dede b. Hasan’ın hanımı Cennet bt. Mustafa’ya mehir borcu olup herhangi bir malı bulunmadığını kaydettirmesi

Belde-i mübâreke-i Hâlidiyye medîne-i Hazreti Ebâ Eyyûb el-Ensârî -dâme fî rıdvâni’l-Bârî-’de Şahsultan mahallesinde sâkin dellâl Ali Dede b. Hasan nâm kimesne meclis-i şer‘-i hatîr-i lâzımü’t-tevkīrde zevcesi işbu hâmiletü’l-kitâb Cennet bt. Mustafa nâm hâtun mahzarında ikrâr ve takrîr-i kelâm edip zimmetimde zevcem mezbûre Cennet’in altı yüz elli akçe mehr-i müecceli olup benim ise lâbis olduğum esvâbımdan gayrı kalîl [u] kesîr u celîl ve hakīr ism-i mâl ıtlâk olunur bir şeyim yokdur küllü nefsin zâ’ikatü’l-mevt ve küllü hayyin yülâkīhi’l-fevt fehvâsı üzre ben işbu dâr-ı dünyâdan sarây-ı ukbâya intikāl ve irtihâl eylediğimde beytülmâl kıbelinden zevcem mezbûre Cennet, zevcinin muhallefâtını ketm ve hıfz eyledin deyû rencîde ve remîde olunmasın dedikde vâki‘ü’l-hâl bi’t-taleb ketb olundu. Fi’l-yevmi’l-hâmis min Zilka‘deti’ş-şerîfe li sene isneteyn ve seb‘în ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Fahrü’l-kuzât Mustafa Efendi b. el-Hâc Receb, Ahmed Efendi b. ( ) el-Müezzin, İsmail Çelebi b. Resul, es-Seyyid Mehmed Çelebi b. es-Seyyid Ebûbekir, Ali Çelebi el-Kayyım, el-Hâc Mahmud b. Ahmed el-Cündî, Süleyman Çelebi b. Davud, Halil Çelebi b. el-Cündî, İbrahim Çelebi b. Yakub, Halil Beşe b. ( ) ve gayruhüm mine’l-hâzırîn.

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 291 - Hüküm no: 296 - Orijinal metin no: [65b-1])﻿

﻿

﻿

297. Hüküm

Ahmed b. Mahmud’un kendisine nikâh düşen kadınlarla görüştüğü konusundaki suçlamayı reddettiği

Medîne-i Hazreti Ebâ Eyyûb el-Ensârî -dâme fî rıdvâni’l-Bârî-’de hâlâ subaşı olan bâ‘isü’l-vesîka fahrü’l-akrân Seyfullah Ağa ve medîne-i mezbûre kolluğunda çorbacı olan Mehmed Çavuş Ahmed b. Mahmud nâm şâbb-ı emred ile üç nefer avratları meclis-i şer‘a ihzâr ve mahzarlarında her biri takrîr-i kelâm edip işbu târih-i kitâb günü vakt-i zuhrda merkūm Ahmed işbu üç nefer nâ-mahrem avratlar ile İsfenahçı vakfı demekle ma‘rûf mekābir-i müslimînde bir yerde oturup muhâlata ve mu‘âmele-i fâhişe eylerlerken ba‘zı kimesneler görüp bize haber vermeğin biz dahi ahz ve ihzâr-ı şer‘ eylemişizdir, suâl olunsun dediklerinde evvelâ mezbûr Ahmed’den suâl olundukda, işbu avratların biri vâlidemdir, ismi Ayşe’dir ve biri hemşîremdir ismi Sâliha’dır ve biri dahi vâlidem hemşîresidir ismi Fâtıma’dır biz cümlemiz vilâyet-i Rumeli’nde medîne-i Belgrad sükkânındanız deyip mezbûretân dahi birbirine muhâlif haber verip lâkin nâ-mahrem ile ihtilâtlarını her biri inkâr eylediklerinde zâbıtân-ı mezbûrândan sıdk-ı makāllerini mübeyyine beyyine taleb olundukda, udûl-i ricâlden es-Seyyid Mehmed Çelebi b. es-Seyyid Ebûbekir ve Yusuf b. Dur Bâli nâm kimesneler meclis-i şer‘de fi’l-hakīka mezbûr Ahmed mezbûrât avratlar ile mârrü’z-zikr mekābir-i müslimîn üzerinde yüzleri ve gözleri açık bir yerde otururken zâbıtân-ı merkūmân mezbûr Ahmed ve merkūmât avratları huzûrumuzda ahz eylemişlerdir deyû alâ tarîki’ş-şehâde haber verdiklerinde vâki‘ü’l-hâl zâbıtân-ı merkūmân talebleriyle ketb olundu. Fi’l-yevmi’s-sâlis min Zilka‘deti’ş-şerîfe li sene isneteyn ve seb‘în ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Musli Çelebi b. Abdullah, Eyüb Çelebi b. Mehmed, el-Hâc Hüseyin el-Cündî, Hüseyin b. Tayyib, Ali Beşe Çukadâr ve gayruhüm mine’l-hâzırîn.

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 291 - Hüküm no: 297 - Orijinal metin no: [65b-2])﻿

﻿

﻿

298. Hüküm

Ayşe Hatun bt. Ahmed’in câriyesi Timurhan bt. Abdullah’ı âzat etmesi

Mehbitü’l-envâr makarrü’l-ebrâr medîne-i Hâlidiyye-i mübâreke -humiyet ahâlîhâ ani’l-fiten ve’l-beliyye- mahallâtından Davud Ağa mahallesinde sâkine Ayşe Hâtun bt. Ahmed tarafından ıtk ve tahrîr-i câ’i’z-zikri ikrâra vekîl olup mezbûrenin zâtını ma‘rifet-i şer‘iyye ile ârifân olan Nasuh Halîfe b. Abdüsselâm ve Mahmud Çelebi b. Ali şehâdetleriyle şer‘an vekâleti sâbite olan zevci Mustafa Çelebi b. Ramazan meclis-i şer‘-i şerîfde zevcesi müvekkile-i mezbûreye rıkk-ı sâbıkını mu‘terife orta boylu açık kaşlı elâ gözlü üst dişleri iri sarışın burnu kerteles Rûsiyyetü’l-asl sâhibetü’l-kitâb Timurhan bt. Abdullah nâm câriye-i memlûkesi mahzarında bi’l-vekâle ikrâr ve takrîr-i kelâm edip ıtk-ı rakabât a‘zam-ı kurebât olup mu‘takın ıtkı mukābelesinde mu‘tıkın cemî‘ uzvu nârdan âzâd olduğunu nâtık hadîs-i şerîfin mefhûm-ı latîfine ıttılâ‘ı olmağın câriye-i memlûkesi mevsûfe-i mezkûreyi hasbeten lillâhi te‘âlâ cemî‘ malından ifrâz ve i‘tâk ve tahrîr ve zümre-i harâir-i asliyyâta ilhâk ve idrâc edip üzerinde hakk-ı velâdan gayrı hakkım kalmadı ba‘de’l-yevm sâir harâir-i asliyyât gibi hürre olsun dedi dedikde hâkim-i muvakki‘-i sadr-ı kitâb hazretleri kıbelinden sıhhat-i ıtk-ı mezkûra hükm birle mâ hüve’l-vâki‘ kayd şüd. Fi’l-yevmi’s-sâdis min Zilka‘deti’ş-şerîfe li sene isneteyn ve seb‘în ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Abdülkādir Çelebi b. Yusuf, Şaban Çelebi b. Mustafa, Yusuf Çelebi el-Mu‘allim, Süleyman b. Mustafa, Halil b. Mustafa, Hamza Efendi el-Kadı, Hüseyin el-Muhzır, Mehmed Beşe b. Musli ve gayruhüm mine’l-hâzırîn.

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 292 - Hüküm no: 298 - Orijinal metin no: [65b-3])﻿

﻿

﻿

299. Hüküm

Murad Beşe b. Abdullah’ın Otakçıbaşı mahallesi para vakfına borçlu olduğu

Medîne-i Hazreti Ebâ Eyyûb el-Ensârî -dâme fî rıdvâni’l-Bârî-’de Otakçıbaşı mahallesi imâmı olup mahalle-i mezbûrenin nukūd-ı mevkūfe-i müteferrikasına bi’l-fi‘l mütevellî olan fahrü’l-eimme Mehmed Efendi b. Sefer nâm kimesne meclis-i şer‘de Murad Beşe b. Abdullah nâm râcil mahzarında üzerine bi’t-tevliyye takrîr-i da‘vâ edip mâl-ı vakf-ı mezbûrdan bundan [akdem] babam müteveffâ-yı mezbûr Sefer mütevellî iken mezbûr Murad Beşe iki bin râyic fi’l-vakt akçe istirbâh ve kabz edip hâlâ taleb eylediğimde bin akçesini edâya râzı ve bin akçesini edâda te‘allül eder suâl olunup mâl-ı vakf-ı mezbûr iki bin akçenin alıverilmesi matlûbumdur deyicek gıbbe’s-suâl mezbûr Murad Beşe cevâbında fi’l-vâki‘ müdde‘î-i mezbûrun babası mezbûr Sefer mütevellî iken vech-i muharrer üzre mâl-ı vakf-ı mezbûrdan iki bin akçe istirbâh ve kabz eylemişdim lâkin mezbûr Sefer’in hâl-i hayâtında iki câriyesi firâr edip Büyük Hâslar karyelerinden bu karyede ahz olunup mezbûra haber verdiklerinde mezbûr Sefer dahi ol câriyelerin müjdegânesi için âhize bin akçe ver deyû bana emr etmişidi, ben dahi zimmetimde olan iki bin akçenin bin akçesini emri üzre ol câriyeleri âhizine huzûr-ı müslimînde emri üzre edâ ve teslîm eylemişimdir deyicek isre’l-istintâk mütevellî-i mezbûr Mehmed Çelebi cevâbında mezbûr Murad Beşe babam müteveffâ-yı mezbûrun emriyle ol câriyelerin müjdesi için bin akçe verdiği ma‘lûmum değildir, ikrârı üzre mâl-ı vakfı edâ eylesin ba‘dehû babam müteveffâ-yı mezbûrun emrini ve minvâl-i muharrer üzre bin akçe verdiğini isbât ederse muhallefâtından alsın deyicek alâ mûcebi ikrârihî iki bin akçe mâl-ı vakfı mütevellî-i mezbûra edâ ve teslîm ile merkūm Murad Beşe ilzâm olunup mâ hüve’l-vâki‘ bi’t-taleb kayd şüd. Fi’l-yevmi’l-hâmis min Zilka‘deti’ş-şerîfe li sene isneteyn ve seb‘în ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Mehmed Bey b. Abdullah, diğer Mehmed b. Abdullah, Ali Beşe Çukadâr, Sâlih Mehmed Efendi b. Mehmed ve gayruhüm mine’l-hâzırîn.

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 292 - Hüküm no: 299 - Orijinal metin no: [66a-1])﻿

﻿

﻿

300. Hüküm

Kiremitçi Ahmed Çelebi Vakfı’na vakfın câbisi Ramazan Çelebi b. Abdullah’ın borçlu olduğu

Tahakkuk-ı özr-i şer‘î ile da‘vâ-yı âti’z-zikri mahallinde istimâ‘ ve tahrîr için bi’t-taleb irsâl olunan mevlânâ Sâlih Mehmed Efendi b. Mehmed, zeyl-i kitâbda muharrerü’l-esâmî olan müslimîn ile Havâss-ı Kostantıniyye el-mahmiyye kazâsı a‘mâlinden Hasköy’de Kiremitçi Ahmed Çelebi mahallesinde sâkin olup hâlâ marîz ve sâhib-firâş olmağla meclis-i şer‘a huzûru müte‘azzir olan Ramazan Çelebi b. Abdullah’ın menziline varılıp akd-i meclis-i şer‘-i şerîf eylediğinde yine mezbûr Kiremitçi Ahmed Çelebi evlâdının evlâd-ı evlâdından olup meşrûtiyyet üzre evkāfına bi’l-fi‘l mütevellî olan sâhibü’l-kitâb Mehmed Çavuş b. Ebûbekir meclis-i ma‘kūd-ı mezkûrda, evkāf-ı mezbûrenin hâlâ câbîsi olan merkūm Ramazan Çelebi mahzarında bi’l-velâye üzerine takrîr-i da‘vâ edip evkāf-ı mezbûreden olup mukaddemâ icâre-i mu‘accele ve müeccele-i ma‘lûmeteyn ile bundan akdem bilâ-veled fevt olan Sâlih Efendi merhûm uhdesinde olan kiremithâne hissesini, ben diyâr-ı âharda iken evkāf-ı mezbûre kâtibi Mehmed Efendi sâbıkan Kethüdâ Bey olan Süleyman Paşa’ya iki yüz elli bin akçe icâre-i mu‘accele ve ücret-i müeccele-i ma‘lûme ile îcâr ve meblağ-ı mezbûru vakf için kabz eylediğinden sonra câbî-i mezbûr Ramazan meblağ-ı mezbûrun otuz bin akçesini ücret-i cibâyet ve müjdegâne ve dellâliyye ve zevcem vâkıfın evlâdındandır deyû fuzûlen alıp kabz etmeğin ben dahi tevliyyetim hasebiyle meblağ-ı mezbûru câbî-i merkūmdan da‘vâ ve vakf için taleb eylediğimde ol dahi huzûr-ı hâkimde ikrâr etmekle meblağ-ı mezbûrun edâsına hükm-i hâkim-i lâhık olup yedime hüccet-i şer‘iyye verilmeğin meblağ-ı mezbûrun on altı bin beş yüz akçesini mukaddemâ câbî-i mezbûr Ramazan Çelebi’den vakf için tevliyyetim hasebiyle alıp kabz edip bâkī on üç bin beş yüz akçesini dahi taleb eylediğimde teslîmden imtinâ‘ eder hâlâ suâl olunup meblağ-ı bâkī olan on üç bin beş yüz akçenin vakf için alıverilmesi murâdımdır deyicek gıbbe’s-suâl câbî-i mezbûr Ramazan Çelebi cevâbında fi’l-hakīka hâl mütevellî-i mezbûrun bast ve takrîr eylediği minvâl üzre olmuşidi, meblağ-ı bâkī on üç bin beş yüz akçeyi müjdegâne ve dellâliyye ve cibâyetim için alıkoyup evlâd-ı vâkıfdan olan oğullarımın hitân cem‘iyyetine harc ve sarf eyledim deyû meblağ-ı mezbûr on üç bin beş yüz akçe zimmetinde bâkī kaldığını bi tav‘ihî ikrâr ve i‘tirâf etmeğin alâ mûcebi ikrârihî meblağ-ı mezbûru vakf-ı mezbûr için mütevellî-i merkūma edâ ve teslîme mezbûr Ramazan Çelebi’ye mevlânâ-yı mezbûr mahallinde tenbîh ve vâki‘ hâli alâ vukū‘ihî tahrîr, ba‘dehû meclis-i şer‘a ma‘an irsâl olunan Hasköy nâibi Mustafa Efendi ve Çukadâr Ali Beşe ile gelip alâ vukū‘ihî inhâ ve takrîr eylediklerinde mâ cerâ bi’l-ibtigā kayd şüd. Fi’l-yevmi’r-râbi‘ min Zilka‘deti’ş-şerîfe li sene isneteyn ve seb‘în ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: es-Seyyid Mustafa Efendi el-Hammâmî, Mustafa Ağa b. Sinan el-Mu‘allim, Mehmed Efendi b. Mustafa, Ali Bey el-Hallâk, Ali Beşe b. Emrullah, Ali Efendi imâm-ı mahalle-i Turşucuzâde, es-Seyyid Mehmed Çelebi b. es-Seyyid Mustafa, Dilâver b. Abdullah el-Muhzır ve gayruhüm mine’l-hâzırîn.

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 293 - Hüküm no: 300 - Orijinal metin no: [66a-2])﻿

﻿

﻿

301. Hüküm

Eğri’de şehit olan Şeyh Hızır’ın kızı Kerime Hatun’un vasiyeti

Yâ Fettâh Hamd-i bî-had ve şükr-i lâ-yu‘ad ol hayy-ı bâkī dergâhına ref‘ olunur ki vasiyyeti hayr-zâd ve zuhr-ı yevm-i mî‘âd eyledi ü salât ve selâm ol seyyidi enâm hazretlerinin merkadi münevverlerine ihdâ olunur ki ümmet-i za‘îfeyi sırât-ı müstakīme da‘vet ve hayrât-ı meberrât ile vasiyyet eyledi ve bakiyye-i selâm âl [ü] evlâd-ı kirâm ve ashâb-ı fihâmlarının merâkid-i aliyyelerine nisâr olunur ki her biri hayrâta sâ‘î ve tarîk-i hakka dâ‘îlerdir -rıdvânullahi te‘âlâ aleyhim ecma‘în-ammâ ba‘d işbu kitâb-ı sıhhat-nisâb ve sedâd-intisâbın tahrîr ve inşâsına bâ‘is ve bâdî budur ki huzûr-ı âti’l-beyânı mahallinde ketb ve tahrîr için cânib-i şerî‘at-ı mutahharadan fahrü’l-müderrisîn mevlânâ Sâlih Efendi bi’t-taleb irsâl olunup ol dahi zeyl-i vesîkada muharrerü’l-esâmî müslimîn ile medîne-i Hazreti Ebâ Eyyûb el-Ensârî -dâme fî rıdvâni’l-Bârî-’de Baba Haydar-ı Nakşibendî mahallesinde sâkine olup sâbıkan Eğri gazâsında şehîd olup hırâmân-ı ravza-i rıdvân olan sa‘îdü’l-hayât ve şehîdü’l-memât merhûm mağfûrun-leh eş-Şeyh Hızır Efendi’nin kerîme-i mükerremeleri fahrü’l-muhadderât zahrü’l-muvakkarât Kerime Hâtun’un menziline varıp akd-i meclis-i şer‘-i şerîf eyledikde mûmâ-ileyhâ Kerime Hâtun vaktâ ki bu dünyâ-yı denî bî-sebât ve bî-bekā olup sıhhatinin âkıbeti mevt devletinin âharı fevt na‘îmi zıll-ı zâ’il mukīmi dayf-ı râhil olduğunu mülâhaza edip küllü nefsin zâ’ikatü’l-mevt ve küllü hayyin yülâkīhi’l-fevt mefhûmu dahi ma‘lûmu olmağın âlem-i fenâ ve şuhûddan meşhed-i bekā ve hulüvva rıhlet etmezden ba‘zı sadakāt-ı mebrûre inşâsına niyet ve muzâfen ilâ mâ ba‘de’l-mevt şöyle vasiyyet eyledi ki bi irâdeti’l-meliki’l-Müte‘âl bu dâr-ı dünyâdan sarây-ı ukbâya irtihâl eylediğimde silk-i mülkümde münselik olan otuz miskāl altın bilezik ve Mülâyim nâm câriyem ve üç döşek ve yedi aded yorgan ve on dört aded yastık ve beş minder ve iki yan keçesi ve bir yan velensesi ve bir orta Acem keçesi ve iki kaliçe ve bir tiftik kebe ve bir Yanbolu kebesi ve iki aded kırmızı yan döşemesi ve mâî ve kırmızı üç ve bir alaca kebe ve iki sandık ve bir yün perdesi ve bir beyaz ihrâm ve bir kazgan-ı kebîr ve bir tencere-i kebîr ve üç aded sagīr tencere ve bir güğüm ve bir ayaklı leğen ve bir leğen ve ibrik ve bir bakır sini ve bir baklava tepsisi ve bir yemek tepsisi ve üç lengerî sahan ve bir kahve tepsisi ve iki aded sahan ve iki aded yahni tepsisi ve iki havanımı ve sâir kalîl ü kesîr ve celîl ü hakīr ism-i mâl ıtlâk olunup yanımda mevcûd bulunan mecmû‘-ı muhallefâtım semen-i misli ile bey ve sülüsü ihrâc olunup ol sülüs-i mâldan bir zemzemli kefen ve bir servi tabut ve iskāt-ı salâtıma ve vefâtıma ve üçüncü ve yedinci ve kırkıncı ve sene tamâmına gelince ta‘âm olunup müslümanlar it‘âmına ve bi hasebi’l-âde min gayrı isrâf ve taksîr sâir levâzımına harc ve sarf olunup ve zevcim merhûm Mehmed Efendi’nin vâlidesi üzerine beni defn edip mezarım için müslümanlar her ne mikdâr akçe ma‘kūl görürlerse verile ve bu mezkûrâtdan bâkī kalan nukūd vakfıma idhâl oluna deyip vesâyâ-yı mezkûremi tenfîz için işbu râfi‘ü’l-kitâb fahrü’s-sâdât menba‘ü’l-izz ve’s-sâdât es-Seyyid Abdülkerim Efendi b. es-Seyyid Kaya’yı vasiyy-i muhtâr nasb ve ta‘yîn eyledim dedikde ol dahi vesâyet-i mezkûreyi kabûl ve hıdemât-ı lâzımesini edâya müte‘ahhid olmağın vâki‘ü’l-hâli mevlânâ-yı mûmâ-ileyh mahallinde ketb ve tahrîr ba‘dehû meclis-i şer‘a gelip alâ vukū‘ihî inhâ ve takrîr etmeğin mâ hüve’l-vâki‘ gıbbe’l-ibtigā sebt olundu. Tahrîren fi’l-yevmi’l-hâmis min Zilka‘deti’ş-şerîfe li seneti isneteyn ve seb‘în ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Umdetü’s-sâlikîn eş-Şeyh Abdullah Efendi b. İsâ el-Halvetî, Halil Halîfe b. Receb, Kenan Halîfe el-Müezzin bi mahalle-i Avcıbey, Şaban Beşe b. Mehmed er-Râcil, Mustafa Beşe b. Kaytas er-Râcil, Ali Beşe Çukadâr, Hasan Beşe b. Abdülvedûd, el-Hâc Hasan b. Abdullah, ipekçi Mehmed Çelebi ve gayruhüm mine’l-hâzırîn.

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 294 - Hüküm no: 301 - Orijinal metin no: [66b-1])﻿

﻿

﻿

302. Hüküm

Hâkimin Şaban b. Sefer adlı küçüğe nafaka takdir ettiği

İşbu hukūkī bir vesîkadır ki hâkim, Şaban b. Sefer’in nafakası, kisvesi ve sâir havâic-i zarûriyyesi için, medîne-i Hazreti Ebâ Eyyûb el-Ensârî -dâme fî rıdvâni’l-Bârî- mahallâtından Nişancı Paşa mahallesinde sâkine olan Ayşe bt. Mehmed nâm mutallaka annesi ve hâdinesinin talebiyle mezbûr babası üzerine olmak üzre zeylde mezkûr târihden i‘tibâren yevmî râyicü’l-vakt üç akçe farz ve takdîr etti. Hâkim, meblağ-ı mefrûz-ı mezbûrun sarfına ve vakt-i hâcetde istidâne edip vakt-i zaferde mezbûr Sefer’e rücû‘una mezbûre Ayşe Hâtun’a izin verdi. Cerâ zâlike ve hurrire fi’l-yevmi’s-sânî min Zilka‘de eş-şerîfe sene isneteyn ve seb‘în ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Na‘tî Mehmed Efendi, Kadı Ömer Efendi b. Mehmed, Kadı Hamza Efendi, Musli Bey b. Abdullah, Hüseyin Çelebi b. Hasan, el-Hâc Ali b. İbrahim, çukadâr Ali Beşe ve gayruhüm mine’l-hâzırîn

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 296 - Hüküm no: 302 - Orijinal metin no: [66b-2, Arapça])﻿

﻿

﻿

303. Hüküm

Tolko v. Panço’nun bağını Kostanti v. Gogo’ya satması

Vilâyet-i Rumeli’nde Hurpişte kazâsına tâbi‘ Novosel nâm karye zimmîlerinden Tolko v. Panço nâm zimmî meclis-i şer‘de işbu râfi‘ü’l-vesîka Kostanti v. Gogo nâm zimmî muvâcehesinde ikrâr ve takrîr-i kelâm edip akd-i âti’z-zikrin sudûruna değin silk-i mülk-i sahîhimde münselik olan emlâkimden yine kazâ-i mezbûra iktâ‘ından Trastika nâm karye sınırı dâhilinde vâki‘ bir tarafdan Emrullah b. Mehmed bağı ve bir tarafdan Sinan bağı ve tarafeyni arsa-i hâliye ile mahdûd tahmînen dört çubukluk bir kıt‘a mülk bağımı cemî‘ tevâbi‘ ve levâhıkı ile mesfûr Kostanti’ye yedi yüz fıddî nakd-i râyic fi’l-vakt akçeye tarafeynden îcâb ve kabûlü hâvî bey‘-i bâtt-ı sahîh-i şer‘î bâtten bey‘ edip ol dahi vech-i muharrer üzre iştirâ ve kabûl edip semeni olan meblağ-ı mârrü’z-zikri bi’t-tamâm ve’l-kemâl müşterî-i merkūm Kostanti yedinden alıp kabz edip bağ-ı mahdûd-ı mezkûru mahallinde ahz ü kabz ve zabt u tasarrufa tarafımdan merkūm Kostanti’yi taslît eyledim ba‘de’l-yevm zikr olunan bağ ve içinde mevcûd olan elma ağacı ve sâir tevâbi‘ ve levâhıkında kat‘an benim alâkam yokdur, müşterî-i mezbûrun mülk-i müşterâsı ve hakk-ı sarîhidir, keyfe mâ yeşâ’ mutasarrıf olsun dedikde gıbbe’t-tasdîki’ş-şer‘iyyi’l-mu‘teber mâ hüve’l-vâki‘ kayd şüd. Fi’l-yevmi’s-sâdis min Zilka‘deti’ş-şerîfe li seneti isneteyn ve seb‘în ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Mustafa Beşe b. Abdullah er-Râcil, Hüseyin b. Ebûbekir, Süleyman Beşe b. Mustafa, Mehmed b. Mahmud, Ali Beşe Çukadâr ve gayruhüm mine’l-hâzırîn.

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 296 - Hüküm no: 303 - Orijinal metin no: [67a-1])﻿

﻿

﻿

304. Hüküm

Eğri’de şehit düşen Şeyh Hızır’ın kızı Kerime Hatun’un, vekili Seyyid Abdülkerim Efendi b. Seyyid Şaban’ın zimmetini ibrâ etmesi

Husûs-ı âti’z-zikri mahallinde tahrîr için bi’t-taleb irsâl olunan mevlânâ Sâlih Mehmed Efendi b. Mehmed, zeyl-i kitâbda muharrerü’l-esâmî olan müslimîn ile medîne-i Hazreti Ebâ Eyyûb el-Ensârî -dâme fî rıdvâni’l-Bârî-’de Baba Haydar-ı Nakşibendî mahallesi sâkinelerinden fahrü’l-muhadderât zahrü’l-muvakkarât Kerime Hâtun bt. el-merhûm sa‘îdü’l-hayât şehîdü’l-memât eş-Şeyh Hızır Efendi’nin sâkine olduğu menziline varıp akd-i meclis-i şerî‘at-ı şerîfe eylediğinde mûmâ-ileyhâ Kerime Hâtun meclis-i ma‘kūd-ı mezkûrda, işbu kitâb-ı sıhhat-nisâbın sâhibi fahrü’s-sâdât mazharü’s-sa‘âdât es-Seyyid Abdülkerim Efendi b. es-Seyyid Şaban mahzarında bi’t-tav‘ ve’r-rızâ ikrâr ve takrîr-i kelâm edip bundan akdem mûmâ-ileyh es-Seyyid Abdülkerim Efendi beynimizde ma‘lûm nice ahz u i‘tâ ve mu‘âmelât-ı şettâda tarafımdan vekîl olup nice mesâlihimi görüvermişdi el-hâletü hâzihî beynimizde hesâb ve kitâb olunup mûmâ-ileyh es-Seyyid Abdülkerim Efendi zimmetinde bir akçe ve bir habbe hakkım bâkī kalmamışdır min ba‘d mûmâ-ileyh es-Seyyid Abdülkerim Efendi ile vechen mine’l-vücûh ve sebeben mine’l-esbâb da‘vâ yokdur, zuhûr dahi ederse lede’l-hükkâmi’l-kirâm mesmû‘a ve makbûle olmasın deyicek gıbbe’t-tasdîki’l-mu‘teber vâki‘ü’l-hâli mevlânâ-yı mezbûr mahallinde tahrîr, ba‘dehû meclis-i şer‘a gelip alâ vukū‘ihî inhâ ve takrîr etmeğin mâ hüve’l-vâki‘ bi’t-taleb ketb olundu. Fi’l-yevmi’l-hâmis min Zilka‘deti’ş-şerîfe li seneti isneteyn ve seb‘în ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: eş-Şeyh Abdullah Efendi b. İsâ el-Halvetî, Halil Halîfe b. ( ) el-Müezzin, Kenan Halîfe müezzin-i Avcıbey, Şaban b. Mehmed er-Râcil, Mustafa Beşe b. Kaytas er-Râcil ve gayruhüm mine’l-hâzırîn.

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 297 - Hüküm no: 304 - Orijinal metin no: [67a-2])﻿

﻿

﻿

305. Hüküm

Mehmed Çavuş b. Abdullah’ın Mustafa Çelebi b. Veli’nin ortak kullandıkları kuyu ile ilgili daha önce alınan kararın uygulanmasını istemesi

Da‘vâ-yı âti’z-zikri mahallinde istimâ‘ ve fasl için bu fakīr bi’z-zât zeyl-i kitâbda muharrerü’l-esâmî olan müslimîn ile Havâss-ı Aliyye kazâsı a‘mâlinden kasaba-i Hasköy’de Kiremitçi Ahmed Çelebi mahallesinde sâkin Mustafa Çelebi b. Veli nâm kimesnenin menzilinde münâza‘un-fîh zikri âtî su kuyusunun üzerine varılıp akd-i meclis-i şer‘-i şerîf olundukda, mezbûr Mustafa Çelebi’nin câr-ı mülâsıkı olan râfi‘ü’l-kitâb Mehmed Çavuş b. Abdullah nâm mühtedî meclis-i ma‘kūd-ı mezkûrda, merkūm Mustafa Çelebi mahzarında üzerine takrîr-i da‘vâ edip mezbûr Mustafa Çelebi menzilinde evvelâ işbu su kuyusu benim ile mezbûr Mustafa Çelebi beyninde müşterek olmağın bundan akdem mezkûr Mustafa Çelebi zikr olunan kuyuyu müştereken tasarrufuma mâni‘ olmağla mürâfa‘a-i şer‘-i şerîf olduğumuzda, merkūm Mustafa Çelebi mârrü’z-zikr kuyu kendi ile benim beynimizde müşterek olduğunu ikrâr, lâkin haremimde olmağla her bâr su için benim haremime dâhil olmasına râzı değilim deyicek ba‘dehû benim ol kuyudan su almağa mâni‘ olmak üzre merkūm Mustafa Çelebi’ye ve bilâ-izn mezbûrun haremine dahl olmamak üzre bana kıbel-i şer‘den tenbîh-i şer‘î olmuşken hâlâ mezbûr Mustafa Çelebi mütenebbih olmayıp yine ol kuyudan ne benim su almama râzı olur ve inde’l-ihtiyâc ne bana su almayıp hâlâ yedimde olan fetvâ-yı şerîfe muvâcehesinde kırâat olunup bu def‘a dahi tenbîh-i şer‘î olunmak matlûbumdur deyû hâlâ şeyhülislâm müfti’l-enâm -sellemehü’s-selâm-hazretlerinden yedinde olan fetvâ-yı şerîfi ibrâz edip mezbûr Mustafa Çelebi muvâcehesinde feth ve kırâat olundukda, Zeyd fevt olup hasren vârisleri olan Amr ve Bekir tereke-i Zeyd’in bir mülk menzilini iktisâm ettiklerinde ol menzilde vâki‘ olup Amr’ın hissesine isâbet eden mikdârda vâki‘ su kuyusu kısmına idhâl olunmayıp beynlerinde müşterek olmak üzre ibkā olunup bu vech üzre hüccet olundukdan sonra Amr ol menzilden hissesine isâbet eden mikdârı âhardan Beşir’e bey‘ ve teslîm, ol kuyudan hissesini dahi Beşir’e bey‘ ve teslîm ile hâlâ Bekir Beşir ile ol kuyuyu iştirâk üzre zabt edip kuyudan suya ihtiyâc ile almak murâd eyledikde Beşir benim haremim arsasındadır deyû Bekir’i ol kuyuya [67b] varıp su almakdan men‘ edicek Bekir Beşir’e elbette bana ol kuyudan varıp su almağa izin ver ve yâhud sen suyumu bana getiriver demeğe kādir olur mu deyû istiftâ olundukda cevâb-ı bâ savâblarında olur deyû buyurulmağın bundan akdem târih-i kitâb senesi şehri Recebü’l-ferdi’nin on sekizinci günü merkūm Mustafa Çelebi ol kuyuda müdde‘î-i mezbûr ile müşterek olduğunu ikrâr edip hüccet-i şer‘iyye olunmağın ber mûceb-i fetvâ-yı şerîfe mârrü’z-zikr kuyudan su almağa mezbûr Mehmed Bey’e izin ve yâhud kendisi vakt-i hâcetde getirivermek üzre mezbûr Mustafa Çelebi’ye tenbîh-i şer‘î olunup mâ cerâ bi’l-ibtigā sebt olundu. Fi’l-yevmi’s-sâlis min Zilka‘deti’ş-şerîfe li seneti isneteyn ve seb‘în ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: fahrü’l-müderrisîn Mustafa Efendi b. Hasan, es-Seyyid Mehmed Efendi, Mehmed Efendi b. Mustafa, Ali Beşe Çukadâr ve gayruhüm mine’l-hâzırîn.

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 298 - Hüküm no: 305 - Orijinal metin no: [67a-3])﻿

﻿

﻿

306. Hüküm

Rus asıllı kölenin vasiyet yoluyla âzat edildiği

İşbu sahîh ve şer‘î bir hüccettir. Mahmiye-i Kostantıniyye mahallâtından Gül Câmi‘i mahallesi sükkânından olan udûlden Cafer b. Hayreddin ve Ahmed b. Abdullah nâm kimesneler ve yine mahalle-i mezbûre ahâlîsinden Pandeli v. Yorgi, Dimitri v. Nikola, İstefani v. Petro, İspandoni v. Apostol ve Mano v. İstavroz nâm zimmîler meclis-i şer‘-i şerîf ve mahfil-i dîn-i münîfde -el-masûn ani’t-tağyîr ve’t-tahrîf hâzırûn olup âti’z-zikr vesâyeten hâsım olan kimesne mahzarında, hâmil-i hâze’l-kitâb Yorgaki v. Andriye ve Niko’dan sâdır olan da‘vâ-yı sahîha-i şer‘iyyede gıbbe’l-istişhâd şöyle şehâdet ettiler ki mahalle-i mezbûrede mütemekkin iken bundan akdem mürd olan Nasrâni kimesne maraz-ı mevte yakalanıp başını ölüm yastığına koyduğunda rıkkını mu‘terif olan ve hâlâ hâlik-i mezbûrun oğlunun hizmetinde bulunan Akdeniz’de vâki‘ Midilli cezîresinde sâkin olan açık kaşlı, şehlâ, gök gözlü Rûsiyyü’l-asl İstefani nâm zimmî abd-i memlûkini âzâd ve tahrîr etmiş ve müdde‘î-i mezbûr Yorgaki’yi de vasiyyetinin tenfîzine ve cezîre-i mezbûrede sâkin bulunan sagīr oğlunun umûrunun tesviyesine ve zabt-ı ahvâli ve hıfz-ı emvâline vasî nasb etmişdi hâlik-i mezbûr vasiyyeti üzre mürd oldu. Şehâdetleri ba‘de’t-ta‘dîli’ş-şer‘î ve’t-tezkiyyeti’ş-şer‘iyye inde’ş-şer‘ makbûl ve mu‘teber oldu. O da vesâyet-i mezbûreyi kabûl edip hizmeti lâzımesini edâyı ta‘ahhüd etti. Sonra hâkim, abd-i mezkûrun hâlik-i mezbûrun sülüs-i mâlından ıtkına hükm etti. Cerâ zâlike ve hurrire fi’l-yevmi’s-sâdis min Zilka‘deti’ş-şerîfe sene isneteyn ve seb‘în ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Şeyh Alemüddin Efendi b. Süleyman Kasımpaşa câmi‘i imâmı, Kadı Mustafa Efendi, Musli Bey b. Abdullah, Receb Kethüdâ ve gayruhüm mine’l-hâzırîn

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 299 - Hüküm no: 306 - Orijinal metin no: [67b-1, Arapça])﻿

﻿

﻿

307. Hüküm

Sütçü Avyori ve Dimo v. Petro’nun çoban Garoyo v. Dimyani’den süt almak üzre yaptıkları anlaşmada Garoyo’nun haksız talebinin reddi

Lebbân tâifesinden işbu hâmileyi’l-vesîka Avyori ve şerîki Dimo veledey Petro nâm zimmîler mahfil-i kazâda çoban tâifesinden Garoyo v. Dimyani nâm …? Bulgar zimmî muvâcehesinde her biri takrîr-i kelâm edip târih-i kitâbdan iki ay mukaddem mesfûr Garoyo âhardan iki yüz yetmiş re’s sağmal koyun iştirâ ve kabz eylediğinde biz dahi zikr olunan koyunlardan hâsıl olan sütü si‘r-i cârî üzre bize tahte’l-hesâb bey‘ etmek üzre merkūm Garoyo yedine on bin fıddî nakd-i râyic fi’l-vakt akçe def‘ ve teslîm eylediğimizde ol dahi vech-i muharrer üzre meblağ-ı mezbûru yedimizden alıp kabz edip meblağ-ı mezbûr tamâm olunca bize tahte’l-hesâb süt bey‘ ve teslîm biz dahi iştirâ ve kabz edip meblağ-ı mezbûr tamâm oldukda mezbûrdan akçemiz ile süt almak murâd eylediğimizde benim çobanlara deynim vardır peşîn akçe verirseniz size sütü veririm ve illâ âhara bey‘ ederim deyip bizim dahi peşîn akçe vermeğe iktidârımız olmamağla merkūm Garoyo bir hafta evvel koyunlardan hâsıl olan sütü âhar kimesneye bey‘ ve teslîm etmişiken hâlâ ol kimesne benim sütümü almaz elbette siz bana ol koyunları iştirâ ile sütünü biz alırız demişdiniz sütümü alın deyû dâimâ bizi rencîdeden hâlî değildir, suâl olunup takrîri tahrîr ve bizi bî-vech rencîdeden men‘ olunmak matlûbumuzdur dediklerinde gıbbe’s-suâl merkūm Garoyo cevâbında fi’l-hakīka hâl merkūmân Avyori ve Dimo’nun takrîr eyledikleri minvâl üzre olmuşdur gerçi sâlifü’z-zikr on bin akçeyi mezbûrân ile hesâblaşdım lâkin ikrâr ve va‘deleri üzre sütümü alsınlar deyicek bu makūle bey‘ ü şirâ câiz ve meşrû‘ olmamağın min ba‘d mezbûrân Avyori ve şerîki Dimo’yu ol vechile rencîde etmemek üzre mersûm Garoyo zimmîye tenbîh-i şer‘î birle mâ hüve’l-vâki‘ kayd şüd. Fi’l-yevmi’s-sâdis min Zilka‘deti’ş-şerîfe li seneti isneteyn ve seb‘în ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Ali Beşe Çukadâr, Hamza Efendi nâib-i recül, Mehmed Beşe Muhzır, Hüseyin Beşe Muhzır, Hasan Beşe Muhzır, Dilâver muhzır ve gayruhüm mine’l-hâzırîn.

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 299 - Hüküm no: 307 - Orijinal metin no: [67b-2])﻿

﻿

﻿

308. Hüküm

Mehmed Efendi’nin kâtibi olduğu Kiremitçi Ahmed Çelebi Vakfı’na borcu olduğunun tespiti

Havâss-ı Aliyye kazâsı a‘mâlinden kasaba-i Hasköy’de Kiremitçi Ahmed Çelebi merhûmun evkāfına meşrûtiyyet üzre bi’l-fi‘l mütevellî olan râfi‘ü’l-kitâb Mehmed Çavuş b. Ebûbekir mahfil-i kazâda yine merhûm-ı mezbûrun evlâdı evlâdının evlâdı evlâdından evkāf-ı mezbûrenin hâlâ kâtibi olan İmâm Mehmed Efendi b. Mustafa mahzarında üzerine bi’l-velâye takrîr-i da‘vâ edip kâtib-i mezbûr Mehmed Efendi bundan akdem ben diyâr-ı âharda iken evkāf-ı mezbûreden olup icâre-i mu‘accele ve müeccele-i ma‘lûmeteyn ile Sâlih Efendi tasarrufunda olan kiremithâne hissesini mezbûr Sâlih Efendi bilâ-veled fevt olmağla evkāf-ı mezbûre câbîsi gāib ani’l-meclis Ramazan Bey ile sâbıkan kethüdâ bey olan Süleyman Paşa’ya icâre-i müeccele-i ma‘lûme ve iki yüz elli bin akçe icâre-i mu‘accele ile îcâr ve meblağ-ı mezbûru vakıf için kabz eylediklerinden sonra meblağ-ı mezbûr[un] otuz sekiz bin iki yüz elli akçesini mezbûr Mehmed Efendi fuzûlen ahz ü kabz ve kendi mesârifine sarf ile istihlâk etmeğin sene ihdâ ve seb‘în ve elf Şevvâlü’l-mükerremi evâsıtında zikr olunan otuz sekiz bin iki yüz elli akçeyi mezbûr Mehmed Efendi’den tevliyyetim hasebiyle vakf-ı mezbûr için taleb [ve] da‘vâ ve huzûr-ı hâkimde mürâfa‘a-i şer‘-i şerîf olduğumuzda, mezbûr Mehmed Efendi meblağ-ı mezbûrun on beş bin akçesini ücret-i kitâbet deyû ve on yedi bin akçesini galle-i vakf-ı mezbûrun mesârif-i mu‘ayyeneden fazlası evlâda meşrûta olmağın ben dahi evlâddanım deyû ve iki bin yedi yüz elli akçesini kızım Ayşe dahi evlâddandır deyû ve üç bin beş yüz akçesini vakfda izn-i mütevellî ile harcım vardır deyû cem‘an otuz sekiz bin iki yüz elli akçe mâl-ı vakfı alıp kabz eylemişimdir deyû ikrâr edip ikrârı sicil ve hüccet olunmuşken, hâlâ meblağ-ı mezbûru teslîmden imtinâ‘ eder deyû târih-i mezbûr ile müverrah ve târih-i mezbûrda medîne-i Ebâ Eyyûb el-Ensârî’de nâibü’ş-şer‘ olan Yusuf Efendi imzâsıyla mümzâ ve hatmiyle mahtûm min külli’l-vücûh takrîrine mutâbık ve müdde‘âsını nâtık hüccet-i şer‘iyye ibrâz ve alâ vechi’l-hasm feth ve kırâat olunup istintâk olundukda, mezbûr Mehmed Efendi mazmûn-ı hüccet-i mezkûreyi ikrâr etmeğin vâkıf-ı mezbûrun batında merkūm Mehmed Efendi’den mukaddem evlâdı olmağla ber mûceb-i vakfiye-i ma‘mûlün-bihâ mezbûr Mehmed Efendi hisseye dâhil olmadığından mâ‘adâ ücret-i kitâbet deyû ve kızı mezbûre için dahi mâl-ı vakfdan akçe almak meşrû‘ olmamağla alâ mûcebi ikrârihî meblağ-ı mezbûrun izn-i mütevellî ile vakfa eylediği harcdan mâ‘adâ otuz dört bin yedi yüz elli akçe mâl-ı vakfı mütevellî-i mezbûr vakıf için edâ ve teslîm ile kâtib-i merkūm Mehmed Efendi ilzâm olundukdan sonra mütevellîsi izniyle vakf-ı mezbûra üç bin beş yüz akçe harc ve sarf eylediğini beyâna tenbîh birle mâ hüve’l-vâki‘ bi’t-taleb ketb olundu. Fî gurreti Zilka‘deti’ş-şerîfe li seneti isneteyn ve seb‘în ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: es-Seyyid Ahmed Efendi b. es-Seyyid Hasan, Mustafa Ağa b. Sinan, Abdülbâkī Çelebi b. Ahmed el-Müezzin, Hasan Ağa b. Hızır seroda-i sâbık, Ali Çelebi b. Mehmed, Mehmed Bey b. Ebûbekir, Mehmed Çelebi b. Ömer el-Cündî, es-Seyyid Mehmed Çelebi [b.] es-Seyyid Mustafa, Mustafa Beşe b. Abdullah, Ali Beşe Çukadâr ve gayruhüm mine’l-hâzırîn.

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 300 - Hüküm no: 308 - Orijinal metin no: [68a-1])﻿

﻿

﻿

309. Hüküm

Çoban Dimo v. Mihal’in koyun satışından dolayı Yuvan v. Angeli’de alacağı olduğu

Çoban tâifesinden işbu râfi‘ü’s-sifr Dimo v. Mihal nâm zimmî meclis-i şer‘-i hatîr-i lâzımü’t-tevkīrde yine tâife-i mezbûreden Yuvan v. Angeli nâm zimmî muvâcehesinde üzerine takrîr-i da‘vâ edip mezbûr Yuvan zimmîye her bir re’si yüz kırk ikişer akçeye olmak üzre yirmi re’s mülk koyunumu târih-i kitâbdan bir sene mukaddem iki bin sekiz yüz kırk akçeye bey‘ ve teslîm edip ol dahi minvâl-i muharrer üzre iştirâ ve tesellüm ve kabz ve kabûl eyleyip semeni meblağ-ı mezbûr iki bin sekiz yüz kırk akçe hakkımı hâlâ merkūm Yuvan’dan taleb eylediğimde teslîmden imtinâ‘ eder suâl olunup alıverilmek matlûbumdur deyicek gıbbe’s-suâl merkūm Yuvan cevâbında fi’l-hakīka müdde‘î-i merkūm Dimo’ya yirmi re’s koyun semeninden minvâl-i meşrûh üzre zimmetimde iki bin sekiz yüz kırk akçe lâzımü’l-edâ ve vâcibü’l-kazâ deynim vardır deyû bi tav‘ihî ikrâr ve i‘tirâf etmeğin ikrârı mûcebince meblağ-ı mârrü’z-zikr iki bin sekiz yüz kırk akçeyi müdde‘î-i mezbûr Dimo’ya edâ ve teslîme merkūm Yuvan ilzâm olunup mâ cerâ bi’l-ibtigā sebt olundu. Fi’l-yevmi’s-sâbi‘ min Zilka‘deti’ş-şerîfe li seneti isneteyn ve seb‘în ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Hamza Efendi nâib-i Râcil, Kethüdâ Receb Bey, Ali Beşe Çukadâr, Dilâver Muhzır, Hüseyin muhzır ve gayruhüm mine’l-hâzırîn.

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 301 - Hüküm no: 309 - Orijinal metin no: [68a-2])﻿

﻿

﻿

310. Hüküm

Emine bt. Abdullah’ın Büyükçekmece’deki çiftliğini içindekilerle birlikte Vezir Cafer Paşa’ya satması

Dârü’l-hilâfeti’l-aliyye Kostantaniyyetü’l-mahmiye’de Çukurbostan başında Seydi Halîfe mahallesinde sâkine fahrü’l-muhadderât Emine Hâtun bt. Abdullah tarafından bey‘-i âti’z-zikri ve kabz-ı semeni ikrâra vekîl olup mezbûrenin zâtını ma‘rifet-i şer‘iyye ile ârifân olan Mehmed Çelebi b. Mahmud ve Yahya Çelebi b. Nasuh şehâdetleriyle şer‘an vekâleti sâbite olan sulbî kebîr oğlu Zağarcı Ömer Çelebi b. Mehmed Ağa meclis-i şer‘-i şerîfde hâlâ atebe-i aliyye-i hüsrevânî ve südde-i seniyye-i şehriyârîde tevkī‘-i olan vezîr-i dilîr-i dil-pezîr müşîr-i müşterî-tedbîr mümehhid-i bünyânü’d-devlet müşeyyid-i erkânü’s-sa‘âdet sâhibü’l-kitâbi’l-müstetâb vezîr-i rûşen-zamîr Cafer Paşa hazretleri kıbelinden ikrâr-ı âti’z-zikri tasdîke vekîl olup bimâ hüve nehci’s-sübût şer‘an vekâleti sâbite olan fahrü’l-akrân İbrahim Ağa b. Abdülmennân nâm cündî mahzarında bi’l-vekâle ikrâr ve takrîr-i kelâm edip akd-i âti’z-zikrin sudûruna değin vâlidem müvekkile-i mezbûrenin silk-i mülk-i sahîhinde münselik olan emlâkinden Havâss-ı Aliyye kazâsına tâbi‘ Büyükçekmece nâhiyesi muzâfâtından Bojdar nâm karyede vâki‘ etrâf-ı erba‘a tarîk-i âma müntehî muhavvata-i dâhiliyyesi bir bâb tahtânî oda ve bir kiler ve iki anbar ve bir su kuyusu ve bir matbah ve bir fırın ve hadîka-i zât-ı eşcâr-ı müsmire ve gayr-ı müsmireyi ve muhavvata-i hâriciyyesi bir bâb tahtânî oda ve sundurma ve bir ahır ve içinde bir oda ve bir mikdâr harman yerini müştemil çiftlik ta‘bîr olunur mülk menzilini ve menzili mezbûrda mevcûd üç çift kara sığır öküzü iki çift su sığırı öküzü ve dört re’s kara sığır ineği ve altı re’s buzağı ve dana ve üç aded mükemmel araba ve üç döğen ve bir pulluk ta‘bîr olunur kebîr saban ve beş küçük saban ve sâir âlât-ı zirâ‘at ve esvâb-ı harâseti ve yetmiş keyl mezrû‘ buğday ve yetmiş keyl mezrû‘ alef ve yirmi keyl mezrû‘ arpa ve beş keyl mezrû‘ kaplıca ve menzili mezbûrun cemî‘ tevâbi‘ ve levâhıkı ve âmme-i menâfi‘ ve merâfıkı ile ve yine karye-i mezbûrede vâki‘ hudûd ve sınırı inde’l-ahâlî ma‘lûmetü’l-[hudûd] bir kıt‘a mülk bağını dahi bi cümleti’l-hukūk ve’l-levâhık müvekkilem vâlidem mezbûre Emine Hâtun müvekkili müşârün-ileyh paşa hazretlerine her biri yedişer dirhem gelir sekiz yüz kıt‘a riyâlî guruşa tarafeynden îcâb ve kabûlü hâvî bey‘-i bâtt-ı sahîh-i kat‘î ile bundan akdem bey‘ ve teslîm, anlar dahi ber minvâl-i muharrer iştirâ ve tesellüm ve kabz ve kabûl buyurup yine karye-i mezbûre sınırı dâhilinde vâki‘ merhûm ve mağfûrun-leh Sultan Bayezid Hân-ı Velî evkāfı arâzisinden olup tefvîz-i âtî sudûruna değin müvekkilem vâlidem mezbûrenin zabt ve taht-ı tasarrufunda olup çiftlik-i mezbûre intimâ ile tahdîd ve tavsîfden müstağnî otuz altı kıt‘a tarla ve iki kıt‘a bostan ve üç kıt‘a çayırlarının dahi hakk-ı tasarruflarını, ma‘rifet-i sâhib-i arz ile yine müvekkili müşârün-ileyh paşa hazretlerine yüz kıt‘a riyâlî guruş bedel mukābelesinde ma‘rifet-i mütevellî-i evkāf-ı mezbûr ile tefvîz bi’l-ferâğ edip anlar dahi vech-i muharrer üzre tefevvüz ve kabûl buyurup semen-i mezbûr ile bedel-i merkūm ki cem‘an yedişer dirhem gelir dokuz yüz guruşu tamamen müvekkili müşârün-ileyh paşa hazretleri yed-i şerîflerinden alıp kabz edip menzili mezbûr ve bağ-ı mersûm ve ol tarlalar ve bostan ve çayırlarda alâkam kalmadı ba‘de’l-yevm müvekkili müşârün-ileyh paşa hazretlerinin mülk-i müşterâsı ve hakk-ı sarîhi olmuşdur, keyfe mâ yeşâ’ tasarruf buyursunlar dedi dedikde gıbbe’t-tasdîki’l-mu‘teber mâ cerâ bi’l-ibtigā ketb ve imlâ olundu. Fi’l-yevmi’s-sâdis min Zilka‘deti’ş-şerîfe li seneti isneteyn ve seb‘în ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Hasan Ağa Cündî, Ramazan Efendi b. Hüseyin, Mehmed Çelebi b. Musli, Şaban Bey b. Hasan Cündî, İbrahim Bey Şâtır, Ali Beşe Çukadâr, Hüseyin Muhzır ve gayruhüm mine’l-hâzırîn.

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 302 - Hüküm no: 310 - Orijinal metin no: [68b-1])﻿

﻿

﻿

311. Hüküm

Kiremitçi Ahmed Çelebi Vakfı’na mütevellisinin alacak davasının reddi

Havâss-ı Refî‘a kazâsı tevâbi‘inden kasaba-i Hasköy’de merhûm Kiremitçi Ahmed Çelebi evkāfı’na meşrûtiyyet üzre bi’l-fi‘l mütevellî olan fahrü’l-cüyûş Mehmed Çavuş b. Ebûbekir mahfil-i kazâ ve mahalli irtizâda, vakf-ı mezbûre kâtibi olan Mehmed Efendi b. Mustafa mahzarında üzerine takrîr-i da‘vâ edip bundan akdem ben diyâr-ı âharda iken evkāf-ı mezbûreden icâre-i mu‘accele ve ücret-i müeccele inde’l-ahâlî ve’l-cîrân ma‘lûmetü’l-hudûd kiremithâneden hisse-i ma‘lûmeye mutasarrıf olan Sâlih Efendi bilâ-veled fevt olmağla zabt ve taht-ı tasarrufunda olan hisse mahlûl olmağın mezbûr Mehmed Efendi zikr olunan hisseyi benim izin ve icâzetim yoğiken sâbıkan kethüdâ bey olan Süleyman Paşa’ya iki yüz elli bin fıddî nakd-i râyic fi’l-vakt akçe icâre-i mu‘accele ve yevmî ( ) akçe ücret-i müeccele ile evkāf-ı mezbûre câbîsi gāib ani’l-meclis Ramazan Bey ile îcâr ve teslîm ve mârrü’z-zikr iki yüz elli bin akçeyi vakıf için alıp kabz eylediklerinden sonra otuz sekiz bin iki yüz elli akçesini mezbûr Mehmed Efendi ve otuz bin akçesini câbî-i mezbûr Ramazan Bey alıp kabz eylediklerinden sonra mâ‘adâyı bana teslîm, ben dahi vakıf için alıp kabz edip addeylediğimde otuz bin akçe dahi noksân gelmişdir hâlâ suâl olunup ihkāk-ı hakk olunmak matlûbumdur deyicek gıbbe’s-suâl mezbûr Mehmed Efendi zikr olunan otuz sekiz bin iki yüz elli akçeden gayrı bir akçe ve bir habbe almamışımdır cümlesini mütevellî-i mezbûra def‘ ve teslîm eylemişimdir, hattâ mütevellî-i mezbûr meblağ-ı mezbûru ahz ü kabz eyledim deyû huzûr-ı hâkimde ikrâr ve ikrârı hüccet-i şer‘iyye dahi olmuşdur deyicek isre’l-istintâk mütevellî-i mezbûr cevâbında fi’l-hakīka vech-i muharrer üzre ikrâr eylemişimdir, lâkin ikrâr-ı mezkûrumda kâzibim deyicek mütevellî-i mezbûr ikrârında kâzib olmadığına mukarrun-leh olan mezbûr Mehmed Efendi’ye bi hasebi’ş-şer‘i’ş-şerîf yemîn lâzım gelmeğin mütevellî-i mezbûr vech-i muharrer üzre olan ikrârında kâtib olup müdde‘â-bih olan [69a] otuz bin akçeden küllen ve ba‘zan almadığına ve âhar yediyle aldırmadığına ve vücûh-ı şer‘iyyeden bir vechile zimmetine geçmediğine merkūm Mehmed Efendi’ye yemîn teklîf olundukda, ol dahi alâ vefki’l-mes’ûl yemîn billâhi te‘âlâ etmeğin mütevellî-i mezbûr bî-vech ta‘arruzdan men‘ [bir]le, mâ hüve’l-vâki‘ bi’t-taleb ketb olundu. Fi’l-yevmi’r-râbi‘ min Zilka‘deti’ş-şerîfe li seneti isneteyn ve seb‘în ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Es-Seyyid Mustafa Efendi b. es-Seyyid Hasan, Mustafa Ağa b. Sinan, Mehmed Bey el-Bevvâbü’s-sultânî, Ali Efendi el-İmâm, Abdülaziz Çelebi el-Müezzin ve gayruhüm mine’l-hâzırîn.

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 303 - Hüküm no: 311 - Orijinal metin no: [68b-2])﻿

﻿

﻿

312. Hüküm

Fâtıma bt. Ahmed Çavuş’un câriyesi Siyavuş’u âzat etmesi

Tahakkuk-ı özr-i şer‘î ile husûs-ı âti’z-zikrin mahallinde tahrîr[i] iltimâs olunmağın küttâb-ı mahkeme-i muhkemü’l-bünyândan mevlânâ Sâlih Mehmed Efendi b. Mehmed irsâl olunup ol dahi zeyl-i vesîkada muharrerü’l-esâmî müslimîn ile Havâss-ı Kostantıniyye el-mahmiyye kazâsı a‘mâlinden kasaba-i Hasköy’de Pîrî Paşa semtinde sâkin iken bundan akdem müteveffât olan merhûme Fâtıma Hâtun bt. Ahmed Çavuş’un menziline varılıp akd-i meclis-i şer‘-i şerîf eylediğinde merhûme-i mezbûrenin verâseti zevci fahrü’l-emâsil ve’l-eşbâh hamlacı Mehmed Ağa b. Abdülmennân ile sadriye kebîre kızı fahrü’l-muhadderât zahrü’l-muvakkarât Ayşe Hâtun bt. Mehmed’e münhasıra olduğu şer‘an zâhir ve müte‘ayyin oldukdan sonra mezbûr Mehmed Ağa asâleten ve mûmâ-ileyhâ Ayşe Hâtun’un zevci ve cemî‘-i umûruna ve ale[’l-husûs] ıtk-ı âti’z-zikri ikrâra vekîl-i şer‘-i müsecceli olan umdetü erbâbi’t-tahrîr ve’l-kalem zübdetü ashâbi’t-tastîr ve’r-rakam Ali Efendi b. el-Hâc Hüdâverdi vekâleten meclis-i ma‘kūd-ı mezkûrda, müteveffât-ı mezbûreye rıkk-ı sâbıkını mu‘terife uzun boylu sarı kaşlı ön dişleri seyrek Guruliyyetü’l-asl? bâ‘isetü’l-kitâb Siyavuş bt. Abdullah nâm câriye-i memlûkesi mahzarında her biri bi’l-asâle ve bi’l-vekâle ikrâr ve takrîr-i kelâm edip merhûme-i mezbûre vaktâ ki maraz-ı mevtiyle marîza olup başını visâde-i mevte koduysa, hasbeten lillâhi te‘âlâ ve haseneten li rûhi resûlihi’l-mu‘allâ ve hazreti resûl-i ekrem -sallallâhu aleyhi ve selemin-men a‘taka rakabeten mü’mineten a‘takallâhu te‘âlâ bi külli uzvin minhâ uzven minhu mine’n-nâr, hadîs-i şerîfine amelen câriye-i memlûkesi mevsûfe-i mezkûreyi malından âzâd ve zümre-i harâir-i asliyyâta idrâc ve ilhâk edip üzerinde hakk-ı velâdan gayrı hakkım kalmadı demişiken hâlâ fevt olmağla câriye-i mezkûr sülüs malından âzâd olup el-hâletü hâzihî müteveffât-ı mezkûrenin muhallefâtı alâ mâ farazallâhu te‘âlâ beynimizde tevzî‘ ve taksîm olunup câriye-i merkūmenin kıymetine bâliğan mâ belağ sülüs vefâ etmeğin câriye-i mezkûrede kat‘an alâkam kalmamışdır ba‘de’l-yevm mezkûre Siyavuş sâir harâir-i asliyyât gibi hürre oldu dediklerinde vâki‘ü’l-hâli mevlânâ-yı mezbûr mahallinde tahrîr, ba‘dehû meclis-i şer‘a gelip alâ vukū‘ihî inhâ ve takrîr etmeğin hâkim-i muvakki‘-i sadr-ı kitâb hazretleri kıbelinden sıhhat-i ıtk-ı mezkûra hüküm birle mâ hüve’l-vâki‘ kayd şüd. Fi’l-yevmi’s-sâbi‘ min Zilka‘deti’ş-şerîfe li seneti isneteyn ve seb‘în ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Mehmed Ağa b. Pîrî, Bayram Ağa b. Ali, Hüseyin Efendi b. Ahmed, Sinan Ağa b. Hasan, Mehmed Çelebi b. Hasan, Ali Efendi imâm-ı Turşucu ve gayruhüm mine’l-hâzırîn.

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 304 - Hüküm no: 312 - Orijinal metin no: [69a-1])﻿

﻿

﻿

313. Hüküm

Fâtıma bt. Ahmed Çavuş’un ölmeden önce Rus câriyesi Bedirmâh’ı âzat ettiği

Tahakkuk-ı özr-i şer‘î ile husûs-ı âti’z-zikrin mahallinde tahrîr[i] iltimâs olunmağın küttâb-ı mahkeme-i şerîfeden mevlânâ Sâlih Mehmed Efendi b. Mehmed irsâl olunup ol dahi zeyl-i vesîkada muharrerü’l-esâmî müslimîn ile Havâss-ı Aliyye kazâsına tâbi‘ kasaba-i Hasköy’de Pîrî Paşa semtinde sâkine iken bundan akdem civâr-ı Hayy-i Kadîr’e intikāl eden Fâtıma Hâtun bt. el-merhûm Ahmed Çavuş’un menziline varılıp akd-i meclis-i şerî‘at-ı şerîfe olundukda, merhûme-i mûmâ-ileyhânın verâseti zevci fahrü’l-emâcid ve’l-ekârim hamlacı Mehmed Ağa b. Abdülmennân ile sadriye kebîre kızı umdetü’l-muhadderât zübdetü’l-muvakkarât Ayşe Hâtun bt. Mehmed’e münhasıra olduğu şer‘an zâhir ve müte‘ayyin oldukdan sonra mezbûr Mehmed Ağa asâleten ve müşârün-ileyhâ hâtunun zevci ve tarafından her husûsuna ve ale’l-husûs ıtk-ı âti’z-zikri ikrâra vekîl-i şer‘-i müsecceli olan mefhar-i erbâbi’t-tahrîr ve’l-kalem Ali Efendi b. Hüdâverdi vekâleten meclis-i ma‘kūd-ı mezkûrda, merhûme-i mezbûreye rıkk-ı sâbıkını mu‘terife orta boylu sarı kaşlı elâ gözlü Moskoviyyetü’l-asl müslimiyyetü’l-mille Bedirmâh bt. Abdullah mahzarında her biri bi’l-asâle ve bi’l-vekâle ikrâr ve takrîr-i kelâm edip merhûme-i mûmâ-ileyhâ vaktâ ki maraz-ı mevtiyle marîza olduysa câriye-i memlûkesi mevsûfe-i mezbûreyi, hasbeten lillâhi te‘âlâ ve haseneten li rûhi resûlihi’l-mu‘allâ ve amelen kemâ kāle’n-nebiyyü sallallâhu aleyhi ve sellem men a‘taka rakabeten mü’mineten a‘takallâhu te‘âlâ bi külli uzvin minhâ uzven minhu mine’n-nâr, malından âzâd ve zümre-i harâir-i asliyyâta idrâc ve ilhâk edip üzerinde hakk-ı velâdan gayrı hakkım kalmadı demişiken hâlâ fevt olmağın câriye-i mezkûr sülüs malından âzâd olup el-hâletü hâzihî muhallefât-ı müteveffât-ı mezkûre beynimizde bi’l-farîzati’ş-şer‘iyye tevzî‘ ve taksîm olunup câriye-i mezbûrenin kıymetine müteveffât-ı [mezbûrenin] sülüsü bâliğan mâ belağ vefâ etmeğin sâhibetü’l-vesîka mezkûre Bedirmâh’da kat‘an alâkam kalmamışdır ba‘de’l-yevm mersûme Bedirmâh sâir harâir-i asliyyât gibi hürre oldu dediklerinde vâki‘ü’l-hâli mevlânâ-yı mezbûr mahallinde tahrîr, ba‘dehû meclis-i şer‘a [gelip] alâ vukū‘ihî inhâ ve takrîr etmeğin hâkim-i muvakki‘-i sadr-ı kitâb kıbelinden sıhhat-i ıtk-ı mezkûra hüküm birle mâ hüve’l-vâki‘ bi’t-taleb kayd şüd. Fi’l-yevmi’s-sâbi‘ min Zilka‘deti’ş-şerîfe li seneti isneteyn ve seb‘în ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Mehmed Ağa b. Pîrî, Bayram Ağa b. Ali, Hüseyin Efendi b. Ahmed, es-Seyyid Bayram Ağa b. es-Seyyid Abdurrahman, Mehmed Çelebi b. Hasan, Ali Efendi imâm-ı Turşucu, Ahmed Ağa b. Zünnun, Mehmed Çelebi b. Hasan, Ahmed Ağa b. Ali, Ali Çelebi b. Hızır ve gayruhüm mine’l-hâzırîn.

