Kapak

(…) Efendi ve Şerîf Efendi hazretlerinin müşterek sicilidir. Sene 1027 1015 senesinden âhirinde bir hüccet kaydı vardır. 1027 senesinin hücec-i İstanbul Bâb Kadılığı Niyâbeti?

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 67 - Hüküm no: Kapa - Orijinal metin no: [İç Kapak])﻿

﻿

﻿

1. Hüküm

Kefil olma

(…) dellâle-i mezbûrenin nefsine ve hîn-i mütâlebede mahfili kazâda ihzârına kefîl olup, mâ hüve’l-vâki‘ gıbbe’t-taleb ketb olundu. Hurrire fî evâhiri Rebî‘ilâhir li sene seb‘a [ve ışrîn ve elf.]

Şuhûdü’l-hâl: Es-Sâbikūn.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 67 - Hüküm no: 1 - Orijinal metin no: [İç Kapak-1])﻿

﻿

﻿

2. Hüküm

Kefil olma

Edirne cemâ‘atinden Harsiri bt. Kalo nâm Yahudiye dellâleye kefîl taleb olundukda, yine cemâ‘at-i mezbûreden (…) v. Avraham ve Avraham v. Salamon nâm Yahudiler dellâle-i mezbûrenin nefsine ve hîn-i mütâlebede [ihzârına] mahfili kazâda kefîl olduklarından, mâ hüve’l-vâki‘ bi’t-taleb ketb olundu. Ve hurrire fî evâhiri Rebî‘ilâhir li sene seb‘a ve ışrîn ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Es-Sâbikūn.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 67 - Hüküm no: 2 - Orijinal metin no: [İç Kapak-2])﻿

﻿

﻿

3. Hüküm

Kefil olma

Maroloğlu mahallesinde sâkine Kalomira bt. Yakob nâm dellâle Yahudiyenin nefsine dâmâdı olup Sisiliye [cemâ‘atinden] olan Salamon v. Nuamyas ve Portakal cemâ‘atinden Yahud v. Paroh nâm Yahudiler nefsine kefîl oldular.

Şuhûdü’l-hâl: Es-Sâbikūn.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 67 - Hüküm no: 3 - Orijinal metin no: [İç Kapak-3])﻿

﻿

﻿

4. Hüküm

Kefil olma

Maryam bt. Elider nâm dellâleden kezâlik kefîl taleb olundukda, Çelebioğlu mahallesi sâkinlerinden olan Balkapa[nı] kurbunda attâr olan Hayim v. Kalmayor nâm Yahudi nefsine kefîl şüd.

Şuhûdü’l-hâl: Es-Sâbikūn.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 67 - Hüküm no: 4 - Orijinal metin no: [İç Kapak-4])﻿

﻿

﻿

5. Hüküm

Şahsın nefsine kefîl olma

Katalan cemâ‘atinden Feturer bt. ( ) oğlu Şimon nâm Yahudi ben kefîl oldum dedikde, mâ hüve’l-vâki‘ gıb[be’t-taleb ketb olundu]. Tahrîren fî evâhiri Rebî‘ilâhir li sene seb‘a ve ışrîn ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Es-Sâbikūn.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 68 - Hüküm no: 5 - Orijinal metin no: [İç Kapak-5])﻿

﻿

﻿

6. Hüküm

Şahsın nefsine kefîl olma

Çelebioğlu mahallesinde sâkine olan Sara bt. Hanas nâm Yahudiye dellâlenin nefsine sadrî oğulları Yasef ve İsak nâm Yahudiler minvâl-i muharrer üzre kefîl oldular.

Şuhûdü’l-hâl: Es-Sâbikūn.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 68 - Hüküm no: 6 - Orijinal metin no: [İç Kapak-6])﻿

﻿

﻿

7. Hüküm

Şahsın nefsine kefîl olma

Cemâ‘at-i Sinab’dan? Kostere bt. İlya nâm Yahudiyeden kefîl taleb olundukda, Hayim v. İsak nâm Yahudi kefîl oldum dedikde mâ hüve[’l-vâki‘] ketb olundu. Hurrire fî evâhiri Rebî‘ilâhir li sene seb‘a ve ışrîn ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Es-Sâbikūn.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 68 - Hüküm no: 7 - Orijinal metin no: [İç Kapak-7])﻿

﻿

﻿

8. Hüküm

Kefil olma

Selânik-i Küçük cemâ‘atinden Kalo bt. Şemuyil nâm dellâlenin nefsine ve hîn-i mütâlebede nefsine Sürgün cemâ‘atinin kethüdâları ve mezbûrenin zevci olan Yaşuğa v. Yakob nâm Yahudiler kefîl oldukda, mâ hüve’l-vâki‘ ketb olundu. Tahrîren fi’t-târihi’l-mezbûr.

Şuhûdü’l-hâl: Es-Sâbikūn.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 68 - Hüküm no: 8 - Orijinal metin no: [İç Kapak-8])﻿

﻿

﻿

9. Hüküm

Kefil olma

Selânik-i Küçük cemâ‘atinden Manu bt. İsak nâm dellâliyye Yahudiyenin nefsine ve taleb olundukda meclisi şer‘-i şerîfe ihzârına, karındaşı olup Sürgün cemâ‘atinin kethüdâları olan Yaşuğa v. Yakob nâm Yahudi kefîl oldukda, mâ hüve’l-vâki‘ gıbbe’t-taleb ketb olundu. [Tahrîren] Fi’t-târihi’l-mezbûr.

Şuhûdü’l-hâl: Es-Sâbikūn.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 68 - Hüküm no: 9 - Orijinal metin no: [İç Kapak-9])﻿

﻿

﻿

10. Hüküm

Kefil olma

Sinora cemâ‘atinden Kamrankird bt. Kemal el-efrenciye nefsine ve taleb olundukda, meclisi şerîfe ihzârına Çelebioğlu [mahallesinde] sâkinler Mosi v. Kemal, Yahud v. Salamon Kalavera cemâ‘atinden birâderi Salamon v. David zevci bizler kefîl olduk dedikde, mâ hüve’l-vâki‘ gıbbe’t-taleb ketb olundu. Hurrire fi’l-yevmi’r-râbi‘ ve’l-ışrîn [min] şehri Rebî‘ilâhir li sene seb‘a ve ışrîn ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Es-Sâbikūn.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 69 - Hüküm no: 10 - Orijinal metin no: [İç Kapak-10])﻿

﻿

﻿

11. Hüküm

Kefil olma

(…)hâne mahallesi[’nde] sâkine Kamer bt. Yahuda nâm dellâlenin nefsine ve mahfili kazâya ihzârına zevci Mosi v. Abaya kefîl [oldu].

Şuhûdü’l-hâl: Es-Sâbikūn.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 69 - Hüküm no: 11 - Orijinal metin no: [İç Kapak-11])﻿

﻿

﻿

12. Hüküm

Kefil olma

Çelebioğlu mahallesi sâkinlerinden Goriyel v. İsak’a Tekfursarayı sâkinlerinden Yuda v. İlya ve Rusva (…) [kefîl oldu.]

Şuhûdü’l-hâl: Es-Sâbikūn.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 69 - Hüküm no: 12 - Orijinal metin no: [İç Kapak-12])﻿

﻿

﻿

13. Hüküm

Kefil olma

Katalan cemâ‘atinden İsak v. Paroh nâm dellâlin nefsine ve hîn-i mütâlebede mahfili kazâya ihzârına cemâ‘at-i mezbûreden Şemuyil v. (…) [kefîl oldu.]

Şuhûdü’l-hâl: Es-Sâbikūn.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 69 - Hüküm no: 13 - Orijinal metin no: [İç Kapak-13])﻿

﻿

﻿

14. Hüküm

Kefil olma

Dıravaz? cemâ‘atinden Yahuda v. Yasef nâm dellâl Yahudinin nefsine ve hîn-i mütâlebede mahfili kazâya ihzârına sulbî oğlu İlya (…) [kefîl oldu.]

Şuhûdü’l-hâl: Es-Sâbikūn.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 69 - Hüküm no: 14 - Orijinal metin no: [İç Kapak-14])﻿

﻿

﻿

15. Hüküm

Kefil olma

Kedüz? cemâ‘atinden Ahil v. Zaharya nâm dellâl Yahudinin nefsine ve hîn-i mütâlebede mahfili şer‘a ihzârına Budin? cemâ‘atinden Menahim v. Şemuyil kefîl oldu.

Şuhûdü’l-hâl: Es-Sâbikūn.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 69 - Hüküm no: 15 - Orijinal metin no: [İç Kapak-15])﻿

﻿

﻿

16. Hüküm

İstanbul Ekmekçiler Kethüdâlığı tayini

Kethüdâlık-ı ekmekciyân-ı İstanbul İstanbul kadısı Mevlânâ Mehmed Efendi mektûb gönderip, bi’l-fi‘il zümre-i mezbûre kethüdâsı olan Mehmed ihtiyârıyla emekdârlardan Abdi’ye fâriğ olmuşdur deyû inâyet ricâsına arz etmeğin, müstakīm ve ehil olduğu i‘lâm olunmağla mûcebince verilmek buyuruldu. Fî 17 Rebî‘ilevvel sene seb‘a ve ışrîn ve elf. Vasale fî 18 min Rebî‘ilevvel li sene seb‘a ve ışrîn ve elf.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 70 - Hüküm no: 16 - Orijinal metin no: [1a-1])﻿

﻿

﻿

17. Hüküm

Yiğitbaşılık tayini

Yiğitbaşılık der-İstanbul Hizmeti mezbûrede olan kimesne ref‘ olunup, yeri emekdârlardan Yusuf’a verilmek buyuruldu. Fî 18 Rebî‘ilevvel sene seb‘a ve ışrîn ve elf. Vasale fî 30 min şehri Rebî‘ilâhir sene seb‘a ve ışrîn ve elf.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 70 - Hüküm no: 17 - Orijinal metin no: [1a-2])﻿

﻿

﻿

18. Hüküm

Kefil olma

Vasil nâm Yahudiyenin nefsine dâmâdı Halık kefîl olmuşdur. [Fî] Evâhiri Rebî‘ilâhir [sene seb‘a ve ışrîn ve elf.]

Şuhûdü’l-hâl: Çelebioğlu mahallesi[nden] Murad, Mehmed, Rıdvan.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 70 - Hüküm no: 18 - Orijinal metin no: [1a-3])﻿

﻿

﻿

19. Hüküm

Kefil olma

Kimo’nun nefsine dâmâdı Rafayil kefîl olmuşdur.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 70 - Hüküm no: 19 - Orijinal metin no: [1a-4])﻿

﻿

﻿

20. Hüküm

Kefil olma

Ester bt. David’in nefsine İsak kefîl olmuşdur.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 70 - Hüküm no: 20 - Orijinal metin no: [1a-5])﻿

﻿

﻿

21. Hüküm

İstanbul mumcular kethüdâlığı tayini

Kethüdâlık-ı mumcuyân der-İstanbul Emekdârlardan olup hizmetde bulunan Rıdvan’a arz-ı hâli mûcebince verilmek [buyuruldu.] Fî 5 C[emâziyelâhir] sene seb‘a ve ışrîn ve elf. Vasale fi’l-yevmi’s-sâdis min Cemâziyelâhir li sene seb‘a ve ışrîn ve elf.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 70 - Hüküm no: 21 - Orijinal metin no: [1a-6])﻿

﻿

﻿

22. Hüküm

Sipahioğullarından Ahmed’e İstanbul’da salıcılık izni verilmesi

Ekmekciyân der-mahmiye-i İstanbul Salıcılık [Ebnâ-yı] sipâhiyândan Ahmed Modon’a verilmek buyuruldu. Fî 8 Şa‘bân sene 1027.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 71 - Hüküm no: 22 - Orijinal metin no: [1a-7])﻿

﻿

﻿

23. Hüküm

Mustafa b. Hüsam’ın Vakfı’ndan kölesi Payidar bt. Abdullah’a hissesinin verilmesi

Sebeb-i tahrîr-i kitâb budur ki Dârü’s-saltanati’l-aliyye mahmiye-i Kostantıniyye’de vâki merhûm Fîrûz Ağa mahallesinde bundan akdem vefât eden Mustafa Efendi b. Hüsam’ın utekāsından olan Payidar bt. Abdullah tarafından da‘vâ-yı âti’l-beyâna vekîl olup, mezbûreyi mu‘arrefe-i şer‘iyye ile ârifân olan Hüseyin b. Pir Ali ve Ali b. Mehmed şehâdetleri ile şer‘an vekâleti sâbit olan Mehmed b. Hüsam meclisi şer‘-i şerîfde, müteveffâ-yı mezbûr Mustafa Efendi’nin sulbiye kızı Ayşe Hâtun’un zevci ve tarafından husûs-ı âti’l-beyâna vekîli olup, nehc-i şer‘î ve tarîk-i mu‘teber-i mer‘î üzre sâbitü’l-vekâle olan fahrü’l-kuzât Mahmud Efendi b. Sinan mahzarında bi’l-vekâle takrîr-i da‘vâ edip, müteveffâ-yı mezbûrun mülkü olup mahmiye-i merkūmede Sarıdemirci mahallesinde vâki bir tarafı İlyato nâm Yahudi mülküne ve bir tarafı Kâtib Mahmud mülküne ve bir tarafı Yahud kilisesine ve bir tarafı Hüseyin Çelebi b. Haydar mülküne müntehî olan otuz altı bâb odalarını ve kazâ-i Galata müzâfâtından kasaba-i Kasımpaşa’da ( ) mahallesinde vâki bir tarafı merhûm Şeyh Uşşâkī türbesine ve bir tarafı Behrâmzâde bahçesi ve bir tarafı Mustafa Bey b. Hüsam mülküne ve bir tarafı tarîk-i âmma müntehî olup, büyût-ı müte‘addideyi müştemil olan mülk bahçemde ve zikr olunan Fîrûz Ağa mahallesinde vâki bir tarafı Ömer Çelebi b. Abdullah mülküne ve bir tarafı Fîrûz Ağa odalarıyla ve bir tarafı keyvan Ağa b. Abdullah mülküne ve bir tarafı tarîk-i âmma müntehî olup, dâhiliyye ve hâriciyesi büyût-ı müte‘addideyi müştemil olan mülk menzilini hâl-i hayâtında ve kemâl-i sıhhatinde sitte ve ışrîn ve elf Zilka‘desi evâilinde umûr-ı evkāfı istimâ‘ ve hükme me’mûr olup, sâbıkan Anadolu Kazaskeri iken vefât eden Zeynelâbidin Efendi b. Ferruh huzûrunda vakf-ı sahîh-i şer‘î ile vakf edip, kasaba-i mezbûrede vâki zikri sebk eden bahçenin tasarrufun ve mahmiye-i merkūmede Fîrûz Ağa mahallesinde olan menzilin süknâsını kızı mezbûre Ayşe’ye ba‘dehâ mezbûre Ayşe’nin evlâdına ve evlâd-ı evlâdına ile’l-inkırâz şart edip, ba‘de’l-inkırâz menzili mezbûr ecr-i misliyle îcâr olunup hâsıl olan icâresiyle mahmiye-i mezbûrede olan fukarâya ve erâmil ve eytâma her re’s-i senede papuç ve kaftan alıverile. Ve zikr olunan odalar dahi ecr-i misliyle îcâr olunup hâsıl olan icâresinden yevmî birer buçuk akçe ile altmış nefer kimesne vakt-i subhda vâkıf-ı mezbûr rûhiyçün Kur’ân-ı azîm ve Furkān-ı kerîm’den birer cüz’-i şerîf tilâvet edeler. Ve yevmî otuz akçesini kızım mezbûre Ayşe mutasarrıfe olup, vefâtından sonra evlâdı ve evlâd-ı evlâdı batnen ba‘de batnin ve fer‘ân gıbbe aslın mutasarrıf olup, ba‘de’l-inkırâz meblağ-ı merkūm otuz akçe evkāf-ı mezbûre icâresine mülhak olup, vech-i merkūm üzre fukarâya sarf oluna. Ve zevce-i metrûkesi olan Ayşe bt. Mehmed dahi zikr olunan odalar icâresinden yevmî üçer akçe vazîfe ta‘yîn edip, vefâtından sonra meblağ-ı merkūm kezâlik evkāf-ı mezbûre icâresine mülhak ola. Ve zikr olunan vakf odaların zevâ’idini utekām ve evlâd-ı utekām ve evlâd-ı evlâd-ı utekām alâ tarîki’s-seviyye mutasarrıf olalar. Ve ba‘de’l-inkırâz vech-i merkūm üzre fukarâya sarf oluna deyip, tevliyyeti hasbiyyesini evvelâ nefsine ba‘dehû utekāsının ve evlâd-ı utekāsının aslahına şart edip, ba‘dehum tevliyyeti mezbûreyi hâkim kime dilerse tevcîh ede deyip ve şürût-ı mezkûrenin tebdîl ve tağyîri yedinde olmasını şart etmişdir. El-hâletü hâzihî zevâ’id-i vakf-ı mezbûrdan ber-mûceb-i şart-ı vâkıf müvekkilem merkūme Payidar’a âid olan hissesini vâkıf-ı mezbûrun kızı mezbûre Ayşe vermekde ta‘allül eder, suâl olunup alıverilmek taleb ederim deyip, hâkim-i mûmâ-ileyh imzâsıyla mümzât ve hâtemi ile mahtûme târih-i mezbûr ile müverraha takrîrine muvâfık vakfiyye ibrâz etmeğin, vekîl-i mezbûr Mahmud Efendi istintâk olundukda, cevâbında fi’l-vâki‘ müteveffâ-yı mezbûr hâl-i sıhhatinde târih-i merkūmda

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 71 - Hüküm no: 23 - Orijinal metin no: [1b-1])﻿

﻿

﻿

24. Hüküm

Hızır b. Abdullah’ın borç ikrârı

Ketenci Hızır b. Abdullah nâm kimesne, üzerinde ve zimmetinde râfi‘-i kitâb Mehmed b. (…) nâm kimesne lehine râyic fi’l-vakt üç bin akçe borcu olduğunu ikrâr etti. Alacaklı tarafından da beyânı tasdîk edildi.

Şuhûdü’l-hâl: Hızır b. Veli, Mehmed b. Ahmed, el-Hâc Ali b. Abdullah, Murad b. Mehmed, el-Hâc Mustafa b. Mehmed, Mehmed b. Mahmud ve gayruhüm

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 74 - Hüküm no: 24 - Orijinal metin no: [2a-1, Arapça])﻿

﻿

﻿

25. Hüküm

Âmine bt. Abdullah ile eşinin arasında muhâla‘a yapılması

Mahmiye-i Kostantıniyye mahallâtından Tercüman Yunus mahallesinde sâkine Âmine bt. Abdullah nâm hâtun, zevci hâmil-i kitâb Mehmed Bey b. İbrahim ile muhâla‘a yaptığını ikrâr ve itiraf etti. Zevci de nikâhında taahhüt ettiği râyic fi’l-vakt sekiz bin akçe tutarındaki mehr-i müecceli ve iddet nafakası karşılığında onunla muhâla‘a yaptığını bi’l-muvâcehe tasdîk etti. Sonra her biri zevciyyete müteallik da‘vâ, mütâlebât, yemîn ve muhâsamâtdan diğerinin zimmetini ibrâ-yı âm ile kesin olarak ibrâ etti. Cerâ zâlike ve hurrire fi’l-yevmi’r-râbi‘ aşer min Saferi’l-hayr min şuhûri sene 1027.

Şuhûdü’l-hâl: Mustafa Bey b. Yusuf, Mehmed b. Mustafa, Mehmed b. Halil ve gayruhüm

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 74 - Hüküm no: 25 - Orijinal metin no: [2b-1, Arapça])﻿

﻿

﻿

26. Hüküm

Hıristo v. Polo’nun, İsteman v. Polo’ya ticaret bedelinden olan borcunu ödediği

İsteman v. Polo nâm zimmî mahfili kazâda Hıristo v. Polo nâm zimmî muvâcehesinde üzerine da‘vâ edip, mezbûr Hıristo zimmetinde beynimizde ma‘lûm hamr ve arak-bahâsından üç bin akçem vardır taleb ederim deyip, gıbbe’s-suâl mezbûr Hıristo fi’l-hakīka meblağ-ı merkūm zimmetimde idi, lâkin bi’t-tamâm edâ etdim deyû da‘vâ edip gıbbe’l-inkâr mezbûr Hıristo’dan beyyine taleb olundukda Paroş v. Yani ve İsteman v. Pero nâm zimmîler ahz ettiğini ikrâr ettiğine şehâdet edip hayyiz-i kabûlde vâki olmağın [mâ vaka‘a bi’t-taleb ketb olundu]. [Tarih yazılmamıştır].

Şuhûdü’l-hâl: Musa b. Mehmed, Murad b. Mehmed, Ali b. Abdullah ve gayruhüm.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 74 - Hüküm no: 26 - Orijinal metin no: [2b-2])﻿

﻿

﻿

27. Hüküm

Kerime Hâtun bt. Mustafa’nın evini vakfettiği

Mahmiye-i Kostantıniyye mahallâtından Yusuf Paşa mahallesinde sâkine fahrü’l-muhadderât Kerime Hâtun bt. Mustafa, zikri aşağıda geçecek olan vakfına tescîl ve gereken husûsları yerine getirmesi için mütevellî atadığı fahrü’l-emsâl Mehmed Çelebi b. Behrâm ile meclisi şer‘-i şerîfde hâzır oldu. Ve mütevellînin mahzarında şöyle ikrâr ve itiraf etti ki, o niyet-i sâfiye ve taviyye-i vâfiye ile mahalle-i mezbûrede vâki‘ tahtânî ve fevkānî iki bâb evleri, avlu ve helâyı hâvî, bir tarafdan Kadı İshak Efendi mülkü, diğer tarafdan Solak Mehmed Bey b. Abdullah mülkü, öbür tarafdan da tarîk-i hâs ile mahdûd cemî‘-i menzilini cümle tevâbi‘ ve levâhıkı ile sahîh ve şer‘î bir vakıf olarak vakf edip hapsetti. Orada kalmayı önce kendi nefsine sonra Süleyman b. Hasan nâm kocasına, sonra âzâdlı kölelerine sonra âzâdlı kölelerinin evlâdına sonra âzâdlı kölelerinin evlâdının evlâdına nesilden nesile erkek ve kız evlâda müsâvi olarak oturmaları üzre sonra mezbûr Süleyman’ın evlâdına sonra onun evlâdının evlâdına sonra evlâdının evlâdının evlâdına sülâle inkırâza uğrayana kadar şart etti. İnkırâzdan sonra ise mahalle-i mezbûre imâmına, günde üç kez İhlâs sûresini vakıf kurucusunun ruhu için okuması üzre şart etti. tevliyyet ve lâzım gelen tamiratı yapma işine evde oturanları sırayla tayin etti. Menzilden alâkasını keserek onu mütevellî-yi mezbûra teslîm etti mütevellî de ondan teslîm aldı ve menzili idaresine aldı… Hâl bu minvâl üzre iken vâkıfe-i mezbûre, İmâm-ı A‘zam Ebû Hanîfe indinde akār vakfının adem-i lüzûmuna dayanarak vakıfdan caydı ve menzilin tekrâr mal varlığına iâdesini istedi. Mütevellî-yi mezbûr buna karşı muhâlefet edip İmâm-ı sânî Ebû Yusuf indinde vakıf kurucusunun “vakfettim” sözünün kayda geçmesiyle ve İmâm Muhammed b. Hasan eş-Şeybânî indinde de vakıf kurucusunun “vakfettim” sözü ile birlikte vakıf malı mütevellîye teslîm etmesiyle vakfın lâzım hâle geleceğine (bağlayıcı olacağına) dayanarak menzilin onun mal varlığına iâdesine direndi… Hâkim-i muvakki‘ huzûrunda murâfa‘a olunduklarında hâkim, e’imme-i eşrâf arasındaki ihtilâfı bilerek vakıf cânibini tercihe layık buldu. Böylece menzili mezbûr lâzım bir vakıf oldu; tebdîl ve tağyîri aslâ câiz olmayacak şekilde tescîl edildi. Tahrîren fi’l-yevmi’l-hâmis aşere min Saferi’l-hayr sene 1027.

Şuhûdü’l-hâl: Rüstem Efendi b. Memi imâm ve Mehmed Bey b. Abdullah solak ve Hasan Çelebi b. Ali ve Murad b. Mehmed ve Mehmed [b.] Eyyûb ve muharriru’l-hurûf Ahmed b. Mustafa? müderris ve gayruhüm

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 75 - Hüküm no: 27 - Orijinal metin no: [2b-3, Arapça])﻿

﻿

﻿

28. Hüküm

Mehmed Efendi’nin kahvehânesini Şeyh Hasan b. Damad’a kiraladığı

Umdetü’l-ulemâ’i’l-izâm zübdetü’l-fuzalâi’l-a‘lâm İmâmzâde Efendi diye meşhûr Mehmed Efendi tarafından aşağıda bahsedilecek olan kirâlamaya vekâleti şer‘an sâbit olan vekîl Abdülkerim b. Arslan nâm kimesne, meclisi şer‘-i şerîf ve mahfili din-i münîfte muşârun ileyh müvekkilinin mülkü olan mahmiye-i Kostantıniyye’de vâki, merhûm Mahmud Paşa câmi‘i yakınındaki, bir tarafdan Câmi‘-i mezbûr haremi duvarı ile diğer tarafdan Kābil Çavuş b. Abdullah mülkü ile ve öbür tarafdan da tarîk-i âm ile mahdûd bütün kahve pişirme mahallerini vesîka zeylinde yer alan târihten üç sene tamamına kadar her gün için elli akçe ücret-i mu‘ayyene ile ve aydan aya bin beş yüz akçe ödemek üzre hâmil-i hâze’l-kitâb Şeyh Hasan b. Damad’a kirâya verdiğini ikrâr ve itiraf etti. Şeyh Hasan da ondan kirâladı. Kirâcı tarafında da vicâhen tasdîk edilmesinden sonra Mehmed b. Ömer ve Ömer b. Ebûbekir el-Halebî nâm kimesnelerin her biri meblağ-ı mezkûra kefîl oldular. Cerâ zâlike ve hurrire fî 18 Saferi’l-hayr sene 1027.

Şuhûdü’l-hâl: Ali b. İsmail, Şeyh Yusuf b. Ali, Hamza b. Musa, Süleyman b. Abdullah ve gayruhüm

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 76 - Hüküm no: 28 - Orijinal metin no: [2b-4, Arapça])﻿

﻿

﻿

29. Hüküm

Ali Bey oğulları Mehmed Ağa ve Ahmed Bey’in arsalarını Gevherhan Sultan’a satmaları

Fahrü’l-akrân Mehmed Ağa ve Ahmed Bey ibney Ali Bey b. Mehmed meclisi şer‘de sultânü’l-muhadderât burhânü’l-muvakkarât tâcü’l-mestûrât iklîletü’l-muhassanât safiyyetü’s-sıfât aliyyetü’z-zât zâtü’l-aliyy ve’s-sa‘âdât Gevherhan Sultan -dâmet ismetuhâ- taraf-ı karînü’[ş-şe]reflerinden tasdîk-i âti’z-zikre vekîl olup, müşârun-ileyhâ hazretlerini ma‘rifet-i şer‘iyye ile ârifeyn olan Ahmed Bey b. Ali ve Murad Bey b. Abdullah şehâdetleri ile vekâleti sâbite olan fahrü’l-eşbâh Fazlullah Çavuş b. ( ) mahzarında her biri ikrâr ve takrîr-i kelâm edip, mahmiye-i Üsküdar’da vâki‘ bir tarafı Vezîr-i rûşen-zamîr Mehmed Paşa hazretleri mülküne ve etrâf-ı selâsesi tarîk-i âmma müntehî arsasının merhûm Bâli Çavuş vakfına yılda üç yüz altmış akçe mukāta‘ası üzerine mağrûs ale’s-seviyye mülkümüz olan eşcâr ve kürûmu mûmâ-ileyhâ Gevherhan Sultan hazretlerine doksan yedi bin nakd-i fıdda-i râyic fi’l-vakt akçeye bey‘-i bâtt-ı sahîh-i şer‘î ile bey‘ edip kabz-ı semen ve teslîm-i mebî‘ eyledik, müşârun-ileyhâ hazretleri dahi ibtiyâ‘ ve kabûl ve kabz eyledi dediklerinde, mukırrûn-ı mezbûrûnun vech-i merkūm üzre cârî olan ikrârını vekîl bi’t-tasdîk olan mersûm Fazlullah Çavuş bi’l-muvâcehe tasdîk edicek mâ vaka‘a bi’t-taleb ketb olundu. Tahrîren fi’l-yevmi’t-tâsi‘ aşer min Saferi’l-hayr li sene seb‘a ve ışrîn ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Fahrü’l-a‘yân Mehmed Çelebi, Ali b. Mustafa, Receb Bey b. İskender, Derviş b. Abd Hasan Çavuş, Mustafa b. Mehmed.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 76 - Hüküm no: 29 - Orijinal metin no: [3a-1])﻿

﻿

﻿

30. Hüküm

Hâkimin Fâtıma bt. Halil’e iddet nafakası hükmettiği

Hâkim, mahmiye-i Kostantıniyye mahallâtından Defterdâr Ahmed Çelebi mahallesinde sâkine Fâtıma bt. Halil adlı iddet bekleyen hâmile kadına, kendisinin talebiyle nafakası, kisvesi ve sâir zarûrî ihtiyâçlarını karşılamak üzre belge zeylindeki târihten i‘tibâren geçecek her gün için zevc-i mutalliki Abdülbâkī b. Mehmed üstüne çocuk doğana kadar günlük râyic fi’l-vakt dört akçe farz ve takdîr etti ve hîn-i hâcette istidâne edip zevc-i mutallikini bulunca ona rücû‘ etmesine izin verdi. Cerâ zâlike [ve] hurrire fî 20 Saferi’l-hayr sene 1027.

Şuhûdü’l-hâl: Hüseyin b. Ali, Mehmed b. Ömer, Yusuf b. Bayram, Karagöz Mustafa, Murad b. Mehmed ve gayruhüm

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 77 - Hüküm no: 30 - Orijinal metin no: [3a-2, Arapça])﻿

﻿

﻿

31. Hüküm

İzgoro v. Yorgi’nin Simo v. Yani’ye ödünç vermesi

İzgoro v. Yorgi nâm zimmî mahfili kazâda Simo v. Yani nâm zimmî üzerine da‘vâ edip, cihet-i karzdan mezbûr Simo zimmetinde iki bin dört yüz akçem olup şuhûd mahzarında ikrâr dahi etmişdir, hâlâ taleb ederim dedikde, gıbbe’s-suâl ve’l-inkâr ve talebi’l-beyyine Yani v. Yorgi ve Yorgi v. İstemad li ecli’ş-şehâde meclisi şer‘a hâzırân olup, fi’l-hakīka mersûm Simo bizim huzûrumuzda müdde‘î-i merkūm İzgoro v. Yorgi’ye (Yani) zimmetimde iki bin dört yüz akçe karzdan vâcibü’l-edâ deynim vardır deyû ikrâr eyledi. Bu husûsa şâhidleriz şehâdet dahi ederiz dediklerinde, şehâdetleri makbûle olmağın, mûcebince hükm olundu. Fî 23 Safer sene [10]27.

Şuhûdü’l-hâl: Mehmed b. Durmuş, İbrahim b. Receb, Mustafa b. Cafer, Süleyman b. Abdullah ve gayruhüm.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 77 - Hüküm no: 31 - Orijinal metin no: [3a-3])﻿

﻿

﻿

32. Hüküm

Defterdâr Seyfullah Vakfı eski mütevellisi Hacı Hürrem b. Abdullah’ın olan borcu karşılığında vakfa rehin vermesi

Mahmiye-i İstanbul’da vâki‘ Defterdâr Seyfullah vakfına berât-ı pâdişâhîyle hâlâ mütevellîsi olan Musa Efendi b. Halil meclisi şer‘-i kavîm-i lâzımü’t-tekrîmde sâbıkan vakf-ı mezbûr mütevellîsi olan el-Hâc Hurrem b. Abdullah mahzarında takrîr-i da‘vâ edip, bundan akdem merkūm el-Hâc Hurrem’in muhâsebesi görüldükde, vakf-ı mezbûr mâlından zimmetinde yirmi üç bin dört yüz kırk yedi akçe zuhûr etmekle, meblağ-ı merkūmun on yedi bin akçesi mukābelesinde merkūm el-Hâc Hurrem beynimizde ma‘lûm ba‘zı mülk emti‘a-i mütenevvi‘asını bana rehin vaz‘ edip ve altı bin dört yüz kırk yedi akçesi mukābelesinde mahmiye-i Üsküdar’da Kazasker Câmi‘i mahallesinde vâki‘ bir tarafı Mehmed Ağa b. Abdullah mülküne ve bir tarafı Ömer b. Mehmed mülküne ve bir tarafı yine merkūm el-Hâc Hurrem mülküne ve bir tarafı tarîk-i âmma müntehî olan mülk menzilini ve yine mahalle-i mezbûrede vâki‘ bir tarafı Gazanfer b. Abdullah mülküne ve bir tarafı Mehmed b. Abdullah mülküne ve bir tarafı Mehmed Ağa b. Abdullah mülküne ve bir tarafı tarîk-i âmma müntehî olan mülk menzillerini rehin vaz‘ edip, ba‘de’t-tahliyye teslîm eylemişdir. Suâl olunup takrîri tahrîr olunmak murâd ederim dedikde, gıbbe’s-suâl merkūm el-Hâc Hurrem cevâbında, fi’l-vâki‘ vakf-ı mezbûr mâlından vech-i merkūm üzre zimmetimde yirmi üç bin dört yüz kırk yedi akçe olup, on yedi bin akçe mukābelesinde beynimizde ma‘lûm emti‘a-i mütenevvi‘a ve altı bin dört yüz kırk akçe mukābelesinde zikri sebk eden mülk menzillerimi vech-i merkūm üzre rehin vaz‘ eylemişimdir dedikde, vâki‘ hâl bi’t-taleb ketb olundu. Tahrîren fî evâsıtı Saferi’l-hayr li sene seb‘a ve ışrîn ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Murad b. Mehmed, Mehmed b. Ahmed, Mehmed b. Eyüb, Hasan b. Emir, Mehmed b. Mustafa, Ali b. Mehmed ve gayruhüm.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 78 - Hüküm no: 32 - Orijinal metin no: [3a-4])﻿

﻿

﻿

33. Hüküm

Nasûh’un Râbia Hâtun’daki alacağını tahsil ettiği

Mahmiye-i İstanbul’da Şeyh Ferhad mahallesi sâkinlerinden olup Matbah-ı Sultânî üstâdlarından fahrü’l-akrân Üstâd Nasûh b. Mehmed’e meclisi şer‘-i şerîf-i şâmihü’l-imâd ve mahfili dîn-i münîf-i râsihü’l-evtâdda mahmiye-i mezbûrede Ayasofya-i kebîr mahallesinde sâkine olup bâ‘isetü’l-kitâb olan mefharü’l-muhadderât Râbia Hâtun bt. Ali tarafından ikrâr-ı âti’l-beyânı tasdîka nehc-i şer‘î üzre vekâleti sâbite olan emîrü’l-ümerâ’i’l-kirâm sâhibü’d-devleti ve’l-ihtirâm Mehmed Paşa b. el-merhûm Musa muvâcehesinde ikrâr ve i‘tirâf edip, mezbûre Râbia Hâtun zimmetinde deyn-i şer‘îden hakkım olan yüz yetmiş iki bin akçeye hâzır bi’l-meclis olan Hüseyin Dede b. Hasan emr ve kabûlü hâviye kefâletle kefîl olmuşdu. El-hâletü hâzihî meblağ-ı mezbûr mukābelesinde altmış bin akçe kıymetli yeşim üzre yâkut ile murassa‘ bir topuz ve yirmi üç bin akçe kıymetli altın sevâdlı bir murassa‘ raht ve on sekiz bin akçe kıymetli bir dikme abayî ve yirmi beş bin akçe kıymetli bir dikme dülbent örtüsü ve on iki bin akçe kıymetli Eflakiyye Kâmile nâm câriye-i dellâke ve bin akçe kıymetli bir donluk atlas ve otuz üç bin nakd akçe ki cem‘an yüz yetmiş iki bin akçe olur bi’t-tamâm vekîl-i mezbûr yedinden ahz u kabz eyleyip asîl ve kefîlin zimmetlerini ibrâ eyledim dedikde, mukırr-ı mezbûru ikrâr-ı meşrûhunda vekîl-i müşârun-ileyh vicâhen tasdîk edicek, mâ vaka‘a kayd şüd. Fi’t-târihi’l-mezbûr.