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 305 - Hüküm no: 313 - Orijinal metin no: [69a-2])﻿

﻿

﻿

314. Hüküm

Fâtıma bt. Ahmed Çavuş’un ölmeden önce câriyesi Kâtibe’yi âzat ettiği

Tahakkuk-ı özr-i şer‘î ile husûs-ı âti’z-zikrin mahallinde tahrîri iltimâs olunmağın küttâb-ı mahkeme-i şerîfeden mevlânâ Sâlih Mehmed Efendi b. Mehmed irsâl olunup ol dahi zeyl-i vesîkada muharrerü’l-esâmî müslimîn ile Havâss-ı Aliyye kazâsı aktâ‘ından Hasköy’de Pîrî Paşa semtinde sâkine iken bundan akdem vefât eden Fâtıma Hâtun bt. Ahmed Çavuş’un verâseti, zevci kıdvetü’l-emâcid ve’l-ekârim hamlacı Mehmed Ağa b. Abdülmennân ile sadriye kebîre kızı umdetü’l-muhadderât zahrü’l-muvakkarât Ayşe Hâtun bt. Mehmed’e münhasıra olduğu şer‘an zâhir ve müte‘ayyin oldukdan sonra mezbûr Mehmed Ağa asâleten ve mûmâ-ileyhâ Ayşe Hâtun’un zevci ve tarafından her husûsuna ve ale’l-husûs ıtk-ı câ’i’z-zikri ikrâra vekîl olup vekâleti hasm-ı şer‘-i câhid mahzarında tescîl olan umdetü erbâbi’t-tahrîr ve’l-kalem zübdetü ashâbi’t-tastîr ve’r-rakam Ali Efendi b. el-Hâc Hüdâverdi meclis-i ma‘kūd-ı mezkûrda müteveffât-ı mezbûreye rıkk-ı sâbıkını mu‘terife uzun boylu sarı kaşlı kara gözlü Rûsiyyetü’l-asl hâfızatü’l-vesîka Kâtibe bt. Abdullah mahzarında her biri bi’l-asâle ve bi’l-vekâle ikrâr ve takrîr-i kelâm edip ıtk-ı rakabât a‘zam-ı kurebât ve sebeb-i ref‘-i derecât vesîle-i duhûl-i cennât-ı âliyât olmağın müteveffât-ı mezbûre maraz-ı mevt ile marîza olduğu hâlde câriye-i memlûkesi mevsûfe-i mezbûreyi hasbeten lillâhi ve haseneten li rûhi resûlillah malından âzâd ve muzîk-ı rıkkıyyetden kazâ-i hürriyete idhâl edip üzerinde hakk-ı velâdan gayrı hakkım kalmadı sâir harâir-i asliyyât gibi hürre oldu dedikden sonra fevt olmağla mevsûfe-i mezkûre sülüs mâl-ı müteveffât-ı mezbûrdan âzâd olup hâlâ muhallefât-ı müteveffât-ı mûmâ-ileyhâyı alâ mâ farazallâhu te‘âlâ beynimizde taksîm eylediğimizde müteveffât-ı mezbûrenin bâliğan mâ belağa kıymetine vefâ etmeğin câriye-i mezbûrede kat‘an alâka ve medhalim kalmamışdır. Min ba‘d mezbûre Kâtibe sâir harâir-i asliyyât gibi hürre olmuşdur dediklerinde vâki‘ü’l-hâli mevlânâ-yı mezbûr mahallinde tahrîr, ba‘dehû meclis-i şer‘a gelip alâ vukū‘ihî inhâ ve takrîr etmeğin işbu kitâb-ı anberin-nikābı tevkī‘-i müstetâbı ile şeref-yâb eden hâkim-i âdil-i bî-mu‘âdil hazretleri kıbelinden sıhhat-i ıtk-ı mezkûra hüküm birle mâ hüve’l-vâki‘ kayd şüd. Li seneti isneteyn ve seb‘în ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Mehmed Ağa b. Pîrî, Bayram Ağa b. Ali, Hüseyin Efendi b. Ahmed, es-Seyyid Bayram Ağa b. es-Seyyid Abdurrahman, Sinan Ağa b. Hasan ve gayruhüm mine’l-hâzırîn.

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 306 - Hüküm no: 314 - Orijinal metin no: [69b-1])﻿

﻿

﻿

315. Hüküm

Fâtıma bt. Ahmed Çavuş’un ölmeden önce câriyesi Çâker’i âzat ettiği

Tahakkuk-ı özr-i şer‘î ile husûs-ı âti’z-zikrin mahallinde ketb ve tahrîri için bi’t-taleb irsâl olunan mevlânâ Sâlih Mehmed Efendi, ol dahi zeyl-i vesîkada muharrerü’l-esâmî olan müslimîn ile Havâss-ı Aliyye kazâsı tevâbi‘inden kasaba-i Hasköy’de Pîrî Paşa semtinde sâkine iken bundan akdem civâr-ı Hayy-i Kadîr’e intikāl eden Fâtıma Hâtun bt. Ahmed Çavuş menziline varıp akd-i meclis-i şer‘-i kavîm eylediğinde merhûme-i mûmâ-ileyhânın verâseti zevci fahrü’l-emâsil ve’l-e‘âzim hamlacı Mehmed Ağa b. Abdülmennân ile sadriye kebîre kızı umdetü’l-muhadderât zübdetü’l-muvakkarât Ayşe Hâtun bt. Mehmed’e münhasıra olduğu şer‘an zâhir ve müte‘ayyin oldukdan sonra mezbûr Mehmed Ağa asâleten ve müşârün-ileyhâ Ayşe Hâtun’un zevci ve cemî‘-i umûruna kıbel-i mûmâ-ileyhâdan vekîl-i şer‘-i müsecceli olan umdetü erbâbi’t-tahrîr ve’l-kalem zübdetü ashâbi’t-tastîr ve’r-rakam Ali Efendi b. el-Hâc Hüdâverdi vekâleten meclis-i ma‘kūd-ı mezkûrda, merhûme-i mezbûreye rıkk-ı sâbıkını mu‘terife uzun boylu elâ gözlü kara kaşlı Rûsiyyetü’l-asl müslimiyyetü’l-mille sâhibetü’l-kitâb Çâker bt. Abdullah nâm câriye-i memlûkesi mahzarında her biri bi’l-asâle ve bi’l-vekâle ikrâr-ı sahîh-i şer‘î ve i‘tirâf-ı sarîh-i mer‘î kılıp merhûme-i mûmâ-ileyhâ maraz-ı mevt ile marîza olduğu hâlde câriye-i memlûkesi mevsûfe-i mezbûreyi hasbeten lillâhi’l-azîm ve hereben min ikābihi’l-elîm, yevme lâ-yenfa‘u mâlün ve lâ benûne illâ men etallâhe bi kalbin selîm ve amelen bimâ kāle’n-nebiyyü -sallallâhu aleyhi ve sellem-men a‘taka rakabeten mü’mineten a‘takallâhu te‘âlâ bi külli uzvin minhâ uzven minhu mine’n-nâr, malından âzâd ve zümre-i harâir-i asliyyâta idrâc ve ilhâk edip üzerinde hakk-ı velâdan gayrı hakkım kalmadı deyip hâlâ fevt olmağın câriye-i merkūme sülüs malından âzâd olup el-hâletü hâzihî müteveffât-ı müşârün-ileyhânın muhallefâtını alâ mâ farazallâhu te‘âlâ beynimizde tevzî‘ ve taksîm ve hesâb ve kitâb eylediğimizde câriye-i mezkûrenin kıymetine bâliğan mâ belağ sülüs vefâ etmeğin mevsûfe-i mezkûrede kat‘an alâkamız kalmamışdır ba‘de’l-yevm mersûme Çâker sâir harâir-i asliyyât gibi hürre oldu dediklerinde vâki‘ü’l-hâli mevlânâ-yı mezbûr mahallinde tahrîr, ba‘dehû meclis-i şer‘a gelip alâ vukū‘ihî inhâ ve takrîr etmeğin hâkim-i muvakki‘-i sadr-ı kitâb hazretleri kıbelinden ıtk-ı mezkûrun sıhhatine hüküm birle mâ hüve’l-vâki‘ kayd şüd. Fi’l-yevmi’s-sâbi‘ min Zilka‘deti’ş-şerîfe li seneti isneteyn ve seb‘în ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Mehmed Ağa b. Pîrî, Bayram Ağa b. Ali, Hüseyin Efendi b. Ahmed, es-Seyyid Bayram Ağa b. es-Seyyid Abdurrahman, Ali Efendi imâm-ı Turşucu, Mehmed Çelebi b. Hüseyin, Ahmed Ağa b. Zünnun, Ahmed Ağa b. Ali, Mehmed Çelebi b. Hasan, Ali Çelebi b. Hızır, Receb Bey Kethüdâ, Hasan b. Abdullah, Hüseyin muhzır ve gayruhüm mine’l-hâzırîn.

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 307 - Hüküm no: 315 - Orijinal metin no: [69b-2])﻿

﻿

﻿

316. Hüküm

Mustafa Çelebi ve Mehmed Çelebi b. Mehmed’in Emânî Çelebi Vakfı’na menzillerini bey‘ bi’l-istiğlâl yoluyla sattıkları

Mahmiye-i İstanbul hısnı ebvâbından Topkapısı hâricinde vâki‘ Emânî Çelebi mahallesi sükkânından Mustafa Çelebi ve Mehmed Çelebi ibney Mehmed nâm karındaşlar meclis-i şer‘-i hatîr-i lâzımü’t-tevkīrde mezbûr Emânî Çelebi[’nin] vakf eylediği nukūda bi’l-fi‘l mütevellî olan râfi‘ü’l-kitâb Abdülaziz Çelebi b. Sinan mahzarında her biri ikrâr ve takrîr-i kelâm edip emlâkimizden olup mahalle-i mezbûrede vâki‘ bir tarafdan Mehmed Çelebi mülkü ve bir tarafdan mahalle-i mezbûre müezzinine meşrûta olan vakıf menzil ve tarafeyni tarîk-i âm ile mahdûd olan bir fevkānî oda ve bir sofa ve tahtında ahırı ve iki tahtânî odaları ve bir matbah ve bir çatma oda ve bir kileri ve bir su kuyusunu ve zât-ı eşcâr-ı müsmire ve gayr-ı müsmire bahçeyi müştemil ale’l-iştirâk mülk-i mevrûs menzilimizi, cümle-i tevâbi‘ ve levâhıkı ile mütevellî-i mezbûra alâ tarîki’l-istiğlâl her biri yedişer dirhem olmak üzre elli altı kıt‘a riyâlî guruşa bey‘ ve teslîm eylediğimizde ol dahi mâl-ı vakf-ı mezbûr ile tarîk-i mersûm üzre iştirâ ve tesellüm ve kabz ve kabûl eyleyip semeni olan mezbûrü’n-na‘t elli altı kıt‘a guruşu mütevellî-i mezbûr Abdülaziz Çelebi yedinden tamamen ale’l-iştirâk ahz ü kabz eylediğimizden sonra yine mütevellî-i mezbûr menzili mahdûd-ı mezkûru ba‘de’t-tahliyyeti’ş-şer‘iyye târih-i kitâbdan bir sene tamâmına değin beher guruşu yedişer dirhem olmak üzre sekiz kıt‘a riyâlî guruş ile bir rub‘ guruş ücret ile bize îcâr ve teslîm eylediğinde biz dahi ber vech-i iştirâk minvâl-i meşrûh üzre istîcâr ve tesellüm ve kabz ve kabûl eyledik dediklerinde gıbbe’t-tasdîki’l-mu‘teber mâ hüve’l-vâki‘ kayd şüd. Fi’l-yevmi’s-sâbi‘ min Zilka‘deti’ş-şerîfe li seneti isneteyn ve seb‘în ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Yusuf Efendi b. Abdünnebî, Mehmed Efendi el-İmâm, Mehmed Efendi b. Yusuf el-Müezzin, Hasan Halîfe b. Mehmed, Mehmed Çelebi b. Hüseyin ve gayruhüm mine’l-hâzırîn.

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 308 - Hüküm no: 316 - Orijinal metin no: [70a-1])﻿

﻿

﻿

317. Hüküm

Hristo v. İstirati ile ortağı Yani v. Nikola’nın alacak hususunda Fotini bt. Yani ile sulh olması

Yoğurtçu tâifesinden Hristo v. İstirati ve şerîki Yani v. Nikola nâm zimmîler meclis-i şer‘de Havâss-ı Aliyye kazâsına tâbi‘ Makrihorya nâm karyede sâkin iken bundan akdem hâlik olan Vasil v. ( ) nâm zimmînin metrûkâtına vâzı‘atü’l-yed idiği ikrârıyla sâbit olan zevcesi Fotini bt. Yani nâm nasrâniye tarafından tasdîk-i câ’i’z-zikre bimâ hüve nehci’s-sübût şer‘an vekâleti sâbite olan babası mezbûr Yani muvâcehesinde her biri ikrâr ve takrîr-i kelâm edip hâlik-i mezbûrun zimmetinde kadri ve kıymeti beynimizde ilm-i şer‘î birle ma‘lûm beynimizden müşterâ ve makbûz leben semeninden üç [bin] sekiz yüz altmış akçe hakkımız olup kable’l-edâ mürd olmağla meblağ-ı mezbûr hâlik-i merkūmun zimmetinde bâkī kalmışdır hâlâ hâlik-i merkūmun metrûkâtına vâzı‘atü’l-yed olan zevcesi müvekkile-i mezbûreden taleb ve da‘vâ eylediğimizde ol dahi inkâr ile cevâb vermeğin beynimizde münâza‘ât-ı kesîre cereyân etmişdi el-hâletü hâzihî beynimize muslihûn tavassut edip meblağ-ı mârrü’z-zikr üç bin sekiz yüz altmış akçe da‘vâsından müvekkile-i mezbûre ile bizi bin sekiz yüz nakd-i râyic fi’l-vakt akçe üzerine inşâ-i akd-i sulh eylediklerinde biz dahi sulh-i mezbûru kabûl ve bedel-i sulh olan meblağ-ı mezbûru müvekkile-i mezbûre Fotini yedinden tamamen alıp kabz edip mâ‘adâ da‘vâsından müvekkile-i mezbûrenin zimmetini ibrâ-i âmm-ı kātı‘ü’n-nizâ‘la ibrâ ve iskāt [eyledik] ba‘de’l-yevm husûs-ı mezbûra müte‘allika müvekkile-i mezbûre Fotini ile vechen mine’l-vücûh da‘vâ ve nizâ‘ımız yokdur zuhûr dahi ederse lede’l-hükkâmi’l-kirâm makbûle olmasın dediklerinde mukırrân-ı mezbûrânın minvâl-i muharrer üzre olan ikrârların vekîl-i merkūm Yani vekâleten bi’l-muvâcehe tasdîk ve bi’l-müşâfehe tahkīk etmeğin mâ hüve’l-vâki‘ kayd şüd. Fi’l-yevmi’s-sâdis min Zilka‘deti’ş-şerîfe li seneti isneteyn ve seb‘în ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Mustafa Beşe b. Mehmed, diğer Mustafa Beşe b. Abdullah, Dilâver Bey b. Abdullah, Hüseyin Çelebi b. Ali, Dimitri v. Yorgi, Todori v. İstirati, Yorgi v. Todori, Rizo v. Dimitri ve gayruhüm mine’l-hâzırîn.

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 309 - Hüküm no: 317 - Orijinal metin no: [70a-2])﻿

﻿

﻿

318. Hüküm

Marziye bt. Sinan’ın muhâlaa yoluyla boşandığı

Medîne-i Hazreti Ebâ Eyyûb el-Ensârî mahallâtından Câmi‘-i Kebîr mahallesinde sâkine olan Marziye bt. Sinan nâm hâtun meclis-i şerî‘at-ı şerîfe-i garrâ ve mahfil-i tarîkat-i refî‘a-i zehrâda -sânehallâhu te‘âlâ ani’l-be’sâi ve’d-darrâi-hâzıre olup hâmil-i hâze’l-kitâb Şaban b. Mehmed nâm zevci ile muhâla‘a yaptı. Zevc-i mezbûr da nikâhında ta‘ahhüd ettiği râyicü’l-vakt dört bin akçe-i Osmânî mehr-i müecceli, beynlerinde mu‘ayyen ve mukadder iddet nafakası ve me’ûnet-i süknâsı zevcesi üzerine olmak üzre zevce-i merkūme ile muhâla‘a yaptı. Zevce-i mezbûre bu sûretle yeni bir nikâh yapılmadan ve mehir ödenmeden helâl olmayacak şekilde zevc-i merkūmundan ayrılmış oldu. Sonra her biri cemî‘-i de‘âvî, mütâlebât, eymân ve muhâsamâtdan umûmen, zevciyyetle alâkalı da‘vâdan husûsen yek diğerinin zimmetini ibrâ-i âm ile husûmet ve nizâyı bertaraf edecek şekilde ibrâ etti. Cerâ zâlike ve hurrire fi’l-yevmi’t-tâsi‘ min Zilka‘de eş-şerîfe sene isneteyn ve seb‘în ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Hüseyin Dede b. Şaban, Mehmed Çelebi b. Ali, Hüseyin Beşe b. Mehmed, muhzır Hasan ve gayruhüm mine’l-hâzırîn

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 310 - Hüküm no: 318 - Orijinal metin no: [70a-3, Arapça])﻿

﻿

﻿

319. Hüküm

Ali Beşe b. Receb’in menzilini Defterdar Mustafa Efendi Vakfı’na bey‘ bi’l-istiğlâl yoluyla satması

Medîne-i Hazreti Ebâ Eyyûb-i Ensârî -[dâme] fî rıdvâni’l-Bârî-’de vâki‘ Takyecibaşı mahallesi sâkinlerinden Ali Beşe b. Receb nâm kimesne meclis-i şer‘-i şerî‘at-ı şerîfede Defterdâr Mustafa Efendi vakf eylediği nukūda bi’l-fi‘l mütevellî olan râfi‘ü’l-kitâb Mustafa Çelebi b. Hüdâverdi mahzarında ikrâr ve takrîr-i kelâm edip emlâkimden olup mahalle-i mezbûrede vâki‘ etrâf-ı erba‘ası Ali Çelebi mülkü ve tarîk-i âm ile mahdûd ve mümtâz olan mülk menzilimi cümle tevâbi‘ ve levâhıkı ile mütevellî-i mûmâ-ileyh Mustafa Çelebi’ye alâ tarîki’l-istiğlâl altı aded sikke-i hasene-i şerîfe altın ile bir frengî altın ve seksen hurda akçeye bey‘ ve teslîm eylediğimde ol dahi minvâl-i muharrer üzre iştirâ ve tesellüm ve kabz ve kabûl eyleyip semeni olan mezbûrü’n-na‘t altı şerîfi altın ile bir frengî altın ve seksen hurda akçeyi mütevellî-i mûmâ-ileyh yedinden tamamen alıp kabz eylediğimden sonra yine menzili mahdûd-ı mezkûru mütevellî-i mûmâ-ileyh Mustafa Çelebi târih-i kitâbdan bir sene tamâmına değin ba‘de’t-tahliyyeti’ş-şer‘iyye üç yüz akçe ücret ile bana îcâr ve teslîm edip ben dahi minvâl-i mübeyyen üzre istîcâr ve tesellüm ve kabz ve kabûl eyledim deyicek gıbbe’t-tasdîki’ş-şer‘iyyi’l-vicâhiyyi’l-mu‘teber mâ hüve’l-vâki‘ kayd şüd. Fi’l-yevmi’l-âşir min Zilka‘deti’ş-şerîfe li seneti isneteyn ve seb‘în ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Ali Çelebi el-Kâtib-i vakf, Ahmed Çelebi b. Ali, Mehmed Çelebi b. Ahmed, Mahmud Çelebi el-Câbî, Mustafa Çelebi el-Kâtib-i vakf ve gayruhüm mine’l-hâzırîn.

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 310 - Hüküm no: 319 - Orijinal metin no: [70b-1])﻿

﻿

﻿

320. Hüküm

Şerife Huri bt. Mehmed’in bazı eşyalarını Receb Efendi b. Yusuf’a hibe etmesi ve kendisini vasî tayin etmesi

[Derkenar:] (…) hibe sûretidir. Medîne-i Hazreti Ebâ Eyyûb-i Ensârî -dâme fî rıdvâni’l-Bârî-’de Takyecibaşı mahallesinde sâkine Şerife Huri bt. Mehmed nâm hâtun meclis-i şer‘de yine mahalle-i mezbûre imâmı ibn-i uhrevîsi işbu râfi‘ü’l-kitâb Receb Efendi b. Yusuf nâm kimesne mahzarında ikrâr ve takrîr-i kelâm edip hibe-i âtiyetü’z-zikrin sudûruna değin silk-i mülk-i sahîhimde münselik olan emlâkimden bir beledî döşek altı aded yastık kılıfı ve iki tencere-i vasat ve bir alaca kilim ve bir köhne yan keçesi ve iki ayaklı sandık ve üç aded sagīr sahan ve iki yemeni yorgan çarşafleriyle ve bir gayr-ı müsta‘mel çarşafimi ve sâir ism-i mâl ıtlâk olunur hırdavatımı ibn-i uhrevîm mezbûr Receb Efendi’ye hibe-i sahîha-i şer‘iyye ile hibe ve temlîk ve teslîm eylediğimde ol dahi meclis-i hibede ittihâb ve her birini tesellüm ve kabz ve kabûl eyleyip ve kemâl-i kereminden beni fevt oluncaya infâk ve iksâ etmeğe ta‘ahhüd eyledi ba‘de’l-yevm zikr olunan eşyâ ve sâir hırdavatım ibn-i uhrevîm merkūm Receb Efendi’nin emlâk-i mevhûbesidir, keyfe mâ yeşâ’ mutasarrıf olsun dedikde gıbbe’t-tasdîki’l-mu‘teber yine mezbûre Şerife Huri Hâtun meclis-i mezbûrda cemî‘-i tasarrufât-ı şer‘iyyesi nâfize olduğu hâlde ikrâr-ı sahîh-i şer‘î kılıp küllü nefsin zâ’ikatü’l-mevt nass-ı şerîfi üzre bi emrillâhii te‘âlâ ben işbu dâr-ı dünyâdan sarây-ı ukbâya intikāl eylediğimde hâlâ silk-i mülk-i sahîhimde münselik olan kefenim ile beni tekfîn olunup kefenim içinde mevcûd iki sikke-i hasene-i şerîfi ve üç aded riyâlî kebîr guruş ve eyâdî-i nâsda olan bin akçemi iskāt-ı salâtıma ve min gayrı taksîr ve ta‘yîn techîz ve tekfîn ve eyyâm-ı mu‘tâdda tabh-ı ta‘âm ve sâir vücûh-ı hayrâta harc ve sarf olunmak vasiyyetim olup tenfîz-i vesâyâ-yı mezkûrum için ibn-i uhrevîm merkūm Receb Efendi’yi vasiyy-i muhtâr nasb ve ta‘yîn eyledim deyicek ol dahi vesâyet-i mezbûreyi kabûl ve hıdemât-ı lâzımesini edâya müte‘ahhid olmağın mâ cerâ bi’t-taleb kayd şüd. Fi’l-yevmi’s-sâbi‘ min Zilka‘deti’ş-şerîfe li seneti isneteyn ve seb‘în ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Mehmed Çelebi b. Abdülaziz el-Müezzin, Yusuf Bey b. Abdullah, mes[h]çi Ahmed Çelebi b. Ali, Mustafa Dede b. Maden, çorbacı Mehmed Bey b. Abdullah, Mehmed Çelebi b. İbrahim, Kenan Bey b. Abdullah, Receb Kethüdâ b. ( ) ve gayruhüm mine’l-hâzırîn.

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 311 - Hüküm no: 320 - Orijinal metin no: [70b-2])﻿

﻿

﻿

321. Hüküm

Kiranora bt. Kostanti’nin evini Tanaş v. Papa Kaloyani’ye satması

Mahrûse-i Galata’da Papa Nikola mahallesi sâkinelerinden Kiranora bt. Kostanti tarafından bey‘-i âti’z-zikri ve kabz-ı semeni ikrâra vekîl olup Kovraki? v. Yorgi ve Yorgi v. Makoyoni? şehâdetleriyle şer‘an vekâleti sâbite olan Kodomi v. Todori nâm zimmî vekîl meclis-i şer‘de işbu râfi‘ü’l-vesîka Tanaş v. Papa Kaloyani muvâcehesinde bi’l-vekâle ikrâr edip akd-i âtî sudûruna değin müvekkilem mezbûrenin silk-i mülk-i sahîhinde münselik olan emlâkinden Havâss-ı Aliyye kazâsına tâbi‘ kasaba-i Midye’de Polderomo mahallesinde vâki‘ bir tarafdan İstefani mülkü ve bir tarafdan Kolami mülkü ve bir tarafdan Kostanti mülkü ve bir tarafdan tarîk-i âm mâbeyninde olan uçurum ile mahdûd iki fevkānî oda ve tahtında ahır ve uçurum kurbunda zât-ı eşcâr-ı müsmireyi müştemil mülk menzilimi bi cümleti’t-tevâbi‘ ve’l-levâhık dört bin üç yüz fıddî nakd-i râyic fi’l-vakt akçeye müvekkilem mezbûre mesfûr Tanaş’a tarafeynden îcâb ve kabûlü hâvî bey‘-i bâtt-ı sahîh-i şer‘î ile bâtten bey‘ ve teslîm, ol dahi [vech-i] muharrer üzre iştirâ ve tesellüm ve kabz ve kabûl ve semeni olan mezbûrü’n-na‘t dört bin üç yüz akçeyi tamamen müşterî-i mezbûr yedinden alıp kabz edip menzili mahdûd-ı mezkûrda vechen mine’l-vücûh alâkam kalmadı müşterî-i mezbûrun mülk-i müşterâsıdır, keyfe mâ yeşâ’ mutasarrıf olsun dedi dedikde gıbbe’t-tasdîk mâ cerâ kayd şüd. Fî 12 min Zilka‘de sene 1082.

Şuhûdü’l-hâl: Hüseyin b. Hasan, Mehmed b. Mahmud, Ahmed Bey Kethüdâ, Mehmed Çelebi b. Musli, Hasan Efendi Ser-muhzır, Kostanti b. Hristo, Kosteri v. Oserino, Anderon v. Kosti, Dimitraki v. Anastaş, Menkoyoli v. Koloyani, Aleksi v. Todori, Angili v. Mavridi.

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 312 - Hüküm no: 321 - Orijinal metin no: [70b-3])﻿

﻿

﻿

322. Hüküm

Fâtıma bt. Mehmed’in oğlu Mahmud’un borcunu taksitle ödemeyi üstlendiği

Medîne-i Hazreti Ebâ Eyyûb el-Ensârî -radiye anhu Rabbühü’l-Bârî-’de Câmi‘-i Kebîr mahallesi sâkinelerinden Fâtıma bt. Mehmed nâm hâtun mahfil-i kazâda işbu râfi‘ü’l-kitâb fahrü’l-emâsil ve’l-a‘yân İbrahim Ağa b. Receb nâm çorbacı mahzarında bi’t-tav‘ ve’r-rızâ ikrâr ve takrîr-i kelâm edip sadrî kebîr oğlu hâzır bi’l-meclis Mahmud Ağa b. Hızır bundan akdem mezkûr İbrahim Ağa’dan kırk bin nakd-i râyic fi’l-vakt akçe istikrâz ve kabz eylediğinden mâ‘adâ yine oğlum mezbûrun bundan esbak fevt olan Cafer Çelebi nâm kimesneye zimmetinde lâzımü’l-edâ on bin akçe deynini edâya ümm-i kefîli olmağın merkūm Cafer Çelebi meblağ-ı mezbûru hâl-i hayâtında kefîl-i merkūm İbrahim Ağa’dan taleb ve ahz etmeğin oğlum mezbûr Mahmud Ağa’nın merkūm İbrahim Ağa’ya zimmetinde lâzımü’l-edâ elli bin akçe deyni olup mârrü’z-zikr elli bin akçe hakkını mezbûr İbrahim Ağa bundan akdem oğlum mezbûrdan taleb ve da‘vâ edip oğlum mezbûr Mahmud Ağa’nın meblağ-ı mezbûru edâya iktidârı olmamağla süknâsı bana meşrûta mahalle-i mezbûrede vâki‘ lede’l-ahâlî ma‘lûmetü’l-hudûd vakıf menzili mülkü olmak üzre mezkûr İbrahim Ağa’ya alâ tarîki’l-istiğlâl elli bin akçeye bey‘ ve teslîm, ol dahi tarîk-i mezbûr üzre iştirâ ve ba‘de’t-tahliyye ücret-i ma‘lûme ile sene tamâmına değin yine oğlum mezbûra îcâr, ol dahi istîcâr edip ben dahi oğlum mezbûrun hâtırı için menzili mezbûrun vakfiyyetini ketm ve mârrü’z-zikr elli bin akçeyi dâyin-i mezbûra edâ ve teslîme emr ve kabûlü hâvî kefâlet-i sahîha ile kefîl olmuşdum el-hâletü hâzihî havfen mina’llahi menzili mezbûrun vakfiyyetini işâ‘at ve vakfiyesini ihrâc eylediğimde ol istiğlâlin ameli bâtıl olmağın mezkûr İbrahim Ağa sâlifü’z-zikr elli bin akçeden benim oğlum mezbûrun yedinden bi’d-defe‘ât dört bin akçesini ve menzili mezbûr kirâsından kirâcılar yedinden iki bin akçe ki cem‘an altı bin akçesini kabz mâ‘adâ kırk dört bin akçeyi benden kefâletim hasebiyle taleb eylediğinde benim dahi def‘aten edâya kudretim olmamağla on bin akçesini târih-i kitâbdan on gün tamâmında ve mâ‘adâ otuz dört bin akçesini dahi üç yüz altmış gün tamâmında edâ etmek üzre te’cîle tâlibe olduğumda, mezbûr dahi ber minvâl-i muharrer te’cîl eylemişdir suâl olunsun deyicek gıbbe’s-suâl mezbûr İbrahim Ağa cevâbında fi’l-hakīka hâl minvâl-i [muharrer] üzre olmuşdur deyû mukırra-i mezbûreyi tasdîk ve lâkin mezbûrenin ve oğlu medyûn-ı mezbûrun nefislerine ve hîn-i mütâlebede meclis-i şer‘a ihzârlarına kefîl taleb etmeğin mezbûr Mahmud Ağa dahi meclis-i mezbûra fi’l-vâki‘ dâyin-i mezbûra bâlâda tahrîr olunduğu üzre ba‘de’l-hesâb kırk dört bin akçe zimmetimde lâzımü’l-edâ deynim vardır deyû ba‘de’l-ikrâr dâmâdı Mehmed Çelebi b. Yusuf meclis-i mezbûrda mezbûre Fâtıma’nın ve oğlu merkūm Mahmud Ağa’nın nefislerine ve hîn-i mütâlebede meclis-i şer‘a ihzârlarına emirleriyle kefîl olmağın ba‘de’l-kabûl mâ cerâ kayd şüd. Fî 2 Zilka‘de sene [10]72.

Şuhûdü’l-hâl: Ahmed Efendi el-Müderris, el-Hâc Murad Bey Bevvâb-ı sultânî, Mehmed Çelebi b. Musli, Mustafa Bey b. Sâlih, Mehmed Çelebi b. Abdullah, Hüseyin Muhzır, Receb Kethüdâ, Şaban Bey b. ( ) ve gayruhüm.

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 313 - Hüküm no: 322 - Orijinal metin no: [71a-1])﻿

﻿

﻿

323. Hüküm

Seyyid Abdülbâki Çelebi’nin boşandığı eşinden olan oğlu Seyyid Abdullah’a nafaka tayini

Medîne-i Hazreti Ebâ Eyyûb el-Ensârî -dâme fî rıdvâni’l-Bârî-’de Çavuş Kasım câmi‘-i şerîfi’nde hâlâ imâm olan fahrü’l-eimme Şerîfezâde Hüseyin Efendi’nin sulbî kebîr oğlu Abdülbâkī Çelebi nâm seyyid meclis-i şer‘-i şerîfde takrîr-i kelâm ve ta‘bîr ani’l-merâm edip bundan akdem zevcem olup beynimizde hüsn-i zindegâne olmamağla beynimiz[de] talâk vâki‘ olan ( ) bt. Şerife Ahmed Efendi benim firâşımdan hâsıl edip hâlâ tevellüd eylediği es-Seyyid Abdullah nâm sagīr oğlumun nafaka ve kisvesi için benim keyfiyyet-i ahvâlime vukūf ve şu‘ûru olan bî-garaz müslümanlardan istihbâr olunup malımdan kadr-i ma‘rûf nafaka farz u takdîr olunmak matlûbumdur deyicek zeyl-i kitâbda muharrerü’l-esâmî olan bî-garaz müslimîn merkūm es-Seyyid Abdülbâkī Çelebi’nin külle yevm on yedi akçe vazîfesi olup ol vazîfeden gayrı bir akçe ve bir habbe kâr u kisbi olmadığını meclis-i şer‘de haber verdiklerinde hâkim-i muvakki‘-i sadr-ı kitâb tûbâ-lehû hüsnü me’âb hazretleri dahi sagīr-i mezbûrun nafaka ve kisvesi ve sâir havâic-i zarûriyyesi için târih-i kitâbdan beher yevm beşer akçe babası mezbûr es-Seyyid Abdülbâkī Çelebi üzerine nafaka farz ve takdîr edip zikr olunan yevmî beşer akçeyi sagīr-i mezbûrun vâlidesi olan zevce-i mutallakası mezbûreye edâ ve teslîme mezbûr es-Seyyid Abdülbâkī Çelebi’ye tenbîh-i şer‘î birle mâ cerâ kayd şüd. Fi’l-yevmi’r-râbi‘ aşer min Zilka‘deti’ş-şerîfe li seneti isneteyn ve seb‘în ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Muslihiddin Efendi b. İlyas, Mehmed Çelebi b. Hasan Dede, Ali Çelebi b. Osman, Süleyman Bey b. Abdullah, Hüseyin Muhzır ve gayruhüm mine’l-hâzırîn.

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 314 - Hüküm no: 323 - Orijinal metin no: [71a-2])﻿

﻿

﻿

324. Hüküm

Vefat eden Şaban b. Hüseyin’in terekesinin vasîsi Ömer’in hesaplarını kontrol için Osman Halife b. Ali’nin hasbî nâzır tayini

Medîne-i Hazreti Ebâ Eyyûb-i Ensârî -dâme fî rıdvâni’l-Bârî-’de hâlâ beytülmâl emîni olup muhallefât-ı câ’i’z-zikre vâzı‘ü’l-yed olan Ahmed Çelebi b. Mehmed mahfil-i kazâda medîne-i mezbûre mahallâtından Davud Ağa mahallesinde sâkin Ömer Bey b. Şaban mahzarında üzerine bi’l-emâne takrîr-i da‘vâ edip bundan akdem mezkûr Ömer Bey yanında mütemekkin iken fevt olup zâhirde vâris-i ma‘rûf ve ma‘rûfesi olmamağla muhallefâtı taraf-ı vakfa âid olan Şaban b. Hüseyin nâm müteveffânın muhallefâtından üç bin nakd-i râyic fi’l-vakt akçe mezbûr Ömer Bey ahz ü kabz ve bir mikdârını techîz [ve] tekfînine harc ve sarf edip mâ‘adâsını vakıf için emânetim hasebiyle mezbûr Ömer Bey’den taleb eylediğimde teslîmden imtinâ‘ eder hâlâ suâl olunup alıverilmek matlûbumdur dedikde gıbbe’s-suâl mezbûr Ömer Bey cevâbında müteveffâ-yı mezbûr vaktâ ki maraz-ı mevt ile marîz olduysa meblağ-ı mezbûru malından ihrâc ve huzûr-ı müslimînde meblağ-ı mezbûr techîz ve tekfîn ve eyyâm-ı mu‘tâdda tabh-ı ta‘âm ve sâir malzeme için harc ve sarf olunmak üzre vasiyyet edip tenfîz-i vesâyet-i mezbûre için beni vasiyy-i muhtâr nasb ve ta‘yîn etmeğin ben dahi vesâyet-i mezkûreyi kabûl ve meblağ-ı mezbûru kabz edip merkūm Şaban vasiyyeti mezbûre [üzre] musırran fevt olmağla mezbûrun bir mikdârını ta‘yîn eylediği üzre techîz ve tekfînine harc ve sarf eyledim mâ bakiyyeyi dahi tamâm olunca harc eyledim deyicek isre’l-istintâk ve’l-inkâr ve akībe’l-istişhâd udûl-i ricâlden fahrü’l-eimme Hasan Efendi b. Hüseyin ve Nasuh Halîfe b. Abdüsselâm li ecli’ş-şehâde makām-ı kazâya hâzırân olup istişhâd olunduklarında, fi’l-hakīka müteveffâ-yı mezbûr maraz-ı mevtinde malından mârrü’z-zikr üç bin akçeyi bizim huzûrumuzda ihrâc ve techîz ve tekfînine ve eyyâm-ı mu‘tâdda tabh-ı ta‘âma harc ve sarf olunmak üzre ta‘yîn ve müsteşhid-i mezbûru vasiyy-i muhtâr nasb ve ta‘yîn ve meblağ-ı mezbûru yedine def‘ u teslîm, ol dahi vesâyet-i mezbûreyi kabûl ve meblağ-ı mezbûru kabz edip müteveffâ-yı mezbûr vasiyyeti mezkûre üzre musırran fevt olmuşdur. Biz bu husûsa bu vech üzre şâhidleriz, şehâdet dahi ederiz deyû her biri edâ-i şehâdet-i şer‘iyye eylediklerinde ba‘de’t-ta‘dîl ve’t-tezkiyye şehâdetleri makbûle olmağın mûcebiyle ba‘de’l-hükm muvakki‘-i sadr-ı kitâb olan hâkim-i hâsim hazretleri Osman Halîfe b. Ali nâm kimesneyi vasiyy-i mezbûr üzerine hasbî nâzır nasb ve ta‘yîn etmeğin ol dahi kabûl ve edâya müte‘ahhid olmağın mâ cerâ kayd şüd. Fi’l-yevmi’l-hâdî aşer min Zilka‘deti’ş-şerîfe li seneti isneteyn ve seb‘în ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Mehmed Efendi b. Hüseyin Vakkas, Hamza Efendi el-Kadı, Ahmed b. Mustafa, el-Hâc Hasan b. Mustafa ve gayruhüm mine’l-hâzırîn.

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 314 - Hüküm no: 324 - Orijinal metin no: [71b-1])﻿

﻿

﻿

325. Hüküm

Osman Ağazâde Mehmed Ağa’nın borcuna karşılık evini Ümmühâni bt. Abdülmennân’a rehin vermesi

Havâss-ı Kostantıniyye kazâsı a‘mâlinden Çatalca nâhiyesine tâbi‘ Şeyh Sinan nâm karyede sâkin fahrü’l-e‘âlî ve’l-e‘âzim Osman Ağazâde Mehmed Ağa meclis-i şer‘de medîne-i Hazreti Ebâ Eyyûb el-Ensârî -radiye anhu Rabbühü’l-Bârî-’de Kasım Paşa mahallesinde sâkine fahrü’l-muhadderât Ümmühâni bt. Abdülmennân nâm hâtun kıbelinden ikrâr-ı âti’z-zikri tasdîke vekîl olup bimâ hüve tarîki’s-sübût şer‘an vekâleti sâbite olan zevci ve kendinin kayını umdetü’l-kuzât zübdetü’l-vülât Ağazâde Mehmed Efendi b. el-merhûm Nasuh Ağa mahzarında ikrâr ve takrîr-i kelâm edip kayınım vekîl-i mezbûr Mehmed Efendi’nin halîlesi mûmâ-ileyhâ Ümmühâni Hâtun’dan on bin fıddî nakd-i râyic fi’l-vakt akçe istikrâz ve kabûl eylediğimde ol dahi ber minvâl-i muharrer ikrâz ve teslîm etmeğin ben dahi meblağ-ı mezbûr mukābelesinde silk-i mülk-i sahîhimde münselik olan emlâkimden karye-i mezbûrede vâki‘ bir tarafdan Mehmed Çelebi ve Ahmed Efendi oğulları bağları ve bir tarafdan hemşîrem Fâtıma Hâtun bağı ve iki tarafdan mer‘â ve tarîk-i âm ile mahdûd zât-ı eşcâr-ı müsmire ve gayr-ı müsmireyi müştemil bir kıt‘a mülk bağımı müvekkili mûmâ-ileyhâ yedine rehn-i makbûz vaz‘ ve teslîm eylediğimde ol dahi minvâl-i muharrer üzre irtihân ve ve tesellüm ve kabz ve kabûl eyledi inşâ’allâhü te‘âlâ zikr olunan on bin akçeyi müvekkile-i mûmâ-ileyhâya edâ ve teslîm eylediğimde fekk-i rehin oluna dedikde mukırr-ı mezbûru kelimât-ı meşrûhunda vekîl-i mezbûr vekâleten bi’l-muvâcehe tasdîk ve bi’l-müşâfehe tahkīk etmeğin mâ hüve’l-vâki‘ kayd şüd. Fi’l-yevmi’r-râbi‘ aşer min Zilka‘deti’ş-şerîfe li seneti isneteyn ve seb‘în ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Şaban Çelebi b. Hüseyin el-Müderris, Ali Çelebi b. Mahmud el-Attâr, Mehmed b. Musli, Mustafa b. Abdullah ve gayruhüm mine’l-hâzırîn.

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 315 - Hüküm no: 325 - Orijinal metin no: [71b-2])﻿

﻿

﻿

326. Hüküm

Hacı Mahmud Ağa’nın Yassıviran’daki çiftliğini yeniçeri başhalifesi Abdüllatif Efendi’ye satıp tarla ve çayırlarının kullanım hakkını devretmesi

Yâ Fettâh Dârü’s-saltanati’s-seniyye Kostantıniyye el-mahmiyye’de Ali Paşa semtinde Altıay çeşmesi kurbunda Debbâğzâde mahallesi sükkânından umdetü’l-emâcid ve’l-eşbâh el-Hâc Mahmud Ağa b. Mehmed meclis-i şer‘-i şerîf-i şâmihü’l-imâdda ve mahfil-i dîn-i münîf-i râsihü’l-evtâdda, Dergâh-ı âlî -dâme mahfûfen bi’l-avni’r-Rabbânî- yeniçeri kaleminde sâbıkan başhalîfe olan umdetü’t-tahrîr ve’l-kalem zübdetü ashâbi’t-tastîr ve’r-rakam kıdvetü’l-e‘âlî ve’l-e‘âzim el-muhtas bi mezîdi inâyeti’l-meliki’s-Samed hâmilü’l-kitâbi’l-müstetâb Abdüllatîf Efendi b. Mehmed mahzarında bi’t-tav‘ ve’r-rızâ ikrâr ve i‘tirâf edip akd-i âti’z-zikrin sudûruna değin silk-i mülk-i sahîhimde münselik ve zabt u tasarrufumda münharıt olan emlâkimden Havâss-ı Aliyye kazâsına tâbi‘ Yassıviran nâm karyede vâki‘ bir tarafdan a‘lemü’l-ulemâ’i’l-izâm Caferzâde Efendi mülkü ve üç tarafdan tarîk-i âm ile mahdûd muhavvata-i dâhiliyyesi iki bâb tahtânî oda ve bir sofa ve iki anbar ve zât-ı eşcâr-ı müsmire ve gayr-ı müsmire bahçeyi ve muhavvata-i hâriciyyesi iki bâb tahtânî oda ve bir sofa ve iki ahır ve bir su kuyusu ve ve zât-ı eşcâr-ı müsmire ve gayr-ı müsmire bahçe ve karşısında bir kıt‘a bağı müştemil olup bundan akdem Mehmed Ağa b. Mehmed nâm kimesne Sâliha Hâtun bt. Mehmed’den iştirâ edip ben dahi sene seb‘în ve elf Şa‘bânü’l-mu‘azzamı’nın on birinci günü mûmâ-ileyhâ Sâliha Hâtun’dan iştirâ eylediğim çiftlik ta‘bîr olunur mülk menzilini cemî‘ tevâbi‘ ve levâhıkı ve âmme-i menâfi‘ ve merâfıkı ile ve menzili mezbûrun üst tarafında olan harâbe nîm değirmeniyle ve Siyavuş nâm Rûsiyyü’l-asl bir abd-i memlûk ve Gülistan nâm Macariyyetü’l-asl bir câriye-i memlûke Hasan nâm velediyle ve beynimizde kadri ma‘lûm mezrû‘ât ve menzili mezbûrda mevcûd bir çift su sığırı ve bir çift kara sığırı öküzleri ve bir çift su sığırı ineği ve bir büyük ve bir küçük saban mükemmel âletleri ile ve iki mükemmel araba ve bir döğen ve sâir âlât-ı zirâ‘at ve esvâb-ı harâsetiyle müşârün-ileyh Abdüllatîf Efendi’ye elli bin fıddî nakd-i râyic fi’l-vakt akçeye tarafeynden îcâb ve kabûlü hâvî bey‘-i bâtt-ı sahîh-i şer‘î ile bâtten bey‘ ve teslîm, ol dahi minvâl-i muharrer iştirâ ve tesellüm ve kabz ve kabûl edip yine mezbûre Sâliha Hâtun’dan hîn-i bey‘de tefevvüz etmekle tefvîz-i âtî sudûruna değin zabt ve taht-ı tasarrufumda olup merhûm ve mağfûrun leh Ebü’l-feth el-Gāzi Sultan Mehmed Hân Gāzi evkāfı arâzisinden olup çiftlik-i mezbûr intimâ ile tahdîd ve tavsîfden müstağnî on yedi kıt‘a tarla ve dört kıt‘a çayırlarının hakk-ı tasarruflarını evkāf-ı mezbûre mütevellîsi ma‘rifetiyle on bin akçe bedel mukābelesinde müşârün-ileyh Abdüllatîf Efendi’ye tefvîz bi’l-ferâğ eylediğimde ol dahi vech-i muharrer üzre tefevvüz ve kabûl edip semen-i mezbûr ile bedel-i merkūm ki cem‘an altmış bin akçeyi bi’t-tamâm ve’l-kemâl mûmâ-ileyh Abdüllatîf Efendi yedinden alıp kabz edip çiftlik-i mezbûr ve içinde mevcûd bâlâda mezkûr olan abd-i memlûk ve câriye-i memlûke ve veledi ve mevâşî-i merkūme ve sâir âlât ve esvâb-ı harâset mezbûr Abdüllatîf Efendi’nin mülk-i müşterâsı ve arâzi-i merkūme dahi dâhil-i havza-i tasarrufu olmuşdur, keyfe mâ yeşâ’ mutasarrıf olsun dedikde gıbbe’t-tasdîki’l-mu‘teber mâ cerâ kayd şüd. Fi’l-yevmi’s-sâlis aşer min şehri Zilka‘deti’ş-şerîfe li seneti isneteyn ve seb‘în ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Mehmed Çelebi Ser-şikâriyân-ı hâssa hâlâ, Musa Beşe Şikârî, Mehmed Çelebi Saraczâde, Hasan Efendi b. Mahmud, Musa Çelebi b. Ali, Ali Çelebi b. Kasım, Mehmed Çelebi b. Receb, İvaz Beşe b. Mehmed er-Râcil, Hasan b. İvaz, El-Hâc Hasan Beşe er-Râcil, Mehmed Çelebi b. Musli, Hamza Efendi nâib-i recül ve gayruhüm mine’l-hâzırîn.

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 316 - Hüküm no: 326 - Orijinal metin no: [72a-1])﻿

﻿

﻿

327. Hüküm

Sağır, dilsiz ve mecnûne olan karısı Rabia bt. Hüdâverdi ile geçinemeyen diğer eşinin ayrı evlerde oturması için Receb b. Abdullah’a tenbihatta bulunulması

Medîne-i Hazreti Ebâ Eyyûb el-Ensârî -dâme fî rıdvâni’l-Bârî-’de Câmi‘-i Kebîr mahallesinde sâkin bâ‘isü’l-kitâb Mustafa Çelebi b. Hüdâverdi meclis-i şer‘de eniştesi Receb Bey b. Abdullah nâm kimesne mahzarında üzerine takrîr-i da‘vâ edip mezbûr Receb Bey’in hâlâ taht-ı nikâhında olan li ebeveyn hemşîrem Râbia bt. Hüdâverdi nâm esamme ve mecnûneyi medîne-i mezbûrede kiremitçi Süleyman evkāfında icâre-i mu‘accele ve müeccele ile taht-ı icâremde olan bir bâb odamda iskân etmişiken zevci mezbûr Receb Bey âhar zevcesini dahi getirip hemşîrem ile iskân eylediğinden mâ‘adâ hemşîrem mezbûrenin darresiyle hüsn-i zindegânesi olmamağla her bâr müte’ezziyedir, hâlâ suâl olunup zevcesini âhar menzile ihrâc etmek üzre kıbel-i şer‘den eniştem merkūm Receb Bey’e tenbîh olunmak matlûbumdur deyicek gıbbe’s-suâl mezbûr Receb Bey meclis-i şer‘de zevceteyni beyt-i vâhidde sâkine idiğini ikrâr etmeğin min ba‘d her birini alâ hiddetin bir menzilde iskân edip zevciyyeti beyninde alâ mâ emerallâhü te‘âlâ adâlet etmek üzre merkūm Receb Bey’e tenbîh-i şer‘î ve üç gün mehil verilip mâ cerâ bi’t-taleb kayd şüd. Fi’l-yevmi’s-sâlis aşer min Zilka‘deti’ş-şerîfe li seneti isneteyn ve seb‘în ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Mehmed Çelebi b. Mahmud, Receb Bey b. Maden, Hüseyin Çelebi b. Tayyib, Hasan muhzır ve gayruhüm mine’l-hâzırîn.

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 318 - Hüküm no: 327 - Orijinal metin no: [72a-2])﻿

﻿

﻿

328. Hüküm

Eğri’de şehit düşen Şeyh Hızır’ın kızı Kerim Hatun’un evini vakfetmesi

Yâ hafiyyü’n-nâfî Elhamdü lillâhi Rabbi’l-erbâb mâliki’r-rikāb ve’s-salâtü ve’s-selâmü alâ efdali men ûtiye bi hikmetin ve fasli’l-hitâb ve alâ âlihî ve ashâbihî hayri’l-âl ve hayri’l-ashâb ve ba‘d kitâb-ı anberîn-nikāb ve miskîn-sihâb ki levha-i zer-nigârı matla‘-ı envâr-ı Hüdâ ve cedvel-i dilfirîb-i sihir-kârî nehr-i mâ’i’l-hayât sıdk u safâ sütûru izhâr-ı hakda ilm ve silsile-i hurûfu bağ-ı sıhhatte sünbül-i pür-nemdir sifr-i mezkûrun sâhibesi ve zeyl-i iffet ve diyânet ve salâhın sâhibesi fahrü’l-muhadderât zahrü’l-muvakkarât müşeyyidet-i mebâniyyi’l-hayrât mürettibet-i merâtibi’l-hasenât Kerime Hâtun bt. el-merhûm el-gāzi lillâhi ve’l-câhid fî sebîlillâh eş-Şeyh Hızır Efendi eş-şehîd fî muhârebeti’l-kübrâ -tekabbelallâhu te‘âlâ hayrâtih ve dâ‘afe ecre birrihâ ve hasenâtihâ- cenâb-ı ismet-me’âbından vech-i âtî üzre olan vakf ve teslîmi ikrârını mahallinde ketb ü tahrîr için bi’t-taleb kıbel-i şer‘-i şerîfden irsâl olunan fahrü’l-müderrisîn mevlânâ Sâlih Mehmed Efendi b. Mehmed zeyl-i kitâbda muharrerü’l-esâmî olan cemâ‘at-i müslimîn ile medîne-i Hazreti Ebâ Eyyûb-i Ensârî -dâme fî rıdvâni’l-Bârî- de Baba Haydar-ı Nakşîbendi mahallesinde vâki‘ hudûd [ve] müştemilâtı câ’î menziline varıp akd-i meclis-i şerî‘at-ı şerîfe eylediğinde müşârün-ileyhâ Kerime Hâtun zikri âtî vakfı tescîl ve itmâm ve tekmîl için mütevellî nasb ve ta‘yîn eylediği mefharü’s-sâdât menba‘ü’s-sa‘âdât es-Seyyid Abdülkerim Efendi b. es-Seyyid ( ) mahzarında meclis-i ma‘kūd-ı mezkûrda, cemî‘-i tasarrufât-ı şer‘iyyesi nâfize ve teberru‘ât-ı mer‘iyyesi fâize olduğu hâlde ikrâr-ı sahîh-i şer‘î ve i‘tirâf-ı sarîh-i mer‘î kılıp dedi ki vaktâ kim dîde-i ibret ve ayn-ı basîret ile âyine-i çarh-ı bî-vefâya nazar edip çehre-i ârâyiş-i devlet ve ikbâlinde reng-i vefâ ve cebhe-i şâhidân-ı sa‘âdet ve iclâlinde resm-i bekā olmayıp devr-i bekādan dûr ve kusûr ve hadâikinde hezârân kusûr-ı lezzet ve zilleti hem-inân vefâ ve cefâyı tev’emân na‘îmi ma‘raz-ı zevâlde mukīmi şeref-i irtihâlde olduğunu mülâhaza kılıp es-sadakatü fidyetün li’l-me‘âsî yevme yü’hazü’l-mücrimûn bi’n-nevâsî, mefhûmu ma‘lûmum olmağın nakd-i hayâtımı vücûh-ı hayrâta bezl etmeğe himmet ve azîmet edip niyet-i sâfiye ve tav‘iyyet-i vâfiye ile vakf-ı âtî sudûruna değin silk-i mülk-i sahîhimde münselik olan emlâkimden işbu bir tarafı merhûm Ağa imâmı veresesi mülkleri ve iki tarafı Ahmed Efendi mülkü ve bir tarafı tarîk-i âma müntehî iki bâb beyt-i süflî ve bir matbah ve bir kiler ve bir ahır ve karşısında bir beyt-i süflî dahi ve cüneyne-i zât-ı eşcâr-ı müsmire ve gayr-ı müsmire ve kenîfi müştemil mülk menzilimi bi cümleti’t-tevâbi‘ ve’l-levâhık ve kâffeti’l-menâfi‘ ve’l-merâfık bundan akdem hasbeten lillâhi’l-azîm ve hereben min ikābihi’l-elîm, yevme lâ-yenfa‘u mâlün ve lâ benûn illâ men etallâhe bi kalbin selîm, vakf-ı sahîh-i muhalled ve haps-i sarîh-i müebbed ile vakf ve haps edip şöyle şart ve ta‘yîn eyledim ki mâdâm ki ben hayâtda olam menzili mahdûd-ı mezkûrda ben sâkine olam bi emrillâhii te‘âlâ kazâ-i nahb edip intikāl-i dâr-ı bekā eylediğimde menzili mezkûr ecr-i misli ve yed-i mütevellî ile îcâr olunup hâsıl olan icâre-i mu‘accele ve müeccelesinden mahmiye-i İstanbul’da merhûm Avcıbey mahalle[sinde] binâ eylediği mescidi şerîfde eczâ-i şerîfe vaz‘ olunup mescidi mezkûrda her kim imâm olursa yevmî üç akçe vazîfe verilip ol dahi mukābelesinde ol eczâ-i şerîfeden ale’l-vechi’t-tertîl bir cüz-i şerîf tilâvet edip sevâbını rûhuma ihdâ eyleye ve mescidi mezbûrda her kim müezzin bulunursa yevmî iki akçe vazîfe verilip ol dahi ol eczâ-i şerîfeden bir cüz-i şerîf tilâvet edip sevâbını li ebeveyn karındaşım merhûm eş-Şeyh Mehmed Çelebi Efendi’nin sulbiye kızı merhûme Ayşe Hâtun rûhuna hibe ede bu iki kimesne her on beş günde hatm-i şerîf edeler ve mûmâ-ileyh es-Seyyid Abdülkerim Efendi yevmî iki akçe vazîfe ile vakfıma mütevellî olup tevliyyet müddet-i hayâtında kendisine şart ola, ba‘de vefâtihî re’y-i hâkime müfevvez ola ve yevmî iki akçe ile mezbûr es-Seyyid Abdülkerim Efendi mukaddemâ eylediğim vakfıma ve hâlâ olan vakfıma kâtib ola ve kâtib[liği] dahi mûmâ-ileyhe meşrûta olup ba‘de vefâtihî re’y-i hâkime müfevvez ola ve icâre-i müeccelenin bu mesârifden ziyâdesinden kız karındaşım Sâliha Hâtun’a yevmî dört akçe vazîfe verilip ol dahi mukābelesinde her sabâh üç İhlâs-ı şerîf tilâvet edip sevâbını karındaşım Mehmed Çelebi Efendi rûhuna ihdâ ede ba‘de vefâtihâ meblağ-ı mezbûrun iki akçesini Baba Haydar mahallesi mescidi şerîfinde her kim imâm olursa ana verilip ol dahi mukābelesinde akşam namazında her gün üç İhlâs-ı şerîf tilâvet edip sevâbını yine kendi karındaşım [Mehmed] Çelebi Efendi rûhuna ihdâ ede ve bir akçesini dahi Baba Haydar mescidinde her kim müezzin olursa ana verile ol dahi mukābelesinde vakt-i zuhrda beyne’s-sünneti ve’l-farz üç İhlâs-ı şerîf tilâvet edip sevâbını karındaşım oğlu merhûm Derviş Mehmed Çelebi rûhuna ihdâ ede bâkī kalan bir akçeye bir akçe dahi zam olunup hizmetimde olan Sâliha Hâtun’a verilip ol dahi huzûrunda beher yevm üç İhlâs-ı şerîf tilâvet edip sevâbını sultân-ı enbiyâ resûl-i kibriyâ Muhammed Mustafa -sallallâhu te‘âlâ aleyhi ve sellem-hazretlerinin rûh-ı pür-fütûhlarına ihdâ ede ba‘de vefâtihâ zikr olunan iki akçeye Avcıbey mescidi imâmı olanlar mutasarrıf olup mukābelesinde beher gece vakt-i işâda birer sûre-i Mülk tilâvet edip sevâbını yine sultân-ı enbiyâ hazretlerinin rûh-ı pür-fütûhuna ihdâ ede ve menzili mezbûr hîn-i îcârda ta‘mîr ve termîmi ile îcâr olunup her kime istîcâr olunursa [73a] ol ta‘mîr u termîm ede ve mürûr-ı eyyâm ve kürûr-ı a‘vâm ile icrâ-yı şürût-ı mezkûr müte‘azzir olursa mutlak vakıf fukarâ-i müslimîne ola deyû fâriğan ani’ş-şevâgil bundan akdem menzili mahdûd-ı mezkûru mütevellî-i mezbûra teslîm eyledim ol da vakfiyyet üzre kabz ve tesellüm edip ve sâir mütevellîler evkāfda tasarruf eyledikleri gibi tasarruf eyledi dedikde gıbbe’t-tasdîki’ş-şer‘iyyi’l-vicâhîyyi’l-mu‘teber vâki‘ü’l-hâli mevlânâ-yı mezbûr mahallinde ketb ve tahrîr, ba‘dehû meclis-i şer‘a gelip alâ vukū‘ihî inhâ ve takrîr etmeğin vâkıfe-i mûmâ-ileyhâ -tekabbelallâhu te‘âlâ hayrâtihâ- kıbelinden da‘vâ-yı rücû‘a ve husûmete vekîl olup vekâleti mûmâ-ileyhânın zâtını ma‘rifet-i şer‘iyye ile ârifân olan Halil Halîfe b. Receb el-Müezzin ve Mehmed Dede b. Abdullah şehâdetleri ile şer‘an vekâleti sâbite olan umdetü’l-vâsılîn eş-Şeyh Abdullah Efendi b. İsâ el-Halvetî cânib-i vifâkdan semt-i şikāka atf-ı inân edip mütevellî-i müşârün-ileyh mahzarında bu vechile bi’l-vekâle da‘vâ ve bu yüzden tasvîr-i müdde‘â edip mürûr-ı eyyâm ve dühûr ve kürûr-ı a‘vâm ve şühûr ile vakf-ı fütûr ve gallâtına kusûr gelmek ihtimâli karîbü’l-mevkū‘ olup ve hazreti İmâm-ı A‘zam hümâm-ı akdem sirâcü’l-eimme kâşifü’l-gumum Ebû Hanîfe el-Kûfî -cûziye bi’l-hayr ve kûfiye-mezheb-i hatîr ve re’y-i dil-pezîri üzre akārın vakfı lâzım olmayıp müvekkilim vâkıfe-i mûmâ-ileyhâ mevkūfe-i mahdûdedin nefsini kendiye şart etmeğin şart-ı mezbûr ile vakf-ı mezkûr İmâm-ı Rabbânî Muhammed b. Hasan eş-Şeybânî katında gayr-ı sahîh olduğu mastûr ve musarrah olmağın evkāf-ı mezbûrenin vakfiyyetinden bi’l-vekâle rücû‘ ve silk-i mülk-i müvekkileme istirdâda şurû‘ eyledim mütevellî-i mezbûre vakf-ı mezbûrdan kasr-ı yed ettirilmek matlûbumdur dedikde mütevellî-i müşârün-ileyh cevâb-ı bâ savâba şurû‘ edip vakf-ı akārda eğerçi re’y-i imâm-ı sâlifü’l-evsâf üzre hâl zikr olunan minvâl üzre olup şart-ı mezkûr dahi müşârün-ileyhe imâm Muhammed mezhebi üzre vakfı ibtâl eylediğinde kīl u kāl yokdur, lâkin imâm-ı sânî İmâm Ebû Yusuf mezhebi üzre [vâkıf] mücerred vakaftü demekle ve imâm-ı sâlis-i müşârün-ileyh mezhebinde teslîm ile’l-mütevellî olunmağla, lüzûm ârız olup ve yine imâm-ı müşârün-ileyh katında şart-ı merkūm sahîh olmağın aslâ rücû‘a mecâl ve istirdâda ihtimâl kalmamışdır imâmeyn-i mezkûreyn re’y-i şerîfleri üzre vakf-ı mezkûrun lüzûmununa şart-ı mezkûrun sıhhatine hüküm taleb ederiz deyû redden imtinâ‘ ve husûmet ve nizâ‘ edip a‘lâ-yı kitâbı tevkī‘-i müstetâbı ile muvakka‘ olan âlim-i rabbânî ve fâzıl-ı samedânî vâkıf-ı gavâmız-ı mesâil hallâl-ı müşkilât-ı evâhir ve evâil semere ve şecer-i fazl u irfân meyve-i hadîka-i tahkīk u îkān hâkim-i âdil-i bî-mu‘âdil hazretlerine mürâfa‘a olduklarında, hâkim-i müşârün-ileyh -lâ-zâle bi’l-hak câriyyen beyne yedeyhî- hazretleri dahi bu bâbda fikr-i dakīk ve te’emmül-i enîk ve hakīk eylediğinden sonra cânib-i vakfa nazar ve mubtıl-ı hayr olmakdan hazer edip imâmeyn-i mezkûreyn ve sâhibeyn-i meşhûreyn re’y-i münîr ve mezhebi hatîrleri üzre âlimen bi’l-hilâfi ve vâkıfen alâ mevâkıf bi’l-ihtilâf cemî‘-i vakf-ı mezkûrun lüzûmuna şürût-ı mezkûrenin sıhhatine hükm-i sahîh-i şer‘î ve kazâ-i sarîh-i mer‘î edip min ba‘d vakf-ı mezbûr sahîh ve lâzım ve haps-i sarîh-i mütehattim olup min ba‘d nakz ve nakzına mecâl muhâl ve tağyîr ve tebdîl adîmü’l-ihtimâl oldu. “Fe-men beddelehû ba‘de mâ semi‘ahû fe-innemâ ismuhû ale’llezîne yübeddilûnehû inna’llâhe semî‘un alîm” ve ecrü’l-vâkıfı ale’l-hayyi’l-cevâdi’l-kerîm. Cerâ zâlike fi’l-yevmi’s-sâdis min Zilka‘deti’ş-şerîfe li seneti isneteyn ve seb‘în ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Umdetü’l-vâsılîn eş-Şeyh Abdullah Efendi b. İsâ el-Halvetî, Halîfe Halil b. Receb el-Müezzin, Kenan Halîfe b. Abdullah el-Müezzin, Şaban Beşe b. Mehmed er-Râcil, Mustafa Beşe b. Kaytas er-Râcil, Ali Beşe Çukadâr, Hasan Beşe b. Abdülvedûd, Rıdvan b. Abdullah, Yusuf b. Abdullah, Mehmed Beşe b. Mahmud.

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 318 - Hüküm no: 328 - Orijinal metin no: [72b-1])﻿

﻿

﻿

329. Hüküm

Hâkimin Şerife bt. Seyyid Mehmed adlı küçüğe nafaka takdir ettiği

İşbu mazmûnunda hâkimin nafaka takdîrinden bahseden sahîh ve şer‘î bir hüccet ve sahîh ve mer‘î bir vesîkadır. Hâkim, Şerife bt. Seyyid Mehmed nâm sagīrenin nafakası, kisvesi ve sâir havâic-i zarûriyesi için, medîne-i Hazreti Ebâ Eyyûb el-Ensârî -dâme fî rıdvâni’l-Bârî- mahallâtından Baba Haydar Nakşibendî mahallesinde sâkine olan Sâliha bt. Bayezid nâm mutallaka annesi ve hâdinesinin talebiyle babası Seyyid Mehmed’in üzerine olmak üzre zeyl-i kitâbda mezkûr târihden i‘tibâren yevmî râyicü’l-vakt on akçe farz ve takdîr etti. Hâkim, meblağ-ı mefrûz-ı mezbûrun sarfına ve vakt-i hâcetde istidâne edip vakt-i zaferde mezbûr Sefer’e rücû‘una mezbûre Sâliha hâtuna izin verdi. Cerâ zâlike ve hurrire fi’l-yevmi’l-hâmis aşer min Zilka‘deti’ş-şerîfe sene isneteyn ve seb‘în ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Şeyh Alemüddin Efendi b. Süleyman Kasımpaşa câmi‘i imâmı, fahrü’l-kuzât Mustafa Efendi mütemekkin-i medrese-i Zal Paşa, müezzin Halil Efendi b. Receb, Müezzin Receb Kethüdâ b. Mehmed, muhzır Yahya ve gayruhüm mine’l-hâzırîn

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 321 - Hüküm no: 329 - Orijinal metin no: [73a-1, Arapça])﻿

﻿

﻿

330. Hüküm

Ali Beşe b. Abdullah ile kızı Emine ve karısı Fâtıma’nın akrabaları Mehmed tarafından yaralandıklarının tespiti

Havâss-ı Aliyye kazâsına tâbi‘ Terkos nâhiyesi a‘mâlinden Çiftalan nâm karyede sâkin hâlâ sağ omuzu başında ve başında harbe yarasıyla mecrûh olan Ali Beşe b. Abdullah ve sol elinin iki parmağı kat‘ olunmağla mecrûha olan sulbiye kebîre kızı Emine ve arkasında ve sağ elinde harbe yarasıyla mecrûha olan zevcesi Fâtıma bt. Ferhad meclis-i şer‘-i şerîfde yine karye-i mezbûre ahâlîlerinden Mustafa Beşe b. Ömer ve Himmet b. Maksud ve Hasan b. Abdullah ve Hüseyin b. Abdullah ve Yusuf b. Abdullah ve sâirleri mahzarlarında her biri ikrâr-ı tâm ve takrîr-i kelâm edip târih-i kitâbdan bir gün mukaddem akrabâmızdan gāib ani’l-meclis Mehmed b. Abdullah nâm kimesne karye-i mezbûrede bizi bi gayri hakkın harbe ile darb ve her birimizi mecrûh edip firâr etmiş el-hâletü hâzihî ahâlî-i karye-i mezbûreden cârih-i merkūm Mehmed’den gayrı bir ferd ile husûs-ı mezbûra müte‘allik da‘vâ ve nizâ‘ımız yokdur, eğer bu cerâhatlerin bi emrillâhii te‘âlâ fevt olursak dem ve diyetimizi cârih-i merkūm Mehmed’den taleb ve da‘vâ olunsun, husûs-ı mezbûra müte‘allik âmme-i da‘vâdan ahâlî-i karye-i mezbûrenin zimmetlerini ibrâ ve iskāt eyledik dediklerinde gıbbe’t-tasdîk mâ hüve’l-vâki‘ kayd şüd. Fi’l-yevmi’r-râbi‘ aşer min Zilka‘deti’ş-şerîfe li seneti isneteyn ve seb‘în ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Hamza Efendi b. Hasan nâib-i recül, Ali Beşe b. Pervâne, es-Seyyid Mehmed Efendi b. es-Seyyid Mustafa, Mustafa b. Ahmed ve gayruhüm mine’l-hâzırîn.

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 322 - Hüküm no: 330 - Orijinal metin no: [73b-1])﻿

﻿

﻿

331. Hüküm

Emircan v. Ovanes’in Bitlis’te iken kendisini yaralayıp kardeşini katleden Osman Paşa’nın hazinedarı Mehmed Ağa’dan diyet talebinin, paşanın başağası İslâm tarafından karşılandığı

Husûs-ı âti’z-zikri mahallinde ketb ve tahrîr için kıbel-i şer‘den bi’t-taleb irsâl olunan mevlânâ Sâlih Mehmed Efendi b. Mehmed, ol dahi zeyl-i vesîkada muharrerü’l-esâmî cemâ‘at-i müslimîn ile medîne-i Hazreti Ebâ Eyyûb el-Ensârî -aleyhi rıdvânü’l-Bârî-’de vâki‘ Zal Mahmud Paşa câmi‘-i şerîfi mukābelesinde sâkin olup hâlâ eyâlet-i Kastamonu’ya mutasarrıf olan vezîr-i rûşen-zamîr Osman Paşa hazretlerinin harem-i muhteremelerinde hâlâ baş ağa olan umdetü’l-emâcid ve’l-e‘âlî İslâm Ağa b. Arslan’ın mütemekkin olduğu menzile varılıp akd-i meclis-i şer‘-i şerîf olundukda, vilâyet-i Anadolu’da eyâlet-i Van’dan Kal‘a-i Bitlis’de sâkin olup hâlâ mahmiye-i İstanbul’da müsâfir olan Emircan v. Ovanes nâm Ermeni meclis-i ma‘kūd-ı mezkûrda, müşârün-ileyh İslâm Ağa mahzarında bi’t-tav‘ ve’r-rızâ ikrâr ve takrîr-i kelâm edip paşa-yı mûmâ-ileyh bundan akdem eyâlet-i Diyârbekir’e mutasarrıf iken târih-i kitâbdan üç sene mukaddem paşa-yı mûmâ-ileyhin hazînedârı gāib ani’l-meclis Mehmed Ağa, benden sen Bitlis hanı oğlu Bedir Bey’in âdemisisin deyû fuzûlen bin beş yüz kıt‘a riyâlî guruşumu aldığından mâ‘adâ bi gayri hakkın benim sağ kulağımın bir mikdârını kat‘ ve li ebeveyn ammim oğlu Makof v. Toma ol muhârebe[de] katl olunmağın hâlâ meblağ-ı mârrü’z-zikri ve kulağımın ve ammim oğlu hâlik-i mezbûrun diyetlerini taleb ve da‘vâ için Âsitâne-i sa‘âdet’e de geldiğimde müşârün-ileyh İslâm Ağa âgâh olup teberru‘an sulha râgıb olmağla beynimizde muslihûn tavassut edip da‘vâ-yı mezkûrlarımdan mûmâ-ileyh İslâm Ağa ile beni yirmi bir bin beş yüz fıddî nakd-i râyic fi’l-vakt akçe üzerine inşâ-i akd-i sulh eylediklerinde ben dahi sulh-i mezbûru kabûl ve bedel-i sulh olan mezbûrü’n-na‘t yirmi bir bin beş yüz akçeyi mûmâ-ileyh İslâm Ağa teberru‘an kendi malından bana def‘ u teslîm, ben dahi ahz ü kabz edip zikr olunan bin beş yüz kıt‘a riyâlî guruş ve kat‘ olan kulağımı ve katl olan ibn-i ammim diyetlerinden mûmâ-ileyh hazînedâr Mehmed Ağa’nın ve paşa-yı müşârün-ileyhin ve cemî‘-i ağalarının zimmetlerini ibrâ-i âmm-ı kātı‘ü’n-nizâ‘la ibrâ eyledim min ba‘d mezkûrûnun biriyle dahi vechen mine’l-vücûh da‘vâ ve nizâ‘ım yokdur, zuhûr dahi ederse lede’l-hükkâmi’l-kirâm mesmû‘a ve makbûle olmasın deyicek gıbbe’t-tasdîki’l-mu‘teber vâki‘ü’l-hâli mevlânâ-yı mezbûr mahallinde tahrîr, ba‘dehû meclis-i şer‘a gelip alâ vukū‘ihî inhâ ve takrîr etmeğin mâ hüve’l-vâki‘ kayd şüd. Fi’l-yevmi’r-râbi‘ aşer min Zilka‘deti’ş-şerîfe li seneti isneteyn ve seb‘în ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Mehmed Efendi b. Mehmed eş-şehîr bi Arabzâde, Abdullah Çelebi el-Müezzin, Mustafa Ağa b. Muzaffer, El-Hâc Hasan b. Abdülhalim, Receb Efendi b. Yusuf, Osman Bey Kethüdâ-yı teberdârân, Ebûbekir Bey Ser-bölük ve gayruhüm mine’l-hâzırîn.

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 323 - Hüküm no: 331 - Orijinal metin no: [73b-2])﻿

﻿

﻿

332. Hüküm

Anderon v. Polihroni’nin tarlalarının kullanım hakkını Yani v. Yorgi ile Yani v. Todori’ye devretmesi

Vilâyet-i Rumeli’nde Kalavrita kazâsına tâbi‘ Granitse nâm karye zimmîlerinden olup hâlâ mahmiye-i İstanbul’da Eskiodalar başında aşçı olan Anderon v. Polihroni nâm zimmî meclis-i şer‘de işbu hâmilü’l-vesîka Yani v. Yorgi kendi tarafından asâleten ve bâyi‘-i mezbûrun kız karındaşının kızı oğlu diğer Yani v. Todori kıbelinden ikrâr-ı âti’z-zikri tasdîke vekîl olup bimâ hüve nehci’s-sübût şer‘an vekâleti sâbite olmağın vekâleti muvâcehesinde ikrâr ve takrîr-i kelâm edip tefvîz-i âtî sudûruna değin zabt ve taht-ı tasarrufumda olup Tripoliçe kazâsı a‘mâlinden Komente nâm karye sınırı dâhilinde Eskihisar nâm mevzi‘de vâki‘ bir tarafdan zeyl-i cebel ve bir tarafdan vâdi ve bir tarafdan tarîk-i âm ile mahdûd tahmînen sekiz keyl tohum istî‘âb [eder] bir kıt‘a tarla ki ortasında harâbe yel değirmeni ve harman yeri vardır ve Palyokato nâm mahalde vâki‘ bundan akdem Hüseyin Çavuş oğlundan tefevvüz eylediğim ma‘lûmetü’l-hudûd bir kıt‘a ve yine Kalavrita kazâsına tâbi‘ Çoşe nâm mevzi‘de inde’l-ahâlî ve’l-cîrân ma‘lûmetü’l-hudûd biri biri yanında yedi kıt‘a tarla ki alt tarafında yol ve üst tarafında mecrâ-yı mâî ve tarafeyni Franko Velisar tarlalarıyla mahdûddur cem‘an dokuz kıt‘a tarlalarımın hakk-ı tasarruflarını, ma‘rifet-i sâhib-i arz ile merkūm Yani ve diğer Yani’ye ale’l-iştirâki’s-seviy yüz kıt‘a riyâlî guruş bedel mukābelesinde tefvîz bi’l-ferâğ eylediğimde anlar dahi vech-i muharrer üzre tefevvüz ve kabûl edip bedel-i ferâğ olan mezbûrü’n-na‘t yüz guruşu nısfiyyet üzre merkūmân Yani ve diğer Yani yedlerinden alıp kabz edip mârrü’z-zikr tarlaları mahallerinde zabt u tasarrufa tarafımdan merkūmân Yani ve kız karındaşı kızının oğlu merkūm diğer Yani’yi taslît eyledim min ba‘d mârrü’z-zikr tarlalar merkūmân Yani ve diğer Yani’nin dâhil-i taht-ı tasarrufu olmuşdur emsâli gibi mutasarrıf olsun dedikde gıbbe’t-tasdîk mâ hüve’l-vâki‘ kayd şüd. Fi’l-yevmi’s-sâdis aşer min Zilka‘deti’ş-şerîfe li seneti isneteyn ve seb‘în ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Şaban Efendi el-Müderris, umdetü’l-müderrisîn Mustafa Efendi b. Hasan, Hüseyin Muhzır, Receb Kethüdâ ve gayruhüm mine’l-hâzırîn.

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 324 - Hüküm no: 332 - Orijinal metin no: [74a-1])﻿

﻿

﻿

333. Hüküm

Anderon v. Polihroni’nin menzili, bağ ve bostanlarını Yani v. Yorgi ile Yani v. Todori’ye satması

Vilâyet-i Rumeli’nde cezîre-i Mora’da Kalavrita kazâsına tâbi‘ Granitse nâm karye zimmîlerinden olup mahmiye-i İstanbul’da Eskiodalar başında aşçı olan Anderon v. Polihroni nâm zimmî meclis-i şer‘de işbu hâmilü’l-vesîka Yani v. Yorgi nâm zimmî kendi tarafından asâleten ve bâyi‘-i mezbûrun kız karındaşının kızı oğlu diğer Yani v. Todori nâm zimmî tarafından ikrâr-ı âti’z-zikri tasdîke vekîl olup bimâ hüve nehci’s-sübût şer‘an vekâleti sâbite olmağın muvâcehesinde ikrâr ve takrîr-i kelâm edip akd-i âtî sudûruna değin silk-i mülk-i sahîhimde münselik olan emlâkimden karye-i mezbûrede vâki‘ bir tarafdan yaycı Panayot mülkü ve bir tarafdan Benli İstamelli ve bir tarafdan İstemato bağı ve bir tarafdan tarîk-i âm ile mahdûd, üç bâb tahtânî oda ve bir ahır ve bir şarâbhâne ve zât-ı eşcâr-ı müsmire ve gayr-ı müsmire bahçeyi müştemil mülk menzilimi bi cümleti’t-tevâbi‘ ve’l-levâhık ve menzili mezbûr kurbunda vâki‘ inde’l-ahâlî hudûdları ma‘lûme Emo ve Yorgi Gramali nâm zimmîlerden iştirâ eylediğim harâbe menzilleri, cemî‘-i tevâbi‘ ve levâhıklarıyla ve karye-i mezbûre sınırı dâhilinde vâki‘ adedleri beynimizde ma‘lûm mülk dut ve badem ve üzüm ve ceviz ve armud eşcârımı ve yine karye-i mezkûre sınırı dâhilinde vâki‘ inde’l-ahâlî ve’l-cîrân hudûdları ma‘lûme sekiz kıt‘a mülk bağları ve iki kıt‘a bostanlarımı bi cümleti’l-hukūk ve’l-luhûk merkūmân Yani ve diğer Yani’ye ale’l-iştirâki’s-seviy yüz kıt‘a riyâlî guruş-ı kebîre tarafeynden îcâb ve kabûlü hâvî bey‘-i bâtt-ı sahîh-i kat‘î ile bey‘ edip anlar dahi vech-i muharrer üzre iştirâ ve kabûl eylediklerinden sonra yine tefvîz-i âtî sudûruna değin zabt ve taht-ı tasarrufumda olup inde ahâliyi’d-diyâr ma‘lûmetü’l-hudûd ve’l-kıta‘ ve’l-mikdâr tarlalarımın dahi hakk-ı tasarruflarını, ma‘rifet-i sâhib-i arz ile merkūm Yani ve kız karındaşım kızı oğlu diğer Yani’ye ale’l-iştirâki’s-seviy elli kıt‘a riyâlî guruş bedel mukābelesinde tefvîz bi’l-ferâğ eylediğimde anlar dahi vech-i muharrer üzre tefevvüz ve kabûl edip semen-i mezbûr ile bedel-i merkūm ki cem‘an yüz elli kıt‘a riyâlî guruşunu tamamen nısfiyyet üzre [74b] merkūm[ân] Yani ve diğer Yani yedlerinden alıp kabz edip emlâk-i mezbûr ve arâzi-i ma‘lûmede kat‘an alâkam kalmadı ba‘de’l-yevm emlâk-i mezbûre nısfiyyet üzre merkūmân Yani ve diğer Yani’nin mülk-i müşterâsı ve arâzi dahi ale’l-iştirâki’s-seviy dâhil-i taht-ı tasarrufları olmuşdur, min ba‘d emlâk-i mezbûre ve arâzi-i merkūmeyi mahallinde zabt ve taht-ı tasarrufa tarafımdan merkūmânı taslît eyledim dedikde gıbbe’t-tasdîk mâ hüve’l-vâki‘ kayd şüd. Fi’l-yevmi’s-sâdis aşer min Zilka‘deti’ş-şerîfe li seneti isneteyn ve seb‘în ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Şaban Efendi el-Müderris, Mustafa Efendi nâib-i Hasköy el-Müderris, Hüseyin muhzır ve gayruhüm mine’l-hâzırîn.

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 324 - Hüküm no: 333 - Orijinal metin no: [74a-2])﻿

﻿

﻿

334. Hüküm

Hüseyin Çelebi b. Hacı Pîrî’nin alacak hususunda Yorgi v. İstati ile sulh olması

Medîne-i Hazreti Ebâ Eyyûb-i Ensârî -dâme fî rıdvâni’l-Bârî-’de vâki‘ Câmi‘-i Kebîr mahallesi sâkinlerinden Hüseyin Çelebi b. El-Hâc Pîrî meclis-i şer‘-i hatîr-i lâzımü’t-tevkīrde Havâss-ı Aliyye kazâsına tâbi‘ Karfa nâm karye sükkânından işbu râfi‘ü’s-sifri’ş-şer‘î Yorgi v. İstati nâm zimmî muvâcehesinde ikrâr ve takrîr-i kelâm edip bundan akdem merkūm Yorgi zimmetinde her bir re’si yüz altmış akçeye olmak üzre yüz yirmi re’s koyun semeninden on dokuz bin iki yüz akçe hakkım olup meblağ-ı mezbûru merkūm Yorgi’den taleb ve da‘vâ eylediğimde ol dahi inkâr ile cevâb vermeğin beynimizde münâza‘ât-ı kesîre cereyân etmişidi el-hâletü hâzihî beynimizde muslihûn tavassut edip meblağ-ı mârrü’z-zikr on dokuz bin iki yüz akçe da‘vâsından merkūm Yorgi ile beni iki bin nakd-i râyic fi’l-vakt akçe üzerine inşâ-i akd-i sulh eylediklerinde ben dahi sulh-i mezbûru kabûl ve bedel-i sulh olan mezbûrü’n-na‘t iki bin akçeyi merkūm Yorgi yedinden tamamen alıp kabz edip mâ‘adâ da‘vâsından zimmetini ibrâ-i âmm-ı kātı‘ü’n-nizâ‘la ibrâ ve iskāt eyledim ba‘de’l-yevm husûs-ı mezbûra müte‘allik merkūm ile vechen mine’l-vücûh ve sebeben mine’l-esbâb da‘vâ ve nizâ‘ım yokdur, zuhûr dahi ederse lede’l-hükkâmi’l-kirâm istimâ‘ olunmaya deyicek mukırr-ı mezbûrun minvâl-i meşrûh üzre cârî ve sâdır olan ikrârını merkūm Yorgi vicâhen tasdîk ve şifâhen tahkīk etmeğin mâ cerâ bi’l-ibtigā ketb olundu. Fi’l-yevmi’s-sâlis aşer min Zilka‘deti’ş-şerîfe li seneti isneteyn ve seb‘în ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Mustafa Çavuş el-Mübâşir, Mustafa Beşe b. Abdullah, İbrahim Beşe b. Mustafa, Ak Mehmed Beşe, muhzır Mehmed, Hüseyin muhzır ve gayruhüm mine’l-hâzırîn.

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 325 - Hüküm no: 334 - Orijinal metin no: [74b-1])﻿

﻿

﻿

335. Hüküm

Fâtıma bt. Kenan’ın istiğlâl yoluyla Takyecibaşı Vakfı’na sattığı ev üzerindeki rehinin, borcunu ödemesi dolayısıyla kaldırılması

Medîne-i Hazreti Ebâ Eyyûb-i Ensârî -dâme fî rıdvâni’l-Bârî-’de vâki‘ Takyecibaşı vakf eylediği nukūda bi’l-fi‘l mütevellî olan Mehmed Çelebi b. Ahmed tarafından hâlâ vakf-ı mezbûr kāimmakāmı olan fahrü’l-eimme Mustafa Efendi b. Ahmed meclis-i şerî‘at-ı şerîfede işbu râfi‘atü’l-vesîka Fâtıma bt. Kenan nâm hâtun tarafından ikrâr-ı âti’l-beyânı tasdîke vekîl olup bimâ hüve nehci’s-sübût şer‘an vekâleti sâbite olan zevci Mustafa Bey b. Ahmed mahzarında ikrâr ve takrîr-i kelâm edip müvekkile-i mezbûrenin emlâkinden olup mahalle-i mezbûrede vâki‘ bir tarafdan Ümmî Sinan zâviyesi ve bir tarafdan Ali Çelebi mülkü ve iki tarafdan tarîk-i âm ile mahdûd olan mülk menzilini bundan akdem Havâss-ı Aliyye kadısı merhûm İsâ Efendi zamânında hilâfete müvellâ olan Halîfezâde Mustafa Efendi imzâsıyla mümzâ mâl-ı vakf-ı mezbûr ile mütevellî-i vakf-ı mersûma altı bin yedi yüz ceyyid ve cedîd akçeye bi tarîki’l-istiğlâl bey‘ ve teslîm edip müvekkile-i mezbûre minvâl-i muharrer üzre istîcâr ve kabz etmişidi el-hâletü hâzihî meblağ-ı sâlifü’z-zikr altı bin yedi yüz akçeyi müvekkile-i mezbûre Fâtıma Hâtun yedinden kāimmakām-ı mütevellî olduğumuz hasebiyle vakf-ı mezbûr için bi’t-tamâm ve’l-kemâl alıp kabz edip rehn-i mezbûru fek ve menzili mezbûru müvekkile-i mersûme Fâtıma Hâtun’a teslîm eyledim deyicek mukırr-ı mezbûrun minvâl-i meşrûh üzre cârî ve sâdır olan ikrârını vekîl-i mezbûr Mustafa Bey bi’l-vekâle vicâhen tasdîk ve tahrîk etmeğin mâ hüve’l-vâki‘ kayd şüd. Fi’l-yevmi’s-sâlis aşer min Zilka‘deti’ş-şerîfe li seneti isneteyn ve seb‘în ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Mehmed Çavuş b. Malkoç, eş-Şeyh Kasım Efendi b. Hamza, Hüseyin Çelebi b. Mustafa, Mahmud Ağa b. İsmail, Mehmed Çelebi b. Abdülkādir, Mustafa Efendi b. Ahmed, Ali Dede b. Yahya, Mustafa Çelebi b. Mustafa ve gayruhüm mine’l-hâzırîn.

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 326 - Hüküm no: 335 - Orijinal metin no: [74b-2])﻿

﻿

﻿

336. Hüküm

Yani v. Franko’nun küçük çocukları Estamo ve Kogo üzerlerine amcaları Dimo’nun vasî tayin olunması

Fi’l-asl vilâyet-i Rumeli’nde Gerbeniş kazâsına tâbi‘ İstarye nâm karye sükkânından olup medîne-i Hazreti Ebâ Eyyûb-i Ensârî’de vâki‘ Çömlekçiler çarşısında mütemekkin iken bundan akdem hâlik olan Yani v. Franko nâm hâlikin verâseti, zevcesi Kali bt. Mihal nâm nasrâniye ile vâlidesi Estamo nâm nasrâniyeye ve sulbiye sagīre kızları Estamo ve Kogo bintey Yani’ye münhasıra olduğu şer‘an zâhir ve mütehakkik oldukdan sonra mezbûretân Estamo ve Kogo nâm sagīrelere babası hâlik-i mezbûrdan irs-i şer‘le isâbet ve intikāl eden emvâllerini zabt ve her hâllerini hıfz için bir vasî lâzım ve mühim olmağın hâkim-i muvakki‘-i sadr-ı kitâb tûbâ-lehû ve hüsnü me’âb hazretleri dahi hâlik-i mezbûrun li ebeveyn karındaşı ve sagīretân-ı mezbûretânın ammileri olan işbu râfi‘ü’l-vesîka Dimo v. Franko nâm zimmîyi sagīretân-ı mezbûretâna vasî nasb ve ta‘yîn etmeğin ol dahi vesâyet-i mezbûreyi kabûl ve hıdemât-ı lâzımesini edâya ta‘ahhüd ve iltizâm etmeğin mâ hüve’l-vâki‘ kayd şüd. Fi’l-yevmi’s-sâdis ve’l-ışrîn min Zilka‘deti’ş-şerîfe li seneti isneteyn ve seb‘în ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Hüseyin Çelebi b. Ali, diğer Hüseyin Beşe b. Hasan, Mehmed Çelebi b. ( ) Çukadâr, Mehmed b. Ahmed el-Muhzır ve gayruhüm mine’l-hâzırîn.

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 327 - Hüküm no: 336 - Orijinal metin no: [75a-1])﻿

﻿

﻿

337. Hüküm

Çoban Hasan b. Abdullah’ın öldürülen çoban Balaban’ın zannederek beytülmâl tarafından zabtedilen koyunlarının kendisine iadesi

Çoban tâifesinden işbu râfi‘ü’l-kitâb Hasan b. Abdullah nâm kimesne mahfil-i kazâda hâlâ beytülmâl-i âmme emîni olan zikri âtî koyunlara vaz‘-ı yedi ikrârıyla sâbit olan Mehmed Ağa b. Mehmed mahzarında üzerine takrîr-i da‘vâ edip Havâss-ı Aliyye kazâsına tâbi‘ Topçular nâm mevzi‘e karîb Çiço Çiftliği demekle ma‘rûf çiftlik mukābelesinde vâki‘ koyun keçesi yanında bundan akdem katîlen hâlik olan Balaban v. Mitre nâm çobanın koyunlarıyla benim dahi bî-nişân iki yüz on sekiz re’s sağmal koyunumu yaylar iken hâlik-i mezbûr katîlen mürd olmağla emîn-i mezbûr benim zikr olunan koyunlarımı dahi hâlik-i mezkûrun mülkü olmak zu‘muyla mîrî için zabt ve vaz‘-ı yed etmişdir hâlâ suâl olunup kasr-ı yedine tenbîh olunmak matlûbumdur deyicek gıbbe’s-suâl emîn-i mezbûr mârrü’z-zikr iki yüz on sekiz re’s bî-nişân koyunlara vaz‘-ı yedini ikrâr, lâkin müdde‘î-i mezbûrun mülk olduğunu inkâr ile cevâb vermeğin müdde‘î-i mezbûrdan müdde‘âsını mübeyyine beyyine taleb olundukda, udûl-i ricâlden yoğurtçu tâifesinden Mehmed Beşe b. Abdullah ve Süleyman b. Ali nâm kimesneler li ecli’ş-şehâde makām-ı kazâya hâzırân olup istişhâd olunduklarında, fi’l-vâki‘ mârrü’z-zikr iki yüz on sekiz re’s bî-nişân sağmal koyun müdde‘î-i mezbûrun mülküdür, hâlik-i mezbûrun koyunlarıyla ma‘an mahalli mezkûrda yaylar idiği ma‘lûmumuzdur biz bu husûsa bu vech üzre şâhidleriz, şehâdet dahi ederiz deyû her biri edâ-i şehâdet-i şer‘iyye eylediklerinde gıbbe ri‘âyeti şerâiti’l-kabûl şehâdetleri makbûle oldukdan sonra mârrü’z-zikr koyunları küllen ve ba‘zan hâlik-i mezbûre bey‘ veya hibe veya taraf-ı şer‘iyyeden biriyle mülkünden ihrâc eylemediğine müdde‘î-i mezbûra yemîn teklîf olundukda, ol dahi alâ vefki’l-mes’ûl yemîn billâhi te‘âlâ etmeğin mûcebiyle mârrü’z-zikr iki yüz on sekiz re’s koyunlardan emîn-i mezbûrun kasr-ı yedine tenbîh birle mâ hüve’l-vâki‘ bi’t-taleb kayd şüd. Fi’l-yevmi’s-sâdis ve’l-ışrîn min Zilka‘deti’ş-şerîfe li seneti isneteyn ve seb‘în ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Hasan Çavuş el-Mübâşir, Ali Beşe Çukadâr, Mehmed Beşe b. Musli, Hüseyin Çelebi el-Muhzır, Dilâver muhzır ve gayruhüm mine’l-hâzırîn.

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 327 - Hüküm no: 337 - Orijinal metin no: [75a-2])﻿

﻿

﻿

338. Hüküm

Yuvan v. Mitre’nin, öldürülen çoban Balaban v. Mitre’nin kardeşi olduğunun şahitlerle ispatı

Fi’l-asl vilâyet-i Rumeli’nde Manastır kazâsına tâbi‘ Boristere? nâm karye sâkinlerinden bâ‘isü’l-vesîka Yuvan v. Mitre nâm zimmî meclis-i şer‘de hâlâ gümrük emîni olan fahrü’l-akrân Mahmud Ağa b. Hasan tarafından beytülmâl-i âma zabtına memûr olup metrûkât-ı âti’z-zikre vaz‘-ı yedi ikrârıyla sâbit olan Mehmed b. Mehmed mahzarında üzerine da‘vâ ve takrîr-i kelâm edip târih-i kitâbdan üç gün mukaddem Havâss-ı Aliyye kazâsında Topçular nâm mahal kurbunda Çiço Çiftliği mukābelesinde [katîlen hâlik olan] Balaban v. Mitre nâm zimmînin ben li ebeveyn karındaşı olup hâlik-i merkūmun metrûkâtı bi’l-irsi’ş-şer‘î bana isâbet ve intikāl eylediğin emîn-i mezbûr hâlik-i merkūmun vârisi olmamak zu‘muyla yüz yirmi re’s koyununa vaz‘-ı yed etmişdir hâlâ suâl olunup kasr-ı yedine tenbîh olunmak matlûbumdur deyicek gıbbe’s-suâl emîn-i mezbûr hâlik-i merkūmun minvâl-i muharrer üzre yüz yirmi re’s koyununa vaz‘-ı yedini ikrâr lâkin müdde‘î-i mezbûrun minvâl-i mübeyyen üzre verâsetini inkâr ile cevâb vermeğin müdde‘î-i mezbûr Yuvan’dan müdde‘âsını mübeyyine beyyine taleb olundukda karye-i mezbûre sükkânından Nikola v. Yani ve Andriye v. Dimo nâm zimmîler li ecli’ş-şehâde meclis-i şer‘a hâzırân olup istişhâd olunduklarında, fi’l-vâki‘ müdde‘î-i mezbûr Yuvan hâlik-i merkūmun li ebeveyn karındaşıdır, zirâ‘ babaları ismi Mitre anaları ismi Sivete nâm nasrâniyedir ve maskat-ı re’sleri karye-i mezbûredir, müdde‘î-i mezbûr için hakk-ı taleb ve ahz vardır. Biz bu husûsa bu vech üzre şâhidleriz, şehâdet dahi ederiz deyû her biri edâ-i şehâdet-i şer‘iyye eylediklerinde isbât-ı nesebde müslim beytülmâl [emîni] yüzüne zimmînin şehâdeti makbûle idiği kütüb-i fıkhiyye-i mu‘teberâtda mastûr ve musarrah olmağla gıbbe ri‘âyeti şerâiti’l-kabûl şehâdetleri makbûle olmağın müdde‘î-i mezbûr Yuvan’ın verâsetine hüküm birle mâ hüve’l-vâki‘ bi’t-taleb kayd şüd. Fi’l-yevmi’s-sâdis ve’l-ışrîn min Zilka‘deti’ş-şerîfe li seneti isneteyn ve seb‘în ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Mehmed Ağa b. Osman Nâzır ağa tevâbi‘i, Hasan Çavuş el-Mübâşir, çukadâr Mehmed Beşe, diğer Çukadâr Ali Beşe ve gayruhüm mine’l-hâzırîn.

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 328 - Hüküm no: 338 - Orijinal metin no: [75a-3])﻿

﻿

﻿

339. Hüküm

Balaban v. Mitre’nin beytülmâl tarafından zabtolunan koyunlarının kardeşine teslim edildiği

Fi’l-asl vilâyet-i Rumeli’nden Manastır kazâsına tâbi‘ Boristere? nâm karye sâkinlerinden olup hâlâ mahmiye-i İstanbul’da sütçü tâifesinden Yuvan v. Mitre nâm zimmî meclis-i şerî‘at-ı şerîfede hâlâ gümrük emîni olan fahrü’l-a‘yân Mahmud Ağa b. Hasan tarafından beytülmâl-i âmme zabtına memûr olup metrûkât-ı câ’i’z-zikre vaz‘-ı yedi ikrârıyla sâbit olan râfi‘ü’l-kitâb Mehmed Ağa b. Mehmed mahzarında ikrâr ve takrîr-i kelâm edip Havâss-ı Refî‘a -humiyet ani’l-âfet ve’l-beliyye- kazâsına tâbi‘ Topçular nâm karye kurbunda vâki‘ Çiço Çiftliği mukābelesinden bundan akdem mecrûhan maktûl bulunan li ebeveyn karındaşımız Balaban v. Mitre’nin metrûkâtından yüz yirmi re’s koyununu mûmâ-ileyh Mehmed Ağa karındaşım hâlik-i mezbûrun vârisi olmamak zu‘muyla mîrî için ahz ü kabz ve zabt edip hâlâ emîn-i mezbûr muvâcehesinde minvâl-i muharrer üzre verâsetimi isbât edip emîn-i mezbûr ber mûceb-i defter kabz ve vaz‘-ı yed eylediği mârrü’z-zikr yüz yirmi re’s koyunu bana def‘ u teslîme hükm-i hâkim-i lâhık olmağın emîn-i mezbûr Mehmed Ağa dahi karındaşım hâlik-i mezbûr Balaban’ın kabz ve vaz‘-ı yed eylediği yüz yirmi re’s koyunları tamamen bana def‘ u teslîm, ben dahi verâsetim hasebiyle alıp kabz eyledim ba‘de’l-yevm karındaşım hâlik-i mezbûrun metrûkâtına müte‘allik vechen mine’l-vücûh âmme-i de‘âvîden emîn-i mezbûr Mehmed Ağa’nın zimmetini ibrâ ve iskāt eyledim min ba‘d husûs-ı mezbûra müte‘allik da‘vâ ve nizâ‘ım yokdur deyû ikrâr ve i‘tirâf etmeğin mâ hüve’l-vâki‘ gıbbe’t-tasdîk ve’t-taleb kayd şüd. Fi’l-yevmi’s-sâbi‘ ve’l-ışrîn min Zilka‘deti’ş-şerîfe li seneti isneteyn ve seb‘în ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Mehmed Ağa b. Ali tâbi‘-i Nâzır Ağa, Kethüdâ Receb Bey b. Hasan, çukadâr Mehmed Beşe, Ali Beşe b. Hasan ve gayruhüm mine’l-hâzırîn.

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 329 - Hüküm no: 339 - Orijinal metin no: [75b-1])﻿

﻿

﻿

340. Hüküm

Yuvan v. Mitre’nin öldürülen kardeşi çoban Balaban’da olan alacağının terekesinden ödenmesi

Çoban tâifesinden işbu bâ‘isü’r-rakīm Yuvan v. Mitre nâm zimmî mahfil-i kazâda hâlâ beytülmâl-i âmme emîni olan fahrü’l-eşbâh Mehmed Ağa b. Mehmed nâm kimesne mahzarında üzerine da‘vâ ve takrîr-i kelâm edip Havâss-ı Aliyye kazâsına tâbi‘ Topçular nâm karye kurbunda Çiço Çiftliği demekle ma‘rûf çiftlik yanında koyun geçesi kurbunda bundan akdem katîlen hâlik olan Balaban v. Mitre nâm zimmînin koyunlarını ve sâir metrûkâtı vâris-i ma‘rûfu olmamak zannıyla emîn-i mûmâ-ileyh mîrî için zabt ve vaz‘-ı yed etmişdi lâkin ben hâlik-i mezbûrun li eb ve üm karındaşı olduğumdan mâ‘adâ cihet-i karz-ı şer‘îden hâlik-i mezbûr Balaban zimmî zimmetinde on iki bin fıddî nakd-i râyic fi’l-vakt akçe hakkım olup kable’l-edâ katîlen hâlik olmağla zimmetinde kalmışdı el-hâletü hâzihî hâlik-i merkūmun metrûkât-ı vâfiyesinden meblağ-ı mezbûrun alıverilmesi matlûbumdur deyicek gıbbe’s-suâl emîn-i mezbûr hâlik-i merkūmun metrûkâtına vaz‘-ı yedini ikrâr, lâkin müdde‘î-i mezbûrun hâlik-i merkūm zimmetinde ber minvâl-i muharrer on iki bin akçe deyni olduğunu inkâr ile cevâb vermeğin müdde‘î-i mezbûrdan müdde‘âsını mübeyyine beyyine taleb olundukda, medîne-i Hazreti Ebâ Eyyûb el-Ensârî -radiye anhu Rabbühü’l-Bârî-’de Bıçakçı Ferhad mahallesinde sâkin Musa b. Mehmed ve İslâm Bey mahallesinde sâkin Hüseyin b. Mehmed nâm kimesneler li ecli’ş-şehâde makām-ı kazâya hâzırân olup istişhâd olunduklarında, fi’l-hakīka hâlik-i mezbûr katl olunmazdan mukaddem bizim huzûrumuzda cihet-i karz-ı şer‘îden karındaşım Yuvan’a zimmetimde lâzımü’l-edâ on iki bin akçe deynim vardır deyû ikrâr ve bizi işhâd eylemişidi biz hâlik-i mezbûrun vech-i mübeyyen üzre ikrârına şâhidleriz, şehâdet dahi ederiz deyû her biri edâ-i şehâdet-i şer‘iyye eylediklerinde ba‘de’t-ta‘dîl ve’t-tezkiyye şehâdetleri makbûle oldukdan sonra meblağ-ı mezbûru küllen ve ba‘zan hâlik-i mezbûrdan ahz u istîfâ veya hibe ve yâhud âhara havâle veya taraf-ı şer‘iyyeden biriyle hâlik-i mezbûrun zimmetini ibrâ eylemediğine müdde‘î-i merkūm Yuvan’a yemîn teklîf olundukda, ol dahi alâ vefki’l-mes’ûl yemîn billâhi’llezî enzele’l-İncîle alâ İsâ -aleyhi’s-selâm-etmeğin mûcebiyle meblağ-ı mezbûru hâlik-i mezbûrun metrûkâtından müdde‘î-i merkūma edâ ve teslîme emîn-i merkūma tenbîh birle. mâ hüve’l-vâki‘ bi’t-taleb kayd şüd. Fi’l-yevmi’s-sâdis ve’l-ışrîn min Zilka‘deti’ş-şerîfe li seneti isneteyn ve seb‘în ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Hasan Çavuş el-Mübâşir, çukadâr Ali Beşe, Hasan Muhzır, Mehmed Beşe b. Musli, (…) b. Abdullah, Mehmed Beşe b. Abdullah ve gayruhüm mine’l-hâzırîn.

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 330 - Hüküm no: 340 - Orijinal metin no: [75b-2])﻿

﻿

﻿

341. Hüküm

Aynî Hatun bt. Ali’nin Kiremitçi Ahmed Çelebi Vakfı’ndaki hissesini tahsil için oğlunu vekil tayin etmesi

Havâss-ı Aliyye kazâsı a‘mâlinden Kasaba-i Hasköy’de vâki‘ merhûm Kiremitçi Ahmed Çelebi evlâdının evlâdı evlâdından Aynî Hâtun bt. Ali meclis-i şerî‘at-ı şerîfede ikrâr ve takrîr-i kelâm edip ceddim merhûm-ı mezbûr kasaba-i mezbûrede vâki‘ câmi‘-i şerîfinin mesârif-i mu‘ayyeneden fazlasını evlâdına ve evlâd-ı evlâdına ve evlâd-ı evlâd-ı evlâdına ve evlâd-ı evlâd-ı evlâd-ı evlâdına li’z-zekeri mislü hazzi’l-ünseyeyn

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 331 - Hüküm no: 341 - Orijinal metin no: [75b-3])﻿

﻿

﻿

342. Hüküm

Ahmed Beşe’nin İbrahim Beşe b. Osman’da olan alacağı hususunda vârislerinin sulh olması

Medîne-i Hazreti Ebâ Eyyûb el-Ensârî -dâme fî rıdvâni’l-Bârî-’de vâki‘ Zeyneb Hâtun mahallesinde sâkin iken bundan akdem fevt olan Ahmed Beşe nâm müteveffânın verâseti, zevce-i metrûkesi Müferrah bt. Abdullah nâm hâtun ile sulbî oğlu Mehmed nâm sagīre münhasıra olduğu şer‘an zâhir ve müte‘ayyin oldukdan sonra mezbûre Müferrah Hâtun kendi tarafından asâleten ve sadrî oğlu mezbûr Mehmed’in tesviye-i umûru için kıbel-i şer‘den mansûbe vasîsi olmağla vesâyeten [meclis-i] şer‘-i hatîr-i lâzımü’t-tevkīrde işbu râfi‘ü’l-kitâb İbrahim Beşe b. Osman mahzarında bi’l-asâle ve bi’l-vesâye ikrâr ve takrîr-i kelâm edip zevcim müteveffâ-yı mezbûr[un] merkūm İbrahim Beşe zimmetinde cihet-i deyn-i şer‘îden iki bin akçe hakkı olup kable’l-ahz fevt olmağla meblağ-ı mezbûr iki bin akçe bi’l-irsi’ş-şer‘î bana ve oğlum mezbûr Mehmed’e isâbet ve intikāl etmeğin mezbûr İbrahim Beşe’den meblağ-ı mersûmu bi’l-asâle ve bi’l-vesâye taleb ve da‘vâ eylediğimde meblağ-ı mezbûru bi’l-külliyye mezbûr İbrahim Beşe inkâr ile cevâb vermeğin beynimizde münâza‘ât-ı kesîre cereyân etmişdi el-hâletü hâzihî beynimize muslihûn tavassut edip meblağ-ı mezbûr da‘vâsından merkūm İbrahim Beşe ile beni dokuz yüz akçeye inşâ-i akd-i sulh eylediklerinde ben dahi bi’l-asâle ve bi’l-vesâye sulh-i mezbûru kabûl ve bedel-i sulh olan meblağ-ı mezbûru merkūm İbrahim Beşe yedinden tamamen alıp kabz edip mâ‘adâ da‘vâsından mezbûr İbrahim Beşe’nin zimmetini bi’l-asâle ve bi’l-vesâye ibrâ ve iskāt eyledim min ba‘d husûs-ı mezbûra müte‘allik merkūm İbrahim Beşe ile da‘vâ ve nizâ‘ım yokdur, zuhûr dahi ederse lede’l-hükkâmi’l-kirâm makbûle olmasın deyicek gıbbe’t-tasdîki’l-mu‘teber mâ hüve’l-vâki‘ kayd şüd. Fi’l-yevmi’s-sâbi‘ ve’l-ışrîn min Zilka‘deti’ş-şerîfe li seneti isneteyn ve seb‘în ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Mehmed Beşe b. Abdullah, Yusuf b. Abdullah, Ali Beşe b. Abdullah, bûycu İbrahim Beşe, Mehmed Beşe b. ( ) ve gayruhüm mine’l-hâzırîn.

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 332 - Hüküm no: 342 - Orijinal metin no: [76a-1])﻿

﻿

﻿

343. Hüküm

Veli Çelebi b. İsa’nın evini Şeyh Şaban Efendi Vakfı’na bey‘ bi’l-istiğlâl yoluyla satması

Medîne-i Hazreti Ebâ Eyyûb el-Ensârî -dâme fî rıdvâni’l-Bârî-’de Kara Süleyman Çelebi mahallesi müezzini olan kâtib Veli Çelebi b. İsâ nâm kimesne meclis-i şer‘de hâlâ mahalle-i mezbûre imâmı olup merhûm Şeyh Şaban Efendi’nin mahalle-i mezbûre imâmına ve müezzinine vakıf ve gallesini şart eylediği nukūdun kāimmakām-ı mütevellîsi olan râfi‘ü’l-kitâb Mahmud Halîfe b. Mehmed mahzarında tav‘an ikrâr ve takrîr-i kelâm edip silk-i mülk-i sahîhimde münselik olan emlâkimden mahalle-i mezbûrede vâki‘ bir tarafı ammim oğulları Mehmed Çelebi ve Mustafa Çelebi mülkleri ve bir tarafı Hasan Çelebi mülkü ve iki tarafı tarîk-i hâs ile mahdûd mülk menzilimi bi cümleti’t-tevâbi‘ ve’l-levâhık ve kâffeti’l-menâfi‘ ve’l-merâfık mâl-ı vakf-ı mezbûr ile alâ tarîki’l-istiğlâl yüz kıt‘a tâmmü’l-vezn sahîhü’l-ayâr riyâlî kebîr guruşa bey‘ edip ol dahi mâl-ı vakf-ı mezbûr ile tarîk-i mezbûr üzre iştirâ ve kabûl eyledikden sonra semeni olan yüz kıt‘a riyâlî guruş-ı tâmmü’l-vezni vakf-ı mezbûr malından olmak üzre kāimmakām-ı mütevellî olan merkūm Mahmud Efendi yedinden tamamen alıp kabz eylediğimden sonra menzili mahdûd-ı mezkûru ba‘de’t-tahliyye ve’t-tekābuz târih-i kitâb şehri gurresinden her senesi onar kıt‘a tâmmü’l-vezn riyâlî guruşdan üç sene tamâmına değin otuz kıt‘a riyâlî guruş icâre ile kāimmakām-ı mütevellî olan mezbûr Mahmud Efendi bana îcâr ve teslîm, ben dahi vech-i muharrer üzre istîcâr ve tesellüm ve kabz ve kabûl eyledim dedikde gıbbe’t-tasdîki’l-mu‘teber mâ hüve’l-vâki‘ kayd şüd. Fi’l-yevmi’s-sâmin ve’l-ışrîn min Zilka‘deti’ş-şerîfe li seneti isneteyn ve seb‘în ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: İsâ Efendi b. Kalender, Hüseyin Dede el-Halvetî, Mustafa Çelebi b. Hüsameddin, Mehmed b. Mahmud, Hasan Halîfe b. İbrahim el-İmâm ve gayruhüm mine’l-hâzırîn.

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 332 - Hüküm no: 343 - Orijinal metin no: [76a-2])﻿

﻿

﻿

344. Hüküm

Ergiri v. Yorgi’nin bostanını Panayot v. Nikola’ya satması

Fi’l-asl vilâyet-i Rumeli’nden Gerbeniş kazâsına tâbi‘ Pologo nâm karye sükkânından Ergiri v. Yorgi meclis-i şerî‘at-ı şerîfede işbu râfi‘ü’s-sifri’ş-şer‘î Panayot v. Nikola nâm zimmî muvâcehesinde bi tav‘ihî ikrâr ve takrîr-i kelâm edip bey‘-i câ’i’z-zikrin sudûruna değin silk-i mülk-i sahîhimde münselik olan emlâkimden olup karye-i mezbûre hudûdu dâhilinde vâki‘ bir tarafdan müşterî-i mezbûr Panayot mülkü ve iki tarafdan Kertesi mülkü ve taraf-ı râbi‘i tarîk-i âm ile mahdûd ve mümtâz olan bir kıt‘a mülk bostan yerimi, cümle tevâbi‘ ve levâhıkı ile merkūm Panayot’a dokuz yüz nakd-i râyic fi’l-vakt akçeye tarafeynden îcâb ve kabûlü hâvî bey‘-i bâtt-ı sahîh-i kat‘î ile bey‘ eylediğimde ol dahi minvâl-i muharrer üzre iştirâ ve kabûl eyleyip semeni olan mezbûrü’n-na‘t dokuz yüz akçeyi müşterî-i mezbûr Panayot yedinden tamamen alıp kabz eylediğimden sonra sâlifü’z-zikr bir kıt‘a bostanı mahallinde ahz ü kabz [ve] zabt u tasarrufa tarafımdan mezbûr Panayot’u taslît eyledim ba‘de’l-yevm bostan-ı mahdûd-ı mezkûrda vechen mine’l-vücûh benim alâka ve medhalim yokdur, mezbûr Panayot’un mülk-i müşterâsıdır keyfe mâ yeşâ’ mutasarrıf olsun dedikde gıbbe’t-tasdîki’l-mu‘teber mâ hüve’l-vâki‘ bi’t-taleb kayd şüd. Fi’l-yevmi’s-sâmin ve’l-ışrîn min Zilka‘deti’ş-şerîfe li seneti isneteyn ve seb‘în ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Hüseyin Beşe b. Hasan, Mehmed Çelebi b. Mustafa, Hasan b. Abdullah, Dilâver b. Abdullah el-Muhzır, Dimitri v. Ziro, Yani v. Nikola, İsteryanos v. Yani, Avir[o] v. Yorgi ve gayruhüm mine’l-hâzırîn.

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 333 - Hüküm no: 344 - Orijinal metin no: [76a-3])﻿

﻿

﻿

345. Hüküm

Fâtıma bt. Abdullah’ın boşandığı kocası Hasan Halife b. İbrahim’in zimmetini ibrâ etmesi

Yâ Fettâh Medîne-i Hazreti Ebâ Eyyûb el-Ensârî -dâme fî rıdvâni’l-Bârî-’de Servi mahallesi sâkinelerinden Fâtıma bt. Abdullah nâm hâtun meclis-i şerî‘at-ı şerîfede zevc-i sâbıkı olup mahalle-i mezbûrede hâlâ imâm olan bâ‘isü’l-kitâb Hasan Halîfe b. İbrahim nâm kimesne mahzarında bi tav‘ihâ ikrâr ve takrîr-i kelâm edip mezbûr Hasan Halîfe bundan akdem zevcim olup beynimizde hüsn-i zindegânemiz olmamağın beni talâk-ı bâyin ile tatlîk etmeğin hâlâ zimmetinde mütekarrir olan üç bin akçe mehr-i müeccelimi ve nafaka-i iddet ve me’ûnet-i süknâm için dahi beş yüz akçe ki cem‘an üç bin beş yüz [akçe]mi bi’t-tamâm ve’l-kemâl zevc-i sâbıkım mezbûr Hasan Halîfe yedinden alıp kabz edip zevciyyete müte‘allik âmme-i de‘âvî ve mütâlebât ve eymân ve muhâsamâtdan zevc-i sâbıkım mezbûr Hasan Halîfe’nin zimmetini ibrâ ve iskāt eyledim dedikde mezbûr Hasan Halîfe dahi meclis-i mezbûrda fi’l-vâki‘ hâl minvâl-i muharrer üzre olup ben dahi zevce-i sâbıkam mezbûre Fâtıma’nın zimmetini zevciyyete müte‘allik cemî‘-i de‘âvîden ibrâ eyledim deyû cemî‘-i kelimâtını vicâhen tasdîk etmeğin mâ hüve’l-vâki‘ kayd şüd. Fi’l-yevmi’s-sâmin ve’l-ışrîn min Zilka‘deti’ş-şerîfe li seneti isneteyn ve seb‘în ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: İsâ Efendi b. Kalender, Mahmud Efendi b. Mehmed, Hüseyin Dede el-Halvetî, Mustafa Çelebi b. Hüsameddin, Veli Çelebi b. İsâ ve gayruhüm mine’l-hâzırîn.

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 334 - Hüküm no: 345 - Orijinal metin no: [76b-1])﻿

﻿

﻿

346. Hüküm

Mehmed b. Abdullah’ın Ali Beşe b. Memi ile kızı Menzile’ye borcuna Çiftalan köyünden bazılarının kefil olması

Havâss-ı Refî‘a kazâsı iktâ‘ından Terkos nâhiyesine tâbi‘ Çiftalan nâm karye sükkânından Mustafa b. Ömer ve Himmet b. Maksud ve Tayyib b. Muharrem [ve] Selman b. Mehmed ve Hüseyin b. Memi ve Hasan b. Mehmed ve diğer Hasan b. Ali ve Yusuf b. Abdullah ve Hüseyin b. Abdullah ve diğer Hüseyin b. Abdullah ve Hasan b. Abdullah nâm kimesneler meclis-i şer‘-i hatîr-i lâzımü’t-tevkīrde hâlâ mecrûh olmağla meclis-i şer‘a huzûru müte‘azzir olan Ali Beşe b. Memi tarafından tasdîk-i âti’z-zikre vekîl-i şer‘î-i sâbitü’l-vekâle olan üvey oğlu diğer Ali Beşe nâm râcil ile mecrûh-ı mezbûrun kızı Menzile nâm hâtun mahzarlarında, her biri ikrâr ve takrîr-i kelâm edip yine karye-i mezbûre sükkânından olup hâlâ zâbıta yedinde mahbûs olan Mehmed b. Abdullah nâm kimesnenin müvekkili mezbûra Ali Beşe ile sulbiye kebîre kızı mezbûre Menzile Hâtun’a cihet-i deyn-i şer‘îden zimmetlerinde lâzımü’l-edâ ve vâcibü’l-kazâ deyni olan beş bin akçeyi târih-i kitâbdan üç yüz altmış gün tamâmına değin müvekkili mezbûr Ali Beşe ile kızı mezbûre Menzile Hâtun’a edâ ve teslîme her birimiz emr ve kabûlü hâvî kefâlet-i sahîha-i şer‘iyye ile kefîl olmuşdur deyû bi tav‘ihim ikrâr ve i‘tirâf eyledikleri[nde] ba‘de’l-kabûl ve’t-tasdîk mâ cerâ kayd şüd. Fi’t-târihi’l-mezbûr.

Şuhûdü’l-hâl: Receb Bey b. Maden, Mehmed Ağa zâbit-i karye-i mezbûre, Mehmed Beşe b. Musli, Hüseyin b. Halil, Dilâver Muhzır ve gayruhüm.

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 334 - Hüküm no: 346 - Orijinal metin no: [76b-2])﻿

﻿

﻿

347. Hüküm

Hacı Yusuf b. Abdullah’ın oğlunun yeni vasîsinin eski vasînin zimmetini ibrâ etmesi

Medîne-i Hazreti Ebâ Eyyûb el-Ensârî -dâme fî rıdvâni’l-Bârî-’de Evlice Baba mahallesinde sâkin iken bundan akdem vefât eden El-Hâc Yusuf b. Abdullah nâm müteveffânın sulbî sagīr oğluna, babası müteveffâ-yı mezbûrdan bi’l-irsi’ş-şer‘î isâbet ve intikāl eden emvâlini zabt ve sagīr-i mezbûrun her hâlini hıfz için mukaddemâ sagīr-i mezbûr üzerine kıbel-i şer‘den vasî nasb ve ta‘yîn olunmuşken, hâlâ diyâr-ı âhara teveccüh ve azîmet etmekle kendi azlini iltimâs etmeğin azl ve yerine sagīr-i mezbûr üzerine vasî nasb ve ta‘yîn olunan Mehmed Beşe b. Musli meclis-i şer‘de vasiyy-i sâbık El-Hâc Halil b. Maden mahzarında ikrâr ve takrîr-i kelâm edip müteveffâ-yı mezbûrun eyâdî-i nâsda olup ba‘de vefâtihî oğlu sagīr-i mezbûra intikāl eden malından vasiyy-i sâbık-ı mezbûr El-Hâc Halil zamân-ı vesâyetinde El-Hâc Ali’den on dokuz bin yüz otuz akçe ve Himmet’den dahi yedi bin beş yüz akçe ve Kanberoğlu’ndan yirmi üç bin akçe ki [cem‘an] kırk dokuz bin altı yüz otuz akçe alıp kabz edip meblağ-ı mezbûrun altı yüz on dört akçe sagīr-i mezbûrun kisvesine ve üç bin dokuz yüz altmış akçesini nafaka-i mefrûzasına ve beş bin beş yüz yirmi beş akçesini ber mûceb-i defteri kassâm müteveffâ-yı mezbûrun techîz ve tekfînine ve resm-i kısmetine harc ve sarf etmişdi el-hâletü hâzihî vasiyy-i sâbık-ı mezbûr el-Hâc Halil’in ba‘de’l-azl muhâsebesini hâkim-i muvakki‘-i sadr-ı kitâb huzûrunda gördüğümde sagīr-i mezbûrun mâl-ı mevrûsundan makbûzu olan otuz yedi bin dört yüz seksen akçeyi bir def‘a ve kendi mesârifine sarf eylediği dört bin akçeyi bir def‘a vasiyy-i sâbık yedinden bi’l-vesâye alıp kabz edip zimmetinde sagīr-i mezbûr malından bir akçe bâkī kalmadı dedikde gıbbe’t-tasdîk mâ hüve’l-vâki‘ kayd şüd. Fî evâhir-i Zilka‘deti’ş-şerîfe li seneti isneteyn ve seb‘în ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: El-Hâc Ali b. Ramazan, Abdi Çelebi b. Abdullah, el-Hâc Ali b. Mustafa, Yunus Beşe b. Müyesser, Ali Efendi b. Mustafa ve gayruhüm mine’l-hâzırîn.

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 335 - Hüküm no: 347 - Orijinal metin no: [76b-3])﻿

﻿

﻿

348. Hüküm

Ali Çelebi b. Halil’in kendi bahçesine kattığı bostanın Cafer Efendi Vakfı’na ait olduğu

Mahmiye-i İstanbul’da Yeniodalar başında sâkin olup merhûm Cafer Efendi evkāfı’na bi’l-fi‘l mütevellî olan bâ‘isü’l-kitâb el-Hâc Veli b. İsâ mahfil-i kazâda medîne-i Hazreti Ebâ Eyyûb el-Ensârî -dâme fî rıdvâni’l-Bârî-’de Ali Paşa mahallesinde sâkin olup menzili câ’i’z-zikre mülkiyyet üzre vaz‘-ı yedi ikrârıyla sâbit olan Ali Çelebi b. Halil mahzarında bi’l-velâye üzerine takrîr-i da‘vâ edip mahalle-i mezbûrede vâki‘ lede’l-ahâlî ve’l-cîrân ma‘lûmetü’l-hudûd olup mârrü’z-zikr Cafer Efendi evkāfı’ndan olmağla icâre-i mu‘accele ve müeccele-i ma‘lûmeteyn ile gāib ani’l-meclis Yusuf Efendi’nin zabt ve taht-ı tasarrufunda olan bostanın mukaddemâ mutasarrıfı olan Kara demekle ma‘rûf Bostancı nâm zimmî, mezbûr Ali Çelebi’nin hâlâ mülk-i müşterâsı olmak üzre mutasarrıf olduğu bir tarafdan yine bostan-ı merkūm ve bir tarafdan Abdülkerim Çelebi mülkü ve bir tarafdan Pazarcı Osman mülkü ve bir tarafdan tarîk-i âm ile mahdûd menzilin mukaddemâ mâliki olan Şeyh Mehmed nâm kimesne bostan-ı mezkûrun bir mikdârını ifrâz ve bedel-i ma‘lûme mukābelesinde senede yirmi akçe icâre ve izn-i mütevellî ile tefvîz bi’l-ferâğ ve teslîm, ol dahi tefevvüz ve kabûl ve bahçesine zam ve her sene icâre-i mezkûreyi cânib-i vakfa edâ ve teslîm ederken fevt olmağın zikr olunan yer evlâdına intikāl etmeğin anlar dahi her sene icâre-i merkūmeyi vakfa edâ ve teslîm ederlerken hâlâ mezbûr Ali Çelebi menzili mezbûra şirâ-i şer‘î ile mâlik olmağın ol vakıf yeri dahi mülkiyyet üzre zabt u tasarruf eder suâl olunup ihkāk-ı hak olunmak matlûbumdur deyicek gıbbe’s-suâl mezbûr Ali Çelebi [cevâbında] menzili mahdûd-ı mezkûra mülkiyyet üzre vaz‘-ı yedini ikrâr, lâkin menzili mezbûr mülâsık-ı vakf-ı mezbûrdan olan bostan-ı mezbûrdan menzili mezbûrun bahçesine icâre-i mersûme ile yer zam ve ilhâk olunduğunu inkâr ile cevâb vermeğin mütevellî-i mezbûrdan müdde‘âsını mübeyyine beyyine taleb olundukda, udûl-i ricâlden olup hâlâ evkāf-ı mezbûre kâtibi olan el-Hâc Musli b. Sinan ve mahalle-i mezbûreden Mehmed Bey b. Hasan ve Kasımpaşa mahallesinden İbrahim b. Şeyh Mehmed li ecli’ş-şehâde makām-ı kazâda hâzırûn olup lâkin müşhedün-fih müşârün-ileyh bi’l-benân olmak lâzım olmağla şâhidûn-ı mezkûrûnun vech-i âtî üzre olan şehâdetleri mahallinde tahrîr için kıbel-i şer‘den mevlânâ Sâlih Mehmed Efendi irsâl olunup ol dahi zeyl-i kitâbda muharrerü’l-esâmî olan müslimîn ile mahalli mezbûre varıp akd-i meclis-i şer‘ edip isre’l-istişhâd ve zikr olunan şâhidler meclis-i mezbûrda münkir-i mezbûr muvâcehesinde fi’l-hakīka işbu menzilin sokak kapısının içinde olan kaldırım dibinden sol tarafında olan tahta havluya varınca ve havlu mukābelesinde olan tahta havluya varınca işbu yer mârrü’z-zikr Cafer Efendi evkāfı’ndan idiği mesmû‘umuzdur, zirâ‘ zikr olunan yeri müteveffâ-yı mezbûr Şeyh Mehmed merkūm Kara zimmîden senede yirmi akçe icâre ve ma‘rifet-i mütevellî ile tefevvüz ve işbu menzilin bahçesine ilhâk ve zam ve her sene icâre-i mezkûreyi vakfa edâ edip ba‘de vefâtihî evlâdına intikāl edip anlar dahi icâre-i mezbûreyi vakfa edâ ederler idiği ma‘lûmumuzdur biz bu husûsa bu vech üzre şâhidleriz, şehâdet dahi ederiz deyû her biri edâ-i şehâdet-i şer‘iyye eylediklerinde vâki‘ü’l-hâli mevlânâ-yı mezbûr mahallinde tahrîr, ba‘dehû şâhidûn-ı mezbûrûn ile meclis-i şer‘de şâhidûn-ı mezbûrûn meclis-i şer‘de münkir-i mezbûr muvâcehesinde tekrâr minvâl-i mübeyyen üzre şehâdet-i şer‘iyye eylediklerinde ba‘de’t-ta‘dîl ve’t-tezkiyye şehâdetleri makbûle olmağın asl-ı vakfda istimâ‘la şehâdet câiz ve meşrû‘ olmağın alâ mûcebi şehâdetihim zikr olunan yerin vakfiyyetine hüküm olunup mâ hüve’l-vâki‘ bi’t-taleb kayd şüd. Fi’l-yevmi’s-sâlis ve’l-ışrîn min Zilka‘deti’ş-şerîfe li seneti isneteyn ve seb‘în ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Mustafa Ağa b. Veli, Mehmed Çelebi b. Ahmed, Ali Bey b. Mehmed, Mehmed Beşe b. Ömer, Mehmed b. Mehmed, Mehmed Bey b. Hamza el-Bevvâbü’s-sultânî, Mehmed Bey b. Mahmud ve gayruhüm mine’l-hâzırîn.

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 336 - Hüküm no: 348 - Orijinal metin no: [77a-1])﻿

﻿

﻿

349. Hüküm

Ayşe b. Arslan ile Halil Beşe b. Abdullah’tan sarhoş olduğu gerekçesiyle şartı gereği boşanması

Medîne-i Hazreti Ebâ Eyyûb el-Ensârî -dâme fî rıdvâni’l-Bârî-’de vâki‘ Evlice Baba mahallesi sâkinelerinden Ayşe Hâtun bt. Arslan meclis-i şerî‘at-ı şerîfede zevci olan Halil Beşe b. Abdullah nâm râcil mahzarında üzerine takrîr-i da‘vâ edip zevcim mezbûr Halil Beşe târih-i kitâbdan bir sene mukaddem min ba‘d müskirâtdan birisini içip sarhoş olursam zevcem mezbûre Ayşe Hâtun benden talâk-ı bâyin ile mutallaka olsun deyû huzûr-ı müslimînde şart etmişiken hâlâ nice def‘a sarhoş ve lâ-ya‘kıl benim yanıma gelip mestâne olduğundan, hâlâ sarhoşdur, el-hâletü hâzihî talâk-ı mezkûr ile mutallaka olmuşdur, suâl olunup beynimiz tefrîk olunmak matlûbumdur deyicek gıbbe’s-suâl mezbûr Halil Beşe cevâbında fi’l-vâki‘ târih-i kitâbdan bir sene mukaddem vech-i muharrer üzre ta‘lîk-i talâk etmişdim lâkin ol zamândan beri ancak ekşi boza içer idim ve hâlâ benim sarhoşluğum ekşi bozadandır ekşi boza içerim deyû şürbünü ve sarhoşluğunu bi tav‘ihî ikrâr ve i‘tirâf etmeğin alâ mûcebi ikrârihî talâk-ı mezkûrun vukū‘una ba‘de’l-hükm mâ cerâ bi’t-taleb kayd şüd. Fi’l-yevmi’t-tâsi‘ ve’l-ışrîn min Zilka‘deti’ş-şerîfe li seneti isneteyn ve seb‘în ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Hamza Efendi nâib-i recül, çukadâr Ali Beşe b. Habib, Mehmed Beşe b. Mustafa, Hüseyin Beşe b. Hasan, Ahmed Çelebi b. Hasan ve gayruhüm mine’l-hâzırîn.

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 337 - Hüküm no: 349 - Orijinal metin no: [77a-2])﻿

﻿

﻿

350. Hüküm

Abdülbâki b. Sinan’ın babasından intikal eden miras hususunda üvey annesi Ayşe bt. Ali ile sulh olması

Havâss-ı Refî‘a kazâsı tevâbi‘inden Karfa nâm karyede sâkin iken bundan akdem vefât eden Sinan b. Hüseyin nâm müteveffânın verâseti zevce-i metrûkesi Ayşe bt. Ali nâm hâtun ile sulbî kebîr oğlu Abdülbâkī ve sulbiye-i kebîre kızı Rahime’ye münhasıra olup kable’l-kısme mezbûre Rahime dahi fevt olup verâseti vâlidesi mezbûre Ayşe ile li eb karındaşı merkūm Abdülbâkī’ye münhasıra olduğu şer‘an zâhir ve bi hükmi’l-münâsahati’ş-şer‘iyye tashîh-i mes’eleleri yetmiş iki sehimden farz ve i‘tibâr olunup sihâm-ı mezkûreden on altı sehmi bi’l-irsi’ş-şer‘î merkūme Ayşe’ye elli altı sehmi mersûm Abdülbâkī’ye isâbet ve intikāl eylediği hâkim-i muvakki‘-i sadr-ı kitâb huzûrunda müte‘ayyin ve mütehakkik oldukdan sonra mezbûr Abdülbâkī meclis-i şer‘-i kavîm-i lâzımü’t-tevkīrde işbu râfi‘ü’l-vesîka mezbûre Ayşe mahzarında ikrâr-ı tâm ve takrîr-i kelâm edip mûrisim babam müteveffâ-yı evvel-i mezbûr Sinan’ın karye-i mezbûrede vâki‘ lede’l-ahâlî ve’l-cîrân ma‘lûmetü’l-hudûd mülk menzilini ve yine karye-i mezbûre sınırı dâhilinde mevâzi‘-i metrûkede vâki‘ her birinin hudûdu inde’l-ahâlî ma‘lûme üç bağını bâlâda bast ve tahrîr olunduğu üzre alâ mâ farazallâhu te‘âlâ tevzî‘ ve taksîm için cânib-i şerî‘at-ı mutahharadan mevlânâ Sâlih Mehmed Efendi nâib ta‘yîn ve irsâl olunup ol dahi menzili mezkûr ve mârrü’z-zikr bağları misâha ve takvîm için buyruldu-yı şerîf ile memûr olan hâssa mi’mârlardan Ali Beşe b. Abdullah ve zeyl-i vesîkada muharrerü’l-esâmî olan müslimîn ile karye-i mezbûreye gelip mi‘mâr-ı mezkûr menzili merkūm ve sâlifü’z-zikr bağları misâha ve takvîm ve her birimizin hissesini minvâl-i muharrer üzre ta‘yîn ve tahsîs eylediklerinden sonra beynimizde muslihûn tavassut edip karye-i mezbûre sınırı dâhilinde Kızıltoprak nâm mahalde vâki‘ tûlen yüz zirâ‘ ve arzen dahi yüz zirâ‘ bi hesâbı terbî‘î on bin zirâ‘ bir kıt‘a bağ mezbûre Ayşe’nin olup mâ‘adâ menzili mezbûr ve menzil kurbunda olan altı bin iki yüz zirâ‘ bir kıt‘a ve yine Kösecbağ demekle ma‘rûf altı bin iki yüz kırk bir zirâ‘ bir kıt‘a ki cem‘an iki kıt‘a bağlar dahi benim olduğundan mâ‘adâ mezbûre Ayşe bana üç bin fıddî nakd-i râyic-i fi’l-vakt akçe vermek üzre mezbûre Ayşe ile beni inşâ-i akd-i sulh eylediklerinde ben dahi sulh-i mezbûru kendi rızâ ve hüsn-i ihtiyârım ile kabûl eylediğimde mevlânâ-yı mezbûr vâki‘ hâli mahallinde tahrîr etmişdi lâkin hîn-i sulh-i mezbûrda bağ-ı merkūmun koruğu zikr olunmamağla, hâlâ mârrü’z-zikr bağda olan korukdan hisse-i şer‘iyyemi mezbûre Ayşe’den taleb ve da‘vâ eylediğimde tekrâr beynimizde muslihûn tavassut edip da‘vâ-yı mezkûrumdan mezbûre Ayşe ile beni üç yüz nakd-i râyic fi’l-vakt akçe üzerine ve babam müteveffâ-yı mezbûr ve hemşîrem müteveffât-ı mezbûrenin sâir nukūd ve menkūlât ve elbiselerinden ki mezbûre Ayşe vaz‘-ı yed etmişdir bana isâbet ve intikāl eden hisse-i şer‘iyyem da‘vâsından dahi yedi yüz akçe üzerine inşâ-i akd-i sulh eylediklerinde ben dahi sulh-i mezbûru kabûl ve cem‘an zikr olunan dört bin akçeyi üvey vâlidem mezbûre Ayşe yedinden tamamen alıp kabz edip âmme-i de‘âvî ve mütâlebâtdan zimmetini ibrâ ve iskāt eyledim min ba‘d bağ-ı mezkûr merkūme Ayşe’nin mülk-i mevrûsudur, keyfe mâ yeşâ’ mutasarrıf olsun dedikde gıbbe’t-tasdîki’l-mu‘teber mâ hüve’l-vâki‘ kayd şüd. Fî evâhiri Zilka‘deti’ş-şerîfe li sene isneteyn ve seb‘în ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Yahya Çelebi b. Mehmed el-İmâm, Hüseyin Bey b. Abdullah, Ahmed Çavuş b. Mustafa el-Mübâşir, Es-Seyyid Mehmed b. es-Seyyid Mustafa, Receb Çelebi b. Mustafa ve gayruhüm mine’l-hâzırîn.