Şuhûdü’l-hâl: Emîrü’l-ümerâ’i’l-kirâm Ahmed Paşa, Mustafa b. Hızır, Musa Dede b. Sinan, Ahmed Bâşe b. Abdullah ve gayruhüm.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 78 - Hüküm no: 33 - Orijinal metin no: [3a-5])﻿

﻿

﻿

34. Hüküm

Fâtıma bt. Hızır ile boşandığı eşi Ömer b. Dursun birbirlerinde haklarının kalmadığı

Mahmiye-i İstanbul’da Seydî Bey mahallesinde sâkine Fâtıma bt. Hızır nâm hâtun mahfili kazâda sâbıkan zevci olan hâmilü’l-kitâb Ömer b. Dursun muvâcehesinde ikrâr edip, bundan akdem bin akçe mehr-i müeccelim ve nafaka-i iddetim üzerine mezbûr ile muhâla‘a edip, ba‘dehû üzerinde iki bin yedi yüz akçe me’ûnet-i süknâm olup hâlâ meblağ-ı mezbûr iki bin yedi yüz akçemi ve beynimizde mukaddem cümle esbâbımı dahi yedinden alıp kabz eyledim, min ba‘d mezbûr Ömer Beşe’de bir akçe ve bir habbe hakkım bâkī kalmadı dedikde, mezbûr Ömer Beşe dahi ikrâr edip, benim dahi mezbûreye bin altı yüz akçe karzdan deynim olup ben dahi meblağ-ı merkūmu bi’t-tamâm yedinden alıp kabz eyledim, min ba‘d birbirimizde hak ve alâka kalmadı dediğinde, ba‘de’l-musâdaka işbu vesîka ketb ü tahrîr olundu. Tahrîr fi[‘t-târihi’]l-mezbûr.

Şuhûdü’l-hâl: Mehmed Ağa b. Mahmud, Musli b. Çelebi İbrahim, Süleyman Efendi el-imâm, Mustafa Efendi b. Hamza, Sefer Efendi el-müderris, Mustafa b. Ali el-imâm, Sâlih b. Hızır el-müezzin, Mehmed b. Keyvan el-kayyım, Mehmed b. Abdullah, Süleyman b. Yusuf, Mustafa b. İbrahim, diğer Mehmed b. Keyvan el-kayyım, diğer Sâlih b. Cafer ve gayruhüm.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 79 - Hüküm no: 34 - Orijinal metin no: [3b-1])﻿

﻿

﻿

35. Hüküm

Aynî bt. İbrahim’in evini kızı Ayşe’ye hibe ettiği

Mahmiye-i İstanbul’da Küçük Karaman kurbunda vâki‘ Hoca Hayreddin mahallesi sâkinelerinden fahrü’l-muhadderât Aynî Hâtun bt. İbrahim Bey meclisi şer‘-i şerîfde, sadriye kızı olan bâ‘isetü’l-kitâb Ayşe Hâtun bt. Mehmed Bey tarafından ikrâr-ı âti’z-zikri tasdîka nehc-i şer‘î üzre vekâleti sâbite olan zevci Ali Bey b. Abdullah el-yesârî muvâcehesinde ikrâr ve ta‘bîr ani’l-merâm edip, bundan esbak müteveffât olan vâlidem merhûme Hanım’dan irs-i şer‘î ile bana intikāl eyleyip mahalle-i mezbûrede vâki‘ bir tarafı Ekmekcizâde İbrahim Çelebi mülkü ile ve bir tarafı kendi mülküm ile ve iki tarafı tarîk-i âm ile mahdûd ve arsası şatrancî hesâbı üzre bin iki yüz seksen zirâ‘ olup, bir bâb tahtânî odalı ve bir ahırı ve bir bâb tahtânî kahvehâneli ve üstlerinde beş bâb odaları ve ortası havlu, selâmlığı ve kenîfi ve zikr olunan kahvehâne kurbunda biribirine muttasıl altı bâb taş duvarlı dükkânları ve yine bir bâb tahtânî evi ve sofayı ve su kuyusunu ve fırını ve eşcâr-ı müsmire ve gayr-i müsmireyi muhtevîye hadîkayı müştemil olan mülk menzilimi, ba‘de’t-tahliyye hibe-i sahîha-i şer‘iyye ile sadriye kızım mersûme Ayşe Hâtun’a târih-i kitâbdan on sene mukaddem hibe ve temlîk ve teslîm eyledim, ol dahi ittihâb ve kabûl ve kabz eylemişdi. Hâlâ menzili mezbûr merkūme Ayşe Hâtun’un mülk-i mevhûbudur, kat‘â benim alâka ve medhalim kalmamışdır dedikde, mukırre-i mûmâ-ileyhâyı ikrâr-ı meşrûhunda vekîl-i mersûm vicâhen tasdîk ve şifâhen tahkīk edicek, mâ hüve’l-vâki‘ bi’t-taleb ketb olunup yed-i tâlibe def‘ olundu. Tahrîren fi’l-yevmi’s-sâbi‘ aşer min Saferi’l-hayr li sene 1026.

Şuhûdü’l-hâl: Şaban Efendi b. el-Hâc Ömer el-müderris, Mehmed Efendi b. Kemaleddin el-mülâzım, Mustafa Reis b. Abdullah, Derviş Mehmed Kahveci, Üstâd Ali b. Rıdvan, Hasan b. Abdullah, Ahmed b. Mustafa, el-Hâc Hasan [b.] İsmail.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 79 - Hüküm no: 35 - Orijinal metin no: [3b-2])﻿

﻿

﻿

36. Hüküm

İstemad oğulları Bakkal Nikola ve Todori’nin kefâlet kaydı

Mahmiye-i İstanbul’da bakkāl tâ’ifesinden Nikola ve Todori veledey İstemad nâm zimmîler meclisi şer‘de mahmiye-i mezbûrda merhûm Ferhad Çavuş vakfına berât-ı âlîşân ile bi’l-fi‘il mütevellî olan fahrü’l-e’immeti’l-kirâm Mehmed Efendi b. Nasreddin el-imâm muvâcehesinde ikrâr-ı tav‘î kılıp, vakf-ı mezbûr mâlından mütevellî-i merkūm yediyle zimmetimizde ale’s-seviyye deyn olmak üzre karz-ı şer‘îden altmış iki bin akçe ve târih-i kitâb min şehri Saferi’l-hayrı’nın gurresinden sene tamamına değin ba‘zı çuka-bahâsından altı bin iki yüz akçe cem‘an altmış sekiz bin sekiz yüz akçe edâsı lâzım deynimiz olup, meblağ-ı mezbûrda herbirimizin zimmetine edâsı lâzım olan meblağa emr ve kabûlü hâviye kefâlet ile biri birimize kefîl olduk dediklerinden, mukırrân-ı mezbûrân zimmetleri vech-i meşrûh üzre sâdır olan ikrârlarından mütevellî-i mesfûr eş-Şeyh Mehmed Efendi vicâhen tasdîk ettikden sonra, İsteryanos v. Şerilo ve Şelo v. Dimitri ve Yorgi v. Andon nâm zimmîler takrîr-i kelâm edip, merkūmân Nikola ve Todori nâm medyûnların nefislerine ve hîn-i mütâlebede meclisi şer‘a ihzârlarına kefîl olduk ve eğer gāib olmakla meclisi şer‘a ihzârlarında âciz olursak meblağ-ı merkūm altmış sekiz bin sekiz yüz akçeye emr ve kabûlü hâviye kefâletle kefîl olduk dediklerinden sonra mezkûrân medyûnlar iâde-i kelâm edip, zimmetimizde çuka bahâsından olan meblağ-ı merkūm altı bin iki yüz akçe ve senesi tamamına değin her ayda beş yüz on yedişer akçeyi mütevellî-i mûmâ-ileyhe edâ ve teslîm edelim deyû ta‘ahhüd ettiklerinde, mâ vaka‘a bi’t-taleb ketb olundu. Hurrire fî evâhiri Safer li sene seb‘a ve ışrîn ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Ahmed Efendi el-imâm, Murtaza b. Ramazan, İbrahim b. Bektaş, İbrahim b. Murad, Mehmed b. Ali, Mehmed b. Mirsad.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 80 - Hüküm no: 36 - Orijinal metin no: [3b-3])﻿

﻿

﻿

37. Hüküm

Osman Ağa vakfının bey’ bi’l-istiğlâl ile ev satın aldığı

Fahrü’l-kuzât Abdülganî Efendi b. merhûm Mehmed Efendi, kendisine âid olan mahmiye-i Kostantıniyye mahallâtından …? mahallesinde vâki‘, bir tarafdan Kavaf Hüseyin mülkü ile, diğer tarafdan Emine Hâtun mülkü ile ve iki tarafdan da tarîk-i âm ve tarîk-i hâs ile mahdûd cemî‘-i menzili yirmi yedi bin akçe semen-i mu‘ayyen-i makbûzla Osman Ağa vakfı mütevellîsi hâmil-i kitâb Mehmed b. Ali’ye sattığını ikrâr etti. Mütevellî de vakfa gelir getirmesi için vakıf parası ile ondan satın aldı. Sonra satıcının menzili kirâlamak istemesi üzerine mütevellî de menzili tahliyye ettikten sonra zeyilde adı geçen sene gurre-i Muharreminden bir sene tamamına kadar bin dokuz yüz akçeye ona kirâya verdi. Kirâ muamelesi mütevellî-yi mezbûr tarafından vicâhen tasdîk edildi. Hurrire fî 20 Saferi’l-hayr sene 1027.

Şuhûdü’l-hâl: Mehmed b. Yakub el-müezzin, Hüseyin Beşe b. Abdullah yaya, Hacı Hasan b. Abdülganî mücellid, Hasan Çelebi b. Mustafa müezzin, Mehmed Çelebi b. Veli …?, Muslihiddin b. Abdullah ve gayruhüm

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 81 - Hüküm no: 37 - Orijinal metin no: [3b-4, Arapça])﻿

﻿

﻿

38. Hüküm

İlyas b. Abdünnebî’nin, yeğenlerine ait maldan borç aldığı

Mahmiye-i İstanbul’da Sultan Bayezid mahallesi sâkinlerinden İlyas b. Abdünnebî nâm kimesne mahfili kazâda Meryem ve Kerime ve Hüseyin? nâm sagīrelerin ammîleri ve kıbel-i şer‘den mansûb vasîleri olan Ramazan b. Mustafa mahzarında ikrâr edip, sagīretân-ı mezbûretân mâlından vasiyy-i mezbûr yedinden karz-ı şer‘î tarîkiyle yedi bin akçe ve beynimizde ilm-i şer‘î ile ma‘lûm çuka bahâsından bin elli akçe ki, cem‘an sekiz bin elli akçe ahz u kabz eyledim, karzdan mâ‘adâsı târih-i kitâbdan bir sene tamamına değin müeccel olduğu hâlde zimmetimde lâzımü’l-edâ deynimdir dedikde, mukırr-ı mezbûru ikrâr-ı meşrûhunda vasiyy-i mezkûr bi’l-muvâcehe tasdîk ettikde, mâ vaka‘a gıbbe’t-taleb ketb olundu. Tahrîren fi’l-yevmi’l-ışrîn min Saferi’l-hayr li sene seb‘a ve ışrîn ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Süleyman b. Nasûh, Süleyman b. el-Hâc Sefer, Musli b. Mehmed ve gayruhüm.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 81 - Hüküm no: 38 - Orijinal metin no: [4a-1])﻿

﻿

﻿

39. Hüküm

Ali Çavuş’un alacaklı olduğu Marola ile borç ödenmesi

Ali Çavuş b. Abdullah mahfili kazâda Marola bt. Harun nâm Yahudiyenin zevci ve tasdîk-i âti’l-beyâna vekîl olunup, bi mâ hüve nehcü’s-sübût şer‘an vekâleti sâbite olan Yakob v. Mosi nâm Yahudi mahzarında ikrâr ve takrîr-i kelâm edip, merkūme Marola zimmetinde beynimizde ma‘lûm çiftlik-bahâsından yedi bin yüz akçe hakkım olup bundan akdem taleb eylediğimde ikrâr edip vermekde ta‘allül etmekle beynimizde münâza‘ât vâkı‘a olmuş idi. Hâlâ tavassut-ı muslihîn ile meblağ-ı merkūmu iki bin beş yüz akçe üzerine inşâ’-i akd-i sulh ettiklerinde, ben dahi sulh-ı mezbûru kabûl ve bedel-i sulh olan meblağ-ı merkūmu bi’t-tamâm yedinden ahz u kabz edip meblağ-ı bâkīden zimmetini ibrâ ve ıskāt eyledim. Ba‘de’l-yevm husûs-ı mezbûra müte‘allik bi’z-zât benden veya vekîlimden da‘vâ sâdıre olursa lede’l-hükkâmi’l-kirâm mesmû‘a ve makbûle olmaya dedikde, mâ vaka‘a gıbbe’t-taleb kayd şüd. Tahrîren fi’l-yevmi’s-sânî ve’l-ışrîn min Safer li sene seb‘a ve ışrîn ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Murad b. Mehmed, Mehmed b. Ahmed, Ahmed b. Ömer, Hamza Dede b. Mustafa, Mehmed b. Eyüb, Hızır b. Abdullah ve gayruhüm.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 82 - Hüküm no: 39 - Orijinal metin no: [4a-2])﻿

﻿

﻿

40. Hüküm

Mustafa Efendi’nin evini vakfettiği

El-Hamdu li’llâhi el-vâkıf alâ küllî hâl ve’s-salâtü ve’s-selâmü alâ Resûlihî Muhammed ve’l-âl. İmdi bu, muhtevası aşağıda geçecek olan husûsları anlatan sahîh ve şer‘î bir hüccettir. Sâbıkan Lârende kasabasında sâkin iken hâlen Rumeli’nde …? beldesinde ikāmet eden fahrü’l-kuzât Mustafa Efendi b. …? meclisi şer‘-i celîl ve mahfili dîn-i cemîlde hâzır olup bu vakıf kendisinden sâdır olana kadar mâliki olduğu ve elinde bulundurduğu her şeyi niyet-i sâfiye ve taviyye-i vâfiye ile vakfedip hapsetti. Kasaba-i mezbûre mahallâtından Sekiz Çeşme mahallesinde vâki‘, müteaddid evleri hâvî, bir tarafdan Ahmed b. ( ) mülkü, diğer tarafdan Hüseyin b. ( ) mülkü ve iki tarafdan da tarîk-i âm ile mahdûd cemî‘-i menzil de buna dâhildir. Ve orada oturmayı, her gün sabah namazından sonra Yasin sûresini okuyup sevâbını vâkıf-ı mezbûrun vâlidesi rûhuna hediye etmesi şartıyla mahalle mescidine imâm olan kimesneye şart etti. Günlerin ve senelerin geçmesiyle bu şarta riâyet olunmaz hâle gelmişse vakıf lehdarı olarak fukarâ-yı Müslimîni şart etti. tevliyyet, nezâret-i hasbiyye ve lâzım gelecek tamiratı yapmayı orada oturan her bir kimesneye şart etti. Ve vakfı tescîl ettirmek ve kuruluş muamelesini tamamlamak üzre mütevellî atadığı kadı Mustafa Efendi b. Musa’ya menzili teslîm etti. Mütevellî menzili tesellüm edip taht-ı tasarrufuna aldı; sâir mütevellîler evkāfta tasarruf ettikleri gibi tasarruf etti. Hâl bu minvâl üzre iken vâkıf-ı mezbûr, İmâm-ı Azam Ebû Hanîfe indinde vakfın adem-i lüzûmuna dayanarak vakıfdan cayıp menzili geri istedi. Mütevellî-yi mezbûr ise her ne kadar İmâm-ı Azam indinde vakıf gayrı lâzım ise de bazı müctehid imâmların lüzûmu sıhhatten ayırmadıklarını ifâde ederek red ve teslîmden kaçındı. Anlaşamayıp hâkimin huzûrunda murâfa‘a olunduklarında hâkim-i muvakki‘ vakıf husûsunda e’imme-i eslâf arasındaki ihtilâfı da bilerek vakfın lüzûmuna hükmetti. Böylece vakıf, satılamaz, rehin edilemez, mîrâsa konu olmaz şekilde lâzım bir vakıf hâline gelip tescîl edildi. Vaka‘a’l-işhâd ve’t-tahrîr fî 20 Saferi’l-hayr sene 1027.

Şuhûdü’l-hâl: Es-Seyyid Mustafa Efendi b. Mehmed eş-şehîr bi Amcazâde, Fazlullah Efendi b. …?, Hüseyin Çelebi b. Mustafa Efendi, …? Efendi b. Davud, Ahmed Çavuş b. Devlethân, Nasûh b. Celal, Pîrî b. Zekeriya ve gayruhüm

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 82 - Hüküm no: 40 - Orijinal metin no: [4a-3, Arapça])﻿

﻿

﻿

41. Hüküm

İzgoro v. Yorgi’nin Simo v. Yani’den alacaklı olduğu

İzgoro v. Yorgi nâm zimmî mahfili kazâda Simo v. Yani nâm zimmî muvâcehesinde mezbûr Simo zimmetinde cihet-i karzdan iki bin dört yüz kırk akçe hakkım olup, şuhûd mahzarında ikrâr dahi etmişdir. Hâlâ taleb ederim dedikde gıbbe’s-suâl ve’l-inkâr ve talebi’l-beyyine Yani v. Yorgi ve Yorgi v. İsteman nâm zimmîler li ecli’ş-şehâde mahfili kazâya hâzırân olup istişhâd olunduklarında, fî-hakīka mezbûr Simo bizim huzûrumuzda müdde‘î-i merkūma cihet-i karzdan zimmetimde iki bin dört yüz kırk akçe vardır deyû ikrâr eyledi. Bu husûsa şâhidleriz şehâdet dahi ederiz deyû edâ-i şehâdet-i şer‘iyye edip şehâdetleri makbûle olmağın, mûcebince hükm olunup mâ vaka‘a [bi’t-taleb] ketb olundu. Fî 23 Safer sene [10] 27.

Şuhûdü’l-hâl: Mehmed b. Musa, İbrahim b. Receb, Mustafa b. Cafer, Sinan b. Abdullah ve gayruhüm.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 83 - Hüküm no: 41 - Orijinal metin no: [4a-4])﻿

﻿

﻿

42. Hüküm

Panayot isimli oğlu dükkânda ölü bulunan Dimitri v. Mihal’in dükkân sahibi Todora v. Papa ile sulh olduğu

Rumeli’nde kazâ-i Yenişehir nevâhîsinden Dağ Nâhiyesi’ne tâbi‘ Kresava nâm karye sâkinlerinden Dimitri v. Mihal nâm nasrâni meclisi şer‘-i şerîfde işbu sâhibü’l-kitâb Todoro v. Papa nâm zimmî muvâcehesinde ikrâr ve ta‘bîr ani’l-merâm edip, mezbûr Todoro’nun şâkirdi olup sulbî oğlum olan Panayot nâm mürâhık târih-i kitâbdan kırk gün mukaddem mahmiye-i İstanbul’da Avratpazarı’nda mersûm Panayot [Todoro]’un dükkânında mecrûhan maktûl bulunduğu verâseti bana müstahık olmağın dem ü diyetine müte‘allik ba‘zı da‘vâmız olmuşdu. El-hâletü hâzihî tavassut-ı muslihîn ile husûs-ı mezbûru gıbbe inkâr on bin akçeye sulh olup, ben dahi sulh-ı mezbûru kabûl ve bedel-i sulh olan meblağ-ı mersûmu bi’t-tamâm mezbûr Panayot [Todoro] yedinden alıp kabz eyledim, zimmetinde husûs-ı mersûma müte‘allik olan cemî‘-i de‘âvî ve mütâlebât ve eymân ve muhâsamâtdan ibrâ-i âm ile ibrâ ve ıskāt-ı hak eyledim, ba‘de’l-yevm mazmûn-ı kitâba muhâlif benden veya vekîlimden da‘vâ sâdır olursa lede’l-hükkâmi’l-kirâm mesmû‘a ve makbûle olmaya dedikde, gıbbe’t-tasdîk vicâhen mâ vaka‘a ketb olundu. Tahrîren fî 24 min Saferi’l-hayr sene 1026.

Şuhûdü’l-hâl: Haydar Ağa ez-Zaîm, Hüseyin b. Hasan, İnal? b. Abdullah, Mehmed b. Hızır, Mehmed Çelebi b. Ahmed, Mustafa b. Mustafa ve gayruhüm.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 83 - Hüküm no: 42 - Orijinal metin no: [4a-5])﻿

﻿

﻿

43. Hüküm

Mahmud b. Mehmed’in Hasan Beşe’deki alacağını havale yoluyla tahsil ettiği

Mahmud b. Mehmed nâm kimesne mahfili kazâda zimmî tâ’ifesinden Todori v. Filo nâm zimmî muvâcehesinde ikrâr edip, merkūm Todori’nin Hasan Beşe nâm râcile deyni olup, benim dahi mezbûr Hasan Beşe’de hakkım olan merkūm Todori’den bin dört yüz nakd-i fıddî râyic fi’l-vakt akçe merkūm Hasan Beşe havâle-i sahîha-i şer‘iyye ile havâle etmiş idi. Hâlâ meblağ-ı merkūm bin dört yüz akçesi zimmî-i merkūm yedinden bi’t-tamâm ahz u kabz eyledim, zimmetinden havâle olunan meblağdan bir akçe kalmadı dedikde, gıbbe’t-tasdîk vicâhen mâ vaka‘a ketb olundu. Fî evâhiri Safer sene [1026.]

Şuhûdü’l-hâl: Murad b. Mehmed, Ahmed b. Ömer, Mustafa b. Cafer ve gayruhüm.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 84 - Hüküm no: 43 - Orijinal metin no: [4b-1])﻿

﻿

﻿

44. Hüküm

Köle olduğu iddia edilen Çerkez asıllı Fâtıma’nın hür olduğu

İşbu sâhibetü’l-kitâb çatık kaşlı kara gözlü orta boylu sağ yanağı benli Sâliha bt. Abdullah nâm Çerkeziyyetü’l-asl mahfili kazâda kendiye mülkiyyet üzre vâzı‘atü’l-yed olan Ayşe bt. Abdullah muvâcehesinde takrîr-i da‘vâ edip, ben târih-i kitâbdan beş yıl mukaddem Subhiye bt. Cafer nâm hâtun memlûkesi iken beni mâlından âzâd etmiş idi. Mersûme Ayşe bana mülkiyyet üzre vaz‘-ı yed eder suâl olunup benden yedi ref‘ olunmasın taleb ederim dedikde, gıbbe’s-suâl merkūme Ayşe ben mezkûreyi târih-i kitâbdan bir buçuk yıl mukaddem idi Hasan nâm kimesneden otuz bin akçeye iştirâ eyledim, mersûme Subhiye’nin mu‘takası idiği ma‘lûmum değildir dedikde, müdde‘iyye-i merkūmeden da‘vâsına muvâfık beyyine taleb olundukda udûl-i Müslimînden Süleyman b. Mehmed el-yesârî ve Mustafa b. Abdullah ve Mehmed Bey el-Bevvâbü’s-sultânî li ecli’ş-şehâde meclisi şer‘a hâzırûn olup, fi’l-hakīka mezbûre Sâliha mersûme Subhiye’nin silk-i mülkünde iken târih-i kitâbdan beş yıl mukaddem mâlından âzâd eyledi. Bu husûsa şâhidleriz şehâdet dahi ederiz deyû edâ-i şehâdet-i şer‘iyye edip, gıbbe’t-ta‘dîl şehâdetleri hayyiz-i kabûlde vâkı‘a oldukdan sonra mersûmenin ıtkına hükm olundu. Tahrîren fi’l-yevmi’s-sânî ve’l-ışrîn min Safer li sene seb‘a ve ışrîn ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Mustafa b. Cafer, Musa b. İlyas, Musa b. Mehmed, Mustafa b. Hamza.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 84 - Hüküm no: 44 - Orijinal metin no: [4b-2])﻿

﻿

﻿

45. Hüküm

Hasan Çavuş b. Abdullah’ın alacağının ödenmesinde Marola ile anlaştığı

Hasan Çavuş b. Abdullah meclisi şer‘de Mosi v. Yakob ve Mihayil v. Salamo[n] nâm Yahudiler muvâcehesinde takrîr-i kelâm edip, Marola bt. Harun nâm Yahudiye zimmetinde beynimizde ma‘lûm çiftlik-bahâsından on dört bin akçe hakkım olup, meblağ-ı merkūma mezbûrân Yahudiler emr ve kabûlü hâviye kefâlet ile kefîl olmuşlar idi. Bundan akdem meblağ-ı merkūmun altı bin dokuz yüz akçesini mezbûre Marola yedinden ahz u kabz edip yedi bin yüz akçesi zimmetinde kalmış idi. El-hâletü hâzihî meblağ-ı bâkī yedi bin yüz akçeyi dahi tavassut-ı muslihûn ile iki bin beş yüz akçeye sulh olup, bedel-i sulhu mezbûrenin yedinden ahz u kabz edip kefâletden mezbûrânın zimmetleri berî olmuşdur dedikde, gıbbe’t-tasdîki’ş-şer‘î mâ vaka‘a bi’t-taleb ketb olundu. Tahrîren fi’l-yevmi’r-râbi‘ ve’l-ışrîn min Saferi’l-hayr li sene seb‘a ve ışrîn ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Murad b. Mehmed, Mehmed b. Ahmed, Mustafa b. Hamza, Ahmed b. Ömer.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 85 - Hüküm no: 45 - Orijinal metin no: [4b-3])﻿

﻿

﻿

46. Hüküm

Mismarî Abdi Vakfı’na ait evin tamir keşfi

Mahmiye-i İstanbul’da sâbıkan nakībü’l-eşrâf iken vefât eden merhûm es-Seyyid Ali Efendi’nin sulbî oğlu olan mefharü’l-mehâdîm ve’s-sâdât es-Seyyid Hasan Çelebi b. Ali Çelebi meclisi şer‘a gelip bast-ı kelâm edip, merhûm Mismarî Abdi vakfından olup mahmiye-i merkūmede Süleymaniye mahallesinde vâki‘ lede’l-cîrân hudûdu ma‘lûm olup, süknâsı ulemâya meşrûta olmakla ber-mûceb-i şart-ı vâkıf mutasarrıf olduğum menzilin iki bâb fevkānî odalarının bir duvarı ve bir odanın ocağı bi’l-külliye münhedim olup ve bir duvarın dahi bir mikdâr yeri muhtâc-ı meremmet olmağın, kıbel-i şer‘den üzerine varılıp ne mikdâr akçe ile imâret ve meremmet olunup tahmîn olunmak taleb ederim dedikde, savb-ı şer‘den Mevlânâ Mahmud irsâl olunup, hâssa mi‘mârlarından Üstâd Mustafa zeyl-i kitâbda esâmisi mastûr olan bî-garaz Müslimîn ile mahalli mezbûra varıp menzili mezbûrun vech-i meşrûh üzre ta‘mîre muhtâc olduğun müşâhede ettiklerinde, mi‘mâr-ı mezbûr tahmîn-i sahîh ile tahmîn edip zikr olunan iki duvarın taş ile mahdûden binâsına üç bin iki yüz kırk akçe ve ocağın müceddeden binâsına ve duvarının meremmetine beş yüz akçe ve sakflarının ve sâir yerlerinin imârına bin akçe cem‘an dört bin yedi yüz kırk akçe lâzımdır, meblağ-ı merkūm ancak kifâyet eder deyû haber verip ve sâir binâ ahvâline vâkıf olan Müslümanlar dahi tahmîn-i mezbûr üzre icmâ‘ vü ittifâk ettiklerini mevlânâ-yı mezbûr mahallinde tahrîr ve mahfili kazâda takrîr etmeğin, mâ hüve’l-vâki‘ ketb olundu. Tahrîren fî evâsıtı Saferi’l-hayr li sene seb‘a ve ışrîn ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Hasan Halife b. Abdullah el-imâm, Mehmed b. Hüseyin el-müezzin, es-Seyyid Hüseyin b. es-Seyyid Âlim, Rüstem b. Abdullah, Süleyman Bâşe b. Abdullah er-râcil, Sinan b. Ramazan, el-Hâc Hüseyin b. Abdullah.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 85 - Hüküm no: 46 - Orijinal metin no: [4b-4])﻿

﻿

﻿

47. Hüküm

Seyyid Mehmed Efendi’nin Hacı Şaban b. Mustafa’dan satın aldığı câriyeyi iade etmesi

Fahrü’s-sâdât es-Seyyid Mehmed Efendi el-imâm b. es-Seyyid Ali meclisi şer‘de el-Hâc Şaban b. Mustafa mahzarında takrîr-i kelâm edip, bundan akdem mezbûr el-Hâc Şaban yedinden Rûsiyyetü’l-asl Zamane bt. Abdullah nâm câriyeyi beş bin yedi yüz akçeye bey‘ eylemiş idim. Lâkin mezbûre câriyenin şer‘an redd-i îcâb eder ayıbı zuhûr etmeğin üzerime hükm-i hâkim ile red olunmuş idi. El-hâletü hâzihî semeni olan meblağ-ı merkūm beş bin yedi yüz akçeyi merkūm el-Hâc Şaban târih-i kitâbdan altmış gün tamamına te’cîl etmeğin, müddet-i mezbûre tamamına müeccel-i mezbûr el-Hâc Şaban’a vâcibü’l-edâ minvâl-i meşrûh üzre beş bin yedi yüz akçe deynim vardır dedikde, mukırr-ı mezbûrun ikrâr-ı meşrûhunu merkūm el-Hâc Şaban vicâhen tasdîk edicek, mâ hüve’l-vâki‘ bi’t-taleb ketb olundu. Tahrîren fi’l-yevmi’t-tâsi‘ aşer min Saferi’l-hayr li sene seb‘a ve ışrîn ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Baba Çavuş İlyas, Musa b. İlyas, Osman Bey b. el-Hâc Süleyman ve gayruhüm.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 86 - Hüküm no: 47 - Orijinal metin no: [4b-5])﻿

﻿

﻿

48. Hüküm

Müneccimzâde Vakfı’na ait hanın su yoluna bitişik kanalizasyon ve tuvaletlerin nakil keşfi

Mahmiye-i İstanbul’da Müneccimzâde vakfına bi’l-fi‘il mütevellî olan hâfızu’l-kitâb Mehmed Çelebi b. Ahmed meclisi şer‘a gelip bast-ı kelâm edip, evkāf-ı mezbûreden olup mahmiye-i Küçük Karaman Çarşısı’nda vâki‘ lede’l-cîrân hudûdu ma‘lûm olup, yirmi sekiz bâb odaları müştemil olan hanın içinde merhûm Sultan Süleyman Hân câmi‘-i şerîfinin suyu mürûr etmeğin, han-ı mezbûrun dolma taş duvarına zararı olduğundan gayrı han-ı mezbûr kenîflerinin kârîzi dahi suyoluna mülâsık olmakla suyolu meremmeti takarrubu ile zikr olunan kârîzin dahi ba‘zı mevâzi‘ine halel târî olmakla cereyânda kalıp taşra çıkmak ile cemî‘-i ebniyesine zarar tatarruk etmeğin, bundan akdem kıbel-i şer‘den üzerine nâ’ib ve muhammin varıp vech-i meşrûh üzre zararı mukarrer olmağın, zikr olunan kârîz ve kenîfler âhar yere nakli lâzım oldukda, vakf-ı mezbûr bozahânesinin han-ı merkūma mülâsık olan tarafına nakl olunup ve kadîmi kenîfler bozulup yeri bozahâneye ilhâk olunmak münâsib ve her vechile vakfa nâfi‘ olmağın cânib-i şer‘den izin verilip mesârifine beş bin akçe tahmîn olunmuşdu. El-hâletü hâzihî zikr olunan kenîfleri bozup yerlerini bozahâneye ve kârîzi Küçükhamam kârîzine ilhâk eylediğimden mâ‘adâ otuz üç bâb odaların sakflarını ta‘mîr ve müceddeden bir bâb fevkānî oda binâ eyleyip ve havlusunun kaldırımını ta‘mîr edip ve tahtadan perde ihdâs etmekle meblağ-ı merkūm kifâyet etmeyip cem‘an yirmi bin akçemiz cem olmuşdu. Hâlâ kıbel-i şer‘den üzerine varılıp mertebe-i tahammülü ta‘yîn olunmak taleb ederim dedikde, savb-ı şer‘den Mevlânâ Mahmud irsâl olunup, hâssa mi‘mârlarından Üstâd Mustafa b. Abdullah ve zeyl-i kitâbda esâmisi mastûr olan Müslimîn ile mahalli mezbûra vardıklarında, mütevellî-i mezbûrun takrîri üzre binâ ve ta‘mîr olunmuş bulunmağın, ba‘de’t-tahmîn zikr olunan kenîflerin nakline ve kârîzin ilhâkına üç bin sekiz yüz yetmiş iki akçe ve tahta perdeye altı yüz akçe ve sakflarının ta‘mîrine iki bin sekiz yüz akçe ve müceddeden bir bâb odanın binâsına sekiz bin akçe ve zeyl-i ihrâcına ve ba‘zı levâzım-ı mühimmesine bin sekiz yüz elli akçe cem‘an on yedi bin yüz yirmi iki akçe sarf olunmuşdur, noksan ile ta‘mîr de mümkün değildir deyû mi‘mâr-ı mezbûr ve sâir ehl-i vukūf haber verdiklerini mevlânâ-yı mezbûr mahallinde tahrîr ve mahfili kazâda takrîr etmeğin, mâ vaka‘a bi’t-taleb ketb olundu. Tahrîren fî evâhiri Saferi’l-hayr li sene seb‘a ve ışrîn ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: El-Hâc Pervâne b. Abdullah, el-Hâc Hasan b. Abdullah, Mehmed b. Ebûbekir, es-Seyyid Hüseyin b. es-Seyyid Mustafa ve gayruhüm.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 87 - Hüküm no: 48 - Orijinal metin no: [5a-1])﻿

﻿

﻿

49. Hüküm

Âsûde Sultan Vakfı’na ait çifte hamamın tamir keşfi

Mahmiye-i İstanbul’da vâki‘ merhûm Âsûde Sultan vakfına bi’l-fi‘l mütevellî olan Mehmed Ağa b. Mustafa meclisi şer‘-i şerîfde sevk-i kelâm edip, vakf-ı mezbûrdan olup mahmiye-i merkūmede el-Hâc Küçük mahallesinde vâki‘ çifte hamamın hazînesi yarılıp ve dolabı bozulup ve külhanının taşları tecdîd olunmak lâzım olup ve ba‘zı yerleri meremmete muhtâc olmağın, bundan akdem kıbel-i şer‘den nâ’ib ve muhammin ile üzerine varılıp imâret ve meremmeti için dokuz bin kırk beş akçe tahmîn olunup mâl-ı vakf ile ta‘mîrine izin verilmişdi. Lâkin hazînesinin ziyâde yarıkları zuhûr edip ve tahmîn olunandan gayrı nice mevâzi‘i meremmet olunmağla meblağ-ı merkūm kifâyet etmeyip, cem‘an on sekiz bin elli akçe harcım olmuşdur. El-hâletü hâzihî kıbel-i şer‘den üzerine varılıp mertebe-i tahammülü ta‘yîn olunmak taleb ederim dedikde, savb-ı şer‘den Mevlânâ Mahmud irsâl olunup ve hâssa mi‘mârlardan Üstâd Mustafa ve Üstâd Ali ve zeyl-i kitâbda esâmisi mastûr olan Müslimîn ile mahalli mezbûra vardıklarında, mi‘mârân-ı mezbûrân hamam-ı merkūmun ta‘mîr olunan mevâzi‘ini tahmîn edip, zikr olunan hazînenin meremmetine yedi bin altı yüz kırk akçe ve löklerine dört yüz akçe ve tahtadan ustura halvetine dört yüz akçe ve dolab çarhına üç bin akçe ve döşeme için beş aded kayagan taşına yüz elli akçe ve altı aded mermer taşına doksan akçe ve külhana vaz‘ olunan dört aded taşa dört yüz seksen akçe ve avratlar hamamının kubbesi meremmetine bin iki yüz ve cehennemin tathîrine beş yüz akçe ve kapı tahtalarına ve direklerine dört yüz akçe ve hamam kızdırması için dört günde hark olunan oduna iki bin beş yüz akçe ve batalyasına sekiz yüz akçe cem‘an on sekiz bin elli akçe sarf u harc olunmuşdur. Meblağ-ı merkūma tahammül mukarrerdir deyû haber verip ve sâir bî-garaz Müslümanlar dahi vech-i meşrûh üzre icmâ‘ vü ittifâk ettiklerini mevlânâ-yı mûmâ-ileyh mahallinde tahrîr ve mahfili kazâda takrîr etmeğin, mâ hüve’l-vâki‘ gıbbe’t-taleb ketb ü tahrîr olundu. Tahrîr fi’l-yevmi’s-sâdis ve’l-ışrîn min Saferi’l-hayr li sene seb‘a ve ışrîn ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Yusuf b. Mustafa en-nâzır, Zekeriya b. Sinan el-kâtib, Veli b. Hasan el-câbî, Mehmed b. Yusuf en-nâzır ve Şaban Usta ed-debbâğ ve gayruhüm.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 88 - Hüküm no: 49 - Orijinal metin no: [5a-2])﻿

﻿

﻿

50. Hüküm

Yeniçeri Mehmed Beşe’nin kendisini yaralayan Rüstem Beşe’den masrafları için para aldığı

Dergâh-ı âlî -dâme mahfûfen bi’l-me‘âlî- yeniçerilerinden Mehmed Beşe b. Murad nâm râcil meclisi şer‘-i şerîfde işbu hâfızu’l-kitâb Rüstem Beşe b. Ahmed muvâcehesinde bi’t-tav‘ ve’r-rızâ ikrâr ve takrîr ve ta‘bîr ani’l-merâm edip, târih-i kitâbdan altmış gün mukaddem mezbûr Rüstem Beşe benim sol kolumu bıçak ile urup mecrûh eylemiş idi. Harcım ve merhem-bahâ mersûm Rüstem Beşe yedinden beş bin nakd-i râyic fi’l-vakt akçe alıp kabz eyledim dedikde, mukırr-ı mezbûr Mehmed Beşe’nin cârî olan ikrârında mezbûr Rüstem Beşe bi’l-muvâcehe tasdîk edicek, mâ hüve’l-vâki‘ bi’t-taleb ketb olundu. Tahrîren fi’l-yevmi’s-sâmin ve’l-ışrîn min Saferi’l-hayr min şühûri seneti seb‘a ve ışrîn ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Süleyman Beşe b. Abdullah er-râcil, Halil b. Ahmed er-râcil, Mustafa b. Abdullah Odabaşı, Receb b. Şaban er-râcil.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 88 - Hüküm no: 50 - Orijinal metin no: [5a-3])﻿

﻿

﻿

51. Hüküm

Meyamizâde Mehmed Efendi’nin bakkal dükkânını Yorgi v. Todori’ye kiraladığı

Fahrü’l-müderrisîn Meyamîzâde Mehmed Efendi mahfili kazâda sâhibü’l-kitâb Yorgi v. Todori nâm zimmî mahzarında ikrâr edip, silk-i mülkümde münselik olup mahmiye-i mezbûrede Eskiimâret mahallesinde vâki‘ iki tarafı mülk menzilime ve iki tarafı tarîk-i âmma müntehî olan bir bâb bakkāl dükkânını târih-i kitâb şehri gurresinden beş sene tamamına değin yevmî on ikişer akçe icâre-i müeccele ile mezbûr Yorgi’ye îcâr ve teslîm eyledim, ol dahi istîcâr ve kabz eyledi. Ba‘de’l-yevm müddet-i merkūme tamamına değin mutasarrıf ola dedikde, mukırr-ı merkūmu ikrâr[ı] mûcebince müste’cir-i mezbûr vicâhen tasdîk edicek mâ vaka‘a ketb olundu. Tahrîren fi’l-yevmi’l-hâmis min Saferi’l-hayr li sene 1027.