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 338 - Hüküm no: 350 - Orijinal metin no: [77b-1])﻿

﻿

﻿

351. Hüküm

Belkıs bt. Abdullah’ın Ayşe bt. Eyüb ile miras hususunda anlaşması

Mahmiye-i İstanbul’da Ahırkapı’da vâki‘ Kabasakal mahallesinde sâkin iken, bundan akdem intikāl-i dâr-ı bekā eden Eyüb Ağa merhûmun verâseti, halîlesi Belkıs Hâtun bt. Abdullah ile sulbiye-i kebîre kerîmeleri Ayşe Hâtun’a münhasıra olduğu şer‘an zâhir ve müte‘ayyin olduğundan sonra mûmâ-ileyhâ Belkıs Hâtun tarafından ikrâr-ı âti’z-zikre vekîl olup mûmâ-ileyhânın zât[ını] ma‘rifet-i şer‘iyye ile ârifân olan Abdülkādir Çelebi b. Mehmed ve Mehmed Çelebi b. Mustafa şehâdetleri ile şer‘an vekâletleri sâbite olan Mehmed Sâlih b. Ahmed mahfil-i kazâda işbu sâhibetü’l-kitâb müşârün-ileyhâ Ayşe Hâtun kıbelinden tasdîke vekîl olup bimâ hüve nehci’s-sübût şer‘an vekâleti sâbite olan Hâcce Fâtıma bt. Mustafa nâm hâtun mahzarında bi’l-vekâle ikrâr edip müvekkilem mûmâ-ileyhânın mûrisi müteveffâ-yı mezbûrun muhallefâtı, halîlesi müvekkilem mezbûre ile kerîmesi müvekkile-i müşârün-ileyhâ beynlerinde tevzî‘ ve bi’l-irsi’ş-şer‘î taksîm olundukda, müteveffâ-yı mezbûrun emlâkinden olup medîne-i Hazreti Ebâ Eyyûb el-Ensârî’de Baba Haydar-ı Nakşibendî mahallesinde vâki‘ etrâf-ı erba‘ası tarîk-i âm ile mahdûd dâhiliyye ve hâriciyye fevkānî ve tahtânî büyût-ı müte‘addideyi ve sofaları ve iki kıt‘a zât-ı eşcâr-ı müsmire ve gayr-ı müsmire bahçeleri ve bahçe içinde yedi bâb odaları ve cem‘an beş aded su kuyusunu müştemil olan menzil cemî‘-i tevâbi‘ ve levâhıkı ile ve âmme-i menâfi‘ ve merâfıkı ile kerîme-i mükerremesi müvekkile-i müşârün-ileyhânın hissesine isâbet ve intikāl edip kat‘â benim alâkam kalmamışdır ve müşârün-ileyhâ Ayşe Hâtun’un mülk-i mevrûsudur, keyfe mâ yeşâ’ mutasarrıfe olsun deyicek gıbbe’t-tasdîk ve’t-taleb mâ cerâ kayd şüd. Fi’l-yevmi’r-râbi‘ ve’l-ışrîn min Zilka‘deti’ş-şerîfe li sene isneteyn ve mi’eteyn ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Abdülkādir Çelebi b. İbrahim, Es-Seyyid Ahmed Efendi b. es-Seyyid Nesimi, Osman Bey b. Abdurrahman, Ahmed Çelebi b. Mustafa, Ahmed Çelebi b. Mehmed, Ramazan b. Ahmed, Mehmed Beşe b. Musli, Hüseyin Muhzır, Hüseyin b. Hüseyin ve gayruhüm.

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 339 - Hüküm no: 351 - Orijinal metin no: [77b-2])﻿

﻿

﻿

352. Hüküm

Kömürlü Belgrad ile Orta Belgrad köyleri ile Burgaz ve Bahçe-i Belgrad köyleri arasında mera davası

Havâss-ı Aliyye kazâsı tevâbi‘inden Terkos nâhiyesine tâbi‘ Suyolu nâzırı karyelerinden Kömürlü Belgrad ve Orta Belgrad karyeleri re‘âyâlarından işbu bâ‘isü’l-vesîka Yani v. Yorgi ve Kosta v. Vasil ve diğer Kosta Midyeli Dimitraki v. Foti ve diğer Dimitraki v. Vasil ve Andriye v. Dimitri ve Yorgo v. Nikola ve Avyori v. Mihal ve İskoli v. Aleksandri ve Todori v. Dimitri ve Üstüyan v. Nikola ve Panayot v. Nikola ve Manol v. Şimo ve Panayot v. Labezno nâm zimmîler ve sâirler bi ecma‘ihim meclis-i şer‘de karyeteyn-i mezbûreteynin mer‘âlarıyla mer‘âları mülâsık yine su nâzırı karyelerinde Burgaz nâm karye zimmîlerinden Aleksi v. Yani ve Piyo v. Mihal ve Dimo v. Şirpolo ve Bahçe-i Belgrad nâm karye re‘âyâsından Pendazi v. Yorgi ve [Sa]kosta v. Yanaki ve Paroş v. Andriye ve Andon v. Apostol ve Şanadi v. Yani ve sâirleri muvâcehelerinde her biri takrîr-i kelâm ve bast-ı merâm edip bizim karyelerimizin mer‘âsı kadîmî mârrü’z-zikr Burgaz ve Bahçe-i Belgrad karyeleri mer‘âlarına mülâsık olup lâkin mer‘âlarımız merhûm ve mağfûrun-leh Sultan Bayezid Hân-ı Velî evkāfı arâzisinden olmağla hâlâ mer‘âmız için senevî mukāta‘a takdîr ettirdip evkāf-ı mezbûre mütevellîsi kıbelinden temessükünü almak murâdımızdır, bizim karyelerimizin feth-i hâkānîden bu âna gelince mer‘âsı sınırı olan Mandıracı köprüsü andan Ayazma Deresi’ne andan Mimar Ağa’nın Yeni kışlası’nın sağ tarafından Eski Kışla’ya andan Ayas Ağa karyesi yoluna andan Kurd tarlasına andan Yafta demekle ma‘rûf mahal ki bir tarafı Bahçe-i Belgrad mer‘âsı sınırıdır, andan araba yolu ile Vâlide Sultan hazretleri suyu yoluna andan Vigla nâm mahal ki tarîk-i âm ile Kopuzpınarı’na varır ki bir tarafı Bahçe-i Belgrad mer‘âsı sınırıdır, andan Tonuz Deresi yolunda olan Ayazma’ya andan Çanya deresi’ne andan armudluğa andan Bozalan’a andan tarîk-i âm ile bir tarafdan Davudpaşa korusu ve bir tarafdan karyeteyn-i mezbûreteyn mer‘âsı sınırıdır, andan Bâlioğlu kemeri’ne müntehîdir, zikr olunan hudûd içinde olan otlak ve fundalık mârrü’z-zikr Kömürlü Belgrad ve Orta Belgrad mer‘âsıdır el-hâletü-hâzihî zikr olunan mer‘âmızda sâlifü’z-zikr Burgaz ve Bahçe-i Belgrad karyeler ahâlîlerinin alâka ve medhalleri var mıdır, suâl olunup takrîrleri tahrîr olunmak matlûbumuzdur dediklerinde gıbbe’s-suâl mezbûrûn zimmîler cevâblarında fi’l-hakīka hudûd-ı mezkûr ile mahdûd olan otlak ve fundalık kadîmü’l-eyyâmdan mârrü’z-zikr Kömürlü Belgrad ve Orta Belgrad mer‘âsıdır, bizim alâka ve medhalimiz yokdur; zikr olunan mer‘âyı hîn-i fetihden bu âna gelince karyeteyn-i mezbûreteyn ahâlîleri zabt ve tasarruf edegelmişlerdir ba‘de’l-yevm dahi mukāta‘a takdîr ettirdip evkāf-ı mezbûre mütevellîsinden temessük alıp ke’l-evvel keyfe mâ yeşâ’ mutasarrıf olsunlar dediklerinde vâki‘ü’l-hâl merkūmûn talebleriyle ketb olundu. Fi’l-yevmi’s-sâbi‘ ve’l-ışrîn min Zilka‘deti’ş-şerîfe li sene isneteyn ve seb‘în ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Fahrü’l-akrân Mehmed Ağa zâbit-i karye-i mezbûre, el-Hâc İbrahim Ser-bölük, İsmail Çelebi Râh-ı âbî, Receb Bey b. Kasım, Sinan Bey [b.] ( ) el-Cündî, diğer Receb Bey kethüdâ ve gayruhüm mine’l-hâzırîn.

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 340 - Hüküm no: 352 - Orijinal metin no: [78a-1])﻿

﻿

﻿

353. Hüküm

Simo v. Yani’nin mirasının vârislerine paylaştırılması

Mahmiye-i İstanbul’da Altımermer semtinde Seyyid Ömer mahallesinde sâkin iken mürd olan Simo v. Yani nâm zimmînin Hâslar kazâsında Yenikapı hâricinde olan bakkal dükkânındaki nakid sermâyesidir ki hâlik-i merkūmun verâseti zevcesi Perpiye bt. ( ) nâm nasrâniye ile sulbî sagīr oğlu İspandoni ve zevcesi merkūmenin hâlik-i mezbûrdan olan hamli beyninde bi’l-farîzati’ş-şer‘iyye tevzî‘ ve taksîm olunmuşdur. Fî gurreti Zilhicceti’l-harâm sene 1072. Hâlik mezbûrun dükkân-ı merkūmda destgâhdârı Anastaş zimmetinde olan sermâyesi Meblağ 20.000 Minhâ Resm-i kısmet ve kalemiyye ve ihzâriyye ve hüddâmiyye Meblağ 500 Sahhe’l-bâkī. 19.500 Hissetü’z-zevceti’l-merkūme 2437 akçe Hissetü’l-ibni’l-merkūme 8532 akçe Hissetü’l-hamli’l-mersûme 8532 akçe Kavl-i mu‘teber ve müftâ-bih üzre haml için ibn-i vâhid hissesi alıkonulmuşdur.

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 341 - Hüküm no: 353 - Orijinal metin no: [78a-2])﻿

﻿

﻿

354. Hüküm

Ali Beşe b. Memi ile kızı Emetullah’ın kendilerini yaralayan Mehmed b. Abdullah ile sulh oldukları

Fi’l-asl Havâss-ı Refî‘a kazâsına tâbi‘ Terkos nâhiyesi a‘mâlinden Çiftalan nâm karyeden olup hâlâ medîne-i Hazreti Ebâ Eyyûb el-Ensârî -dâme fî rıdvâni’l-Bârî-’de Çavuş Kasım mahallesinde sâkin olup mecrûh ve sâhib-firâş olmağla meclis-i şer‘a huzûru müte‘azzir olan Ali Beşe b. Memi tarafından sulh ve ibrâ-i âti’z-zikre ve bedel-i sulhü kabza vekîl olup es-Seyyid Bostânî Çelebi b. es-Seyyid Ahmed ve Mehmed Çelebi b. Ömer şehâdetleriyle şer‘an vekâleti sâbite olan üvey oğlu diğer Ali Beşe nâm râcil ile mecrûh-ı mezbûrun sulbiye-i kebîre kızı olup vech-i âtî üzre sol elinin serçe parmağı maktû‘a ve yanında olan parmağı dahi mecrûha ve amel-mânde olan Emetullah bt. Ali nâm hâtun meclis-i şer‘de müvekkili merkūm ile kızı mezbûreyi vech-i câ’î üzre mecrûh etmekle hâlâ zâbiti yedinde mahbûs olan sâhibü’l-kitâb Mehmed b. Abdullah tarafından ikrâr-ı âti’z-zikri tasdîke vekîl olup bimâ hüve nehci’s-sübût şer‘an vekâleti sâbite olan Süleyman b. Mehmed mahzarında her biri bi’l-asâle ve bi’l-vekâle ikrâr ve takrîr-i kelâm edip bundan akdem müvekkili mezbûr mârrü’z-zikr karyede bi gayri hakkın müvekkili mezbûru harbe ile omuzu başına darb ve mecrûh ve benim dahi sol elimin serçe parmağını harbe ile darb ve kat‘ ve yanında olan parmağını dahi mecrûh ve amel-mânde etmeğin biz dahi husûs-ı mezbûru müvekkili merkūmdan da‘vâ ol dahi ikrâr etmekle hâkim-i muvakki‘-i sadr-ı kitâb müvekkili mezbûrun cerhi için hükûmet-i adl ve her bir parmak için öşr-i diyet hükm etmişiken beynimizde muslihûn tavassut edip da‘vâ-yı mezkûrumuzdan müvekkili mezbûr ile bizi an ikrâr on bin nakd-i râyic-i fi’l-vakt akçe üzerine inşâ-i akd-i sulh eylediklerinde biz dahi bi’l-asâle ve bi’l-vekâle sulh-i mezbûru kabûl ve bedel-i sulh olan mezbûrü’n-na‘t mârrü’z-zikr on bin akçeyi asâleti ve vekâleti hasebiyle müvekkili mezbûr tamamen alıp kabz edip husûs-ı mezbûre müte‘allik âmme-i de‘âvî ve mütâlebât ve eymân ve muhâsamâtdan müvekkili mezbûrun zimmetini ibrâ ve iskāt eyledik dediklerinde mukırrân-ı mezbûrânı ikrâr-ı meşrûhlarında vekîl-i mezbûr vekâleten bi’l-muvâcehe tasdîk ve bi’l-müşâfehe tahkīk etmeğin mâ hüve’l-vâki‘ bi’t-taleb ketb olundu. Fi’l-yevmi’s-sâbi‘ ve’l-ışrîn min Zilka‘deti’ş-şerîfe li sene isneteyn ve seb‘în ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Hasan b. Mehmed, Himmet b. Maksud, Mehmed Ağa zâbit-i karye-i mezbûre, Mustafa Beşe b. Ömer, Tayyib b. Muharrem, Süleyman b. Mehmed ve gayruhüm mine’l-hâzırîn.

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 342 - Hüküm no: 354 - Orijinal metin no: [78b-1])﻿

﻿

﻿

355. Hüküm

Vefat eden İsmail Efendi’nin Ebû Eyyûb el-Ensârî Vakfı’na olan kira borcun ödenmesi davasından borç miktarının tespiti

Hazreti Ebâ Eyyûb el-Ensârî -dâme fî rıdvâni’l-Bârî-leri evkāfı’nda berât-ı pâdişâhî ile müşâhere câbîsi olan râfi‘ü’l-kitâb Ali Çelebi b. Hızır nâm kimesne meclis-i şer‘de Himmet Beşe b. Mehmed nâm kimesne mahzarında üzerine takrîr-i da‘vâ edip bundan akdem vefât eden İsmail Efendi evkāf-ı mezbûreden yevmî bir akçe icâre ile mutasarrıf olduğu mahzenin bin altmış bir senesi şehri Recebü’l-müreccebi’ne gelince yüz otuz iki ayda zimmetinde müctemi‘ üç bin dokuz yüz altmış akçe ve yine yevmî bir akçe icâreli âhar mahzenin târih-i mezbûra gelince on iki ayda müctemi‘ üç yüz altmış akçe ve yine yevmî bir akçe icâreli pazarcı dükkânının târih-i mezbûra gelince on altı ayda müctemi‘ dört yüz seksen akçe ki cem‘an dokuz bin dört yüz seksen akçe icâresini hâl-i hayâtında üçümüz meclis-i vâhidde hâzır iken mezbûr Himmet Beşe’den bana havâle-i sahîha-i şer‘iyye ile havâle etmeğin her birimiz havâle-i mezkûreyi kabûl ve meblağ-ı mezbûrun iki bin akçesini mezbûr Himmet Beşe yedinden kabz ve bin altı yüz akçesi Çırçır nâm kimesne yedinden ve iki yüz akçesi kasabdan bana vâsıl olup bâkī beş bin altı yüz akçeyi vakf için mezbûr Himmet Beşe’den taleb eylediğimde teslîmden imtinâ‘ eder hâlâ suâl olunup alıverilmek matlûbumdur deyicek gıbbe’s-suâl mezbûr Himmet Beşe, cevâbında fi’l-vâki‘ hâl minvâl-i muharrer üzre olmuşdur, lâkin câbî-i mezbûr-ı merkūm Çırçır’dan üç bin akçe vâsıl olmuşdur. Ol hesâb üzre ancak dört bin iki yüz seksen akçe kalır deyicek isre’l-istintâk ve akībe’l-inkâr mezbûr Himmet Beşe’den ziyâdeyi mübeyyine beyyine taleb olundukda, ityân-ı beyyineden izhâr-ı acz ile istihlâf etmeğin merkūm câbî Ali Çelebi’ye zikr olunan meblağdan merkūm Çırçır’dan bin altı yüz akçeden ziyâde olmadığına ve âhar yediyle vâsıl olmadığına ve meblağ-ı bâkīden dahi küllen ve ba‘zan müteveffâ-yı mezbûrdan ve yâhud vekîlinden ahz ve istîfâ ve yâhud havâle eylemediğine yemîn teklîf olundukda, ol dahi alâ vefki’l-mes’ûl yemîn billâhi te‘âlâ etmeğin mûcebiyle zikr olunan beş bin altı yüz seksen akçeyi vakf için câ’i’z-zikri mezbûra edâ ve teslîme merkūm Himmet Beşe’ye tenbîh birle mâ hüve’l-vâki‘ kayd şüd. Fi’l-yevmi’s-sâmin ve’l-ışrîn min Zilka‘deti’ş-şerîfe li sene isneteyn ve seb‘în ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Mehmed Çelebi b. Ahmed, Mustafa Çelebi b. Rüstem, Mustafa Çelebi b. Hüdâverdi, Ahmed Ağa b. İslâm, Mehmed Çelebi b. Musli, Hasan muhzır ve gayruhüm mine’l-hâzırîn.

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 343 - Hüküm no: 355 - Orijinal metin no: [78b-2])﻿

﻿

﻿

356. Hüküm

Hâkimin Fâtıma bt. Ali Efendi adlı küçüğe nafaka takdir ettiği

İşbu nafaka takdîrinden bahseden hukūkī bir vesîkadır. Hâkim, Fâtıma bt. Ali Efendi nâm sagīrenin nafakası, kisvesi ve sâir havâic-i zarûriyesi için, medîne-i Hazreti Ebâ Eyyûb el-Ensârî -dâme fî rıdvâni’l-Bârî- mahallâtından Câmi‘-i Kebîr mahallesinde sâkine olan Şadan? bt. Abdullah nâm mutallaka annesi ve hâdinesinin talebiyle mezbûr babası üzerine olmak üzre, zeylde mezkûr târihden i‘tibâren yevmî râyicü’l-vakt yedi akçe farz ve takdîr etti. Hâkim, meblağ-ı mefrûz-ı mezbûrun sarfına ve vakt-i hâcetde istidâne edip vakt-i zaferde mezbûr Ali Efendi’ye rücû‘una mezbûre anneye izin verdi. Cerâ zâlike ve hurrire fî gurreti Zilhicce sene isneteyn ve seb‘în ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Nâib Hamza Efendi, Eyüb Çelebi b. Mehmed, Sâlih Efendi b. Mehmed, Mehmed b. Mahmud ve gayruhüm mine’l-hâzırîn

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 344 - Hüküm no: 356 - Orijinal metin no: [78b-3, Arapça])﻿

﻿

﻿

357. Hüküm

Âsiye bt. Hızır’ın menzilini ahiretlik oğlu helvacı Mehmed Bey’e hibe etmesi

Belde-i mübâreke-i Hâlidiyye medîne-i Hazreti Ebâ Eyyûb el-Ensârî -subbet alâ merkadihî sicâlü rahmeti Rabbi’l-Bârî-’de Bıçakçı Ferhad mahallesi sâkinelerinden Âsiye bt. Hızır Sofu nâm hâtun meclis-i şer‘de sarây-ı cedîd-i sultânî’de hâlâ helvacı olan ibn-i uhrevîsi hâmilü’l-kitâb Mehmed b. Osman mahzarında bi tav‘ihâ ikrâr ve takrîr-i kelâm edip hibe-i âtiyyetü’z-zikrin sudûruna değin silk-i mülk-i sahîhimde münselik olan emlâkimden mahalle-i mezbûrede vâki‘ bir tarafdan Bostancı İbrahim Beşe b. Mehmed mülkü ve bir tarafdan Şükri Mehmed oğlu Süleyman mülkü ve bir tarafdan Emir Paşa merhûm vakfı ve bir tarafdan tarîk-i hâs ile mahdûd iki pâre tahtânî oda ve bir sofa ve sokak kapısı üzerinde bir bâb fevkānî oda ve tahtânî ahır ve iki kenîfi ve su kuyusunu ve dehlizi ve zât-ı eşcâr-ı müsmire ve gayr-ı müsmire bahçeyi müştemil mülk menzilimi sene semân ve sittîn ve elf Zilhiccesi’nin üçüncü günü cemî‘ tevâbi‘ ve levâhıkı ile ibn-i uhrevîm mezbûr helvacı Mehmed Bey’e hibe-i sahîha-i şer‘iyye ile hibe ve temlîk ve teslîm, ol dahi meclis-i hibede ittihâb ve temellük ve tesellüm ve ba‘de’t-tahliyye kabz ve kabûl eyledikden sonra on sekiz bin fıddî nakd-i râyic-i fi’l-vakt akçenin hibe-i mezkûre mukābelesinde ivaz teslîm, ben dahi kabz ve tesellüm edip târih-i mezbûrda medîne-i mezbûrede seccâde-nişîn-i şer‘-i Muhammedî olan efendi huzûrunda, minvâl-i muharrer üzre ikrâr ve ikrârım sicil ve hüccet olunmuş idi lâkin kâtib ismimde ve menzili mezkûrun hudûdunda galat eylediğinden mâ‘adâ, hibe-i mezkûre mukābelesinde ibn-i uhrevîm mezbûr Mehmed Bey yedinden ivaz aldığım mezbûrü’n-na‘t on sekiz [bin] akçeyi hüccet-i mezkûrede kitâbet etme[me]ğin hâlâ ikrârım tekrâr tescîl ve tahrîr olunmak matlûbumdur, min ba‘d menzili mahdûd-ı mezkûrda benim alâka ve medhalim yokdur, ibn-i uhrevîm mezbûr Mehmed Bey’in mülk-i mevrûsudur ve mukābele-i hibe-i mezkûrda ibn-i uhrevîm mezbûr yedinden on sekiz bin akçe dahi alıp kabz eylemişimdir deyû bi tav‘ihâ ikrâr ve i‘tirâf edicek gıbbe’t-tasdîki’l-mu‘teber, mâ hüve’l-vâki‘ bi’t-taleb kayd şüd. Fi’l-yevmi’l-ışrîn min Zilhicceti’ş-şerîfe li sene isneteyn ve seb‘în ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Mehmed Efendi kâtib-i Dîvân-ı hümâyûn, Mustafa Efendi imâm-ı mahalle-i mezbûre, Mehmed Halîfe müezzin-i mahalle-i mezbûre, Mehmed Çelebi Dellâl-i sultânî, Ali Bey b. Mehmed, İbrahim b. Mehmed el-Bostânî ve gayruhüm mine’l-hâzırîn.

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 344 - Hüküm no: 357 - Orijinal metin no: [79a-1])﻿

﻿

﻿

358. Hüküm

Şerife Huri bt. Mehmed’in mirası hususunda vârislerinin davalı oldukları Receb Efendi’nin zimmetini ibrâ etmesi

Medîne-i Hazreti Ebâ Eyyûb el-Ensârî -radiye anhu Rabbühü’l-Bârî-’de Takyecibaşı mahallesi imâmı Receb Efendi b. Yusuf’un menzilinde mütemekkine iken bundan akdem vefât eden Şerife Huri bt. Mehmed’in verâseti, oğlu Mehmed b. Ali nâm şâbb-ı emred ile oğlu kızları Sâliha ve Ayşe bintey Ali nâm hâtunlara münhasıra olduğu şer‘an zâhir ve müte‘ayyin oldukdan sonra mezbûr Mehmed ile mezbûre Sâliha asâleten ve merkūme Ayşe tarafından da‘vâ-yı âti’z-zikri sulh ve ibrâya ve bedel-i sulhü ahz ü kabza vekîl olup mezbûrenin zâtını ma‘rifet-i şer‘iyye ile ârifân olan Mehmed b. Sefer ve ( ) b. ( ) şehâdetleriyle şer‘an vekâleti sâbite olan vâlidesi Sâime bt. Ali nâm hâtun vekâleten meclis-i şer‘de muhallefât-ı câ’i’z-zikre vaz‘-ı yedi ikrârıyla sâbit olan hâfızü’l-kitâb mezbûr Receb Efendi mahzarında her biri asâleten ve vekâleten ikrâr ve takrîr-i kelâm edip mûrisemiz müteveffâ-yı mezbûre Şerife Huri, bundan akdem bize incinip esvâb [ve] eskāl ile merkūm Receb Efendi’nin menzilinde mütemekkine iken vefât etmeğin mezbûr Receb Efendi, mecmû‘-ı muhallefâtını zabt ve vaz‘-ı yed etmeğin biz dahi muhallefât-ı müteveffât-ı mezbûreyi merkūm Receb Efendi yedinden bi’l-asâle ve bi’l-vekâle taleb ve da‘vâ eylediğimizde merkūm Receb Efendi mûrisenizi müteveffât-ı mezbûre hâl-i hayâtında ve kemâl-i akl-i sıhhatinde cemî‘-i tasarrufât-ı şer‘iyyesini nâfize olduğu hâlde mecmû‘-ı muhallefâtını bana hibe ve temlîk ve teslîm ve ben dahi ittihâb ve temellük ve tesellüm eylediğimden mâ‘adâ eyâdî-i nâsda olan bin akçesini ve kefeni içinde mevcûd olan iki altın ve üç guruşunu techîz ve tekfîn ve iskāt-ı salâtına ve sâir vücûh-ı hayrâta harc ve sarfa vasiyyet edip tenfîz-i vasiyyet için beni vasiyy-i muhtâr nasb ve ta‘yîn etmişdir deyû cevâb vermeğin beynimizde münâza‘ât-ı kesîre cereyân etmişidi el-hâletü-hâzihî beynimize muslihûn tavassut edip müteveffâ-yı mezbûre Şerife Huri’nin mezbûr Receb Efendi vaz‘-ı yed eylediği kalîl ü kesîr ve celîl ü hakīr ism-i mâl ıtlâk olunur muhallefâtı ve eyâdî-i nâsda olan mârrü’z-zikr bin akçesi da‘vâsında mezbûr Receb Efendi ile bizi bin nakd-i râyic fi’l-vakt akçe üzerine inşâ-i akd-i sulh eylediklerinde biz dahi sulh-i mezbûru kabûl ve bedel-i sulh olan sâlifü’z-zikr bin akçeyi tamamen merkūm Receb Efendi yedinden asâleten ve vekâletim hasebiyle alıp kabz edip müteveffâ-yı mezbûrenin kabz ve vaz‘-ı yed eylediği mecmû‘-ı muhallefâtını ve eyâdî-i nâsda olan mezbûrü’n-na‘t bin akçesi da‘vâsından mezbûr Receb Efendi’nin zimmetini ibrâ-i âmm-ı kātı‘ü’n-nizâ‘la bi’l-asâle ve bi’l-vekâle ibrâ eyledik min ba‘d merkūm Receb Efendi vechen mine’l-vücûh da‘vâ ve nizâ‘ımız yokdur dediklerinde gıbbe’t-tasdîki’l-mu‘teber mâ hüve’l-vâki‘ kayd şüd. Fi’l-yevmi’s-sâmin min Zilhicceti’ş-şerîfe li sene isneteyn ve seb‘în ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Receb Çavuş el-Mübâşir, Ahmed Çelebi b. Hasan, Mehmed Çavuş b. Abdullah, Hamza Efendi el-Kadı, Mehmed b. Ahmed, Yusuf b. Abdullah, Mehmed Beşe b. İbrahim, Hüseyin Muhzır, Mehmed b. Mahmud, Dilâver muhzır ve gayruhüm mine’l-hâzırîn.

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 345 - Hüküm no: 358 - Orijinal metin no: [79a-2])﻿

﻿

﻿

359. Hüküm

Mehmed Bey b. Osman’ın menzilini Düğmecibaşı Camii Vakfı ile Hızır Ağa para vakfına bey‘ bi’l-istiğlâl yoluyla satması

Sarây-ı cedîd-i sultânî helvacılarından fahrü’l-akrân Mehmed Bey b. Osman nâm kimesne meclis-i şer‘de medîne-i Hazreti Ebâ Eyyûb el-Ensârî -aleyhi rahmetü’l-Bârî-’de vâki‘ Düğmecibaşı câmi‘-i şerîfi’nin ve Hızır Ağa nâm sâhibü’l-hayrın nukūd-ı mevkūfelerine bi’l-fi‘l mütevellî olan Müderris Mehmed Efendi’nin kāimmakāmı ve mahalle-i mezbûrenin hâlâ imâmı olan Mustafa Efendi b. Ahmed mahzarında ikrâr ve takrîr-i kelâm edip akd-i âti’z-zikrin sudûruna değin silk-i mülk-i sahîhimde münselik olan emlâkimden medîne-i mezbûrede Bıçakçı Ferhad mahallesinde vâki‘ bir tarafdan Bostancı İbrahim mülkü ve tarafdan Şükrü Mehmed oğlu Süleyman mülkü ve bir tarafdan Emir Paşa merhûm vakfı ve bir tarafdan tarîk-i hâs ile mahdûd iki bâb tahtânî oda ve bir sofa ve sokak kapısı ve üzerinde bir bâb oda ve tahtında ahır ve iki kenîfi ve bir su kuyusunu ve dehlizi ve zât-ı eşcâr-ı müsmire ve gayr-ı müsmire bahçeyi müştemil olup mülk-i mevhûbem olan menzilimi bi cümleti’t-tevâbi‘ ve’l-levâhık ve kâffeti’l-menâfi‘ ve’l-merâfık vakfeyn-i mezbûreyn mallarından her biri yedişer dirhem gelir yüz yirmi beş kıt‘a riyâlî guruş-ı kebîre kāimmakām-ı mezbûra alâ tarîki’l-istiğlâl bey‘ edip ol dahi vakfeyn-i mezbûr mallarıyla tarîk-i merkūm üzre iştirâ ve kabûl [ve] semeni olan mezbûrü’n-na‘t yüz yirmi beş kıt‘a riyâlî guruş ki yetmiş kıt‘a riyâlî guruş Düğmecibaşı vakfı’ndan ve elli beş guruşunu dahi mezbûr Hızır Ağa vakfı’ndan olmak üzre cem‘an yüz yirmi beş kıt‘a yedişer dirhem gelir riyâlî guruş kāimmakām-ı mütevellî-i mezbûr merkūm Mustafa Efendi yedinden tamamen alıp kabz eyledikden sonra yine menzili mahdûd-ı mezkûru ba‘de’t-tahliyye ve’t-tekābuz târih-i kitâb şehri gurresinden üç sene tamâmına değin her senesi on sekiz kıt‘a riyâlî guruş ve yetmiş akçeden cem‘an elli dört kıt‘a riyâlî guruş ve iki yüz on hurda akçe icâre ile kāimmakām-ı mezbûr bana îcâr ve teslîm, ben dahi vech-i muharrer üzre istîcâr ve tesellüm ve kabûl eyledim dedikde gıbbe’t-tasdîki’l-mu‘teber mukırr-ı mezbûrun ümm-i uhrevîsi Âsiye Hâtun bt. Hızır Sofu, meclis-i mezbûrda menzili mahdûd-ı mezkûru ibn-i uhrevîm mezbûr Mehmed Bey’e ben mukaddemâ hibe eylemişdim hâlâ derk-i menzili mezbûre ve ücret-i merkūmeye emr ve kabûlü hâvî kefâlet-i sahîha-i şer‘iyye ile kefîl oldum deyicek men lehü’t-tasdîk kıbelinden ba‘de’l-kabûl mâ cerâ bi’t-taleb kayd şüd. Fi’l-yevmi’l-hâdî ve’l-ışrîn min Zilhicceti’ş-şerîfe li sene isneteyn ve seb‘în ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Mehmed Efendi kâtib-i Dîvân-ı hümâyûn, Abdurrahman Bey ed-Destârî, Mehmed Çelebi b. Abdülkādir, Mehmed Çelebi Dellâl-i sultânî, Ali Bey b. Mehmed, İbrahim b. ( ) el-Bostânî ve gayruhüm mine’l-hâzırîn.

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 346 - Hüküm no: 359 - Orijinal metin no: [79b-1])﻿

﻿

﻿

360. Hüküm

Seyyid Mehmed Çelebi b. Seyyid İbrahim’in Hasan b. Mehmed’de olan alacağı için kefil istemesi

Medîne-i Hazreti Ebâ Eyyûb el-Ensârî -dâme fî rıdvâni’l-Bârî-’de Süleyman Subaşı mahallesi sâkinlerinden bâ‘isü’l-vesîka es-Seyyid Mehmed Çelebi b. es-Seyyid İbrahim nâm kimesne mahfil-i kazâda Hasan b. Mehmed nâm kimesne mahzarında üzerine da‘vâ ve takrîr-i kelâm edip târih-i kitâbdan elli gün mukaddem vasfı beynimizde ilm-i şer‘î birle ma‘lûm bir çift kara sığır öküzü, mezbûr Hasan’a üç bin iki yüz fıddî râyic-i fi’l-vakt akçeye bey‘ ü teslîm eylediğimde ol dahi minvâl-i muharrer iştirâ ve kabz ve kabûl edip lâkin hîn-i bey‘de ecel-i âtî hulûlünde meblağ-ı mezbûru bana edâ ve teslîme kefîl vermek üzre târih-i mezbûrdan rûz-ı Kasım’a değin meblağ-ı mezbûru te’cîl eylemişdim el-hâletü-hâzihî müşterî-i mezbûr Hasan’dan ber minvâl-i mübeyyen kefîl taleb eylediğimde kefîl vermede te‘allül eder suâl olunup takrîri tahrîr olunmak matlûbumdur deyicek gıbbe’s-suâl mezbûr Hasan cevâbında fi’l-vâki‘ târih-i mezbûrda müdde‘î-i merkūmdan vech-i muharrer üzre üç bin iki yüz akçeye vasfı beynimizde ma‘lûm bir çift kara sığır öküzü iştirâ ve kabz edip hîn-i bey‘[de] meblağ-ı mezbûru te’cîl etmişdir el-hâletü-hâzihî zikr olunan üç bin iki yüz akçe müdde‘î-i mezbûre zimmetinde lâzımü’l-edâ deynimdir deyû ikrâr etmeğin ecel-i mezbûr hulûlünde meblağ-ı mezbûru müdde‘î-i mezbûra edâya kefîl vermek üzre merkūm Hasan’a tenbîh birle mâ hüve’l-vâki‘ bi’t-taleb kayd şüd. Fi’l-yevmi’l-hâdî aşer min Zilhicceti’ş-şerîfe li sene isneteyn ve seb‘în ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Mehmed Beşe b. Musli, el-Hâc İvaz Çelebi er-Râcil, Receb Bey b. Maden, Sâlih Efendi b. Mehmed ve gayruhüm mine’l-hâzırîn.

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 347 - Hüküm no: 360 - Orijinal metin no: [79b-2])﻿

﻿

﻿

361. Hüküm

Sakine bt. Mehmed’in eski kocası Mustafa Beşe’nin zimmetini ibrâ etmesi

Medîne-i Hazreti Ebâ Eyyûb el-Ensârî -dâme fî rıdvâni’l-Bârî-’de Nişancı Paşa mahallesinde sâkine Sâkine bt. Mehmed nâm hâtun meclis-i şer‘de sâbıka zevci olan bâ‘isü’l-kitâb Mustafa Beşe b. Mehmed mahzarında bi tav‘ihâ ikrâr ve takrîr-i kelâm edip mezbûr Mustafa Beşe bundan akdem zevcim [olup] beynimizde hüsn-i zindegâne olmamağla beni tatlîk etmeğin zimmetinde mütekarrir olan ma‘lûmetü’l-mikdâr mehr-i müecceli ve nafaka-i iddet-i mu‘ayyenesi me’ûnet-i süknâ ve hîn-i zevciyyetde beynimizde vâki‘ olan ahz u i‘tâ ve mu‘âmelât-ı şettâ hâlâ hesâb ve kitâb olunup tamamen zevc-i mutallıkım mezbûr yedinden alıp kabz edip ancak zevc-i mutallıkım mezbûr zimmetinde cihet-i deyn-i şer‘îden üç yüz otuz akçe hakkım kalmışdır meblağ-ı mezbûrdan mâ‘adâ cemî‘ de‘âvî ve mütâlebâtdan zevc-i sâbıkım mezbûr Mustafa Beşe’nin zimmetini ibrâ eyledim deyicek gıbbe’t-tasdîki’l-mu‘teber mâ cerâ kayd şüd. Fi’l-yevmi’t-tâsi‘ aşer min Zilhicceti’ş-şerîfe li sene isneteyn ve seb‘în ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Eyüb Çelebi b. Mehmed, Sâlih Mehmed Efendi b. Mehmed, Hüseyin Muhzır, Hasan muhzır ve gayruhüm mine’l-hâzırîn.

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 348 - Hüküm no: 361 - Orijinal metin no: [79b-3])﻿

﻿

﻿

362. Hüküm

Küçük yaştaki İbrahim’in eski vasîsi Hacı Halil’in muhasebe defteri

Defter oldur ki Sagīr-i mezbûrun mukaddemâ vasîsi olan el-Hâc Halil’in işbu derûn-ı defterde mevcûd olan maldan tahsîl eylediği maldır ki hîn-i azilde hesâb ve kitâb olunup ba‘de’l-ihrâcât, hâlâ vasî olan Mustafa Çelebi yedine izn-i şer‘le teslîm olunmuşdur. Fî 15 min Zilhicceti’l-harâm li sene isneteyn ve seb‘în ve elf. İşbu defterde ismi mezkûr olan bezzâz el-Hâc Ali’den makbûz meblağ 19130 Mezbûr Himmet’den makbûz meblağ 7500 Mezbûr Halil Bey’den makbûz meblağ 23000 Yekûn 49630 Minhâ el-ihrâcât Mukaddemâ vasiyy-i sâbık yedinden techîz ve tekfîn ve resm-i kısmet için meblağ 5525 Beher yevm on ikişer akçe nafaka on bir ayda müctemi‘ meblağ 3960 Sagīr-i mezbûrun esvâbına izn-i şer‘le vermişdir meblağ 613 Yekûn 10099 Minhâ, vasiyy-i mezbûra teslîm eylediği mal Şerifî altın 34 guruş 9180 Esedî guruş 120 guruş 14400 Zolata 95 aded 7600 el-bâkī 6000 Hurda akçe 2000 Semen 24 aded akçe 300 Riyâlî guruş 60 kıymet 6700 Minhâ 40 10 10 Dirhem dirhem dirhem 7 9 6 Meblağ-ı mezbûrun bin altı yüz akçenin sekiz yüz akçesi sagīr-i mezbûrun menzil bahâsını tahlîse harc olunmuşdur. Ve sekiz yüzü dahi üvey babası yedindedir. Menzil bahâsı tahsîl olunması kayd alına sahh. Yekûn 38580 Minhâ / Mezbûr el-Hâc Halil’den ve merkūm el-Hâc Ali’den mâl-ı sagīr tahlîse Mehmed Beşe’ye izn-i şer‘le verilen ücret meblağ 1000 Sahhe’l-bâkī 37580 Meblağ-ı mezbûr aynıyla mahkemede vasiyy-i mezbûr Mustafa yedine def‘ ve teslîm olunmuşdur. Bezzâz Hacı Ali zimmetinde bâkī esedî 36 bi hesâb-ı hurda 4320 Hurda akçe-i Aded 8000 Kesr-i guruş 830 Sagīr-i mezbûrun vâlidesi zimmetinde Meblağ 5000 Der zimmeti el-Hâc Ali Yekûn 16375 Mukaddemâ eylediği istiğlâlden icâre-i menzil Meblağ 3225 Yekûn Yalnız elli sekiz bin dokuz yüz elli beş akçedir. Meblağ-ı mezbûr on on bir hesâbı üzre i‘mâl ve murâbahasından beher yevm on dörder akçe sagīr-i mezbûra nafaka ve kisve için verilip mâ bakiyyesini sagīr-i mezbûr için hıfza vasiyy-i mezbûra izin verilmeğin bu mahalle şerh verildi. Sahh.

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 348 - Hüküm no: 362 - Orijinal metin no: [80a-1])﻿

﻿

﻿

363. Hüküm

Mehmed Halife b. Sefer’in evini İbrahim b. Hacı Yusuf’a bey‘ bi’l-istiğlâl yoluyla satması

Medîne-i Hazreti Ebâ Eyyûb el-Ensârî -dâme fî rıdvâni’l-Bârî-’de Şeyh Ahmed mahallesi sâkinlerinden olup Otakçıbaşı mahallesi imâmı olan Mehmed Halîfe b. Sefer meclis-i şer‘-i hatîr-i lâzımü’t-tevkīrde medîne-i mezbûrede Evlice Baba mahallesinde sâkin iken bundan akdem vefât eden el-Hâc Yusuf’un sulbî sagīr oğlu İbrahim’in tesviye-i umûru için kıbel-i şer‘den mansûb vasî[si] olan sâhibü’l-kitâb Mustafa Çelebi b. Hüdâverdi mahzarında ikrâr ve takrîr-i kelâm edip emlâkimden mahalle-i mezbûrede vâki‘ bir tarafdan Mehmed b. Mahmud mülkü ve bir tarafdan Yakub Ağa vakfı ve bir tarafdan Ferhunde Hâtun mülkü ve bir tarafdan tarîk-i âm ile mahdûd mülk menzilimi bi cümleti’t-tevâbi‘ ve’l-levâhık sagīr-i mezbûr malıyla yüz kıt‘a esedî guruşa alâ tarîki’l-istiğlâl bey‘ edip ol dahi vesâyeti hasebiyle tarîk-i mezbûr üzre iştirâ edip semeni olan mezbûrü’n-na‘t yüz kıt‘a esedî guruşu sagīr-i mezbûr malından olmak üzre vasiyy-i merkūm yedinden tamamen alıp kabz eylediğinden sonra yine menzili mahdûd-ı mezkûru ba‘de’t-tahliyye ve’t-tekābuz târih-i kitâbdan sene tamâmına değin on beş kıt‘a esedî guruş icâre ile bana îcâr ve teslîm, ben dahi vech-i muharrer üzre istîcâr ve tesellüm ve kabz ve kabûl eyledim deyicek ,gıbbe’t-tasdîki’l-mu‘teber Okçu Ahmed Çelebi b. Mehmed ve hemşîresi ve zevci Ali Çelebi b. Süleyman meclis-i mezbûrda derk-i menzili mahdûd-ı mezkûra emr ve kabûlü hâvî kefâlet-i sahîh-i şer‘iyye ile kefîl olmağın men lehü’t-tasdîk kıbelinden ba‘de’l-kabûl mâ cerâ bi’t-taleb kayd şüd. Fi’l-yevmi’r-râbi‘ ve’l-ışrîn min Zilhicceti’ş-şerîfe li sene isneteyn ve seb‘în ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Mehmed Çelebi b. Ahmed, Ahmed Çelebi b. Mehmed, Mahmud Çelebi b. Ahmed, Eyüb Çelebi b. Mehmed, Mehmed Çelebi b. Musli, Kasımpaşalı Mustafa Çelebi ve gayruhüm mine’l-hâzırîn.

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 350 - Hüküm no: 363 - Orijinal metin no: [80a-2])﻿

﻿

﻿

364. Hüküm

Hatice bt. Ali’nin aldığı borç karşılığı İbrahim’in vasîsine bazı eşyasını rehin vermesi

Medîne-i Hazreti Ebâ Eyyûb el-Ensârî -dâme fî rıdvâni’l-Bârî-’de Şeyh Ahmed mahallesinde sâkine Hatice bt. Ali nâm hâtun tarafından ikrâr-ı âti’z-zikre vekîl olup mezbûrenin zâtını ma‘rifet-i şer‘iyye ile ârifân olan Ahmed Çelebi b. Mehmed ve Ali Çelebi b. Süleyman şehâdetleriyle şer‘an vekâleti sâbite olan zevci Mehmed Çelebi b. Sefer Hâce meclis-i şer‘de yine medîne-i mezbûrede Evlice Baba mahallesinde sâkin iken bundan akdem vefât eden el-Hâc Yusuf’un sulbî sagīr oğlu İbrahim’in tesviye-i umûru için kıbel-i şer‘den mansûb vasî olan hâmilü’l-kitâb Mustafa Çelebi b. Hüdâverdi mahzarında bi’l-vekâle ikrâr ve takrîr-i kelâm edip zevcem müvekkile-i mezbûre sagīr-i mezbûr malından onu on bir buçuk hesâbı üzre vasiyy-i mezbûr Mustafa Çelebi yedinden yüz on kıt‘a esedî guruş istirbâh ve kabz ve tesellüm, ol dahi bi’l-vesâye irbâh ve teslîm ve yine vasiyy-i mezbûr yedinden müşterâ ve makbûz levn ve cinsi ve zirâ‘ı ve kıymeti beynlerinde târih-i kitâbdan üç yüz altmış gün tamâmına değin müeccel ve mev‘ûd çuka bahâsından dahi on altı buçuk kıt‘a esedî guruş ki cem‘an yüz yirmi altı buçuk esedî guruş mukābelesinde zevcem müvekkile-i mezbûre emlâkinden işbu meclis-i şer‘de mevcûd ortaları zümrüd ve üçer pâyeli bir çift küpe ve bir la‘l yüzük ve on iki miskāl bir altın andişe bilezik ve dört dal inci çapraz ve beyaz zincir tîğ-bendli bir sîm çengel kuşak ve başlarıyla cem‘an yüz yirmi sekiz paftalı bir mükemmel raht kuşak ve biri kırmızı ve bir mor telli kaftanlar ve bir beyaz kılabdanla işleme harîr yeşil şâl-ı Keşmîrîsini vasiyy-i mezbûr yedine rehn-i makbûz vaz‘ ve teslîm, ol dahi vech-i muharrer üzre irtihân ve tesellüm ve kabz ve kabûl eyledi zevcem mezbûr İnşâ’allâhü te‘âlâ zikr olunan yüz yirmi altı buçuk kıt‘a esedî guruşu üç yüz altmış gün tamâmında vasiyy-i mezbûra edâ ve teslîm eylediğimde zikr olunan rihânımı bana def‘ ü teslîm eyle dedi dedikde gıbbe’t-tasdîki’l-mu‘teber mâ hüve’l-vâki‘ bi’t-taleb ketb olundu. Fi’l-yevmi’r-râbi‘ ve’l-ışrîn min Zilhicceti’ş-şerîfe li sene isneteyn ve seb‘în ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Mehmed Çelebi b. Ahmed, Ahmed Çelebi b. Mehmed, Mahmud Çelebi b. Ahmed el-Câbî, Eyüb Çelebi b. Mehmed, Mehmed Çelebi b. Musli, Ali Beşe b. Emrullah, Receb Bey kethüdâ ve gayruhüm mine’l-hâzırîn.

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 351 - Hüküm no: 364 - Orijinal metin no: [80b-1])﻿

﻿

﻿

365. Hüküm

Süleyman b. Ali Çelebi’nin harap menzilinin Halil Çelebi b. İbrahim’e satılması

Havâss-ı Aliyye kazâsına tâbi‘ Kâğıdhâne nâm karyede sâkin iken bundan akdem vefât eden Ali Çelebi b. Süleyman nâm müteveffânın sulbî sagīr oğlu Süleyman nâm sagīrin tesviye-i umûru için kıbel-i şer‘den mansûb vasî olan üvey babası mefhar-i kuzâti’l-İslâm Nasuh Ağazâde Mehmed Efendi meclis-i şer‘de işbu rafi‘ü’l-kitâb Halil Çelebi b. İbrahim eş-şehîr bi Debbâğzâde mahzarında bi’l-vesâye ikrâr ve takrîr-i kelâm edip hâlâ vasîsi olduğumuz üvey oğlum mezbûr Süleyman’a babası mezbûr Ali Çelebi’den bi’l-irsi’ş-şer‘î isâbet ve intikāl eden emlâkinden karye-i mezbûrede vâki‘ bir tarafdan Hüseyin Beşe b. Abdullah mülkü ve bir tarafdan Ahmed mülkü ve tarafeyni tarîk-i âm ile mahdûd bir bâb fevkānî ve bir bâb tahtânî odaları ve bir ahırı ve su kuyusunu ve zât-ı eşcâr-ı müsmire ve gayr-ı müsmire hadîkayı müştemil mülk-i mevrûs menzili, mürûr-ı eyyâm ve kürûr-ı a‘vâm ile harâb ve mâil-i türâb olup ta‘mîr ve termîme sagīr-i mezbûrun kudreti olmadığından mâ‘adâ sagīr-i mezbûrun nafaka ve kisveye zarûreti olmağla menzili mezbûr semen-i misli ile bey‘ ve semeni istirbâh olunup hâsıl olan murâbahası ile sagīr-i mezbûr infâk olunmak her vechile sagīr-i mezbûra enfa‘ olmağın ba‘de’l-müzâyede ve’l-inkıtâ‘i’r-rağbe menzili mezbûr merkūm Halil Çelebi üzerinde dört bin akçede karâr edip ziyâde ile tâlib-i âhar zuhûr etmemeğin ben dahi vesâyetim hasebiyle menzili mahdûd-ı mezkûru cemî‘-i tevâbi‘ ve levâhıkı ile dört bin fıddî nakd-i râyic-i fi’l-vakt akçeye tarafeynden îcâb ve kabûlü hâvî bey‘-i bâtt-ı sahîh-i şer‘î ile Halil Çelebi’ye bey‘ ve teslîm, ol dahi ber minvâl-i muharrer iştirâ ve tesellüm ve kabz ve kabûl edip semeni olan mezbûrü’n-na‘t dört bin akçeyi tamamen mezbûr Halil Çelebi yedinden vesâyetim hasebiyle alıp kabz eyledim ba‘de’l-yevm menzili mahdûd-ı mezkûr merkūm Halil Çelebi’nin mülk-i müşterâsı ve hakk-ı sarîhidir, keyfe mâ yeşâ’ mutasarrıf olsun dedikde gıbbe’t-tasdîki’l-mu‘teber menzili mezbûr vech-i muharrer üzre harâb olup ve sagīr-i mezbûrun nafakaya zarûreti olmağla bey‘ olunması sagīre enfa‘ idiğini ve meblağ-ı mezbûr hîn-i bey‘de menzili mezbûrun semen-i misli idiğini zeyl-i kitâbda muharrerü’l-esâmî olan müslimîn haber vermeğin mâ cerâ bi’t-taleb ketb olundu. Fi’l-yevmi’t-tâsi‘ aşer min Zilhicceti’ş-şerîfe li sene isneteyn ve seb‘în ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Mehmed Efendi el-Kadı, Mehmed Bey b. Hasan, Ali Çelebi b. Mahmud, Hüseyin Muhzır, Eyüb Çelebi b. Mehmed ve gayruhüm mine’l-hâzırîn

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 352 - Hüküm no: 365 - Orijinal metin no: [80b-2])﻿

﻿

﻿

366. Hüküm

Gülnûş bt. Abdullah’ın eski kocası Veli Beşe’nin zimmetini ibrâ etmesi

Medîne-i Hazreti Ebâ Eyyûb el-Ensârî -dâme fî rıdvâni’l-Bârî-’de vâki‘ Koca Kasım Paşa mahallesi sâkinelerinden Gülnûş bt. Abdullah nâm hâtun meclis-i şer‘-i hatîr-i lâzımü’t-tevkīrde zevci Veli Beşe b. Mehmed nâm kimesne mahzarında bi’t-tav‘ ve’r-rızâ lâ-bi’l-kerh ve’l-cezâ ikrâr ve takrîr-i kelâm edip mezbûr Veli Beşe zevcim olup lâkin hüsn-i zindegânemiz olmamağla beni talâk-ı bâyin ile tatlîk etmeğin mezbûrun zimmetinde mütekarrir olan bin akçe mehr-i müeccel ve nafaka-i iddet ve me’ûnet-i süknâm için beş yüz kırk akçe ve bundan akdem mezbûrun zimmetinde cihet-i deyn-i şer‘îden dahi yedi yüz yirmi akçe ki cem‘an iki bin iki yüz altmış akçe hakkım olup meblağ-ı mezbûr mukābelesinde mezbûr Veli Beşe yedinden bir beledî döşek ve iki beledî yastık ve üç kılıf yastık ve iki yemeni yorgan ve bir köhne seccâde ve bir kilim ve bir beyaz velense ve bir beyaz çarşaf ve bir ihrâm ve üç tencere ve iki sahan ve bir beyaz bohça ve bir alaca peşkir ve bir abdest makrama ve bir ayaklı sandık bana def‘ ve teslîm ben dahi vech-i meşrûh üzre meblağ-ı mezbûr iki bin iki yüz altmış akçe için eşyâ-i mezkûru zevcim mezbûr [81a] Veli Beşe yedinden alıp kabz ve kabûl edip zevciyyete ve deyn-i mezbûre müte‘allik cemî‘ de‘âvî ve mütâlebât ve eymân ve muhâsamâtdan zevcim mezbûr Veli Beşe’nin zimmetini ibrâ-i âmm-ı kātı‘ü’n-nizâ‘la ibrâ ve iskāt eyledim min ba‘d husûs-ı mezbûre müte‘allika vechen mine’l-vücûh da‘vâ ve nizâ‘ım yokdur. Zuhûr dahi ederse lede’l-hükkâmi’l-kirâm makbûle olmasın dedikde mukırra-i mezbûrenin minvâl-i muharrer üzre cârî ve sâdır olan ikrârını mezbûr Veli Beşe bi’l-muvâcehe tasdîk ve ve bi’l-müşâfehe tahkīk etmeğin mâ hüve’l-vâki‘ bi’t-taleb kayd şüd. Fi’l-yevmi’l-ışrîn min Zilhicceti’ş-şerîfe li sene isneteyn ve seb‘în ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Ramazan b. İvaz, Ali Beşe b. Hasan, Ali Beşe b. Mehmed, Hasan b. Ahmed, Ali Beşe b. Kasım ve gayruhüm mine’l-hâzırîn.

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 353 - Hüküm no: 366 - Orijinal metin no: [80b-3])﻿

﻿

﻿

367. Hüküm

Hacı Ali b. Ramazan’ın menzilini bey‘ bi’l-istiğlâl yoluyla İbrahim b. Hacı Yusuf’a satması

Medîne-i Hazreti Ebâ Eyyûb el-Ensârî -dâme fî rıdvâni’l-Bârî-’de Evlice Baba mahallesinde sâkin el-Hâc Ali b. Ramazan nâm kimesne meclis-i şer‘de medîne-i mezbûrede sâkin iken bundan akdem vefât eden el-Hâc Yusuf’un sulbî sagīr oğlu İbrahim’in tesviye-i umûru için kıbel-i şer‘den mansûb vasî olan bâ‘isü’l-vesîka Mustafa Çelebi b. Hüdâverdi nâm kimesne mahzarında ikrâr ve takrîr-i kelâm edip silk-i mülk-i sahîhimde münselik olan emlâkimden mahalle-i mezbûrede vâki‘ bir tarafdan Abdülkerim nâm müezzin mülkü ve bir tarafdan Hüseyin Çelebi ve bir tarafdan Mustafa Çelebi nâm kimesne mülkü ve taraf-ı râbi‘i tarîk-i âm ile mahdûd mülk menzilimi bi cümleti’t-tevâbi‘ ve’l-levâhık ve kâffeti’l-menâfi‘ ve’l-merâfık, vasiyy-i mezbûr Mustafa Çelebi’ye otuz altı kıt‘a esedî guruş ile on iki bin elli akçe ki cem‘an on altı bin üç yüz yetmiş beş [Derkenar:] akçeye alâ tarîki’l-istiğlâl bey‘ edip ol dahi mâl-ı sagīr-i mezbûr ile tarîk-i merkūm üzre iştirâ edip semeni olan mezbûrü’n-na‘t otuz altı kıt‘a esedî guruş ile on iki bin elli beş akçe ki cem‘an on altı bin üç yüz yetmiş beş akçeyi vasiyy-i mezbûr yedinden sagīr-i mezbûr malından olmak üzre tamamen alıp kabz eylediğimden sonra yine menzili mahdûd-ı mezkûru vasiyy-i mezbûr târih-i kitâb şehri gurresinden tamâmına değin iki bin dört yüz elli dört akçe icâre ile ba‘de’t-tahliyye ve’t-tekābuz bana îcâr ve teslîm, ben dahi ber minvâl-i muharrer istîcâr ve tesellüm ve kabz ve kabûl eyledim dedikde gıbbe’t-tasdîki’ş-şer‘iyyi’l-vicâhiyyi’l-mu‘teber mâ hüve’l-vâki‘ bi’t-taleb ketb olundu. Fî evâhiri Zilhicceti’l-harâm li sene isneteyn ve seb‘în ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Mehmed Çelebi b. Ahmed, Devletî Mehmed Efendi el-Müderris, Ali Beşe b. Emrullah, Ahmed Efendi el-Kadı, Hasan Muhzır ve gayruhüm mine’l-hâzırîn.

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 353 - Hüküm no: 367 - Orijinal metin no: [81a-1])﻿

﻿

﻿

368. Hüküm

Timurhan bt. Abdullah’ın daha önceden âzat edilmiş olduğunun tespit edildiği

İşbu sâhibetü’l-kitâb uzun boylu, açık kaşlı, kara gözlü, sivri burunlu, sağ gözünün ağında nişânı ve boynunun sağ tarafında hâl-i siyâhı olan Gürciyyetü’l-asl Timurhan bt. Abdullah meclis-i şer‘de medîne-i Hazreti Ebâ Eyyûb el-Ensârî -dâme fî rıdvâni’l-Bârî-’de Zeyneb Hâtun mahallesinde sâkin iken bundan akdem fevt olan mevlâsı Mustafa b. Osman’ın bi’l-inhisâr vâriseleri olan zevce-i metrûkesi Ayşe bt. Mehmed ve sulbiye kebîre kızları Emine nâm hâtunlar mahzarlarında üzerlerine takrîr-i da‘vâ edip mevlâm mezbûr fevt olmağla ben bi’l-irsi’ş-şer‘î zevcesi mezbûre Ayşe ile kızı merkūme Emine Hâtun’a isâbet ve intikāl edip lâkin târih-i kitâb Şa‘bânü’l-mu‘azzamı selhinden mezbûretân Ayşe ve Emine beni mevlâm müteveffâ-yı mezbûrun tabutuna çevirip huzûr-ı müslimînde mallarından âzâd eylediklerinden mâ‘adâ mezbûr[e] Emine, Ahmed Çelebi nâm kimesneye nikâh olunduğu meclisde dahi müslümanlar huzûrunda beni minvâl-i muharrer üzre i‘tâk eylediklerini ikrâr ve işhâd dahi etmişlerken hâlâ bana rık olmak üzre vaz‘-ı yed murâd ederler suâl olunup yedleri kasr ve sebîlim tahliyye olunmak murâdımdır deyicek gıbbe’s-suâl ve akībe’l-inkâr müdde‘iye-i mezbûre Timurhan’dan müdde‘âsını mübeyyine beyyine taleb olundukda, udûl-i ricâlden olup mezbûre Emine’nin li ebeveyn ammisi olan Ömer b. Osman ve mahalle-i mezbûre müezzini olan Mustafa Halîfe b. Abdülkādir ve diğer Mustafa b. Süleyman ve diğer Mustafa b. Yusuf ve Hasan b. Allahverdi ve İsmail b. Şaban ve İbrahim b. Hüdâverdi ve Ali Çelebi b. Mehmed nâm kimesneler li ecli’ş-şehâde makām-ı kazâya hâzırûn olup istişhâd olunduklarında, fi’l-vâki‘ işbu târih-i kitâb Şa‘bânü’l-mu‘azzamı selhinden mezbûretân Ayşe ve Emine bizim huzûrumuzda müdde‘iye-i mezbûreyi mûrisleri müteveffâ-yı mezbûrun tabutuna çevirip mallarından âzâd ve bizi işhâd eylediklerinden mâ‘adâ mezbûre Emine nikâh olunduğu meclisde yine mezbûretân Ayşe ve Emine mûrisimiz müteveffâ-yı mezbûrdan irsen bize intikāl eden işbu Timurhan nâm câriyemizi mukaddemâ mûrisimiz müteveffâ-yı mezbûrun tabutu üzerinde âzâd eylemişdik yine malımızdan âzâd olsun üzerinde hakk-ı velâdan gayrı hakkımız kalmamışdır siz şâhid olun deyû tekrâr ikrâr ve bizi işhâd eylemişlerdir biz bu husûsa bu vech üzre şâhidleriz, şehâdet dahi ederiz deyû her biri edâ-i şehâdet-i şer‘iyye eylediklerinde ba‘de’t-ta‘dîl ve’t-tezkiyye şehâdetleri makbûle oldukdan sonra mezbûretân Ayşe ve Emine meclis-i mezbûrda fi’l-vâki‘ mezbûre Timurhan’ı minvâl-i muharrer üzre i‘tâk eylemişdik lâkin bize âsiye olmağın ıtkımızdan rücû‘ eyledik bey‘ ederiz deyû mukaddemâ ıtklarını tav‘an ikrâr ve i‘tirâf edip mezbûretânın rücû‘ları câiz ve meşrû‘ olmamağın mezbûre Timurhan’ın ıtkına hükm ve mezbûretânın kasr-ı yedlerine beyyine birle mâ hüve’l-vâki‘ bi’t-taleb ketb olundu. Fi’l-yevmi’r-râbi‘ ve’l-ışrîn min Zilhicceti’ş-şerîfe li sene isneteyn ve seb‘în ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Ali Çelebi b. Halil el-Yesârî, Eyüb Çelebi b. Mehmed, el-Hâc Eyüb b. Süleyman, Mehmed Beşe b. Musli, Ali Beşe b. Emrullah, Mehmed b. Abdullah, Mehmed b. Mahmud, Dilâver b. Abdullah, Hasan b. Abdullah, Hüseyin b. Hasan ve gayruhüm mine’l-hâzırîn.

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 354 - Hüküm no: 368 - Orijinal metin no: [81a-2])﻿

﻿

﻿

369. Hüküm

Başka bir yerde ikamet eden İspero’nun hissesine düşen örfî vergi borcunu ödemesi ve kardeşlerinin kefil olması

Vilâyet-i Rumeli’nde Avlonya sancağına tâbi‘ Ergirikasrı kazâsı a‘mâlinden Lukşan nâm karye zimmîlerinden Dimo v. Kiko ve Andriye v. Dado ve Dado v. Halye ve Piranto v. Sava ve Dado v. Goka ve Kosta v. Petro ve Drako v. İstatyo nâm zimmîler ve sâirleri bi ecma‘ihim meclis-i şer‘de her biri takrîr-i kelâm ve ifâde-i merâm edip mukaddemâ karye-i mezbûreden olup hâlâ vilâyet-i mezbûrede medîne-i İpsala’da mütemekkin olan İspiro v. Vasil nâm zimmî zimmetinde bâkī on seneden beri karye-i mezbûre ahâlîsine vâki‘ olan tekâlîf-i örfiyye ve şâkkadan hissesine düşen yedi bin beş yüz akçeyi merkūm İspiro’dan taleb ve da‘vâ ve ahz ü kabz ve bize îsâle ve inde’l-hâce lede’l-hükkâmi’l-kirâm mürâfa‘a ve muhâsamaya ve kabz ve îsâl mütevakkıf olduğu umûrun küllîsine yine merkūm İspiro’nun li ebeveyn karındaşı Köni v. Vasil ve Doli v. Halye nâm zimmîleri tarafımızdan vekîl ve nâib-i menâb nasb ve ta‘yîn eyledik ba‘de’l-yevm merkūm İspiro sene-be-sene karye-i mezbûre taraf-ı Saltanat-ı aliyye’den vâki‘ olan tekâlîf-i örfiyye ve şâkkadan kendi hissesine isâbet eden meblağ için dörder yüz akçe bi’r-rızâ bize irsâl ve îsâl ederse min ba‘d merkūm İspiro ile da‘vâ ve ve nizâ‘ımız yokdur vekîlimiz mezbûrân Köni ve Doli merkūma hüccet versinler dediklerinde merkūmân Köni ve Doli dahi vekâlet-i mezbûreyi kabûl ve mukaddemât-ı lâzımesini edâya müte‘ahhid olduklarında, vâki‘ü’l-hâl hıfzen li’l-makāl bi’t-taleb kayd şüd. Fi’l-yevmi’l-hâmis ve’l-ışrîn min Zilhicceti’ş-şerîfe li sene isneteyn ve seb‘în ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Mehmed Çelebi b. Musli, Dilâver b. Abdullah, Hüseyin b. Hasan Muhzır, Mehmed b. Mahmud ve gayruhüm mine’l-hâzırîn.

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 355 - Hüküm no: 369 - Orijinal metin no: [81b-1])﻿

﻿

﻿

370. Hüküm

Dimo v. Kiro’nun bağını Asım Ahmed Çelebi para vakfına satması (bey‘ bi’l-istiğlâl)

Havâss-ı Aliyye kazâsına tâbi‘ Avasya nâm karye sâkinlerinden Dimo v. Kiro nâm zimmî meclis-i şer‘de medîne-i Hazreti Ebâ Eyyûb el-Ensârî’de merhûm Âsım Ahmed Çelebi[’nin] vakf eylediği nukūda bi’l-fi‘l mütevellî olan bâ‘isü’l-kitâb Davud Efendi b. Mehmed mahzarında ikrâr ve takrîr-i kelâm edip silk-i mülk-i sahîhimde münselik olan emlâkimden karye-i mezbûrede vâki‘ iki tarafdan Kaçavla bağı ve bir tarafdan sâbıkan Tanaş nâm zimmî mâlik olduğu bağ ve bir tarafdan Osman tarlasıyla mahdûd tahmînen iki buçuk dönüm bir kıt‘a mülk bağımı mâl-ı vakf-ı mezbûr ile tarîk-i merkūm üzre iştirâ edip kabz [ve] semen-i ma‘dûd ve teslîm-i mebî‘-i mahdûd kıldığımdan sonra yine bağ-ı mahdûd-ı mezkûru bin yetmiş üç Muharremü’l-harâmı gurresinden tamâmına değin yüz otuz beş akçe icâre ile mütevellî-i mezbûr bana îcâr ve teslîm, ben dahi minvâl-i muharrer üzre istîcâr ve tesellüm ve kabz ve kabûl eyledim dedikde mukırr-ı mezbûru ikrâr-ı meşrûhunda el-mukarru lehü’l-mezbûr Mütevellî Davud Efendi vechen tasdîk ve şifâhen tahkīk etmeğin mâ hüve’l-vâki‘ bi’t-taleb ketb olundu. Tahrîren fî evâhiri Zilhicceti’ş-şerîfe li sene isneteyn ve seb‘în ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Mehmed Çelebi b. Veli, Mehmed Çelebi b. Musli, Mehmed Çelebi b. Mahmud, Ali Beşe b. ( ) Kalaycı, Hüseyin Bey el-Muhtesib ve gayruhüm mine’l-hâzırîn.

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 356 - Hüküm no: 370 - Orijinal metin no: [81b-2])﻿

﻿

﻿

371. Hüküm

Hacca gittiği için mütevellilikten ayrılan Receb Halife’nin Çelebi Mescidi para vakfına olan borcuna babası Ali Beşe’nin kefil olması

Mahmiye-i İstanbul hısnı ebvâbından Yenikapı hâricinde merhûm Emânî Çelebi Mescidi şerîfi nukūd-ı mevkūfesine bi’l-fi‘l mütevellî olan bâ‘isü’l-kitâb Abdülaziz Çelebi b. Sinan meclis-i şer‘de sâbıkan evkāf-ı şerîfe mütevellîsi olup hâlâ azl olunan Receb Halîfe’nin babası Ali Beşe b. Abdullah mahzarında bi’l-velâye üzerine takrîr-i da‘vâ edip mezbûr Ali Beşe’nin oğlu olup bundan akdem evkāf-ı mezbûre mütevellîsi olan mezbûr Receb Halîfe bilâ-izn-i şer‘î hacc-ı şerîfe gidip yerine kāimmakām nasb etmekle umûr-ı vakf muhtel ve müşevveş olmağın tevliyyeti mezbûre berât-ı pâdişâhî ile bana tevcîh olunup ben dahi defteri muhâsebe mûcebince mâl-ı vakf-ı mezbûru erbâb-ı zimemden yoklayıp defter eylediğimde erbâb-ı zimemle her bir tâmmü’l-vezn riyâlî guruş sekiz akçeye olmak üzre otuz dokuz bin akçe bulunup meblağ-ı mezbûrun dahi üç bin akçesi hurda akçe ve Hüseyin Efendi zimmetinde on beş guruş ve müezzin zimmetinde on iki buçuk guruşu bilâ-rehin olup ve bâkī yirmi üç bin akçenin dahi iki bin beş yüz akçesi hurda mâ‘adâsı yedişer dirhem guruş yüzer akçe hesâbı üzre bulunup onun dahi müezzin zimmetinde on yedişer dirhem on guruşu bilâ-rehin olmağın ben dahi zikr olunan zimemi kabûlde mütereddid iken mütevellî-i sâbık mezbûr Receb Halîfe’nin babası mezbûr Ali Beşe, mâl-ı vakf-ı mezbûrdan oğlum zimmetinde zuhûr eden malı vakfa edâ ve teslîme ben kefîlim deyû ben dahi ahâlî-i mahalle-i mezbûrenin küllîsini ve mezbûr Ali Beşe’yi meclis-i şer‘a ihzâr ve husûs-ı mezbûru merkūm Ali Beşe’den da‘vâ eylediğimde mezbûr Ali Beşe kefâleti ikrâr, lâkin oğlum mezbûr Receb Halîfe’ye mâl-ı vakf-ı mezbûr ne minvâl üzre teslîm olunmuşdur ma‘lûmum değildir deyicek ahâlî-i mahalle-i mezbûre meclis-i şer‘de merkūm Ali Beşe mahzarlarında mâl-ı vakf-ı mezbûrun her on iki buçuk tâmmü’l-vezn riyâlî guruş bin akçe hesâbı üzre oğlun mezbûr Receb Halîfe’ye cem‘an altmış iki bin cedîd akçe teslîm olunmuşdur deyû haber verdiklerinde mâl-ı vakf-ı mezbûr hesâb ve kitâb olunup elli yedi buçuk riyâlî guruş ile beş bin yedi yüz kırk akçe kesr guruşun bi hesâb-ı hurda on bir bin dört yüz doksan akçe mütevellî-i mezbûr Receb Halîfe zimmetinde zuhûr etmişdir hâlâ babası kefîl-i mezbûrdan suâl olunup takrîri tahrîr olunmak matlûbumdur deyicek gıbbe’s-suâl mezbûr Ali Beşe cevâbında fi’l-vâki‘ hesâb-ı mezbûr benim muvâcehemde olmuşdur, eğer oğlum sıhhat ile gelip mâl-ı vakfı hesâb-ı mezbûr üzre edâ ederse fe-bihâ ve emr-i Hakk olup fevt olursa, meblağ-ı mezbûru vakfa edâya ben kefîlim deyû tav‘an ikrâr etmeğin mâ cerâ kayd şüd. Fî evâhiri Zilka‘deti’ş-şerîfe li sene isneteyn ve seb‘în ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Şaban Efendi imâm-ı Takyeci, Mehmed Halîfe imâm-ı Emânî, Mehmed Çelebi kâtib-i vakf, Mehmed Çelebi el-Müezzin, Ali Halîfe imâm-ı Sâlih Çelebi, Mehmed Çelebi b. Musli ve gayruhüm mine’l-hâzırîn.

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 357 - Hüküm no: 371 - Orijinal metin no: [81b-3])﻿

﻿

﻿

372. Hüküm

Halil Çelebi b. İbrahim’in borcuna karşılık menzilini rehin vermesi

Medîne-i Hazreti Ebâ Eyyûb el-Ensârî -dâme fî rıdvâni’l-Bârî-’de Sofular mahallesinde sâkin Halil Çelebi b. İbrahim meclis-i şer‘de Kâğıdhâne nâm karyede sâkin iken bundan akdem vefât eden Ali Çelebi b. Süleyman nâm müteveffânın sulbî sagīr oğlu Süleyman’ın tesviye-i umûru için kıbel-i şer‘den mansûb vasî olan üvey babası fahrü’l-kuzât Nasuh Ağazâde Mehmed Efendi mahzarında ikrâr-ı tâm ve takrîr-i kelâm edip sagīr-i mezbûrun emlâk-i mevrûsesinden olup zarûret-i nafakası olmağla vasîsi mezbûr yedinden müşterâ ve makbûz lede’l-ahâlî ve’l-cîrân ma‘lûmü’l-hudûd menzil bahâsından sagīr-i mezbûra zimmetimde edâsı lâzım dört bin fıddî akçeyi mezbûra def‘aten edâ ve teslîme iktidârım olmamağla vasiyy-i mezbûr Mehmed Efendi târih-i kitâbdan iki yüz seksen gün tamâmına değin te’cîl etmeğin ben dahi karye-i mezbûrede vâki‘ bir tarafdan Hüseyin Beşe b. Abdullah mülkü ve bir tarafdan Ahmed mülkü ve tarafeyni tarîk-i âm ile mahdûd olup karye-i mezbûrede vâki‘ mukaddemâ sagīr-i mezbûrun babası müteveffâ-yı mezbûrdan müntakil mülk-i mevrûsu olup zarûret-i nafakası olmağla ba‘de’l-müzâyede vasîsi mûmâ-ileyhden iştirâ eylediğim mülk menzilimi bi cümleti’t-tevâbi‘ ve’l-levâhık vasiyy-i müşârün-ileyh yedine rehn-i makbûz vaz‘ ü teslîm eylediğimde ol dahi ber minvâl-i muharrer irtihân ve ba‘de’t-tahliyye kabz ve kabûl eyledi inşâ’allâhü te‘âlâ ecel-i mezkûr hulûlünde meblağ-ı mezbûru edâ ve teslîm edip fekk-i rehin oluna dedikde gıbbe’t-tasdîki’l-mu‘teber mâ hüve’l-vâki‘ bi’t-taleb ketb olundu. Fi’l-yevmi’s-sânî ve’l-ışrîn min Zilhicceti’ş-şerîfe li sene isneteyn ve seb‘în ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Umdetü’l-kuzâti’l-İslâm Mehmed Efendi, Mehmed Bey b. Hasan, Ali Çelebi b. Mahmud, Eyüb Çelebi b. Mehmed, Dilâver Muhzır, Mehmed Muhzır, Mehmed Efendi b. Hâbil ve gayruhüm mine’l-hâzırîn.

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 358 - Hüküm no: 372 - Orijinal metin no: [82a-1])﻿

﻿

﻿

373. Hüküm

Kaçtıktan sonra yakalanan Rus köleye nafaka takdir edilmesi

Medîne-i Hazreti Ebâ Eyyûb el-Ensârî -dâme fî rıdvâni’l-Bârî-’de hâlâ zâbitü’l-vakt olan bâ‘isü’l-vesîka fahrü’l-akrân Seyfullah Ağa b. Ramazan meclis-i şer‘a uzun boylu, çatık kaşlı, yassı yüzlü, sarı bıyıklı, sarışın rık ve ibâkını mu‘terif Rûsiyyü’l-asl Yusuf b. Abdullah nâm gulâm-ı âbık-ı emredi ihzâr ve muvâcehesinde takrîr-i kelâm edip işbu târih-i kitâb günü mezbûr Yusuf’[u] mahmiye-i İstanbul hısnı ebvâbından Eğrikapı hâricinde Halil Beşe ve Osman Beşe nâm kimesneler firâr ederken ahz ve müjdegânesini alıp bana teslîm eylediklerinde ben dahi ahz ve ihzâr-ı şer‘-i şerîf eylemişimdir hâlâ suâl olunup sâhibi zuhûr edinceye [kadar] kadr-i ma‘rûf nafaka farz ve takdîr olunmak matlûbumdur deyicek mezbûr Yusuf’dan suâl [olundukda], rık ve ibâkını meclis-i şer‘de tav‘an ikrâr ve i‘tirâf etmeğin hâkim-i muvakki‘-i sadr-ı kitâb tûbâ-lehû ve hüsnü me’âb hazretleri dahi merkūm Yusuf’a târih-i kitâbdan beher yevm sekiz akçe nafaka farz ve takdîr ve inde’z-zarûre istidâne ve lede’z-zafer sâhibi olan kimesneye rücû‘a zâbit-i mezbûre izin verildiğinden sonra gulâm-ı mevsûf-ı mezkûru sâhibi zuhûr edince[ye kadar] hıfz u hırâsete tenbîh birle mâ hüve’l-vâki‘ kayd şüd. Fi’l-yevmi’l-hâmis ve’l-ışrîn min Zilhicceti’ş-şerîfe li sene isneteyn ve seb‘în ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Umdetü’l-emâcid ve’l-ekârim Mehmed Efendi Arpa emîni hâlâ, Nasuh Çelebi tâbi‘-i mezbûr, Ahmed Bey b. Mehmed tâbi‘-i mezbûr, Mehmed Efendi b. Hasan ve gayruhüm mine’l-hâzırîn

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 358 - Hüküm no: 373 - Orijinal metin no: [82a-2])﻿

﻿

﻿

374. Hüküm

Mustafa Efendi b. Hacı Receb’in evine, bitişiğindeki vakıf evin saçağının değmesi üzerine yapılan keşif

Medîne-i Hazreti Ebâ Eyyûb el-Ensârî -dâme fî rıdvâni’l-Bârî-’de Şah Sultan mahallesi sâkinlerinden umdetü’l-kuzâti’l-İslâm, zübdetü vülâti’l-enâm sâhibü’l-kitâb Mustafa Efendi b. el-merhûm el-Hâc Receb meclis-i şer‘-i şerîf-i lâzımü’t-teşrîfde takrîr-i kelâm ve ta‘bîr ani’l-merâm edip mahalle-i mezbûrede vâki‘ lede’l-ahâlî ve’l-cîrân ma‘lûmü’l-hudûd mülk menzilime muttasıl olan menzili bundan akdem Ali Çavuş nâm sâhibü’l-hayr vakf ve haps ve tevliyyet ve süknâsını kendiden sonra hâlâ menzili mezbûrda sâkin olan Hasan b. Abdullah nâm kimesneye ba‘dehû zevcesine ba‘dehâ evlâdlarına ve evlâd-ı evlâdlarına ba‘dehüm ulemâya şart ve ta‘yîn eylediği menzilin benim menzilime muttasıl tahtânî odasının ocağı tarafının saçağı bir zirâ‘dan ziyâde benim menzilime girdiğinden mâ‘adâ damlası benim menzilimin havlusuna cereyân etmekle menzilime küllî zararı vardır, menzili vakf-ı mezbûrda hâlâ meşrûtiyyet üzre sâkin olan mezbûr Hasan Beşe’ye zarar-ı mezkûru def‘ eyle deyince def‘a tenbîh eylediğimde inâd etmeğin kıbel-i şer‘den üzerine nâib ve mi‘mâr irsâl olunup zarar-ı mezkûrun def‘ olunmasın taleb ederin deyicek savb-ı şer‘den mevlânâ Sâlih Mehmed Efendi b. Mehmed ve hâssa mi‘mârlarından Üstâd Ali Beşe b. Abdullah ve zeyl-i kitâbda muharrerü’l-esâmî olan müslimîn irsâl olunup mahalli mezbûra varıp nazar eylediklerinde mi‘mâr-ı mezbûr misâha ve takvîm etmeğin fi’l-vâki‘ mezbûr Hasan Beşe’nin menzilinde vâki‘ tahtânî odanın ocağı tarafında olan saçak bir zirâ‘ mikdârı mezbûr Mustafa Efendi’nin menziline girmekle kal‘ lâzım ve tûlen yedi zirâ‘ oluk ile damlasını kendi menziline cereyân ettirmekle mezbûr Mustafa Efendi’nin zararı mündefi‘ olur ve lâkin mezbûr Mustafa Efendi dahi kendi saçağına tûlen on üç zirâ‘ oluk vaz‘ eylemek lâzımdır deyû haber verdiklerinden sonra mezbûr Hasan Beşe meclis-i mezbûrda merkūm Mustafa Efendi mahzarında üzerine takrîr-i da‘vâ edip mezbûr Mustafa Efendi hâlâ binâ eylediği odasının benden tarafa olan duvarını dört parmak mikdârı benim menzilim dâhilinde olan mezaristan sofası temeli üzerine ihrâc eylemişdir nazar olunsun deyicek nazar olundukda, mezbûr Mustafa Efendi’nin binâ eylediği duvar ile mezbûr Hasan Beşe’nin menzili duvarı beyninde bir karış mikdârı fâsıla olduğundan mâ‘adâ duvar-ı mezbûr vaz‘-ı kadîm üzredir hattâ kadîmü’l-eyyâmdan işbu duvarda mezaristana açılır pencereler dahi var idi deyû mahalle-i mezbûreden Müezzin Ahmed Efendi b. Mehmed ve Mahmud Beşe b. Yusuf nâm müsin ve ihtiyâr kimesneler alâ tariki’ş-şehâde haber verdiklerinde vâki‘ü’l-hâli mevlânâ-yı mezbûr mahallinde tahrîr, ba‘dehû ma‘an irsâl olunan mevlânâ Hamza ile gelip meclis-i şer‘a alâ vukū‘ihî inhâ ve takrîr eylediklerinde zikr olunan saçağı kal‘ ve yedi zirâ‘[82b] oluk ile

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 359 - Hüküm no: 374 - Orijinal metin no: [82a-3])﻿

﻿

﻿

375. Hüküm

Hacer bt. Ahmed’in vakıf davasında Ahmed Beşe b. Abdülbâki’yi vekil tayin etmesi

Medîne-i Hazreti Ebâ Eyyûb el-Ensârî -dâme fî rıdvâni’l-Bârî-’de vâki‘ Takyecibaşı mahallesinde sâkin fahrü’l-akrân râfi‘ü’l-kitâb Ahmed Beşe b. Abdülbâkī nâm kimesneden vech-i âtî üzre istişhâd-ı şer‘î sudûrundan sonra mahalle-i mezbûre imâmı Receb Efendi b. Yusuf ve Mehmed Çelebi b. Abdülaziz el-Müezzin meclis-i şer‘a li ecli’ş-şehâde hâzırân olup her biri edâ-i şehâdet-i şer‘iyye edip mahalli mezkûre sâkinelerinden Hacer bt. Ahmed, mahalle-i mezbûrede vâki‘ lede’l-ahâlî ve’l-cîrân ma‘lûmetü’l-hudûd vakıf menzilden ber mûceb-i şart-ı vâkıf kendiye isâbet eden hisse-i şer‘iyye-i şâyi‘asını hâlâ menzili mezbûre vâzı‘atü’l-yed olan vâlidesinden taleb ve da‘vâ ve inde’l-hükkâmi’l-kirâm mürâfa‘a ve muhâsamaya bizim huzûrumuzda mezbûre Hacer Hâtun, merkūm Ahmed Beşe’yi tarafından vekîl ve nefsi için nâib-i menâb nasb ve ta‘yîn edip ol dahi vech-i muharrer üzre vekâlet-i mezbûreyi kabûl ve hıdemât-ı lâzımesini edâya müte‘ahhid ve iltizâm etmişdir biz bu husûsa bu vech üzre şâhidleriz şehâdet dahi ederiz deyû her biri edâ-i şehâdet-i şer‘iyye eylediklerinde ba‘de’t-ta‘dîl ve’t-tezkiyye şehâdetleri makbûle olmağın vâki‘ü’l-hâl vekîl-i mezbûr Ahmed Beşe talebiyle bi’l-ibtigā kayd şüd. Fi’l-yevmi’l-hâmis ve’l-ışrîn min Zilhicceti’ş-şerîfe li sene isneteyn ve seb‘în ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Fahrü’l-kuzât Hamza Efendi nâib-i recül, çukadâr Mehmed Beşe b. Musli, Hasan Çelebi b. Hasan, Mehmed Çelebi b. Hasan ve gayruhüm mine’l-hâzırîn.

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 360 - Hüküm no: 375 - Orijinal metin no: [82b-1])﻿

﻿

﻿

376. Hüküm

Ekmekçi ustası Sefer v. Şamlı’nın tezgâhtarından alacağı olması

Medîne-i Hazreti Ebâ Eyyûb el-Ensârî -dâme fî rıdvâni’l-Bârî-’de Bardakçılar sûkunda vâki‘ ekmekçi fırınının üstâdı râfi‘ü’l-vesîka Sefer v. Şamlı nâm Ermeni mahfil-i kazâda yine fırın-ı mezbûrda destgâhdârı olan Garbid v. Yıla nâm Ermeni muvâcehesinde üzerine da‘vâ ve takrîr-i kelâm edip merkūm Garbid fırın-ı mezbûr destgâhdârım olup hâlâ üstâdlar beyninde mezbûr ile hesâb ve kitâb eylediğimizde cihet-i sermâyeden merkūm Garbid zimmetinde otuz sekiz bin akçe hakkım zuhûr edip meblağ-ı mezbûrun dört bin akçesini emrim ile gāib ani’l-meclis Navluncu Osman nâm kimesneye def‘ ü teslîm ve dokuz bin akçesini dahi nakd[en] yedime def‘ ve teslîm edip bâkī yirmi beş bin akçemi taleb eylediğimde teslîmden imtinâ‘ edip te‘allül eder suâl olunup alıverilmek matlubumdur deyicek gıbbe’s-suâl mersûm Garbid cevâbında fi’l-hakīka hâl bâlâda bast ve tahrîr olunduğu üzre olup cihet-i sermâyeden müdde‘î-i mezbûrun zimmetinde ba‘de külli hesâb yirmi beş bin akçesi bâkī kalmışdır zikr olunan yirmi beş bin akçeyi müdde‘î-i merkūma zimmetimde lâzımü’l-edâ ve vâcibü’l-kazâ deynimdir deyû bi tav‘ihî ikrâr ve i‘tirâf edicek alâ mûcebi ikrârihî meblağ-ı mezbûru müdde‘î-i mezbûra edâ ve teslîm ile mezbûr Garbid ilzâm olunup mâ hüve’l-vâki‘ bi’t-taleb ketb olundu. Fi’l-yevmi’s-sâdis ve’l-ışrîn min Zilhicceti’ş-şerîfe li sene isneteyn ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Musli Çelebi b. Hasan, kâğıdcı Mustafa Çelebi b. Hasan, Mehmed Çelebi b. Musli, Mehmed b. Abdullah, Dilâver b. Abdullah, Hasan b. Abdullah ve gayruhüm mine’l-hâzırîn.

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 361 - Hüküm no: 376 - Orijinal metin no: [82b-2])﻿

﻿

﻿

377. Hüküm

Güllü bt. Musa’nın eski kocası Veli b. Mehmed’in zimmetini ibrâ etmesi

Medîne-i Hazreti Ebâ Eyyûb el-Ensârî’de vâki‘ Takyecibaşı mahallesi sâkinelerinden Güllü bt. Musa nâm hâtun meclis-i şerî‘at-ı şerîfede zevc-i mutallıkı işbu râfi‘ü’l-kitâb Veli b. Mehmed nâm kimesne mahzarında bi tav‘ihî ikrâr-ı tâm ve takrîr-i kelâm kelâm edip mezbûr Veli zevcim olup bundan akdem beni talâk-ı selâse ile tatlîk eyledikde mezbûrun zimmetinde mütekarrir olan dört yüz akçe mehr-i müeccelim ve nafaka-i iddet ve me’ûnet-i süknâm mukābelesinde olan üç yüz altmış akçe ki cem‘an yedi yüz altmış akçe hakkım mezbûrun zimmetinde kalmış idi el-hâletü-hâzihî dört yüz akçe mehr-i müeccelim ve nafaka-i iddet ve me’ûnet-i süknâm için tahrîr olunduğu minvâl üzre cem‘an yedi yüz altmış akçe hakkımı mezbûr Veli yedinden tamamen ahz ü kabz edip zevciyyete müte‘allika âmme-i de‘âvî ve mütâlebâtdan zimmetini ibrâ-i âmm-ı kātı‘ü’n-nizâ‘la ibrâ ve iskāt eyledim ba‘de’l-yevm mezbûr Veli ile minvâl-i mübeyyen üzre mehr-i müeccel ve nafaka ve iddet ve me’ûnet-i süknâya müte‘allik vechen mine’l-vücûh da‘vâ ve nizâ‘ım yokdur, zuhûr dahi ederse lede’l-hükkâmi’l-kirâm mesmû‘a ve makbûle olmasın dedikde mukırra-i mezbûrenin vech-i meşrûh üzre cereyân eden cemî‘-i ikrârını mezbûr Veli vicâhen ve şifâhen tasdîk ve tahkīk etmeğin mâ cerâ bi’t-taleb kayd şüd. Fi’l-yevmi’s-sâmin ve’l-ışrîn min Zilhicceti’ş-şerîfe li sene isneteyn ve seb‘în ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Fahrü’l-kuzât Mustafa Efendi b. İsmail, Halil Çelebi b. İbrahim, Hamza Efendi nâib-i recül, Mehmed Çelebi b. Ahmed ve gayruhüm mine’l-hâzırîn.

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 362 - Hüküm no: 377 - Orijinal metin no: [82b-3])﻿

﻿

﻿

378. Hüküm

Dimitri’nin oğulları Panayot ile Todor’un alacak hususunda Polihroni v. Panayot’un zimmetini ibrâ ettikleri

Vilâyet-i Rumeli’nde Mizistre kazâsına tâbi‘ Nehor? nâm karye sükkânından Panayot ve Todor veledey Dimitri nâm zimmîler meclis-i şerî‘at-ı şerîfede bostancı tâifesinden işbu râfi‘ü’l-sifri’ş-şer‘î Polihroni v. Panayot nâm zimmî muvâcehesinde herbiri ikrâr-ı tâm ve takrîr-i kelâm edip işbu târih-i kitâbdan dokuz ay mukaddem beyaz kîse ile alâ tarîki’l-vedî‘a mezbûr Polihroni yedine elli iki bin akçemizi def‘ ü teslîm eylediğimizde ol dahi minvâl-i muharrer üzre kabz ve tesellüm eylemiş idi el-hâletü-hâzihî sâlifü’z-zikr beyaz kîse ile mârrü’z-zikr elli iki bin akçeyi bi’t-tamâm ve’l-kemâl mezbûr Polihroni yedinden alıp kabz edip meblağ-ı mezbûr elli iki bin akçeye müte‘allik âmme-i de‘âvî ve mütâlebât ve eymân ve muhâsamâtdan merkūm Polihroni’nin zimmetini ibrâ-i âmm-ı kātı‘ü’n-nizâ‘la ibrâ ve iskāt-ı tâmm-ı râfi‘ü’l-hisâm birle iskāt eyledik min ba‘d meblağ-ı mezbûra müte‘allik vechen mine’l-vücûh da‘vâ ve nizâ‘ımız yokdur dediklerinde mukırrân-ı mezbûrânın vech-i meşrûh üzre cârî ve sâdır olan cemî‘-i ikrârların merkūm Polihroni bi’l-muvâcehe tasdîk ve bi’l-müşâfehe tahkīk etmeğin mâ hüve’l-vâki‘ gıbbe’t-taleb kayd şüd. Fi’l-yevmi’s-sâmin ve’l-ışrîn min Zilhicceti’ş-şerîfe li sene isneteyn ve seb‘în ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Receb Beşe b. Abdullah, Hasan Beşe b. Abdullah, Hüseyin Beşe b. Veli, çukadâr Mehmed Çelebi ve gayruhüm mine’l-hâzırîn.

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 362 - Hüküm no: 378 - Orijinal metin no: [83a-1])﻿

﻿

﻿

379. Hüküm

Mehmed b. Abdi Paşa’nın alacak hususunda Dador v. Matok’un zimmetini ibrâ etmesi

Medîne-i Hazreti Ebâ Eyyûb el-Ensârî -dâme fî rıdvâni’l-Bârî-’de Düğmecibaşı mahallesinde sâkin iken bundan akdem fevt olan Abdi Paşa nâm müteveffânın verâseti, sulbî sagīr oğlu Mehmed’e münhasır olduğu şer‘an zâhir ve müte‘ayyin oldukdan sonra sagīr-i mezbûrun tesviye-i umûru için kıbel-i şer‘den mansûb vasî olan Şaban b. Hasan nâm vasî meclis-i şer‘de bostancı tâifesinden olup müteveffâ-yı mezbûrun san‘at-ı mezbûrede şerîki olan râfi‘ü’l-vesîka Dador v. Matok nâm Ermeni muvâcehesinde bi’l-vesâye ikrâr ve takrîr-i kelâm edip müteveffâ-yı mezbûrun merkūm Dador zimmetinde cihet-i şer‘den dokuz bin akçesi olup kable’l-ahz fevt olmağla meblağ-ı mezbûr dokuz [bin] akçe bi hasebi’l-irsi’ş-şer‘î sulbü mezbûr Mehmed’e isâbet ve intikāl etmeğin meblağ-ı mezbûru târih-i kitâbdan on bir ay mukaddem mezbûr Dador sagīr-i mezbûr Mehmed için bana def‘ ü teslîm etmeğin ben dahi târih-i mezbûrda mârrü’z-zikr dokuz bin akçeyi merkūm Dador yedinden sagīr-i mezbûr Mehmed için bi’l-vesâye alıp meblağ-ı mezbûr dokuz bin akçe da‘vâsından merkūm Dador zimmetini bi’l-vesâye ibrâ-i âmm-ı kātı‘ü’n-nizâ‘la ibrâ ve iskāt eyledim min ba‘d husûs-ı mezbûra müte‘allik vechen mine’l-vücûh da‘vâ ve nizâ‘ım yokdur, zuhûr dahi ederse lede’l-hükkâmi’l-kirâm istimâ‘ olunmaya deyicek vasiyy-i mezbûr Şaban’ın vech-i meşrûh üzre cârî ve sâdır olan ikrârın merkūm Dador Ermeni vicâhen ve şifâhen tasd[îk] ve tahkīk etmeğin mâ cerâ kayd şüd. Fî gurreti şehri Muharremi’l-harâm li sene selâse ve seb‘în ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Musa Beşe b. Abdullah, Murad Beşe b. Abdullah, Hüseyin Beşe b. Abdullah, Kerim Çelebi b. ( ) Bahçevân, el-Hâc Ebûbekir b. Abdullah, Musa Bey b. Mustafa, Mehmed Bey b. Abdullah ve gayruhüm mine’l-hâzırîn.

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 363 - Hüküm no: 379 - Orijinal metin no: [83a-2])﻿

﻿

﻿

380. Hüküm

Tüfek kurşunuyla vurulan Nesli bt. Mustafa’nın diyeti hususunda kocasının Peroliç köyü halkından herhangi bir davası olmadığı

Katîle-i âtiyyetü’z-zikri mahallinde keşf ve tahrîr için bi’t-taleb irsâl olunan mevlânâ Eyüb Efendi b. Mehmed zeyl-i kitâbda muharrerü’l-esâmî olan müslimîn ile Havâss-ı Aliyye kazâsına tâbi‘ Peroliçe nâm karye sınırı dâhilinde vâki‘ Soğukpınar nâm mahalle varıp akd-i meclis-i şer‘ eylediğinde göçer evli Kıbtiyân tâifesinden olup târih-i kitâb gecesi mecrûhaten müteveffiye olan Nesli bt. Mustafa nâm Kıbtiyenin zevci Ali b. Dede Bâli meclis-i ma‘kūd-ı mezkûrda mârrü’z-zikr Peroliç karyesi ahâlîsinden Ahmed Ağa b. Mustafa ve Mehmed Beşe b. Abdullah ve Hüseyin b. Abdullah ve Hüseyin b. Mehmed ve Mustafa b. Hüseyin ve Hasan b. Halil ve sâirleri mahzarlarında bi’t-tav‘i’s-sâf ikrâr ve i‘tirâf edip târih-i kitâb gecesi ben zevcem ile işbu mahalde mezbûre Nesli ile çergem içinde yatarken bir haramzâde gelip çergem önünde merbût olan kısrağımı serika etmek murâd edip ben dahi âgâh olup feryâd ederek taşra çıktığımda merkūm haramzâde üzerime tüfenk atıp bi emrillâh kurşun zevcem mezbûrenin sol memesi üzerine rast gelip ol cerâhatden fevt olmuşdur el-hâletü hâzihî zevcem mezbûrenin dem ve diyetine müte‘allik ahâlî-i karyeden bir ferd ile da‘vâ ve nizâ‘ım yokdur deyicek ahâlî-i karye-i mezbûre talebleriyle mukırr-ı mezbûrun ikrâr ve takrîrin mahallinde ketb ve tahrîr, ba‘dehû meclis-i şer‘a gelip alâ vukū‘ihî inhâ ve takrîr etmeğin vâki‘ü’l-hâl bi’t-taleb ketb olundu. Fi’l-yevmi’s-sâmin ve’l-ışrîn min Zilhicceti’ş-şerîfe li sene isneteyn ve seb‘în ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Mehmed Beşe b. Bayram, Hüseyin Beşe b. Hasan, Ramazan Efendi b. Hüseyin, Mehmed Beşe b. Mahmud, Hüseyin Beşe b. Mehmed ve gayruhüm mine’l-hâzırîn.

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 364 - Hüküm no: 380 - Orijinal metin no: [83a-3])﻿

﻿

﻿

381. Hüküm

Danyal v. Asvador’un Sefer v. Şişko’ya olan borcunu ödemesi

Tülbentçi tâifesinden Danyal v. Asvador nâm Ermeni meclis-i şer‘de habbâz tâifesinden işbu râfi‘ü’s-sifr Sefer v. Şişko nâm Ermeni muvâcehesinde ikrâr ve takrîr-i kelâm edip bundan akdem merkūm Sefer yedinden dokuz bin beş yüz fıddî nakd-i râyic fi’l-vakt akçe istikrâz ve kabz edip mukābelesinde merkūm Sefer yedine kehribâdan masnû‘ bir sagīr sandık rehin vaz‘ ve teslîm, ol dahi irtihân ve tesellüm ve kabz etmişdi el-hâletü hâzihî kehribâ sandığımı merkūm Sefer yedinden ahz ü kabz edip lâkin meblağ-ı mezbûru hâlâ edâ ve teslîme iktidârım olmamağla târih-i kitâbdan on beş gün tamâmına değin edâ ve teslîme ta‘ahhüd ve iltizâm eylemişimdir deyû tav‘an i‘tirâf edicek merkūm Sefer dahi zikr olunan dokuz bin beş yüz akçeyi ber minvâl-i muharrer te’cîl ve mukırr-ı merkūmu kelimât-ı meşrûsunda vicâhen ve şifâhen tasdîk ve tahkīk etmeğin mâ hüve’l-vâki‘ bi’t-taleb kayd şüd. Fî gurreti Muharremi’l-harâm li sene selâse ve seb‘în ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Muharrir-i makāl Mehmed Efendi b. Hasan Efendi, Ahmed Beşe b. Resul, Mehmed Çelebi b. Ahmed, Mehmed Beşe b. Musli, Hüseyin el-Muhzır, Hasan el-Muhzır ve gayruhüm mine’l-hâzırîn.

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 364 - Hüküm no: 381 - Orijinal metin no: [83a-4])﻿

﻿

﻿

382. Hüküm

III. Murad’ın kızı Fahrî Sultan’ın para vakfına mütevelli olan kâtib Mehmed’in eski mütevellisiyle hesaplaşıp anlaştıkları

Umdetü’l-muhadderât zübdetü’l-muvakkarât tâcü’l-mestûrât hazreti Fahrî Sultan bt. el-merhûmü’l-mağfûr ilâ rahmeti Rabbihi’l-gafûr Sultan Murad Hân -tâbe serâhu-hazretlerinin vakf [ve] haps eylediği nukūd-ı câ’i’z-zikre cânib-i şer‘de Sultân-ı müşârün-ileyhânın re’y-i şerîfleri ile mütevellî nasb ve ta‘yîn olunan fahrü’l-a‘yân kâtib Mehmed Efendi b. Veli nâm kimesne meclis-i şer‘-i hatîr-i lâzımü’t-ta‘zîmde sâbıkan meşrûtiyyet üzre vakf-ı mezbûre mütevellî olan fahrü’l-emâcid ve’l-e‘âlî -dâme mahfûfen bi’l-me‘âlî- Süleyman Bey b. el-merhûm Davud Paşa mahzarında ikrâr-ı tâmm ve takrîr-i kelâm edip bundan esbak Sultân-ı müşârün-ileyhâ vakf ve haps edip tevliyyetini mûmâ-ileyh Süleyman Bey’e şart ve ta‘yîn buyurdukları bin kıt‘a tâmmü’l-vezn [ve] sahîhü’l-ayâr riyâlî kebîr guruşu i‘mâl ve irbâhda mûmâ-ileyh Süleyman Bey’in aczi olmağla kendi rızâ ve hüsn-i ihtiyârıyla tevliyyeti mezbûreden kasr-ı yed etmekle tevliyyeti mezbûre vazîfe-i mu‘ayyenesiyle taraf-ı şer‘den bana tevcîh olunmağın ben dahi tevliyyet hasebiyle huzûr-ı hâkimü’ş-şer‘de mûmâ-ileyh Süleyman Bey’in muhâsebesin görüp bâlâda zikr olunan bin kıt‘a tâmmü’l-vezn [ve] sahîhü’l-ayâr riyâlî kebîr guruş asl-ı mâl-ı mezbûru bana meclis-i şer‘de def‘ ü teslîm, ben dahi bi’t-tevliyye kabûl ve kabz edip ba‘de’l-yevm mûmâ-ileyh Süleyman Bey zimmetinde mâl-ı vakf-ı mezbûrun asıl ve fer‘inden bir akçe ve bir habbe bâkī kalmayıp husûs-ı mezbûrdan zimmetini ibrâ-i âmm-ı kātı‘ü’n-nizâ‘la ibrâ ve iskāt-ı tâmm-ı râfi‘ü’l-hisâm birle ibrâ ve iskāt eyledim dedikde mütevellî-i mezbûr Mehmed Efendi’nin minvâl-i muharrer üzre cereyân eden cemî‘ ikrârın mûmâ-ileyh Süleyman Bey bi’l-muvâcehe tasdîk ve bi’l-müşâfehe tahkīk etmeğin mâ hüve’l-vâki‘ bi’t-taleb kayd şüd. Fi’l-yevmi’t-tâsi‘ ve’l-ışrîn min Zilhicceti’ş-şerîfe sene 1072.

Şuhûdü’l-hâl: Mustafa Efendi b. Hasan Çavuş, Mehmed Bey b. Receb, Ali Efendi b. Mehmed, Mehmed Bey b. Ahmed, Mahmud Çelebi b. Ali, Halil Beşe b. Mehmed, İbrahim Çelebi b. Yakub, Receb Bey b. Maden, Ahmed b. Mustafa ve gayruhüm mine’l-hâzırîn.

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 365 - Hüküm no: 382 - Orijinal metin no: [83b-1])﻿

﻿

﻿

383. Hüküm

Ahmed b. Sinan’ın mülk hisselerini amcası Ömer Bey b. Ali’ye satması

Vilâyet-i Rumeli’nde Avlonya sancağına tâbi‘ İskarpar kazâsına tâbi‘ İspiror nâm karyede sâkin Ahmed b. Sinan nâm şâbb-ı emred mahfil-i kazâda ammisi olan râfi‘ü’l-kitâb Ömer Bey b. Ali nâm kimesne mahzarında ikrâr ve takrîr-i kelâm edip ammi-i mezbûr ile müşâ‘-ı müşterek olup mülk-i mevrûsemiz olan emlâkden karye-i mezbûrede vâki‘ etrâf-ı erba‘ası ammim mezbûr tasarrufunda olan arsa ve tarîk-i âm ile mahdûd bir bâb fevkānî ve bir bâb tahtânî odaları ve anbar ve bir ahırı müştemil mülk-i mevrûs menzilde olan üç hissede bir hisseyi ve yine karye-i mezbûre sınırı dâhilinde vâki‘ hudûdu beynimizde ma‘lûm üç kıt‘a bağda olan üç hisse[den] bir hisse-i şer‘iyye-i şâyi‘ayı, cümle-i tevâbi‘ ve levâhıkı ile ammim mezbûre Ömer Bey’e bi safkatin vâhidetin bin nakd-i râyic fi’l-vâki‘ akçeye tarafeynden îcâb ve kabûlü hâvî bey‘-i bâtt-ı kat‘î ile bey‘ eylediğimde ol dahi minvâl-i muharrer üzre iştirâ ve kabûl eyledikden sonra yine karye-i mezbûre sınırı dâhilinde vâki‘ lede’l-ahâlî ve’l-cîrân ma‘lûmü’l-kıta‘ ve’l-mikdâr tarlalarda olan üç hissede bir hisse-i şâyi‘amı ve etrâfında mevcûd olan zeytin ve asma eşcârlarının dahi üç sehimde bir sehim hisse-i şâyi‘amı dahi ammim mezbûr Ömer Bey’e iki bin akçe bedel mukābelesinde sâhib-i arz ma‘rifetiyle ferâğ ve tefvîz edip ol dahi minvâl-i muharrer üzre tefevvüz ve kabûl eyleyip semen-i mezbûr bin akçe ile bedel-i mersûm iki bin akçe ki cem‘an üç bin akçeyi ammim mezbûr Ömer Bey yedinden tamamen alıp kabz eylediğimden sonra sâlifü’z-zikr menzili mahdûd-ı mezkûr ile bağ-ı mezkûrun ve ol tarlaların üç sehimden bir sehmi mahallinde ahz ü kabz [ve] zabt u tasarrufa tarafımdan ammim mezbûr ve Ömer Bey’e taslît eyledim min ba‘d benim alâka ve medhalim yokdur. Min ba‘d mezbûrun mülküne dâhil olup emsâli tasarrufu gibi keyfe mâ yeşâ’ mutasarrıf olsun dedikde gıbbe’t-tasdîki’ş-şer‘î mâ vaka‘a bi’t-taleb ketb olundu. Fî gurreti şehri Muharremi’l-harâm li sene selâse ve seb‘în ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Hasan b. Derviş, Dost b. Hüseyin, Mehmed b. İsmail, Hasan b. Ali, Mehmed b. Mustafa, Osman Beşe b. Ali.

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 366 - Hüküm no: 383 - Orijinal metin no: [83b-2])﻿

﻿

﻿

384. Hüküm

Kiremitçi Ahmed Çelebi Vakfı’nın mütevellisinin hak sahipleri Abdi Çelebi b. Derviş ile Kerime Hatun’a borcunu ödemesi gerektiği

Havâss-ı Aliyye kazâsına tâbi‘ kasaba-i Hasköy’de vâki‘ merhûm Kiremitçi Ahmed Çelebi evkāfı’na bi’l-fi‘l mütevellî olan Mehmed Çavuş b. Ebûbekir meclis-i şer‘-i hatîr-i lâzımü’t-tevkīrde merhûm-ı mezbûrun evlâdının evlâdı Abdi Çelebi b. Derviş nâm asîl ve hemşîresi Kerime Hâtun tarafından tasdîke vekîl olup zâtını ma‘rifet-i şer‘iyye ile ârifân olan Mehmed Efendi b. Mustafa ve Ramazan Bey b. Abdullah şehâdetleriyle şer‘an vekâleti sâbite olan dâmâdı Mehmed Çelebi b. Hasan nâm vekîl mahzarlarında ikrâr ve takrîr-i kelâm edip merhûm-ı mezbûr vakfının mesârif-i mu‘ayyenesinden fazlasını li’z-zekeri mislü hazzi’l-ünseyeyn evlâdına ve evlâd-ı evlâdına şart ve ta‘yîn ve vakfiye-i ma‘mûlün-bihâsında tahrîr ve tensîs etmeğin ba‘de’l-harc ve’l-mesârıf gallât-ı vakf-ı mezbûrdan on yedi bin yüz otuz iki akçe mezbûr Abdi Çelebi hissesinden on üç bin beş yüz altmış altı akçe müvekkile-i mezbûre Kerime Hâtun hissesinden zimmetinde bâkī kalıp cem‘an otuz bin altı yüz doksan sekiz akçe merkūm Abdi Çelebi ve müvekkile-i mezbûre Kerime Hâtun zimmetinde lâzımü’l-edâ deynimdir deyû bi tav‘ihî ikrâr etmeğin alâ mûcebi ikrârihî zikr olunan otuz bin altı yüz doksan sekiz akçeyi merkūmân Abdi Çelebi [84a] ve Kerime Hâtun’a edâ ve teslîm ile mütevellî-i mezbûr Mehmed Çavuş ilzâm olunup mâ hüve’l-vâki‘ kayd şüd. Fî gurreti Muharremi’l-harâm sene 1073.

Şuhûdü’l-hâl: Mehmed Efendi el-İmâm, Mustafa Efendi b. Sinan, Abdülbâkī Çelebi el-Müezzin, Mehmed Ağa b. Kalender, Şaban Bey [b.] Bahri, Ali Çelebi b. Mehmed ve gayruhüm mine’l-hâzırîn.

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 367 - Hüküm no: 384 - Orijinal metin no: [83b-3])﻿

﻿

﻿

385. Hüküm

Ayşe bt. Abdullah’ın muhâlaa yoluyla boşandığı

Medîne-i Hazreti Ebâ Eyyûb el-Ensârî -dâme fî rıdvâni’l-Bârî- mahallâtından Çavuş Kasım mahallesinde sâkine olan Ayşe bt. Abdullah nâm hâtun meclis-i şerî‘at-ı şerîfe-i garrâ ve mahfil-i tarîkat-i refî‘a-i zehrâda -sânehallâhu te‘âlâ ani’l-be’sâi ve’d-darrâi-hâzıre olup hâmil-i hâze’l-kitâb Mustafa b. Ali nâm zevci ile muhâla‘a yaptı. Zevc-i mezbûr da nikâhında ta‘ahhüd ettiği râyicü’l-vakt iki bin akçe-i Osmânî mehr-i müecceli, beynlerinde mu‘ayyen ve mukadder iddet nafakası ve me’ûnet-i süknâsı zevcesi üzerine olmak üzre zevce-i merkūme ile muhâla‘a yaptı. Zevce-i mezbûre bu sûretle yeni bir nikâh yapılmadan ve mehir ödenmeden helâl olmayacak şekilde zevc-i merkūmundan ayrılmış oldu. Sonra her biri cemî‘-i de‘âvî, mütâlebât, eymân ve muhâsamâtdan umûmen, zevciyyetle alâkalı da‘vâdan husûsen yek diğerinin zimmetini ibrâ-i âm ile husûmet ve nizâ‘ı bertaraf edecek şekilde ibrâ etti. Cerâ zâlike ve hurrire fi’l-yevmi’s-sâlis min şehri Muharremi’l-harâm sene selâse ve seb‘în ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: İmâm Hüseyin Efendi b. Mehmed, Müezzin Ramazan Halîfe b. Mehmed, Seyyid Ali Çelebi b. Seyyid İbrahim, Ali Halîfe b. Osman, Mehmed Çelebi b. Ali, Hüseyin Çelebi b. Ali ve gayruhüm mine’l-hâzırîn

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 367 - Hüküm no: 385 - Orijinal metin no: [84a-1, Arapça])﻿

﻿

﻿

386. Hüküm

Teodora bt. Şiro’nun bazı emlâkini Yorgo v. Andon’a satması

Fi’l-asl Vilâyet-i Rumeli’nde Kûhistan nâhiyesine tâbi‘ Ayatriada nâm karyede sâkine Teodora bt. Şiro nâm nasrâniye tarafından bey‘-i câ’i’z-zikri edâya ve kabz-ı semene vekîl olup mezbûreyi ma‘rifet-i şer‘iyye ile ârifân olan Dimo v. Franko ve Yorgi v. Dimo şehâdetleriyle şer‘an vekâleti sâbite olan Keretsi v. Yorgi nâm zimmî vekîl mahfil-i kazâda karye-i mezbûrede sâkin işbu râfi‘ü’s-sifr Yorgo v. Andon nâm zimmî muvâcehesinde ikrâr ve takrîr-i kelâm edip akd-i âti’z-zikrin sudûruna değin müvekkilem mezbûrenin silk-i mülk-i sahîhinde münselik olan emlâkimden karye-i mezbûrede vâki‘ bir tarafdan Nikola mülkü ve bir tarafdan Dimo mülkü ve bir tarafdan bostan ve taraf-ı erba‘ası tarîk-i âm ile mahdûd dört bâb fevkānî oda ve altında mahzeni de mevcûd iki fıçı ve bir kıt‘a bostan yerini ve iki anbarı ve ( ) dib dut ağacı ve bir dib ceviz ağacı ve bir mikdâr havluyu müştemil mülk menzili, cemî‘ tevâbi‘ ve levâhıkı ile ve yine karye-i mezbûre sınırı dâhilinde vâki‘ bir tarafdan Nikola bağı ve bir tarafdan Dimo bağı ve bir tarafdan diğer Dimo bağı ve taraf-ı âharı tarîk-i âm ile mahdûd üç çapalık bir kıt‘a mülk bağını bi safkatin vâhidetin vekâletim hasebiyle sekiz bin üç yüz fıddî nakd-i râyic fi’l-vakt akçeye merkūm Yorgi’ye tarafeynden îcâb ve kabûlü hâvî bey‘-i bâtt-ı sahîh-i kat‘î ile bi’l-vekâle bey‘ edip ol dahi minvâl-i muharrer muharrer üzre iştirâ ve kabûl eyleyip semeni olan meblağ-ı mezbûr sekiz bin üç yüz akçeyi müvekkile-i mezbûre için bi’l-vekâle merkūm Yorgi yedinden bi’t-tamâm alıp kabz edip menzili mahdûd-ı mezkûr ve bağ-ı merkūm mahallinde zabt ve tasarrufa tarafımdan bi’l-vekâle merkūm Yorgi’yi taslît eyledim dedikde gıbbe’t-tasdîki’l-mu‘teber kayd şüd. Fî 4 min Muharremi’l-harâm sene 1073.

Şuhûdü’l-hâl: Hüseyin b. Ali, Hüseyin b. ( ) el-Muhzır Hasan, Mehmed b. Ahmed, Mehmed b. Musli ve Mavridi v. Nikola, Yorgi v. Nikola ve Yorgi ve Dimo, Tanaş v. Dimo, Dimo v. İstaki ve Nikola v. Yani, Nikola v. Yoram, Harito v. İstamo, Dimo v. Nikola ve İstati v. Şiro, Yani v. Mavridi [ve] Dimo v. Kokter? ve Şiro v. Dimo ve Franko v. Yani ve Hristo v. Nikola ve gayruhüm.

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 368 - Hüküm no: 386 - Orijinal metin no: [84a-2])﻿

﻿

﻿

387. Hüküm

Dimo v. Tanaş’ın bağını Komino v. Nikola’ya satması

Fi’l-asl Vilâyet-i Rumeli’nde Yenişehir kazâsına tâbi‘ Kûhistan nâhiyesinde vâki‘ Ayatriada nâm karyede sâkin Dimo v. Tanaş nâm zimmî mahfil-i kazâda işbu râfi‘ü’s-sifri’ş-şer‘î Komino v. Nikola nâm zimmî muvâcehesinde bi’t-tav‘i’s-sâf ikrâr ve takrîr-i kelâm edip akd-i âti’z-zikrin sudûruna değin zabt ve taht-ı tasarrufumda olan emlâkimden olup karye-i mezbûre hudûdu dâhilinde vâki‘ bir tarafdan Dimo v. Keretsi bağı ve bir tarafdan kendi mülk bağım ve bir tarafdan Yorgi nâm zimmî bağı ve taraf-ı âharı tarîk-i âm ile mahdûd dört çapalık bir kıt‘a mülk bağı cümle-i tevâbi‘ ve levâhıkı ile merkūm Komino’ya bin sekiz yüz râyic fi’l-vakt akçeye tarafeynden îcâb ve kabûlü hâvî bey‘-i bâtt-ı kat‘î ile bey‘ edip ol dahi minvâl-i muharrer üzre iştirâ ve kabûl eyleyip semeni olan meblağ-ı mezbûru mezbûr Komino yedinden tamamen alıp kabz eylediğimden sonra sâlifü’z-zikr bir kıt‘a bağı mahallinde zabt u tasarrufa tarafımdan merkūm Komino’yu taslît eyledim benim alâka ve medhalim yokdur, merkūm Komino’nun mülk-i müşterâsı olmuşdur, keyfe mâ yeşâ’ mutasarrıf olsun dedikde gıbbe’t-tasdîki’ş-şer‘î mâ hüve’l-vâki‘ kayd şüd. Fi’l-yevmi’r-râbi‘ min Muharremi’l-harâm li sene selâse ve seb‘în ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Hüseyin Çelebi b. Ali, Hüseyin b. Hasan Muhzır, Mehmed b. Mahmud el-Muhzır ve Nikola v. Yorgo, Yani v. Mavridi, Dimo v. Keretsi, Yorgi v. Kini, Dimo v. Nikola gayruhüm mine’l-hâzırîn.

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 369 - Hüküm no: 387 - Orijinal metin no: [84a-3])﻿

﻿

﻿

388. Hüküm

Kiremitçi Ahmed Çelebi Vakfı lehdarlarının eski câbi olan Süleyman’ın aldığı borcu hibe etmeleri

Havâss-ı Aliyye kazâsı a‘mâlinden kasaba-i Hasköy’de câmi‘-i şerîfi olan Kiremitçi Ahmed Çelebi merhûmun evlâdı evlâdından Abdi Çelebi b. Derviş asâleten ve hemşîresi Kerime Hâtun kıbelinden ikrâr-ı âti’z-zikre vekîl olup mezbûrenin dayısı ma‘rifet-i şer‘iyye ile ârifân olan İmâm Mehmed Efendi b. Mustafa ve Mehmed Bey b. Ebûbekir şehâdetleri ile şer‘an vekâleti sâbite olan dâmâdı Mehmed Çelebi b. Hasan vekâleten ve Aynî Hâtun bt. ( ) tarafından kezâlik ikrâr-ı câ’i’z-zikre vekîl-i şer‘-i müsecceli olan sadrî kebîr oğlu es-Seyyid Mehmed Çelebi b. es-Seyyid Mustafa vekâleten meclis-i şer‘de sâbıkan evkāf-ı mezbûre câbîsi olan bâ‘isü’l-kitâb Ramazan Bey b. Abdülmennân mahzarında her biri ikrâr ve takrîr-i kelâm edip merhûm-ı mezbûr evkāfı gallâtının mesârif-i mu‘ayyeneden fazlası li’z-zekeri mislü hazzi’l-ünseyeyn evlâdına ve evlâd-ı evlâdına şart ve ta‘yîn etmeğin evkāf-ı mezbûre musakkafâtından olup bundan esbak bilâ-veled fevt olan Sâlih Efendizâde merhûmun uhdesinde olan kiremithâne hissesi mahlûl olmağla taraf-ı vakıfdan iki yüz elli bin akçe icâre-i mu‘accele ve ücret-i müeccele ile Süleyman Paşa’ya îcâr ve icâre-i mu‘accele-i mezkûrenin harc ve sarfdan bâkī kalanı şart-ı vâkıf üzre meclis-i şer‘de beyne’l-evlâd tevzî‘ ve taksîm olunmak üzre hesâb ve kitâb olundukda, merkūm Ramazan Bey hîn-i îcârda evkāf-ı mezbûre câbîsi olmağla hizmeti mukābelesinde meblağ-ı mezbûrdan izn-i mütevellî ile sekiz bin fıddî nakd-i râyic-i fi’l-vakt akçe ahz ü kabz etmeğin meblağ-ı mezbûrdan bana ve müvekkiletân-ı mezbûretâna isâbet ve intikāl eden hisse-i mu‘ayyenelerini sâbıkan câbî-i vakf-ı mezbûr olan merkūm Ramazan Bey’e cümle rızâ ve hüsn-i ihtiyârımız ile hibe ve temlîk eyledik mezbûr Ramazan Bey dahi meclis-i hibede ittihâb ve temellük ve kabûl eyledi ba‘de’l-yevm zikr olunan sekiz bin akçeden cümlemize isâbet eden hisselerimiz da‘vâsından mezbûr Ramazan Bey zimmetini ibrâ eyledim deyû mezbûr Abdi Çelebi asâleten ve müvekkilelerimiz dahi ibrâ eyledik dediler deyû vekîlân-ı mezbûrâna müvekkile ikrâr ve i‘tirâf eylediklerinde gıbbe’t-tasdîki’l-mu‘teber mâ hüve’l-vâki‘ kayd şüd. Fî gurreti Muharremi’l-harâm li sene selâse ve seb‘în ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Fahrü’l-müderrisîn-i kirâm Receb Efendi, Abdülbâkī Çelebi el-Müezzin, Mustafa Efendi b. Sinan, Kalender Mehmed Çelebi el-Cündî, Mustafa b. İbrahim, Ali Çelebi b. Abdullah, Abdi Beşe b. Şaban, Şaban Bey el-Cündî, Ali Çelebi el-Hallâk ve gayruhüm mine’l-hâzırîn.

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 369 - Hüküm no: 388 - Orijinal metin no: [84b-1])﻿

﻿

﻿

389. Hüküm

Kiremitçi Ahmed Çelebi Vakfı lehdarlarının gelirinden bir miktar borçlanan mescidin imamı Mehmed Efendi’nin borcunu bağışlamaları

Havâss-ı Aliyye kazâsı a‘mâlinden Hasköy’de câmi‘-i şerîfi olan Kiremitçi Ahmed Çelebi merhûmun evlâdı evlâdından Abdi Çelebi b. Derviş asâleten ve hemşîresi Kerime Hâtun kıbelinden ikrâr-ı âti’z-zikre vekîl olup mezbûrenin zâtını ma‘rifet-i şer‘iyye ile ârifân olan Ramazan Bey b. Abdullah ve Mehmed Bey b. Ebûbekir şehâdetleriyle şer‘an vekâleti sâbite olan dâmâdı Mehmed Çelebi b. Hasan vekâleten ve Aynî Hâtun bt. ( ) tarafından kezâlik ikrâr-ı câ’i’z-zikre vekîl-i şer‘-i müsecceli olan sadrî kebîr oğlu es-Seyyid Mehmed Çelebi b. es-Seyyid Mustafa vekâleten meclis-i şer‘-i şerîfde sâbıkan evkāf-ı mezbûre kâtibi olup hâlâ câmi‘-i mezbûrda imâm olan bâ‘isü’l-kitâb Mehmed Efendi b. Mustafa mahzarında her biri bi’l-asâle ve bi’l-vekâle ikrâr ve takrîr-i kelâm edip merhûm-ı mezbûr evkāfı gallâtının mesârif-i mu‘ayyeneden fazlasını li’z-zekeri mislü hazzi’l-ünseyeyn evlâdına ve evlâd-ı evlâdına şart ve ta‘yîn etmeğin evkāf-ı mezbûre musakkafâtından olup bundan esbak bilâ-veled fevt olan Sâlih Efendizâde uhdesinde olan kiremithâne hissesi mahlûl olmağla taraf-ı vakıfdan iki yüz elli bin akçe icâre-i mu‘accele ve ücret-i müeccele-i ma‘lûme ile Süleyman Paşa’ya îcâr ve icâre-i mu‘accele-i mezkûrenin harc ve sarfından bâkī kalanını şart-ı vâkıf üzre meclis-i şer‘de beyne’l-evlâd tevzî‘ ve taksîm ve hesâb ve kitâb olundukda, mezbûr Mehmed Efendi hîn-i îcârda evkāf-ı mezbûre kâtibi olmağla hizmeti mukābelesinde meblağ-ı mezbûrdan izn-i mütevellî ile on üç bin fıddî nakd-i râyic fi’l-vakt akçe alıp kabz eyledim deyû cevâb vermeğin zikr olunan on üç bin akçeden bana ve müvekkiletân-ı mezbûretâna isâbet ve intikāl eden hisse-i mu‘ayyenelerini sâbıkan evkāf-ı mezbûre kâtibi olan merkūm Mehmed Efendi’ye cümleten rızâ ve hüsn-i ihtiyârımız ile hibe ve temlîk eyledik mezbûr Mehmed Efendi dahi meclis-i hibede dahi ittihâb ve temellük ve kabûl eyledi ba‘de’l-yevm zikr olunan on üç [bin] akçeden cümlemize isâbet eden hisselerimiz da‘vâsından mezbûr Mehmed Efendi zimmetini ibrâ eyledim deyû mezbûr Abdi Çelebi asâleten ve müvekkilelerimiz dahi ibrâ eylediler deyû vekîlân-ı mezbûrâna vekâleten ikrâr ve i‘tirâf eylediklerinde gıbbe’t-tasdîki’ş-şer‘iyyi’l-vicâhiyyi’l-mu‘teber mâ hüve’l-vâki‘ kayd şüd. Fî gurreti Muharremi’l-harâm sene 1073.

Şuhûdü’l-hâl: Fahrü’l-müderrisîn-i kirâm Receb Efendi, Abdülbâkī Çelebi el-Müezzin, Mustafa Efendi b. Sinan, Kalenderî Mehmed Ağa el-Cündî, Mehmed Ağa b. Ahmed Ağa, Mustafa b. İbrahim, Ali Çelebi b. Abdullah, Abdi Bey b. Şaban, Şaban Bey el-Cündî, Ali Çelebi el-Hallâk ve gayruhüm.

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 370 - Hüküm no: 389 - Orijinal metin no: [84b-2])﻿

﻿

﻿

390. Hüküm

Şeyhülislâm Feyzullah Efendi’nin bostanını bey‘ bi’l-istiğlâl yoluyla Kiremitçi Süleyman Çelebi Vakfı’na satması

Dârü’l-hilâfeti’l-aliyye Kostantıniyye el-mahmiyye’de sâbıkan seccâde-nişîn-i şerî‘at-ı garrâ olan a‘lâmü’l-ulemâ’i’l-izâm efdalü’l-fuzalâ’i’l-fihâm kâşifu estâri’l-halâiki bi fikrihi’l-asâib fâtihu esrâri’d-dekāyık bi re’yi’s-sâkıb râfi‘u a‘lâmü’l-ilm ilâ gāyeti’l-kusvâ mazharu kelâmillâhi’l-ulyâ mâlikü inâni’l-mecd ve’l-edeb ...? mîrâsi’l-fazl ve’l-haseb halefü’d-devleti mine’l-evvel ile’l-âhir vârisü’l-izzeti ve’l-ikbâl kâbiren an kâbir el-muhtas bi sunûfi avâtıfi’l-meliki’l-A‘lâ hazreti Feyzullah Efendi neclü’l-mevlâ el-merhûm -ed-dâricu ilâ medârici rahmeti Rabbi’l-ganî- şeyhülislâm Ebû Said Efendi taraf-ı bâhirü’ş-şereflerinden ikrâr-ı âti’z-zikre vekîl olup Ebûbekir Efendi b. Abdülaziz el-Kadı ve Fethullah Efendi b. Mehmed el-Kadı şehâdetleriyle şer‘an vekâleti sâbite olan mefharü’l-kuzâti’l-İslâm Ali Efendi b. Mustafa nâm vekîl meclis-i şer‘-i hatîr-i lâzımü’t-tevkīrde medîne-i Hazreti Ebâ Eyyûb el-Ensârî’de vâki‘ merhûm Kiremitçi Süleyman Çelebi evkāfı’na bi’l-fi‘l mütevellî olan Mehmed Çelebi b. Ahmed nâm bevvâb-ı sultânî mahzarında vekâleten ikrâr-ı tâm ve takrîr-i kelâm edip müvekkilim mûmâ-ileyh Feyzullah Efendi hazretlerinin silk-i mülk-i sahîhlerinde münselik ve semt-i zabt-ı tasarruflarında münharıt olan emlâklerinden Anadoluhisarı kurbunda Gölcük demekle ma‘rûf mevzi‘de vâki‘ olup müvekkilim mûmâ-ileyh intimâ ile tahdîd ve tavsîfden müstağnî olan bir kıt‘a mülk bostanını bi cümleti’t-tevâbi‘ ve’l-levâhık ve kâffeti’l-menâfi‘ ve’l-merâfık mâl-ı vakf-ı mezbûrdan bin kıt‘a riyâlî guruş-ı kebîre alâ tarîki’l-istiğlâl müvekkilim mârrü’z-zikr Feyzullah Efendi hazretleri mütevellî-i mezbûra bey‘ ü teslîm, ol dahi mâl-ı vakf-ı mezbûr ile tarîk-i merkūm üzre iştirâ ve tesellüm ve kabz ve kabûl edip semeni olan mârrü’z-zikr bin kıt‘a riyâlî guruşun altı yüz kıt‘a riyâlî guruşunu mâl-ı vakf-ı mezbûrdan olmak üzre müvekkilim müşârün-ileyh mütevellî-i mezbûr yedinden mukaddemâ alıp kabz edip hâlâ dört yüz guruşunu dahi her bir guruş sekiz dirhem olmak üzre mütevellî-i mezbûr yedinden tamamen bin kıt‘a riyâlî guruşa alıp kabz eylediklerinden sonra yine bostan-ı mezkûru mütevellî-i mezbûr ba‘de’t-tekābuz müvekkilim müşârün-ileyh Feyzullah Efendi hazretlerine târih-i kitâb şehri gurresinden her senesi yüz elli kıt‘a riyâlî guruşdan üç senede cem‘an dört yüz elli kıt‘a riyâlî guruş icâre ile îcâr ve teslîm, anlar dahi ber minvâl-i muharrer istîcâr ve tesellüm ve kabz ve kabûl eyledim dediler deyicek vekîl-i mezbûr kelimât-ı meşrûhasında mütevellî-i mezbûru vicâhen tasdîk ve şifâhen tahkīk etmeğin mâ hüve’l-vâki‘ bi’t-taleb kayd şüd. Fi’l-yevmi’s-sâlis min Muharremi’l-harâm li sene selâse ve seb‘în ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: İftihârü’l-ulemâ’i’l-izâm Abdüllatîf Efendi b. eş-Şeyh Nasrullah Efendi el-merhûm, Mustafa Çelebi el-Câbî, Mustafa Efendi İmâm-ı mahalle-i mezbûre, Sâlih Efendi b. Mehmed, Mehmed Beşe b. Musli ve gayruhüm.

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 371 - Hüküm no: 390 - Orijinal metin no: [85a-1])﻿

﻿

﻿

391. Hüküm

Aynî Hatun bt. Ali’nin Kiremitçi Ahmed Çelebi Vakfı lehdarlarından Aynî Hatun’un mütevellide alacağı kalmadığı

Havâss-ı Aliyye kazâsına tâbi‘ Hasköy’de vâki‘ Kiremitçi Ahmed Çelebi merhûmun evlâd-ı evlâdından Aynî Hâtun bt. Ali tarafından her husûsuna vekâlet-i mutlaka ile vekîl-i şer‘-i müsecceli olan sadrî kebîr oğlu hâmilü’l-kitâb es-Seyyid Mehmed Çelebi b. es-Seyyid Mustafa nâm vekîli meclis-i şer‘de yine merhûm-ı mezbûrun evkāfına bi’l-fi‘l mütevellî olan Mehmed Çavuş b. Ebûbekir nâm kimesne mahzarında bi’l-vekâle üzerine takrîr-i da‘vâ edip merhûm-ı mezbûr vakfının gallâtının mesârif-i mu‘ayyeneden fazlası li’z-zekeri mislü hazzi’l-ünseyeyn evlâdına ve evlâd-ı evlâdına şart ve ta‘yîn ve vakfiye-i ma‘mûlün-bihâsında tansîs ve tahrîr etmeğin hâlâ ba‘de külli hesâb hisse-i evlâdına ber mûceb-i şart-ı vâkıf vâlidem müvekkile-i mezbûrenin üç bin beş yüz altmış altı akçesi [zimmetinde kalmışdır dedikde] mütevellî-i mezbûr cevâbında fi’l-vâki‘ hâl minvâl-i muharrer üzre olmuşdur. Zikr olunan üç bin beş yüz altmış altı akçesi müvekkile-i mezbûre Aynî Hâtun’un[dur] benim zimmetimde kalmışdır meblağ-ı mezbûr müvekkile-i mezbûre Aynî Hâtun’a zimmetimde lâzımü’l-edâ ve vâcibü’l-kazâ deynimdir deyû bi tav‘ihî ikrâr etmeğin alâ mûcebi ikrârihî zikr olunan üç bin beş yüz altmış altı akçeyi müvekkile-i mezbûre Aynî Hâtun’a edâ ve teslîm ile mütevellî-i mezbûr ilzâm olunup mâ hüve’l-vâki‘ bi’t-taleb kayd şüd. Fi’l-yevmi’r-râbi‘ min Muharremi’l-harâm sene 1073.