Şuhûdü’l-hâl: Mehmed Çelebi el-müezzin, Üstâd Behrâm b. Abdullah, Üstâd Mehmed el-müezzin, Mustafa b. Hamza, Yusuf b. Behrâm, Memi b. Mustafa ve gayruhüm.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 89 - Hüküm no: 51 - Orijinal metin no: [5a-4])﻿

﻿

﻿

52. Hüküm

Abdi b. İlyas’ın, Hacı Osman b. Abdullah’taki alacağının kefîlden tahsili

Mahmiye-i İstanbul mahallâtından Hoca Hayreddin mahallesinde sâkin Abdi b. İlyas nâm kimesne meclisi şer‘de Üstâd Hasan b. Abdullah nâm kimesne üzerine takrîr-i da‘vâ edip, papuççu tâ’ifesinden el-Hâc Osman b. Abdullah nâm kimesne zimmetinde beynimizde ilm-i şer‘î ile ma‘lûm papuçlar bahâsından bin üç yüz akçe hakkım olup, meblağ-ı mezbûra merkūm Üstâd Hasan emr ve kabûlü hâviye kefâlet ile kefîl olmuşdur alıverilmesin taleb ederim dedikde, gıbbe’s-suâl mezbûr Üstâd Hasan fi’l-hakīka meblağ-ı mezbûra emr ve kabûlü hâviye kefâlet ile kefîl oldum deyû ikrâr etmeğin meblağ-ı mezbûrun edâsına tenbîh olunup, mâ vaka‘a bi’t-taleb ketb olundu. Tahrîren fî evâsıtı Saferi’l-hayr li sene seb‘a ve ışrîn ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Yusuf b. Ali, Hızır b. Mehmed, Hakverdi b. Abdullah.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 89 - Hüküm no: 52 - Orijinal metin no: [5b-1])﻿

﻿

﻿

53. Hüküm

Nişâncı Abdülkerim Vakfı’na ait evin kirasının belirlenmesi

Mahmiye-i İstanbul’da merhûm Nişâncı Abdülkerim vakfına bi’l-fi‘il mütevellî olan sâhibü’l-kitâb Mahmud Çelebi b. İbrahim meclisi şer‘-i şerîfe gelip bast-ı kelâm edip, vakf-ı mezbûrdan mahmiye-i mezbûrede Elvanzâde mahallesinde vâki‘ iki bâb fevkānî ve iki tahtânî evleri ve cüneyne ve kenîfi ve muhavvatayı hâvî olup, iki bin dört yüz akçe icâre-i mu‘accele ve her ayda iki yüz akçe ücret-i müecceli ile Mustafa Bey ve zevcesi Aynî Hâtun ale’s-seviyye mutasarrıf oldukları menzilin ücret-i mezbûre ecr-i misli değildir hâlâ kıbel-i şer‘den üzerine varılıp ecr-i misl takdîr olunmak taleb ederim dedikde, savb-ı şer‘den Mevlânâ Mahmud irsâl olunup hâssa mi‘mârlardan Üstâd Ali ve Üstâd Mustafa ve zeyl-i kitâbda esâmisi mastûre olan bî-garaz Müslimîn ile mahalli mezbûra varılıp müşâhede olundukda, menzili mezbûrun zikr olunan iki bin dört yüz akçe icâre-i mu‘accel-i ve yevmî on iki akçe ücret-i müecceli ecr-i misli olup belki dahi ziyâdeye mütehammildir deyû mi‘mârân-ı mezbûrân ve sâir bî-garaz Müslümanlar haber verdiklerini mevlânâ-yı müşârun-ileyh mahallinde tahrîr ve mahfili kazâda takrîr etmeğin, mâ hüve’l-vâki‘ gıbbe’t-taleb ketb olundu. Fî 28 Safer sene [10] 27.

Şuhûdü’l-hâl: İsmail b. Abdullah [el]-Bevvâb, Receb b. Ali [el]-Bevvâb, İsmail b. Abdullah, Behrâm b. Abdullah, Mehmed b. Resûl el-câbî.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 90 - Hüküm no: 53 - Orijinal metin no: [5b-2])﻿

﻿

﻿

54. Hüküm

Delvineli Dimo v. Yani’nin Koçi v. Köni’deki alacağını tahsil ettiği

Rumeli’nde Delvine Kazâsında Kostanî nâm karyeden Dimo v. Yani nâm zimmî mahfili kazâda Koçi v. Köni nâm zimmî muvâcehesinde ikrâr edip, deyn-i şer‘îden mersûm Koçi zimmetinde iki bin akçem olup hâlâ bi’t-tamâm meblağ-ı merkūmu alıp kabz eyledim dedikde, gıbbe’t-tasdîk mâ vaka‘a ketb olundu. Tahrîren fi’t-târihi’l-mezbûr.

Şuhûdü’l-hâl: Murad b. Mehmed, Osman b. Abdullah, Hızır Çelebi b. Cafer, Lika [v.] Vako, Dima [v.] Yani, Yani [v.] Dono, Andriye [v.] Pirkat, Mako [v.] Kifil, Yano [v.] Ruma.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 90 - Hüküm no: 54 - Orijinal metin no: [5b-3])﻿

﻿

﻿

55. Hüküm

Mustafa Çavuş b. Abdullah’ın Rus asıllı câriyesini âzâd ettiği

Fahrü’l-cuyûş Mustafa Çavuş b. Abdullah, meclisi şer‘de, rıkkını itiraf eden, açık kaşlı, ala gözlü, orta boylu, Rûsiyyetü’l-asl sâhibe-i hâze’l-kitâb Fâtıma bt. Abdullah adlı câriye-i memlûkesini hasbeten lillâh âzâd etti. O artık lehinde ve aleyhindeki şeylerin kendi üzerlerinde gerçekleştiği doğuştan hür kadınlar gibi hür oldu. Cerâ fî selhi Safer sene [10] 27.

Şuhûdü’l-hâl: Derviş Çelebi mütevellî, Mustafa Beşe b. …?, el-Hâc Osman, …? Mehmed, Mustafa Beşe çuhadar, Piyâle b. Abdullah, Mahmud Çelebi b. Mustafa müderris

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 91 - Hüküm no: 55 - Orijinal metin no: [5b-4, Arapça])﻿

﻿

﻿

56. Hüküm

Rahime bt. Mehmed’in, kocası Muslih b. Mustafa ile muhâla‘a yapması

Kostantıniyye mahallâtından Arabacı mahallesinde sâkine Rahime bt. Mehmed adlı kadın meclisi şer‘de kocası Muslih b. Mustafa ile muhâla‘a yaptı. Kocası da nikâhı esnasında karârlaştırılan râyic fi’l-vakt üç bin akçe mehr-i müeccel ve iddet nafakası ve sâir zevciyyete müteallik da‘vâlar karşılığında onunla muhâla‘a yaptı. Cerâ zâlike ve hurrire fî selhi Safer sene 1027.

Şuhûdü’l-hâl: Mehmed b. Bekir, Şaban b. Abdullah, Halil b. Hüdâverdi, Abdullah b. Ali ve gayruhüm

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 91 - Hüküm no: 56 - Orijinal metin no: [5b-5, Arapça])﻿

﻿

﻿

57. Hüküm

Mustafa b. Hasan’ın Hacı Piri Vakfı’na borçlu olduğu

Mustafa b. Hasan nâm kimesne Hacı Pîrî vakfına mütevellî olan Hasan Çelebi b. Ahmed muvâcehesinde ikrâr edip, vakf-ı mezbûreye karzdan iki bin akçe ve târih-i kitâba gelince müeccel bir yıllık çuka-bahâsından iki yüz elli akçe cem‘an iki bin iki yüz elli akçe zimmetimde deynimdir dedikde, gıbbe’t-tasdîk mâ hüve’l-vâki‘ [ketb olundu]. [Tahrîren fî] selh-i Safer [sene seb‘a ve ışrîn ve elf].

Şuhûdü’l-hâl: Receb b. Musa, el-Hâc Mustafa b. Ömer, İshak b. Veli, Ahmed b. Şahbaz.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 91 - Hüküm no: 57 - Orijinal metin no: [5b-6])﻿

﻿

﻿

58. Hüküm

Müslüman mahallesindeki meyhânelerin kaldırılması

Mahmiye-i İstanbul’da Hâcce Hâtun mahallesi sâkinelerinden [sâkinlerinden] Ahmed Efendi el-imâm ve İbrahim b. Nasûh el-müezzin ve el-Hâc Mehmed b. Ahmed ve el-Hâc Mehmed b. Mustafa ve el-Hâc Hızır b. Ali ve Kara Hasan mahallesi sâkinlerinden Süleyman Halife b. Yusuf el-imâm ve el-Hâc Osman el-mütevellî ve Ahmed Beşe ve Mehmed b. Abdullah ve Hamza Beşe ve Defterdâr Abdi Çelebi mahallesinde Yusuf Efendi el-imâm ve Derviş Kethüdâ ve Muhsin Çelebi ve Küçük Hasan nâm kimesneler ve sâir cemm-i gafîr meclisi şer‘-i münîrde hâzırûn olup bast-ı kelâm edip, mahallât-ı mezbûre kadîmden Müslimîn mahalleleri olup etrâfında meyhâne olagelmemiş iken, hâlâ nasrânilerden Kalfa ve Kömürcü ve Yayla nâm zimmîler mezbûr Abdi Çelebi mescidi kurbunda sâkin oldukları evlerini meyhâne edip içinde erbâb-ı şer-şûr şeb-rûz cem‘iyyetle fısk u fücûr ve şürb-i hamr edip hay huylarından mescidi mezbûrda kemâ-yenbagî edâ-i salâta imkân olmayıp nice fesâda mü’eddî olduğundan mâ‘adâ tarîk-i âmmdan fıçı ile hamr geçirmekleri ile râyiha-i kabîhasından Müslimîn müte’ezzî olmağın, bundan akdem men‘ u def‘ olunmak için emr-i şerîf vârid olmuşken yine memnû‘ olmayıp fesâddan hâlî değildir deyû haber verdiklerinde, hâkim-i muvakki‘i’l-kitâb-ı tûbâ-leh ve hüsnü me’âb hazretleri bi’z-zât zeyl-i kitâbda esâmisi mastûr olan bî-garaz Müslimîn ile mahalli mezbûra varıp müşâhede buyurduklarında, cemâ‘at-i Müslimînin vech-i meşrûh üzre cârî olan ihbârları cümleten vâkı‘ına mutâbık bulunmağın, merkūmûn zimmîlerin meyhâneler[i] ref‘ olunup ve zikr olunan tarîk-i âmdan fıçı ile hamr geçirmemeleri için kıbel-i şer‘den tenbîh olunup, mâ vaka‘a ketb olundu. Fî evâsıtı Saferi’l-hayr li sene seb‘a ve ışrîn ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Mefharü’l-a‘yân Mehmed Ağa Reisü’l-muhzırîn, Ali Bey b. Abdullah Efendi, Hüseyin Çelebi el-müezzin, Kalaycı Üstâd Hasan, el-Hâc Ali el-mismârî, Kemal Efendi el-imâm, Mahmud Beşe er-râcil.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 92 - Hüküm no: 58 - Orijinal metin no: [5b-7])﻿

﻿

﻿

59. Hüküm

Ayşe Hâtun bt. Ali’nin Eflak asıllı câriyesini satması

Husûs-ı âti’z-zikr mahallinde ketb ü tahrîr olunmak için kıbel-i şer‘den âdem taleb olundukda küttâb-ı mahkemeden Mevlânâ Hamdi Efendi b. eş-Şeyh Mehmed el-müderris irsâl olunup, ol dahi mahmiye-i İstanbul’da Sarıgörez mahallesinde Mi‘mârzâde demekle ma‘rûf fahrü’l-ekâbir ve’l-a‘yân Mehmed Efendi b. Davud’un menziline varıp akd-i meclis ettikde, fahrü’l-muhadderât Ayşe Hâtun bt. Ali meclisi mezbûrda merkūm Mehmed Efendi mahzarında takrîr-i kelâm edip, işbu hâzıra bi’l-meclis olan açık kaşlı elâ gözlü ak benizli Eflakiyyetü’l-asl Safiye bt. Abdullah nâm memlûke câriyemi mezbûr Mehmed Efendi yine tarafeynden îcâb ve kabûlü hâvî bey‘-i bât ile kırk altı bin yüz akçeye bey‘ ve teslîm ve kabz-ı semen etdim dedikde, gıbbe’t-tasdîki’ş-şer‘î vâki‘ hâli mevlânâ-yı mezbûr mahallinde tahrîr ve mahfili kazâda ihbâr ve takrîr etmeğin, mâ vaka‘a ketb olundu. Hurrire fi’l-yevmi’s-sâmin ve’l-ışrîn min Saferi’l-hayr li sene seb‘a ve ışrîn ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Ahmed Ağa b. Süleyman, İbrahim Efendi b. Mustafa el-imâm, Mustafa b. Ömer, Nazar Beşe b. Abdullah.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 92 - Hüküm no: 59 - Orijinal metin no: [6a-1])﻿

﻿

﻿

60. Hüküm

Kurd Beşe b. Abdullah’ın karzdan borç ikrârı

Yaya Kurd Beşe b. Abdullah, zimmetinde râfi‘i’l-kitâb yaya Hızır Beşe b. Abdullah lehine karz cihetinden râyic fi’l-vakt yirmi dört bin akçe lâzımü’l-edâ ve vâcibü’l-kazâ borcu olduğunu ikrâr-ı sahîh ve itiraf-ı sarîh ile ikrâr etti. Alacaklı vicâhen onu tasdîk etti. Cerâ zâlike ve hurrire fî 27 [Saferi’l-hayr] sene 1027.

Şuhûdü’l-hâl: Mehmed b. İlyas, Ahmed Bey b. …?, Ali b. Nasûh, İlyas b. Abdullah yaya, Ramazan b. Hasan, Osman Bey b. Abdullah silahdâr, Mehmed b. Ali, Murad b. Mehmed, Hamza b. Mustafa, Ali b. Abdullah, Mehmed b. Mustafa, Abdülcelîl b. Hüdâverdi

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 93 - Hüküm no: 60 - Orijinal metin no: [6a-2, Arapça])﻿

﻿

﻿

61. Hüküm

Yeniçerilerden Hızır Beşe b. Abdullah’ın, başkasına ait câriyeyi kendisine satan Mustafa b. Mehmed’den parasını alması

Dergâh-ı âlî yeniçerilerinden işbu hâmilü’l-kitâb Hızır Beşe b. Abdullah er-râcil mahfili kazâda Mustafa b. Mehmed nâm kimesne mahzarında takrîr-i da‘vâ edip, bundan akdem mezbûr Mustafa orta boylu açık kaşlı kara gözlü Çerkeziyye Sâliha bt. Abdullah nâm câriyeyi mülkü olmak üzre yirmi dört bin akçeye bana bey‘ edip, ben dahi alıp Ayşe Hâtun bt. Abdullah’a yirmi dört bin akçeye bey‘ edip ol dahi iştirâ eyleyip, yedinde iken merkūme Sâliha Sabiha nâm hâtunun mu‘takası olduğun hâkim-i şer‘î huzûrunda şuhûd-ı udûlle isbât edip hükm-i hâkimü’ş-şer‘le sebîli tahliyye olunmağın, mezbûre Ayşe semeni ile bana mürâca‘at edip semenini tamamen benden ahz etmeğin, hâlâ ben dahi semen için mezbûr Mustafa’ya teslîm eylediğim meblağ-ı merkūm yirmi dört bin akçeyi taleb ederim dedikde, gıbbe’s-suâl mezbûr Mustafa cevâbında, fi’l-hakīka mezbûr Hızır Beşe’ye evsâf-ı merkūme ile mevsûfe câriyeyi semen-i merkūm ile bey‘ eyledim, lâkin mezbûre Ayşe Hâtun yedinde iken isbât-ı hürriyet eden câriye ‘îş ile mezbûr Hızır Beşe’ye bey‘ ettiğim câriyeyi aldığı ma‘lûmum değildir deyip müdde‘î-i mezbûrdan da‘vâsına muvâfık beyyine taleb olundukda, udûl-i Müslimînden Ali b. Abdullah nâm kimesne ve nisâ tâ’ifesinden Teslîme bt. Ali ve Huri bt. Ali nâm hâtunlar mahfili kazâya li ecli’ş-şehâde hâzırûn olup, gıbbe’l-istişhâd fi’l-vâki‘ mezbûre Ayşe Hâtun yedinde iken isbât-ı hürriyet hükm-i hâkim-i şer‘î ile sebîli tahliyye olunan mezbûre Sâliha bi aynihâ müdde‘î-i mezbûr Hızır Beşe’nin merkūm Mustafa’dan semen-i merkūm ile iştirâ eylediği câriyedir biz bu husûsa şâhidleriz şehâdet dahi ederiz deyû edâ-i şehâdet-i şer‘iyye ettiklerinde, gıbbe’t-ta‘dîl edâ-yı şehâdetleri makbûle olmağın mûcibi ile semen-i merkūmun edâsıyla hükm olunup, mâ vaka‘a gıbbe’t-taleb ketb ü terkīm ve yed-i tâlibine def‘ olundu. Fi’t-târihi’l-mezbûr.

Şuhûdü’l-hâl: Es-Sâbikūn

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 93 - Hüküm no: 61 - Orijinal metin no: [6a-3])﻿

﻿

﻿

62. Hüküm

Fâtıma bt. Hasan’ın arsasını kardeşi Emine’ye bağışlaması

Mahmiye-i İstanbul’da Hüseyin Ağa mahallesinde sâkine Fâtıma Hâtun bt. Hasan meclisi şer‘-i şerîfde işbu sâhibetü’l-kitâb Emine Hâtun bt. Hasan muvâcehesinde ikrâr ve ta‘bîr ani’l-merâm edip, mahmiye-i mezbûrede Şeyh Ebülvefâ zâviyesi kurbunda Papasoğlu mahallesinde vâki‘ bir tarafdan Mustafa Reis mülküne ve bir tarafdan Feridun Odaları demekle ma‘rûfe olan hucerâta ve bir tarafdan Memi Çelebi vakfına ve bir tarafdan tarîk-i âmma müntehî olup büyût-ı müte‘addideyi hâvî olan mülk menzilden mezbûr Mustafa Reis mülküne mülâsık tûlen otuz dört zirâ‘ ve arzan bir zirâ‘ arsayı ba‘de’l-ikrâr hibe-i sahîha-i şer‘iyye ile mezbûre Emine Hâtun’a hibe ve temlîk ve teslîm eyledim, ol dahi ittihâb ve kabz ve kabûl eyledi, ba‘de’l-yevm arsa-i mezbûre mülk-i mevhûbudur keyfe mâ yeşâ mutasarrıfe olsun dedikde, mukırre-i mezbûreyi ikrâr-ı meşrûhunda el-mukarru lehâ’l-mezkûre vicâhen tasdîk edicek, mâ hüve’l-vâki‘ gıbbe’t-taleb ketb olundu. Tahrîren fi’l-yevmi’l-ışrîn min Saferi’l-hayr li sene seb‘a ve ışrîn ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Abdi Çavuş, Seydî Hasan Çelebi, Halil Efendi el-imâm, Musa Çelebi, el-Hâc Mustafa ve gayruhüm.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 94 - Hüküm no: 62 - Orijinal metin no: [6a-4])﻿

﻿

﻿

63. Hüküm

Kamer Hâtun bt. Abdullah’ın Rus asıllı câriyesini âzâd etmesi

Mahmiye-i Kostantıniyye mahallâtından Kavgacı? Dede mahallesinde sâkine Kamer Hâtun bt. Abdullah adlı kadın meclisi şer‘-i şerîfde -Allah onu tağyîr ve tahrîften korusun-kendi kölesi olduğunu itiraf eden gök gözlü, açık kaşlı, beyaz tenli, kısa boylu, Rûsiyyetü’l-asl, sol yanağında ben ve dirseğinde yara izi bulunan hâfızatü hâze’l-kitâb Servinâz bt. Abdullah adlı câriye-i memlûkesini Allah rızâsı için âzâd ettiğini ikrâr-ı sahîh-i mer‘î ile ikrâr etti. Böylece o artık [hür oldu] ilâ âhirihi. Dokuz yüz yirmi yedi senesi Rebî‘ulevveli’nde [cereyân etti ve yazıldı].

Şuhûdü’l-hâl: Mehmed Efendi müderris eş-şehîr bi Süleyman zâde, İbrahim Efendi b. Seyyid Ahmed, Hüseyin Ağa b. Hasan müteferrika, İbrahim b. Kemal imâm, Hüseyin [b.] Murtaza müezzin, Mustafa Çavuş b. Ahmed, Perviz b. Abdullah yaya, Osman Bey b. Abdullah yaya, Davud b. Abdullah yaya, İbrahim Çelebi Kâtib-i Dîvân

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 94 - Hüküm no: 63 - Orijinal metin no: [6a-5, Arapça])﻿

﻿

﻿

64. Hüküm

Kamer Hâtun’un, âzâd ettiği kölesi Servinâz’a eşya bağışladığı

Sicill-i bâlâda mastûre olan Kamer Hâtun mu‘takası olan mersûme Servinâz’a iki beledî yorgan ve bir beledî döşek ve iki beledî yasdık ve iki sahan ve bir beyaz velençe ve bir tenceremi mezbûre Servinâz’a hibe ve temlîk eyledim, ol dahi meclisi hibede ittihâb ve kabz eyledi dedikde, mukırre-i mezbûreyi ikrâr-ı meşrûhunda el-mukarru lehâ’l-mersûme vicâhen tasdîk ettikden sonra işbu vesîka ketb olundu. Min şühûri Rebî‘ilevvel li sene seb‘a ve ışrîn ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Es-Sâbikūn.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 95 - Hüküm no: 64 - Orijinal metin no: [6a-6])﻿

﻿

﻿

65. Hüküm

Ayşe Hâtun bt. Cemaleddin’in Gürcü asıllı câriyesini tedbiren âzâdı

Ayşe Hâtun bt. Cemaleddin adlı kadın meclisi şer‘-i şerîfde -Allah onu tağyîr ve tahrîften korusun-kendi kölesi olduğunu itiraf eden açık kaşlı, ala gözlü, orta boylu, Gürciyyetü’l-asl hâmile-i hâze’l-kitâb Payidar bt. Abdullah adlı câriye-i memlûkesini ölümümden kırk gün önce hür olasın diyerek Allah rızâsı için mukayyed tedbirle âzâd ettiğini ikrâr etti. Ne zamân ki kadın efendi ölüp rabbine kavuşur ve müddet-i mezbûre geçmiş olursa o zamân efendisinin mâl varlığından çıkıp diğer hür doğan kadınlar gibi hür olıcaktır. Cerâ zâlike ve hurrire fî 10 Rebî‘ilevvel sene 1027.

Şuhûdü’l-hâl: Veliyyüddin Efendi b. Yusuf, el-Hâc Atâullah Çelebi b. Yusuf imâm, Mehmed Bey b. Ali Bevvâb-ı sultânî, Abdünnasr? b. Ali, Hüseyin b. Mustafa müezzin, el-Hâc Murad b. …?, Hayrullah Bey b. el-Hâc Şaban mütevellî

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 95 - Hüküm no: 65 - Orijinal metin no: [6b-1, Arapça])﻿

﻿

﻿

66. Hüküm

Fâtıma Hâtun bt. Hasan’ın evini Âmine Hâtun bt. Hasan’a satması

Mahmiye-i Kostantıniyye mahallâtından Hüseyin Ağa mahallesinden Fâtıma Hâtun bt. Hasan adlı kadın meclisi şer‘-i şerîf-i Ahmedî ve mahfili din-i münîf-i Muhammedî’de, mahmiye-i mezbûredeki Şeyh Ebülvefâ Türbesi yakınlarındaki Papas oğlu mahallesinde vâki‘, iki fevkānî ve iki tahtânî evi, su kuyusunu ve avluyu hâvî ve bir tarafdan müşteriye-i mezbûre mülkü ile, diğer tarafdan Feridun? odaları ile ve diğer tarafdan da Memi Çelebi Vakfı ve tarîk-i âm ile mahdûd mülk menzilini cümle tevâbi‘ ile beş yüz tâmmü’l-vezn ve kâmilü’l-ayâr semen-i mu‘ayyen-i makbuz ile hâmil-i hâze’l-kitâb Âmine Hâtun bt. Hasan adlı kadına sattığını ikrâr-ı sahîh ve itiraf-ı sarîh ile ikrâr etti. Âmine Hâtun da kendi mâlı ile kendisi için menzili ondan satın aldı. Adet bakımından keyfiyeti meçhul ancak işâret bakımından malum paraların meclisi mubâya‘ada kabzından sonra i‘câb ve kabûlü muhtevî sahîh şer‘î bey‘ ve iştirâ-yı bât gerçekleşti. Teslîm-i mebî‘ ve kabz-ı semen eylediler. Cerâ zâlike ve hurrire fî 29 Saferi’l-hayr sene 1027.

Şuhûdü’l-hâl: Abdi Çavuş b. Kemal, Seyyid Hasan Çelebi imâm, Halil Efendi imâm, Musa Çelebi b. Halil imâm, el-Hâc Ömer b. Mustafa, el-Hâc Hasan b. Mustafa, Yusuf b. el-Hâc İbrahim, Murad b. Mustafa, el-Hâc Hasan b. Abdullah, İbrahim Çelebi b. el-Hâc Mehmed yaya, el-Hâc Mehmed b. el-Hâc Mesud, Pirinççi Yusuf b. İbrahim, Ahmed b. Abdi, Murad b. Mehmed

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 96 - Hüküm no: 66 - Orijinal metin no: [6b-2, Arapça])﻿

﻿

﻿

67. Hüküm

Bülûğa eren Mehmed Çelebi b. Ferhad’ın vasîsi Ali Beyden mallarını teslim aldığı

Mahmiye-i İstanbul’da vâki‘ ( ) mahallesi sükkânından olup sinn ü cüssesinin bülûğa tahammülü olup ve bülûğunu i‘tirâf eden Mehmed Çelebi b. Ferhad meclisi şer‘de râfi‘ü’l-kitâb Ali Bey b. Abdullah muvâcehesinde ikrâr ve takrîr-i kelâm edip, li ebeveyn ammim olup bundan akdem vefât eden Ömer nâm kimesnenin verâseti bana münhasıra olup cümle muhallefât-ı bana intikāl ettikde, ben sagīr olmamla merkūm Ali Bey kıbel-i şer‘den vasî nasb olunduğu ecilden, ammim müteveffâ-yı mezbûrun muhallefâtından ve babam olup ammimden evvel vefât eden merkūm Ferhad’ın deyn-i şer‘îden ammim zimmetinde hakkı olan meblağdan merkūm Ali Bey vesâyeti hasebiyle yüz on dokuz bin dört yüz akçe kabz etmiş idi. El-hâletü hâzihî ben bâliğ olup mâlımı bi nefsihî hıfza iktidârım olmağla, yüz yirmişer akçe hesâbı üzre tâmmü’l-vezn ve sahîhü’l-ayar üç yüz filori ve seksener akçe hesâbı üzre üç yüz guruş ve mâ‘adâsı akçe cem‘an yüz on dokuz bin dört yüz akçeyi mezbûr Ali Bey yedinden ahz u kabz eyledim, merkūm Ali Bey vesâyeten kabz eylediği meblağdan zimmetinde bir akçe ve bir habbe hakkım kalmadı dedikde, mâ vaka‘a gıbbe’t-tasdîki’ş-şer‘î kayd şüd. Tahrîren fî evâhiri Saferi’l-hayr li sene seb‘a ve ışrîn ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Mehmed b. Vildan el-müezzin, Mehmed Çelebi, es-Seyyid Ali Çelebi Hamamcı, Yahya Çelebi b. ( ) el-Hâc Hasan b. ( ), Abdurrahman b. Ahmed, Abdürrahim b. Ahmed, Mehmed b. Ali, Receb b. Ali, Mustafa b. Osman, Abdurrahman b. el-yesârî, Mustafa b. Yusuf, Süleyman b. Mehmed, Ali b. Mehmed.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 96 - Hüküm no: 67 - Orijinal metin no: [6b-3])﻿

﻿

﻿

68. Hüküm

Mahmud b. Selim’in Enserci mahallesindeki evini Ayşe bt. Ahmed’e sattığı

İstanbul’da Enserci? mahallesi sâkinlerinden Mahmud Bey b. Selim el-yesârî meclisi şer‘de Ayşe Hâtun bt. Ahmed muvâcehesinde ikrâr ve takrîr-i kelâm edip, mahalle-i mezbûrede vâki‘ bir tarafı Kamer Hâtun bt. Abdullah mülkü ve bir tarafı Halil b. Abdullah mülkü ve bir tarafı ( ) ve bir tarafı tarîk-i âm ile mahdûd olup iki fevk[ânî] ve iki tahtânîsi ve iki tahta-pûş ve sofa ve zât-ı eşcâr-ı müsmire ve gayr-i müsmire ve ahırı müştemil olan mülk menzilimi, otuz üç bin yüz nakd-i râyic fi’l-vakt akçeye bey‘-i bâtt-ı sahîh-i şer‘î ile bey‘ eyledim, ol dahi ibtiyâ‘ ve kabûl ve kabz eyledi dedikde, gıbbe’t-tasdîk mâ vaka‘a kayd şüd. Tahrîren fi’l-yevmi’t-tâsi‘ ve’l-ışrîn min Safer sene [10] 27.

Şuhûdü’l-hâl: Ali Subaşı b. Mezîd, İbrahim b. Abdülhalîm el-imâm, Ali b. Hamza, Keyvan b. Abdullah, Ömer b. Mehmed ve gayruhüm.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 97 - Hüküm no: 68 - Orijinal metin no: [6b-4])﻿

﻿

﻿

69. Hüküm

Ahmed Bey b. Mustafa Çavuş’un Macar asıllı kölesini âzâdı

Bevvâb-ı sultânî Belgratlı Ahmed Bey b. Mustafa Çavuş meclisi şerîfde, kölesini olduğunu itiraf eden uzun boylu, esmer, çatık kaşlı, iri gözlü, Macar asıllı, sâhib-i hâze’l-kitâb Dilaver b. Abdullah nâm abd-i memlûkini hasbeten lillâhi’l-azîm ve taleben li merdâti’r-rabbi’l-kerîm âzâd ettiğini ikrâr etti. Böylece, lehlerine olan şeylerin kendi lehine, aleyhlerine olan şeylerin kendi aleyhine sâbit olduğu sâir hür doğanlar gibi hür oldu. Ki artık onun üzerinde efendisinin hukūken velâ hakkı sâhiblerine âzâdlı köleler üzerinde tanınmış (mîrâs) hakkından başka bir hak kalmadı. Cerâ zâlike ve hurrire fî gurreti şehri Rebî‘ilevvel sene 1027.

Şuhûdü’l-hâl: Piyâle Bey b. Abdullah, Ömer b. İlyas, Eyüb b. …?, Hasan b. Osman ve gayruhüm

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 97 - Hüküm no: 69 - Orijinal metin no: [7a-1, Arapça])﻿

﻿

﻿

70. Hüküm

Yeniçerilerden Davud Beşe’nin âzâd edilmiş câriyeyi kendisine satan Mihmân Hâtun’dan parasını alması

<

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 98 - Hüküm no: 70 - Orijinal metin no: [7a-2])﻿

﻿

﻿

71. Hüküm

Molla Gürânî Vakfı’na ait hamamın işletmecisi Hacı Receb b. Hacı Şaban’ın selefleri olan Timur ve Mustafa’nın zimmetlerini ibrâ ettiği

Mahmiye-i İstanbul’da Saray-ı atîk kurbunda vâki‘ Molla Gürânî vakfından olan hamamın bi’l-fi‘il hamamcısı olup mahalle-i Molla Gürânî’de sâkin olan el-Hâc Receb b. el-Hâc Şaban nâm kimesne meclisi şer‘de sâbıkan harâb olan hamamın hamamcıları olan sâhib-i hâze’l-kitâb Timur Bey ve Mustafa Beşe ibney Musa nâm kardeşler muvâcehelerinde ikrâr u i‘tirâf edip, mezbûrân Timur Bey ve Mustafa Beşe ber vech-i iştirâk hamamcılar iken üzerlerinden sâlifü’z-zikr hamamı vakf-ı mezbûr mütevellîsinden icâre ile ben almış idim, ol mülâbese ile mâ beynimizde nice ahz u i‘tâ ve mu‘âmelât-ı şettâ vâkı‘a olmuş idi. Hâlâ zikr olunan hamama müte‘allik olan akçede ve esbâbda mezbûrân Timur Bey ve Mustafa Beşe zimmetlerinde ve yedlerinde bir akçe ve bir nesne hakkım bâkī kalmayıp husûs-ı mezbûra müte‘allik olan âmme-i de‘âvîden zimmetlerin ibrâ-ı âmm-ı hâsımü’ş-şâri‘ ile ibrâ etdim dedikde, gıbbe’t-tasdîk [mâ vaka‘a ketb olundu]. Fî selhi Saferi’l-hayr 1026 [1027].

Şuhûdü’l-hâl: Es-Seyyid Kasım Efendi b. es-Seyyid Receb, Mehmed Çelebi b. bevvâb Mehmed, Ahmed Çelebi b. Sâlih, Seyyid Ali b. Seyyid Receb, Ahmed b. Musli, Abdurrahman Çelebi b. Veli, Timur b. Musa.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 99 - Hüküm no: 71 - Orijinal metin no: [7a-3])﻿

﻿

﻿

72. Hüküm

Molla Gürânî Vakfı’na ait hamamının eski işletmecisi Hüdâverdi Beşe b. Abdullah’ın, halefleri Timur ve Mustafa’nın zimmetlerini ibrâ ettiği

Mahmiye-i Kostantıniyye’de vâki‘ olan Molla Gürânî Hamamı’nın sâbıkan hamamcısı olan Hüdâverdi Beşe b. Abdullah meclisi şer‘de bundan esbak zikr olunan hamamın ber vech-i iştirâk hamamcıları olan sâhib-i hâze’l-kitâb Timur Bey ve Mustafa Beşe ibney Musa nâm karındaşlar muvâcehelerinde ikrâr ve takrîr-i kelâm edip, mârrü’z-zikr hamamın hamamcısı iken meremmet ve imâret lâzım geldikde izn-i şer‘le kendi malımdan doksan yedi bin akçe masraf edip mütevellîsinin dahi ma‘rifeti olmağın ve mezbûrân Timur Bey ve Mustafa Beşe ol târihde hamamcı olmağla ma‘rûf olan meblağ-ı mezbûr merkūmlardan bana havâle olunmağın, meblağ-ı mesfûru mezbûrân Timur Bey ve Mustafa Beşe yedlerinden bi’t-tamâm ahz u kabz eyledim ve zikr olunan hamama müte‘allik olan akçeden ve esbâb da‘vâsından mezbûrların zimmetlerin ibrâ-i âm ile ibrâ ve ıskāt-ı tâm ile ıskāt etdim, ba‘de’l-yevm husûs-ı mezbûra müte‘allik benden asâleten veya vekîlimden vekâleten da‘vâ sâdır olursa lede’l-hükkâm-ı zevi’l-ihtirâm mesmû‘a olmaya dedikde, gıbbe’t-tasdîk mâ vaka‘a ketb olundu. Fi’t-târihi’l-mezbûr.

Şuhûdü’l-hâl: Es-Sâbikūn.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 99 - Hüküm no: 72 - Orijinal metin no: [7a-4])﻿

﻿

﻿

73. Hüküm

Mehmed b. Hacı Bahşî’nin cüllâhlar yiğitbaşılığına tayini

Mahmiye-i Kostantıniyye’de cüllâh tâ’ifesinden Üstâd Ali b. Mehmed ve el-Hâc Ali b. Hasan ve el-Hâc Mahmud b. Yusuf ve Lütfi b. Hasan ve Mehmed b. Ali ve İbrahim b. Veli ve Ömer b. Kasım ve Süleyman b. Abdullah ve Abdullah b. Ali ve Hamza b. Hasan ve sâirleri cemm-i gafîr meclisi şer‘a hâzırûn olup takrîr-i kelâm edip, işbu müstakīm ve dindâr ve her hâlimize haberdâr ve umûr-ı dîn ve kârgüzâ[r] olmağla cümlemizin muhtârı olan Mehmed b. el-Hâc Bahşî beledî ve futa bey‘ ü şirâ eden tâ’ifeye yiğitbaşı nasb olunmak taleb ederiz dediklerinde, mezbûrların tâliblerden merkūm Mehmed beledî ve futa bey‘ ü şirâ eden tâ’ifeye yiğitbaşı nasb olunup, ol dahi zikr olunan yiğitbaşılığı kabûl ve hizmeti lâzımesine kıyâmı ta‘ahhüd eyledikde bu sahîfe ber-sebîl-i temessük ketb ü terkīm olunup, savb-ı şer‘-i mutahhardan yedine vaz‘ ve teslîm olundu. Lede’l-hâce müzekkeri mâ cerâ ola. Tahrîren fî gurre-i şehri Rebî‘ilevvel li sene seb‘a ve ışrîn ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Mustafa b. Musli, el-Hâc Hüseyin b. İdris, el-Hâc Ali b. Abdullah, Mehmed b. Ahmed, Sina[n] b. İbrahim ve gayruhüm.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 100 - Hüküm no: 73 - Orijinal metin no: [7b-1])﻿

﻿

﻿

74. Hüküm

Hacı Hamza’nın vakfettiği evde Mehmed Efendi’nin ikâmetine izin verildiği

Mahmiye-i Kostantıniyye’de Soğan Ağa mahallesinde vâki‘ bir tarafı Kerime Hâtun mülküne ve bir tarafı ( ) mülküne ve bir tarafı Selmân Ağa vakfına ve taraf-ı râbi‘i tarîk-i âmma müntehî olup, dört bâb tahtânî evleri ve gurfeli ve hücre-i ulviyeli ve ahırı ve ferş ve galeli? binâ ve bi’r ve kenîfi ve zât-ı eşcâr-ı müsmire muhavvatayı müştemil ve hâvî olan menzili merkūm Hacı Hamza nâm sâhibü’l-hayr vakf edip, süknâsını evvelâ zevcesi Selçuk nâm hâtuna ba‘dehâ kendi evlâdına ve evlâd-ı evlâdına ba‘dehum utekāsına ve evlâd-ı utekāsına ve evlâd-ı evlâd-ı utekāsına ba‘dehum mahalle-i merkūme imâmına şart edip, hâlâ süknâsı mahalle-i merkūmede bi’l-fi‘il imâm olan Mehmed Efendi’ye müntakil olup, mezbûr Mehmed Efendi’nin süknâya ihtiyâcı olmadığından mâ‘adâ ıskāt-ı hak eylediği sikāt ihbâr etmeğin, süknâya muhtâc olana tevcîh olunmak lâzım geldikde, zümre-i kuzâtdan zü’l-kadri’l-celî hâfızu’l-kitâb Mehmed Efendi b. Ali süknâya eşedd-i ihtiyâc ile muhtâc olmağın, menzili mezkûrûn süknâsı cânib-i şer‘-i kavîmden mezbûr Mehmed Efendi’ye tevcîh olunup, bu kitâb-ı sıhhat-nisâb der-[ber-]sebîl-i temessük ketb ü tahrîr olundukdan sonra yedine def‘ olundu. Lede’l-hâce müzekkeri mâ cerâ ola. Tahrîren fi’l-yevmi’s-sânî ve’l-ışrîn min Saferi’l-hayr li sene seb‘a ve ışrîn ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Sâhibü’l-izz ve’l-ikbâl Mehmed Efendi b. Musa ed-defterî, Umdetü’l-müderrisîn Sânî Mehmed Efendi b. Derviş Mehmed, Fahrü’l-kuzât Ali Efendi b. Mustafa, Fahrü’l-kuzât Mehmed Efendi b. el-Hâc Bâli, Şeyh Mehmed Çelebi b. Mehmed el-mülâzım, Fahrü’l-akrân Mehmed Ağa b. Mustafa Reisü’l-muhzırîn, Mehmed Çelebi b. Haydar el-müezzin, Fahrü’l-cüyûş Mustafa Çavuş b. Abdülmennân ve gayruhüm.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 100 - Hüküm no: 74 - Orijinal metin no: [7b-2])﻿

﻿

﻿

75. Hüküm

Anastas v. Yani’nin Aksaray’daki fırınını Niki ile Yani’ye kiraladığı

Anastas v. Yani nâm zimmî mahfili kazâda işbu hâmilü’l-kitâb Niki v. Koçi ve Yani v. Marko nâm zimmîler muvâcehelerinde ikrâr edip, medîne-i İstanbul’da Aksaray nâm mevzi‘de vâki‘ ma‘lûmü’l-hudûd ekmekci fırını târih-i kitâbdan bir seneye değin ayda sekizer yüz kırkar akçeye îcâr eyledim onlar dahi istîcâr edip, ücret-i mezbûreden nakd-i râyic-i re’s-i ayda iki yüz akçe-i mukâssat üç bin kırk akçe ve Mustafa Çelebi’ye ayda ikişer yüz akçe-i mukâssat on bin akçenin her ay zikr olunan ikişer yüz akçeyi mezbûrâna edâya izin verdim dedikde, gıbbe’t-tasdîk ve’l-kabûl mâ vaka‘a ketb şüd. Fî 4 Rebî‘ilevvel sene [10] 27.

Şuhûdü’l-hâl: Murad b. Mehmed, Mustafa b. Mehmed, Musli b. Cafer ve gayruhüm.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 101 - Hüküm no: 75 - Orijinal metin no: [7b-3])﻿

﻿

﻿

76. Hüküm

Şucâ Çavuş Vakfı’na ait mescid bahçesinin kiralanması

Merhûm Şucâ‘ Çavuş vakfından mahmiye-i İstanbul’da Altımermer nâm mevzi‘ kurbunda vâki‘ bir tarafı Arab vakfına ve tarafeyni vakf-ı mezbûr ve taraf-ı râbi‘i tarîk-i âm ile mahdûd olan bahçe ve vâkıf-ı mezbûrun binâ eylediği mescid hareminde olan bahçede vâki‘ olan eşcârın menâfi‘-i ma‘lûmesini, yılda iki yüz akçe icâre-i müeccele ile vakf-ı mezbûr mütevellîsi olan Mehmed nâm kimesne mutasarrıf olup, lâkin ziyâde ücrete tahammülü olmağın, işbu râfi‘ü’l-kitâb Abdürrezzak b. Abdurrahman nâm kimesne yılda bin akçe ziyâde edip cem‘an bin iki yüz akçe icâre-i müeccele ile tâlib olup vakfa nef‘i olmağın, hâkim-i muvakki‘-i sadr-ı kitâb-ı tûbâ-leh ve hüsnü me’âb hazretleri velâyet-i âmmesi hasebiyle târih-i kitâbdan sene tamamına değin icâre-i mezbûre ile merkūm Abdürrezzak’a îcâr ve teslîm ettikden sonra, mahmiye-i mezbûrede vâki‘ Başcı mahallesinde Seyyid Hüseyin b. Mehmed nâm kimesne meclisi şer‘a hâzır olup icâre-i mezbûreye kefâlet-i sahîha-i şer‘iyye ile kefîl olmağın, mâ hüve’l-vâki‘ bi’t-taleb ketb olundu. Tahrîren fî gurre-i şehri Rebî‘ilevvel min şühûri sene seb‘a ve ışrîn ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Mustafa Efendi b. el-Hâc Ali el-cündî?, Mehmed Çelebi b. Hamza, Mehmed b. Abdullah el-cündî, Mehmed b. Zeynel (...) ve gayruhüm.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 101 - Hüküm no: 76 - Orijinal metin no: [7b-4])﻿

﻿

﻿

77. Hüküm

Hüdâverdi b. Abdullah’ın Molla Gürânî Vakfına ait hamamı, Hacı Receb’e kiraladığı

Mahmiye-i İstanbul’da İbrahim Paşa mahallesi sâkinlerinden Hüdâverdi b. Abdullah meclisi şer‘-i şerîfde işbu sâhibü’l-kitâb el-Hâc Receb b. el-Hâc Şaban muvâcehesinde ikrâr ve ta‘bîr ani’l-merâm edip, mahmiye-i mezbûrede bundan esbak harîk vâki‘ oldukda merhûm Molla Gürânî vakfından olan hamam dahi muhterik olup vakfın müsâ‘adesi olmamağın, izn-i mütevellî ve emr-i hâkimü’ş-şer‘ ile ben imâret ve meremmet edip sarf ettiğim doksan altı bin altı yüz altmış dokuz akçe ücretinden mahsûb olmak üzre mütevellî-i vakf icâre-i tavîle ile bana îcâr eylemişdi. El-hâletü hâzihî hamam-ı mezbûru târih-i kitâb şehri gurresinden müddet-i icârem olan yirmi altı sene tamamına değin yılda üçer bin yedişer yüz on sekizer akçeye mezbûr el-Hâc Receb’e îcâr ve teslîm edip müddet-i merkūmenin ücreti olan cem‘an doksan altı bin altı yüz altmış sekiz akçenin elli bin beş yüz akçesini mezbûr el-Hâc Receb yedinden alıp kabz eyledim, ol dahi vech-i meşrûh üzre hamam-ı mezbûru istîcâr ve kabz eyleyip müddet-i merkūmenin ücreti olan meblağ-ı merkūmdan bâkī kalan kırk altı bin yüz altmış sekiz akçemi târih-i mezbûrdan her ay tamamında biner akçe vermek üzre üç yıl on ay tamamına değin benimle haklaşmağı müte‘ahhid oldu dedikde, mukırr-ı mezbûru ikrâr-ı meşrûhunda el-mukarru lehü’l-mezkûr vicâhen tasdîk edicek, mâ hüve’l-vâki‘ bi’t-taleb ketb olundu. Tahrîren fi’l-yevmi’s-sânî min şehri Rebî‘ilevvel li sene seb‘a ve ışrîn ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Es-Seyyid Kasım Efendi b. es-Seyyid Mustafa Şeyh-i Süleymaniyân, Mahmud Çelebi b. Mehmed en-nüvvâbü’s-sultânî, Ahmed Çelebi b. Sâlih, es-Seyyid Ali b. es-Seyyid Receb, Mehmed b. Receb Yiğitbaşı, Ahmed b. Mustafa, Abdurrahman Çelebi b. Mustafa ve gayruhüm.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 102 - Hüküm no: 77 - Orijinal metin no: [7b-5])﻿

﻿

﻿

78. Hüküm

Âmine bt. Abdullah’ın Rus asıllı câriyesini âzâdı

Mahmiye-i Kostantıniyye mahallâtından Aksaray mahallesinde sâkine Âmine bt. Abdullah adlı kadın, meclisi şer‘-i şerîfde, câriyeliğini itiraf eden ala gözlü, açık kaşlı, beyaz tenli, uzun boylu Rûsiyyetü’l-asl, sâhibe-i hâze’l-kitâb Servinâz bt. Abdullah adlı câriye-i memlûkesini hasbeten lillâhi’l-azîm ve taleben li merdâti rabbihi’r-rahîm âzâd ettiğini ikrâr ve itiraf etti. Böylece o hür bir kadın oldu. Cerâ zâlike ve hurrire fî 3 Rebî‘ilevvel sene 1027.

Şuhûdü’l-hâl: Mefharü’l-hâdimîni’l-kirâm Mehmed Çelebi b. Emin el-müvellâ el-merhûm Sabih Efendi, fahrü’l-müderrisîn Mehmed Efendi b. Sinan Efendi, Bayram b. Abdülfehhâr, Receb b. Abdülcebbâr ve gayruhüm

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 102 - Hüküm no: 78 - Orijinal metin no: [8a-1, Arapça])﻿

﻿

﻿

79. Hüküm

Emine bt. Hüseyin’in Acemi kâtibi Davud Ağa’nın oğlu Mehmed’deki alacağını tahsil ettiği

Mahmiye-i İstanbul’da Dülgerzâde mahallesinde sâkine Emine Hâtun bt. Hüseyin tarafından husûs-ı âti’z-zikri ikrâra mezbûre Emine Hâtun’u ma‘rifet-i şer‘iyye ile ârifeyn olan Cafer b. Abdullah ve Mustafa b. Ali şehâdetleri ile vekâleti sâbite olan Ali Çelebi b. Abdullah er-râcil meclisi şer‘-i kavîm-i lâzımü’t-tekrîmde, bundan akdem acemi kâtibi olan iftihârü’l-emâcid ve’l-ekârim câmi‘ü’l-mekârim Mi‘mârzâde demekle şehîr Mehmed Efendi b. Davud Ağa kıbelinden ikrâr-ı âti’l-beyânı tasdîka Mehmed b. Mustafa er-râcil ve Mustafa b. Mehmed er-râcil şehâdetleriyle şer‘an vekâleti sâbite olan fahrü’l-cüyûş Ali Çavuş b. Pervâne muvâcehesinde ikrâr ve ta‘bîr ani’l-merâm edip, bundan esbak mûmâ-ileyh Mehmed Efendi bi tarîki’l-karz müvekkilem mersûme Emine Hâtun’dan altmış bin fıdda akçe iktirâz edip mukābelesinde mahmiye-i mezbûrede İskender Paşa mahallesinde vâki‘ bir tarafdan Hasan Ağa b. Abdullah mülküne ve bir tarafdan tarîk-i hâssa ve bir tarafdan tarîk-i âmma müntehî olup, büyût-ı müte‘addideyi hâvî olan mülk menzilini ba‘de’t-tahliyye mezbûre Emine Hâtun katında rehin vaz‘ eylemişdi. El-hâletü hâzihî müvekkile-i mezbûre meblağ-ı merkūmu bi’t-tamâm müşârun-ileyh Mehmed Efendi yedinden alıp kabz eyleyip, menzili mezbûru kendiye teslîm edip fekk-i rehin eyledim. Min ba‘d meblağ-ı mersûmdan mezkûr Mehmed Efendi zimmetinde bir akçe ve bir habbe hakkım kalmadı dedi deyicek, vekîl-i mezbûru ikrâr-ı meşrûhunda mersûm Ali Çavuş vekâleten tasdîk edicek, mâ hüve’l-vâki‘ ketb olundu. Tahrîr fi’l-yevmi’s-sâlis min şehri Rebî‘ilevvel li sene seb‘a ve ışrîn ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Umdetü’l-asâkir ve’l-cüyûş Mustafa Çavuş b. Abdülmennân, Ebûbekir Çelebi b. Ali, Hasan Efendi b. el-Hâc Şaban, Murad b. Mehmed.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 103 - Hüküm no: 79 - Orijinal metin no: [8a-2])﻿

﻿

﻿

80. Hüküm

Kahraman bt. Abdullah’ın, kocası Mehmed b. Himmet ile muhâla‘a yapması

Mahmiye-i Kostantıniyye mahallâtından Kazasker Mehmed Efendi mahallesinde sâkine Kahraman bt. Abdullah adlı kadın hâmil-i hâze’l-kitâb Mehmed b. Himmet nâm kocası ile muhâla‘a yaptı. Kocası da nikâhında karârlaştırılan râyic fi’l-vakt bin beş yüz akçe mehr-i, iddet nafakası ve sâir zevciyyete müteallik da‘vâlardan vazgeçmesi şartıyla karısıyla muhâla‘a yaptı. Kadın artık yeni bir akit yapılmadıkça ve yeniden mehir ödenmedikçe helâl olmaz şekilde kocasından ayrılmış oldu. Fi’l-yevmi’r-râbi‘ min Rebî‘ilevvel sene 1027.

Şuhûdü’l-hâl: Hüseyin Efendi b. Abdülazîz imâm, Şaban b. Mustafa imâm ve gayruhüm

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 104 - Hüküm no: 80 - Orijinal metin no: [8a-3, Arapça])﻿

﻿

﻿

81. Hüküm

Gülşah bt. Abdullah’ın vakfettiği evinde Ali b. Ebûbekir’in ikâmetine izin verilmesi

Merhûme Gülşah bt. Abdullah nâm sâhibetü’l-hayrın mahmiye-i İstanbul’da mahalle-i Debbâğ Yunus mahallesinde vâki‘ iki beyt-i ulvî ve bir ahır ve kenîfi müştemil olup, etrâf-ı selâsesi Hüseyin Bey mülkü ve taraf-ı râbi‘i tarîk-i âm ile mahdûd olup, süknâsı her sabah rûhiyçün üç İhlâs-ı şerîf tilâvet etmek üzre sulehâya vakf ve şart eylediği menzilin ber-mûceb-i şart-ı vâkıf tevcîh-i hâkim ile sâkini olan Hasan Efendi b. Mehmed hüsn-i ihtiyârıyla fâriğ olup menzili mezbûr mahlûl olmağın, işbu râfi‘ü’l-kitâb Ali Efendi b. Ebîbekir sâlih ve mütedeyyin olduğundan mâ‘adâ meskene eşedd-i ihtiyâc ile muhtâc olmağın menzili mezbûrun süknâsı mûmâ-ileyh Ali Efendi’ye tevcîh olunup, mâ vaka‘a ketb olundu. [Fî] Gurre-i Rebî‘ilevvel sene [10] 27.

Şuhûdü’l-hâl: Ahmed b. Mehmed el-kâtib, Mehmed b. Murad, Hamza Dırâz? b. Mustafa, Mehmed b. Eyüb.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 104 - Hüküm no: 81 - Orijinal metin no: [8a-4])﻿

﻿

﻿

82. Hüküm

Seyyid Abdi b. Seyyid Hamza’nın Hoca Halil Attâr Vakfı’na borçlu olduğu

Es-Seyyid Abdi b. es-Seyyid Hamza mahfili kazâda Hoca Halil el-attâr vakfına mütevellî olan Mustafa b. Atâullah muvâcehesinde ikrâr edip, vakf-ı mezbûrdan Tahtekal‘a’da vâki‘ ma‘lûmü’l-hudûd haffâf dükkânı icâresinden iki bin üç yüz kırk akçe zimmetimde vâcibü’l-edâ deynim vardır dedikde, gıbbe’t-tasdîk [mâ vaka‘a ketb olundu].

Şuhûdü’l-hâl: Ali b. Abdullah, Ahmed b. Ömer, Musa b. Halil ve gayruhüm.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 104 - Hüküm no: 82 - Orijinal metin no: [8a-5])﻿

﻿

﻿

83. Hüküm

Abdurrahman b. Mehmed’in karısı ile muhâla‘a anlaşması yaptığı

Mahmiye-i Kostantıniyye mahallâtından Ördek Kasab mahallesinde sâkine …? bt. Himmet kıbelinden aşağıda zikri geçeceği üzre hul‘ ve ibrâ ikrârına vekâleti, marife-i şer‘iyye ile kendisini tanıyan Hamza b. Ali ve Mehmed b. Musa şehâdetleriyle sâbit olan Mehmed b. Mustafa nâm vekîl, müvekkile-i merkūmesinin Abdurrahman b. Mehmed nâm zevci ile muhâla‘a yaptığını meclisi şer‘-i şerîfde ikrâr etti. Zevci de nikâhında karârlaştırılan râyic fi’l-vakt bin akçe mehr-i müeccel ve iddet nafakası karşılığında onunla muhâla‘a yaptı. Kadın, yeni bir akit yapılmadan ve yeniden mehir ödenmeden eski kocasına helâl olmayacak şekilde ondan ayrılmış oldu. Sonra her biri umûmen bütün da‘vâ, mütâlebât, yemîn ve muhâsamâtdan ve husûsan zevciyyetle alâkalı da‘vâdan yek diğerinin zimmetini ibrâ-yı âm ile kesin olarak ibrâ etti. Cerâ zâlike ve hurrire fî 6 Rebî‘ilevvel sene 1027.

Şuhûdü’l-hâl: Mehmed Çelebi b. Ahmed, Mustafa b. Mehmed, Mehmed Beşe b. Abdullah, Mustafa b. Cafer, Ahmed b. İlyas, Mustafa b. (…), …? Mehmed b. Mustafa, Ali b. Abdullah, Musa b. İlyas, …? b. İbrahim ve gayruhüm

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 105 - Hüküm no: 83 - Orijinal metin no: [8a-6, Arapça])﻿

﻿

﻿

84. Hüküm

Mehmed b. Ahmed’in babasının mîrâsında annesi Sâime bt. Abdurrahman’ın zimmetini ibrâ ettiği

Mahmiye-i Aksaray kurbunda Hasan Ağa mahallesinde sâkin Mehmed b. Ahmed tarafından husûs-ı âti’z-zikre hasm-ı câhid mahzarında Mustafa b. Ahmed ve Abdülfettah b. Süleyman şehâdetleriyle şer‘an vekâleti sâbite olan Mustafa Çelebi b. Mehmed meclisi şer‘de bâ‘isetü’l-kitâb Sâime Hâtun bt. Abdurrahman tarafından ikrâr-ı âti’z-zikri tasdîka mezkûre hâtunu ma‘rifet-i şer‘iyye ile ârifân olan Mustafa b. Ahmed ve İdris b. Abdullah şehâdetleriyle şer‘an vekâleti sâbite olan Abdülfettah Efendi b. Süleyman muvâcehesinde ikrâr ve ta‘bîr ani’l-merâm edip, müvekkile-i mezbûre irs-i şer‘le merkūm Ahmed’den intikāl edip sığār-ı hâlinde vasiyy-i şer‘îsi olan Mustafa Çelebi yedinde makbûz olan cem‘an altmış yedi bin dört yüz yetmiş akçeyi vâlidesi mezbûre Sâime Hâtun ahz eylemiş idi. Hâlâ vekâletim hasebiyle meblağ-ı merkūmu taleb eyledikde ikrâr etmeğin, mezbûre Sâime Hâtun mülkü olup Havâss-ı Kostantıniyye Kazâsına tâbi‘ Ekşinöz nâm karyede vâki‘ lede’l-cîrân ma‘lûmü’l-hudûd olup Çiftlik demekle ma‘rûf olan menzili ve beynimizde ma‘lûm olan davar ve sâir âlât-ı harâseti, meblağ-ı merkūmun doksan üç bin akçesi mukābelesinde vekâleten kabûl ve kabz edip ve mezbûre Sâime yedinden ber vech-i nakd bir def‘a otuz bin beş yüz akçe ve bir def‘a dahi yirmi bin akçe alıp ve yirmi dört bin akçesi mukābelesinde bir re’s at ve Rûsiyyü’l-asl Cafer nâm gulâm ve beynimizde ma‘lûm esâs-ı beyt alıp kabz eyledim. Min ba‘d meblağ-ı merkūm altmış yedi bin dört yüz yetmiş akçeden mezbûre Sâime yedinde bir akçe ve bir habbe bâkī kalmadı dedikde, vekîl-i mezbûr Mustafa Çelebi’nin vech-i meşrûh üzre cârî olan ikrârı merkūm Abdülfettah Efendi vekâleten bi’l-muvâcehe tasdîk edicek, mâ vaka‘a ketb olundu. Hurrire fi’l-yevmi’s-sâlis min şehri Rebî‘ilevvel li sene seb‘a ve ışrîn ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Mehmed b. Ali el-imâm, Abdurrahman b. Veli, Mustafa b. Ahmed el-müezzin, Mehmed b. Şaban el-attâr, Mustafa b. İvaz el-kettânî, Mehmed b. Ali, Hasan Beşe el-acemî, İdris b. Abdullah et-tâcir, el-Hâc Osman b. Abdullah.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 105 - Hüküm no: 84 - Orijinal metin no: [8b-1])﻿

﻿

﻿

85. Hüküm

Kâtib Hüsameddin vakfının nâzırlığına Kara Çelebizâde Abdülazîz Efendi’nin tayini

Mahmiye-i İstanbul’da Kâtib Hüsameddin nâm sâhibü’l-hayrın vakfı bâ‘is-i nemîk-i hâze’l-kitâb kıdvetü’l-müdakkikīni’l-kirâm umdetü’l-muhakkikīni’l-fihâm Kara Çelebizâde Abdülazîz Efendi’nin mahallesinde olmağla, vakf-ı mezbûra mûmâ-ileyh efendi kıbel-i şer‘den hasbî nâzır nasb olundukda, ol dahi kabûl etmeğin, mâ vaka‘a bi’t-taleb ketb olundu. Hurrire fî evâili Rebî‘ilevvel li sene seb‘a ve ışrîn ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Fahrü’l-müderrisîn Mevlânâ Hüseyin Çelebi, Fahrü’l-müderrisîn Molla Mustafa Efendi, Mehmed Ağa b. Mustafa Reisü’l-muhzırîn.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 106 - Hüküm no: 85 - Orijinal metin no: [8b-2])﻿

﻿

﻿

86. Hüküm

Balatlı Mihal v. Preşkova ile İzmarine b. Yorgi’nin alacak hususunda birbirlerinin zimmetlerini ibrâ ettikleri

Mahmiye-i İstanbul’da Balat mahallesinde sâkin Mihal v. Preşkova nâm zimmî neccâr mahfili kazâda Kumkapı mahallesi sâkinelerinden işbu sâhibetü’l-kitâb İzmarine bt. Yorgi nâm nasrâniyye mahzarında ikrâr ve takrîr-i kelâm edip, bundan akdem mezbûre İzmarine işbu hâzıra fi’l-meclis kayınanam İstemade bt. Dimitri nâm nasrâniyye ile sana üç bin akçe kıymetli bir munakkaş hâre kaftan ve bin beş yüz akçe kıymetli bir laciverdî ferâce ve yüz ellişer akçe kıymetli iki altınlı arakiye ve bin nakd akçe irsâl eyledim idi deyû benden da‘vâ ve taleb edip, ben dahi mezbûre İzmarine’den zikri sâbık Kumkapı mahallesinde vâki‘ ma‘lûmü’l-hudûd menziline emrin ile kereste ve üstâdiyye ve sâir levâzımına cem‘an on iki bin akçe harc u sarf eyledim deyû da‘vâ ve taleb edip, beynimizde münâza‘ât-ı kesîre ve muhâsamât-ı şedîde ve hatîre vâkı‘a olmuşdu. Hâlâ mezbûre İzmarine zikr olunan eşyânın cümlesinden ferâğ etmeğin, ben dahi meblağ-ı merkūm on iki bin akçe da‘vâsından ferâğ edip târih-i kitâba gelince birbirimizin âmme-i de‘âvâdan [de‘âvîden] zimmetin ibrâ-i âm ile ve ıskāt-ı tâm ile ıskāt ettik dedikde, mezbûr Mihal’i ikrâr-ı meşrûhunda mezbûre İzmarine dahi vicâhen ve şifâhen tasdîk ve vech-i sâbık üzre eşyâ’-i merkūmenin cümlesinden ferâğ edip âmme-i de‘âvîden her biri âharın zimmetin ibrâ ve ıskāt ettiklerin tahkīk etmeğin, mâ hüve’l-vâki‘ alâ vukū‘ihi gıbbe’t-taleb ketb ü tahrîr ve yed-i tâlibine def‘ ve teslîm olundu. Tahrîren fi’l-yevmi’l-hâmis min şehri Rebî‘ilevvel min şühûri sene seb‘a ve ışrîn ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Kara Mehmed b. Mustafa, Osman b. Abdullah, Yusuf b. Bayram, Ali b. Abdullah.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 106 - Hüküm no: 86 - Orijinal metin no: [8b-3])﻿

﻿

﻿

87. Hüküm

Yusuf b. Süleyman’ın Mehmed b. Derviş’in giyim eşyasını çalması

Mahmiye-i Kostantıniyye mahallâtından Topkapısı kurbunda Kürkçübaşı mahallesi sâkinlerinden Mehmed Bey b. Derviş el-cündî mahfili kazâda Yusuf b. Süleyman nâm kimesne mahzarında takrîr-i da‘vâ edip, târih-i kitâb günü mezbûr Yusuf benim evime girip üç yüz akçe kıymetli iki don ve iki gömleğim ahz etmişdir. Hattâ ba‘de’l-ahz ardınca vardıkda gömleğin birisin yolda düşürüp sâirleri hâlâ kendiden suâl olunup ihkāk-ı hak olunmasın taleb ederim dedikde, gıbbe’s-suâl ve akībi’l-inkâr ve’l-istişhâd udûl-i Müslimînden İbrahim Bey b. Yunus el-cündî ve Sefer b. Abdullah er-râcil ve Ömer b. Mehmed el-müsta‘id ve Murad b. Abdullah ve Ali b. Piyâle li ecli’ş-şehâde hâzırûn olup, fi’l-hakīka mezbûr Yusuf merkūm Mehmed Bey’in zikr olunan târih-i kitâb günü evine girip iki don ve iki gömleğin ahz etmişdir alıp giderken elinde gördük bu husûsa şâhidleriz şehâdet dahi ederiz deyû edâ-yı şehâdet-i şer‘iyye eylediklerinde, gıbbe’t-ta‘dîl şehâdetleri hayyiz-i kabûlde vâki‘ olmağın mâ hüve’l-vâki‘ gıbbe’t-taleb ketb olundu. Tahrîr fi’l-yevmi’s-sâmin ve’l-ışrîn min Saferi’l-hayr fi’t-târihi’l-mezbûr.

Şuhûdü’l-hâl: Ali b. Abdi el-muhzır, Murad b. Mehmed ve gayruhüm.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 107 - Hüküm no: 87 - Orijinal metin no: [8b-4])﻿

﻿

﻿

88. Hüküm

Ahmed Çelebi b. Hasan’ın Kosta v. Yani’den alacak iddiasını ispat edemediği

Bundan akdem vefât eden Mehmed Çelebi’nin li ebeveyn karındaşı ve alâ vechi’l-inhisâr vârisi Ahmed Çelebi b. (...) [nâm] kimesne meclisi şer‘de Kosta v. Yani nâm zimmî üzerine takrîr-i da‘vâ edip, karındaşım merhûm-ı mezbûrun merkūm Kosta zimmetinde deyn-i şer‘îden on beş bin akçe hakkı olup vefât etmekle, meblağ-ı merkūm irs-i şer‘le bana intikāl etmişdir verâsetim hasebiyle meblağ-ı merkūmu merkūm Kosta’dan taleb ederim dedikde, gıbbe’s-suâl mezbûr Kosta merkūm Mehmed Çelebi’ye deyni olduğunu bi’l-külliye münkir olıcak, müdde‘î-i mezbûrdan da‘vâsına muvâfık beyyine taleb olundukda ihzârı için istimhâl etmeğin mehl-i şer‘î ile istimhâl olunup, ba‘de müddetin mütetâviletin ityân-ı beyyineden âciz olmağın, mâ vaka‘a bi’t-taleb kayd olundu. Tahrîren fî selh-i Saferi’l-hayr min şühûri sene seb‘a ve ışrîn ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Mustafa b. Hamza, Mehmed b. Ömer. Yusuf b. Bayram, Osman b. Abdullah, Halil b. İbrahim.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 107 - Hüküm no: 88 - Orijinal metin no: [9a-1])﻿

﻿

﻿

89. Hüküm

Kadı Mahmud Efendi b. Muharrem’in evini kâtib Hüsameddin Vakfı’na bey’ bi’l-istiğlâl ile sattığı

Mahmiye-i Kostantıniyye mahallâtından Seyyid Ömer mahallesinde sâkin, hâlen diyâr-ı Mısır’daki Minye kadısı fahrü’l-kuzât Mahmud Efendi b. Muharrem, bu akdin sudûruna kadar sâhibi ve mâliki bulunduğu, elinde ve taht-ı tasarrufunda bulundurduğu, mahalle-i mezbûrede vâki‘, bir tarafdan Mehmed Çelebi b. Ramazan mülkü, diğer tarafdan el-Hâc Timur Vakfı ve iki tarafdan da tarîk-i âm ile mahdûd, bir çok evleri müştemil cemî‘-i menzili, cümle tevâbi‘ levâhıkıyla râyic fi’l-vakt yirmi bin akçe-i Osmânî tutarındaki semen-i mu‘ayyen-i makbûz ile merhûm Kâtib Hüsameddin vakfının mütevellîsi hâfiz-ı hâze’l-kitâb fahrü’l-eşbâh Rıdvan Bey b. Ali’ye sattığını ikrâr ve itiraf etti. Mütevellî de vakf-ı mezbûr parasıyla ve kirâya vermek amacıyla menzili ondan satın aldı. Satıcının daha sonra menzili kirâlamak istemesi üzerine mütevellî de menzili tahliyye edip târih-i kitâb gününden i‘tibâren bir sene tamamına kadar üç bin akçe kirâ bedeli ile ona kirâladı. Sonra fahrü’l-mudakkikīni’l-kirâm Ahmed Efendi b. Mehmed eş-şehîr bi Vazîfeci-zâde, menzili mezbûrun derkine ve bu meblağa icap ve kabûlü hâvî kefâlet kefîl oldu. Cerâ zâlike ve hurrire fî gurreti Rebî‘ilevvel sene 1027.