Şuhûdü’l-hâl: Mehmed Efendi el-İmâm, fahrü’l-müderrisîni’l-kirâm Receb Efendi, Mustafa Ağa b. Sinan, Abdülbâkī Çelebi el-Müezzin, Ali Çelebi el-Hallâk, Mehmed Beşe b. Musli, Hüseyin Muhzır, Mehmed b. Mahmud, diğer Hüseyin ve gayruhüm mine’l-hâzırîn. [85a-3]

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 372 - Hüküm no: 391 - Orijinal metin no: [85a-2])﻿

﻿

﻿

392. Hüküm

Rahime bt. Veli’nin kocasının mirası hususunda diğer mirasçı Mehmed Çelebi b. Turabi ile sulh olması

Medîne-i Hazreti Ebâ Eyyûb el-Ensârî -dâme fî rıdvâni’l-Bârî-’de Nişancı Paşa mahallesinde sâkin iken bundan akdem vefât eden Taslak demekle ma‘rûf İbrahim b. Veli nâm müteveffânın verâseti, zevcesi Rahime bt. Veli nâm hâtun ile usûbet-i nesebiyye cihetinden li ebeveyn ammisi oğlu Mehmed Çelebi b. Turâbî nâm kimesneye münhasıra olduğu şer‘an zâhir ve müte‘ayyin oldukdan sonra mezbûre Rahime tarafından her husûsa vekâlet-i mutlaka ile vekîl-i şer‘-i müsecceli olan Abdurrahman Çelebi b. Ahmed nâm vekîl meclis-i şer‘-i hatîr-i lâzımü’t-tevkīrde işbu râfi‘ü’l-kitâb mezbûr Mehmed Çelebi mahzarında bi’l-vekâle ikrâr ve takrîr-i kelâm edip müvekkilem mezbûre Rahime’nin mûrisi zevci müteveffâ-yı mezbûrun muhallefâtının rub‘u bi’l-irsi’ş-şer‘î zevce-i metrûkesi müvekkilem mezbûreye ve selâse-i erbâ‘ı min ciheti’l-usûbeti’n-nesebiyye ibn-i ammi mezbûr Mehmed Çelebi’ye isâbet ve intikāl edip lâkin mezbûr Mehmed Çelebi müteveffâ-yı mezbûrun mecmû‘-ı muhallefâtına vaz‘-ı yed edip müvekkilem mezbûre Rahime’ye isâbet edip rub‘ hissesini tamamen teslîme te‘allül ve ekser muhallefâtı ketm ile cevâb vermekle beynlerinde münâza‘ât-ı kesîre cereyân etmişdi el-hâletü hâzihî beynimize muslihûn tavassut edip müvekkilem mezbûre Rahime Hâtun’a zevci müteveffâ-yı mezbûrun mecmû‘-ı muhallefâtından irsen isâbet eden rub‘ hissesi da‘vâsından mecmû‘-ı muhallefâtına vaz‘-ı yed olan mezbûr Mehmed Çelebi ile beni mevâni‘den ârî sıhhat-i şerâit-i sulhü hâvî tehârüc-i şer‘î vechi üzre yirmi üç fıddî nakd-i râyic fi’l-vakt akçe üzerine inşâ-i akd-i sulh eylediklerinde ben dahi sulh-i mezbûru kabûl ve bedel-i sulh olan mezbûrü’n-na‘t yirmi üç bin akçeyi tamamen müvekkilem mezbûre Rahime için mezbûr Mehmed Çelebi yedinden alıp kabz edip müteveffâ-yı mezbûrun nukūd ve akār ve hubûbât ve menkūlât ve sâir kalîl ve kesîr ve celîl ü hakīr irâde-i seniyye-i mülûkâne mal ıtlâk olunur mecmû‘-ı muhallefâtından müvekkilem mezbûreye isâbet eden rub‘ hissesi da‘vâsından ve müteveffâ-yı mezbûrun Nişancı Paşa vakfı arsası üzer[in]e eylediği binânın istîfâ da‘vâsından gayrı mecmû‘-ı de‘âvî ve mütâlebât ve eymân ve muhâsamâtdan mezbûr Mehmed Çelebi’nin zimmetini bi’l-vekâle ibrâ eyledim deyicek gıbbe’t-tasdîki’l-mu‘teber mâ hüve’l-vâki‘ kayd şüd. Fi’l-yevmi’s-sâdis min Muharremi’l-harâm li sene selâse ve seb‘în ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Mehmed Çelebi b. Musli, Ramazan Çelebi b. Ali, Halil Çelebi b. İbrahim, es-Seyyid Mehmed Çelebi b. es-Seyyid Mustafa, Receb Bey b. Maden, Mehmed b. Mahmud ve gayruhüm mine’l-hâzırîn.

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 373 - Hüküm no: 392 - Orijinal metin no: [85b-1])﻿

﻿

﻿

393. Hüküm

Mehmed Çelebi b. Turabi’nin miras hususunda Rahime bt. Veli’nin zimmetini ibrâ etmesi

Medîne-i Hazreti Ebâ Eyyûb el-Ensârî -dâme fî rıdvâni’l-Bârî-’de Nişancı Paşa mahallesinde sâkin iken bundan akdem vefât eden Taslak demekle ma‘rûf İbrahim b. Veli nâm müteveffânın verâseti, zevce-i metrûkesi Rahime bt. Veli nâm hâtun ile usûbet-i nesebiyye cihetinden li ebeveyn ammisi oğlu Mehmed Çelebi b. Turâbî nâm kimesneye münhasıra olduğu şer‘an zâhir ve müte‘ayyin oldukdan sonra mezbûr Mehmed Çelebi meclis-i şer‘-i hatîr-i lâzımü’t-tevkīrde merkūme Rahime tarafından her husûsuna vekâlet-i mutlaka ile vekîl-i şer‘-i müsecceli olan bâ‘isü’l-kitâb Abdurrahman Çelebi b. Ahmed nâm vekîl mahzarında ikrâr ve takrîr-i kelâm edip mûrisimiz müteveffâ-yı mezbûrun muhallefâtının rub‘u zevcesi mezbûr Rahime Hâtun’a ve selâse-i erbâ‘ı bana bi’l-irsi’ş-şer‘î isâbet ve intikāl etmekle mezbûre Rahime’nin vekîli mezbûr Abdurrahman Çelebi müteveffâ-yı mezbûrun kalîl ü kesîr ve celîl ü hakīr nukūd ve akār ve menkūlât ve hubûbât ve sâir ism-i mâl ıtlâk olunur mecmû‘-ı muhallefâtından müvekkilesi mezbûre Rahime’ye isâbet ve intikāl eden rub‘ hisse-i şer‘iyyesi da‘vâsından vesâtat-ı muslihûn ile yirmi üç bin fıddî nakd-i râyic fi’l-vakt akçe üzerine benim ile alâ tarîki’t-tehârüci’ş-şer‘î sulh olup bedel-i sulh yedimden tamamen alıp müvekkilesi mezbûre için kabz ve müteveffâ-yı mezbûrun mecmû‘-ı muhallefâtından müvekkilesi mezbûre Rahime’ye isâbet eden rub‘ hissesi da‘vâsından ve istîfâ da‘vâsından gayrı sâir de‘âvî ve mütâlebâtdan benim zimmetimi bi’l-vekâle ibrâ ve iskāt etmişdi el-hâletü hâzihî ben dahi mûrisim müteveffâ-yı mezbûrun muhallefâtına müte‘allik cemî‘ de‘âvî ve mütâlebâtdan müvekkile-i mezbûre Rahime’nin ve vekîli mezbûr Abdurrahman Çelebi’nin zimmetlerini ibrâ ve iskāt eyledim min ba‘d mezbûre ile benim dahi vechen mine’l-vücûh da‘vâ ve nizâ‘ım yokdur deyicek gıbbe’t-tasdîki’l-mu‘teber mâ cerâ kayd şüd. Fi’l-yevmi’s-sâdis min Muharremi’l-harâm sene 1073.

Şuhûdü’l-hâl: Mehmed Çelebi b. Musli, Ramazan Çelebi b. Ali, Halil Çelebi b. İbrahim, es-Seyyid Mehmed Çelebi b. es-Seyyid Mustafa, Receb Bey b. Maden ve gayruhüm mine’l-hâzırîn.

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 374 - Hüküm no: 393 - Orijinal metin no: [85b-2])﻿

﻿

﻿

394. Hüküm

Sahibi bulununcaya kadar küçükbaş hayvanlara

nafaka takdiri

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 375 - Hüküm no: 394 - Orijinal metin no: [85b-3])﻿

﻿

﻿

395. Hüküm

Hristodolo’nun Hamza Çavuş Vakfı’na istiğlâl yoluyla olan borcunu ölümü dolayısıyla vârislerinin üstlenmesi

Mahmiye-i İstanbul’da Sultan Selim kurbunda Cafer Ağa mahallesinde sâkin iken bundan akdem mürd olan Hristodolo v. Dimitri nâm zimmînin verâseti, zevce-i metrûkesi Kendonye bt. Andon nâm nasrâniye ile sulbî kebîr oğulları İskoli ve Yamandi ve Yorgi nâm zimmîlere münhasıra olduğu şer‘an zâhir ve müte‘ayyin oldukdan sonra merkūme Kendonye meclis-i şer‘de merhûm Hamza Çavuş vakfı’na bi’l-fi‘l mütevellî olan hâmilü’l-kitâb fahrü’l-müderrisîn Mehmed Efendi b. Hasan mahzarında bi tav‘ihî ikrâr ve takrîr-i kelâm edip mûrisimiz hâlik-i mezbûr hâl-i hayâtında silk-i mülk-i sahîhimde münselik olan emlâkden mahalle-i mezbûrede vâki‘ bir tarafdan tülbentçi Tanaş mülkü ve bir tarafdan Vasil nâm zimmî mülkü ve bir tarafdan vakfı ve bir tarafdan tarîk-i âm ile mahdûd mecmû‘ mülk menzilini mütevellî-i mezbûr yüz yirmi kıt‘a riyâlî guruşa alâ tarîki’l-istiğlâl bey‘ ve teslîm, ol dahi mâl-ı vakf-ı mezbûr ile tarîk-i mezbûr üzre iştirâ ve tesellüm edip semeni olan yüz yirmi kıt‘a riyâlî guruşu mâl-ı vakf-ı mezbûrdan olmak üzre mütevellî-i mezbûr yedinden tamamen alıp kabz eyledikden sonra mütevellî-i mezbûr menzili mahdûd-ı mezkûru ba‘de’t-tahliyye ve’t-tekābuz müddet-i ma‘lûme tamâmına değin icâre-i ma‘lûme ile hâlik-i mezbûra îcâr ve teslîm, ol dahi vech-i muharrer üzre istîcâr ve tesellüm ve kabz ve kabûl etmişdi el-hâletü hâzihî mûrisimiz hâlik-i mezbûr mürd olmağla icâre-i mezkûre fesh olmağın zikr olunan yüz yirmi kıt‘a riyâlî guruş mâl-ı vakfı ben kendi rızâ ve ihtiyârım ile üzerime alıp târih-i kitâbdan üç sene tamâmına değin her senede bin beş yüz akçe olmak üzre mütevellî-i mezbûr üzerime ilzâm-ı ribh-i şer‘î eylemişdir zikr olunan yüz yirmi kıt‘a riyâlî guruş ki bi hesâb-ı hurda on bin akçe asıl ve üç senenin murâbaha-i şer‘iyyesi ki onu on bir buçuk hesâbı üzre dört bin beş yüz akçe vakf-ı mezbûra zimmetimde lâzımü’l-edâ ve vâcibü’l-kazâ deynimdir deyû bi tav‘ihâ ikrâr ve i‘tirâf etmeğin oğulları merkūmân İskoli ve Yorgi zimmî meclis-i mezbûrda zikr olunan yüz yirmi kıt‘a riyâlî guruş asl-ı mâl-ı vakf-ı mezbûr ve üç senenin murâbaha-i şer‘iyyesi dört bin beş yüz akçeyi mütevellî-i mezbûra edâ ve teslîme her birimiz emr ve kabûlü hâvî kefâleti sahîha-i şer‘iyye ile kefîl olduk dediklerinde mütevellî-i mezbûr dahi mukırra-i mezbûreyi kelimât-ı meşrûhasında vicâhen tasdîk ve mezbûrânın kefâletini ba‘de’l-makbûl, mâ hüve’l-vâki‘ kayd şüd. Fi’l-yevmi’l-hâmis min Muharremi’l-harâm sene 1073.

Şuhûdü’l-hâl: Sâlih Mehmed Efendi b. Mehmed, Mehmed Çelebi b. Mahmud, Hasan b. Abdullah, Hamza Efendi b. Hasan, Hüseyin muhzır ve gayruhüm mine’l-hâzırîn.

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 375 - Hüküm no: 395 - Orijinal metin no: [86a-1])﻿

﻿

﻿

396. Hüküm

Mustafa Bey b. Abdullah’ın evini Ali Ağa Vakfı’na bey‘ bi’l-istiğlâl yoluyla satması

Medîne-i Hazreti Ebâ Eyyûb el-Ensârî -dâme fî rıdvâni’l-Bârî-’de vâki‘ Nazperver mahallesi sükkânından Mustafa Bey b. Abdullah nâm kimesne meclis-i şer‘-i hatîr-i lâzımü’t-tevkīrde merhûm Ali Ağa evkāfı’nın nukūduna bi’l-fi‘l mütevellî olan işbu bâ‘isü’l-kitâb Davud Efendi b. Mehmed mahzarında bi tav‘ihî ikrâr ve takrîr-i kelâm edip emlâkimden olup mahalle-i mezbûrede vâki‘ bir tarafdan el-Hâc Mustafa mülkü ve bir tarafdan Abdülkerim nâm kimesne mülkü ve bir tarafdan mahallesi mezbûre mescidi imâmına meşrûta olan vakıf menzil ve taraf-ı râbi‘i saraylı Maksud Hâtun mülkü ve ba‘zan tarîk-i hâs ile mahdûd olan mülk menzilimi bi cümleti’t-tevâbi‘ ve’l-levâhık mütevellî-i mezbûra alâ tarîki’l-istiğlâl bey‘ ve teslîm edip ol dahi vakf-ı mezbûr malı ile yetmiş beş kıt‘a riyâlî guruşa iştirâ ve tesellüm ve kabz ve kabûl eyleyip semeni olan mezbûrü’n-na‘t yetmiş beş kıt‘a riyâlî kebîr guruşu mütevellî-i mezbûr Davud Efendi yedinden tamamen alıp kabz eylediğimden sonra yine mütevellî-i vakf-ı mezbûr Davud Efendi menzili mahdûd-ı mezkûru ba‘de’t-tahliyyeti’ş-şer‘iyye târih-i kitâb Muharremü’l-harâmı gurresinden üç sene tamâmına değin beher senesi altışar yüz altmış akçeden üç senede cem‘an bin dokuz yüz seksen akçe ücret ile bana îcâr ve teslîm, ben dahi minvâl-i muharrer üzre istîcâr ve tesellüm ve kabz ve kabûl eyledim deyû ikrâr ve i‘tirâf etmeğin mâ cerâ kayd şüd. Fi’l-yevmi’s-sâlis min Muharremi’l-harâm li sene selâse ve seb‘în ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Ali Çelebi kâtib-i vakf, Ahmed Çelebi b. Ali, Mehmed Çelebi b. Veli, Mustafa Çelebi b. İsmail, Abdullah Çelebi b. Mustafa, Mehmed b. Mustafa ve gayruhüm mine’l-hâzırîn.

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 376 - Hüküm no: 396 - Orijinal metin no: [86a-2])﻿

﻿

﻿

397. Hüküm

Fâtıma bt. Mustafa’nın miras olarak intikal edip âzat ettiği câriye Gülistan’ın diğer hissedarlara ödeme yapması lazım geldiği

[Derkenar:] Müsveddede kalmağın mahalline kayd olunmamışdır. Medîne-i Hazreti Ebâ Eyyûb el-Ensârî -dâme fî rıdvâni’l-Bârî-’de vâki‘ Kiremitçi Süleyman Çelebi mahallesinde sâkin iken bundan akdem vefât eden Receb Efendi b. Yusuf nâm müteveffânın verâseti, zevce-i metrûkesi Ayşe bt. Mehmed ile vâlidesi Fâtıma bt. Mustafa nâm hâtuna ve babası mezbûr Yusuf’a ve li ebeveyn karındaşları İbrahim ve Halil nâm kimesnelere münhasıra olup tashîh-i mes’ele-i mîrâsları bi hükmi’l-ferâ’iz on iki sehimden farz i‘tibâr olunup sihâm-ı mezkûreden üç sehmi zevcesi mezbûre Ayşe’ye ve sülüs-i mâ bâkī üç sehmi dahi vâlidesi merkūme Fâtıma’ya ve mâ b[â]kī altı sehmi pederi mezbûr Yusuf’a isâbet ve intikāl eylediği şer‘an zâhir ve müte‘ayyin oldukdan sonra mezbûre Fâtıma meclis-i şer‘de bi tav‘ihâ ikrâr ve i‘tirâf edip mûrisimiz oğlum müteveffâ-yı mezbûr Receb Efendi’nin mülkü olup ba‘de vefâtihî bi’l-irsi’ş-şer‘î bize isâbet ve intikāl eden işbu orta boylu açık kaşlı gök elâ gözlü sarışın Rûsiyyetü’l-asl Gülistan bt. Abdullah nâm câriyeden bâlâda zikr ve tasrîh olunduğu üzre bana âid olan üç sehim hissemi, hasbeten lillâhi te‘âlâ i‘tâk ve tahrîr eyledim deyicek ıtk tahrîri kabûl etmemekle hâkim-i muvakki‘-i sadr-ı kitâb hazretleri kıbelinden câriye-i mevsûfe-i mezkûrenin ıtkına ba‘de’l-hükm sâir veresenin hisselerini si‘âyet lâzım gelmekle câriye-i mezbûrenin kıymeti ehl-i hibre beyninde tahmîn-i sahîh ile tahmîn olundukda, câriye-i mezbûreye seksen kıt‘a riyâlî guruş bahâ takdîr olunup meblağ-ı mezbûrdan yirmi kıt‘a riyâlî guruş mu‘takası mezbûre Fâtıma hissesi için ihrâc mâ‘adâ altmış kıt‘a riyâlî guruş mezbûre Ayşe ile merkūm Yusuf’a si‘âyet ve edâya merkūme Gülistan’a tenbîh birle mâ hüve’l-vâki‘ kayd şüd. Fi’l-yevmi’l-hâmis aşer min şehri Rebî‘ulevvel sene 1072.

Şuhûdü’l-hâl: Mahmud Efendi b. Mehmed nâib-i bâb, Fahrü’l-kuzât Mehmed Efendi b. Hâbil, diğer Mehmed Efendi b. Hasan, Sâlih Mehmed Efendi b. Mehmed ve gayruhüm.

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 377 - Hüküm no: 397 - Orijinal metin no: [86a-3])﻿

﻿

﻿

398. Hüküm

Kiremitçi Ahmed Çelebi evlâtlarının muallimhâne vakfiyesi

Elhamdü lillâhi Rabbi’l-âlemîn ve’s-salâtü ve’s-selâmü alâ cemî‘i’l-enbiyâ ve’l-mürselîn, husûsan alâ seyyidinâ Muhammed ve âlihî ve sahbihî ecma‘în ammâ ba‘d işbu kitâb-ı sıhhat-nisâb ve sedâd-intisâbın tahrîr ve inşâsına bâ‘is [ve] bâdî budur ki Havâss-ı Aliyye kazâsına tâbi‘ kasaba-i Hasköy’de câmi‘-i şerîfi olan Kiremitçi Ahmed Çelebi merhûmun evlâdı evlâdından işbu hayr [u] hasenâtın ashâbı Abdi Çelebi b. Derviş asâleten ve Kerime Hâtun bt. Derviş kıbelinden vakf-ı âti’z-zikri ikrâr, ba‘dehû rücû‘a vekîl olup vekâleti zâtını ma‘rifet-i şer‘iyye ile ârifân olan Mehmed Efendi b. Mustafa ve Mehmed Çavuş b. Ebûbekir şehâdetleriyle şer‘an vekâleti sâbite olan dâmâdı Mehmed Çelebi b. Hasan vekâleten ve Aynî Hâtun tarafından kezâlik evvelen ikrâr ba‘dehû rücû‘a vekîl-i şer‘-i müsecceli olan sadrî kebîr oğlu es-Seyyid Mehmed Çelebi b. es-Seyyid Mustafa vekâleten ve Neslihan Hâtun kıbelinden dahi evvelen ikrâr ba‘dehû rücû‘a vekîl-i şer‘-i müsecceli olan sadrî kebîr oğlu Mehmed Çavuş b. Ebûbekir vekâleten meclis-i şer‘-i hatîr-i lâzımü’t-tevkīrde vakf-ı âti’z-zikre li ecli’t-tescîl ve’t-tekmîl mütevellî nasb ve ta‘yîn eyledikleri Ali Çelebi b. Mehmed nâm hallâk mahzarında her biri bi’l-asâle ve bi’l-vekâle ikrâr ve takrîr-i kelâm edip benim ve müvekkilelerimiz mezbûrânın ceddi merhûm-ı mezbûr kasaba-i mezbûrede binâ eylediği câmi‘-i şerîf mukābelesinde hasbeten lillâhi te‘âlâ binâ eylediği mu‘allimhânesinin mu‘allimliğini câmi‘-i mezbûr imâmına şart ve ta‘yîn edip lâkin vazîfesi şey’-i kalîl ve ta‘lîm-i sıbyâna i‘ânet için mu‘ayyen halîfesi olmamağla mu‘allimhâne-i mezkûre nice müddet hâlî ve mu‘attal kalmışken ve vâkıf-ı mezbûr vakfının gallâtının mesârif-i mu‘ayyeneden fazlası li’z-zekeri mislü hazzi’l-ünseyeyn evlâdına ve evlâd-ı evlâdına şart ve ta‘yîn ve vakfiye-i ma‘mûlün-bihâsında tansîs ve tahrîr ettirmekle târih-i kitâbdan bir sene mukaddem vakf-ı mezbûr musakkafâtından olup mahlûl olmağla iki yüz elli bin akçe icâre-i mu‘accele ve ücret-i müeccele-i ma‘lûme ile Süleyman Paşa’ya îcâr olunan kiremithâne hissesi icâresinden ba‘de’l-harc ve’l-mes[â]rif şart-ı vâkıf üzre bana ve müvekkilât-ı mezbûrâta isâbet ve intikāl eden meblağ-ı ma‘lûmü’l-mikdârdan yirmi iki bin fıddî nakd-i râyic fi’l-vakt akçeyi ifrâz ve hasbeten lillâhi’l-ferdi’s-Samed vakf-ı sahîh-i müebbed ve haps-i sarîh-i muhalled ile vakf ve haps edip şöyle şart ve ta‘yîn eylediğimizde vakf-ı mezbûr yed-i mütevellî ile onu on bir hesâbı üzre rehn-i kavî ve kefîl-i melî yâhûd ikisinden biri ile alâ vechi’l-helâl istirbâh ve istiğlâl olunup bi fazlillâhi te‘âlâ hâsıl olan murâbaha mu‘allimhâne-i mezkûre halîfesine vazîfe olup re’y-i hâkimü’ş-şer‘le bir sâlih [ve] mütedeyyin kimesne mu‘allimhâne-i mezkûreye halîfe nasb ve ta‘yîn oluna ve ahâlî-i mahalle-i mezbûre vakf-ı mezbûra hasbî nâzır ola deyû fâriğan ani’ş-şevâgil, târih-i kitâbdan bir sene mukaddem zikr olunan yirmi iki bin akçeyi mütevellî-i mezbûre def‘ ve teslîm, ol dahi vakfiyyet üzre kabz ve tesellüm ve tasarruf eyledi dediklerinde gıbbe’t-tasdîki’l-mu‘teber vâkıf-ı mezbûr ve vekîlûn-ı mezbûrûn meclis-i mezbûrda vakf-ı mezbûrdan bi’l-asâle ve bi’l-vekâle rücû‘ edip vakf-ı nukūd eimme-i selâse katlarında câiz ve râci‘i emr-i şer‘den gayrı mütecâviz olmağın vakf-ı mezbûr[dan] bi’l-asâle ve bi’l-vekâle rücû‘ eyledik nukūd-ı merkūmeyi teslîme mütevellî-i mezbûra tenbîh olunmak matlûbumuzdur dediklerinde mütevellî-i mezbûr hazreti Ensârî rivâyeti üzre İmâm Züfer katında vakf-ı nukūd câiz ve meşrû‘ ve nâfizdir deyû sadr-ı kitâbda tevkī‘-i vâki‘ olan hâkim-i hâsim-ı âlim-i fâzıl hazretlerine mürâfa‘a-i şer‘ edip hüküm taleb ettikde hâkim-i mûmâ-ileyh cânib-i vakfı evlâ görmeğin vakf-ı mezbûrun sıhhatine imâm-ı müşârün-ileyh kavli üzre hükm ettikde vâkıf-ı mezbûr Abdi Çelebi [ve] vekîlûn-ı mezbûrûn semt-i âhara sâlik olup vakf-ı nukūd imâm-ı ma‘hûd katında gerçi sahîh ve meşrû‘dur, lâkin gayr-ı lâzımdır bunun ile bâb-ı rücû‘ münsed olmaz deyû istircâ‘ ve istirdâd eylediklerinde mütevellî-i mezbûr [cevâbında] imâm-ı mesfûr kavli üzre gerçi lüzûmdan mu‘arrâdır, lâkin hükm-i hâkim fasl-ı müctehedün-fîhde olmağla rücû‘dan mu‘arrâ olur deyû lüzûm-ı vakf-ı mezbûra dahi hüküm taleb ettikde hâkim-i mûmâ-ileyh cânib-i vakfı îsâr ve devâm ve sebâtı ihtiyâr edip eimmetü’l-allâm beyninde cârî olan hilâfı âlim olduğu hâletle zikr olunan yirmi iki bin akçenin lüzûmuna ve vakf-ı mezbûrun husûs ve umûmuna hükm-i sahîh-i şer‘î ile hükm edip mahkûmun-bih olmağla mücma‘un-aleyh olup min ba‘d nakz ve nakzına mecâl muhâl ve tağyîr ve tebdîline imkân mümteni‘ü’l-ihtimâl olduğu mukarrer oldu. “Fe-men beddelehû ba‘de mâ semi‘ahû fe-innemâ ismuhû ale’llezîne yübeddilûnehû inna’llâhe semî‘un alîm” ve ecrü’l-vâkıfı ale’l-hayyi’l-kerîm cerâ zâlik ve hurrire, fi’l-yevmi’s-sâlis min Muharremi’l-harâm li sene selâse ve seb‘în ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Fahrü’l-müderrisîni’l-kirâm Receb Efendi, fahrü’l-eimme Mehmed Efendi b. Mustafa, Abdülbâkī Çelebi el-Müezzin, Mehmed Çavuş Fetvâcı, Kalender b. Mehmed Ağa el-Cündî, Mustafa Ağa b. Sinan, Şaban Ağa el-Cündî, Mehmed Çelebi b. Abdullah, Mustafa Çelebi b. İbrahim, İbrahim b. Abdullah, Şaban b. Mehmed, Mehmed Beşe b. Musli, Mehmed el-Muhzır, Hüseyin el-Muhzır ve gayruhüm mine’l-hâzırîn.

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 378 - Hüküm no: 398 - Orijinal metin no: [86b-1])﻿

﻿

﻿

399. Hüküm

Yasakçı Ömer Beşe b. Ahmed’in Bedros v. Selnik’e hakaret edip dövdüğü

Medîne-i Hazreti Ebâ Eyyûb el-Ensârî -dâme fî rıdvâni’l-Bârî- sûkunda papuşî olan bâ‘isü’l-vesîka Bedros v. Selnik nâm Ermeni meclis-i şer‘de medîne-i mezbûrede yasakçı olan Ömer Beşe b. Ahmed nâm râcil mahzarında üzerine takrîr-i da‘vâ edip bundan akdem merkūm Ömer Beşe benden bi gayri hakkın yetmiş akçe almakla mahkeme-i şerîfe gelip meblağ-ı mezbûru da‘vâ ve hükm-i hâkim ile zikr olunan yetmiş akçemi geri aldığım ecilden işbu târih-i kitâb günü kable’z-zuhr mezbûr Ömer Beşe bir yoldaşıyla dükkânım önüne gelip senden ol yetmiş akçeyi alırım bre dînini îmânını falan eylediğim deyû nice türlü şütûm-ı galîza ile şetm eylediğinden mâ‘adâ değnek ile başımı darb ve şec eylemişdir ve yoldaşının hançeriyle beni katl murâd eylemişdir fi’l-vâki‘ eğer yoldaşı hançeri vereydi ve ben dahi firâr etmeyeydim mezbûr Ömer Beşe beni katl etmek mukarrer idi, hâlâ suâl olunup ihkāk-ı hak olunmak matlûbumdur deyicek gıbbe’s-suâl ve’l-inkâr ve akībe’l-istişhâd udûl-i ricâlden Abdurrahman Beşe b. Durmuş ve Mehmed b. Bâli nâm kimesneler li ecli’ş-şehâde makām-ı kazâya hâzırân olup istişhâd olunduklarında, fi’l-vâki‘ mezbûr Ömer Beşe târih-i mezbûrda ve vakt-i merkūmda yoldaşıyla müdde‘î-i mezbûrun dükkânı önüne gelip müdde‘î-i mezbûra bre dînini îmânını falan eylediğim deyû nice türlü şütûm ile şetm ve değnek ile darb ve başını bizim huzûrumuzda şec eylemişdir biz bu husûsa bu vech üzre şâhidleriz, şehâdet dahi ederiz deyû her biri edâ-i şehâdet-i şer‘iyye eylediklerinde gıbbe’t-ta‘dîl ve’t-tezkiyye şehâdetleri makbûle olmağın mâ cerâ bi’t-taleb ketb olundu. Fi’l-yevmi’s-sâmin mine’l-Muharremi’l-harâm li sene selâse ve seb‘în ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Mehmed Bey üstâd-ı Bahçe-i Kâğıdhâne, İbrahim Çelebi el-Attâr, Mehmed Bey b. Hasan el-Attâr, Ali Çelebi b. ( ) el-Attâr, Abdullah el-Müezzin, Mehmed b. Fazlı ve gayruhüm.

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 380 - Hüküm no: 399 - Orijinal metin no: [87a-1])﻿

﻿

﻿

400. Hüküm

Kiremitçi Ahmed Çelebi Vakfı kâtip ve câbisinin vakfa borçlu olmadıklarının tespiti

[Derkenar:] Müsvedde kalmağın mahalline kayd olunmamışdır. Havâss-ı Aliyye kazâsı tevâbi‘inden Hasköy’de merhûm Kiremitçi Ahmed Çelebi evkāfı’na bi’l-fi‘l meşrûtiyyet üzre mütevellî olan Mehmed Çavuş b. Ebûbekir mahfil-i kazâda takrîr-i kelâm edip vakf-ı mezbûrun kâtibi Mehmed Efendi bundan akdem biz diyâr-ı âharda iken evkāf-ı mezbûreden icâre-i mu‘accele ve ücret-i müeccele ile inde’l-ahâlî ma‘lûmetü’l-hudûd kiremithâne hissesine mutasarrıf olup bilâ-veled fevt olan Sâlih Efendi mutasarrıf olduğu kiremithâne hissesini taraf-ı vakfdan sâbıkan kethüdâ bey olan Süleyman Paşa’ya iki yüz elli bin akçe icâre-i mu‘accele ve ücret-i müeccel-i ma‘lûme ile dâmâdı olup evkāf-ı mezbûre câbîsi olan Ramazan Bey b. Abdullah ile îcâr ve teslîm ve zikr olunan iki yüz elli bin akçeyi vakf için alıp kabz eylediklerinden sonra meblağ-ı mezbûrun otuz sekiz bin akçesini mezbûr Mehmed Efendi ve otuz bin akçesini câbî-i mezbûr alıp kabz edip mâ‘adâyı vakf için bana teslîm ben dahi alıp kabz edip addeylediğimde otuz bin akçesi dahi nâkıs gelmeğin mezbûr Mehmed Efendi’den meblağ-ı mârrü’z-zikr otuz bin akçeyi vakf için taleb ve da‘vâ eylediğimde mezbûr Mehmed Efendi ben meblağ-ı mezbûrdan bâlâda zikr olunan otuz sekiz bin akçeden ziyâde bir akçe almamışımdır cümlesini sana def‘ ü teslîm eylemişimdir. Hattâ meblağ-ı mezbûru tamamen kabz eylediğini huzûr-ı hâkimde ikrâr edip ikrâr hüccet-i şer‘iyye dahi olmuşdur deyû cevâb verdiğinde ben dahi ikrâr-ı mezkûrumda kâzibim deyû iddi‘â eylediğimde ben ikrârımda kâzib olmadığıma ve mârrü’z-zikr akçeden otuz sekiz bin akçeden ziyâde küllen ve ba‘zan almadığına ve âhar yediyle aldırmadığına mezbûr Mehmed Efendi’ye gıbbe’l-istihlâf yemîn billâhi te‘âlâ etmişdi lâkin câbî-i mezbûr Ramazan Bey’de dahi şübhem vardır hâlâ marîz olmağla meclis-i şer‘a ihzârı mümkün olmamağla kıbel-i şer‘den âdem ta‘yîn olunup husûs-ı mezbûr için merkūm câbî Ramazan Bey’e dahi yemîn teklîf olunmak matlûbumdur deyicek cânib-i şer‘-i şerîfden mevlânâ Sâlih Mehmed Efendi b. Mehmed irsâl olunup ol dahi zeyl-i kitâbda muharrerü’l-esâmî müslimîn ile mârrü’z-zikr Kiremitçi Ahmed Çelebi mahallesinde câbî-i mezbûrun menziline varılıp akd-i meclis-i şer‘-i şerîf eylediğinde mütevellî-i mezbûr câbî-i merkūm Ramazan Bey mahzarında bâlâda zikr tahrîr olunduğu üzre da‘vâ ol dahi ber minvâl-i meşrûh cevâb verdiğinden sonra merkūm câbî Ramazan Bey’e mütevellî-i mezbûr ikrârında kâzib olmadığına ve meblağ-ı mezbûrdan mertebe-i ikrârı olan otuz bin akçeden ziyâde küllen ve ba‘zan ahz u istîfâ ve âhar yediyle dahi aldırmadığına yemîn teklîf olundukda, ol dahi alâ vefki’l-mes’ûl yemîn billâhi te‘âlâ etmeğin vâki‘ü’l-hâl mevlânâ-yı mezbûr mahallinde tahrîr, ba‘dehû meclis-i şer‘a gelip alâ vukū‘ihî inhâ ve takrîr etmeğin mâ hüve’l-vâki‘ bi’t-taleb kayd şüd. Fi’l-yevmi’r-râbi‘ min Zilka‘deti’ş-şerîfe li sene isneteyn ve seb‘în ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Es-Seyyid Mustafa b. es-Seyyid Hasan, Mustafa Ağa b. Sinan, Mehmed Bey el-Bevvâb-ı sultânî, Fahrü’l-müderrisîn Mustafa Efendi nâib-i Hasköy, Ali Efendi el-İmâm ve gayruhüm.

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 380 - Hüküm no: 400 - Orijinal metin no: [87a-2])﻿

﻿

﻿

401. Hüküm

Kerime bt. Mehmed’in annesinin mirası hususunda babasının zimmetini ibrâ etmesi

Medîne-i Hazreti Ebâ Eyyûb el-Ensârî -dâme fî rıdvâni’l-Bârî-’de vâki‘ Çavuş Kasım mahallesi sâkinelerinden Kerime bt. Mehmed nâm hâtun meclis-i şer‘-i hatîr-i lâzımü’t-tevkīrde babası râfi‘ü’l-kitâb mezbûr Mehmed Efendi b. eş-Şeyh Ali mahzarında bi tav‘ihâ ikrâr ve takrîr-i kelâm edip vâlidem olup bundan akdem fevt olan Rahime bt. Ömer nâm hâtun târih-i kitâbdan otuz sene mukaddem silk-i mülk-i sahîhinde münselik olan emlâkinden mahalle-i mezbûrede vâki‘ bir tarafdan yine benim mülk-i mevrûsum olan menzil ve bir tarafdan Çerçici kızı Fâtıma mülkü ve bir tarafdan Hatice nâm hâtun mülkü ve taraf-ı râbi‘i tarîk-i âm ile mahdûd bir bâb tahtânî odayı ve küçük ahırı ve müşterek su kuyusunu ve zât-ı eşcâr-ı müsmire ve gayr-ı müsmire bir mikdâr bahçeyi ve kenîfi müştemil mülk menzilinden ifrâz ve alâmet-i fâsıla vaz‘ eyleyip babam mezbûr Mehmed Efendi’ye kırk sekiz altın kıymetli altından masnû‘ elmas taşlı bir hâtem mukābelesinde hibe ve temlîk ve teslîm edip babam mezbûr Mehmed Efendi dahi meclis-i mezbûrda vech-i mübeyyen üzre târih-i mersûmda ittihâb ve temellük ve tesellüm ve kabz ve kabûl etmişdi el-hâletü [87b] hâzihî sâlifü’z-zikr bir bâb tahtânî odada benim vechen mine’l-vücûh alâka ve medhalim yokdur. Babam mezbûr Mehmed Efendi’nin mülk-i mevhûbudur. Keyfe mâ yeşâ’ ve yahtâr mutasarrıf olsun dedikde mukırra-i mezbûrenin vech-i meşrûh üzre cârî ve sâdır olan ikrârını mezbûr Mehmed Efendi bi’l-muvâcehe tasdîk ve bi’l-müşâfehe tahkīk etmeğin mâ hüve’l-vâki‘ bi’t-taleb kayd şüd. Fi’l-yevmi’s-sâmin min Muharremi’l-harâm li sene selâse ve seb‘în ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Nasuh Odabaşı b. Ali Subaşı seroda 23. Ağa Bölük, Ahmed Odabaşı 138. Ağa bölüğü, Sâlih Çelebi b. Mehmed, Eyüb Çelebi b. Mehmed, Ali Çelebi b. Cafer, Hüseyin Efendi el-İmâm ve gayruhüm mine’l-hâzırîn.

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 382 - Hüküm no: 401 - Orijinal metin no: [87a-3])﻿

﻿

﻿

402. Hüküm

Tüfek kurşunuyla Nesli bt. Mustafa’nın annesinin kızının diyeti hususunda damadını ve diğer bazı kimseleri mesul tumadığı

Göçer evli Kıbtî tâifesinden Malkadın bt. İvaz nâm Kıbtiye meclis-i şer‘-i hatîr-i lâzımü’t-tevkīrde sadriye kebîre kızı olup vech-i âtî üzre müteveffiye olan Nesli bt. Mustafa nâm Kıbtiyenin zevci olan Ali b. Dede Bâli ve tâife-i mezbûreden Arslan b. Ramazan ve diğer Ramazan b. Ali nâm Kıbtîler muvâcehelerinde bi’t-tav‘i’s-sâf ikrâr ve i‘tirâf edip Havâss-ı Aliyye kazâsına tâbi‘ Pervaliçe nâm karye sınırı dâhilinde vâki‘ Soğukpınar demekle ma‘rûf mevzi‘de, târih-i kitâbdan beş gece

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 382 - Hüküm no: 402 - Orijinal metin no: [87b-1])﻿

﻿

﻿

403. Hüküm

Sâlih Mehmed Efendi’nin kölesi Kenan’ı bir sene hizmet şartıyla âzat etmesi

Husûs-ı âti’l-beyânı mahallinde tahrîr için bi’t-taleb irsâl olunan mevlânâ Sâlih Mehmed Efendi, ol dahi zeyl-i kitâbda muharrerü’l-esâmî olan müslimîn ile medîne-i Hazreti Ebâ Eyyûb el-Ensârî -dâme fî rıdvâni’l-Bârî-’de Koca Kasım mahallesinde sâkin fahrü’l-a‘yân Gönderci Ali Çelebi b. Mehmed’in sâkin olduğu hersine varıp akd-i meclis eylediğinde mûmâ-ileyh Ali Çelebi meclis-i ma‘kūd-ı mezkûrda kendiye rıkkını mu‘terif uzun boylu açık kaşlı gök elâ gözlü göğsünde sağ tarafında alâmet-i cerhi ve yüzünde çiçek yarası olan sarışın Rûsiyyü’l-asl sarı bıyıklı hâmilü’l-vesîka Kenan b. Abdullah nâm abd-i memlûkü mahzarında ikrâr ve i‘tirâf edip abd-i memlûküm mevsûf-ı mezkûru târih-i kitâb şehri gurresinden sene tamâmına değin min gayrı hıyânet hizmet etmek üzre kitâbete kesdim, vaktâ kim bir sene bana hizmet ede abd-i memlûküm mevsûf-ı mezkûr hasbeten lillâhi te‘âlâ malımdan âzâd olup sâir ahrâr-ı asliyyîn gibi hür olup üzerinde hakk-ı velâdan gayrı hakkım kalmaz deyicek mevlâsı mezkûr Ali Çelebi’ye târih-i kitâb şehri gurresinden bir sene-i kâmile hizmet ettikden sonra gulâm-ı mevsûf-ı mezkûrun ıtkına ba‘de’l-hükm vâki‘ü’l-hâli mevlânâ-yı mezbûr mahallinde ketb ü tahrîr ve ba‘dehû meclis-i şer‘de alâ vukū‘ihî inhâ ve takrîr etmeğin mâ cerâ kayd şüd. Fi’l-yevmi’l-âşir mine’l-Muharremi’l-harâm sene 1073.

Şuhûdü’l-hâl: Umdetü’s-sâlikîn Mehmed Dede b. Kalender, Mustafa Çelebi b. Mahmud, Halil Çelebi b. ( ) el-Muhzır?, Gelibolulu Mehmed Çelebi er-Râcil, Abdülkādir Çelebi b. Mehmed.

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 383 - Hüküm no: 403 - Orijinal metin no: [87b-2])﻿

﻿

﻿

404. Hüküm

Çeşmisiyah bt. Abdullah’ın kocası Mehmed Çelebi b. Ebûbekir’den boşanması

Medîne-i Hazreti Ebâ Eyyûb el-Ensârî -dâme fî rıdvâni’l-Bârî-’de Takyecibaşı mahallesi sâkinelerinden Çeşmisiyah bt. Abdullah nâm hâtun tarafından hul‘-ı âti’z-zikri ve ibrâ-i câ’i’l-beyânı ikrâra vekîl olup mezbûrenin zâtını ma‘rifet-i şer‘iyye ile ârifân olan el-Hâc İsâ mahallesi müezzini Ali Dede b. Ahmed ve Piyâle Bey b. Abdullah el-Cündî şehâdetleriyle şer‘an vekâleti sâbite olan İbrahim Bey b. Nasuh nâm vekîl meclis-i şer‘de müvekkile-i mezbûrenin zevci Mehmed Çelebi b. Ebûbekir tarafından kezâlik muhâla‘a-i âtiyyetü’z-zikri ve ibrâ-i câ’i’l-beyânı ikrâra vekîl olup Ahmed Çelebi b. Ali ve Mehmed Beşe b. İbrahim şehâdetleriyle şer‘an vekâleti sâbite olan Ebûbekir Beşe b. Ali nâm vekîl mahzarında bi’l-vekâle ikrâr ve takrîr-i kelâm edip müvekkile-i mezbûre Çeşmisiyah Hâtun’un zevci mezbûr Mehmed Çelebi ile beynlerinde şikāk vâki‘ olmağın zimmetinde mütekarrir olan iki bin akçe mehr-i müeccelinden ve nafaka-i iddet-i mu‘ayyene ve me’ûnet-i süknâsından fâriğa olmak üzre zevci müvekkili mezbûr Mehmed Çelebi ile muhâla‘a eyleyip zimmetini zevciyyete müte‘allik âmme-i de‘âvî ve mütâlebât ve eymân ve muhâsamâtdan ibrâ ve iskāt eyledim min ba‘d zevcim mezbûr ile da‘vâ ve nizâ‘ım yokdur dedi deyicek vekîl-i mezbûrân Bekir Beşe dahi meclis-i mezbûrda müvekkilim mezbûr Mehmed Çelebi dahi zevcesi müvekkile-i mezbûre ile minvâl-i muharrer üzre olan hul‘-ı mezbûru kabûl edip zimmetini ibrâ eyledim dedi deyicek vekîl-i mezbûrun bi’l-vekâle cârî olan ikrârını vekîl-i âhar bi’l-vekâle vicâhen ve şifâhen tasdîk ve tahkīk etmeğin mâ hüve’l-vâki‘ kayd şüd. Fi’l-yevmi’l-âşir min Muharremi’l-harâm sene 1073.

Şuhûdü’l-hâl: Receb Efendi b. Yusuf, Ahmed Çelebi b. Ali, Mehmed Çelebi b. İbrahim, Mehmed Çelebi b. Musli, Hüseyin b. Hasan ve gayruhüm mine’l-hâzırîn.

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 384 - Hüküm no: 404 - Orijinal metin no: [87b-3])﻿

﻿

﻿

405. Hüküm

Mehmed Ağa b. Abdülmennân’ın Rus kölesi Ahmed’i âzat etmesi

Medîne-i Hazreti Ebâ Eyyûb el-Ensârî -dâme fî rıdvâni’l-Bârî-’de Câmi‘-i Kebîr mahallesinde sâkin fahrü’l-akrân Mehmed Ağa b. Abdülmennân tarafından ıtk ve tahrîr-i âti’z-zikri ikrâra vekîl olup Mehmed Çelebi b. Musli ve el-Hâc Ebûbekir b. Hasan şehâdetleriyle şer‘an vekâleti sâbite olan el-Hâc Ahmed Çelebi b. Mehmed nâm vekîl meclis-i şer‘de müvekkili mûmâ-ileyh Mehmed Ağa’ya rıkk-ı sâbıkını mu‘terif orta boylu açık kaşlı gök elâ gözlü alnının üst tarafında alâmet-i cerhi olan sivri burunlu sarışın Rûsiyyü’l-asl bâ‘isü’l-kitâb Ahmed b. Abdullah nâm şâbb-ı emred mahzarında bi’l-vekâle ikrâr ve takrîr-i kelâm edip müvekkilim mûmâ-ileyh Mehmed Ağa abd-i memlûkü mevsûf-ı mezbûru hasbeten lillâhi’l-azîm ve hereben min ikābihi’l-elîm yevme lâ-yenfa‘u mâlün ve lâ benûn illâ men etallâhe bi kalbin selîm malından ifrâz ve ihrâc ve i‘tâk ve tahrîr edip zümre-i ahrâr-ı asliyyîne idrâc ve ilhâk edip min ba‘d üzerine hakk-ı velâdan gayrı hakkım kalmadı dedi ba‘de’l-yevm mevsûf-ı mezkûr sâir ahrâr-ı asliyyîn gibi hür oldu deyicek hâkim-i muvakki‘-i sadr-ı kitâb kıbelinden sıhhat-i ıtk-ı mezkûra hükm birle mâ hüve’l-vâki‘ bi’t-taleb kayd şüd. Fi’l-yevmi’s-sânî aşer mine’l-Muharremi’l-harâm li sene selâse ve seb‘în ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Fahrü’l-eimme eş-Şeyh İlmüddin Efendi b. Süleyman, Mustafa Efendi el-Kadı, Mehmed Çelebi b. Mahmud, Osman Çelebi er-Râcil, Sâlih Mehmed Efendi b. Mehmed, Hüseyin muhzır ve gayruhüm mine’l-hâzırîn.

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 384 - Hüküm no: 405 - Orijinal metin no: [88a-1])﻿

﻿

﻿

406. Hüküm

Havva bt. Abdullah’ın câriyesi Timurhan’ın âzat etmesi

Medîne-i Hazreti Ebâ Eyyûb el-Ensârî -dâme fî rıdvâni’l-Bârî-’de Fethi Çelebi mahallesi sâkinelerinden Havva bt. Abdullah nâm hâtun tarafından ıtk-ı câ’i’z-zikri ve hibe-i âtiyyetü’l-beyânı ikrâra vekîl olup mezbûrenin zâtını ma‘rifet-i şer‘iyye ile ârifân olan Ahmed Çelebi b. Receb el-Müezzin ve Hüseyin Beşe b. Veli şehâdetleriyle şer‘an vekâleti sâbite olan İbrahim Efendi b. Mustafa nâm vekîl meclis-i şer‘de bi’l-vekâle ikrâr ve takrîr-i kelâm edip müvekkilem mezbûre kendisine rıkk-ı sâbıkını mu‘terife işbu uzun boylu açık kaşlı siyah elâ gözlü Moskoviyyetü’l-asl Timurhan bt. Abdullah nâm câriye-i memlûkesini, hasbeten lillâhi te‘âlâ ve haseneten li rûhi resûlihi’l-mu‘allâ cemî‘ malından ifrâz ve i‘tâk ve tahrîr ve zümre-i harâir-i asliyyâta ilhâk ve idrâc edip min ba‘d üzerinde hakk-ı velâdan gayrı hakkım kalmadı dedi dedikden sonra yine vekîl-i mezbûr meclis-i mersûmda bi’l-vekâle ikrâr edip müvekkilem mezbûre mu‘takası merhûme Timurhan’a silk-i mülk-i sahîhinde münselik emlâkinden iki yemeni yorgan ve bir beledî minder ve bir beledî yastık ve bir tencere ve bir sahan ve bir kilimimi mezbûra hibe-i sahîha-i şer‘iyye ile hibe ve temlîk ve teslîm edip ol dahi meclis-i hibede ittihâb ve temellük ve tesellüm ve kabz ve kabûl eyledi dedi deyû bi’l-vekâle ikrâr etmeğin mâ hüve’l-vâki‘ kayd şüd. Fi’l-yevmi’l-hâdî aşer min şehri Muharremi’l-harâm li sene selâse ve seb‘în ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Durmuş Beşe b. Ramazan, sirkeci Mustafa Beşe, Mehmed Dede b. Ali, el-Hâc Mehmed b. Mahmud, Solak Mustafa ve gayruhüm mine’l-hâzırîn.

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 385 - Hüküm no: 406 - Orijinal metin no: [88a-2])﻿

﻿

﻿

407. Hüküm

Raziye Hatun bt. Yusuf’un evini eski Defter emini Mustafa Efendi’ye satması

Husûs-ı âti’l-beyânı mahallinde tahrîr için bi’t-taleb irsâl olunan mevlânâ Sâlih Mehmed Efendi b. Mehmed zeyl-i kitâbda muharrerü’l-esâmî olan müslimîn ile medîne-i Hazreti Ebâ Eyyûb el-Ensârî -dâme fî rıdvâni’l-Bârî-’de Bıçakçı mahallesinde mütemekkin olup sâbıkan defter emîni olan iftihârü’l-emâcid ve’l-ekârim Mustafa Efendi b. Abdüddâim nâm kimesnenin bahçesine varıp akd-i meclis-i şer‘ eylediğinde yine mahalle-i mezbûre sâkinelerinden Râziye Hâtun bt. Yusuf meclis-i ma‘kūd-ı mezkûrda, işbu kitâb-ı sıhhat-nisâbın sâhibi müşârün-ileyh Mustafa Efendi mahzarında ikrâr ve takrîr-i kelâm edip akd-i âti’z-zikrin sudûruna değin silk-i mülk-i sahîhimde münselik olan emlâkimden mahalle-i mezbûrede vâki‘ iki tarafdan Pîr Mehmed Çelebi mülkü ve bir tarafdan mûmâ-ileyh Mustafa Efendi mülkü ve bir tarafdan Ali Çelebi b. Hasan mülkü ve ba‘zan Mustafa Çelebi mülkü ve ba‘zan Ahmed Çelebi mülkü ve tarîk-i hâs ile mahdûd iki bâb fevkānî oda ve bir kiler ve tahta-pûş ve bir tahtânî ve bir ahır ve zât-ı eşcâr-ı müsmire ve gayr-ı müsmire bahçe ve üç bi’r-i mâ ve kenîfi müştemil mülk menzilimi bi cümleti’t-tevâbi‘ ve’l-levâhık ve kâffeti’l-menâfi‘ ve’l-merâfık müşârün-ileyh Mustafa Efendi’ye yirmi üç bin fıddî nakd-i râyic fi’l-vakt akçeye tarafeynden îcâb ve kabûlü hâvî bey‘-i bâtt-ı sahîh-i şer‘î ile bâtten bey‘ ve teslîm, ol dahi vech-i muharrer üzre iştirâ ve tesellüm ve kabz ve kabûl edip semeni olan mezbûrü’n-na‘t yirmi üç bin akçeyi tamamen müşterî-i müşârün-ileyh yedinden alıp kabz edip menzili mahdûd-ı mezkûrda alâkam kalmadı ba‘de’l-yevm menzili mezkûr mûmâ-ileyh Mustafa Efendi’nin mülk-i mahz-ı müşterâsı ve hakk-ı sarîhidir, keyfe mâ yeşâ’ mutasarrıf olsun dedikde gıbbe’t-tasdîki’l-mu‘teber vâki‘ü’l-hâli mevlânâ-yı mezbûr mahallinde tahrîr, ba‘dehû meclis-i şer‘a gelip alâ vukū‘ihî inhâ ve takrîr etmeğin mâ cerâ kayd şüd. Fi’l-yevmi’s-sâlis aşer min Muharremi’l-harâm li sene selâse ve seb‘în ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Ahmed Efendi

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 386 - Hüküm no: 407 - Orijinal metin no: [88a-3])﻿

﻿

﻿

408. Hüküm

Büyükçekmece nahiyesinden 250 araba ot talep olunması

Defter oldur ki Hâlâ emr-i şerîf-i lâzımü’l-ittibâ‘ vârid olup mefhûm-ı latîfinde Büyükçekmece nâhiyesinden beher arabasına taraf-ı mîrîden yüzer akçe verilmek üzre her bir arabası iki yüz vakıyye olmak şartıyla iki yüz elli araba otluk fermân ber mûceb-i emr-i âlîdir nâhiye-i mezbûre ahâlîsinden bi’l-ittifâk tevzî‘ olunup yedlerine verilen yâfte mûcebince defteri bâ fermân-ı âlî Âsitâne-i sa‘âdet-makrûna irsâl olundu. Hurrire fî gurreti Muharremi’l-harâm li seneti selâse ve seb‘în ve elf. Der karye-i Kalikratya araba 240 Der karye-i Polaya araba 10 Der karye-i Küçükarnavud araba 10 Der karye-i Büyükarnavud araba 4 Der karye-i Dimokratya araba 7 Der karye-i Kumburgaz araba 20 An karyeti Yaloz araba 12 An karyeti Kladyane araba 11 An karyeti Sürgün araba 15 An karyeti Lahana araba 4 An karyeti Keşli araba 5 An karyeti Manackez? araba 19 An karyeti Anarşa araba 15 Der karye-i Garden araba 3 An karyeti Piraniçe [Pirvaliçe] araba 3 An karyeti Harâmîderesi araba 10 An karyeti Eskice araba 5 An karyeti Akçaburgaz araba 3 An karyeti Karaağaç araba 15 An karyeti Misince araba 15 An karyeti Bahşâyiş araba 3 An karyeti Dere araba 5 An karyeti Ömerli araba 4 An karyeti Tatarcık araba 3 An karyeti Kalyoz araba 1 An karyeti Çakmaklı araba 5 An karyeti Ekşinoz araba 1 Nefs-i kasaba-i Çekmece araba 4 An karyeti Bojdar araba 5 Araba Yekûn 250

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 386 - Hüküm no: 408 - Orijinal metin no: [88b-1])﻿

﻿

﻿

409. Hüküm

Terkos nahiyesinden 350 araba ot talep olunması

Defter oldur ki Havâss-ı Aliyye müzâfâtından Terkos nâhiyesinin fermân-ı âlîşân ile ta‘yîn olunan otluk arabasını beyân eder. Tahrîren fî şehri Zilhicceti’ş-şerîfe sene 1072. An karyeti Çilinkoz araba 7 An karyeti Podime An karyeti Yaylacık araba 12 An karyeti Kızancık araba 3 An karyeti Ayazgölü araba 11 An karyeti Belgrad araba 11 An karyeti Karaca araba 11 An karyeti Ormanlı araba 11 An karyeti Hisarbeyli araba 7 An karyeti Çiftalan araba 21 An karyeti Celeb araba 10 An karyeti Sarnıç [araba] 1 An karyeti Kurd araba 5 An karyeti Lazari araba 5 An karyeti Kurma araba 2 An karyeti Yenice araba 6 An karyeti Yassıviran araba 7 An karyeti Ayvadlı araba 2 An karyeti Murad araba 5 An karyeti Kızılca araba 4 An karyeti Akpınar araba 1 An karyeti Yeniköy araba 30 An karyeti Dursun araba 8 An karyeti Boyalık araba 4 An karyeti Baklalı araba 7 An karyeti Dâye Hâtun araba 4 An karyeti Terkos araba 8 An karyeti Alantepe araba 1 An karyeti Ağaçlı araba 3 An karyeti Petnehor araba 6 An karyeti Şeyh Musa araba 2 An karyeti Mirahor araba 4 An karyeti Boğluca araba 4 An karyeti Boğaz araba 11 An karyeti Arnavud araba 8 An karyeti Ayazma araba 23 An karyeti Turfa araba 2 An karyeti Karahalilli araba 2 An karyeti Çilingir araba 7 An karyeti Hadım araba 4 An karyeti Bosna araba 5 An karyeti Sıratgökçeli araba 1 An karyeti Mihaliç araba 5 An karyeti Harâccı araba 2 An karyeti Filyoz araba 2 An karyeti Şamlar araba 5 An karyeti Ayayorgi araba 12 An karyeti Azadlı araba 10 An karyeti Kiteli araba 3 An karyeti Karaahmedli araba 3 An karyeti Pirincî araba 5 An karyeti Hacı Ömer araba 2 An karyeti Kadıyakublu araba 3 An karyeti Karfa araba 1 Yekûn 350

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 388 - Hüküm no: 409 - Orijinal metin no: [88b-2])﻿

﻿

﻿

410. Hüküm

Zaîm Ayas Bey b. Hasan’ın bazı emlâkini satması ve bazı tarlalarının kullanım hakkını devretmesi

Vilâyet-i Rumeli’nde Premedi kazâsına tâbi‘ Hotohova nâm karyeden Ayas Bey b. Hasan nâm za‘îm meclis-i şerî‘at-ı şerîfede işbu râfi‘ü’l-vesîka Hasan b. Ali kendi tarafından asâleten ve karındaşları Ahmed ve Hüseyin ve Mehmed taraflarından ikrâr-ı âti’z-zikri tasdîke vekîl olup bimâ hüve nehci’s-sübût şer‘an vekâleti sâbite olmağın vekâleten mahzarında ikrâr ve takrîr-i kelâm edip akd-i âti’z-zikrin sudûruna değin silk-i mülk-i sahîhimde münselik olan emlâkimden Arnavud Belgradı kazâsına tâbi‘ Penahor nâm karyede vâki‘ bir tarafdan Kula Hanaca mülkü ve bir tarafdan Ali İstirata mülkü ve bir tarafdan İbrahim mülkü ve bir tarafdan Hüseyin Koçi mülkü ve tarîk-i âm ile mahdûd bir bâb fevkānî oda ve altında ahır ve zât-ı eşcâr-ı müsmire ve gayr-ı müsmire bahçeyi müştemil mülk menzilimi bi cümleti’t-tevâbi‘ ve’l-levâhık ve kâffeti’l-menâfi‘ ve’l-merâfık ve yine menzili mezbûr kurbunda vâki‘ lede’l-ahâlî ve’l-cîrân ma‘lûmetü’l-hudûd tahmînen beş çapalık bir kıt‘a mülk bağımı ve yine menzili mezbûr önünde inde’l-ahâlî hudûdu ma‘lûm bir kıt‘a mülk bostan yerimi, cemî‘ tevâbi‘ ve levâhıkı ile mezbûrûn Hasan ve Ahmed ve Hüseyin ve Mehmed’e tarafeynden îcâb ve kabûlü hâvî bey‘-i bâtt-ı sahîh-i kat‘î ile bin fıddî nakd-i râyic fi’l-vakt akçeye bey‘ edip anlar dahi ale’l-iştirâki’s-seviy iştirâ ve kabûl eylediklerinden sonra yine karye-i mezbûre sınırı dâhilinde vâki‘ inde ahâliyi’d-diyâr ma‘lûmetü’l-hudûd ve’l-kıta‘ ve’l-mikdâr ve dere [ve] Papas tarlaları demekle ma‘rûf tarlalarımın hakk-ı tasarruflarını ma‘rifet-i sâhib-i arz ile yine merkūmûn Hasan ve Ahmed ve Hüseyin ve Mehmed’e dört bin fıddî nakd-i râyic fi’l-vakt akçe bedel mukābelesinde tefvîz bi’l-ferâğ eylediğimde anlar dahi iştirâk-i seviy üzre tefevvüz ve kabûl edip semen-i mezbûr ile bedel-i merkūm ki cem‘an beş bin akçeyi tamamen merkūmûn Hasan ve Ahmed ve Hüseyin ve Mehmed yedlerinden alıp kabz edip emlâk-i mezbûre ve arâzi-i mersûmeyi mahallinde iştirâk-i seviy üzre zabt u tasarrufa ve ahz ü kabza tarafımdan taslît eyledim min ba‘d emlâk-i mezbûre merkūmenin ale’l-iştirâki’s-seviy mülk-i müşterâları ve arâzi-i mersûme dahi ber minvâl-i muharrer dâhil-i taht-ı tasarrufları olmuşdur, keyfe mâ yeşâ’ mutasarrıf olsunlar dedikde gıbbe’t-tasdîki’l-mu‘teber mâ hüve’l-vâki‘ bi’t-taleb kayd şüd. Fi’l-yevmi’t-tâsi‘ aşer min Zilhicceti’ş-şerîfe li seneti isneteyn ve seb‘în ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Hüseyin Beşe Sarac, Ömer b. Sinan, Yusuf Beşe b. Ömer, Ali Beşe b. Abdullah, Ali b. Sinan, Ali Beşe Çukadâr, Hüseyin muhzır ve gayruhüm mine’l-hâzırîn.

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 390 - Hüküm no: 410 - Orijinal metin no: [89a-1])﻿

﻿

﻿

411. Hüküm

Kaya bt. İsmail’in mirası hususunda oğlu Eyüb Çelebi’nin kardeşi Mehmed Çelebi ile sulh olması

Medîne-i Hazreti Ebâ Eyyûb el-Ensârî -dâme fî rıdvâni’l-Bârî-’de Ali Paşa mahallesinde sâkine iken bundan akdem vefât eden Kaya bt. İsmail nâm hâtunun verâseti, sadrî kebîr oğulları Mehmed Çelebi ve Eyüb Çelebi ibney Hasan nâm kimesnelere münhasıra olduğu şer‘an zâhir ve müte‘ayyin oldukdan sonra mezbûr Eyüb Çelebi meclis-i şer‘-i şerîfde li ebeveyn karındaşı işbu hâmilü’l-kitâb mezbûr Mehmed Çelebi mahzarında tav‘an ikrâr ve takrîr-i kelâm edip vâlidemiz müteveffât-ı mezbûrenin emlâkinden olup mahalle-i mezbûrede vâki‘ bir tarafdan Hatice mülkü ve tarafeyni Rahime Hâtun mülkü ve bir tarafdan dayımız merhûm İbrahim Çelebi veresesi mülkü ve ba‘zan tarîk-i hâs ile mahdûd olan mecmû‘-ı menzil ber mûceb-i defteri kassâm karındaşım mezbûr ile bi’l-irsi’ş-şer‘î bana isâbet ve intikāl edip lâkin ben ol zamânda sagīr olmağla menzili mezbûr beynimizde tevzî‘ ve taksîm olunmayıp ilâ hâze’l-ân beynimizde müşterek kalmışdı el-hâletü hâzihî menzili mahdûd-ı mezkûrdan irsen bana isâbet ve intikāl eden nısf hisse-i şer‘iyye-i şâyi‘amı, menzili mahdûd-ı mezkûrun mecmû‘una vâzı‘ü’l-yed olan karındaşım mezbûr Mehmed Çelebi’den taleb ve da‘vâ eylediğimde karındaşım mezbûr menzili mahdûd-ı mezkûru babamız olup vâlidemizden sonra fevt olan mezbûr Hasan hâl-i hayâtında bana hibe ve temlîk ve teslîm ve ben dahi ittihâb ve temellük ve tesellüm eylemişimdir deyû cevâb vermeğin beynimizde münâza‘ât-ı kesîre cereyân etmişdi el-hâletü hâzihî beynimizde muslihûn tavassut edip menzili mahdûd-ı mezkûr bi’l-irsi’ş-şer‘î bana isâbet ve intikāl eden nısf hisse-i şâyi‘am da‘vâsından karındaşım mezbûr Mehmed Çelebi ile beni on üç bin fıddî nakd-i râyic fi’l-vakt akçe üzerine inşâ-i akd-i sulh eylediklerinde karındaşım mezbûr Mehmed Çelebi menzili mahdûd-ı mezkûr vâlidemiz müteveffât-ı mezbûreden kendisi ile bana irsen isâbet ve intikāl eylediğini huzûr-ı hâkimde ikrâr edip ikrârı sicil ve hüccet olundukdan sonra ben dahi sulh-i mezbûru kabûl ve bedel olan mezbûrü’n-na‘t on üç bin akçeyi karındaşım mezbûr Mehmed Çelebi yedinden tamamen alıp kabz edip menzili mahdûd-ı mezkûrdan bana isâbet eden nısf hisse-i şer‘iyye-i şâyi‘am da‘vâsından karındaşım mezbûr Mehmed Çelebi’nin zimmetini ibrâ ve iskāt eyledim min ba‘d karındaşım mezbûr Mehmed Çelebi ile vechen mine’l-vücûh menzili mezbûra müte‘allik da‘vâ ve nizâ‘ım yokdur, zuhûr dahi ederse lede’l-hükkâmi’l-kirâm mesmû‘a olmasın deyicek gıbbe’t-tasdîki’l-mu‘teber mâ hüve’l-vâki‘ bi’t-taleb kayd şüd. Fi’l-yevmi’s-sâbi‘ aşer min Zilhicceti’ş-şerîfe li seneti isneteyn ve seb‘în ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Receb Çavuş el-Mübâşir, Ali Çelebi b. Hızır, Mehmed Efendi el-İmâm, Ahmed Ağa b. İslâm, Halil Çelebi b. Hüdâverdi, Ali Çelebi el-Yesârî, el-Hâc İvaz Çelebi er-Râcil, Mehmed Çelebi b. Musli, Sâlih Efendi b. Mehmed, Ali Beşe Çukadâr, Hüseyin muhzır ve gayruhüm mine’l-hâzırîn.