Şuhûdü’l-hâl: Fahrü’l-müderrisîni’l-kirâm …? Abdülazîz Efendi eş-şehîr bi Kara Çelebizâde, mefharü’l-muhakkikīn …? Mehmed Efendi b. Musa el-müderris bi Medreset-i Osman Paşa, umdetü’l-müderrisîni’l-kirâm Abdurrahman Efendi b. el-merhûm Veli Efendi, Zübdetü muhakkikīn-i fihâm Mehmed Efendi b. İsmail, İlyas Çelebi b. Hızır Çelebi, Abdullah Çelebi b. eş-Şeyh Abdurrahman Efendi el-müderris, Mehmed Efendi b. Ali, Mahmud b. Seydî, muharriru’l-hurûf Hamdi el-muhzır el-müderris

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 108 - Hüküm no: 89 - Orijinal metin no: [9a-2, Arapça])﻿

﻿

﻿

90. Hüküm

Anastas v. Yani’nin buğday bedelinden Selim b. Hüseyin’e borçlu olduğu

Zimmî tâ’ifesinden Anastas v. Yani mahfili kazâda Selim b. Hüseyin mahzarında ikrâr edip Selim’e beynimizde kilesi ilm-i şer‘î ile ma‘lûm buğday bahâsından sekiz bin elli akçe zimmetimde vâcibü’l-edâ deynimdir dedikde, gıbbe’t-tasdîk mâ vaka‘a bi’t-taleb ketb olundu. Fî 5 Rebîlevvel sene [10] 27.

Şuhûdü’l-hâl: Murad b. Mehmed, Mehmed b. Eyüb, Mehmed b. Cafer, Rüstem b. Abdullah el-havâle, Sava ve gayruhüm

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 109 - Hüküm no: 90 - Orijinal metin no: [9a-3])﻿

﻿

﻿

91. Hüküm

Seyyid Ahmed Efendi b. İbrahim’in borç ikrârı

Kıdvetü’l-kuzâti’l-eşrâf Seyyid Ahmed Efendi b. İbrahim meclisi şer‘-i şerîfde, zimmetinde hâfız-ı kitâb yaya Mahmud Bey b. Mustafa lehine râyic fi’l-vakt otuz bin akçe borcu olduğunu, ayrıca aralarında malum bir gümüş kabzalı kılıç semeninden doğan, zeyilde yer alan ayın başından sekiz ayın tamamlanmasına müeccel lâzımü’l-edâ sekiz bin akçe borcu bulunduğunu vicâhen ve şifâhen ikrâr-ı sahîh-i şer‘î ile ikrâr etti. Cerâ zâlike ve hurrire fi’l-yevmi’s-sâlis min şehri Rebî‘ilevvel sene 1027.

Şuhûdü’l-hâl: Muslu Efendi, Şaban Efendi, Mustafa Efendi, Mehmed Halife

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 109 - Hüküm no: 91 - Orijinal metin no: [9a-4, Arapça])﻿

﻿

﻿

92. Hüküm

Şimo v. Murad’ın ev, bağ ve hayvanlarını Koçi v. Polad’a sattığı

Şimo v. Murad nâm zimmî meclisi şer‘de takrîr-i kelâm edip, Koçi v. Polad nâm zimmî muvâcehesinde ikrâr ve ta‘bîr ani’l-merâm edip, vilâyet-i Anadolu’da Samanlı Kazâsı müzâfâtından Elmalu nâm karyede vâki‘ bir tarafdan Karagöz nâm zimmî mülküne ve bir tarafdan Kelesti nâm papaz mülküne ve iki tarafdan tarîk-i âmma müntehî olan bir bâb tahtânî evimi ve bir samanlığı müştemil olan menzilimi ve yine karye-i mezbûre kurbunda vâki‘ bir tarafı Aslan nâm zimmî mülküne ve bir tarafı İrcid nâm zimmî mülküne ve bir tarafı Papas mülküne ve bir tarafı tarîk-i âmma müntehî olan bir kıt‘a bağımı ve iki re’s beynimizde ma‘lûm kara sığır öküzü ve iki yaşında iki re’s danasını târih-i kitâbdan altmış gün mukaddem safka-i vâhide ile merkūm Koçi’ye bey‘-i kat‘î ile bey‘ edip teslîm-i mebî‘ ve kabz-ı semen eyledim, ba‘de’l-yevm zikr olunan eşyâ merkūm Koçi’nin mülk-i müşterâsıdır keyfe mâ yeşâ mutasarrıf ola dedikde, gıbbe’t-tasdîk mâ vaka‘a bi’t-taleb ketb olundu. Tahrîren fi’l-yevmi’t-tâsi‘ min şehri Rebî‘ilevvel li sene seb‘a ve ışrîn ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Hüseyin b. Mustafa, Mustafa b. Abdullah, Murad b. Mehmed.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 109 - Hüküm no: 92 - Orijinal metin no: [9a-5])﻿

﻿

﻿

93. Hüküm

Raziye bt. Murad’ın boşandığı eşinde hakkının kalmadığı

Mahmiye-i İstanbul mahallâtından Sinan Ağa mahallesinde sâkine Raziye bt. Murad nâm hâtun meclisi şer‘-i hatîr-i lâzımü’t-tevkīrde zevci olan bâ‘isü’l-kitâb Mustafa b. Mehmed tarafından âti’l-beyân vech-i üzre hul‘ ve ibrâya Hüseyin Bey b. Pervâne ve Himmet b. Mustafa şehâdetleriyle şer‘an vekâleti sâbite olan Mehmed b. Mustafa muvâcehesinde ikrâr-ı sahîh-i şer‘î edip, zevcim mezbûr Mustafa izin ve ma‘rifetimle mahalle-i mezbûrede vâki‘ olan mülk menzilin imâretine sarf ettiği sekiz bin akçeden ben dahi zimmetinde mehr-i müeccelden hakkım olan iki bin akçeden ferâğ üzre vekîl-i merkūm Mehmed ile muhâla‘a edip, zevciyyete ve sâir husûsa müte‘allik olan cemî‘-i de‘âvî ve mütâlebât ve eymân ve muhâsamâtdan her birimiz âharın zimmetini asâleten ve vekâleten ibrâ-i âm ile [ibrâ ettik dediklerinde] mâ hüve’l-vâki‘ ketb olundu. Tahrîr fi’l-yevmi’l-âşir min [şehri] Rebî‘ilevvel li sene seb‘a ve ışrîn ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Musa b. Hızır, Ahmed b. Abdullah el-cündî, Murad b. Mehmed, Hasan b. Abdullah ve gayruhüm.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 110 - Hüküm no: 93 - Orijinal metin no: [9a-6])﻿

﻿

﻿

94. Hüküm

Mehmed b. Ali’nin kızı Fâtıma’ya nafaka tayini

Mahmiye-i İstanbul mahallâtından Yakub mahallesinde vefât eden Mehmed b. Ali nâm kimesnenin sulbiye sagīre kızı olup, hâlâ ceddesi işbu hâmiletü’l-kitâb Fahrî bt. Abdullah nâm hâtunun hucr ve terbiyesinde olan Fâtıma nâm sagīrenin nafaka ve kisve ve sâir levâzım-ı zarûriyyesi için babası müteveffâ-yı mezbûrdan irs-i şer‘î ile kendüye intikāl eden emvâlinden ceddesi mezbûre talebi ile yevmî üç akçe nafaka takdîr olunup, meblağ-ı mezbûru sagīre-i mezkûreye sarfa ve vakt-i zarûretde istidâne ve vakt-i zaferde vasîsi olan merkūmeye rücû‘a kıbel-i şer‘den izin verilip, gıbbe’t-taleb ketb olundu. Tahrîren fi’l-yevmi’s-sâmin [min] şehri Rebî‘ilevvel li sene seb‘a ve ışrîn ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Hacı Veli b. Bayezid, Nasûh b. Yusuf, Hüseyin b. Ali, Kenan b. Abdullah.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 110 - Hüküm no: 94 - Orijinal metin no: [9a-7])﻿

﻿

﻿

95. Hüküm

Divan kâtibi Mehmed b. Abdülmennân’ın ortak menzildeki hissesini teslim aldığı

Mahmiye-i İstanbul’da Defterdâr Mehmed Efendi mahallesinde sâkin olup Dîvân-ı Hümâyûn kâtiblerinden sâhibü’l-kitâb olan iftihârü’l-emâcid ve’l-a‘yân Mehmed Efendi b. Abdülmennân meclisi şer‘-i kavîmde sevk-i kelâm edip, mahalle-i mezbûrda vâki‘ muhavvata-i dâhiliyyesi iki bâb tahtânî odaları ve iki sofa ve bir taş seddi ve bir matbah ve bir hamam ve iki taş sed nerdübânını ve hadîka ve iki tarafından taş havlu duvarını hâviye olup ve muhavvata-i hâriciyesi iki bâb fevkānî odaları ve altlarında ahırı ve fevkānîyye bir sofa ve bir gurfeyi muhtevîye olup, bir tarafından kendi mülküme ve bir tarafdan Mustafa b. Ali ve bir tarafdan Sâliha bt. Pervâne mülklerine ve bir tarafından tarîk-i âmma müntehî olan menzilin sülüsü benim mülk-i müşterâm olup ve sülüsânı Mehmed b. Ali nâm kimesnenin mülk-i mevrûsu olmağın, kıbel-i şer‘den üzerine varılıp kābil-i kısmet olmakla beynimizde alâ vechi’t-terâzi taksîm olunmak taleb ederim dedikde, savb-ı şer‘den Mevlânâ Mahmud Efendi irsâl olunup, hâssa mi‘mârlardan Üstâd Mustafa ve Üstâd Ali ve zeyl-i kitâbda esâmisi mastûr olan Müslimîn ile mahalli mezbûra varıp, merkūm Mehmed’in husûs-ı mersûme vekîl-i şer‘îsi olan Osman [b.] Abdullah huzûrunda mi‘mârân-ı merkūmân mesâha ve takvîm ettiklerinde, menzili mezbûrun ebniye ve arsası yüz on üç bin üç yüz kırk akçeye takvîm olunup, mezbûr Mehmed Efendi’nin sülüs hisse-i memlûkesi için otuz yedi bin yedi yüz seksen akçelik arsa ve binâ lâzım geldikde muhavvata-i dâhiliyyesinde vâki‘ arsaları şatrancî hesâbı üzre yüz yirmi yedi zirâ‘ olup, beş bin iki yüz kırk akçeye takvîm olanları bir bâb tahtânî oda ve sofa ve yine hesâb-ı mezbûr üzre yirmi beş zirâ‘ olup iki bin akçe takvîm olunan taş seddi ve bin beş yüz akçe takvîm olunan bir taş nerdübân ve merkūm Mehmed Efendi’nin mülküne mülâsık hesâb-ı mezbûr üzre yüz yetmiş sekiz zirâ‘ olup beş bin üç yüz kırk akçeye takvîm olunan arsa-i hadîka ve yüz beş zirâ‘ olup altı bin üç yüz akçeye takvîm olunan bir taş havlu duvarı ve muhavvata-i hâriciyesinde mezbûr Mehmed Efendi mülküne muttasıl hesâb-ı mezbûr üzre seksen zirâ‘ arsası olup yedi bin dört yüz akçeye takvîm olunan bir bâb fevkānî oda ve altında ahırı cem‘an otuz yedi bin yedi yüz seksen akçelik ebniye ve arsa olup, vekâlete mezbûr Osman’ın rızâsıyla merkūm Mehmed Efendi’nin hisse-i memlûkesi için ta‘yîn ve kendiye teslîm olunup ve yine muhavvata-i dâhiliyyesinin vâki‘ on beş bin akçeye takvîm olunan bir bâb tahtânî oda ve sofa ve hesâb-ı mezbûr üzre yirmi beş zirâ‘ olup iki bin üç yüz akçeye takvîm olunan taş sed ve altı bin dört yüz akçeye mukavvem matbah ve oda iki bin kırk akçeye mukavvem hamam ve bin yedi yüz akçeye mukavvem bir taş nerdübân ve yine hesâb-ı mezbûr üzre altmış iki zirâ‘ olup bin sekiz yüz altmış akçeye takvîm olunan arsa-i hadîka ve yine doksan zirâ‘ olup beş bin dört yüz akçeye takvîm olunan taş duvar ve muhavvata-i hâriciyesinde vâki‘ yirmi altı bin sekiz yüz seksen akçeye takvîm olunan bir bâb fevkānî oda ve sofa ve dehliz ve üç bin akçeye takvîm olunan gurfe ki cem‘an yetmiş beş bin beş yüz altmış akçelik ebniye ve arsa olur. Alâ vechi’t-terâzi müvekkili mezbûrun sülüsân hisse-i irsiyyesi için ta‘yîn ve ba‘de’l-ikrâr vekîl-i mezbûra teslîm olunup ol dahi vekâleten tesellüm ettikden sonra mezbûr Mehmed Efendi ve vekîl-i mersûmdan her biri asâleten ve vekâleten âharın zimmetini husûs-ı merkūma müte‘allik olan cemî‘-i de‘âvî ve mütâlebâtdan ibrâ-i âm ibrâ eyledik dediklerini mevlânâ-yı mezbûr mahallinde tahrîr ve mahfili kazâda takrîr etmeğin, mâ hüve’l-vâki‘ ketb olundu. Tahrîren fi’l-yevmi’s-sâdis min şehri Rebî‘ilevvel li sene seb‘a ve ışrîn ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: İbrahim Çelebi b. Hüsrev, Mahmud Bey b. Abdullah, Derviş Hasan b. Mahmud, Mustafa b. Turhan, Halil b. İbrahim el-cündî, Kenan Çavuş b. Abdullah, Mehmed b. Mustafa.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 110 - Hüküm no: 95 - Orijinal metin no: [9b-1])﻿

﻿

﻿

96. Hüküm

Mahmud b. Abdullah’ın nikâh akdine vekil olması ve vekâleten akd-i nikâh eylemesi

Vartazot bt. Sanyek? adlı zimmîyye meclisi şer‘-i şerîf ve mahfili din-i münîfte Mahmud b. Abdullah nâm erkek kardeşini akd-i nikâh eylemeye vekîl etti. O da vekâleti kabûl edip zeyl-i kitâbda isimleri muharrer şâhidlerin huzûrunda hâmil-i hâzel-kitâbi’l-müstetâb Haruf? v. Aruş? ile kendisini evlendirdi. Haruf? v. Aruş?, râyic fi’l-vakt beş yüz akçe mehr-i müeccel ile onunla evlendi. Cerâ zâlike fi’l-yevmi’s-sâbi‘ min Rebî‘ilevvel sene-i mezbûre.

Şuhûdü’l-hâl: Mehmed b. Halil, Mustafa b. Osman, Mustafa b. Hamza, Yusuf b. Bayram, Hasan b. Abdullah, Mustafa b. Hasan ve gayruhüm

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 112 - Hüküm no: 96 - Orijinal metin no: [9b-2, Arapça])﻿

﻿

﻿

97. Hüküm

Mehmed Halife b. Ali’ye, elinden alınan evin tamir masraflarının ödenmesi

Sâhibü’l-kitâb Mehmed Halife b. Ali mahfili kazâda zü’l-kadri’l-celî es-Seyyid Mehmed b. Ali mahzarında takrîr-i kelâm edip, bundan akdem mahmiye-i Kostantıniyye’de Hoca Hayreddin mahallesinde vâki‘ ma‘lûmü’l-hudûd menzili mülküm olmak üzre dört bin akçeye mezbûr es-Seyyid Mehmed bana bey‘ edip, ben dahi ibtiyâ‘ eylediğimden sonra menzili mezkûrûn ba‘zı mevâzi‘inde ta‘mîr etmişdim. Hâlâ menzili mezkûru Fâtıma Hâtun nâm sâhibetü’l-hayr vakf edip kirâsın sâdât-ı kirâma şart eyledikde, mezbûr es-Seyyid Mehmed muvâcehesinde isbât edip hâkimü’ş-şer‘ emri ile yedimden almağın savb-ı şer‘-i şerîf üzerine âdem gönderilip ta‘mîr ve binâ eylediğim ebniye keşf ve takvîmen kıymetinin mertebe-i tahammülü görülmesin taleb ederim dedikde, cânib-i şer‘-i kavîmden fahrü’l-müdakkikīn Ahmed Efendi b. el-merhûm Abdülhalîm Efendi irsâl olunup, ol dahi hâssa mi‘mârlardan Mustafa Çelebi b. Hüsam ve zeyl-i kitâbda isimleri mastûr olan Müslimîn ile menzili mezbûrun üzerine varıp nazar eylediklerinde, fi’l-vâki‘ cânib-i şarkīsinde vâki‘ taş duvarı ve duvar-ı mezbûr üzerinde bir dolma duvarı ve fevkānî iki evin ocakları ve kenîfi müceddeden binâ olunmuş bulunup, zikr olunan taş duvar mesâha olundukda, tûlen yedi ve arzan üç hesâb-ı şatrancî üzre yirmi bir zirâ‘ olup, üç buçuk zirâ‘ı duvar-ı mezbûrda merkūm Mehmed Halife açdığı iki pencerenin nısfına takas olunup, bâkīsi on yedi buçuk zirâ‘ın her zirâ‘ı kırkar akçeden yedi yüz akçe ve duvar-ı mezbûr üzerinde olan dolma duvar dahi mesâha olundukda, tûlen ve arzan bi hesâb-ı mezbûr altmış dokuz zirâ‘ olup, on iki zirâ‘ı yine duvar-ı mezbûrda açdığı iki pencerelerin nısfına takas olunup, bâkī elli yedi zirâ‘ kalıp zirâ‘ı on dokuz akçeden bin seksen bir akçe ve üç dolmadır ki otuz beşer akçeden yüz beş akçe ve biri makaslık ve biri tabanlık iki direğe elli akçe ve perdesinin on iki teneke tahtası olup onar akçeden yüz yirmi akçedir ve döşemesinin beş tahtası onar akçeden elli akçe ve iki ocağın herbirine üç yüzer akçeden altı yüz akçe ve kenîfin hafrına ve sâir levâzımına üç yüz akçe mevâzi‘-i mezbûrenin takvîmen kıymeti üç bin altı akçeye tahammülü olduğun mi‘mâr-ı mezbûr ve sâir ahâlî-i vukūf ve erbâb-ı ebniye ve sukūf tahmîn eylediklerinde, meblağ-ı merkūmu mezbûr Mehmed Halife’ye edâ etmek için mezbûr es-Seyyid Mehmed’e ve hâlâ kapı olan mevâzi‘i ke’l-evvel taş duvar binâ edip ve iki kıt‘a pencere üzerinde ve iki dolab ve bi’r-i mâ mezbûr Mehmed Halife dahi mezbûr es-Seyyid Mehmed’e teslîm etmek için tenbîh olunduğu, mevlânâ-yı mûmâ-ileyh mahallinde tahrîr ba‘dehû gelip mahfili kazâda inhâ vü takrîr etmeğin, mâ vaka‘a ba‘de’t-taleb ketb olundu. Hurrire fi’l-yevmi’l-hâmis ve’l-ışrîn min Saferi’l-hayr li sene seb‘a ve ışrîn ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Abdurrahman Efendi b. es-Seyyid Mehmed, Hasan Efendi el-hatîb, Mustafa b. Abdullah, Hasan Efendi el-müderris, Mehmed b. Hasan er-râcil, Halil b. Ahmed ve gayruhüm.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 112 - Hüküm no: 97 - Orijinal metin no: [9b-3])﻿

﻿

﻿

98. Hüküm

Mahmud Çelebi’nin varislerinin anlaştığı

Mahmiye-i Kostantıniyye’de Çukurhamamı kurbunda sâkin iken vefât eden Mahmud Çelebi b. el-merhûm Mehmed Efendi nâm sagīrin verâseti vâlidesi Belkıs Hâtun bt. Abdullah ve li eb kız karındaşı Âbide’ye ve li ebeveyn ammi[si] mefhari kuzâti’l-İslâm Ali Efendi b. Sıyami’ye münhasıra idiği hâkim-i muvakki‘-i sadr-ı kitâb-ı tûbâ-leh [ve] hüsnü me’âb huzûrunda mütebeyyin olup, mezbûre Belkıs Hâtun’u mu‘arrefe-i şer‘iyye ile Hatice [bt.] Mehmed Efendi ve Ümmî bt. Ebûbekir nâm hâtunlar ta‘rîf ettikden sonra, mezbûre Belkıs Hâtun’un zevci ve tarafeynden husûs-ı âti’z-zikre vekîli olup Eşref Efendi b. Mehmed ve Mehmed b. Behrâm şehâdetleri ile hasm-ı şer‘-i câhid mahzarında vekâleti sâbit olan fahrü’l-kuzât Abdurrahman Efendi b. Nasrullah meclisi şer‘de müteveffâ-yı mezbûr Mehmed Çelebi’nin ammî ve vârisi ve kıbel-i şer‘-i şerîfden mansûb vasîsi hâfızu’l-kitâb-ı mûmâ-ileyh Ali Efendi mahzarında bi’l-vekâle ikrâr ve takrîr-i kelâm edip, sagīr-i mezbûra bundan akdem vefât eden babası merhûm-ı mezbûr Mehmed Efendi’den intikāl edip ber-mûceb-i defteri kassâm vasiyy-i müşârun-ileyh Ali Efendi yedinde mazbût olan hisse-i şer‘iyye-i ma‘lûmesinden ba‘de’l-vefât vâlidesi mezbûre Belkıs Hâtun’a âid olan yirmi yedi bin dörder yüz seksen altı akçeyi vekâlet-i mahkiyem hasebiyle bi’t-tamâm vasiyy-i mezbûr Ali Efendi yedinden alıp kabz etdim. Min ba‘d müteveffâ-yı mezbûr Mehmed Çelebi’nin babası muhallefâtından olup mahmiye-i mezbûrede Balat nâm mevzi‘de vâki‘ ma‘lûmü’l-hudûd bahçeye ve mahrûse-i Bursa hâricinde Çekirge hamamı kurbunda vâki‘ ma‘lûmü’l-hudûd menzile ve sâir muhallefâtına müte‘allik âmme-i de‘âvîden mezbûr Ali Efendi’nin zimmetin ibrâ-i âmm-ı kātı‘ü’n-nizâ‘la ibrâ ve ıskāt-ı tâm ile ıskāt etdim dedikde, mezbûr Abdurrahman Efendi’nin vekâleti hasebiyle sudûr eden ikrârın mûmâ-ileyh Ali Efendi asâleten ve vesâyeten tasdîk ve tahkīk etmeğin, mâ hüve’l-vâki‘ bi’t-taleb ketb olundu. Tahrîren fi’l-yevmi’s-sâbi‘ min şehri Rebî‘ilevvel li sene seb‘a ve ışrîn ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Mehmed Efendi b. Musa, İsa Efendi b. ( ), eş-Şeyh Rahmet Efendi b. ( ), İsa Efendi, Davud Efendi ve gayruhüm.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 113 - Hüküm no: 98 - Orijinal metin no: [10a-1])﻿

﻿

﻿

99. Hüküm

Sitare Bula’nın vakfettiği evde oturan Müderris Sinan b. Piri’nin kendi rızasıyla evi Menlik Kadısı Ahmed’e devrettiği

Merhûme Sitâre Bula nâm sahibetü’l-hayrın vakfı olup mahmiye-i İstanbul’da Zeyrek mahallesinde vâki‘ bir tarafı Demirci Hasan Bey mülkü ve bir tarafı Mürüvvet Vakfı demekle ma‘rûf vakf ile ve bir tarafı Zeyrek duvarı ve bir tarafı tarîk-i âm ile mahdûd olup, bir bâb süflâ ve bir sofayı ve kenîfi ve muhavvatayı müştemil olup, vâkıfe-i mezbûre rûhiyçün yevmî üç İhlâs-ı şerîf ve bir Fâtiha-i Kerime tilâvet etmek üzre süknâsı ulemâdan bir sâlih ve mütedeyyin kimesneye meşrûta olan menzile ber-mûceb-i şart-ı vâkıfe mutasarrıf olup, hâlâ mahmiye-i mezbûrede el-Hâc Hasan Medresesi’nde müderris olan kıdvetü’l-müdakkikīni’l-kirâm Sinan Efendi b. Pîrî tarafından husûs-ı âti’z-zikre vekîl olup, hasm-ı şer‘-i câhid mahzarında Ali Efendi b. Hüseyin ve Vildan b. Abdullah şehâdetleriyle şer‘an vekâleti sâbite olan el-Hâc Mustafa b. Mehmed meclisi şer‘de vilâyet-i Rumeli’nde hâlâ Menlik kadısı olan hâfızu hâze’l-kitâb kıdvetü kuzâti’l-İslâm Ahmed Efendi b. Musa mahzarında bi’l-vekâle takrîr-i kelâm edip, müvekkili mûmâ-ileyh menzili mezbûrun süknâsını hüsn-i ihtiyârıyla mezbûr Ahmed Efendi’ye fâriğ oldu dedikde, mezbûr Ahmed Efendi âlim ve sâlih ve mütedeyyin ve meskene ihtiyâcı zâhir ve mütebeyyin olmağın süknâ-yı menzili merkūm ber-mûceb-i şart-ı vâkıfe merkūm Ahmed Efendi’ye tevcîh olunup zabt u tasarrufu için bu vesîka ketb olundu. Hurrire fi’l-yevmi’s-sâmin min [şehri] Rebî‘ilevvel li sene seb‘a ve ışrîn ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Mehmed Çelebi b. ( ), Musa b. Mehmed, Himmet b. Mustafa, Ebûbekir b. ( ), Osman b. Abdullah.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 114 - Hüküm no: 99 - Orijinal metin no: [10a-2])﻿

﻿

﻿

100. Hüküm

Yeniçeri Turhan Beşe’nin evini istiğlal sûretiyle Odabaşı Yunus Bey’e sattığı

Mahmiye-i İstanbul’da Dergâh-ı âlî yeniçeri odalarının otuz birinci cemâ‘atinden Turhan Beşe b. Hızır mahfili kazâda cemâ‘at-i mezbûra mesâlihi için mevkūf olan nukūdun mütevellîsi olup odabaşı olan Yunus b. Abdullah mahzarında ikrâr edip, Bıçakçı Alâaddin mahallesinde vâki‘ bir tarafı Haydar Paşa Medresesi’ne ve bir tarafı Sinan Paşa odalarına ve bir tarafı İsmihân bt. Cafer mülküne ve bir tarafı tarîk-i âmma müntehî mülk menzilimi mezbûr Yunus Beşe’ye yirmi bir bin akçeye bey‘ eyledim, ol dahi li ecli’l-istiğlâl mâl-ı vakf-ı mezbûr ile iştirâ edip ba‘de’t-tahliyye târih-i kitâb Safer gurresinden sene tamamına değin iki bin beş yüz yirmi akçeye mütevellî-i merkūmdan istîcâr eyledim, ol dahi îcâr eyledi dedikde, gıbbe’t-tasdîk [mâ vaka‘a ketb olundu].

Şuhûdü’l-hâl: Mehmed Halife b. Murad el-imâm, Piyâle b. Abdullah el-müezzin, Ömer Beşe b. Abdullah, Mustafa Efendi el-müderris, Mehmed Efendi el-müderris, Mehmed Çelebi b. Seydî, Ahmed b. Şahbaz, İbrahim b. Ahmed, Mehmed b. Mustafa Eyyûbî, Mustafa b. Mehmed [er-]râcil, Kasım b. Abdullah, Hasan Beşe b. Abdullah, Ali b. Mustafa, Hüseyin b. Mehmed, Mehmed b. Abdi, Mustafa b. Mehmed [er-]râcil, Mehmed b. Mustafa el-yesârî, Kadri b. Ali.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 115 - Hüküm no: 100 - Orijinal metin no: [10a-3])﻿

﻿

﻿

101. Hüküm

İstanbul’daki arka sakaları yiğitbaşılığına Şükür b. Abdi’nin tayini

Mahmiye-i İstanbul’da vâki‘ arka sakalarından Derviş b. Kemal ve Kulu b. Hızır ve Ramazan b. Abdullah ve Veli b. Mustafa ve Durmuş b. Habib ve sâirleri meclisi şer‘-i şerîfde takrîr-i kelâm edip, bundan akdem yiğitbaşımız olan İslâm b. Abdullah nâm kimesnenin hıyâneti ve ba‘zı nâ-meşrû‘ evzâ‘ı zuhûr etmeğin, cümle ittifâkımız ile yine aramızdan Şükür b. Abdi nâm kimesne ehl-i vukūf mahall ve müstahıkk olmağın mezbûru yiğitbaşı nasb eyledik, merkūm Şükür dahi zikr olunan yiğitbaşılığı kabûl ve hizmeti lâzımelerini edâya müte‘ahhid olmuşdur kıbel-i şer‘den dahi yedine temessük verilmesin taleb ederiz dediklerinde, bu vesîka gıbbe’t-taleb ketb olundu. Tahrîren fi’l-yevmi’l-âşir min şehri Rebî‘ilevvel li sene seb‘a ve ışrîn ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Murad b. Mehmed, Kara Mustafa, Osman b. Abdullah, Ahmed b. Hüseyin, Mehmed b. Mustafa ve gayruhüm mine’l-hâzırîn.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 115 - Hüküm no: 101 - Orijinal metin no: [10a-4])﻿

﻿

﻿

102. Hüküm

Sinan Efendi b. Pîrî’nin Rus asıllı câriyesini tedbiren âzâdı

Mevlânâ Sinan Efendi b. Pîrî kıbelinden tedbir yoluyla âzâd etmeye vekâleti, Ahmed Efendi b. Musa ve Veli b. Mustafa’nın şehâdetleriyle sâbit olan vekîl Yusuf Efendi b. İbrahim şöyle ikrâr ve itiraf etti ki müvekkili mûmâ-ileyhi, rıkkını itiraf eden hâmile-i kitâb, açık kaşlı, ala gözlü, orta boylu, iri gözlü, sol yanağında ben bulunan Rûsiyyetü’l-asl …? bt. Abdullah adlı câriye-i memlûkesini, ölümümden kırk gün önce hür olasın diyerek tedbîr-i sahîh ile tedbiren âzâd eyledi. Ne zamânki mezbûr efendisine ölüm isâbet edip, rabbine kavuşup müddet-i merkūme geçmiş olursa mezhebi muhtâra göre o artık sâir hür doğan kadınlar gibi efendisi malvarlığından çıkıp hür bir kadın olıcaktır. Cerâ zâlike ve hurrire fi’l-yevmi’l-hâdî ve aşere min şehri Rebî‘ilevvel sene 1027.

Şuhûdü’l-hâl: Umdetü’l-ulemâ’i’l-kirâm Rıdvan b. Osman, Ahmed Çelebi b. Abdullah, el-Hâc Mustafa üezzin, Nasredddin müezzin, Veli b. Abdurrahman imâm ve gayruhüm

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 116 - Hüküm no: 102 - Orijinal metin no: [10b-1, Arapça])﻿

﻿

﻿

103. Hüküm

Osman Beşe’nin alamadığı Koçhisar Tuzlası yasakçılığı için ödediği paranın iadesi

Dergâh-ı âlî yeniçerilerinden sâhibü’l-kitâb Osman Beşe b. İbrahim mahfili kazâda yeniçeri tâ’ifesinin gediklilerinden Süleyman Beşe b. Abdullah mahzarında takrîr-i da‘vâ edip, mezbûr Süleyman Beşe tâ’ife-i mezbûreden kethüdâ-yı sarrâcî olmakla, bin yirmi altı senesinde vilâyet-i Karaman’da Koçhisar Memlahası yasakçılığını bana der-uhde edip yedimden altı bin akçe alıp kabz edip, ben dahi varıp zabt etmek murâd eylediğimde şark seferinde olan yeniçeri ağası tarafından Süleyman Beşe b. Abdullah nâm mumcu gelip kuvvet-i kāhire ile zabt edip bana zabt müyesser olmayıp ve vech-i merkūm üzre zabt müyesser olmadığını nâtık sâbıkan Karaman beğlerbeğisi olan emîrü’l-ümerâ’i’l-kirâm Mehmed Paşa ve medîne-i Konya kadısı olan kıdvetü’l-ulemâ’i’l-fihâm Ramazan Efendi’den yedimde arzlar ve nâ’ibü’ş-şer‘ olan Mevlânâ Mehmed b. Necmeddin’den hüccet-i şer‘iyye vardır, meblağ-ı merkūmu taleb ederim deyû ibrâz edip nazar olundukda, mezbûr Osman Beşe’nin takrîr-i meşrûhuna mutâbık bulunup, mersûm Süleyman Beşe istintâk olundukda, cevâbında fi’l-vâki‘ vech-i sâbık üzre meblağ-ı merkūm altı bin akçeyi mezbûr Osman Beşe’den alıp kabz etdim, lâkin zikr olunan yasakçılığı sene-i merkūmede mezbûr Osman Beşe zabt eyledi deyip gıbbe’l-inkâr mezbûr Süleyman Beşe’den beyyine taleb olundukda ityân-ı beyyineden izhâr-ı acz edip istihlâf eylediğinde mezbûr Osman Beşe dahi alâ vefki’l-mes’ûl yemîn billâhi te‘âlâ etmeğin meblağ-ı merkūm altı bin akçenin edâsıyla mezbûr Süleyman Beşe’ye tenbîh olunup, mâ vaka‘a bi’t-taleb ketb olundu ve yed-i tâlibine def‘ olundu. Tahrîren fi’l-yevmi’l-hâdî li sene seb‘a ve ışrîn ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Abdi Beşe b. Ali, Ali Beşe b. Abdullah, el-Hâc Ali b. Abdullah.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 116 - Hüküm no: 103 - Orijinal metin no: [10b-2])﻿

﻿

﻿

104. Hüküm

Sâliha Hâtun bt. Mustafa için gaip kocası üzerinde nafakaya hükmedilmesi ve istidâneye izin verilmesi

Hâkim, Sâliha Hâtun bt. Mustafa Efendi adlı kadın için Receb Çelebi b. Abdullah adlı gāib kocası üzerine târih-i kitâbdan i‘tibâren her gün için râyic fi’l-vakt yedi akçe nafaka farz ve takdîr etti. Kocasının nafaka ya da nafaka cinsinden bir şey bırakmadığına dâir kadına yemîn verilmesinden sonra vakt-i hâcette kullanması için istidâne etmesine ve dönüp geldiğinde kocasına rücû‘a izin verdi. Cerâ zâlike ve hurrire fi’l-yevmi’l-âşir min şehri Rebî‘ilevvel sene 1027.

Şuhûdü’l-hâl: Hasan Çelebi b. Mustafa, Mahmud Bey, Mehmed b. Hasan, Mustafa Çelebi

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 117 - Hüküm no: 104 - Orijinal metin no: [10b-3, Arapça])﻿

﻿

﻿

105. Hüküm

Sinan Beşe b. Resûl’ün Yani v. Kosta’daki alacağını tahsil ettiği

Dergâh-ı âlî yeniçerilerinden Sinan Bâşe b. Resûl nâm râcil meclisi şer‘-i kavîmde Yani v. Kosta nâm zimmî muvâcehesinde üzerine da‘vâ edip, mezbûr zimmî zimmetinde karz-ı şer‘îden yedi yüz akçe hakkım olup, bundan akdem sefer-i hümâyûna giderken meblağ-ı mezbûru merkūm dahi yedinden ahz u kabz ve îsâle babam mersûm Resûl’ü vekîl edip gitmiş idim. Hâlâ dahi meblağ-ı merkūmu edâ etmemiş suâl olunup mûcibi icrâ olunmak murâd ederim dedikde, gıbbe’s-suâl mezbûr dahi ikrâr u i‘tirâf edip, fi’l-vâki‘ vech-i muharrer üzre mezbûr Sinan Bâşe’ye karzdan yedi yüz akçe deynim olup sefer-i hümâyûna gittiği zamânda meblağ-ı mezbûru benden ahz u kabza babası mezbûr Resûl’ü vekîl etmişdi. Lâkin merkūm Resûl’e i‘timâdım olmamağla işbu hâzır bi’l-meclis olup merkūm Sinan’ın hâltesi olan Nesli Hâtun’a edâ ve teslîm etdim deyicek, mezbûr hâtun istintâk olundukda ikrâr edip, fi’l-vâki‘ meblağ-ı mezbûr yedi yüz akçe bi’t-tamâm mezbûr dahi yedinden ahz u kabz edip ba‘dehû merkūm Sinan Beşe’ye teslîm etdim deyicek, mâ hüve’l-vâki‘ gıbbe’t-taleb ketb olundu. Tahrîren fî evâhiri şehri Rebî‘ilevvel li sene seb‘a ve ışrîn ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Hacı İsa b. Ahmed, Hacı Mehmed b. Himmet, Mustafa b. Yahya, Musli b. Abdullah.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 117 - Hüküm no: 105 - Orijinal metin no: [10b-4])﻿

﻿

﻿

106. Hüküm

Sinan Beşe’nin, Panayot v. Nikola’nın bazı eşyasına elkoyduğu

Ba‘dehû bâlâda mastûr olan Sinan Beşe meclisi şer‘de Panayot v. Nikola zimmînin üç zirâ‘ Üskübî ipliği ve buçuk vakıyye penbe ipliği ve iki balta ve iki tencere ve iki makrama ve bir hâtemini ahz u gasb etdim deyû ikrâr edicek, teslîme tenbîh olunup mâ vaka‘a ketb olundu.

Şuhûdü’l-hâl: Es-Sâbikūn.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 118 - Hüküm no: 106 - Orijinal metin no: [10b-5])﻿

﻿

﻿

107. Hüküm

Sinan Beşe’nin Nesli Hâtun bt. Ali’de alacağı olduğu

Ba‘dehû bâlâda mastûr olan Sinan Beşe, Nesli Hâtun bt. Tur Ali muvâcehesinde da‘vâ edip, merkūme Nesli zimmetinde kāsıl-bahâsından iki bin akçe hakkım vardır dedikde, gıbbe’s-suâl mezbûre hâtun ikrâr edip, fi’l-vâki‘ kāsıl-bahâsından mezbûr Sinan Bâşe’ye iki bin akçe deynim var idi. Lâkin bi’t-tamâm edâ etdim deyip, mezbûr Sinan Bâşe teslîmi inkâr edicek, merkūmeden beyyine taleb olundukda izhâr-ı acz edip istihlâf etmeğin, mezbûr Sinan Bâşe’ye meblağ-ı mezbûru merkūme hâtundan vech-i tarîk ile ahz u kabz etmediğine yemîn teklîf olundukda mezbûr Sinan Bâşe alâ vefki’l-mes’ûl yemîn billâhi’l-azîm edicek, merkūme Nesli’ye meblağ-ı mezbûru merkūm Sinan Bâşe’ye teslîme tenbîh-i şer‘î kılınıp, mâ hüve’l-vâki‘ bi’t-taleb ketb olundu. Tahrîren fi[‘t-târihi’l]-mezbûr.

Şuhûdü’l-hâl: Es-Sâbikūn.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 118 - Hüküm no: 107 - Orijinal metin no: [11a-1])﻿

﻿

﻿

108. Hüküm

Bakkal Yani v. İstati’nin kendisini yaralayan köle Rıdvan’ın efendisi Ferhad Bey’den tedavi masraflarını aldığı

Bakkal tâ’ifesinden Yani v. İstati nâm zimmî şer‘-i kavîm-i lâzımü’t-tekrîmde işbu hâfızu’l-kitâb Ferhad Bey b. Abdullah mahzarında ikrâr ve takrîr-i kelâm edip, mezbûr Ferhad Bey’in abd-i memlûkü olan Rıdvan b. Abdullah târih-i kitâbdan kırk gün mukaddem beni sol boş böğrümden bıçak ile urup mecrûh eylemiş idi. Cerhim ve merhem-bahâ mezbûr Ferhad Bey yedinden yedi yüz nakd-i râyic fi’l-vakt akçe alıp kabz edip, merkūm Rıdvan’ın zimmetini husûs-ı mezbûra müte‘allik olan cemî‘-i de‘âvî ve muhâsamâtdan ibrâ-i âmla ibrâ ve ıskāt-ı tâm ile ıskāt eyledim, ba‘de’l-yevm mazmûn-ı kitâba muhâlif benden asâleten ve vekîlimden vekâleten da‘vâ sâdıre olursa lede’l-hükkâmi’l-kirâm mesmû‘a ve makbûle olmaya dedikde, mukırr-ı mezbûr Yani[‘yi] ikrâr-ı meşrûhunda mersûm Ferhad Bey vicâhen tasdîk edicek, mâ hüve’l-vâki‘ bi’t-taleb ketb olundu. Tahrîren fi’l-yevmi’s-sânî aşer min [şehri] Rebî‘ilevvel li sene seb‘a ve ışrîn ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Ömer Bey b. Mehmed, Murad b. Mustafa, Mustafa b. Mehmed.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 118 - Hüküm no: 108 - Orijinal metin no: [11a-2])﻿

﻿

﻿

109. Hüküm

Şaban b. Süleyman’ın vefat eden oğlu Mehmed’in mallarını vasîsi Hacı İbrahim’den teslim aldığı

Mahmiye-i İstanbul’da Yenikapı kurbunda Tarsus mahallesi sâkinlerinden Şaban b. Süleyman mahfili kazâda hâmilü’l-kitâb el-Hâc İbrahim b. Hüseyin mahzarında takrîr-i kelâm edip, bundan akdem vefât eden zevcem Sâkine bt. ( ) [den] tevellüd eden sagīr oğlum Mehmed’e mezbûr el-Hâc İbrahim kıbel-i şer‘den mansûb vasî olmakla, müteveffât-ı mezbûreden sagīre-i merkūmeye intikāl eden otuz bin akçeyi kabz etmişdi. El-hâletü hâzihî sagīr-i merkūm Mehmed dahi fevt olup verâseti bana münhasıra olmakla, vesâyeti hasebiyle kabz ettiği otuz bin akçeyi bi’t-tamâm mezbûr el-Hâc İbrahim yedinden ahz u kabz etdim, sagīr-i mezbûr malından yedinde bir akçe ve bir habbe bâkī kalmadı dedikde, gıbbe’t-tasdîki’ş-şer‘î mâ hüve’l-vâki‘ bi’t-taleb ketb olundu. Hurrire fi’l-yevmi’l-hâdî aşer min [şehri] Rebî‘ilevvel sene 1027.

Şuhûdü’l-hâl: Murad b. Mehmed, Mustafa b. Cafer, Musa b. Mehmed, Nasûh b. Yusuf, Mahmud b. Bâli ve gayruhüm.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 119 - Hüküm no: 109 - Orijinal metin no: [11a-3])﻿

﻿

﻿

110. Hüküm

Râbia Hâtun’un Yusuf Ağa’ya değirmen, bostan ve harman yerini satıp, tarla ile çayırlarının kullanım hakkını devrettiği

Mahmiye-i İstanbul’da Yedikule hâricinde Makrihori nâm mahalle sâkinelerinden Râbia Hâtun bt. Ali tarafından husûs-ı âti’z-zikre vekîl olup, hasm-ı şer‘-i câhid mahzarında mezbûreyi ma‘rifet-i şer‘iyye ile ârifeyn olan Budak Subaşı b. Abdullah ve Hüseyin Bey b. Abdullah şehâdetleri ile şer‘an vekâleti sâbite olan Ahmed Bey b. Mustafa mahfili kazâda vilâyet-i Rumeli’nde medîne-i Sofya sâkinlerinden fahrü’l-a‘yân Yusuf Ağa b. Abdülmennân tarafından ikrâr-ı âti’l-beyânı tasdîka vekîl olup, bi mâ hüve tarîkü’s-sübût şer‘an vekâleti sâbite olan Ali Bey b. Yunus mahzarında takrîr-i kelâm edip, müvekkilem mezbûre Râbia Hâtun Sofya Kazâsına tâbi‘ Boyana nâm karyede vâki‘ bir tarafı Mehmed Çelebi mülkü ve bir tarafı Franko nâm zimmî mülkü ve bir tarafı Suluçorum nâm mevzi‘ ile mahdûd ma‘lûmü’l-hudûd olup Ferruh Ağa değirmeni demekle ma‘rûf olup Boyana Suyu üzerinde dâ’ir olan bir göz değirmen âmme-i levâhıkıyla karye-i mezbûre kurbunda vâki‘ bir tarafı İlya nâm zimmî mülkü ve bir tarafı Miyo nâm zimmî mülkü ve iki tarafı tarîk-i âm ile mahdûd olup, eşcâr-ı müsmireyi müştemil tahmînen iki dönüm mülk bostanlığı ve mülk harman yerini kâffe-i tarâyıkı ile mezbûr Yusuf Ağa[‘ya] bey‘-i bât ile yedi bin akçeye safka-i vâhide ile bey‘ edip kabz ettikden sonra karye-i mezbûre kurbunda vâki‘ her birinin hudûdu inde’l-ahâlî ma‘lûm olan on dört kıt‘a tarlaların ve dört kıt‘a çayırlığın hakk-ı tasarrufları sâhib-i arz ma‘rifetiyle tefvîz etdi, ol dahi tefevvüz ve kabûl ettikden sonra mukābele-i tefvîzde yedinden bin nakid akçe alıp emlâk-i mezbûreyi ve arâzî-i mesfûreyi mahallinde kabza müşterî-i mezbûru taslît etdi dedikde, gıbbe’t-tasdîki’ş-şer‘î mâ hüve’l-vâki‘ gıbbe’t-taleb ketb olundu. Hurrire fi’l-yevmi’l-hâdî aşer min [şehri] Rebî‘ilevvel li sene seb‘a ve ışrîn ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Mehmed Çavuş, Mehmed Çavuş b. ( ), İsmail Ağa, Şahbaz b. Hasan.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 119 - Hüküm no: 110 - Orijinal metin no: [11a-4])﻿

﻿

﻿

111. Hüküm

Hurrem Çavuş Vakfı Mütevellisi Mahmud Çavuş’un selefi Osman Çelebi’nin vakıftan verdiği borçları kabûl ettiği

Mahmiye-i İstanbul’da merhûm Hurrem Çavuş vakfına bi’l-fi‘l mütevellî olan Mahmud Çavuş b. Ahmed meclisi şer‘-i şerîfde, vakf-ı mezbûra mütevellî iken vefât eden Osman Çelebi b. Hızır’ın sulbiye kızları Fâtıma ve (...) vasiyy-i şer‘îleri ve vâlideleri olup müteveffâ-yı mezbûrun zevce-i metrûkesi olan Ümmühâni Hâtun bt. Mustafa tarafından ikrâr-ı âti’z-zikri tasdîka nehc-i şer‘î üzre vekâleti sâbite olan mefharü’l-kuzât Mustafa Efendi b. Mehmed muvâcehesinde ikrâr ve ta‘bîr ani’l-merâm edip, müteveffâ-yı mezbûr hâl-i hayâtında tevliyyeti hasebiyle asl-ı mâl-ı vakf-ı mezbûrdan yüz on sekiz bin iki yüz elli dört akçe kabz ve zimem-i nâsa tevzî‘ eylemişdi. El-hâletü hâzihî tevliyyeti mezbûre bana tevcîh olunmağla zimem-i nâsda olan meblağ-ı merkūmu yerli yerinden görüp ve rehinlerini kabz eyleyip cümlesi makbûlüm olmuşdur. Min ba‘d asl-ı mâl-ı vakıfdan ve yevm-i vefâtına gelince makbûzu olan ribhinden müteveffâ-yı mersûm zimmetinde bir akçe ve bir habbe bâkī kalmadı dedikde, gıbbe’t-tasdîk mâ vaka‘a kayd şüd. Fi’t-târihi’l-mezbûr.Şuhûdü’l-hâl: Hasan Çelebi b. Mustafa el-müezzin, Mehmed b. Hasan, Mustafa b. Ali, Ali Bey b. Abdullah ve gayruhüm.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 120 - Hüküm no: 111 - Orijinal metin no: [11a-5])﻿

﻿

﻿

112. Hüküm

Fâtıma Hâtun bt. Memi Reis adlı kadının muhâla‘a yapması

Mahmiye-i Kostantıniyye mahallâtından Mimar Sinan mahallesinde sâkine Fâtıma Hâtun bt. Memi Reis adlı kadın, bâis-i kitâb Kasım b. Mahmud nâm kocasıyla muhâla‘a yaptı. Kocası da nikâhı esnasında karârlaştırılan râyic fi’l-vakt bin beş yüz akçe mehr-i müeccel ve mikdârı ikisi arasında malum iddet nafakası karşılığında onunla muhâla‘a yaptı. Kadın, yeni bir akit yapılmadan ve yeniden mehir ödenmeden eski kocasına helâl olmayacak şekilde ondan ayrılmış oldu. Sonra her biri umûmen bütün da‘vâ, mütâlebât, yemîn ve muhâsamâtdan ve husûsan zevciyyetle alâkalı da‘vâdan yek diğerinin zimmetini ibrâ-yı âm ile kesin olarak ibrâ etti. Cerâ zâlike ve hurrire fi’l-yevmi’r-râbi‘ aşere min şehri Rebî‘ilevvel sene 1027.

Şuhûdü’l-hâl: Sadi Efendi b. Abdülhalîm mülâzım, Hüseyin Halife b. Ali imâm, el-Hâc Mehmed müezzin, Murad b. Mehmed, Muslu b. Hasan

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 121 - Hüküm no: 112 - Orijinal metin no: [11a-6, Arapça])﻿

﻿

﻿

113. Hüküm

Cenan Hâtun bt. Abdülvehhâb’ın para vakfının tescili

Hamd-i nâ-mahdûd ve senâ-yı nâ-ma‘dûd ol vâkıf-ı ahvâl-i ins ü cân ve hâlik-i halk u cihân mâlikü’l-mülk ve’l-melekût Rabbü’l-izzeti ve’l-ceberût cellet hikmetuhû ve allet kelimetuhû hazretlerinin dergâh-ı azamet-penâhlarına ref‘ olunur ki, nüsha-i insanı ketm-i âdemden ahsen-i takvîm üzre ibdâ‘ ve imlâ ve ebda‘-ı üslûb-ı kavîm üzre ihtirâ‘ ve inşâ edip mesâlik-i ma‘âşı ta‘lîm ve menâhic-i me‘âdı tefhîm eyledi ve sad-hezâr dürer-i salât ü selâm ve gurer-i tahiyyet? ve peyâm-ı huceste-nizâm ol âfitâb-ı evc-i levlâk ve mâh-tâb-ı semâ-ı “ve mâ erselnâke” müstenid-i mesned-i ıstafâ Muhammed Mustafa -sallallâhu te‘âlâ aleyhi ve sellem mâ taharreke’s-simâk ve tenessem-hazretlerinin ravza-i raziyyelerine nisâr ve hatîre-i behiyyelerini îsâr olunur ki, ümmetini dîn-i kavîme hidâyet ve tarîk-i müstakīme delâlet eyledi ve server-i bî-girân ve durûd-ı bî-pâyân cemâhir-i âl ve ashâbları ervâh-ı tayyibelerine olsun ki, her biri tarîk-i hakka hâdî ve sebîl-i tevfîka münâdîlerdir -rıdvânullâhi te‘âlâ aleyhim ecma‘în-ve ba‘de işbu sahîfe-i nasîhanın sâhibesi olup Dârü’s-saltanati’s-seniyye Kostantıniyye el-mahmiyye mahallâtından Hasan Halife mahallesinde sâkine olan sâhibetü’l-hayrât ve râgibetü’l-müberrât fahrü’l-muhadderât tâcü’l-mestûrât Cenan Hâtun bt. Abdülvehhâb tarafından vakf-ı âti’z-zikri ikrâra ve da‘vâ-yı rücû‘a vekîl olup, mezbûre hâtunu ma‘rifet-i şer‘iyye ile ârifeyn olan Osman Halife b. Ömer el-imâm ve Mustafa b. Hızır el-müezzin şehâdetleri ile şer‘an vekâleti sâbite olup, bi’l-fi‘il İstanbul Ağası olan iftihârü’l-emâcid ve’l-ekârim el-mahfûf bi sunûfi avâtıfi’l-meliki’l-vedûd Mehmed Ağa b. Mahmud meclisi şer‘-i kavîm-i lâzımü’t-tekrîmde vakf-ı âti’z-zikrini tescîl için mütevellî nasb edip, ba‘dehû azlin kendi yedine şart eylediği Mehmed Bey b. Ahmed nâm bevvâb-ı sultânî mahzarında ikrâr ve ta‘bîr ani’l-merâm edip, müvekkile-i müşârun-ileyhâ vaktâ ki dünyâ-yı deniyye me’vâ-yı beliyye olduğuna vâkıfe ve gınâsı itâba mütebeddil ve safâsı cefâya mütehavvil idiğine âlime ve ârife oldu ise tedârük-i mevâd için iddihâr-ı zâd murâd edinip, etyab-ı mâl ve ahlas-ı menâlinden kırk üç bin nakd-i râyic fi’l-vakt akçe ifrâz edip hasbeten lillâhi’l-azîm vakf ve habs eyleyip şöyle şart eyledi ki, meblağ-ı merkūm her sene onu on bir akçe üzre ale’l-vechi’ş-şer‘i’l-helâl yed-i mütevellî ile istirbâh ve istiğlâl olunup, medyûndan rehn-i kavî ve kefîl-i melî yahud birisi alınmayınca verilmeye ve her sene tecdîd-i mu‘âmele-i şer‘iyye olunup hâsıl olan nemâda her sene mahalle-i mezbûre fukarâsı avârızı için beş yüz akçe verilip ve mahalle-i mezbûre mescidinde her kim imâm olursa Kur’ân-ı azîm’den rızâ’en li’llâhi için ve her kim müezzin olursa Habîb-i ekrem -sallallâhu te‘âlâ aleyhi ve sellem-rûh-ı şerîfleri için ve hayâtda oldukça Alâaddin Efendi nâm kimesne, rûh-ı vâkıfe için huzûrlarında birer cüz’-i şerîf tilâvet edip, her birine birer akçe vazîfe verile ve mezbûr Alâaddin Efendi vefât ettikde hâkim bir müstahıkka tevcîh eyleye ve Cuma günlerinde merhûm Ebü’l-feth Sultan Mehmed Hân câmi‘-i şerîfinde her kim vâ‘iz olursa vakf-ı mezbûra nâzır olup, cihet-i nezâret yevmî iki akçe verile ve mütevellî-i vakfa cihet-i tevliyyet yevmî iki akçe verile ve mesârif-i mezbûreden her sene bâkī kalan ribh yed-i mütevellîde hıfz olunup asl-ı mâla noksan lâzım gelirse ondan tekmîl oluna ve mürûr-ı eyyâm ve kürûr-ı a‘vâm ile şürût-ı mezbûrenin ri‘âyet-i müte‘azzir olursa ribh-i mâl-ı vakf-ı merkūm fukarâ-i Müslimîne sarf oluna ve vakf-ı mezbûrun tevliyyeti ve tebdîl ve tağyîr ve taklîl ve teksîri kendi yedimde olup, ba‘de’l-memât tevliyyeti mezbûre zevcim Mehmed Ağa’ya meşrûta olup, ba‘dehû re’y-i hâkime tefevvüz ola deyû vakf ve beyân-ı şürût ettikden sonra meblağ-ı mezbûru mütevellî-i mersûma teslîm edip, ol dahi kabz ve sâir mütevellîler tasarruf ettikleri gibi iki ay tasarruf edip, cihet-i tevliyyet ta‘yîn olunan yüz yirmi akçe vazîfesin bi’t-tamâm ahz eylemişdir dedikde, vekîl-i mûmâ-ileyhi cemî‘-i kelimâtında mütevellî-i mezbûr vicâhen tasdîk edip emr-i vakf tamam ve tesbîl-i encâm buldukdan sonra, vekîl-i müşârun-ileyh taht-ı vifâkdan cânib-i şikāka meyl edip, müvekkile-i mezbûre eğerçi tafsîl-i sâbık üzre meblağ-ı merkūmu vakf etmişdir, lâkin vakf-ı nukūd e’imme-i selâse -rahimehumu’llâhu te‘âlâ- [vr. 12a] yanlarında gayr-i meşrû‘ ve zımnında olan şürût sahîha olmamağın, asl-ı mâl-ı vakfı ve mütevellî-i mezbûrun vazîfe deyû iki ay istirbâh edip aldığı yüz yirmi akçenin kırk akçesi ecr-i mislden ziyâdedir, onu bi’l-vekâle taleb ederim deyû da‘vâ ettikde, mütevellî-i mezbûr sevk-i kelâm edip, eğerçi vakf-ı nukūd e’imme-i ma‘hûde katlarında ma‘hûd değildir ve zikr olunan kırk akçe ecr-i mislden ziyâdedir, lâkin e’imme-i Hanefiyye’den Hazreti İmâm Züfer -aleyhi rahmetü’l-meliki’l-ekber’den-Ensârî rivâyeti üzre vakf-ı nukūd ve zımnında olan şürût sahîha olmağla, asl-ı mâlı ve şart-ı sâlif mûcebi üzre ecr-i mislden ziyâdeyi edâ etmezim deyû cevâb verip, meclisi şer‘de husûmet-i şer‘iyye edip, muvakki‘-i sadr-ı kitâb-ı müstetâb tûbâ-leh ve hüsnü me’âb hazretlerinden hükm taleb ettiklerinde, hâkim-i mûmâ-ileyh -esbağallâhu te‘âlâ ni‘amehû aleyh-vakf-ı mezbûrun sıhhatine ve zımnında olan şürûtun rivâyet-i mezbûre üzre meşrû‘iyyetine ve meblağ-ı müdde‘â-bihin damânından mütevellî-i mezbûrun berâ’et-i zimmetine hükm ettikden sonra, vekîl-i mersûm da‘vâsını nehc-i âhar üzre sevk edip, eğerçi vakf-ı mezbûr ve şürûtu İmâm Züfer katında sahîhadır, lâkin imâm-ı mezbûr mezhebi üzre sıhhat-i lüzûmdan ârî olmağın asl-ı mâl-ı vakfı mülk-i vâkıfeye istirdâd ederim dedikde, mütevellî-i mezbûr teslîmden imtinâ‘ edip, hâkim-i müşârun-ileyh - lâ-zâle beyne’l-enâm - müşârun-ileyh hazretlerine sâniyyen murâfa‘a olup hükm taleb eylediklerinde, e’imme-i Hanefiyye’den sıhhat-i vakf husûsan ba‘de’t-teslîm ile’l-mütevellî müstelzim-i lüzûmdur, dîn-i e’imme-i izâm kavl-i şerîfleri üzre vakf-ı mezbûrun lüzûmuna dahi hükm edip, vakf-ı merkūm vakf-ı sahîh ve lâzım olup, min ba‘d nakz ve nakīzine mecâl muhâl ve tahvîl ve ta‘tîli mümteni‘ü’l-ihtimâl oldu ve “fe-men beddelehû ba‘demâ semi‘ahû fi-innemâ ismuhû ale’llezîne yübeddilûnehû inna’llâhe semî‘un alîm” ve ecrü’l-vâkıfe ale’l-hayyi’l-cevâdi’l-kerîm ve alâ vechi’l-istîhâl ve’t-tahrîr. Fi’l-yevmi’s-sâdis ve’l-ışrîn min Saferi’l-muzaffer li sene seb‘a ve ışrîn ve elf. Hutimet bi’l-hayr

Şuhûdü’l-hâl: Fahrü’l-a‘yân Hasan Subaşı b. Mehmed, Mehmed Subaşı b. Abdullah, Fahrü’l-üstâd İbrahim Bey b. Abdullah, Necib Bey b. Musa er-râcil, Ali Beşe b. Yusuf er-râcil, Sefer Beşe b. Yusuf er-râcil, Ali Beşe b. Abdullah er-râcil, el-Hâc Ali b. Abdullah, İbrahim b. Abdullah, Ali b. Ahmed, Fahrü’l-emâcid Mehmed Ağa Reisü’l-muhzırîn, Ali b. Abdullah el-kethüdâ, Murad b. Mehmed, Mahmud [b.] Bâli, Himmet b. Mustafa, Rıdvan b. Abdullah, Hüseyin b. Mahmud ve gayruhüm mine’l-hâzırîn.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 121 - Hüküm no: 113 - Orijinal metin no: [11b-1])﻿

﻿

﻿

114. Hüküm

Aslan v. Yagab adlı yahudinin Abdürrahim b. Mustafa’ya borçlu olduğu

Aslan v. Yağab …? adlı yahudi, zimmetinde hâmil-i hâze’l-kitâb Abdürrahim b. Mustafa lehine satılıp teslîm edilmiş çuka bahâsından râyic fi’l-vakt yirmi beş bin akçe borcu olduğunu ikrâr ve itiraf etti. Lehine ikrâr edilen kimesne tarafından vicâhen tasdîk edildi.

Şuhûdü’l-hâl: Yusuf [b.] Abdullah, Mehmed b. Eyüb, Musa [b.] Mehmed, Hızır [b.] İlyas

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 123 - Hüküm no: 114 - Orijinal metin no: [12a-1, Arapça])﻿

﻿

﻿

115. Hüküm

Hâkimin, Ayşe adlı küçük kız için babası üzerine nafaka takdir etmesi ve ninesine istidâne izni vermesi

Hâkim, Fâtıma bt. Mehmed adlı ninesinin talebi ile evi ve terbiyesi altındaki Ayşe bt. …? adlı sagīrenin nafakası, kisvesi ve sâir havâyic-i zarûriyyesi için gāib olan babası üzerine her gün için râyic fi’l-vakt beş akçe farz ve takdîr etti. Hâkim ayrıca mezbûre Fâtıma’ya gāib babanın kendisine nafaka veya sagīrenin yararlanacağı bir şey bırakmadığına dâir yemîn verilmesinden sonra vakt-i hâcet için istidâneye ve baba dönüp geldiğinde ona rücû‘a izin verdi. Cerâ zâlike ve hurrire fi’l-yevmi’s-sâlisi aşere min şehri Rebî‘ilevvel sene 1027.

Şuhûdü’l-hâl: Muslu [b.] Hızır, Âlim [b.] Abdullah, Mehmed [b.] Zeynî, Mustafa [b.] Cafer ve gayruhüm

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 124 - Hüküm no: 115 - Orijinal metin no: [12a-2, Arapça])﻿

﻿

﻿

116. Hüküm

Kadı Abdünnebî b. Derviş’in Abdülkerim b. Ali’deki alacağının bir kısmını tahsil ettiği

Mefhari kuzâti’l-İslâm Abdünnebî Efendi b. Derviş tarafından husûs-ı âti’z-zikri el-Hâc İsa b. el-Hâc Alâaddin ve el-Hâc Ali b. Sâlih şehâdetleri ile şer‘an vekâleti sâbite olan Şaban Efendi b. Abdurrahman meclisi şer‘-i kavîm-i lâzımü’t-tekrîmde, kasaba-i Reşid sâkinlerinden Abdülkerim b. Ali tarafından husûs-ı âti’l-beyâna Ahmed b. Ali ve el-Hâc Mehmed b. Abdülkerim şehâdetleri ile şer‘an vekâleti sâbite olan hâfızu’l-kitâb Abdurrahman b. Hasan muvâcehesinde ikrâr u i‘tirâf edip, müvekkilim mezbûr Abdünnebî Efendi’nin cihet-i karzdan mezkûr Abdülkerim zimmetinde tâmmü’l-vezn bin iki yüz sekiz flori hakkı var idi. El-hâletü hâzihî mezbûr Abdülkerim mahmiye-i İstanbul’da bey‘ edivermek için merkūm Abdurrahman’a irsâl eylediği pirinç ve günlük ve sükker-bahâsından meblağ-ı mezbûrun yedi yüz florisini mezbûr Abdurrahman yedinden vekâleten alıp kabz eyledim dedikde, mukırr-ı mezbûru bi’l-vekâle cârî olan ikrârında vekîl-i merkūm Abdurrahman vicâhen tasdîk edicek, mâ hüve’l-vâki‘ gıbbe’t-taleb ketb olundu. Tahrîren fî evâhiri Saferi’l-hayr li sene seb‘a ve ışrîn ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: El-Hâc Ömer [b.] Mustafa, Mehmed Çelebi [b.] Mustafa, eş-Şeyh Abdurrahman b. eş-Şeyh Hacı Veliyyüddin, Süleyman [b.] Ali, Abdurrahman [b.] Abdurrahman, el-Hâc Mustafa [b.] Abdullah ve gayruhüm.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 124 - Hüküm no: 116 - Orijinal metin no: [12b-1])﻿

﻿

﻿

117. Hüküm

Hasan b. Mehmed’in tarlalarının tasarruf hakkını Süleyman b. Sinan’a devrettiği

Hasan b. Mehmed nâm kimesne mahfili kazâda sâhibü’l-kitâb Süleyman b. Sinan muvâcehesinde ikrâr ve takrîr-i kelâm edip, vilâyet-i Anadolu’da Kastamonu Sancağı’nda Güney Kazâsında Beyköyü nâm karye sınırında vâki‘ Velidler nâm mevzi‘de Tilkipınar nâm karye sınırında vâki‘ inde’l-ahâlî ma‘lûmü’l-hudûd ve’l-mikdâr babamdan intikāl edip tasarrufumda olan yirmi kıt‘a tarlaların hakk-ı tasarrufun sâhib-i arz ma‘rifetiyle mezbûr Süleyman’a tefvîz edip, mukābele-i tefvîz iki bin üç yüz akçesin ahz eyledim dedikde, mukırr-ı mezbûrun ikrâr-ı meşrûhun el-mukarru-lehü’l-mezbûr vicâhen tasdîk edicek, mâ hüve’l-vâki‘ bi’t-taleb ketb olundu. Tahrîren fi’l-yevmi’s-sâlis aşer min şehri Rebî‘ilevvel sene seb‘a ve ışrîn ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Ahmed b. Mahmud, Hasan [b.] Mehmed, Ahmed [b.] [R]amazan, Süleyman [b.] Hasan, Mehmed [b.] Hacı.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 125 - Hüküm no: 117 - Orijinal metin no: [12b-2])﻿

﻿

﻿

118. Hüküm

Meryem bt. Osman’ın hür olduğunu ispat etmesi

İşbu sâhibetü’l-kitâb açık kaşlı kara elâ gözlü orta boylu Meryem bt. Osman nâm hâtun mahfili kazâda kendüye mülkiyyet zu‘mu ile vaz‘-ı yed eden fahrü’l-a‘yân Mahmud Ağa b. Abdülmennân nâm zevvâk-ı sultânî muvâcehesinde üzerine da‘vâ edip, ben mahmiye-i İstanbul’da Nişâncı mahallesinde Bakkālzâde odalarında Ayşe Hâtun bt. Abdullah nâm hurretü’l-asldan tevellüd edip babam mezbûr Osman iken, mûmâ-ileyh Mahmud Ağa rakīk[a] olmak zu‘mu ile bana vaz‘-ı yed eder suâl olunup benden yedi ref‘ olunmak taleb ederim dedikde, gıbbe’s-suâl mezbûr Mahmud Ağa hîn-i cevâbda ben mezbûreyi Üsküdar Kazâsına tâbi‘ Karamürsel Nâhiyesi’nde Saraycık nâm karyeden Körpelioğlu İbrahim nâm kimesneden yedi bin akçeye iştirâ eyledim, vech-i meşrûh üzre hurretü’l-asl idiği ma‘lûmum değildir dedikde, mersûme Meryem’den da‘vâsını müsbite beyyine taleb olundukda, udûl-i Müslimînden Mustafa Halife b. Sefer el-müezzin ve Ahmed Halife b. Mustafa el-imâm li ecli’ş-şehâde meclisi şer‘a hâzırân olup istişhâd olunduklarında, fi’l-hakīka mersûme Meryem zikr olunan odalarda mezkûre Ayşe’den tevellüd eyleyip anası hurre-i mezkûre Ayşe ve babası merkūm Osman’dır maskat-ı re’si zikr olunan odalardır kat‘â mezbûreye ve ebeveynine rıkk târî olmamışdır, bu minvâl üzre biz şâhidleriz şehâdet dahi ederiz deyû edâ-i şehâdet-i şer‘iyye ettiklerinde, gıbbe’t-ta‘dîl şehâdetleri hayyiz-i kabûlde vâkı‘a oldukdan sonra mûcib-i şehâdetleri ile mezbûrenin hürriyetine hükm olunup, mâ vaka‘a bi’t-taleb ketb olundu. Tahrîren fi’l-yevmi’l-hâdî aşer min [şehri] Rebî‘ilâhir li sene seb‘a ve ışrîn ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Hüseyin Dede b. Abdullah, Mehmed b. Evliyâ, Himmet b. Mustafa, Murad [b.] Mehmed ve gayruhüm.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 125 - Hüküm no: 118 - Orijinal metin no: [12b-3])﻿

﻿

﻿

119. Hüküm

İstanbul’a koyun getirmekle görevli Mihal v. Petro’nun Beroviçe Kazası’ndan koyun satın alma işini Filibeli Mehmed Bey’e verdiği

Hâssa sürücülerden Mihal v. Petro nâm zimmî mahfili kazâda Rumeli’nde medîne-i Filibe sâkinlerinden Mehmed Bey b. Şaban es-sarrâcü’s-sultânî mahzarında takrîr-i kelâm edip, işbu sene-i mübârekede cem‘ ü tahsîline me’mûr olduğum ağnâmdan Bergoviçe Kazâsı ahâlîsinin ber-mûceb-i defteri hâkānî her bir re’se otuz birer akçeye olmak üzre edâsı lâzım olan bin sekiz yüz otuz beş re’s ganemin cem‘ ü tahsîlini, elli yedi bin beş yüz akçeye mezbûr Mehmed Bey’e der-uhde etdim, ol dahi minvâl-i muharrer üzre ta‘ahhüd ü kabûl ettikden sonra, ber vech-i peşin yedinden otuz bin akçesini ahz u kabz etdim yirmi yedi bin beş yüz akçem bâkī kaldı dedikde, gıbbe’t-tasdîki’ş-şer‘î yine medîne-i mezbûre sâkinlerinden Yakub b. Hasan nâm râcil bast-ı merâm edip, mezbûr Mehmed Bey’in şer‘an zimmetine lâzımü’d-deynine emr ve kabûlü hâviye kefâlet ile kefîl oldum dedikde, mâ hüve’l-vâki‘ bi’t-taleb ketb olundu. Hurrire fi’l-yevmi’s-sânî aşer min [şehri] Rebî‘ilevvel li sene seb‘a ve ışrîn ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Abdülbâkī Çelebi el-müderris, İbrahim Çavuş b. Hasan, Ali Beşe b. ( ), Hamza b. Mustafa.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 126 - Hüküm no: 119 - Orijinal metin no: [12b-4])﻿

﻿

﻿

120. Hüküm

Ünzile bt. Haydar’ın, Altun bt. Murad’a satmak için verdiği eşyaların bedelinin ödenmesi

Hacı Türk mahallesi sâkinelerinden Ünzile bt. Haydar nâm hâtun meclisi şer‘-i şerîfde Altun bt. Murad nâm zimmîye muvâcehesinde üzerine da‘vâ edip, bundan akdem merkūme Altun’a yedi yüz akçe kıymetli bir yeşil dârâyî kaftan ve bin dört yüz akçe kıymetli bir al dârâyî kaftan ve dokuz yüz akçe kıymetli bürüncek gömlek ve yüz altmış akçe kıymetli kırk zirâ‘ bez bey‘ etmek için mezbûre Altun’a vermişdim. Hâlâ zikr olunan eşyâyı ve kıymetlerin vermede muhâlefet eder suâl olunup hakkım alıverilmesin taleb ederim dedikde, gıbbe’s-suâl merkūme Altun cevâbında, zikr olunan eşyâyı aldım lâkin müdde‘iyye-i mezbûrenin zimmetinde iki bin akçe hakkım olup deyni mukābelesinde vermişdir deyû i‘tirâf ettikde, mevcûdâtı zikr olunan esvâbı ihzârı müte‘azzir ise ba‘de’l-beyân kıymetlerin edâya tenbîh olundu, mâ vaka‘a ketb olundu. Tahrîr[en] fi[‘t-târihi’l] -mezbûr.

Şuhûdü’l-hâl: Mustafa b. Hasan, el-Hâc Veli b. Bayezid, Nasûh b. Yusuf, Hasan b Mehmed, Osman b. Abdullah.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 126 - Hüküm no: 120 - Orijinal metin no: [12b-5])﻿

﻿

﻿

121. Hüküm

Hüsameddin Efendi b. Abdülkadir’in Rus asıllı câriyesini âzâdı

Mahmiye-i Kostantıniyye mahallâtından Manisalı? Çelebi mahallesinde sâkin Hüsameddin Efendi b. Abdülkādir nâm kimesne, açık kaşlı, sarışın, orta boylu Rûsiyyetü’l-asl câriye-i memlûkesini hasbeten lillâhi’l-aliyyi’l-azîm âzâd ettiğini ikrâr ve itiraf etti. Tahrîren fi’l-yevmi’l-hâmis aşere min şehri Rebî‘ilevvel sene 1027.