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 391 - Hüküm no: 411 - Orijinal metin no: [89a-2])﻿

﻿

﻿

412. Hüküm

Kaya bt. İsmail’den miras kalan evinin oğulları Mehmed Çelebi ve Eyüb Çelebi’ye kalması

Medîne-i Hazreti Ebâ Eyyûb el-Ensârî -dâme fî rıdvâni’l-Bârî-’de Ali Paşa mahallesi sâkinlerinden olup yine mahalle-i mezbûre mescidinde hâlâ müezzin olan Kahvecizâde Mehmed Çelebi b. Hasan nâm kimesne meclis-i şer‘-i şerîf-i enver ve mahfil-i dîn-i münîf-i münevverde, li ebeveyn karındaşı işbu sâhibü’l-kitâb Eyüb Çelebi b. el-mezbûr Hasan mahzarında bi’t-tav‘ ve’r-rızâ ikrâr ve takrîr-i kelâm edip yine mahalle-i mezbûrede sâkine iken bundan akdem vefât eden vâlidemiz Kaya bt. İsmail nâm hâtunun verâseti, zevci olan babamız mezbûr Hasan ile bana ve karındaşım mezbûr Eyüb Çelebi’ye münhasıra olmağın vâlidemiz müteveffât-ı mezbûrenin emlâkinden olup mahalle-i mezbûrede vâki‘ bir tarafdan Tireli Hatice mülkü ve tarafeyni Rahime Hâtun mülkü ve bir tarafdan dayımız merhûm İbrahim Çelebi veresesi mülkleri ve ba‘zan tarîk-i hâs ile mahdûd olan mecmû‘-ı menzil bi’l-irsi’ş-şer‘î cümlemize isâbet ve intikāl edip lâkin babamız mezbûr hissesini ber mûceb-i defteri kassâm sâir muhallefâtından alıp kabz edip menzili mahdûd-ı mezkûr benim ile birâderim mezbûr Eyüb Çelebi beynimizde kalmışdır el-hâletü hâzihî menzili mahdûd-ı mezkûrun nısfı benim ve nısf-ı âharı karındaşım mezbûr Eyüb Çelebi’nin mülk-i mevrûsumuzdur dedikde mukırr-ı mezbûru kelimât-ı meşrûhasında el-mukarru lehü’l-mezbûr vicâhen tasdîk ve şifâhen tahkīk etmeğin mâ hüve’l-vâki‘ bi’t-taleb ketb olundu. Fi’l-yevmi’r-râbi‘ aşer min Zilhicceti’ş-şerîfe li seneti isneteyn ve seb‘în ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Receb Çavuş el-Mübâşir, Ali Çelebi b. Hızır, Mehmed Efendi b. İbrahim el-İmâm, Halil Çelebi b. Hüdâverdi, Veli Çelebi b. İsa, Mehmed Çelebi b. Musli, Ali Çelebi el-Yesârî, el-Hâc İvaz Çelebi er-Râcil ve gayruhüm mine’l-hâzırîn.

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 392 - Hüküm no: 412 - Orijinal metin no: [89b-1])﻿

﻿

﻿

413. Hüküm

Vefat eden Hayrünnisâ bt. Ömer’in mirası hususunda kız kardeşi Fâtıma’nın eniştesi Şaban b. Mehmed’in zimmetini ibrâ etmesi ve ölene kadar boşanmama sözü alması

Medîne-i Hazreti Ebâ Eyyûb el-Ensârî -aleyhi rıdvânü’l-Bârî-’de Cebecibaşı mahallesinde sâkine iken bundan akdem vefât eden Hayrunnisâ Hâtun bt. Ömer’in verâseti, zevci Şaban b. Mehmed nâm kimesne ile sadriye sagīre kızı Emetullah nâm sagīre ile li ebeveyn kız karındaşı Fâtıma bt. Ömer nâm hâtuna münhasıra olduğu şer‘an zâhir ve müte‘ayyin oldukdan sonra mezbûre Fâtıma Hâtun meclis-i şer‘-i hatîr-i lâzımü’t-tevkīrde işbu râfi‘ü’l-kitâb merkūm Şaban mahzarında ikrâr-ı tâm ve takrîr-i kelâm edip mûrisemiz hemşîrem müteveffât-ı mezbûrenin muhallefâtı alâ mâ farazallâhu te‘âlâ beynimizde ber mûceb-i defteri kassâm tevzî‘ ve taksîm olunup defteri kassâmda her birimizin hissesine isâbet eden meblağı tamâm alıp kabz edip birbirimiz ile vechen mine’l-vücûh ve sebeben mine’l-esbâb da‘vâ ve nizâ‘ımız [ve] mûrisem hemşîrem müteveffât-ı mezbûre muhallefâtından bana isâbet [eden] hisse-i şer‘iyyem da‘vâsından zevci merkūm Şaban’ın zimmetini ibrâ-i âmm-ı kātı‘ü’n-nizâ‘la ibrâ ve iskāt eyledim deyicek gıbbe’t-tasdîki’l-mu‘teber mâ hüve’l-vâki‘ kayd şüd. Fi’l-yevmi’t-tâsi‘ aşer min Zilhicceti’ş-şerîfe li seneti isneteyn ve seb‘în ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Hamza Efendi nâib-i recül, Receb Halîfe b. Maden, Ali Beşe b. Emrullah, Mehmed b. Kasım, Muharrem b. Cafer, Dilâver b. Abdullah ve gayruhüm mine’l-hâzırîn.

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 392 - Hüküm no: 413 - Orijinal metin no: [89b-2])﻿

﻿

﻿

414. Hüküm

Âsiye bt. Üveys’in tüm malını ve mehrini kocası kayıkçı Abdullah Beşe b. Mehmed’e hibe etmesi

Medîne-i Hazreti Ebâ Eyyûb el-Ensârî -dâme fî rıdvâni’l-Bârî-’de Kiremitçi Süleyman mahallesinde sâkine Âsiye bt. Üveys nâm hâtun meclis-i şer‘-i şerîf-i lâzımü’t-teşrîfde, zevci işbu sâhibü’l-kitâb kayıkçı Abdullah Beşe b. Mehmed nâm kimesne mahzarında bi tav‘ihâ ikrâr ve takrîr-i kelâm edip hibe-i âtiyyetü’z-zikrin sudûruna değin silk-i mülk-i sahîhimde münselik olan emlâkimden iki beledî döşek ve çarşafleriyle dört yemeni yorgan ve sekiz aded yemeni yastık ve dört aded ayaklı sahan ve üç tas ve dört tencere ve iki bakraç ve bir yeşil atlas kaftan ve bir sîm çengel kuşak ve iki minder ve iki kıt‘a köhne kaliçe ve bir kırmızı köhne kilim ve iki aded ayaklı sandık ve bir kahverengi bir çuka ferâce ve üç alaca dizlik ve altı aded gömlek ve üç aded zıbınımı ve yine zevcim mezbûrdan zimmetinde olan sekiz yüz akçe mehr-i müeccelimi ve sâir ism-i mâl ıtlâk olunur hırdavatımı zevcim mezbûr Abdullah Beşe’ye cümleten hibe-i sahîha-i şer‘iyye ile hibe ve temlîk ve teslîm eylediğimde ol dahi meclis-i hibede ber minvâl-i muharrer ittihâb ve temellük ve tesellüm ve kabz ve kabûl eyledi ba‘de’l-yevm zikr olunan eşyânın küllîsi zevcim mezbûr Abdullah Beşe’nin mülk-i mevhûbudur, keyfe mâ yeşâ’ ve hasbe mâ yahtâr mutasarrıf olsun benim alâka ve medhalim yokdur dedikde gıbbe’t-tasdîki’ş-şer‘î hâkim-i muvakki‘-i sadr-ı kitâb tûbâ-lehû ve hüsnü me’âb hazretleri kıbelinden sıhhat-i hibe-i mezkûreye ba‘de’l-hükm mezbûr Abdullah Beşe zevcesi mezbûre Âsiye mahzarında takrîr-i kelâm edip ba‘de’l-yevm zevcem mezbûre ile ömrümüz âhir olunca hüsn-i mu‘âşeret edip mezbûreyi tatlîk etmemek üzre ta‘ahhüd eyledim deyicek mâ hüve’l-vâki‘ bi’t-taleb kayd şüd. Fi’l-yevmi’t-tâsi‘ aşer min Zilhicceti’ş-şerîfe li seneti isneteyn ve seb‘în ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Mehmed b. Şaban, Hasan b. Mehmed, Mehmed Beşe b. Abdullah, Mustafa Beşe b. Abdülkādir, İbrahim b. Veli, Derviş b. Hüseyin, Ahmed b. Mehmed, Mehmed b. Veli, Veli b. Ali, Eyüb Çelebi el-Mukayyid el-Halvetî, Mehmed b. Mahmud ve gayruhüm mine’l-hâzırîn.

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 393 - Hüküm no: 414 - Orijinal metin no: [89b-3])﻿

﻿

﻿

415. Hüküm

Hacı Hüseyin b. Abdullah’ın bahçıvan Mustafa b. Abdullah tarafından bıçakla yaralanması

Mahmiye-i İstanbul hısnı ebvâbından Yenikapı hâricinde Merkez Efendi mahallesinde sâkin bâ‘isü’l-kitâb el-Hâc Hüseyin b. Abdullah nâm mecrûh, yine ol semtde bahçevân olan Mustafa b. Abdullah nâm kimesneyi Hâslar zâbiti mübâşeretiyle meclis-i şer‘a ihzâr ve mahzarında üzerine takrîr-i da‘vâ edip mezbûr Mustafa zimmetinde yedimden müşterâ hasır bahâsından dört guruş hakkım olmağla târih-i kitâbdan bir gün mukaddem semtden birkaç kimesneler ile bostandan hıyar almak için mezbûr Mustafa bahçesi semtine vardığımızda, mezbûr Mustafa’nın kapısını dak edip akçemi taleb eylediğimde mezbûr beni bahçesine da‘vet ben dahi içeri girdiğimde bahçe-i mezbûrda birkaç kimesneler birkaç nâ-mahrem avratlar ile oturup şürb-i hamr ve fısk ederler görüp zâbite eyü şikâr dediğim için mezbûr Mustafa ve ol kimesneler kalkıp varsak [ve] bıçak ve sopa ile beni bi gayri hakkın darb ve mecrûh etmişlerdir hâlâ suâl olunup ihkāk-ı hak olunmak matlûbumdur deyicek mecrûh-ı mezbûrun cerâhına nazar olundukda fi’l-hakīka başında altı yerde yarası ve arkasında ve kolunda kara beresi olduğu muhakkak ve mukarrer olmağın gıbbe’s-suâl ve akībe’l-inkâr müdde‘î-i mezbûrdan müdde‘âsını mübeyyine beyyine taleb olundukda, udûl-i ricâlden yine mahalle-i mezbûrede sâkin Sâlih Bey b. Abdullah ve Musli Beşe b. Ali nâm kimesneler li ecli’ş-şehâde makām-ı kazâya hâzırân olup istişhâd olunduklarında, fi’l-hakīka târih-i mezbûrda ve vakt-i mersûmda müdde‘î-i mezbûr ile ma‘an bostana hıyar almağa vardığımızda, müdde‘î-i mezbûr el-Hâc Hüseyin merkūm Mustafa’nın kapısını dak ve akçesini taleb eylediğinde ol dahi müdde‘î-i mezbûru içeri da‘vet etmekle içeri girip cüz’î zamândan sonra içeriden bir feryâd zuhûr etmekle biz dahi içeri girip mezbûr Mustafa ve birkaç kimesneler müdde‘î-i mezbûru aşağı alıp varsak ve bıçak ve sopa ile darb ederler görüp hattâ mezbûr Mustafa bizim huzûrumuzda müdde‘î-i mezbûru darb ve başını şec etmeğin ellerinden güçle halâs eylemişizdir biz bu husûsa bu vech üzre şâhidleriz, şehâdet dahi ederiz deyû her biri edâ-i şehâdet-i şer‘iyye eylediklerinde gıbbe ri‘âyeti şerâiti’l-kabûl şehâdetleri makbûle olmağın mâ hüve’l-vâki‘ mecrûh-ı mezbûr talebiyle ketb olundu. Fi’l-yevmi’r-râbi‘ aşer min Zilhicceti’ş-şerîfe li seneti isneteyn ve seb‘în ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Eş-Şeyh Kemaleddin el-Hindî, sâ‘atî Dede el-Müsâfir, Mehmed Beşe b. Musli, Mehmed b. Mahmud, Mahmud b. Süleyman, İbrahim b. Ahmed, Ali Beşe Çukadâr ve gayruhüm mine’l-hâzırîn.

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 394 - Hüküm no: 415 - Orijinal metin no: [90a-1])﻿

﻿

﻿

416. Hüküm

İstaniye bt. Kasakti’nin Avasya köyündeki vakfa rehin olan bağını Dimo v. Kir’e sattığı ve vakıf mütevellisinin rehni kaldırdığı

Mahmiye-i İstanbul’da Mîrahur çarşısında sâkine İstaniye bt. Kasakti nâm nasrâniye meclis-i şer‘de işbu râfi‘ü’l-vesîka Dimo v. Kir nâm zimmî muvâcehesinde bi tav‘ihâ ikrâr ve takrîr-i kelâm edip akd-i âti’z-zikrin sudûruna değin silk-i mülk-i sahîhimde münselik olan emlâkimden Havâss-ı Aliyye kazâsına tâbi‘ Avasya nâm karye sınırı dâhilinde vâki‘ bir tarafdan sâbıkan Tanaş nâm zimmî mülkü olan bağ ve iki tarafdan Kaçavla bağı ve bir tarafdan Osman tarlası ile mahdûd tahmînen iki buçuk dönüm bir kıt‘a mülk bağımı cemî‘ tevâbi‘ ve levâhıkı ve âmme-i menâfi‘ ve merâfıkı ile mersûm Dimo’ya bin beş yüz elli nakd-i râyic fi’l-vakt akçeye tarafeynden îcâb ve kabûlü hâvî bey‘-i bâtt-ı sahîh-i şer‘î ile bâtten bey‘ ve teslîm, ol dahi vech-i muharrer üzre iştirâ ve tesellüm ve kabz ve kabûl edip semeni olan meblağ-ı mezbûr bin beş yüz elli akçeyi bi’t-tamâm ve’l-kemâl müşterî-i mezbûr Dimo yedinden alıp kabz eyledim ba‘de’l-yevm bağ-ı mahdûd-ı mezkûrda vechen mine’l-vücûh sebeben mine’l-esbâb alâka ve medhalim kalmadı müşterî-i mezbûr Dimo’nun mülk-i müşterâsı ve hakk-ı sarîhidir, keyfe mâ yeşâ’ ve hasbemâ yahtâr mutasarrıf olsun dedikde mukırra-i mezbûreyi kelimât-ı meşrûhasında el-mukarru lehü’l-mezbûr vicâhen tasdîk ve şifâhen tahkīk ettikden sonra medîne-i Hazreti Ebâ Eyyûb el-Ensârî’de vâki‘ merhûm Âsım Ahmed Çelebi evkāfı’na bi’l-fi‘l mütevellî olan Davud Efendi b. Mehmed meclis-i mezbûrda, bundan akdem bağ-ı mahdûd-ı mezkûru bâyi‘-i mezbûr mâl-ı vakf-ı mezbûrdan zimmetinde lâzımü’l-edâ deyni olan on bir kıt‘a tâmmü’l-vezn riyâlî guruş-ı kebîr ve bir rub‘ mukābelesinde benim katımda rehn-i makbûz vaz‘ etmişdi el-hâletü hâzihî kable sudûri hâze’l-bey‘ mezbûr İstaniye mâl-ı vakf-ı mezbûrun asıl ve fer‘ini edâ ve teslîm, ben dahi kabz ve vakf-ı mezbûr için tesellüm ve fekk-i rehin etmişimdir deyicek gıbbe’t-tasdîki’l-mu‘teber mâ hüve’l-vâki‘ kayd şüd. Fi’l-yevmi’l-hâmis aşer min Zilhicceti’ş-şerîfe li seneti isneteyn ve seb‘în ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Mehmed Çelebi b. Veli el-Kâtib, Mehmed Çelebi b. Musli, Mehmed b. Mahmud, Ali Çavuş zâbıta-i medîne-i mezbûre, Hüseyin Beş el-Muhtesib ve gayruhüm mine’l-hâzırîn.

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 395 - Hüküm no: 416 - Orijinal metin no: [90a-2])﻿

﻿

﻿

417. Hüküm

Mustafa Bey b. Hüseyin’in üç adet tarlasının kullanım hakkını timar sahibinin bilgisi dahilinde Toto v. Duka’ya devretmesi

Vilâyet-i Rumeli’nden Premedi kazâsına tâbi‘ Şebani nâm karye sükkânından Mustafa Bey b. Hüseyin nâm şâbb-ı emred meclis-i şerî‘at-ı Muhammedî’de işbu hâmilü’s-sifri’ş-şer‘î Toto v. Duka nâm nasrâni muvâcehesinde ikrâr ve takrîr-i kelâm edip tefvîz-i âti’z-zikrin sudûruna değin zabt ve taht-ı tasarrufumda olan arâziden karye-i mezbûre sınırı dâhilinde vâki‘ Dalga demekle ma‘rûf mevzi‘de bir tarafdan Hasan tarlası ve bir tarafdan Angeli tarlası ve tarafeyni tepe ve tarîk-i âm ile mahdûd tahmînen dört keyl tohum istî‘âb ve yine bir tarafdan Hasan tarlası ve bir tarafdan diğer Hasan [b.] Bayram tarlası ve bir tarafdan İstirati tarlası ve bir tarafdan tepe ile mahdûd tahmînen beş keyl tohum [istî‘âb eder] Dimo tarlası demekle meşhûr bir kıt‘a ve yine bir tarafdan Hasan tarlası ve bir tarafdan müşterî-i mezbûr menzili ve bir tarafdan vâdi ve bir tarafdan Hüseyin Bey menzili ile mahdûd tahmînen bir keyl tohum alır bostan yeri demekle ma‘rûf bir kıt‘a ki cem‘an üç kıt‘a tarlaların hakk-ı tasarruflarını ma‘rifet-i sâhib-i arz ile mersûm Toto’ya sekiz bin fıddî nakd-i râyic fi’l-vakt akçe bedel mukābelesinde tefvîz bi’l-ferâğ, ol dahi vech-i muharrer üzre tefevvüz ve kabûl edip bedel-i ferâğ olan mezbûrü’n-na‘t sekiz bin akçeyi tamamen müşterî-i merkūm Toto yedinden alıp kabz edip bâlâda zikr olunan üç kıt‘a tarlaları mahallinde zabt ve tasarrufa tarafımdan mersûm Toto’yu taslît eyledim mârrü’z-zikr üç kıt‘a tarla merkūm Toto’nun dâhil-i taht-ı tasarrufu olmuşdur emsâli tasarrufu gibi mutasarrıf olsun deyicek [90b] gıbbe’t-tasdîki’l-mu‘teber mâ hüve’l-vâki‘ kayd şüd. Fi’l-yevmi’l-hâmis aşer min Zilhicceti’l-harâm li seneti isneteyn ve seb‘în ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Ahmed Çelebi b. Hüseyin, İbrahim Bey b. Koçi el-Bostânî, Mehmed Bey b. Koçi Bey, Hüseyin b. Yakub ve gayruhüm mine’l-hâzırîn.

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 396 - Hüküm no: 417 - Orijinal metin no: [90a-3])﻿

﻿

﻿

418. Hüküm

Minho v. Roço’nun Ömer Bey b. Ali ve ortağı Mehmed b. Abdullah’tan alacaklı olması

Çoban tâifesinden işbu hâmilü’s-sifr Minho v. Roço nâm Bulgarî zimmî mahfil-i kazâda Ömer Bey b. Ali nâm cündî ve şerîki Mehmed b. Abdullah nâm kimesne mahzarında üzerlerine takrîr-i da‘vâ edip bundan akdem merkūmân Ömer Bey ve şerîki Mehmed her bir re’si yüz seksen beşer akçeye olmak üzre yedimden yüz elli iki re’s kurban koyunu iştirâ ve kabz ve semeninden bir mikdârını bana edâ ve teslîm ve ol koyunların dahi bir mikdârını bey‘le istihlâk ve bâkī koyunları hizmetdir deyû bana red murâd eylediklerinde ben dahi kabzdan imtinâ‘ etmekle beynimizde münâza‘ât-ı kesîre cereyân etmişiken beynimize muslihûn tavassut edip her bir koyun yüz altmış beşer akçeye olmak hesâb-ı mezbûr üzre haklaşmağa mezbûrân Ömer Bey ve şerîki Mehmed ile inşâ-i akd-i sulh eylediklerinde ben dahi sulh-i mezbûru kabûl ve hesâb-ı mezbûr üzre mezbûrân Ömer Bey ve şerîki Mehmed zimmetlerinde ba‘de külli hesâbin on bir bin elli akçe hakkım bâkī kalıp taleb eylediğimde teslîmden imtinâ‘ ederler hâlâ suâl olunup alıverilmek matlûbumdur deyicek gıbbe’s-suâl mezbûrân Ömer Bey ve şerîki Mehmed cevâblarında fi’l-hakīka hâl minvâl-i muharrer üzre olmuşdur hesâb-ı mezbûr üzre müdde‘î-i mezbûr Minho’ya ba‘de külli hesâb zimmetimizde lâzımü’l-edâ ve vâcibü’l-kazâ on bir bin elli akçe deynimiz vardır deyû bi tav‘ihimâ ikrâr ve i‘tirâf eylediklerinde alâ mûcebi ikrârihimâ zikr olunan on bir bin elli akçeyi müdde‘î-i mezbûr Minho’ya beş bin beş yüz yirmi beş akçeyi edâ ve teslîm ile mezbûrân Ömer Bey ve şerîki Mehmed ilzâm olunup mâ hüve’l-vâki‘ kayd şüd. Fi’l-yevmi’r-râbi‘ aşer min Zilhicceti’l-harâm li seneti isneteyn ve seb‘în ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Osman Çavuş el-Mübâşir, Hasan Bey b. Abdullah el-kasab, Hüseyin Muhzır, Ali Beşe Çukadâr ve gayruhüm mine’l-hâzırîn.

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 396 - Hüküm no: 418 - Orijinal metin no: [90b-1])﻿

﻿

﻿

419. Hüküm

İbrahim b. Hacı Yusuf’un yeni vasîsinin eski vasînin zimmetini ibrâ etmesi

Medîne-i Hazreti Ebâ Eyyûb el-Ensârî -dâme fî rıdvâni’l-Bârî-’de Evlice Baba mahallesinde sâkin iken bundan akdem vefât eden el-Hâc Yusuf nâm müteveffânın sulbî sagīr oğlu İbrahim’in tesviye-i umûru için kıbel-i şer‘-i şerîfden mansûb vasî olan Mustafa Çelebi b. Hüdâverdi meclis-i şer‘de bundan akdem sagīr-i mezbûrun vasîsi olup sagīr-i mezbûrun malını zabt ve her hâlini hıfzda taksîr ve tekâsülü olmağla azl olunan bâ‘isü’l-kitâb Mehmed Çelebi b. Musli nâm râcil mahzarında bi’l-vesâye ikrâr ve takrîr-i kelâm edip mezbûr Mehmed Çelebi bundan akdem vesâyet-i mezkûreden azl ve yerine ben vasî olduğumda, mezbûr Mehmed Çelebi sagīr-i mezbûra babası müteveffâ-yı mezbûrdan bi’l-irsi’ş-şer‘î isâbet ve intikāl edip sâbıkan sagīr-i mezbûr üzerine vasî olan el-Hâc Halil’den ahz ü kabz eylediği malın muhâsebesini gördüğümde ber mûceb-i defter bi’t-tamâm ve’l-kemâl vasiyy-i sâbık-ı mezbûr Mehmed Çelebi yedinden vesâyetim hasebiyle alıp kabz [edip] zimmetinde sagīr-i mezbûr malından bir akçe ve bir habbe bâkī kalmamışdır min ba‘d vasiyy-i sâbık-ı mezbûr Mehmed Çelebi ile sagīr-i mezbûr malına müte‘allik da‘vâ ve nizâ‘ım yokdur deyicek gıbbe’t-tasdîki’ş-şer‘iyyi’l-mu‘teber mâ hüve’l-vâki‘ bi’t-taleb kayd şüd. Tahrîren fi’l-yevmi’l-hâmis aşer min Zilhicceti’l-harâm li seneti isneteyn ve seb‘în ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: El-Hâc Ali en-Nâzır, el-Hâc Ali [b.] Tayyib, Sâlih Efendi b. Mehmed, Hüseyin Muhzır, Ali Beşe Çukadâr ve gayruhüm mine’l-hâzırîn.

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 397 - Hüküm no: 419 - Orijinal metin no: [90b-2])﻿

﻿

﻿

420. Hüküm

İbrahim b. Hacı Yusuf üzerine Mustafa Çelebi b. Hüdâverdi’nin vasî tayin olunması

Medîne-i Hazreti Ebâ Eyyûb el-Ensârî -dâme fî rıdvâni’l-Bârî-’de Evlice Baba mahallesinde sâkin iken bundan akdem vefât eden el-Hâc Yusuf’un sulbî sagīr oğlu İbrahim’e babası müteveffâ-yı mezbûrdan intikāl eden malı zabt ve sagīr-i mezbûrun her hâlini hıfz için kıbel-i şer‘den mukaddemâ vasî nasb ve ta‘yîn olunan el-Hâc Halil b. Maden nâm bezzâz ticâret için diyâr-ı âhara müteveccih olmağla kendi azlini ilhâh ve iltimâs etmeğin azl olunup sagīr-i mezbûr üzerine cânib-i şerî‘at-ı mutahharadan Mehmed Çelebi b. Musli vasî nasb ve ta‘yîn olunmuşdu, lâkin mezbûr Mehmed Çelebi dahi mâl-ı sagīri zabt ve her hâlini hıfzda tekâsül ve tehâvün üzre olduğundan mâ‘adâ te‘addîsiyle yedinde sagīr-i mezbûrun malı zâyi‘ ve telef olduğu takdîrce tazmîn için ism-i mâl ıtlâk olunur bir nesnesi olmamağla sagīr-i mezbûrun malı aynıyla mevcûd iken mezbûr Mehmed Çelebi azl ve yerine bir mütemevvil ve dindâr kimesne vasî nasb ve ta‘yîn olunmak sagīre her vechile evlâ ve enfa‘ olmağın işbu sâhibü’l-kitâb Mustafa Çelebi b. Hüdâverdi her vechile mahal ve müstahık vesâyet uhdesinden gelmeğe kādir ve mütemevvil ve perhîzkâr olup vesâyete ehil olmağla sagīr-i mezbûr üzerine hâkim-i muvakki‘-i sadr-ı kitâb tûbâ-lehû ve hüsnü me’âb hazretleri dahi vasî nasb ve ta‘yîn etmeğin ol dahi vesâyet-i mezbûreyi kabûl ve hıdemât-ı lâzımesini edâya müte‘ahhid olmağın vâki‘ü’l-hâli bi’l-ibtigā sebt olundu. Fi’l-yevmi’r-râbi‘ aşer min Zilhicceti’l-harâm min şühûri sene isneteyn ve seb‘în ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Mustafa Çelebi b. Pervâne, Sâlih Mehmed Efendi b. Mehmed, Ali Beşe b. Emrullah, Hüseyin Muhzır, Hasan muhzır ve gayruhüm mine’l-hâzırîn.

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 398 - Hüküm no: 420 - Orijinal metin no: [90b-3])﻿

﻿

﻿

421. Hüküm

Kadı Hızır Efendi’nin bazı emlâkini satıp bazısının kullanım hakkını devretmesi

Vilâyet-i Rumeli’nde Avlonya sancağına tâbi‘ Arnavud Belgradı kazâsı a‘mâlinden Bahtalı nâm karye sükkânından fahrü’l-kuzât Hızır Efendi b. Bayram nâm kadı meclis-i şer‘-i hatîr-i lâzımü’t-tevkīrde işbu râfi‘ü’l-vesîka Simo ve Yano veledey Mato nâm karındaşlar muvâcehelerinde bi’t-tav‘ ve’r-rızâ ikrâr ve takrîr-i kelâm edip bey‘-i câ’i’z-zikrin sudûruna değin silk-i mülk-i sahîhimde münselik olan emlâkimden olup karye-i mezbûrede vâki‘ bir tarafdan Yuvan nâm zimmî mülkü ve bir tarafdan Reste v. Moce mülkü ve bir tarafdan Papa Nano nâm râhib mülkü ve taraf-ı râbi‘i tarîk-i âm ile mahdûd ve bir bâb fevkānî ve bir bâb tahtânî odaları ve bir anbarı ve menzili mezbûrda mevcûd üç aded fıçı ve şırahâneyi ve zât-ı eşcâr-ı müsmire ve gayr-ı müsmire bahçeyi müştemil çiftlik ta‘bîr olunur mülk menzilimi cümle tevâbi‘ ve levâhıkı ile yine karye-i mezbûre hudûdu dâhilinde vâki‘ bir tarafdan Reste v. Moce bağı ve bir tarafdan Yuvan v. Tebre bağı ve iki tarafdan Hristo [v.] Moce bağı ile mahdûd tahmînen sekiz çapalık mülk bağı ve yine hudûd-ı mezbûrda vâki‘ etrâf-ı erba‘ası Kosta v. Todori ve Reste [v.] Moce ve Kola v. Saraviçe bağları ile mahdûd tahmînen on çapalık bir kıt‘a mülk bağımı dahi merkūmân Simo ve Yano’ya tarafeynden îcâb ve kabûlü hâvî bey‘-i bâtt-ı sahîh-i şer‘î ile bi safkatin vâhidetin ale’l-iştirâki’s-seviy bâtten bey‘ eylediğimde anlar dahi ber vech-i iştirâk minvâl-i muharrer üzre iştirâ ve kabûl eylediklerinden sonra yine karye-i mezbûre sınırı dâhilinde tefvîz-i âti’z-zikrin sudûruna değin zabt ve taht-ı tasarrufumda olup inde’l-ahâliyi’d-diyâr ma‘lûmetü’l-kıta‘ ve’l-mikdâr beynimizde ma‘lûm tarlalarımın ve etrâfında vâki‘ olan on iki dib zeytin eşcârı ile otuz dib ceviz eşcârı ve yirmi dib armud eşcârlarımın dahi hakk-ı tasarrufların, sâhib-i arz ma‘rifetiyle merkūmân Simo ve Yano’ya ale’l-iştirâk iki bin akçe bedel mukābelesinde ferâğ ve tefvîz edip anlar dahi ale’ş-şirketi’s-seviyye vech-i meşrûh üzre tefevvüz ve kabûl eylediklerinden sonra semen-i mezbûr üç bin akçe ile bedel-i mersûm iki bin akçe ki cem‘an beş bin akçeyi merkūmân yedlerinden tamamen ahz ü kabz edip çiftlik-i mahdûd-ı mezkûru ve on sekiz çapalık bağları ile sâlifü’z-zikr tarlaları mahallinde ale’l-iştirâk ahz ü kabz zabt u tasarrufa merkūmân Simo ve Yano’yu taslît eyledim min ba‘d benim alâkam yokdur emsâli gibi mutasarrıf olsunlar deyicek gıbbe’t-tasdîki’ş-şer‘iyyi’l-vicâhiyyi’l-mu‘teber mâ cerâ kayd şüd. Fî gurreti Zilhicceti’ş-şerîfe li seneti isneteyn ve seb‘în ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Kaldırımcı kethüdâsı Bayram b. Mehmed, Ali Beşe b. Sinan, Aydın Beşe b. Haydar, Ali Beşe b. Mahmud, Osman Beşe b. Abdullah, Abdülaziz b. Ahmed ve gayruhüm mine’l-hâzırîn.

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 398 - Hüküm no: 421 - Orijinal metin no: [91a-1])﻿

﻿

﻿

422. Hüküm

Yoğurtçu Yuvan v. Mitre’nin kardeşinin davasında çoban Ali’yi mesul tutmadığı

Yoğurtçu tâifesinden Yuvan v. Mitre nâm zimmî meclis-i şer‘-i hatîr-i lâzımü’t-tevkīrde çoban tâifesinden işbu râfi‘ü’l-kitâb Ali b. Abdullah mahzarında bi’t-tav‘ ve’r-rızâ lâ-bi’l-kerh ve’l-cezâ ikrâr ve takrîr-i kelâm edip Havâss-ı Aliyye kazâsı ihtivâsından Topçular nâm karye kurbunda vâki‘ Çiço Çiftliği demekle ma‘rûf mahal mukābelesinde koyun geçesi içinde târih-i kitâbdan bir gece mukaddem li ebeveyn karındaşım Balaban v. Mitre mecrûhan maktûl bulunmağla kātili sensin ve yâhud kātili bilirsin deyû mezbûr Ali’den mukaddemâ da‘vâ eylediğimde ol dahi inkâr etmişdi el-hâletü hâzihî da‘vâ-yı mezkûrumdan fâriğ olup husûs-ı mezbûra müte‘allik âmme-i de‘âvî ve mütâlebât ve eymân ve muhâsamâtdan merkūm çoban Ali’nin zimmetini ibrâ-i âmm-ı kātı‘ü’n-nizâ‘la ibrâ ve iskāt-ı tâmm-ı râfi‘ü’l-hisâm birle ibrâ ve iskāt eyledim min ba‘d mezbûr çoban Ali ile vechen mine’l-vücûh ve sebeben mine’l-esbâb da‘vâ ve nizâ‘ım yokdur, zuhûr dahi ederse lede’l-hükkâmi’l-kirâm mesmû‘a ve makbûle olmasın deyicek mukırr-ı mezbûrun minvâl-i meşrûh üzre cereyân eden ikrârını merkūm çoban Ali vicâhen ve şifâhen tasdîk ve tahkīk etmeğin mâ cerâ bi’t-taleb kayd şüd. Fi’l-yevmi’r-râbi‘ ve’l-ışrîn min Zilka‘deti’ş-şerîfe li seneti isneteyn ve seb‘în ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Mustafa Çelebi b. Süleyman, Bereket b. Abdullah, Süleyman Beşe b. Ahmed, Musa Beşe b. Mehmed, Mahmud Beşe b. Musli ve gayruhüm mine’l-hâzırîn.

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 399 - Hüküm no: 422 - Orijinal metin no: [91a-2])﻿

﻿

﻿

423. Hüküm

Ahmed Beşe b. Abdullah’ın muhallefâtı

Medîne-i Ebâ Eyyûb el-Ensârî -dâme fî rıdvâni’l-Bârî- mahallâtından Zeyneb Hâtun mahallesinde sâkin iken bundan akdem vefât eden ve geriye Müferrah bt. Abdullah nâm zevcesini ve Mehmed b. Ahmed nâm sagīr oğlunu bırakan merhûm Ahmed Beşe b. Abdullah’ın muhallefâtıdır. Verâseti bunlara münhasırdır. Vaka‘a’t-tahrîr fi’l-yevmi’r-râbi‘ ve’l-ışrîn min Zilka‘de eş-şerîfe sene 1072. An bahâi Şâhin gulâm: Meblağ 9.000 İbrahim Beşe yedindeki nakid akçe: Meblağ 900 Yekûn: 9.900 Min dükkân: Meblağ 400 Harc-ı hüccet: Meblağ 300 Ücret-i kadem: Meblağ 100 Dellâliyye: Meblağ 200 Harc-ı pençik: Meblağ 440 Def‘-i hüccet-i defter: Meblağ 20 Resm-i kısmet-i âdî: Meblağ 240 Yekûn: 1.700 sagīr-i mezbûrun vâlidesi ve vasiyy-i şer‘î olunduğu hasebiyle kendiye isâbet ve intikāl eden sümün hisse-i şer‘iyyesini sagīr-i mezbûra hibe eylediği ecilden taksîm olunmamışdır. el-Bâkī: Meblağ 7.200 sagīr-i mezbûr Mehmed’in vasîsi mezbûre Müferrah hâtuna teslîm olunmuşdur. Yalnız yedi bin iki yüz akçedir. Havâss-ı Aliyye kadısı el-fakīr Mustafa b. Musa ma‘rifetiyle yazılmıştır.

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 400 - Hüküm no: 423 - Orijinal metin no: [91a-3, Arapça])﻿

﻿

﻿

424. Hüküm

Ayşe bt. Eyüb Ağa’nın evini bey‘ bi’l-istiğlâl yoluyla Aynîşah Sultan Vakfı’na satması

Husûs-ı âti’l-beyânın mahallinde tahrîri iltimâs olunmağın savb-ı şer‘-i şerîfden mevlânâ Sâlih Mehmed Efendi irsâl olunup ol dahi zeyl-i kitâbda muharrerü’l-esâmî olan müslimîn ile medîne-i Hazreti Ebâ Eyyûb el-Ensârî -dâme fî rıdvâni’l-Bârî-’de Zal Paşa câmi‘i mukābelesinde sâkine fahrü’l-muhadderât Ayşe Hâtun bt. el-merhûm Eyüb Ağa’nın menziline varılıp akd-i meclis-i şer‘ olundukda, müşârün-ileyhâ Ayşe Hâtun meclis-i ma‘kūd-ı mezkûrda, mahmiye-i İstanbul’da vâki‘ dârü’s-sa‘âde ağası hazretleri taht-ı nezâretinde olan evkāfdan merhûm Aynîşah Sultan evkāfı’na bi’l-fi‘l mütevellî olan sâhibü’l-kitâb fahrü’l-emâsil ve’l-akrân Abdülkādir Çelebi b. İbrahim mahzarında bi tav‘ihâ ikrâr edip silk-i mülk-i sahîhimde münselik olan emlâkimden medîne-i mezbûrede Baba Haydar-ı Nakşibendî mahallesinde vâki‘ etrâf-ı erba‘ası tarîk-i âm ile mahdûd fevkānî ve tahtânî hâriciyye ve dâhiliyye büyût-ı müte‘addide ve sofaları ve iki kıt‘a bahçeleri ve bahçe içinde yedi bâb odaları ve beş aded su kuyusunu müştemil olup babam merhûm Eyüb Ağa’dan bi’l-irsi’ş-şer‘î bana isâbet ve intikāl eden mülk-i mevrûs menzilimi bi cümleti’t-tevâbi‘ ve’l-levâhık mâl-ı vakf-ı mezbûr ile mütevellî-i mûmâ-ileyh Abdülkādir Çelebi’ye her biri sekizer dirhem gelir dört yüz kıt‘a riyâlî guruş-ı kebîre alâ tarîki’l-istiğlâl bey‘ ve teslîm edip ol dahi mâl-ı vakf-ı mezbûr ile tarîk-i mezbûr üzre iştirâ ve tesellüm ve kabûl edip kabz-ı semen-i ma‘dûd eylediğimden sonra mütevellî-i mezbûr menzili mahdûd-ı mezkûru ba‘de’t-tahliyye ve’t-tekābuz târih-i kitâb şehri gurresinden sene tamâmına değin altmış kıt‘a riyâlî guruş-ı kebîr icâre ile menzili mezbûru bana îcâr ve teslîm, ben dahi vech-i muharrer üzre istîcâr ve tesellüm ve kabz ve kabûl eyledim dedikde gıbbe’t-tasdîki’l-mu‘teber yine mukırra-i mezbûrenin tevâbi‘inden Fâtıma Hâcce bt. Mustafa nâm hâtun meclis-i mezbûrda, derk-i menzili mezbûre ve ücret-i merkūmeye ve asl-ı mâla emr ve kabûlü hâvî kefâlet-i sahîha-i şer‘iyye ile [kefîl] ta‘yîn oldum deyû bi tav‘ihâ ikrâr etmeğin men lehü’t-tasdîk kıbelinden ba‘de’l-kabûl vâki‘ü’l-hâli mevlânâ-yı mezbûr mahallinde tahrîr, ba‘dehû meclis-i şer‘a gelip alâ vukū‘ihî inhâ ve takrîr etmeğin mukırra-i mezbûrenin sulbî kebîr oğlu fahrü’l-emâcid ve’l-ekârim Ahmed Ağa b. el-merhûm İbrahim Ağa kıbelinden Mehmed Çelebi b. Mustafa ve diğer Mehmed Çelebi b. Ahmed şehâdetleriyle vekâleti sâbite olan Abdülkādir Çelebi meclis-i şer‘de müvekkilem müşârün-ileyh dahi derk-i menzili mezbûra ve ücretine ve asl-ı mâla emr ve kabûlü hâvî kefâletle ta‘yîn olmuşdur deyû bi’l-vekâle ikrâr etmeğin ba‘de’l-kabûl mâ cerâ kayd şüd. Fî selh-i Zilka‘de sene 1072.

Şuhûdü’l-hâl: es-Seyyid Ahmed Efendi b. es-Seyyid Nesimi?, Osman Bey b. Abdurrahman, Receb Çelebi b. Mustafa, Ahmed Çelebi b. Mehmed, Receb Bey Kethüdâ, İbrahim b. Hasan, Mehmed Çelebi b. Mustafa, Sadık Çelebi b. Mehmed ve gayruhüm.

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 401 - Hüküm no: 424 - Orijinal metin no: [91b-1])﻿

﻿

﻿

425. Hüküm

Bedehşan bt. Abdullah’ın câriyesini kaybettirdiği iddiasıyla Sâliha bt. Derviş Mehmed aleyhine açtığı davada sulh olması

Mahmiye-i İstanbul’da Sinan Ağa mahallesinde sâkine Bedehşan bt. Abdullah tarafından sulh ve ibrâ-i câ’i’z-zikri ikrâra ve bedel-i sulhü kabza vekîl olup mezbûrenin zâtını ma‘rifet-i şer‘iyye ile ârifân olan Mehmed Çavuş b. Mustafa ve el-Hâc Mehmed b. İbrahim şehâdetleriyle şer‘an vekâleti sâbite olan umdetü’l-kuzâti’l-İslâm Sunullah Efendi b. Ömer Efendi nâm vekîl meclis-i şer‘de Havâss-ı Aliyye kazâsı a‘mâlinden kasaba-i Hasköy’de Abdüsselâm mahallesinde sâkine sâhibetü’l-kitâb Sâliha bt. Derviş Mehmed tarafından ikrâr-ı âti’z-zikri tasdîke vekîl olup bimâ hüve nehci’s-sübût şer‘an vekâleti sâbite olan Mehmed Bey oğlu Hasan Bey nâm vekîl mahzarında bi’l-vekâle ikrâr ve takrîr-i kelâm edip bundan akdem müvekkilem mezbûre Bedehşan Hâtun’un mülkünden Üftâde nâm Moskoviyyetü’l-asl câriye-i memlûkesi firâr ve gaybet etmeğin müvekkile-i mezbûre Sâliha Hâtun’dan zikr olunan câriyesini idlâl edip gaybet ettirmişsindir deyû da‘vâ ve kıymet-i şer‘iyyesini taleb eylediğinde ol dahi inkâr etmeğin beynlerinde münâza‘ât-ı kesîre cereyân etmişdi el-hâletü hâzihî müvekkilem mezbûre Bedehşan ile müvekkile-i mezbûre Sâliha Hâtun beynlerine muslihûn tavassut edip da‘vâ-yı mezkûrdan merkūme Sâliha ile müvekkilem mezbûre Bedehşan’ı üç bin beş yüz fıddî nakd-i râyic fi’l-vakt akçe üzerine inşâ-i akd-i sulh eylediklerinde ben dahi sulh-i mezbûru kabûl ve bedel-i sulh olan mezbûrü’n-na‘t üç bin beş yüz akçeyi tamamen müvekkile-i merkūme yedinden vekâletim hasebiyle müvekkile-i mezbûre için alıp kabz edip zikr olunan câriye da‘vâsından zimmetini ibrâ-i âmm-ı kātı‘ü’n-nizâ‘ ile ibrâ ve iskāt-ı tâmm-ı râfi‘ü’l-hisâm birle iskāt eyledim min ba‘d müvekkile-i mezbûre ile müvekkilim mezbûre Bedehşan’ın vechen mine’l-vücûh da‘vâ ve nizâ‘ı yokdur, zuhûr dahi ederse lede’l-hükkâmi’l-kirâm mesmû‘a olmasın deyicek gıbbe’t-tasdîki’l-mu‘teber müvekkile-i mezbûrenin zevci el-Hâc Mehmed nâm kimesne meclis-i mezbûrda vekîl-i mezbûr mahzarında bundan akdem zikr olunan câriyenin nısfı benim idi deyû da‘vâ eylemişdim el-hâletü hâzihî da‘vâ-yı mezkûrdan fâriğ olup müvekkile-i mezbûrenin zimmetini da‘vâ-yı mezbûrdan ben dahi ibrâ eyledim deyicek mâ cerâ ketb olundu. Fi’l-yevmi’t-tâsi‘ ve’l-ışrîn min Zilka‘deti’ş-şerîfe li seneti isneteyn ve seb‘în ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Mehmed Çelebi b. Musli, Abbas Efendi b. ( ) el-İmâm, Ali Çelebi el-Yesârî, Ramazan Efendi el-Müezzin, Ali Ağa b. ( ) el-Bostânî ve gayruhüm mine’l-hâzırîn.

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 402 - Hüküm no: 425 - Orijinal metin no: [91b-2])﻿

﻿

﻿

426. Hüküm

Bahçe Belgrad köyü ahalisi ile Sinan Bey b. Ali’nin mera davasında sulh oldukları

Havâss-ı Aliyye kazâsına tâbi‘ Terkos âhiyesi a‘mâlinden su nâzırlarına mahsûs olan kurâdan Bahçe Belgrad karye zimmîlerinden Pandazi v. Yorgi ve Sakosta v. Yanaki ve Todoş v. Yanaki ve Panayot v. Yani ve Yani v. Şirdilo ve Dimitri v. Yorgi ve Zafiri v. Yorgi nâm zimmîler ve sâirleri bi isrihim meclis-i şer‘de karye-i mezbûre mer‘âsına mülâsık olan otlağın mutasarrıfı olan Sinan Bey b. Ali nâm cündî mahzarında her biri takrîr-i kelâm ve ifâde-i merâm edip sâlifü’z-zikr Bahçe Belgrad karyesi merhûm cennet-mekân firdevs-âşiyân Sultan Bayezid Hân-ı Velî evkāfı arâzisinden olup hâl-i fetihden bu âna gelince ahâlî-i karye-i mezbûre zabt ve tasarruf ederken mezbûr Sinan Bey zikr olunan mer‘âmız kurbunda olan otlağa mukāta‘a ile mutasarrıf olmağın gâh ve bî-gâh koyunlarını bizim mer‘âmıza geçirip bizim ile nizâ‘ üzre olmağın biz dahi evkāf-ı mezbûre mütevellîsine karyemiz mer‘âsı için senevî mukāta‘a takdîr ettirdip yedimize temessük almak murâdımızdır el-hâletü hâzihî bizim karyemizin merkūm Sinan Bey’in mutasarrıf olduğu otlak cânibinin sınırı evvelâ Yeniköy’e giden tarîk-i âmmın sağ tarafında olan mermer taş, andan Kara Yakub tarlası mukābelesinde yığılan sarı taşlar, andan Sinan Bey tarlası kurbunda olan incirlik andan dereye ki geçidden aşağı cereyân eden sudan mezbûr Sinan Bey, geçidden yukarı cereyân eden sudan biz intifâ‘ ederiz andan Kartaltepe’ye andan Ayas Ağa karyesine giden yol ki İstanbul yoludur, andan Ortapınar’a andan araba yolu ile yine karye-i mezbûreye varırız, zikr olunan hudûd karye-i mezbûr mer‘âsıyla merkūm Sinan Bey’in mutasarrıf olduğu otlak beyninde sınır-ı kadîmdir, hâlâ mezbûr Sinan Bey’den mârrü’z-zikr sınır dâhilinde olan mer‘âmızda alâka ve medhali var mıdır suâl olunup takrîri tahrîr olunmak matlûbumuzdur dediklerinde isre’l-istintâk mezbûr Sinan Bey cevâbında fi’l-hakīka bundan akdem bâlâda zikr olunan tepenin bir cânibinde biz ve bir cânibinde siz mevâşîmizi saky edelim deyû ahâlî-i karye-i mezbûre ile gâh ve bî-gâh nizâ‘ eder idim, hâlâ nizâ‘ ve cidâlden fâriğ oldum, mârrü’z-zikr sınır dâhilinde kat‘â alâka ve medhalim yokdur, zikr olunan zimmîler evkāf-ı mezbûre mütevellîsine mer‘âları için mukāta‘a takdîr ettirdip temessük alıp mer‘âlarına keyfe mâ yeşâ’ûn mutasarrıf olsunlar deyicek vâki‘ hâli merkūmûn zimmîler talebleriyle ketb olundu. Fi’l-yevmi’l-hâmis ve’l-ışrîn min Zilka‘deti’ş-şerîfe sene 1072.

Şuhûdü’l-hâl: Mehmed Çelebi b. Osman zâbıta-i karye-i mezbûre, el-Hâc İbrahim Ser-bölük, İsmali Çelebi Râh-ı âbî, İsmail Bey el-Bostânî, Receb Beşe b. Kasım, Mehmed Çelebi b. ( ) İmâm, diğer Receb Bey Kethüdâ, Dilâver Muhzır, Yahya Çelebi b. Mehmed, Abdülaziz Çelebi b. Sinan, Musa b. Mustafa, Ali b. Cafer, Mehmed Efendi b. Ahmed.

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 403 - Hüküm no: 426 - Orijinal metin no: [92a-1])﻿

﻿

﻿

427. Hüküm

Ali Çelebi b. Abdullah’ın alacağına karşılık rehin aldığı menzili Ayşe bt. Ali’ye iade etmesi

Fekk-i rehin ve kefîl-i mezbûrun dahi zimmetini ibrâ Havâss-ı Aliyye kazâsına tâbi‘ kasaba-i Hasköy’de sâkin Ali Çelebi b. Abdullah nâm kimesne meclis-i şer‘de işbu râfi‘atü’l-kitâb Ayşe bt. Ali nâm hâtun mahzarında ikrâr ve takrîr-i kelâm edip kasaba-i mezbûr mahallâtından Kiremitçi Ahmed Çelebi mahallesinde vâki‘ iki tarafdan Ali Çelebi mülkü ve bir tarafdan Macarlar nâm yahudiler mülkleri ve bir tarafdan tarîk-i âm ile mahdûd mecmû‘ mülk menzilini mezbûre Ayşe Hâtun sene ihdâ ve seb‘în ve elf Şevvâlü’l-mükerremi’nin yirmi dördüncü günü otuz kıt‘a esedî guruşa bana alâ tarîki’l-istiğlâl bey‘ ve teslîm ve kabz-ı semen edip ben dahi tarîk-i mezbûr üzre iştirâ ve kabûl ve tesellüm eylediğimden sonra yine mahalle-i mezbûrede sâkin Yanbolu cemâ‘atinden Yako v. Papola nâm yahudi meblağ-ı mezbûru bana edâ ve teslîme emr ve kabûlü hâvî kefâlet-i sahîha-i şer‘iyye ile kefîl olmuşdu el-hâletü hâzihî zikr olunan otuz kıt‘a esedî guruşu tamamen merkūme Ayşe Hâtun yedinden alıp kabz edip fekk-i istiğlâl eyledim min ba‘d mezbûre Ayşe ve kefîl-i merkūm ile vechen mine’l-vücûh alâkam kalmadı husûs-ı mezbûra müte‘allik mezbûre Ayşe ve kefîl-i merkūmun zimmetlerini ibrâ eyledim deyicek gıbbe’t-tasdîki’l-mu‘teber mâ cerâ bi’t-taleb kayd şüd. Fî selh-i Zilka‘deti’ş-şerîfe li seneti isneteyn ve seb‘în ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Yusuf b. Abdullah, Ali Beşe b. Mehmed er-Râcil, Mustafa Efendi imâm-ı Düğmeci, es-Seyyid Abdurrahman b. es-Seyyid eş-Şeyh Yakub, Mehmed b. Abdullah ve gayruhüm mine’l-hâzırîn.

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 404 - Hüküm no: 427 - Orijinal metin no: [92a-2])﻿

﻿

﻿

428. Hüküm

Saadet bt. Abdullah ile müderris Ali Efendi’nin boşanması

Yâ Fettâh Medîne-i Hazreti Ebâ Eyyûb el-Ensârî -dâme fî rıdvâni’l-Bârî-’de Câmi‘-i Kebîr mahallesi sâkinelerinden Saadet bt. Abdullah nâm hâtun meclis-i şer‘-i hatîr-i lâzımü’t-tevkīrde zevc-i mutallıkı fahrü’l-müderrisîni’l-kirâm zahrü’l-müdakkikīni’l-fihâm Ali Efendi b. ( ) mahzarında bi’t-tav‘ ve’r-rızâ lâ-bi’l-kerh ve’l-cezâ ikrâr-ı tâm ve takrîr-i kelâm edip mûmâ-ileyh Ali Efendi bundan akdem zevcim olup beynimizde hüsn-i zindegânemiz olmamağla beni tatlîk etmeğin zimmetinde mütekarrir altı bin akçe mehr-i müeccelimi bana def‘ ve teslîm, ben dahi alıp kabz eylediğimden sonra nafaka-i iddetim için iki keyl pirinç, beş vakıyye revgan-ı sâde, on vakıyye un ve beher yevm ikişer akçe ekmek ve iddetim tamâmına değin yevmî buçuk vakıyye lahm ve beher yevm üçer akçe me’ûnet-i süknâm için ta‘yîn ve huzûr-ı şer‘de zikr olunan zahîreyi bana def‘ ve teslîme ta‘ahhüd eylediğinden sonra zevc-i mutallıkım mûmâ-ileyh Ali Efendi zimmetinde mukaddemâ mütekarrir olan mehr-i müeccelimden bâkī üç bin akçem ve cihet-i karz-ı şer‘îden dahi üç bin akçem kalmışdır deyû da‘vâ ve taleb eylediğimde ol dahi inkâr ile cevâb vermeğin beynimizde münâza‘ât-ı kesîre cereyân etmişidi el-hâletü hâzihî da‘vâ-yı mezkûremden mûmâ-ileyh Ali Efendi ile üç bin nakd-i râyic fi’l-vakt akçe üzerine vesâtat-ı muslihîn ile sulh olup bedel-i sulh olan mezbûrü’n-na‘t üç bin akçeyi zevc-i mutallıkım mûmâ-ileyh Ali Efendi yedinden tamamen alıp kabz edip zevciyyete müte‘allik âmme-i de‘âvî ve mütâlebât ve eymân ve muhâsamâtdan zimmetini ibrâ-i âmm-ı kātı‘ü’n-nizâ‘la ibrâ ve iskāt-ı tâmm-ı râfi‘ü’l-hisâm birle iskāt eyledim min ba‘d mûmâ-ileyh ile vechen mine’l-vücûh ve sebeben mine’l-esbâb da‘vâ ve nizâ‘ım yokdur, zuhûr dahi ederse lede’l-hükkâmi’l-kirâm mesmû‘a ve makbûle olmasın deyicek gıbbe’t-tasdîki’l-mu‘teber mâ cerâ kayd şüd. Fî gurreti Zilhicceti’l-harâm li sene isneteyn ve seb‘în ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Fahri Efendi nâib-i recül, Eyüb Çelebi b. Mehmed, Sâlih Mehmed Efendi b. Mehmed, Hüseyin b. Hasan, Mehmed b. Mahmud ve gayruhüm.

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 405 - Hüküm no: 428 - Orijinal metin no: [92b-1])﻿

﻿

﻿

429. Hüküm

Fâtıma Hatun bt. Ahmed Çavuş’un terekesinin mirasçıları arasında paylaşılması

Havâss-ı Aliyye kazâsına tâbi‘ kasaba-i Hasköy’de Turşucuzâde Hüseyin Çelebi mahallesinde Pîrî Paşa semtinde sâkine iken bundan akdem vefât eden Fâtıma Hâtun bt. Ahmed Çavuş’un verâseti, zevci fahrü’l-emâsil ve’l-akrân hamlacı Mehmed Ağa ile sadriye kebîre kızı Ayşe Hâtun bt. Mehmed’e münhasıra olduğu şer‘an zâhir ve tashîh-i mes’eleleri bi hükmi’l-ferâ’iz dört sehimden farz ve i‘tibâr olunup sihâm-ı mezkûreden bir sehmi zevci mûmâ-ileyh Mehmed Ağa’ya ve üç sehmi kızı müşârün-ileyhâ Ayşe Hâtun’a isâbet ve intikāl eylediği hâkim-i muvakki‘-i sadr-ı kitâb huzûrunda müte‘ayyin ve mütehakkik oldukdan sonra müteveffâ-yı mezbûrenin muhallefâtından mahalle-i mezbûrede vâki‘ lede’l-ahâlî ve’l-cîrân ma‘lûmetü’l-hudûd menzili müteveffât-ı mezbûrenin zevci mûmâ-ileyh ile kızı müşârün-ileyhâ beynlerinde bi’t-terâzî tevzî‘ ve taksîm için kıbel-i şer‘den bi’t-taleb irsâl olunan mevlânâ Sâlih Mehmed Efendi, ol dahi hâssa mi‘mârlarından Üstâd Ali Beşe b. Abdullah ve zeyl-i sahîfede muharrerü’l-esâmî olan müslimîn ile menzili mezbûra varıp akd-i meclis-i şer‘ eylediğinden sonra mûmâ-ileyh Mehmed Ağa asâleten ve müşârün-ileyhâ Ayşe Hâtun’un zevci ve tarafından her husûsuna vekâlet-i mutlaka ile vekîl-i şer‘î-i müsecceli olan mefhar-i erbâbi’t-tahrîr ve’l-kalem Ali Efendi b. el-Hâc Hüdâverdi mahzarlarında mi‘mâr-ı mezbûr menzili mezbûrun dâhiliyye ve hâriciyye ve fevkānî ve tahtânî odalar ve sofalar ve sâir binâlı ve binâsız olan yerlerini misâha ve takvîm eylediğinde menzili mezbûrun cem‘an binâlı olan yerleri tûlen ve arzen bi hesâb-ı terbî‘î bin beş yüz yetmiş dokuz zirâ‘ gelip ve zât eşcâr-ı müsmire ve gayr-ı müsmireli bahçeler ve bağı ve binâsız olan mahalli cem‘an altı bin üç yüz otuz beş zirâ‘ gelip menzili mezbûrun mebnî olan mahalline üç yüz doksan beş zirâ‘ı zevci mezbûr Mehmed Ağa’ya bin yüz seksen dört zirâ‘ı kızı müvekkile-i müşârün-ileyhâya ve binâsızdan dahi bin beş yüz seksen dört zirâ‘ı mezbûr Mehmed Ağa’ya ve dört bin yedi yüz elli bir zirâ‘ı müvekkile-i müşârün-ileyhâya isâbet ve intikāl etmeğin vekîl-i mûmâ-ileyh Ali Efendi meclis-i ma‘kūd-ı mezkûrda müşârün-ileyh Mehmed Ağa mahzarında bi’l-vekâle ikrâr ve takrîr-i kelâm edip menzili mezkûrun binâlı ve binâsız olan yerlerinde zevci mezbûr Mehmed Ağa’ya cem‘an bin dokuz yüz yetmiş dokuz zirâ‘ yer isâbet etmeğin yine menzili mezbûrdan ikinci sedde kemer üzerinde bir tarafdan Hanes Ermeni mülkü ve tarafeyni müvekkilem mezbûrenin mülk-i mevhûbu ve mülk-i mevrûsu ve bir tarafdan ba‘zan kâtib Mehmed Efendi mülkü ve ba‘zan tarîk-i âm ile mahdûd mebnî ve gayr-ı mebnî cem‘an iki bin sekiz yüz kırk zirâ‘ yer ki mezbûr Mehmed Ağa hissesinden sekiz yüz altmış bir zirâ‘ fazladır ve tûlen dokuz ve arzen dört buçuk zirâ‘ sakfı ve bir su kuyusunu ve havuzu ve üzerinde bir bâb fevkānî oda ve dehliz ve ocaklı ve ocaksız cem‘an altı bâb oda ve bir matbah ve fırını ve su kuyusunu ve üç kıt‘a sed üzerinde ve sokak kapısı kurbunda zât eşcâr-ı müsmire ve gayr-ı müsmire bahçeyi müştemil olan mahal aşağı duvar Mehmed Ağa’nın, yukarı duvar müvekkilem mezbûrenin olmak üzre mûmâ-ileyh Mehmed Ağa hissesine bi’t-terâzî ta‘yîn olunup müvekkilem müşârün-ileyhânın hissesine isâbet eden mahal mezbûr Mehmed Ağa hissesinden şerîf olmağla ol fazla olan sekiz yüz altmış bir zirâ‘dan mezbûr Mehmed Ağa’nın zimmetini bi’l-vekâle ibrâ ve iskāt eylemişdir ba‘de’l-yevm hudûd-ı mezkûr ile mahdûd olan mahalli mezbûr Mehmed Ağa’nın mülk-i mevrûsudur. Keyfe mâ yeşâ’ mutasarrıf olsun deyicek mezbûr Mehmed Ağa dahi kabûl ve mukırr-ı mezbûru bi’l-muvâcehe tasdîk etmeğin vâki‘ü’l-hâli mevlânâ-yı mezbûr mahallinde tahrîr ba‘dehû meclis-i şer‘de alâ vukū‘ihî inhâ ve takrîr etmeğin mâ cerâ kayd şüd. Fi’l-yevmi’s-sâbi‘ min Zilka‘deti’ş-şerîfe li sene isneteyn ve seb‘în ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Mehmed Ağa b. Pîrî, Bayram Ağa b. Ali, Hüseyin Efendi b. Ahmed el-Kâtib, es-Seyyid Bayram Ağa b. es-Seyyid Abdurrahman, Sinan Ağa b. Hasan, Mehmed Çelebi b. Hasan, Ali Efendi el-İmâm, Hüseyin Bey b. Ali, Ahmed Ağa b. Zünnun, Ahmed Ağa b. Ali, Ali Çelebi b. Hızır ve gayruhüm.

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 405 - Hüküm no: 429 - Orijinal metin no: [92b-2])﻿

﻿

﻿

430. Hüküm

Mehmed Reis’in kendisinden haksız yere para aldıklarını bildirdiği Selânik Kadısı İsa Efendi ve vekiliyle olan davada anlaşma sağlandığı

Mellâh tâifesinden Mehmed Reis b. el-Hâc Veli nâm kimesne meclis-i şer‘-i hatîr-i lâzımü’t-tevkīrde medîne-i Selânik’de seccâde-nişîn-i şer‘-i Muhammedî olan iftihârül-ulemâ’i’l-mütehakkikīn, muhtârü’l-fuzalâ’i’l-müdakkikīn, hallâlü’l-müşkilât, keşşâfü’l-mu‘dilât hâfızü’l-kitâbi’l-müstetâb Abdullah Efendi [b.] el-mevlâ’l-mevâliyyi’l-merhûm Mustafa Efendi taraf-ı karîni’ş-şereflerinden ikrâr-ı âti’z-zikri tasdîke vekîl olup nehc-i şer‘î üzre vekâleti sâbite olan fahrü’l-emâsil ve’l-eşbâh Mustafa Ağa b. Ahmed mahzarında ikrâr ve takrîr-i kelâm edip bundan esbak müvekkili müşârün-ileyh İsâ Efendi hazretleri medîne-i mezbûrede hâkim-i şer‘-i İlâh ve hâdim-i dîn-i risâlet-penâh iken ben sefînem ile medîne-i mezbûre iskelesine varıp etrâf kurâdan arpa ve buğday ve sâir tereke iştirâ etmek murâd eylediğimde müvekkili müşârün-ileyh efendi hazretleri bana vech-i mübeyyen üzre tereke iştirâ etmek üzre mürâsele verip ol mukābelede muhzırbaşı yediyle benden bi gayri hakkın elli kıt‘a riyâlî guruş ahz ü kabz etmeğin ben dahi zikr olunan elli guruşumu mûmâ-ileyh efendi hazretlerinden taleb ve da‘vâ eylediğimde inkâr ile cevâb verdiklerinde beynimizde münâza‘ât-ı kesîre cereyân etmişidi el-hâletü hâzihî beynimize muslihûn tavassut edip da‘vâ-yı mezkûrumdan müvekkili müşârün-ileyh efendi hazretleri ile beni an inkâr iki bin dört yüz fıddî nakd-i râyic fi’l-vakt akçe üzerine inşâ-i akd-i sulh eylediklerinde ben dahi sulh-i mezbûru kabûl ve bedel-i sulh olan mezbûrü’n-na‘t iki bin dört yüz akçeyi tamamen müvekkili mûmâ-ileyh Abdullah Efendi yedinden tamamen alıp kabz edip mâ‘adâ da‘vâsından zimmeti şerîflerini ibrâ-i âmm-ı kātı‘ü’n-nizâ‘la ibrâ eyledim. Müvekkili mûmâ-ileyh ile vechen mine’l-vücûh ve sebeben mine’l-esbâb da‘vâ ve nizâ‘ım yokdur, zuhûr dahi ederse lede’l-hükkâmi’l-kirâm mesmû‘a ve makbûle olmasın deyicek gıbbe’t-tasdîki’l-mu‘teber mâ hüve’l-vâki‘ kayd şüd. Fi’l-yevmi’s-sâlis min Zilhicceti’l-harâm li sene isneteyn ve seb‘în ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Receb Çavuş el-Mübâşir, el-Hâc Mustafa b. Yusuf, umdetü’l-müderrisîni’l-kirâm Mehmed Kadri Efendi, Hüseyin b. Osman, Hasan b. Abdi, Ali Beşe Çukadâr ve gayruhüm mine’l-hâzırîn.