Şuhûdü’l-hâl: El-Hâc Ali b. Abdullah, Mustafa b. Hasan, Mustafa b. Cafer, Murad b. Mehmed ve gayruhüm

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 127 - Hüküm no: 121 - Orijinal metin no: [13a-1, Arapça])﻿

﻿

﻿

122. Hüküm

Şehriban bt. Hasan’ın muhâla‘ası

Mahmiye-i Kostantıniyye mahallâtından Murad Paşa mahallesinde sâkine Şehriban bt. Hasan adlı kadın kocası hâmil-i hâze’l-kitâb Veli b. Şaban ile muhâla‘a yaptı. Kocası da nikâhında ödemeyi yüklendiği râyic fi’l-vakt bin akçe mehr-i müeccel ve mikdârı aralarında malum ve mu‘ayyen olan iddet nafakası karşılığında onunla muhâla‘a yaptı. Kadın, yeni bir akit yapılmadan ve yeniden mehir ödenmeden eski kocasına helâl olmayacak şekilde ondan ayrılmış oldu. Sonra her biri umûmen bütün da‘vâ, mütâlebât, yemîn ve muhâsamâtdan ve husûsan zevciyyetle alakalı da‘vâdan yek diğerinin zimmetini ibrâ-yı âm ile kesin olarak ibrâ etti. Cerâ zâlike ve hurrire fi’l-yevmi’s-sâdis aşere min şehri Rebî‘ilevvel sene 1027.

Şuhûdü’l-hâl: Musli? [b.] Cafer, Ömer [b.] Mustafa, Hızır b. İlyas, Mustafa [b.] Mehmed ve gayruhüm

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 127 - Hüküm no: 122 - Orijinal metin no: [13a-2, Arapça])﻿

﻿

﻿

123. Hüküm

Ayşe bt. Maden’in, kocası Mustafa b. Ali’nin borcuna kefîl olduğu

İstanbul’da Bâli Paşa mahallesinde sâkine Ayşe bt. Maden mahfili kazâda Ali b. Bâli muvâcehesinde ikrâr edip, zevcim Mustafa b. Murad zimmetinde odun-bahâsından mersûm Ali’nin altı bin altı yüz akçesi olup ben meblağ-ı merkūma kefîlim dedikde, gıbbe’t-tasdîk mâ vaka‘a ketb şüd. 15 Rebî‘ilevvel sene [10] 27.

Şuhûdü’l-hâl: Osman b. Mustafa, Ali b. İbrahim, İshak b. Veli.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 127 - Hüküm no: 123 - Orijinal metin no: [13a-3])﻿

﻿

﻿

124. Hüküm

Mehmed b. Abdullah’ın, Mehmed Beşe’ye olan borcuna hanımı Ayşe’nin kefîl olduğu

Ecel ile ve meblağa kefîl verdiği hüccetdir. Mahmiye-i Kostantıniyye’de Çakır Ağa mahallesi sâkinlerinden Mehmed b. Abdullah nâm Kasab meclisi şer‘-i şerîfde, işbu sâhibü’l-kitâb Mehmed Beşe b. Hızır er-râcil muvâcehesinde ikrâr ve ta‘bîr ani’l-merâm edip, bundan esbak her re’sini seksen akçeye mezbûr Mehmed Beşe’den iştirâ ve kabz ettiğim dört yüz elli re’s ganem-bahâsından zimmetimde lâzımü’l-edâ mersûm Mehmed Beşe’ye otuz altı bin fıddî-i Osmânî akçe deynim olup, meblağ-ı merkūm târih-i kitâb gününden yüz elli gün tamamına değin müecceldir dedikde, mukırr-ı merkūmu ikrâr-ı meşrûhunda mersûm Mehmed Beşe vicâhen tasdîk ettikden sonra, medyûn-ı mezbûrun nefsine zevcesi Ayşe Hâtun bt. Yusuf meclisi şer‘de kefâlet-i sahîha ile kefîl olup ve merkūme Ayşe Hâtun’un dahi nefsine mahmiye-i mezbûrede Kazgancızâde mahallesinden Mustafa Beşe b. Abdullah kefîl olup ve hîn-i mütâlebede meclisi şer‘a ihzârını iltizâm etmeğin, mâ hüve’l-vâki‘ gıbbe’t-taleb ketb olundu. Tahrîren fi’l-yevmi’l-ışrîn min [şehri] Saferi’l-hayr li sene seb‘a ve ışrîn ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Musa b. Mehmed, Hüseyin b. Veli, Halil b. Mehmed, Ali b. Veli, Hızır b. Halil ve gayruhüm.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 128 - Hüküm no: 124 - Orijinal metin no: [13a-4])﻿

﻿

﻿

125. Hüküm

Balçık Kazası emîni Yako v. İsak’ın Sinan Ağa b. Abdülmennân’a borçlu olduğu

Rumeli’nde bi’l-fi‘il Balçık Kazâsına ve tevâbi‘ine ber vech-i iltizâm emîn olan Yako v. İsak nâm Yahudi tarafından ikrâr-ı âti’z-zikre Mehmed b. Abdullah nâm nüvvâb-ı sultânî ve Mustafa b. Abdullah şehâdetleri ile şer‘an vekâleti sâbite olan Mordehay v. İlya nâm Yahudi meclisi şer‘de, işbu hâfizü’l-kitâb aynü’l-a‘yân manzûrü’s-sudûr ve’l-erkân Sinan Ağa b. Abdülmennân taraf-ı karînü’ş-şereflerinden ikrâr-ı âti’l-beyânı tasdîka Mehmed b. Abdullah el-Bevvâbü’s-sultânî ve Murad b. el-Hâc Veli şehâdetleri ile şer‘an vekâleti sâbite olan Yanaki v. Dimitri nâm zimmî muvâcehesinde ikrâr ve takrîr-i kelâm edip, cihet-i karzdan mûmâ-ileyh Sinan Ağa’ya altmış [yedi] bin akçe ve târih-i kitâb gününden yüz gün tamamına değin müeccel beynimizde ilm-i şer‘le ma‘lûm çuka-bahâsından dahi üç bin akçe cem‘an yetmiş bin akçe lâzımü’l-edâ ve vâcibü’l-kazâ deynim vardır deyû müvekkilim merkūm Yako i‘tirâf eyledi dedikde, mukırr-ı mezbûr Mordehay’ın vech-i meşrûh üzre ikrârını mezbûr Yanaki vekâleti hasebiyle tasdîk edicek, mâ hüve’l-vâki‘ bi’t-taleb ketb. Tahrîren fi’l-yevmi’s-sâdis aşer min şehri Rebî‘ilevvel li sene seb‘a ve ışrîn ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Hasan Çavuş b. Hüseyin, Ramazan b. Abdullah, Mehmed Bey b. Abdullah, İbrahim Bey b. Abdullah.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 128 - Hüküm no: 125 - Orijinal metin no: [13a-5])﻿

﻿

﻿

126. Hüküm

Yorgi v. Petra adlı zimmînin evini bey’ bi’l-istiğlâl ile Sinan Çavuş Vakfı’na sattığı

Mahmiye-i Kostantıniyye mahallâtından Çakır Ağa mahallesinde sâkine Yorgi v. Petra nâm zimmî meclisi şer‘î şerîfde, bu akdin sudûruna kadar mâliki olduğu, elinde bulundurduğu ve tasarrufu altında tuttuğu, mahalle-i mezbûrede vâki‘, tahtânî iki bâb evi, gölgelik, su kuyusu ve helâyı hâvî, bir tarafdan Manol v. Yorgi nâm zimmî mülkü, iki tarafdan kilise ve diğer tarafdan da tarîk-i âm ile mahdûd cemî‘-i menzili, cümle tevâbi‘ ve levâhıkı ve kâffe-i menâfi‘ ve mürâfıkı ile râyic fi’l-vakt kırk bin akçe semen-i mu‘ayyen-i makbûz ile merhûm Sinan Çavuş vakfı mütevellîsi hâmil-i hâze’l-kitâb Ahmed Çelebi b. el-Hâc Süleyman’a sattığını ikrâr ve itiraf etti. Mütevellî de vakf-ı mezbûr parasıyla, vakfa gelir getirmesi için ondan satın aldı. Satıcının menzili mütevellîden kirâlamak istemesi üzerine mütevellî menzili mezbûru tahliyye edip vesîka zeylindeki târih senesi gurre-i Muharremi’l-harâmından bir sene tamamına kadar anılan süre için dört bin akçe kirâ bedeli karşılığında ona kirâladı. Mütevellî-yi mezbûrun bunu vicâhen tasdîk etmesinin ardından menzili mezbûrun derkine ve bedel-i icâreye Yanaki v. İstemad ve Nikola v. İstemad ve Erine bt. İstemad nâm zimmîler icap ve kabûlü hâvî kefâlet ile kefîl oldu. Cerâ zâlike ve hurrire fî evâsıt-ı şehr-i Rebî‘ilevvel sene 1027.

Şuhûdü’l-hâl: Mehmed b. Mustafa, Yakub b. Abdullah, Receb b. Mehmed, Şeyh Mehmed Efendi, Sinan Efendi mülâzım, Alâaddin Efendi mülâzım, Mehmed Efendi, Mehmed Halife b. ( ) kayyım, Muharrem b. Bâli

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 129 - Hüküm no: 126 - Orijinal metin no: [13a-6, Arapça])﻿

﻿

﻿

127. Hüküm

Ölen Yorgi Reis’in Praktamine v. Dimitri’ye olan borcunun terekesinden ödenmesi

Hâmilü’l-kitâb Praktamine v. Dimitri nâm zimmî mahfili kazâda kazâ-i Havâss-ı Kostantıniyye müzâfâtından medîne-i Makrihor sâkinlerinden iken hâlik olan Yorgi v. Yekşe nâm zimmî reisin zevce-i metrûkesi Dökine bt. Kosta nâm nasrâniyye tarafından husûs-ı âtiyeye vekîl olup, şer‘an sâbitü’l-vekâlesi oldukdan sonra sulbiye kızları Rantese ve Anasta ve İrine nâm sagīrelerine dahi kıbel-i şer‘den mansûb vasîleri olan Musa b. Receb nâm kimesne mahzarında takrîr-i da‘vâ edip, hâlâ mezbûr Musa’nın vekâlet ve vesâyeti hasebiyle yedinde olan sekiz zirâ‘ olan Karamürsel demekle ma‘rûf sefîne yirmi sehim olup, beş sehmi cemî‘-i âlât-ı lâzımesiyle şâyi‘an benim mülküm olduğundan mâ‘adâ hâlik-i mezbûra hâl-i hayâtında bidâ‘ tarîkiyle üç bin akçe verip, ol dahi kabz edip, mezbûr Yorgi hâlik olmağla, sefîne-i mezbûrede olan beş sehim hisse-i şâyi‘amdan kasr-ı yed edip meblağ-ı merkūm üç bin akçeyi hâlik-i merkūmun metrûkâtından taleb eyledikde, vasî ta‘allül eder vech-i merkūm üzre kasr-ı yed etdirilip meblağ-ı merkūm alıverilmek murâd ederim dedikde, gıbbe’s-suâl mezbûr Musa cevâbında sefîne-i mezbûre hâlik-i mezbûrun müntakil mülkü olmağla vaz‘-ı yed ederim, müdde‘î-i mezbûrun beş sehmi vech-i muharrer üzre mülkü olduğun ve hâlik-i mezbûr zimmetinde bidâ‘ tarîkiyle üç bin akçe olduğun bilmem deyû inkâr edicek, müdde‘î-i mezbûrdan müdde‘âsını müsbite beyyine taleb olundukda, udûl-i Müslimînden Hüseyin Çavuş b. Kasım ve Mustafa Beşe b. Abdullah li ecli’ş-şehâde hâzırân olup istişhâd olunduklarında, fi’l-hakīka sefîne-i mezbûre yirmi sehim olup beş sehmi cemî‘-i âlât-ı lâzımesiyle müdde‘î-i mezbûrun şâyi‘an mülkü olduğundan mâ‘adâ müdde‘î-i mezbûr bidâ‘ tarîkiyle hâlik-i mezbûra üç bin akçe verip ol dahi kabz etdi. Biz bu husûsa minvâl-i meşrûh üzre şâhidleriz şehâdet dahi ederiz dediklerinde, gıbbe’t-ta‘dîl ve’t-tezkiye şehâdetleri makbûle oldukdan sonra zikr olunan beş sehim hisse-i şâyi‘asın hâlik-i mezbûr hâl-i hayâtında bey‘ etmeyip vücûh-ı şer‘iyyeden bir vechile mülkünden ihrâc etmediğin ve meblağ-ı merkūmu hâlik-i mezbûrun kendiden veya vekîlinden almayıp ve taraf-ı şer‘iyyeden bir tarîkle zimmetin ibrâ ve ıskāt etmediğine müdde‘î-i mezbûra yemîn teklîf olundukda, ol dahi alâ vefki’l-mes’ûl yemîn billâhi’llezî enzele’l-incîle alâ İsa aleyhi’s-selâm etmeğin mûcibi ile hükm olunup, mâ vaka‘a gıbbe’t-taleb ketb ü tahrîr olundu. Tahrîren fi’l-yevmi’l-âşir min şehri Rebî‘ilevvel min şühûri sene seb‘a ve ışrîn ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Osman b. Abdullah, Murad b. Mehmed, Musa b. Mehmed, Mustafa b. Mehmed, Mustafa b. Cafer ve gayruhüm.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 129 - Hüküm no: 127 - Orijinal metin no: [13b-1])﻿

﻿

﻿

128. Hüküm

Sinan Çavuş Vakfına ait evdeki kiracıların kullanım alanlarıyla ilgili dava

Yakob v. Nersis mahfili kazâda Belkıs bt. Aslan nâm zimmîye muvâcehesinde takrîr-i da‘vâ edip, mahmiye-i İstanbul’da Çakır Ağa mahallesinde vâki‘ merhûm Sinan Çavuş Vakfı olan menzilin bir bâb tahtânî ve bir bâb fevkānî odası benim taht-ı icâre ve tasarrufumda olup ve iki fevkānî oda ve iki sofa ve kiler ve altında ahır ve selâmlık ve bi’r-i mâ mezbûre Belkıs’ın taht-ı icâre ve tasarrufunda olup, el-hâletü hâzihî mersûme Belkıs beni menzili merkūmda hayâtında ve kapısında mürûra mâni‘ olur suâl olunup mümâna‘atdan men‘ olunmasın taleb ederim dedikde, gıbbe’s-suâl mezbûre Belkıs zikr olunan hayât ve kapı benim taht-ı icâremde olan menzil haddinde dâhildir tarafeynin temessüklerine nazar olunup mûcebiyle amel olunmasına tenbîh olunsun dedikde, tarafeynin yedinde olan mütevellî temessüklerine nazar olundukda, mezbûrenin takrîrine mutâbık olmağın mezbûr Yakob ta‘arruzdan men‘ olunup, mâ vaka‘a ketb olundu. [Fi’l-yevmi’]t-tâsi‘ [min şehri] Rebî‘ilevvel li sene seb‘a ve ışrîn ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Hamza b. Abdullah, Ahmed b. Abdullah, Hasan b. el-Hâc Şaban, Ahmed b. Sinan, Ayvad b. Sinan.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 130 - Hüküm no: 128 - Orijinal metin no: [13b-2])﻿

﻿

﻿

129. Hüküm

Yusuf b. Sâdık’ın oturduğu evi tamir etmesine izin verildiği

Mahmiye-i İstanbul’da Gül Câmi‘i mahallesinde sâkin râfi‘ü’l-kitâb Yusuf b. Sâdık meclisi şer‘-i kavîmde sevk-i kelâm edip, mahalle-i mezbûrede vâki‘ mülk menzilin içinde olan kârgir kâfiriyyü’l-binâ kemer mürûr-ı eyyâmla harâbe müşrif olup münhedim olması mukarrer olmağın, altına duvar binâ etmek istedikde Sirkeci Emir vakfına mütevellî olan Abdi Çavuş mâni‘ olur. Hâlâ kıbel-i şer‘den üzerine varılıp vâki‘ hâl mahallinde görülmek taleb ederim dedikde, savb-ı şer‘den Mevlânâ Mahmud Efendi irsâl olunup hâssa mi‘mârlardan Üstâd Ali ve Üstâd Mustafa ve zeyl-i kitâbda esâmisi mastûr olan bî-garaz Müslimîn ile mahalli mezbûra varıp, mütevellî-i mezbûr ihzâr ve istintâk olundukda cevâb verip, zikr olunan kemerin altı yanında şatrancî hesâbınca on sekiz zirâ‘ olan arsamı vakf-ı mezbûrdan olan at değirmeninin tetimmesinde olmak üzre zabt ederim deyip, lâkin müdde‘âsını isbâta kādir olmamağın, mi‘mârân-ı mezbûrân mesâha edip, zikr olunan kemerin arzı binâ zirâ‘ı ile üç zirâ‘ olup ol mikdâr altında vâki‘ olan arsa dahi kemere tâbi‘dir deyû haber verdiklerinden mâ‘adâ a‘yân-ı mahalle-i mezbûreden cemm-i gafîr meclisi şer‘-i münîrde hâzırûn olup, fi’l-hakīka arsa-i mezbûre kadîmden arz-ı hâliye olup zikr olunan at değirmene muttasıl tahta havlusu olup mezkûr yere mâlik olanlar zabt edegelmişler iken, mezbûr Sirkeci Emir tahta havluyu fuzûlen kaldırıp tarîk-i âm tarafına taş duvar binâ etmekle zabt eylemişdi deyû ihbâr ettiklerine binâen, mütevellî-i mezbûr bî-vech ta‘arruzdan men‘ olunduğunu mevlânâ-yı mezbûr mahallinde tahrîr ve mahfili kazâda takrîr etmeğin, mâ vaka‘a [ketb olundu.] [Fi’l-yevmi’r-]râbi‘ [min şehri] Rebî‘ilevvel li sene seb‘a ve ışrîn ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Fahrü’l-e’imme Mehmed Efendi eş-şehîr Mecâzî, Mehmed Çelebi b. el-Hâc Hasan el-müezzin, el-Hâc Emirşah b. Ali, Ahmed b. Ali ve gayruhüm.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 131 - Hüküm no: 129 - Orijinal metin no: [13b-3])﻿

﻿

﻿

130. Hüküm

Mehmed b. Abdullah’ın Dimitri v. Yorgi’deki alacağını ispat edemediği

Mehmed b. Abdullah nâm râcil meclisi şer‘-i şerîfde işbu râfi‘ü’l-kitâb Dimitri v. Yorgi nâm zimmî üzerine da‘vâ edip, târih-i kitâbdan sekiz yıl mukaddem her keyl-i otuzar akçe olmak hesâbı üzre mezbûr Dimitri’ye kırk keyl buğday unu bey‘ eyledim suâl olunup kıymetin taleb ederim dedikde, gıbbe’s-suâl ve akībü’l-inkâr müdde‘î-i mezbûrdan da‘vâsına muvâfıka beyyine taleb olundukda ityân-ı beyyineden izhâr-ı acz edip istihlâf edicek, mezbûr Dimitri mersûm Mehmed Beşe’den zikr olunan unu iştirâ eylemediğine yemîn billâhi’llezî enzele’l-incîle alâ İsa -aleyhi’s-selâm-edicek, mâ hüve’l-vâki‘ bi’t-taleb ketb olundu. Tahrîren fi’l-yevmi’l-hâmis aşer min şehri Rebî‘ilevvel li sene seb‘a ve ışrîn ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Himmet b. Mustafa, Musli b. Cafer, Musa b. Mehmed ve gayruhüm mine’l-hâzırîn.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 132 - Hüküm no: 130 - Orijinal metin no: [13b-4])﻿

﻿

﻿

131. Hüküm

Mehmed Efendi Vakfı’na ait Hacı Sultan’ın tamir ettirdiği evin keşfi

Mahmiye-i İstanbul’da vâki‘ merhûm Mehmed Efendi vakfına bi’l-fi‘il mütevellî olan Ahmed Çelebi b. Muharrem mahfili kazâda bâ‘isü’l-kitâb el-Hâc Sultan b. el-Hâc Mansur mahzarında takrîr-i kelâm ve bast-ı merâm edip, vakf-ı mezbûrdan olup mahmiye-i mezbûrede Hatîb Muhyiddin mahallesinde vâki‘ bir tarafı vakf-ı mezbûra ve bir tarafı Hatîb Muhyiddin vakfına ve bir tarafı süknâsı mahalle-i merkūme müezzinine meşrûta olan menzile ve taraf-ı râbi‘i tarîk-i âmma müntehî olup, iki bâb odaları ve altlarında bir mahzeni müştemil olan menzil icâre-i mu‘accele-i ma‘lûme ve ayda kırk akçe icâre-i müeccele ile mezbûr el-Hâc Sultan’ın tasarrufunda idi. Lâkin menzili mezkûr sâbıkan büyût-ı müte‘addideyi müştemil iken mürûr-ı eyyâm ve kürûr-ı a‘vâm ile harâbe müşrif olup müceddeden binâya cânib-i vakıfdan müsâ‘ade olmamağın, merkūm el-Hâc Sultan üslûb-ı sâbık üzre kendi malıyla binâ edip ba‘dehû ne mikdâr meblağ sarf olunursa icâre-i mu‘accelesine mahsûb ve icâre-i müeccelesi ayda otuz akçe olmak üzre izin vermişdim. Hâlâ mezbûr el-Hâc Sultan menzili mezkûru kemâ yenbağī müceddeden binâ etmeğin kıbel-i şer‘den âdem gönderilip ne mikdâr meblağ ile tecdîd olunduğu tahmîn ve mertebe-i tahammülü görülüp tahrîr olunmasın taleb ederim dedikde, cânib-i şer‘-i kavîmden fahrü’l-müderrisîni’l-kirâm Ahmed Efendi b. el-merhûm Abdülhalîm Efendi irsâl olunup hâssa mi‘mârlardan Musli Çelebi b. Hüsameddin ve Ali ve zeyl-i kitâbda isimleri mastûr olan Müslimîn ile üzerine varılıp nazar olundukda, fi’l-vâki‘ menzili merkūmda vâki‘ mahzenin üzerinde iki bâb ve onların üzerinde üç bâb odalar müceddeden binâ olunmuş bulunup, cümlesinin üst katı mesâha oldukda, tûlen ve arzan hesâb-ı şatrancî üzre üç yüz altmış zirâ‘ olup her zirâ‘ı ellişer akçeden on sekiz bin akçe, zikr olunan iki bâb odaların ve üzerinde olan üç bâb odaların döşemeleri dahi mesâha olundukda, tûlen ve arzan bi hesâb-ı mezbûr iki yüz altmış sekiz zirâ‘ olup her zirâ‘ı kırkar akçeden on bin yedi yüz yirmi akçe ve zikr olunan beş bâb odanın cümle dolma duvarları dahi mesâha olundukda, tûlen ve arzan üç yüz yirmi dokuz zirâ‘ olup her zirâ‘ı otuz beş akçeden on bir bin beş yüz on beş akçe ve üçüncü tabakada olan tahta-pûşun dört yüz keten tahtası olup her biri altışar akçeden iki bin dört yüz akçe ve otuz ağa tahtası olup her biri on beşer akçeden dört yüz elli akçe ve trabzenlerine ve ikinci tabakanın nerdübânına ve direklerine iki bin akçe ve orta tabakanın ön perdesi ve orta bölmesi için yetmiş yedi kapı sıva? tahtası olup her biri on ikişer akçeden dokuz yüz yirmi dört akçe ve tarîk-i âm tarafına mukaddemâ binâ eylediği taş duvar için cümle levâzımıyla üç bin akçe ve beyaz sıvasına cümle levâzımıyla bin beş yüz akçe ve beş odalık beş ocağına üçer yüz akçeden bin beş yüz akçe ve dört mevzi‘de perdesi olup ikisine bin akçe ve ikisine altı yüz akçe ve iki kenîfine kârîzleriyle bin iki yüz akçe, cem‘an elli bir bin beş yüz dokuz akçe olup, bu cümleden üç bin üç yüzü nakzına ihrâc olundukdan sonra bâkī elli bir bin beş yüz dokuz akçe kalıp menzili mezkûru müceddeden binâ olunan mevâzi‘inin meblağ-ı merkūm ile ta‘mîre tahammülü olduğun mi‘mârân-ı mezbûrân ile sâir ahâlî-i vukūf ve erbâb-ı ebniye ve sukūf icmâ‘ vü ittifâk ile tahmîn eylediklerin mevlânâ-yı mezbûr mahallinde tahrîr edip, ba‘dehû gelip meclisi şer‘de inhâ vü tahrîr etmeğin, mâ hüve’l-vâki‘ bi’t-taleb ketb olundu. Tahrîren fi’l-yevmi’l-âşir min şehri Rebî‘ilevvel li sene seb‘a ve ışrîn ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Es-Seyyid Ömerî b. Muhyiddin, Ahmed Halife el-imâm, Fethullah b. Mehmed, el-Hâc Şaban b. Abdullah.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 132 - Hüküm no: 131 - Orijinal metin no: [14a-1])﻿

﻿

﻿

132. Hüküm

Yorgi v. Yani’nin, binayı meyhâneye dönüştürmemesi

Mahmiye-i İstanbul’da Alaca mescid’de bi’l-fi‘il imâm olan İbrahim Halife b. Şaban ve müezzini Abdurrahman Halife b. Ata ve Mahmud Efendi b. Kābil ve Şaban Çavuş ve Yusuf b. Abdullah nâm nüvvâb-ı sultânî ve Mahmud b. Hızır ve sâirleri meclisi şer‘-i şerîfde Yorgi v. Yani nâm [zimmî] mahzarında takrîr-i kelâm ve ta‘bîr ani’l-merâm edip, mezbûr Yorgi mahalle-i mezbûrede vâki‘ menziline müceddeden binâ ihdâs edip meyhâne etmek murâd eder. Mahalli mezbûr meyhâne olduğu takdîrce ahâlî-i mahalle bir alay fâsık ve fâcir belâsından mütezarrır olduklarından mâ‘adâ mahallemizde vâki‘ mescidde kemâ yenbağī ibâdetimize mâni‘ olurlar suâl olunup men‘ olunmasın taleb ederiz dediklerinde, gıbbe’s-suâl mezbûr Yorgi cevâbında fi’l-hakīka zikr olunan menzili müceddeden binâya muhtâc olan mevâzi‘in tecdîd ve meremmete ihtiyâcı olan yerlerin ta‘mîr ederim, lâkin menzili mezbûru meyhâne etmek niyetine ta‘mîr [etmedim] dedikde, menzili mezbûru meyhâne etmemek için mezbûr Yorgi’ye savb-ı şer‘den tenbîh olunup, mâ vaka‘a bi’t-taleb ketb olundu. Tahrîren fi’l-yevmi’s-sânî ve’l-ışrîn min şehri Rebî‘ilevvel li sene seb‘a ve ışrîn ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Murad b. Mehmed, Kara Mustafa, Musli b. Cafer, Yahya b. Abdullah, Ahmed b. Mehmed ve gayruhüm.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 133 - Hüküm no: 132 - Orijinal metin no: [14a-2])﻿

﻿

﻿

133. Hüküm

Eski Kıptiyân Beyi olan Mustafa Bey’in iki nefer kullarını i’tâk ettiği

Vilâyet-i Rumeli kıbtileri nâzır-ı sâbıkı, müteferrika diye meşhûr iftihâr-ı ümerâ-yı kirâm Mustafa Bey b. el-Hâc Hamza kıbelinden aşağıda zikri geçecek âzâd ikrârına vekâleti fahrü’l-müderrisîni’l-kirâm Hürrem Efendi b. ( ) ve fahrü’l-…? Mehmed Efendi b. Osman şehâdetleriyle sâbit olan Rumeli-i ma‘mûreden iftihârü’l-emâcid ve’l-ekârim Mehmed Ağa b. Ali, meclisi şer‘-i şerîfde müvekkili mûmâ-ileyhin, rıkkını itiraf eden ala gök gözlü, uzun boylu, köse, Hırvat? asıllı, burnunda ve sağ yanağında yara izi bulunan hâmil-i hâze’l-kitâb Müstedam b. Abdullah nâm abd-i memlûkini hasbeten lillâhi’l-azîm ve taleben li merdâti rabbihi’r-rahîm âzâd ettiğini ikrâr ve itiraf etti. Böylece lehlerine olan şeylerin kendi lehine, aleyhlerine olan şeylerin kendi aleyhine sâbit olduğu sâir hür doğanlar gibi hür oldu. Ki artık onun üzerinde efendisinin hukūken velâ hakkı sâhiblerine âzâdlı köleler üzerinde tanınmış (mîrâs) hakkından başka bir hak kalmadı. Cerâ zâlike ve hurrire fi’l-yevmi’l-ışrîn min şehri Rebî‘ilevvel sene 1027.

Şuhûdü’l-hâl: Umdetü’l-müderrisîn Hürrem Efendi, mefharü’l-müderrisîn Mehmed Efendi, fahrü’l-mehâdîm Mehmed Çelebi b. Mustafa Bey, Silahdâr Mustafa Bey eş-şehîr bi İsa zâde, Hasan Çavuş Dergâh-ı âlî, Hızır Bey silahdâr, Ahmed Çelebi kâtib ve gayruhüm

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 134 - Hüküm no: 133 - Orijinal metin no: [14b-1, Arapça])﻿

﻿

﻿

134. Hüküm

Eski Kıptiyân Beyi olan Mustafa Bey’in Macar asıllı kölesini âzâdı

Sonra mezbûr vekîl, müvekkili mûmâ-ileyhinin rıkkını itiraf eden açık kaşlı, gök gözlü, orta boylu, Macar asıllı hâmil-i hâze’l-kitâb Cafer b. Abdullah nâm abd-i memlûkini hasbeten lillâhi’l-azîm ve taleben li merdâti rabbihi’r-rahîm âzâd ettiğini ikrâr ve itiraf etti. Böylece lehlerine olan şeylerin kendi lehine, aleyhlerine olan şeylerin kendi aleyhine sâbit olduğu sâir hür doğanlar gibi hür oldu. Ki artık onun üzerinde efendisinin hukūken velâ hakkı sâhiblerine âzâdlı köleler üzerinde tanınmış (mîrâs) hakkından başka bir hak kalmadı. Cerâ zâlike ve hurrire fi’t-târihi’l-mezbûr.

Şuhûdü’l-hâl: Yukarıda geçen şâhidler

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 135 - Hüküm no: 134 - Orijinal metin no: [14b-2, Arapça])﻿

﻿

﻿

135. Hüküm

Hüseyin Bey vakfının satılan harap evi yerine yeni evin alındığı

Mahmiye-i İstanbul’da merhûm Hüseyin Bey vakfına bi’l-fi‘il mütevellî olan Hüseyin Bey b. Pîrî meclisi şer‘-i kavîmde sâhib-i hâze’l-kitâb Haseki ağası olan iftihârü’l-emâcid Ali Ağa b. Ahmed tarafından ve tasdîk-i âti’l-beyâna vekîl olup Abdülbâkī b. Mahmud Beşe b. Haydar şehâdetleriyle şer‘an vekâleti sâbit olan Abdullah Efendi b. Muharrem el-imâm muvâcehesinde ikrâr ve takrîr-i kelâm edip, vakf-ı mezbûrdan olup mahmiye-i mezbûre Tahtaminâre mahallesinde vâki‘ bir tarafı Selçuk Sultan Vakfı ve bir tarafı Celeb Kamer Hâtun Vakfı ve iki tarafı tarîk-i âm ile mahdûd olan menzil bi’l-külliye harâbe müşrif olup kābil-i süknâ olmamağın, müceddeden binâya vakf-ı mezbûrun mâlı dahi olmamağın, izn-i şer‘le noksana bey‘ olunup akçesiyle menâzil-i mezbûre bedel bir ma‘mûr menzil alınmak her vechile vakfa enfa‘ ve evlâ olmakla, menzili mezbûrun noksanla tevliyyeti mahkiyem hasebiyle izn-i şer‘le yirmi bir bin akçeye mûmâ-ileyh Ali Ağa’ya bey‘ edip, meblağ-ı mesfûrun on beş bin akçesiyle Uzun Yusuf mahallesinde vâki‘ olup bir tarafı Mahmud Çavuş mülkü ve bir tarafı Mısırlı Mustafa Çavuş mülkü ve bir tarafı Abdülmaruf b. ( ) mülkü ve bir tarafı tarîk-i âm ile mahdûd olup bir bâb süflâ evi ve bir su kuyusunu ve eşcâr-ı müsmireyi ve havluyu müştemil olan menzili mâlından vakf-ı mezbûr için iştirâ edip, bâkī kalan altı bin akçeyi hâlâ benim yedimdedir. Ba‘de’l-yevm harâb menzili mezbûrun arzının her sene tamamında yüz elli akçe mukāta‘asın mûmâ-ileyh Ali Ağa cânib-i vakfa edâ edip, menzili mezbûra keyfe mâ yeşâ mutasarrıf ola dedikde, mütevellî-i mezbûrun ikrâr-ı meşrûhunu vekîl-i merkūm Abdullah Efendi vicâhen tasdîk ve şifâhen tahkīk edicek, mâ hüve’l-vâki‘ gıbbe’t-taleb ketb ve yed-i tâlibine def‘ olundu. Tahrîren fî evâhiri şehri Rebî‘ilevvel li sene seb‘a ve ışrîn ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: İsmail Çavuş [b.] Abdullah, Osman Çavuş [b.] Mustafa Çavuş, Mehmed b. el-Hâc Ali Efendi, Şaban Ağa [b.] Abdullah, Ramazan Bâşe [b.] Murad, el-Hâc Ali [b.] Abdullah, Abdi Çelebi er-râcil ve gayruhüm.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 135 - Hüküm no: 135 - Orijinal metin no: [14b-3])﻿

﻿

﻿

136. Hüküm

Ayşe Hâtun b. Osman ile Ebûbekir b. Hüseyin’in mîrâs davasında anlaştığı

Mahmiye-i İstanbul’da Manisalı Çelebi mahallesi sâkinelerinden olup bundan akdem vefât eden Kamer Hâtun bt. Abdullah’ın verâseti sulbiye kebîre kızı Ayşe Hâtun bt. Osman’a ve zevci Ebûbekir b. Hüseyin’e münhasıra idiği zâhir u mütehakkik oldukdan sonra, mezbûre Ayşe Hâtun meclisi şer‘de merkūm Ebûbekir mahzarında takrîr-i kelâm edip, vâlidem müteveffât-ı mezbûrenin muhallefâtından bana âid olan hisse-i şer‘iyyemi taleb eylediğimde beynimizde nizâ‘ vâki‘ olmuşdu. El-hâletü hâzihî müteveffât-ı mezbûrenin cemî‘-i muhallefâtında bin dört yüz akçeye tehârüc-i şer‘î tarîkiyle sulh olunup, bedel-i sulh olan meblağ-ı mezbûru bi’t-tamâm ahz edip cemî‘-i muhallefâtına müte‘allik âmme-i de‘âvîden mezbûr Ebûbekir zimmetini ibrâ-i âm ile ibrâ etdim dedikde, gıbbe’t-tasdîki’ş-şer‘î mâ hüve’l-vâki‘ bi’t-taleb ketb olundu. Hurrire fi’l-yevmi’l-ışrîn min şehri Rebî‘ilevvel li sene seb‘a ve ışrîn ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Hasan Efendi b. Ali el-hatîb, el-Hâc Şaban b. Ahmed, Mustafa b. Abdullah, Kasım Bey b. Abdullah, Derviş b. Haydar.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 136 - Hüküm no: 136 - Orijinal metin no: [14b-4])﻿

﻿

﻿

137. Hüküm

Hatice Hâtun bt. Şeyh Hasan’ın evinin yarı hissesini satması

Hatice Hâtun bt. eş-Şeyh Hasan adlı kadın kıbelinden aşağıda zikredileceği üzre ikrâr-ı bey‘ ve kabz-ı semene vekâleti, kendisini ma‘rifet-i şer‘iyye ile tanıyan bevvâb Mustafa Bey b. Mehmed ve Ahmed b. Abdullah şehâdetleri ile sâbit olan vekîl yaya Abdullah Beşe b. Mehmed nâm kimesne meclisi şer‘-i şerîfde, müvekkile-i mezbûresinin işbu akdin sudûruna kadar sâhibi ve mâliki bulunduğu, mahalle-i mezbûrede kâin, tahtânî dört bâb, fevkānî iki bâb evleri, ahır, su kuyusu, helâ, hadîka ve avluyu hâvî, yaya İsmail Beşe, mahalle imâmının vakıf evi, Solakzâde Mehmed Çelebi mülkleri ve tarîk-i âm ile dört tarafdan mahdûd menzilin yarı hissesini cümle tevâbi‘ ve levâhıkıyla râyic fi’l-vakt on dokuz bin akçe semen-i mu‘ayyen-i makbûz ile hâmil-i hâze’l-kitâb fahrü’l-kuzât Mustafa Efendi b. ( )’ye sattığını ikrâr ve itiraf etti. Mustafa Efendi de kendi mâlı ile kendisi için ondan satın aldı. İcab, kabûl ve teslîm tesellümü hâvî bey‘ ü şirâyı bât, müşteri tarafından da vicâhen tasdîk edilerek gerçekleşti. Teslîm-i mebî‘ ve kabz-ı semen eylediler. Cerâ zâlike ve hurrire fi’l-yevmi’s-sâlis ve’l-ışrîn min şehri Rebî‘ilevvel sene 1027.