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 407 - Hüküm no: 430 - Orijinal metin no: [93a-1])﻿

﻿

﻿

431. Hüküm

Ayşe Hatun bt. Abdullah’ın, Yako v. Papola’da olan alacaklarını tamamen tahsil etmesi

Havâss-ı Aliyye kazâsına tâbi‘ kasaba-i Hasköy’de Kiremitçi Ahmed Çelebi mahallesi sâkinelerinden Ayşe Hâtun bt. Abdullah meclis-i şer‘de Yanbolu cemâ‘atinden işbu râfi‘ü’s-sifri’ş-şer‘î Yako v. Papola nâm zimmî muvâcehesinde bi tav‘ihî ikrâr ve takrîr-i kelâm edip bundan akdem mesfûr Yako benden yüz on beş kıt‘a riyâlî guruş-ı kebîr istikrâz ve kabz edip târih-i kitâbdan beş sene mukaddem kasaba-i mezbûre mahkemesinde sicil ve hüccet olmuş iken, bi’d-defe‘ât merkūm Yako yedinden yüz kıt‘a riyâlî guruş-ı kebîrini alıp kabz etmişidim el-hâletü hâzihî meblağ-ı bâkī on beş kıt‘a riyâlî guruşu dahi bana meclis-i şer‘de def‘ ve teslîm, ben dahi alıp kabz edip merkūmun zimmetinde bir akçe bâkī kalmamışdı. Lâkin merkūme Yako zikr olunan hücceti benden taleb eylediğinde ben dahi hüccet-i mezkûreyi zâyi‘ etmişidim. Min ba‘d mesfûr Yako zimmetinde zikr olunan yüz on beş kıt‘a riyâlî guruşdan bir akçe ve bir habbe hakkım bâkī kalmadı ba‘de’l-yevm hüccet-i mezbûre bulunup benden veya vekîlimden zikri sâbık yüz on beş kıt‘a guruşa müte‘allik da‘vâ ve nizâ‘ım zuhûr ederse lede’l-hükkâmi’l-kirâm mesmû‘a ve makbûle olmasın deyicek gıbbe’t-tasdîki’ş-şer‘iyyi’l-mu‘teber mâ hüve’l-vâki‘ kayd şüd. Tahrîren fî selh-i Zilka‘deti’ş-şerîfe li sene isneteyn ve seb‘în ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Ali Çelebi b. Abdullah, Yusuf b. Abdullah zevc-i mukırra, Mustafa Efendi imâm-ı Düğmeci, es-Seyyid Abdurrahman b. es-Seyyid eş-Şeyh Yakub, Mehmed Beşe karcıbaşı ve gayruhüm mine’l-hâzırîn.

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 408 - Hüküm no: 431 - Orijinal metin no: [93a-2])﻿

﻿

﻿

432. Hüküm

Mehmed Beşe ortağı Himmet Beşe’nin kendilerinden haksız para aldığını bildirdikleri Selânik Kadısı Abdullah Efendi ile olan davada anlaşma sağlandığı

Mellâh tâifesinden Mehmed Beşe b. Musa ve şerîki Himmet Beşe b. Hüseyin nâm kimesneler meclis-i şer‘-i şerîfde medîne-i Selânik’de mesned-nişîn-i şerî‘at-ı garrâ olan a‘lemü’l-ulemâ’i’l-izâm, efdalü’l-fuzalâ’i’l-fihâm, sâhibü’l-me‘âlî ve’l-mefâhir, vârisü’l-mecd ve’ş-şeref kâbiren an kâbir, sâhibü’l-kitâbi’l-müstetâb Abdullah Efendi necli’l-mevlâ’l-merhûm Mustafa Efendi cenâb-ı şerîflerinden ikrâr-ı âti’z-zikri tasdîke vekîl olup bimâ hüve nehci’s-sübût şer‘an vekâleti sâbite olan Mustafa Ağa b. Ahmed mahzarında her biri ikrâr ve takrîr-i kelâm edip müvekkili mûmâ-ileyh Abdullah Efendi hazretleri bundan medîne-i mezbûre kadı ve hükûmeti beyne’l-ibâd cârî iken, biz sefînemiz ile medîne-i mezbûre iskelesine varıp etrâf kurâdan arpa ve buğday ve sâir tereke iştirâsına râgıb olduğumuzda, mûmâ-ileyh Efendi hazretleri etrâf kurâ ahâlîlerinden murâd eylediğimiz üzre akçemiz ile tereke almak için yedimize mürâsele verip ol mukābelede bizden muhzırbaşı yediyle altmış kıt‘a riyâlî guruş almışidi el-hâletü hâzihî zikr olunan altmış guruşu müvekkili müşârün-ileyh efendi hazretlerinden taleb ve da‘vâ eylediğimizde inkâr ile cevâb vermeğin beynimizde münâza‘ât-ı kesîre cereyân etmişidi hâlâ beynimize muslihûn tavassut edip da‘vâ-yı mezkûremizden müşârün-ileyh efendi hazretleri ile bizi an inkâr üç bin beş yüz fıddî nakd-i râyic fi’l-vakt akçe üzerine inşâ-i akd-i sulh eylediklerinde biz dahi sulh-i mezbûru kabûl ve bedel-i sulh olan mezbûrü’n-na‘t üç bin beş yüz akçeyi tamamen müvekkili mûmâ-ileyh Abdullah Efendi hazretleri yed-i şerîflerinden alıp kabz edip mâ‘adâ da‘vâsından mûmâ-[ileyh] efendi hazretlerinin zimmetini ibrâ ve iskāt eyledik ba‘de’l-yevm mûmâ-ileyh ile vechen ve sebeben mine’l-esbâb da‘vâ ve nizâ‘ımız yokdur. Zuhûr dahi ederse lede’l-hükkâmi’l-kirâm mesmû‘a olmasın dediklerinde gıbbe’t-tasdîk mâ cerâ kayd şüd. Fi’l-yevmi’s-sâlis min Zilhicceti’l-harâm li sene isneteyn ve seb‘în ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Receb Çavuş el-Mübâşir, el-Hâc Mustafa b. Yusuf, Fahrü’l-müderrisîni’l-kirâm Mehmed Kadri Efendi, Hüseyin b. Osman, Hasan b. Abdi, Ali Beşe Çukadâr, Receb Kethüdâ [b.] Maden, Dilâver muhzır ve gayruhüm mine’l-hâzırîn.

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 408 - Hüküm no: 432 - Orijinal metin no: [93a-3])﻿

﻿

﻿

433. Hüküm

Çavuş Ali Çelebi’nin bahçıvan Mustafa Çelebi’de olan alacağını tahsil etmesi

Sâbıkan Dergâh-ı âlî yeniçerileri mumcularından olup hâlâ Çavuş olan Ali Çelebi b. Üveys nâm kimesne meclis-i şer‘de işbu hâfızü’l-kitâb Mustafa Çelebi b. Mehmed nâm bahçevân mahzarında ikrâr ve takrîr-i kelâm edip sâbıkan yeniçeri efendisi olup Matbah-ı âmire emîni olan iftihârü’l-emâcid ve’l-ekârim câmi‘ü’l-mehâmid ve’l-mekârim Yusuf Efendi’nin medîne-i Hazreti Ebâ Eyyûb’da vâki‘ lede’l-ahâlî ve’l-cîrân ma‘lûmetü’l-hudûd bostanda bundan esbak ben müste’cir iken mûmâ-ileyh ile fesh-i akd-i icâre edip mezbûr Mustafa Çelebi bostan-ı mezkûru îcâr eylediğinde bostan-ı mezkûrda benim mülküm olan tereke ve sâir âlâtımı üstâdlar hesâb ve kitâb eylediklerinde kâmil otuz beş bin akçelik rızkım zuhûr etmeğin zikr olunan tereke ve âlâtımı merkūm Mustafa Çelebi’ye huzûr-ı müslimînde vech-i muharrer üzre bey‘ ve teslîm, ol dahi iştirâ ve tesellüm ve semeni olan meblağ-ı mezbûrdan on beş bin akçesini bana def‘ ve teslîm, ben dahi alıp kabz eylediğimden sonra on sekiz bin akçesini mûmâ-ileyh Yusuf Efendi’ye bostan-ı mezkûr îcâresinden ve sâir husûsdan deynim olan on sekiz bin akçe mukābelesinde mezbûr Mustafa Çelebi’den havâle eylemişiken, meblağ-ı bâkī iki bin akçeyi mezbûr Mustafa Çelebi’den taleb eylediğimde senin Yusuf Efendi’ye yirmi bin akçe deynin vardır, ben ana yirmi bin akçe vermişidim deyû cevâb vermeğin ben dahi huzûr-ı hâkimde meblağ-ı mezbûr merkūm Mustafa Çelebi’den da‘vâ eylediğimde ba‘de’l-ikrâr edâsına hükm-i hâkim lâhık olmuşidi el-hâletü hâzihî yedinde zikr olunan iki bin akçeyi tamamen merkūm Mustafa Çelebi yedinden alıp kabz edip mezbûrü’n-na‘t otuz beş bin akçeden mezbûr Mustafa Çelebi ve mûmâ-ileyh Yusuf Efendi zimmetlerinde bir akçe hakkım kalmadı. Husûs-ı mezbûra müte‘allik âmme-i de‘âvîden ikisinin dahi zimmetlerini ibrâ eyledim dedikde gıbbe’t-tasdîki’l-mu‘teber mâ cerâ kayd şüd. Fî selhi Zilka‘deti’ş-şerîfe li sene isneteyn ve seb‘în ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Abdülkerim Çelebi b. eş-Şeyh Mehmed, Ali Çelebi b. Müyesser, Mehmed b. Hasan, Hamza Efendi nâib-i recül, Hüseyin Çelebi b. Mehmed ve gayruhüm mine’l-hâzırîn.

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 409 - Hüküm no: 433 - Orijinal metin no: [93b-1])﻿

﻿

﻿

434. Hüküm

Hasan b. Müyesser’in hamile boşadığı eşi Payidar bt. Abdullah’a, nafaka ödemesi

Medîne-i Hazreti Ebâ Eyyûb el-Ensârî -dâme fî rıdvâni’l-Bârî-’de Aşçıbaşı mahallesinde sâkine hâmiletü’l-kitâb Payidâr bt. Abdullah nâm hâtun mahfil-i kazâ ve mahalli hükm ve imzâda zevc-i mutallıkı Hasan b. Müyesser nâm kimesne mahzarında takrîr-i kelâm ve ifâde-i merâm edip mezbûr Hasan bundan akdem zevcim olup beynimizde şikāk vâki‘ olmağla merkūm Hasan beni tatlîk edip lâkin mezbûrun firâşından hâsıl beş aylık hamlim olmağla inkızâ-i iddetim vaz‘-ı hamlime mevkūf olmağın bi hasebi’ş-şer‘i’ş-şerîf zevc-i mutallıkım merkūm Hasan üzerine iddetim münkaziye olunca kadr-i ma‘rûf nafaka farz ve takdîr olunmak matlûbumdur deyicek hâkim-i muvakki‘-i sadr-ı kitâb tûbâ-lehû ve hüsnü me’âb hazretleri dahi tarafeynin rızâlarıyla zevce-i mutallakası merkūm Payidâr’ın nafaka ve kisve ve sâir havâic-i zarûriyesi için zevc-i mutallıkı merkūm Hasan üzerine merkūme talebiyle târih-i kitâbdan beher yevm üçer akçe nafaka farz ve takdîr ve inde’z-zarûre istidâne ve lede’z-zafer zevc-i mutallıkı mersûm Hasan üzerine rücû‘a izin birle mâ cerâ bi’t-taleb kayd şüd. Fi’l-yevmi’s-sâmin aşer min Zilka‘deti’ş-şerîfe li sene isneteyn ve seb‘în ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Hamza Efendi nâib-i recül, Hüseyin Muhzır, Receb Kethüdâ b. Maden, Mehmed Beşe b. Musli ve gayruhüm mine’l-hâzırîn.

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 410 - Hüküm no: 434 - Orijinal metin no: [93b-2])﻿

﻿

﻿

435. Hüküm

Naime bt. Abdullah’ın menzilini Rabia Hatun bt. Mehmed’e satması

Medîne-i Hazreti Ebâ Eyyûb el-Ensârî -dâme fî rıdvâni’l-Bârî-’de Baba Haydar-ı Nakşibendî mahallesinde sâkine Naime bt. Abdullah nâm hâtun meclis-i şer‘-i şerîfde işbu kitâb-ı sıhhat-nisâbın sâhibesi fahrü’l-muhadderât Râbia Hâtun bt. Mehmed tarafından ikrâr-ı âti’z-zikri tasdîke vekîl olup bimâ hüve nehci’s-sübût şer‘an vekâleti sâbite olan sadrî kebîr oğlu Çorbacızâde Mehmed Çelebi b. Mahmud mahzarında ikrâr ve takrîr-i kelâm edip akd-i âti’z-zikrin sudûruna değin silk-i mülk-i sahîhimde münselik olan emlâkimden mahalle-i mezbûrede vâki‘ bir tarafdan suyolcu el-Hâc Mehmed mülkü ve bir tarafdan Belkıs Hâtun vakfı ve bir tarafdan kurşuncu Yusuf mülkü ve bir tarafdan tarîk-i âm ile mahdûd mülk menzilimi cemî‘ tevâbi‘ ve levâhıkı ve âmme-i menâfi‘ ve merâfıkı ile ki bir bâb tahtânî ve bir bâb fevkānî odaları ve bir su kuyusunu ve hadîka-i zât-ı eşcâr-ı müsmire ve gayr-ı müsmireyi müştemildir, müvekkile-i mezbûre Râbia Hâtun’a yirmi altı bin fıddî nakd-i râyic fi’l-vakt akçeye tarafeynden îcâb ve kabûlü hâvî bey‘-i bâtt-ı sahîh-i kat‘î ile bey‘ ve teslîm eylediğimde ol dahi ber minvâl-i muharrer iştirâ ve tesellüm ve kabz ve kabûl edip semeni olan mezbûrü’n-na‘t yirmi altı bin akçeyi tamamen müşteriye-i mezbûre yedinden alıp kabz edip menzili mezkûrda vechen mine’l-vücûh alâka ve medhalim yokdur. Ba‘de’l-yevm menzili mahdûd-ı mezkûr müşteriye-i mezkûrenin mülk-i mahz-ı müşterâsı ve hakk-ı sarîhidir. Keyfe mâ yeşâ’ mutasarrıfe olsun dedikde gıbbe’t-tasdîki’l-mu‘teber mâ cerâ kayd şüd. Tahrîren fi’l-yevmi’r-râbi‘ min Zilhicceti’ş-şerîfe li sene isneteyn ve seb‘în ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Eş-Şeyh Abdullah el-Halvetî, Halil Halîfe el-Müezzin, Hasan Çelebi el-Hattât, Yusuf Çelebi el-Hattât, Ebûbekir Çelebi b. Mustafa el-Kazzâz, Ali Beşe Çukadâr, muhzır Mehmed, Hasan b. Abdullah, Dilâver Muhzır ve gayruhüm mine’l-hâzırîn.

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 411 - Hüküm no: 435 - Orijinal metin no: [93b-3])﻿

﻿

﻿

436. Hüküm

Polo bt. Şemuyil’in menzil hissesini kardeşlerine satması

Havâss-ı Aliyye kazâsı tevâbi‘inden kasaba-i Hasköy’de Pîrîpaşa mahallesi sâkinelerinden Polo bt. Şemuyil nâm yahudiye meclis-i şer‘-i hatîr-i lâzımü’t-tevkīrde li eb ve üm karındaşları olup yahud tâifesinden işbu ashâbü’l-vesîka Yasef ve Sabatay ve Menahem evlâd-ı Şimoyil nâm yahudiler muvâcehelerinde bi’t-tav‘ ve’r-rızâ lâ-bi’l-kerh ve’l-cezâ ikrâr ve takrîr-i kelâm edip akd-i âti’z-zikrin sudûruna değin karındaşlarım mezbûrûn ile ale’l-iştirâki’s-seviy mülk-i mevrûsumuz olan emlâkden olup mahalle-i mezbûrede vâki‘ bir tarafdan Musli Paşa mülkü ve taraf-ı selâsesi Matadinye ve ba‘zan Avraham v. Yakob nâm yahudiler mülkleri ile mahdûd ve mümtâz olan iki bâb tahtânî oda ve bir su kuyusunu ve zât eşcâr-ı müsmire ve gayr-ı müsmire bahçeyi ve kenîfi müştemil olan mülk-i mevrûs menzilde, benim hisseme isâbet ve intikāl eden dokuz sehimde bir sehim hisse-i şer‘iyye-i şâyi‘amı, karındaşlarım merkūmûna yetmiş kıt‘a esedî guruşa tarafeynden îcâb ve kabûlü hâvî bey‘-i bâtt-ı sahîh-i şer‘î ile bey‘ ve teslîm, anlar dahi ale’ş-şirketi’s-seviyye minvâl-i muharrer üzre iştirâ ve tesellüm ve kabz ve kabûl eyleyip semeni olan mezbûrü’n-na‘t yetmiş kıt‘a esedî guruşu merkūmûn karındaşlarım Yasef ve Sabatay ve Menahem yedlerinden tamamen alıp kabz eylediğimden sonra sâlifü’z-zikr menzili mahdûd-ı mezkûrda o[lan] dokuz sehmin bir sehminde benim vechen mine’l-vücûh ve sebeben mine’l-esbâb alâka ve medhalim kalmadı ba‘de’l-yevm karındaşlarım merkūmûn Yasef ve Sabatay ve Menahem’in mülk-i müşterâları olmuşdur. Keyfe mâ yeşâ’ân her biri ale’l-iştirâk mutasarrıf olsunlar dedikde gıbbe’t-tasdîki’ş-şer‘î mâ hüve’l-vâki‘ bi’t-taleb ketb olundu. Fî gurreti Zilhicceti’ş-şerîf li sene isneteyn ve seb‘în ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Çukadâr Ali Beşe, Mehmed Çelebi b. Mustafa, Hüseyin Çelebi b. Ali, Diğer Hüseyin b. Hasan ve Arslan v. Samarya ve Abraham v. İlya ve İlya v. Kalfa ve Menahiye v. Arakil gayruhüm mine’l-hâzırîn.

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 411 - Hüküm no: 436 - Orijinal metin no: [94a-1])﻿

﻿

﻿

437. Hüküm

Ahmed b. Abdullah’ın beytülmâldeki hissesinin kendisine teslimi

Fi’l-asl vilâyet-i Rumeli’nde Şumnu kazâsına tâbi‘ Durmuşköyü demekle ma‘rûf karyeden olup hâlâ Havâss-ı Aliyye kazâsına tâbi‘ Karaahmedli nâm karyede mütemekkin olan bâ‘isü’l-kitâb Ahmed b. Abdullah nâm mühtedî meclis-i şer‘de mahmiye-i İstanbul’da Gümrük emîni Mahmud kıbelinden Büyük Hâslar zâbiti olan beytülmâl-i âmme ve hâssa zabtına emâneten memûr olup muhallefât-ı âti’z-zikre vaz‘-ı yedi ikrârıyla sâbit olan fahrü’l-emâsil Hüseyin Bey b. Hamza mahzarında üzerine da‘vâ ve takrîr-i kelâm edip fi’l-asl mârrü’z-zikr Durmuşköyü’nde olup hâlâ karye-i mezbûrede sâkin ve müte’ehhil iken, bundan akdem fevt olan Uzun Mehmed b. Abdullah benim li ebeveyn karındaşım olup verâseti zevcelerine ve bana münhasır olmağla muhallefâtının rub‘u zevceleri mezbûretâna ve selâse-i erbâ‘ı bi’l-irsi’ş-şer‘î bana isâbet ve intikāl ederken, emîn-i mezbûr karındaşım müteveffâ-yı mezbûrun zevcelerinden gayrı vâris-i ma‘rûfu olmamak zannıyla muhallefâtının bana isâbet eden selâse-i erbâ‘ına vaz‘-ı yed edip bana teslîmden imtinâ‘ eder hâlâ suâl olunup alıverilmek matlûbumdur deyicek gıbbe’s-suâl emîn-i mezbûr müteveffâ-yı mezbûrun muhallefâtının selâse-i erbâ‘ına vaz‘-ı yedini ikrâr, lâkin müdde‘î-i mezbûrun vech-i muharrer üzre verâsetini inkâr edicek müdde‘î-i mezbûrdan müdde‘âsını mübeyyin beyyine taleb olundukda, udûl-i ahrâr-ı müslimînden olup fi’l-asl mârrü’z-zikr Durmuşköyü’nde olan Mehmed b. Kurd nâm kimesne ile yine karye-i merkūmeden Mihal v. Kostantin nâm zimmî makām-ı kazâya li’ecli’ş-şehâde hâzırân olup isre’l-istişhâd fi’l-vâki‘ müdde‘î-i mezbûr müteveffâ-yı merkūm ile li ebeveyn karındaşlardır. Babaları ismi Dobra, anaları ismi Estano, maskat-ı re’sleri mârrü’z-zikr Durmuşköyüdür müteveffâ-yı mezbûrun verâseti zevceleri ile karındaşı müdde‘î-i mezbûre münhasıradır vâris-i âhar olmadığı ma‘lûmumuzdur biz bu husûsa bu vech üzre şâhidleriz, şehâdet dahi ederiz deyû her biri edâ-i şehâdet-i şer‘iyye eylediklerinde isbât-ı nesebde müslim beytülmâl emîni yüzüne zimmînin şehâdeti câiz ve meşrû‘ olmağın ba‘de’t-ta‘dîl ve’t-tezkiyye şehâdetleri makbûle oldukdan sonra emîn-i mezbûr i‘âde-i kelâm edip müdde‘î-i mezbûr müteveffâ-yı mezbûrun li ebeveyn karındaşı olduğu takdîrce ba‘de vefâtihî İslâm’a gelmeğin müteveffâ-yı mezbûra vâris olamaz binâen aleyh müteveffâ-yı mezbûrun muhallefâtının selâse-i erbâ‘ını teslîmden imtinâ‘ ederin deyicek isre’l-istintâk müdde‘î-i mezbûr karındaşım müteveffâ-yı mezbûrun vefâtından mukaddem şeref-i İslâm ile müşerref olmuşdur deyicek merkūm mühtedî Ahmed’in takrîr-i meşrûhuna mutâbık beyyine taleb olundukda, karye-i mezbûre imâmı es-Seyyid Mehmed b. Davud ve Mustafa Bey b. Osman ve Kurd Bey b. Mehmed meclis-i mezbûrda, münkir-i merkūm mahzarında, fi’l-vâki‘ müdde‘î-i mezbûr karındaşı müteveffâ-yı mezbûrun fevtinden mukaddem bizim huzûrumuzda şeref-i İslâm ile müşerref olmuşdur. Biz bu husûsa bu vech üzre şâhidleriz, şehâdet dahi ederiz deyû her biri edâ-i şehâdet-i şer‘iyye eylediklerinde ba‘de’t-ta‘dîl ve’t-tezkiyye şehâdetleri makbûle olmağın müdde‘î-i mezbûrun verâsetine hükm ve müteveffâ-yı mezbûrun muhallefâtının selâse-i erbâ‘ından emîn-i mezbûrun kasr-ı yedine tenbîh-i şer‘î olunup mâ cerâ bi’l-ibtigā sebt olundu. Fi’l-yevmi’s-sâlis min Zilhicceti’l-harâm li sene isneteyn ve seb‘în ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Fahrü’l-akrân Mustafa Ağa b. Musa, Musli Bey b. Ali, Hamza Efendi nâib-i recül, Hüseyin Muhzır, Ali Beşe Çukadâr, Dilâver Muhzır ve gayruhüm mine’l-hâzırîn.

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 412 - Hüküm no: 437 - Orijinal metin no: [94a-2])﻿

﻿

﻿

438. Hüküm

Hâkimin Şaban b. Mehmed’i kızına vasî atadığı

İşbu vasî nasb edildiğinden bahseden hukūkī bir vesîkadır. Hâkim, hâmil-i hâze’l-kitâb Şaban b. Mehmed nâm kimesneyi, Yasemin? nâm sagīre kızının hıfz-ı ahvâli ve medîne-i Hazreti Ebâ Eyyûb el-Ensârî -dâme fî rıdvâni’l-Bârî- mahallâtından Cebecibaşı mahallesinde sâkine iken bundan akdem vefât eden annesinden irs-i şer‘le kendisine intikāl eden emvâlin zabtı için rüşd ve hadd-i bülûğuna kadar ihtiyâcına binâen vasî nasb etti. O da vesâyet-i mezbûreyi kabûl edip hizmeti lâzımesini edâyı ta‘ahhüd etti. Cerâ zâlike ve hurrire fi’l-yevmi’s-sâmin aşer min Zilhicceti’ş-şerîfe sene isneteyn ve seb‘în ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Mahalle-i mezbûre imâmı Hamza Efendi b. Hasan, Receb Halîfe b. Maden, Mehmed b. Kasım, Ali b. Emrullah, muhzır Hüseyin b. Hasan ve gayruhüm mine’l-hâzırîn

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 413 - Hüküm no: 438 - Orijinal metin no: [94a-3, Arapça])﻿

﻿

﻿

439. Hüküm

Mehmed b. Abdullah’ın vârisleri arasında taksim edilen terekesi

<< Battâl Muhallefâtü’l-merhûm Mehmed b. Abdullah Mâte min kablin sâkinen bi karyeti Kara Ahmedli min tevâbi‘i kazâ-i Havâss-ı Aliyye ve tereke zevceteyn Hayâtî bt. Abdullah ve Ümmühâni bt. İsmail ve ahan li ebeveyn er-recül el-med‘uv Ahmed b. Abdullah ve’l-verâsetü münhasıratün fîhim vaka‘a’t-tahrîr fi’l-yevmi’r-râbi‘ min Zilhicceti’l-harâm li sene isneteyn ve seb‘în ve elf. Kara sığır öküzü re’s 5 kıymet 4000 Kara sığır ineği ma‘a buzağı re’s 2 kıymet 1000 Mükemmel araba Aded 2 kıymet 600 Buğday-ı mezrû‘ ve alef, ber vech-i tahmîn kıymet 5000 Alef-i mevcûd Keyl 5 kıymet 125 Saman araba Aded 1 kıymet 200 Menzil ve bahçe ve harman yeri der karye-i mezbûre kıymet 8000 Mâî kantoş müsta‘mel Aded 1 kıymet 850 Erguvânî diz çakşırı Aded 1 kıymet 150 Âlât-ı zirâ‘at ve esbâb-ı harâset ber vech-i tahmîn kıymet 500 Eyâdî-i nâsda olan akçe Aded 295 Yekûn 20720 [akçe] Minhâ’l-ihrâcât Mehr-i müsbet-i Hayâtî el-mezbûre Meblağ 1000 Mehr-i müsbet-i Ümmühâni el-merkūme Meblağ 1200 Resm-i kısmet Meblağ 600 Ücret-i kadem-i kâtib ve kalemiyye Meblağ 350 İhzâriyye ve hüddâmiyye Meblağ 250 Harc-ı müteferrika ve kaydiyye Meblağ 100 Yekûn 3500 [akçe] Sahhe’l-bâkī li’t-taksîm beyne’l-verese akçe 17320 Hissetü’z-zevceteyni’l-mezbûreteyn rub‘ meblağ 4330 Minhâ hissetü’l-Hayâtî el-mezbûre 2165 Minhâ hissetü’l-Ümmühâni el-merkūme 2165 Hissetü’l-ah li ebeveyn Ahmed el-merkūm selâsetü erbâ‘ 12990 Hurrire bi ma‘rifeti min ...? ketebehü’l-fakîr ileyhi sübhânehû Mustafa el-Kadı bi’l-Havâssi’l-Aliyye -ufiye anhümâ-.>>

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 414 - Hüküm no: 439 - Orijinal metin no: [94b-1])﻿

﻿

﻿

440. Hüküm

Huri bt. İbrahim’in Şeref b. Ataullah’ta olan alacağının tahsil edilmesi

İşbu bâ‘isetü’l-kitâb Huri bt. İbrahim nâm hâtun mahfil-i kazâda Şeref b. Atâullah mahzarında üzerine takrîr-i da‘vâ edip mezbûr Şeref benim ile hemşehir olmağla târih-i kitâbdan iki ay mukaddem bi tarîki’l-vedî‘a yedi kıt‘a esedî ve beş kıt‘a riyâlî guruş merkūm Şeref yedine def‘ ve teslîm, ol dahi tarîk-i mezbûr üzre kabz ve tesellüm etmişiken meblağ-ı mezbûrun altı kıt‘a esedî guruşunu bana def‘ ve teslîm, ben dahi kabz ve tesellüm edip bâkī bir esedî ve beş kıt‘a riyâlî guruşumu dahi merkūm Şeref’den taleb eylediğimde huzûr-ı müslimînde ikrâr dahi etmişiken hâlâ teslîmden imtinâ‘ eder suâl olunup alıverilmek matlûbumdur deyicek gıbbe’s-suâl ve akībe’l-inkâr müdde‘iye-i mezbûreden müdde‘âsını mübeyyine beyyine taleb olundukda, udûl-i ricâlden medîne-i Hazreti Ebâ Eyyûb el-Ensârî -dâme fî rıdvâni’l-Bârî-’de Kiremitçi Süleyman mahallesinde sâkin Ahmed Çelebi b. Mehmed ve Şaban Beşe b. Mahmud el-Hallâk nâm kimesneler li ecli’ş-şehâde makām-ı kazâya hâzırân olup istişhâd olunduklarında, fi’l-hakīka işbu târih-i kitâb günü müdde‘iye-i mezbûre merkūm Şeref’e adam sana emânet olmak üzre def‘ ve teslîm eylediğim akçemi niçin vermezsin dediğinde ol dahi bizim huzûrumuzda müdde‘iye-i mezbûre Huri’ye senden on iki guruş aldım altı guruşunu sana def‘ ve teslîm eyledim bâkī zimmetimde altı guruş hakkın kalmışdır anı dahi şey’en fe-şey’en sana edâ ve teslîm ederim deyû ikrâr eylemişdir biz bu husûsa şâhidleriz, şehâdet dahi ederiz deyû her biri edâ-i şehâdet-i şer‘iyye eylediklerinde ba‘de’t-ta‘dîl ve’t-tezkiyye şehâdetleri makbûle olmağın mûcebiyle meblağ-ı bâkī altı guruşu müdde‘iye-i mezbûre Huri’ye edâ ve teslîme merkūm Şeref’e tenbîh-i şer‘î birle mâ hüve’l-vâki‘ kayd şüd. Fi’l-yevmi’l-hâmis min Zilhicceti’ş-şerîfe li sene isneteyn ve seb‘în ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: İbrahim b. Nasrullah, Musa Dede b. Şaban el-Halvetî, Hamza Efendi b. Hasan, Ali Beşe Çukadâr, Receb Kethüdâ ve gayruhüm mine’l-hâzırîn.

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 415 - Hüküm no: 440 - Orijinal metin no: [94b-2])﻿

﻿

﻿

441. Hüküm

Hacı Ahmed Çelebi’nin muallimhâne para vakfına mütevelli tayini

Havâss-ı Aliyye kazâsı a‘mâlinden kasaba-i Hasköy’de Kiremitçi Ahmed Çelebi mahallesi sâkinlerinden muhtârü’l-ulemâ Receb Efendi b. Ali ve Abdülbâkī Çelebi b. Ahmed el-Müezzin ve Hasan Ağa b. Hızır ve Ahmed b. Abdullah ve Mehmed Ağa b. Ahmed nâm kimesneler ve sâir cemm-i gafîr meclis-i şer‘a hâzırûn olup her biri takrîr-i kelâm ve ifâde-i merâm edip sâlifü’z-zikr Kiremitçi el-Hâc Ahmed kasaba-i mezbûrede hasbeten lillâhi te‘âlâ binâ eylediği mu‘allimhânesinin mu‘allimliği câmi‘-i şerîfi imâmına şart edip lâkin vazîfesi şey’-i kalîl ve ta‘lîm-i sıbyâna imdâd için mu‘ayyen halîfesi olmamağla mu‘allimhâne-i mezkûr nice zamân hâlî ve mu‘attal kalmağın târih-i kitâbdan bir sene mukaddem evkāf-ı mezbûre müstagallâtından olup Süleyman Paşa’ya cânib-i vakıfdan iki yüz elli bin akçe icâre-i mu‘accele ile îcâr olunan Kiremithâne hissesinin vakıf için kabz olunan mârrü’z-zikr iki yüz elli bin akçenin mesârif-i mu‘ayyeneden fazlası vâkıf-ı mezbûrun evlâdı beyninde şart-ı vâkıf üzre tevzî‘ olunmak üzre iken, evlâd-ı vâkıf-ı mezbûr kendi rızâlarıyla meblağ-ı mezbûrdan yirmi iki bin akçe ifrâz ve vakf edip meblağ-ı mezbûr istirbâh olunup hâsıl olan murâbahası mu‘allimhâne-i mezkûrenin halîfesine vazîfe olmak üzre ta‘yîn eylediklerinde sicil ve hüccet olunmuşken, merhûm-ı mezbûrun evkāfına mütevellî olan Mehmed Çavuş meblağ-ı mezbûru kendi zimem olmak üzre kabz ve üzerine ilzâm-ı ribh-i şer‘î olunmuşken, hâlâ sene hulûl etmeğin meblağ-ı mezbûrun murâbahasını mu‘allimhâne-i mezkûra halîfe[sine] edâda ta‘allül etmeğin meblağ-ı mezbûra müstakillen bir mütedeyyin kimesne mütevellî olmayıcak mezbûr Mehmed Çavuş yedinde bi’l-külliyye zâyi‘ ve telef olmak mukarrer ve muhakkakdır el-hâletü hâzihî mahalle-i mezbûre ahâlîsinden hâzır bi’l-meclis Ali Çelebi b. Mehmed mârrü’z-zikr yirmi iki bin akçe üzerine hasbî mütevellî nasb ve ta‘yîn olunmak matlûbumuzdur dediklerinde hâkim-i muvakki‘-i sadr-ı kitâb hazretleri dahi hâmilü’l-kitâb mezbûr Ali Çelebi’yi zikr olunan yirmi iki bin akçe üzerine hasbî mütevellî nasb ve mukaddemâ ta‘yîn olunduğu üzre istirbâh ve istiğlâl edip her sene mezkûr halîfesine vazîfesini edâ etmek üzre tenbîh buyurup ol dahi tevliyyeti mezbûreyi kabûl ve hıdemât-ı lâzımesini edâda müte‘ahhid olmağın mâ cerâ bi’t-taleb kayd şüd. Fi’l-yevmi’l-hâmis min Zilhicceti’ş-şerîfe li sene isneteyn ve seb‘în ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Mustafa Çelebi b. Hüdâverdi, Mehmed b. Mahmud, Ali Beşe b. Emrullah, Mehmed Beşe b. Musli, Dilâver b. Abdullah, Hüseyin Muhzır ve gayruhüm mine’l-hâzırîn.

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 416 - Hüküm no: 441 - Orijinal metin no: [95a-1])﻿

﻿

﻿

442. Hüküm

Nikola v. Yorgi’nin mirasının taksimi

Havâss-ı Refî‘a kazâsı tevâbi‘inden Cebeci nâm karyede sâkin iken bundan akdem hâlik olan Nikola v. Yorgi nâm merdûdun verâseti, sulbî kebîr oğulları Yorgo ve Dimitri ve Panayot nâm zimmîler ile sulbiye-i kebîre kızı Kortişe nâm nasrâniyeye münhasıra olduğu şer‘an zâhir ve müte‘ayyin oldukdan sonra evvelen merkūm Yorgo meclis-i şer‘de karındaşları merkūmân Dimitri ve Panayot ve hemşîresi merkūme Kortişe muvâcehelerinde ikrâr ve takrîr-i kelâm edip mûrisimiz babam hâlik-i mezbûr düyûnu terekesini müstağraka olmağla min ba‘d babam hâlik metrûkâtından kasr-ı yed ve kat‘î alâka eyledim karındaşlarım mezbûrân ve hemşîrem merkūme babam hâlik-i mezbûrun düyûnunu edâ ve muhallefâtına dahi keyfe mâ yeşâ’ mutasarrıf olsunlar dedikde gıbbe’t-tasdîk ve’l-kabûl bülûğunu mu‘terif olup sin ve cüssesinin bülûğa tahammülü olan mersûm Panayot ile merkūme Kortişe meclis-i şer‘de işbu hâmilü’s-sifr merkūme Kortişe’nin zevci Nikola v. Todori nâm zimmî muvâcehesinde her biri ikrâr ve takrîr-i kelâm edip mûrisimiz babamız hâlik-i mezbûrun on iki bin akçe düyûnu olup ba‘de helâkihî ism-i mâl ıtlâk olunur metrûkât kısmından karye-i mezbûrede vâki‘ bir tarafdan Yorgi Kalma mülkü ve bir tarafdan Papas’a meşrûta menzil ve tarafeyni mer‘â ve bayır ve tarîk-i âm ile mahdûd bir bâb fevkānî oda ve sundurma ve tahtında ahırı müştemil on iki bin kıymetli mülk menzilinden gayrı bir nesnesi kalmamağla karındaşımız mersûm Yorgo menzili mezbûrdan kasr-ı yed ve kat‘-ı alâka etmeğin biz dahi zikr olunan on iki bin akçe düyûnu malımızdan dörder bin akçe verip ashâbına edâ edip menzili mahdûd-ı mezbûru kabz ve zabt etmişidik el-hâletü hâzihî menzili mahdûd-ı mezkûrun üç sehimde iki sehm-i şâyi‘ini merkūm Nikola’ya sekiz bin fıddî nakd-i râyic fi’l-vakt akçe tarafeynden îcâb ve kabûlü hâvî bey‘-i bâtt-ı sahîh-i şer‘î ile bâtten bey‘ eylediğimizde ol dahi vech-i muharrer üzre iştirâ ve tesellüm ve kabz ve kabûl eyledikden sonra semeni olan meblağ-ı mezbûr sekiz bin akçeyi tamamen mersûm Nikola yedinden alıp kabz edip menzili mezkûrun iki sehm-i şâyi‘inde kat‘an bizim alâka ve medhalimiz kalmadı ba‘de’l-yevm menzili mahdûd-ı mezkûrun üç sehimde iki sehmi cemî‘ tevâbi‘ ve levâhıkı ile merkūm Nikola’nın mülk-i müşterâsıdır. Keyfe mâ yeşâ’ mutasarrıf olsun ve bir sehmi dahi karındaşım mesfûr Dimitri’nin zabt ve taht-ı yedinde kalmışdır dediklerinde gıbbe’t-tasdîki’ş-şer‘î mâ hüve’l-vâki‘ kayd şüd. Fi’l-yevmi’l-hâmis min Zilhicceti’l-harâm li sene isneteyn ve seb‘în ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Hüseyin b. Hasan, Mehmed Çelebi b. Turâbî, Mehmed b. Mahmud, Receb Bey Kethüdâ, Hüseyin muhzır ve gayruhüm mine’l-hâzırîn.

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 417 - Hüküm no: 442 - Orijinal metin no: [95a-2])﻿

﻿

﻿

443. Hüküm

Mülâyim bt. Abdullah ile Ali b. Pîrî’nin boşanması

Medîne-i hazreti Ebâ Eyyûb el-Ensârî -radıyallâhu anhu Rabbühü’l-Bâ[rî]-de Düğmecibaşı mahallesi sâkinelerinden Mülâyim bt. Abdullah nâm hâtun meclis-i şer‘de zevci işbu bâ‘isü’l-vesîka Ali b. Pîrî nâm darîr mahzarında bi tav‘ihâ ikrâr ve takrîr-i kelâm edip mezbûr Ali ile beynimizde şikāk vâki‘ olmağın zimmetinde mütekarrir olan altı yüz akçe mehr-i müeccelimden ve nafaka-i iddet-i mu‘ayyene ve me’ûnet-i süknâmdan fâriğa olmak üzre zevcim mezbûr Ali ile muhâla‘a eyleyip zevciyyete müte‘allik âmme-i de‘âvî ve mütâlebât ve eymân ve muhâsamâtdan zimmetini ibrâ-i âmm-ı kātı‘ü’n-nizâ‘la ibrâ ve iskāt-ı tâm ve râfi‘ü’l-hisâm birle iskāt eyledim deyicek mezbûr Ali dahi meclis-i mezbûrda zevcim mezbûre Mülâyim ile minvâl-i muharrer üzre olan hul‘-ı mezbûru ben dahi kabûl eyleyip zevciyyete müte‘allik kâffe-i de‘âvî ve mütâlebât ve eymân ve muhâsamâtdan mezbûre Mülâyim’in zimmetini ibrâ ve iskāt eyledim min ba‘d birbirimiz ile vechen mine’l-vücûh da‘vâ ve nizâ‘ımız yokdur deyicek ahadühümâ âharın kelimât-ı meşrûhasını vicâhen tasdîk ve şifâhen tahkīk etmeğin mâ cerâ kayd şüd. Fi’l-yevmi’r-râbi‘ aşer min Zilhicceti’l-harâm li sene isneteyn ve seb‘în ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Mustafa Efendi imâm-ı mahalle-i mezbûre, Veli Beşe b. Ali el-Bostânî, Hüseyin b. Abdullah, Hüseyin muhzır ve gayruhüm mine’l-hâzırîn.

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 418 - Hüküm no: 443 - Orijinal metin no: [95a-3])﻿

﻿

﻿

444. Hüküm

Hasan Paşa’nın mirasının oğulları Mehmed Çelebi ve Eyüb Çelebi’ye ait olduğu

Medîne-i Hazreti Ebâ Eyyûb el-Ensârî -dâme fî rıdvâni’l-Bârî-’de Ali Paşa mahallesinde sâkin iken bundan akdem vefât eden kahveci Hasan Paşa demekle ma‘rûf müteveffânın verâseti, sulbî kebîr oğulları Mehmed Çelebi ve Eyüb Çelebi’ye münhasıra olduğu şer‘an zâhir ve müte‘ayyin oldukdan sonra mezbûr Mehmed Çelebi meclis-i şer‘de karındaşı hâmilü’l-kitâb merkūm Eyüb Çelebi mahzarında bi tav‘ihî ikrâr ve takrîr-i kelâm edip hazreti müşârün-ileyh evkāfından olup medîne-i mezbûrede Haffâflar mukābelesinde vâki‘ Üstâd Mehmed dükkânı demekle ma‘rûf bir bâb ve imâret mukābelesinde vâki‘ musluk önünde köşede olan bir bâb ki cem‘an iki bâb hallâk dükkânı ve hamam kurbunda vâki‘ bir bâb ve yoğurtçular mukābelesinde vâki‘ bir bâb ki cem‘an iki bâb attâr dükkânı icâre-i mu‘accele ve müeccele-i ma‘lûmeteyn ile ile’l-vefât babam müteveffâ-yı mezbûrun zabt ve taht-ı icâresinde olup ba‘de vefâtihî zikr olunan dört bâb dükkânlar intikāl-i âdî ile bana ve karındaşım mezbûr Eyüb Çelebi’ye intikāl edip defteri vakıfda dahi ikimizin üzerine kayd olunup temessük olunmuşdur. Karındaşım mezbûr Eyüb Çelebi zikr olunan dört bâb dükkânları murâd ederse bey‘ edip hakk-ı ferâğlarını münâsafa üzre beynimizde tevzî‘ ve taksîm olunsun ve eğer murâd ederse sâlifü’z-zikr dört bâb dükkânların kirâlarını beynimizde tansîf oluna deyicek vâki‘ü’l-hâl hıfzan li’l-makāl mezbûr Eyüb Çelebi talebiyle ketb olundu. Fi’l-yevmi’l-hâmis min Zilhicceti’ş-şerîfe li sene isneteyn ve seb‘în ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Hamza Efendi b. Hasan el-Kadı, Mustafa Efendi el-Kadı, eş-Şeyh İlmüddin el-İmâm, Ahmed b. Emrullah, Mehmed b. Mahmud ve gayruhüm mine’l-hâzırîn

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 418 - Hüküm no: 444 - Orijinal metin no: [95b-1])﻿

﻿

﻿

445. Hüküm

Fâtıma Hatun bt. Ahmed’in menzilini Cafer Bey b. Abdullah’a satması

Medîne-i Hazreti Eyyûb el-Ensârî -dâme fî rıdvâni’l-Bârî-’de Kara Süleyman Çelebi mahallesi sâkinelerinden Fâtıma Hâtun bt. Ahmed tarafından bey‘-i âti’z-zikri ve kabz-ı semeni ikrâra vekîl olup mezbûrenin zâtını ma‘rifet-i şer‘iyye ile ârifân olan İsmail Çelebi b. Hasan nâm vekîl meclis-i şer‘de işbu sâhibü’l-kitâb Cafer Bey b. Abdullah mahzarında bi’l-vekâle ikrâr ve takrîr-i kelâm edip akd-i âti’z-zikrin sudûruna değin müvekkilim mezbûrenin silk-i mülk-i sahîhinde münselik olan emlâkinden mahalle-i mezbûrede vâki‘ bir tarafdan el-Hâc Abdurrahman mülkü ve bir tarafdan Ömer Reis mülkü ve ba‘zan Hüseyin b. İsâ mülkü ve bir tarafdan Şaban Bey mülkü ve bir tarafdan tarîk-i hâs ile mahdûd iki bâb fevkānî oda ve bir sofa ve iki bâb tahtânî oda ve bir sofa ve kenîfi ve mezbûr Ömer Reis ile müşterek su kuyusunu ve zât eşcâr-ı müsmire ve gayr-ı müsmire bahçeyi müştemil mülk menzilini bi cümleti’t-tevâbi‘ ve’l-levâhık mezbûr Cafer Bey yirmi dokuz bin beş yüz fıddî nakd-i râyic fi’l-vakt akçeye müvekkilem mezbûre tarafeynden îcâb ve kabûlü hâvî bey‘-i bâtt-ı sahîh-i şer‘î ile bâtten bey‘ ve teslîm, ol dahi ber minvâl-i muharrer iştirâ ve tesellüm ve kabz ve kabûl eyledikden sonra semeni olan mezbûrü’n-na‘t yirmi dokuz bin beş yüz akçeyi bi’t-tamâm ve’l-kemâl müvekkilem mezbûre Fâtıma Hâtun müşterî-i merkūm Cafer Bey yedinden tamamen alıp kabz edip menzili mahdûd-ı mezkûrda vechen mine’l-vücûh alâkam kalmadı ba‘de’l-yevm müşterî-i merkūm Cafer Bey’in mülk-i mahz-ı müşterâsı ve hakk-ı sarîhidir. Keyfe mâ yeşâ’ mutasarrıf olsun dedi dedikde gıbbe’t-tasdîki’l-mu‘teber mâ cerâ kayd şüd. Fi’l-yevmi’s-sâmin (min) Zilhicceti’l-harâm li sene isneteyn ve seb‘în ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Mahmud Efendi el-İmâm, Veli Çelebi el-Müezzin, Süleyman Bey b. Abdullah, Mehmed Bey b. Ahmed, Musli b. Osman, Hasan b. Mehmed, Mehmed Efendi b. Süleyman ve gayruhüm mine’l-hâzırîn.

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 419 - Hüküm no: 445 - Orijinal metin no: [95b-2])﻿

﻿

﻿

446. Hüküm

Dimo v. Yorgi ve İstoyan oğlu Yuvan’ın peynir satışında İbrahim Beşe b. Resul ile anlaştıkları

Havâss-ı Aliyye kazâsı a‘mâlinden Büyükçekmece nâhiyesine tâbi‘ Moha nâm karye yaylağında işbu târih-i kitâb senesi koyun yayladıp, çandile peyniri demekle ma‘rûf peynir işleyen Dimo v. Yorgi ve şerîki İstoyan oğlu Yuvan nâm zimmîler meclis-i şer‘-i hatîr-i lâzımü’t-tevkīrde medîne-i Hazreti Ebâ Eyyûb el-Ensârî -dâme [fî] rıdvâni’l-Bârî-’de sâkin olup işbu sene dil peyniri işleyen sâhibü’l-kitâb Pirinçci İbrahim Beşe b. Resul nâm kimesne mahzarında bi’t-tav‘i’s-sâf ikrâr ve i‘tirâf edip zikr olunan Moha yaylağında olan koyunlarımız sütünden hâsıl olan çandile peynirimizi işbu târih-i kitâb şehri Ramazânü’l-mübâreki gurresinden târih-i mezbûr Şevvâli’l-mükerremi’nin altıncı gününe değin beher vakıyyesi yedişer akçeye ve Şevvâl’in altıncı gününden peyniri âhar olunca altışar akçeye olmak üzre narh-ı rûzî üzre kadrini beynimizde ilm-i şer‘î birle ma‘lûm çandile peynirimizi mezbûr İbrahim Beşe’ye bey‘ ve teslîm, ol dahi vech-i muharrer üzre iştirâ ve tesellüm ve kabz ve kabûl eylemişdir semeni olan meblağ-ı mezbûru hesâb-ı merkūm üzre haklaşmak için beynimizde cârî olan ikrâr ve tasdîkimiz sicil ve hüccet olunmak matlûbumuzdur dediklerinde merkūm İbrahim Beşe dahi mukırrân-ı mezbûrânı tasdîk ve kabûl etmeğin vâki‘ü’l-hâl kayd şüd. Fi’l-yevmi’s-sâmin min Zilhicceti’l-harâm li sene isneteyn ve seb‘în ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: El-Hâc Hüseyin el-Muhtesib, Eyüb Çelebi b. Mehmed el-Mukayyid, Ali Beşe b. Emrullah, Himmet Beşe b. Mehmed, el-Hâc Abdullah ve gayruhüm mine’l-hâzırîn.

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 420 - Hüküm no: 446 - Orijinal metin no: [95b-3])﻿

﻿

﻿

447. Hüküm

Kiremitçi Ahmed Çelebi Vakfı’ndan hissesine isabet eden miktarın Abdi Çelebi’nin vekiline teslimi

Havâss-ı Aliyye kazâsına tâbi‘ kasaba-i Hasköy’de câmi‘-i şerîfi olan Kiremitçi Ahmed Çelebi evlâdı evlâdının evlâdından olup vilâyet-i Anadolu’da Mihaliç kazâsı a‘mâlinden Kirmasti kasabasında sâkin olan Abdi Çelebi tarafından meblağ-ı âti’z-zikri taleb ve da‘vâ ve ahz ü kabz ve kendisine îsâle ve inde’l-hâce lede’l-hükkâmi’l-kirâm mürâfa‘a ve muhâsamaya ve kabz ve îsâle mütevakkıf olduğu umûrun küllîsine vekîl olup hasm-ı şer‘î-i câhid mahzarında Mehmed Bey b. Ebûbekir ve diğer Mehmed b. Hüseyin şehâdetleri ile şer‘an vekâleti sâbite olan Mustafa Ağa b. Sinan nâm vekîl mahfil-i kazâda merhûm-ı mezbûrun evkāfına meşrûtiyyet üzre bi’l-fi‘l mütevellî olan Mehmed Çavuş b. Ebûbekir mahzarında üzerine bi’l-vekâle takrîr-i da‘vâ edip merhûm-ı mezbûr vakfının gallâtının mesârif-i mu‘ayyeneden fazlası li’z-zekeri mislü hazzi’l-ünseyeyn evlâdına ve evlâd-ı evlâdına ve evlâd-ı evlâd-ı evlâdına şart ve ta‘yîn ve vakfiye-i ma‘mûlün-bihâsında tahrîr ve tastîr ettirmeğin hâlâ evkāf-ı mezbûre mütevellîsi olan mezbûr Mehmed Çavuş evkāf-ı mezbûre müstagallâtından kasaba-i mezbûrede vâki‘ inde’l-ahâlî ma‘lûmetü’l-hudûd olup hâlâ mahlûl olmağla vilâyet-i Anadolu’da medîne-i Tire’de sâkin ( ) nâm kimesneye îcâr eylediği Kiremithâne hissesinin icâre-i mu‘accelesi için vakıf için kabz eylediği beş bin akçeden hâkim-i muvakki‘-i sadr-ı kitâb huzûrunda hesâb ve kitâb olunup şart-ı vâkıf üzre her bir evlâd-ı ricâl-i kebîr bin altı yüz altmış altı akçe ve her bir evlâd-ı inâsa sekiz yüz otuz üç akçe isâbet ve intikāl etmişiken mütevellî-i vakf-ı mezbûr müvekkilim mezbûr Abdi Çelebi hissesine isâbet eden bin altı yüz altmış altı akçeyi müvekkilim mezbûr için bana teslîmde ta‘allül eder hâlâ suâl olunup alıverilmek matlûbumdur deyicek gıbbe’s-suâl mütevellî-i mezbûr cevâbında fi’l-vâki‘ hâlâ bâlâda bast ve tahrîr olunan minvâl üzre olmuşdur deyû bi’t-tav‘ihî ikrâr ve i‘tirâf etmeğin alâ mûcebi ikrârihî zikr olunan bin altı yüz altmış altı akçeyi müvekkili mezbûr için şart-ı vâkıf üzre vekîl-i merkūm Mustafa Ağa’ya edâ ve teslîme tenbîh-i şer‘î birle mâ hüve’l-vâki‘ bi’t-taleb ketb olundu. Fi’l-yevmi’s-sâlis ve’l-ışrîn min Zilka‘deti’ş-şerîfe li sene isneteyn ve seb‘în ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Mustafa Çavuş b. İbrahim, es-Seyyid Mustafa Çelebi b. es-Seyyid Mehmed, Ali Beşe b. Emrullah, Hüseyin b. Hasan ve gayruhüm mine’l-hâzırîn.

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 421 - Hüküm no: 447 - Orijinal metin no: [96a-1])﻿

﻿

﻿

448. Hüküm

Mikayil v. Hücemir’in, Süleyman Ağa b. Ramazan aleyhindeki bağ ve menzil davasında sulh olması

Fi’l-asl vilâyet-i Anadolu’da kasaba-i Eğin zimmîlerinden olup hâlâ mahmiye-i İstanbul’da mütemekkin olan Mikayil v. Hücemir nâm Ermeni meclis-i şer‘de fahrü’l-emâsil ve’l-eşbâh bâ‘isü’l-kitâb Süleyman Ağa b. Ramazan mahzarında ikrâr ve takrîr-i kelâm edip kasaba-i mezbûre mahallâtından Kızılca mahallesinde sâkin iken bundan akdem mürd olan babam merkūm Hücemir ve ammim Bedros ve Budak nâm Ermenilerin ale’l-iştirâki’s-seviy mülkleri olup kasaba-i mezbûre bağları dâhilinde vâki‘ lede’l-ahâlî ve’l-cîrân ma‘lûmetü’l-hudûd bir kıt‘a mülk bağda olan sülüsân hisse-i şer‘iyye-i şâyi‘alarını ammim merkūm Bedros ile mesfûr Budak mûmâ-ileyh Süleyman Ağa fuzûlen zabt ve tasarruf üzre iken babam merkūm hâlik olup verâseti bana münhasıra olup bağ-ı mezbûrda olan sülüs hissesi dahi bi’l-irsi’ş-şer‘î bana isâbet ve intikāl etmeğin ben dahi zikr olan sülüs hisse bağı mûmâ-ileyh Süleyman Ağa’dan taleb ve da‘vâ eylediğimde mûmâ-ileyh Süleyman Ağa dahi sene selâse ve isneteyn ve elf Recebü’l-ferdi’nin yirmi beşinci günü ammim merkūm Bedros kendi tarafından asâleten ve babam hâlik-i mezbûr tarafından vekâleten ve mersûm Budak dahi asâleten mahalle-i mezbûrede vâki‘ bir tarafdan Bektaş mülkü ve bir tarafdan Şirvan oğlu mülkü ve bir tarafdan Bozacıoğlu Agop mülkü ve bir tarafdan tarîk-i âm ile mahdûd eşcâr-ı müsmire ve gayr-ı müsmireyi müştemil olup ale’l-iştirâki’s-seviy mülkleri olan menzili ve lede’l-ahâlî ve’l-cîrân ma‘lûmü’l-hudûd sâlifü’z-zikr bir kıt‘a bağı bana altı yüz kıt‘a riyâlî guruş-ı kebîre tarafeynden îcâb ve kabûlü hâvî bey‘-i bâtt-ı sahîh-i kat‘î ile bey‘ ve bi’l-asâle ve bi’l-vekâle kabz-ı semen ve mebî‘-i mezbûru mahallinde zabt ve tasarrufa beni taraflarından taslît eylediklerinde ben dahi iştirâ ve kabûl ve târih-i mezbûrda mahmiye-i İstanbul’da Davudpaşa mahallesinde nâibü’ş-şer‘ olan İbrahim Efendi huzûrunda ikrârları sicil ve hüccet olmağın menzili mezbûr ve bağ-ı merkūmu mülk-i müşterâm olmak üzre zabt ve tasarruf ederim deyû cevâb ve takrîrine muvâfık hüccet-i şer‘iyye ibrâz etmeğin beynimizde münâza‘ât-ı kesîre cereyân etmişidi el-hâletü hâzihî beynimize muslihûn tavassut edip da‘vâ-yı mezkûrumdan mûmâ-ileyh Süleyman Ağa kasr-ı yed ve bana teslîm etmek üzre inşâ-i akd-i sulh eylediklerinde her biri sulh-i mezbûru kabûl ve mûmâ-ileyh Süleyman Ağa dahi zikr olunan bağın merkūm Bektaş mülküne muttasıl olan tarafından altı hissede bir hissesinden kasr-ı yed ve mahallinde kabz ve zabt ve tasarrufa beni tarafından taslît etmeğin ben dahi kabûl ve da‘vâ-yı mezkûrumdan mûmâ-ileyh Süleyman Ağa’nın zimmetini ibrâ ve iskāt eyledim min ba‘d mûmâ-ileyh Süleyman Ağa ile husûs-ı mezbûra müte‘allika da‘vâ ve nizâ‘ım yokdur, zuhûr dahi eder ise lede’l-hükkâm mesmû‘a olmasın deyicek gıbbe’t-tasdîk mâ hüve’l-vâki‘ bi’t-taleb kayd şüd. Fi’l-yevmi’s-sânî aşer min Zilhicceti’ş-şerîfe min şühûr sene isneteyn ve seb‘în ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Umdetü’l-müderrisîni’l-kirâm Abdülbâkī Efendi eş-şehîr bi Uşşâkīzâde, Osman Çavuş b. el-Hâc Evren el-Mübâşir, Mustafa b. Abdülkerim, Mustafa b. Ali, Ahmed Ağa b. Murad, Sâlih Çelebi b. Mustafa, Hamza Efendi nâib-i recül, Mehmed Beşe b. Musli ve gayruhüm mine’l-hâzırîn.

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 421 - Hüküm no: 448 - Orijinal metin no: [96a-2])﻿

﻿

﻿

449. Hüküm

Dimitri v. Riga’nın Kalo v. Pavli’nin zimmetini ibrâ etmesi

Fi’l-asl vilâyet-i Rumeli’nde medîne-i İlbasan’dan olup hâlâ mahmiye-i İstanbul’da mütemekkin olan Dimitri v. Riga nâm zimmî meclis-i şer‘-i hatîr-i lâzımü’t-tevkīrde işbu bâ‘isü’l-vesîka Kalo v. Pavli nâm zimmî muvâcehesinde bi’t-tav‘i’s-sâf ikrâr ve takrîr-i kelâm edip medîne-i mezbûrede vâki‘ lede’l-ahâlî ve’l-cîrân ma‘lûmetü’l-hudûd olup bundan akdem silk-i mülk-i sahîhimde münselik olan mülk menzilimi semen-i misli ile bey‘ ve teslîm ve kabz-ı semen ve bana îsâle mukaddemâ merhûm Kalo’yu tarafımdan tevkîl eylediğimde ol dahi vekâlet-i mezbûreyi kabûl ve vekâleti hasebiyle zikr olunan menzilimi yedi bin dört yüz elli nakd-i râyic fi’l-vakt akçeye bey‘ ve teslîm ve semeni olan mezbûrü’n-na‘t yedi bin dört yüz elli akçeyi bi’l-vekâle alıp kabz edip hâlâ meblağ-ı mezbûru vekîl-i mezbûr yedinden bi’t-tamâm ve’l-kemâl alıp kabz edip zimmetinde menzili merkūm semeni olan mârrü’z-zikr yedi bin dört yüz elli akçeden bir akçe hakkım bâkī kalmadı. Min ba‘d menzili mezbûra ve semenine müte‘allik vekîl-i mezbûr ile da‘vâ ve nizâ‘ım yokdur deyicek gıbbe’t-tasdîki’l-mu‘teber mâ cerâ bi’t-taleb ketb olundu. Fi’l-yevmi’s-sânî aşer min Zilhicceti’l-harâm li sene isneteyn ve seb‘în ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Ali b. Hasan el-Hayyât, Mehmed Beşe b. Musli, el-Hâc Ali, Ali Hâce el-Müezzin, Süleyman b. Mustafa ve gayruhüm mine’l-hâzırîn.

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 423 - Hüküm no: 449 - Orijinal metin no: [96b-1])﻿

﻿

﻿

450. Hüküm

Kötü halleri sebebiyle Ali b. Abdullah ve eşi Sâliha’nın mahalleden çıkartılması

Medîne-i Hazreti Ebâ Eyyûb el-Ensârî -dâme rıdvânü’l-Bârî-’de Kiremitçi Süleyman mahallesi sâkinlerinden olup yine mahalle-i mezbûre mescidi evkāfına bi’l-fi‘l mütevellî olan Mehmed Çelebi b. Ahmed ve mahalle-i mezbûre müezzini el-Hâc Ebûbekir Dede b. Mehmed ve ahâlî-i mahalle-i mezbûrdan İslâm b. Abdullah ve Mehmed Beşe b. Abdullah ve Mustafa b. Sâlih nâm kimesneler ve sâirleri bi isrihim meclis-i şer‘a, yine mahalle-i mezbûr ahâlîsinden Ali b. Abdullah nâm kimesneyi ihzâr ve mahzarında her biri takrîr-i kelâm ve ta‘bîr ani’l-merâm edip mezbûr Ali zevcesi gāibetü’l-meclis Semîne Sâliha demekle [ma‘rûf] hâtun nâ-mahremden tehâşîleri olmayıp merhûm-ı mezbûrun mescidi şerîfi kurbunda vâki‘ müte’ehhilîn odalarında hâlâ sâkin oldukları odaya kendilerine nâ-mahrem olan ba‘zı er ve avratı getirip fısk-ı fücûr ettirdiler bundan akdem merkūm ve zevcesi mezbûreye bi’d-defe‘ât tenbîh eylediğimizde mütenebbih olmadıkları ecilden mahalle-i mezbûrdan ihrâclarına kıbel-i şer‘den dahi tenbîh olunmuşken, hâlâ yine ke’l-evvel fesâd ve şenâ‘atden hâlî değillerdir fi’l-hakīka mezbûr Ali mahalle-i merkūmede bu hâl üzre bir nice zamân kalırsa bir fesâd-ı azîm olmak emr-i mukarrer ve muhakkakdır mezbûr Ali’nin zevcesi merkūme Sâliha’[nın] mahalle-i mezbûreden ihrâcları için kıbel-i şer‘den tenbîh olunmak matlûbumuzdur dediklerinde fi’l-vâki‘ mezbûr Ali ve zevcesi mezbûrenin hâlleri ve nâ-mahremden tehâşîler olmadığı ihbâr-ı sikāt ile müte‘ayyin olmağın min ba‘d mahalle-i mezbûreden ihrâclarına kıbel-i şer‘den tenbîh birle mâ hüve’l-vâki‘ bi’t-taleb kayd şüd. Fi’l-yevmi’r-râbi‘ aşer min Zilhicceti’ş-şerîfe li sene isneteyn ve [seb‘în] ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Mustafa Çelebi b. Pervâne, Mehmed b. Mahmud, Ali Beşe b. Abdullah, Mehmed Çelebi b. Musli, Hüseyin Muhzır ve gayruhüm mine’l-hâzırîn.

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 423 - Hüküm no: 450 - Orijinal metin no: [96b-2])﻿

﻿

﻿

451. Hüküm

Kaloyani v. Baratan’ın bağını içindeki mahsulü ile Kozma v. Rupa’ya satması

Vilâyet-i Rumeli’nde Göllükesri kazâsına tâbi‘ Mavrud nâm karyede sâkin Kaloyani v. Baratan nâm zimmî meclis-i şer‘-i hatîr-i lâzımü’t-tevkīrde. işbu râfi‘ü’s-sifri’ş-şer‘î Kozma v. Rupa nâm zimmî muvâcehesinde ikrâr ve takrîr-i kelâm edip bey‘-i câ’i’z-zikrin sudûruna değin silk-i mülk-i sahîhimde münselik olan emlâkimden olup karye-i mezbûre hudûdu dâhilinde vâki‘ bir tarafdan Yani Forti bağı ve bir tarafdan Zali nâm zimmî bağı ve iki tarafdan tarîk-i âm ile [mahdûd] tahmînen sekiz dönüm bir kıt‘a mülk bağımı hâlâ içinde mevcûd olan mahsûlü ile merkūm Kozma’ya tarafeynden [îcâb] ve kabûlü hâvî bey‘-i bâtt-ı sahîh-i şer‘î ile on iki bin iki yüz nakd-i râyic fi’l-vakt akçeye bey‘, ol dahi vech-i muharrer üzre iştirâ ve kabûl eyleyip semeni olan mezbûrü’n-na‘t on iki bin iki yüz akçeyi müşterî-i [merkūm] Kozma yedinden tamamen alıp kabz eylediğimden sonra sâlifü’z-zikr bir kıt‘a bağı mevcûd olan mahallinde zabt ve tasarrufa tarafımdan merkūm Kozma’yı taslît eyledim min ba‘d bağ-ı mahdûd-ı mezkûrda benim vechen [mine’l-vücûh] alâka ve medhalim yokdur. Merkūm Kozma’nın mülk-i müşterâsıdır. Keyfe mâ yeşâ’ mutasarrıf olsun dedikde gıbbe’t-[tasdîk] mâ hüve’l-vâki‘ kayd şüd. Fi’l-yevmi’t-tâsi‘ min Zilhicceti’ş-şerîfe li sene isneteyn ve seb‘în ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Resul b. Osman, İbrahim b. Ahmed, Sâlih b. Musli, Ali b. Emrullah, Ahmed b. Süleyman, Hüseyin b. Hasan, Yani v. Hrista, Rali v. Ergiri, Ezmanak v. Yuvan, Nastak v. Baratan, diğer Rali v. Nastak ve gayruhüm mine’l-hâzırîn.

(EYÜB74 - cilt: 28, sayfa: 424 - Hüküm no: 451 - Orijinal metin no: [96b-3])﻿

﻿