Şuhûdü’l-hâl: Mefharü’l-vâ‘izîn eş-Şeyh Mehmed Fenârî Efendi, Mustafa Çelebi imâm, Mehmed …? Çelebi imâm, Ahmed Çelebi b. Mustafa kâtib, Yusuf Bey [b.] Abdullah, Hasan Bey b. Abdullah …?, Mehmed Bey [b.] Gazanfer Bevvâb, Mehmed Çelebi imâm, Yahya Bey [b.] Abdullah yaya ve gayruhüm

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 136 - Hüküm no: 137 - Orijinal metin no: [14b-5, Arapça])﻿

﻿

﻿

138. Hüküm

Fâtıma bt. Abdullah’ın çocuk düşürmesine sebep olan Piyâle b. Abdullah ile anlaştığı

Mahmiye-i İstanbul’da Ali Paşa mahallesi sâkinelerinden Fâtıma bt. Abdullah nâm hâtun tarafından husûs-ı âti’z-zikre Abdurrahman b. Süleyman ve Halil b. İbrahim şehâdetleriyle vekâleti sâbite olan zevci Mehmed b. Abdullah meclisi şer‘-i şerîfde sâhib-i hâze’l-kitâb Piyâle b. Abdullah muvâcehesinde bi’l-vekâle ikrâr ve takrîr-i kelâm edip, bundan akdem mezbûr Piyâle müvekkilem mezbûre Fâtıma’yı darb edip onun darbı sebebiyle ilkā-i cenîn etti deyû merkūm Piyâle’den da‘vâ edip, ol dahi benden bi tarîki’l-karz iki bin beş yüz akçe da‘vâ etmişdi. El-hâletü hâzihî mezbûr Piyâle meblağ-ı mezbûr da‘vâsından ferâğ edip birbirimizin zimmetlerini ibrâ-i âm ile ibrâ ve ıskāt-ı tâm ile ıskāt ettik. Ba‘de’l-yevm zikr olunan husûsa müte‘allik her birimizden asâleten ve vekâleten da‘vâ sâdır olursa, lede’l-hükkâm mesmû‘a olmaya dedikde, vekîl-i mezbûr Mehmed’in ikrâr-ı meşrûhunu mukarrun leh-i mezbûr Piyâle vicâhen tasdîk ve tahkīk edicek, mâ hüve’l-vâki‘ gıbbe’t-taleb ketb olundu. Fi’t-târihi’l-mezbûr.

Şuhûdü’l-hâl: Ahmed b. Şahbaz, Mustafa b. Hamza, Mustafa b. Mehmed, Mustafa b. Yusuf, Yusuf [b.] Bayram, İbrahim [b.] Receb, Eyüb b. Mehmed ve gayruhüm.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 137 - Hüküm no: 138 - Orijinal metin no: [15a-1])﻿

﻿

﻿

139. Hüküm

Mustafa b. Receb’in satmak üzre Fâtıma Hâtun’a teslim ettiği câriye bedelinin ödenmesi

Mahmiye-i İstanbul sâkinlerinden sâhibü’l-kitâb Mustafa b. Receb meclisi şer‘-i kavîmde Fâtıma Hâtun bt. Mehmed mahzarında takrîr-i da‘vâ edip, bundan akdem on sekiz bin akçeye bey‘ ediver deyû merkūm Fâtıma Hâtun’a Macariyye Kamran bt. Abdullah nâm câriye-i memlûkemi teslîm etmiş idim, hâlâ taleb ederim dedikde, gıbbe’s-suâl mezbûre Fâtıma Hâtun cevâbında, fi’l-hakīka mezbûr Mustafa câriye-i merkūmeyi meblağ-ı merkūma bey‘ ediver deyû bana teslîm edip, ben dahi tesellüm ettiğimden sonra on altı bin akçeye bey‘ ve semenini kabz eyleyip kendi mesârifime sarf eyledim deyicek, mezbûre Fâtıma Hâtun’un ikrârı mûcebince zimmetine lâzım olan meblağın edâsına tenbîh olunup, mâ hüve’l-vâki‘ gıbbe’t-taleb ketb olundu. Tahrîren fî evâhiri şehri Rebî‘ilevvel li sene seb‘a ve ışrîn ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: El-Hâc Bayezid b. Veli, Nasûh b. Yusuf, Hasan b. Pîrî ve gayruhüm.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 137 - Hüküm no: 139 - Orijinal metin no: [15a-2])﻿

﻿

﻿

140. Hüküm

Mustafa Beşe b. Hüsrev’in Mustafa Paşa’da mukâtaa bedelinden olan alacağının tahsil edilmesi

Mahmiye-i İstanbul’da Hoca Paşa mahallesi sükkânından Mehmed b. Ali meclisi şer‘-i kavîmde, düstûr-ı mükerrem müşîr-i müfahham nâzım-ı menâzımü’l-âlem müdebbir-i umûr-ı cumhûri’l-ümem el-mahfûf bi sunûfi avâtıfi’l-meliki’l-a‘lâ hazreti Mustafa Paşa -yesserallâhu fi’d-dâreyn mâ yeşâ- taraf-ı karînü’ş-şereflerinden husûs-ı âti’z-zikre nehc-i şer‘î üzre vekâleti sâbite olan vekîl-i harcları el-Hâc İbrahim b. Hasan muvâcehesinde ta‘bîr ani’l-merâm edip, bundan esbak müşârun-ileyh hazretleri kendi hâslarından vilâyet-i Anadolu’da Nif Kazâsına tâbi‘ Kızılcalı nâm karye ve tevâbi‘i mukāta‘asını bin yirmi yedi senesinde vâki‘ Mart ibtidâsından bir sene tamamına değin kasaba-i Nif sükkânından Mustafa Beşe b. Hüsrev nâm râcile yüz on bin akçeye der-uhde edip, meblağ-ı merkūmun otuz bin akçesini ber vech-i peşin mezbûrun yedinden ahz eylemişdi. El-hâletü hâzihî matbah-ı sultânî mühimmâtı için taraf-ı mîrîden zabt olunup mukāta‘a-i merkūmûnun zabtı merkūm Mustafa Beşe’ye müyesser olmamağın, meblağ-ı merkūm otuz bin akçeyi müvekkili müşârun-ileyhden taleb ve kabz ve îsâle beni vekîl eylemişdir, vekâletim hasebiyle taleb ederim dedikde, gıbbe’s-suâl vekîl-i merkūm el-Hâc İbrahim cevâbında, fi’l-hakīka hâl zikr olunan minvâl üzre olmuşdur, lâkin mezbûr Mustafa Beşe merkūm Mehmed’i vech-i muharrer üzre vekîl ettiğini bilmezim deyicek, mersûm Mehmed’den sıdk-ı makāline beyyine taleb olundukda udûl-i Müslimînden olup mahmiye-i mezbûrede Tahtakale kurbunda Demirtaş mahallesinde sâkin olan el-Hâc Mustafa b. Yusuf ve yine mahmiye-i mezbûrede Şîrmerd Hanı kurbunda börekçi olan Mehmed b. Ali mahfili kazâya li ecli’ş-şehâde hâzırân olup, fi’l-hakīka mezbûr Mustafa Beşe husûs-ı merkūm için müşârun-ileyh paşa hazretlerine teslîm eylediği meblağ-ı mersûm otuz bin akçeyi taleb ve kabz ve îsâle ve kabz ve îsâl mütevakkıf olduğu umûrun küllîsine kendi tarafından mezbûr Mehmed’i vekîl nasb edip, ol dahi kabûl eyledi. Bu husûsa şâhidleriz şehâdet dahi ederiz deyû edâ-yı şehâdet-i şer‘iyye ettiklerinde, ba‘de’t-ta‘dîl şehâdetleri makbûle olup mûcebiyle hükm olundukdan sonra, mâ hüve’l-vâki‘ bi’t-taleb ketb olundu. Fi’t-târihi’l-mezbûr.

Şuhûdü’l-hâl: Hasan b. Halil, Pîrî b. Nasûh, Hüseyin b. Dede, Pîrî b. Yusuf ve gayruhüm.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 138 - Hüküm no: 140 - Orijinal metin no: [15a-3])﻿

﻿

﻿

141. Hüküm

Ahmed Paşa’nın kızı Belkıs Hâtun’un satın aldığı câriyenin hastalıklı çıktığı

Mahmiye-i İstanbul’da Muhtesib Karagöz mahallesi sâkinelerinden fahrü’l-muhadderât tâcü’l-mestûrât Belkıs Hanım bt. el-merhûm Ahmed Paşa tarafından husûs-ı âti’l-beyâna vekîl olup mezbûre Belkıs Hanım’ı ma‘rifet-i şer‘iyye ile ârifeyn olan es-Seyyid Abdülkādir b. es-Seyyid Mehmed ve Behrâm b. Abdullah şehâdetleri ile şer‘an vekâleti sâbite olan fahrü’l-müderrisîn Hamdi Efendi b. Mehmed mahfili kazâda fahrü’l-emâcid ve’l-a‘yân Mustafa Ağa b. Abdi tarafından husûs-ı âti’l-beyâna vekîl olup, Mehmed Bey b. Mehmed el-cündî ve Hızır Beşe b. Abdullah şehâdetleri ile şer‘an vekâleti sâbite olan Nuh Bey b. Musa mahzarında takrîr-i kelâm edip, bundan akdem müvekkilem mezbûre Belkıs Hanım merkūm Mustafa Ağa’dan on altı bin akçeye iştirâ ettiği açık kaşlı elâ gözlü ak benizli dellâke Çerkeziyye hâzıra bi’l-meclis olan Cihân-efrûz bt. Abdullah sıraca demekle ma‘rûf maraza mübtelâ olup, şer‘an redd i‘câb eder ayb-ı kadîm olmağın red olunup semeni alıverilmek taleb ederim dedikde, gıbbe’s-suâl vekîl-i mezbûr Nuh Bey cevâbında, fi’l-hakīka câriye-i mezbûre hâlâ maraz-ı mezbûra mübtelâtdır, lâkin bâyi‘-i mezbûr yedinde mevcûd idiği ma‘lûmum değildir deyicek, vekîl-i mezbûr Hamdi Efendi’den da‘vâsına mutâbık beyyine taleb olundukda udûl-i Müslimînden Mehmed b. Ali ve Behrâm b. Abdullah mahfili kazâya li ecli’ş-şehâde hâzırân olup, fi’l-hakīka câriye-i mezbûrede maraz-ı mezbûr kable’l-bey‘ yed-i bâyi‘de mevcûd olup ayb-ı merkūm ile mu‘ayyebe idi. Bu husûsa şâhitleriz şehâdet dahi ederiz deyû şehâdet-i şer‘iyye ettiklerinde, ba‘de’t-ta‘dîl ve’t-tezkiye şehâdetleri makbûle olmağın mûcebiyle hükm olundu. Mâ hüve’l-vâki‘ ketb olunup yed-i tâlibine def‘ olundu. Tahrîren fî evâsıtı şehri Rebî‘ilevvel [li sene seb‘a ve ışrîn ve elf.]

Şuhûdü’l-hâl: Halil Bey b. Emirhan, eş-Şeyh Mehmed Çelebi, Mustafa Beşe b. Abdullah, Murad b. Mehmed.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 139 - Hüküm no: 141 - Orijinal metin no: [15a-4])﻿

﻿

﻿

142. Hüküm

El-Hâc Mehmed Bey b. Şaban’ın Abaza asıllı câriyesini âzâdı

Hâlen mahmiye-i Kostantıniyye’de za‘îm olan fahrü’l-emâcid ve’l-a‘yân el-Hâc Mehmed Bey b. Şaban meclisi şer‘de açık kaşlı, ala gözlü, orta boylu, Abaza asıllı hâmile-i hâze’l-kitâb Raziye bt. Abdullah adlı câriye-i memlûkesini Allah rızâsını tahsil için ve Nebiyyi muhtârın “Kim bir mü’mineyi âzâd ederse Allah da onun her bir uzvunu cehennem ateşinden âzâd eder” hâdisine rağbet ederek âzâd ettiğini ikrâr etti. Böylece, lehlerine olan şeylerin kendi lehine, aleyhlerine olan şeylerin kendi aleyhine sâbit olduğu sâir hür doğan kadınlar gibi hür oldu. Ki artık onun üzerinde efendisinin hukūken velâ hakkı sâhiblerine âzâdlı köleler üzerinde tanınmış (mîrâs) hakkından başka bir hak kalmadı. Cerâ zâlike ve hurrire fi’l-yevmi’r-râbi‘ ve’l-ışrîn min şehri Rebî‘ilevvel sene 1027.

Şuhûdü’l-hâl: Mefharü’l-a‘yân Muhammed Ağa [b.] Ali Bey, Mustafa Çelebi b. Hüseyin, Fazlullah Çelebi b. Kaya, Abdurrahman b. …?, Abdürrahim b. Ahmed, Yahya Çelebi …?

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 139 - Hüküm no: 142 - Orijinal metin no: [15b-1, Arapça])﻿

﻿

﻿

143. Hüküm

El-Hâc Mehmed Bey b. Şaban’ın Rus asıllı kölesini âzâdı

Mahmiye-i Kostantıniyye’de za‘îm olan el-Hâc Mehmed Bey b. Şaban sonra, rıkkını itiraf eden hâmil-i hâze’l-kitâb, açık kaşlı, ala gözlü, orta boylu Rûsiyyü’l-asl ve başının sağ yanında traş işi olan Rıdvan b. Abdullah nâm abd-i memlûkini hasbeten lillâhi’l-azîm ve taleben li merdâti rabbihi’l-kerîm âzâd ettiğini ikrâr etti. Böylece, lehlerine olan şeylerin kendi lehine, aleyhlerine olan şeylerin kendi aleyhine sâbit olduğu sâir hür doğanlar gibi hür oldu. Ki artık onun üzerinde efendisinin hukūken velâ hakkı sâhiblerine âzâdlı köleler üzerinde tanınmış (mîrâs) hakkından başka bir hak kalmadı. Cerâ zâlike ve hurrire fi’l-yevmi’s-sâlis ve’l-ışrîn min şehri Rebî‘ilevvel sene 1027.

Şuhûdü’l-hâl: Adı geçenler

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 140 - Hüküm no: 143 - Orijinal metin no: [15b-2, Arapça])﻿

﻿

﻿

144. Hüküm

Dimitri v. Baroş’un menzilini bey’ bi’l-istiğlâl ile Ahmed Efendi Vakfı’na sattığı

Dimitri v. Baroş nâm zimmî meclisi şer‘-i şerîfde -Allah tağyîr ve tahrîften korusun-bu akdin sudûruna kadar sâhibi ve mâliki olduğu, elinde ve taht-ı tasarrufunda bulundurduğu, mahmiye-i Kostantıniyye mahallâtından el-Hâc Muhyiddin mahallesinde vâki‘, bir tarafdan merhûm …? Sinan vakfı, öbür tarafdan Kurd Ali Çavuş mülkü, diğer tarafdan Mustafa Çelebi b. Abdullah mülkü, diğer tarafdan da tarîk-i âm ile mahdûd mülk menzilini, cümle tevâbi‘ ve levâhıkı ve kâffe-i menâfi‘ ve mürâfıkı ile râyic fi’l-vakt yirmi bin akçe semen-i mu‘ayyen-i makbûz ile merhûm İmâmzâde Ahmed Efendi vakfı mütevellîsi kāim-i makāmı olan hâmil-i hâze’l-kitâb Kerim Bey b. Arslan’a sattığını ikrâr ve itiraf etti. O da vakfa gelir getirmek amacıyla vakıf malıyla satın aldı. Satıcının menzili kirâlamak istemesi üzerine alıcı menzili tahliyye edip bin yirmi altı senesi Ramazan-ı mübâreki gurresinden bir sene tamamına kadar üç bin akçe kirâ bedeli ile kirâya verdi. Andon v. Mihal ve …? v. Mihal ve …? v. Baroş, menzilin derkine ve kirâ bedeline icap ve kabûlü hâvî kefâlet ile kefîl oldular. Ayrıca, mukırr-ı mezbûrun annesi olan …? bt. İstravanos adlı Nasrâniyye de kefîl oldu. Cerâ zâlike ve hurrire fi’l-yevmi’l-hâdî ve’l-ışrîn min şehri Rebî‘ilevvel sene 1027.

Şuhûdü’l-hâl: Süleyman b. Abdullah ve Ebûbekir b. Mahmud, Mehmed b. Hasan,Yunus [b.] Bâli, Osman b. Ali, Mevlânâ? Mehmed

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 140 - Hüküm no: 144 - Orijinal metin no: [15b-3, Arapça])﻿

﻿

﻿

145. Hüküm

Raziye bt. Abdullah ve çocuğuna nafaka takdir edilmesi ve istidâneye izin verilmesi

Mahmiye-i Kostantıniyye mahallâtından Çetecibaşı mahallesinde sâkine Raziye bt. Abdullah adlı kadın, tağyîr ve tahrîften korunmuş meclisi şer‘-i şerîf ve mahfili din-i münîfte Abdi b. Ömer adlı gāib kocası ile muhâla‘a yaptığında ve gāib kocası Abdi kendisine ve küçük oğluna nafaka veya nafaka cinsinden bir şey bırakmadı diye yemîn ettiğinde çocuk ananın evi ve terbiyesi altında olduğundan, hâkim-i muvakkı‘ ana ve çocuğun nafakası, kisvesi ve sâir zarûrî ihtiyâçları için gāib baba Abdi üzerine her gün için yedi akçe farz ve takdîr etti ve hîn-i hâcette annenin istidânesine ve gāib baba döndüğünde ona rücû‘una izin verdi. Cerâ zâlike ve hurrire fi’l-yevmi’s-sâlis ve’l-ışrîn min şuhûri Rebî‘ilevvel min şuhûri sene 1027.

Şuhûdü’l-hâl: Seyyid Ali Efendi b. Seyyid Murtaza Efendi, el-Hâc Ali b. Abdullah kethüdâ-yı muhzırîn?, Mehmed Çelebi b. Ahmed serbölük, Ahmed b. Hüsrev

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 141 - Hüküm no: 145 - Orijinal metin no: [15b-4, Arapça])﻿

﻿

﻿

146. Hüküm

Bakkal İsteryanos v. Aviro’nun Aleke v. Nikola ile olan alacak davasında anlaştığı

Bakkal tâ’ifesinden İsteryanos v. Aviro nâm zimmî meclisi şer‘-i şerîfde işbu râfi‘ü’l-kitâb Aleke v. Nikola nâm zimmî muvâcehesinde ikrâr u i‘tirâf edip, mezbûr Aleke zimmetinde cihet-i karz-ı şer‘îden beş bin akçe hakkım olup bi hasebi’ş-şer‘ da‘vâ ettiğimde, meblağ-ı merkūma hükm olunup, tahsîl için hapisde iken muslihûn-ı Müslimûn tavassut edip meblağ-ı merkūmu bin akçeye sulh ettikleri[nde], ben dahi sulh-ı mezbûru kabûl ve bedel-i sulh olan meblağ-ı mesfûru merkūmun yedinden bi’t-tamâm ahz u kabz etdim. Ba‘de’l-yevm husûs-ı mezbûra müte‘allik benden da‘vâ sudûr ederse lede’l-hükkâmi’l-kirâm mesmû‘a olmasın dedikde, gıbbe’t-tasdîki’ş-şer‘î mâ va[ka‘a] ketb olundu. Fi’t-târihi’l-mezbûr.

Şuhûdü’l-hâl: Mehmed b. Abdullah, Ali b. Abdullah, Abdurrahman b. Süleyman, Abdülcelîl b. Hüdâverdi, Ahmed b. Ömer.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 141 - Hüküm no: 146 - Orijinal metin no: [15b-5])﻿

﻿

﻿

147. Hüküm

Belkıs bt. Süleyman b. Hemdem adlı küçük kıza nafaka takdiri

Hâkim, Belkıs bt. Süleyman b. Hemdem adlı sagīreye mahmiye Kostantıniyye mahallâtından Kilise Câmi‘i mahallesinde sâkine, boşanmış Zâhide bt. Yusuf adlı annesinin talebiyle, annesinin evi ve terbiyesi altında bulunduğundan, nafakası, kisvesi ve sâir havâyic-i zarûriyyesi için babası Süleyman üzerine, zeyildeki târihten i‘tibâren günlük üç akçe farz ve takdîr etti. Ve anneye vakt-i hâcette istidâneye sonra zevc-i mutalliki mezbûr bulunduğunda borç aldıkları için ona rücû‘una izin verdi. Cerâ zâlike ve hurrire fi’l-yevmi’l-hâdî ve’l-ışrîn min şehri Rebî‘ilevvel min şuhûri sene 1027.

Şuhûdü’l-hâl: Seyyid Ali b. Abdülkerim, Mustafa b. Bölükbaşı, Halil b. İbrahim, Rüstem b. Abdullah ve gayruhüm

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 142 - Hüküm no: 147 - Orijinal metin no: [15b-6, Arapça])﻿

﻿

﻿

148. Hüküm

Kâtib Bâli mescidi vakfı eski mütevellisi Mustafa Bey’in zimmetindeki kalan paranın tahsili

Mahmiye-i İstanbul’da Kâtib Bâli Mescidi şerîfi Evkāfı’na ve mescidi mezbûr mahallesi avârızına mevkūf olan nukūda bi’l-fi‘il mütevellî olan Ali Subaşı b. Abdullah meclisi şer‘-i şerîfde Mustafa Bey b. ( ) mahzarında üzerine da‘vâ edip, bundan akdem mezbûr Mustafa Bey vakfeyn-i mezbûreyne mütevellî oldukda, mukaddemâ mütevellî olan Hüseyin nâm kimesne yedinden mescidi merkūm vakfı olan mâldan kırk yedi bin yüz akçe ve yine mahalle-i mezbûre avârızı için vakf olan mâldan dahi yedi bin akçe, cem‘an elli dört bin yüz akçe ahz u kabz eylemişdi. Hâlâ tevliyyetim hasebiyle meblağ-ı merkūmu taleb ederim dedikde, gıbbe’s-suâl mezbûr Mustafa Bey cevâbında, vakfeyn-i mezbûreyne mütevellî olduğumda mütevellî-i sâbık-ı mezbûr Hüseyin yedinden mescidi merkūm vakfından kırk bin dört yüz akçe ve avârız akçesinden dahi iki bin akçe, cem‘an kırk iki bin dört yüz akçe ahz u kabz etdim, ziyâde kabz etmedim deyicek, müdde‘î-i mezbûrdan sıdk-ı makāline beyyine taleb olundukda, udûl-i Müslimînden mefharü’l-a‘yân İbrahim Ağa b. Abdülmennân ez-Zevvâku’s-Sultânî ve Hüseyin Çavuş b. Abdullah mahfili kazâda li ecli’ş-şehâde hâzırân olup, fi’l-hakīka mezbûr Mustafa Bey tevliyyeti hasebiyle mukaddemâ mütevellî olan merkūm Hüseyin yedinden vakf-ı mescidi mezbûr mâlından kırk yedi bin yüz akçe ve zikr olunan avârız akçesinden dahi yedi bin akçe ahz edip vakfeyn-i mezbûreyn mâlından cem‘an elli dört bin yüz akçe makbûzu olmuşdu. Bu minvâl üzre şâhidleriz şehâdet dahi ederiz deyû edâ-i şehâdet-i şer‘iyye ettiklerinde, ba‘de’t-ta‘dîli’ş-şer‘î şehâdetleri makbûle olup mûcebiyle hükm olundukdan sonra, mâ vaka‘a gıbbe’t-taleb ketb olundu. Tahrîren fî evâhiri şehri Rebî‘ilevvel li sene seb‘a ve ışrîn ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Fahrü’l-emâcid ve’l-a‘yân Pervâne Ağa b. Abdurrahman, Ömer Ağa b. Hüseyin Atcıbaşı, Habib Halife b. Mustafa el-imâm, Ali b. Abdullah, Receb b. Bâli, Ramazan Çavuş.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 142 - Hüküm no: 148 - Orijinal metin no: [16a-1])﻿

﻿

﻿

149. Hüküm

Mustafa Çelebi’nin b. Mehmed’in Mustafa Beşe’ye açtığı alacak davasında haksız olduğu

Mahrûse-i Galata’da kasaba-i Kasımpaşa sâkinlerinden Mustafa Çelebi b. Mehmed meclisi şer‘de Mustafa Beşe b. el-Hâc Veli mahzarında takrîr-i kelâm edip, mezbûr Mustafa Beşe bundan akdem bi gayri vech-i şer‘î dört bin dokuz yüz yetmiş iki akçem ahz u kabz etti, suâl olunup şer‘le alıverilmek taleb ederim dedikde, gıbbe’s-suâl mezbûr Mustafa Beşe cevâbında, müdde‘î-i mezbûra ben mukaddemâ her vakıyyesi on yedişer akçeye olmak üzre iki yüz doksan iki buçuk vakıyye sâde yağı bey‘ edip, ol dahi vech-i muharrer üzre iştirâ ve kabûl ettikden sonra, zikr olunan yağ ahz u kabz için dükkânında tezgâhtarı olan Mihayil v. Manol nâm zimmîyi irsâl edip, ben dahi zimmî-i mezbûra teslîm eyledikden sonra semeni olan meblağ-ı mezbûru taleb ettiğimde, mezbûr Mustafa Çelebi nizâ‘ edip bin yirmi dört senesi Şevvâli’nin evâhirinde mahmiye-i İstanbul’da hilâfete müvellâ olan fahrü’l-müderrisîni’l-kirâm Mevlânâ İbrahim Efendi b. Hayreddin huzûrunda murâfa‘a olduğumuzda, mezbûr Mustafa Çelebi husûs-ı mezbûru ikrâr etmeğin, meblağ-ı mezbûru bana teslîm etmek için mezkûra tenbîh-i şer‘î kılınmışdı. Mezbûrdan ahz ettiğim akçe-i mezbûr bey‘ ettiğim yağın semenidir deyû târih-i mezbûr ile müverraha ve mevlânâ-yı mezbûrun imzâsıyla mümzât ve hâtem ile mahtûme hüccet-i şer‘iyye ibrâz edip, müdde‘î-i mezbûr muvâcehesinde kırâ’at olundukda, mezbûr Mustafa Çelebi mazmûn-ı hücceti bi tav‘ihî mu‘terif olmağın mu‘ârazadan men‘ olunup, mâ hüve’l-vâki‘ gıbbe’t-taleb ketb olundu. Hurrire fi’l-yevmi’l-hâmis ve’l-ışrîn min şehri Rebî‘ilevvel li sene seb‘a ve ışrîn ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Çukadâr Mustafa Beşe, Mehmed Çelebi b. Mustafa, Mustafa b. Cafer, Abdülcelîl b. Hüdâverdi ve gayruhüm.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 143 - Hüküm no: 149 - Orijinal metin no: [16a-2])﻿

﻿

﻿

150. Hüküm

İvraniye Kazası’ndan satın alınacak koyunlar için Koyun Sürücüsü Dimitraki’ye para verildiği

Hâssa sürücülerden Dimitraki nâm zimmî meclisi şer‘de sâbıkan yeniçeri ağasının dîvân kâtibi olan bâ‘isü’l-kitâb mefharü’l-emâcid ve’l-a‘yân Hamza Efendi tarafından ikrâr-ı âti’z-zikri tasdîka nehc-i şer‘î üzre vekâleti sâbite olan fahrü’l-cüyûş Fazlı Çavuş b. Yunus muvâcehesinde ikrâr edip, Rumeli’nde İvranye Kazâsı re‘âyâsından bin yirmi altı senesine mahsûb olmak üzre cem‘i fermân olunan iki bin beş re’s ağnâmın otuzar akçe hesâbı üzre taraf-ı mîrîye âide kıymeti olan cem‘an altmış bin yüz elli akçeyi, me’mûriyetim hasebiyle bi’t-tamâm müvekkili mezbûr yedinden alıp kabz eyledim dedikde, gıbbe’t-tasdîk-i vicâhen mâ vaka‘a kayd olundu. Fi’t-târihi’l-mezbûr.

Şuhûdü’l-hâl: Hızır b. Şaban, el-Hâc Ahmed el-muhtâr, Mustafa Bâşe çukadâr, Mustafa b. Hamza, Murad b. Mehmed, Ahmed b. Abdullah ve gayruhüm.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 144 - Hüküm no: 150 - Orijinal metin no: [16a-3])﻿

﻿

﻿

151. Hüküm

Dimitri v. Yani’nin Yorgi v. Yani’den haksız yere para aldığı

Sâhibü’l-kitâb Yorgi v. Yani nâm zimmî mahfili kazâda Dimitri v. Yani nâm zimmî mahzarında üzerine da‘vâ edip, bundan akdem merkūm Dimitri beni Balıkpazarı’nda yasakçılara ahz ettirip, sende iki bin üç yüz akçe hakkım vardır deyû fuzûlen mezbûra kat‘â vereceğim yoğiken benden iki bin üç yüz akçem hilâf-ı [şer‘] ahz eyledi, suâl olunup meblağ-ı mersûm alıverilmesin taleb ederim dedikde, gıbbe’s-suâl ve akībü’l-inkâr müdde‘î-i mersûmdan da‘vâsına muvâfıka beyyine taleb olundukda, İsterlu v. Yorgi ve İsteryani v. Yani nâm zimmîler li ecli’ş-şehâde meclisi şer‘a hâzırân olup istişhâd olundukda, fi’l-hakīka merkūm Dimitri müdde‘î-i mezbûr Yorgi’yi Balıkpazarı yasakçılarına ahz ettirip, mezbûrdan iki bin üç yüz akçem vardır deyip fuzûlen huzûrumuzda iki bin üç yüz akçesini [ahz] eyledi. Bu husûsa şâhidleriz şehâdet dahi ederiz deyû edâ-i şehâdet-i şer‘iyye edip, şehâdetleri hayyiz-i kabûlde vâkı‘a oldukdan sonra meblağ-ı merkūmun edâsına tenbîh birle, mâ vaka‘a kayd olundu.

Şuhûdü’l-hâl: Murad b. Mehmed, Halil b. İbrahim, İshak b. Bâli.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 144 - Hüküm no: 151 - Orijinal metin no: [16a-4])﻿

﻿

﻿

152. Hüküm

Kamer bt. Abdullah’ın boşandığı kocası Ahmed Halife’de mehir alacağı kalmadığı

Mimar Sinan mahallesinde Kamer bt. Abdullah mahfili kazâda mukaddemâ zevci olan Ahmed Halife b. Musa muvâcehesinde ikrâr edip, mukaddemâ mezbûr beni talâk-ı selâse ile tatlîk edip, hâlâ zimmetinde olan iki bin akçe mehr-i müeccelimi mezbûr Ahmed[‘in] bi’t-tamâm yedinden alup kabz eyledim, zimmetinde bir akçe hakkım kalmadı dedikde, mukırre-i merkūmenin ikrârına el-mukarru lehü’l-mezbûr vicâhen tasdîk edip, mâ vaka‘a bi’t-taleb ketb olundu. Fî 25 [min] şehri Rebî‘ilevvel sene [10] 27.

Şuhûdü’l-hâl: Abdurrahman el-imâm, Osman b. Pervâne el-müezzin, el-Hâc Mustafa b. Sefer, Mustafa b. Mehmed.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 145 - Hüküm no: 152 - Orijinal metin no: [16a-5])﻿

﻿

﻿

153. Hüküm

Edirne balıkçılık kethüdâlığını iltizâma alan Yorgaki’nin kethüdâlık süresinin belirlenmesi

Atebe-i aliyyemde istihdâm olunan bâkī kullarından olup husûs-ı âti’z-zikre me’mûr olan fahrü’l-akrân Mehmed Bey b. Ahmed meclisi şer‘de Yorgaki v. Kosta muvâcehesinde üzerine da‘vâ edip, merkūm Yorgaki mahrûse-i Edirne’de Balıkçılık kethüdâlığını bin yirmi üç senesi Saferü’l-muzafferi’nde her sene altışar bin akçeye iltizâm edip, târih-i kitâba gelince zabt etmekle hesâb-ı mezbûr üzre mukırr-ı mezbûrun kıst-ı mîrî için taleb ederim dedikde, gıbbe’s-suâl merkūm Yorgaki cevâbında, fi’l-vâki‘ zikr olunan kethüdâlığı târih-i merkūmda vech-i mersûm üzre iltizâm edip on bir gün zabt etmiş iken, işbu meclisde hâzır olan Yani v. Manol nâm zimmî emr-i şerîf ile benim yedimden alıp, bu ana gelince zabt eylemişdir. Benim ancak on gün zabtım vardır demeğin, vâki‘ hâl merkūm Yani’den suâl olundukda, fi’l-vâki‘ zikr olunan kethüdâlığı merkūm Yorgaki on bir gün zabt ettikden sonra emr-i pâdişâhî ile ben dahi alıp altı ay zabt eyledim, lâkin iltizâm tarîkiyle zabt etmedim dedikde, mâ vaka‘a kayd şüd. Fi’l-yevmi’s-sâdis ve’l-ışrîn min şehri Rebî‘ilevvel li sene seb‘a [ve ışrîn ve elf.]

Şuhûdü’l-hâl: Piyâle Bey b. Abdullah el-cündî, Murad b. Mehmed, Mehmed b. Ahmed, Mehmed b. ( ), Mustafa b. Hızır.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 145 - Hüküm no: 153 - Orijinal metin no: [16b-1])﻿

﻿

﻿

154. Hüküm

Zabye bt. Harez’in Kadı Alâaddin Efendi Vakfı’na bey‘ bi’l-istiğlâl sûretiyle sattığı evini borcunu ödeyerek geri alması

Mahmiye-i İstanbul’da vâki‘ merhûm Kadı Alâaddin Efendi vakfına bi’l-fi‘il mütevellî olan Sefer Çelebi b. Bâli meclisi şer‘-i şerîfde, Cebealikapısı kurbunda vâki‘ Seferikoz mahallesi sâkinelerinden sâhibetü’l-kitâb Zabye bt. Harez nâm nasrâniyye tarafından tasdîk-i âtîye vekîl olup, mezbûru mu‘arrefe-i şer‘iyye ile ârifeyn olan Derviş Çelebi b. Emrullah ve Piyâle b. Abdullah şehâdetleri ile hasm-ı câhid mahzarında vekâleti sâbite olan Yanaki v. Harez nâm zimmî mahzarında ikrâr ve takrîr-i kelâm edip, bundan esbak müvekkile-i merkūme Zabye vakf-ı mezbûr mâlından yirmi iki bin akçe alıp kabz edip, mukābelesinde mahalle-i merkūmede vâki‘ bir tarafı Andriye v. Hazbe mülküne ve bir tarafı sicin ve bir tarafı tarîk-i âm ve taraf-ı râbi‘i Kokona v. Mihal mülküne müntehî olan mülk menzilini bi tarîki’l-istiğlâl taraf-ı vakfa bey‘ edip, ba‘de’t-tahliyyeti’ş-şer‘iyye yılda üç bin üç yüz akçe ücret ile istîcâr etmişdi. El-hâletü hâzihî meblağ-ı merkūm yirmi iki bin akçe asl-ı mâlı ve târih-i kitâba gelinceye bir yıl iki aylık ücret-i menzil evvelâ üç bin sekiz yüz elli akçeyi mezbûre Zabye yedinden bi’t-tamâm alıp, tevliyyetim hasebiyle vakf için kabz edip asl-ı mâl-ı mezbûr ve ücret-i menzili mezkûrdan zimmeti berî olup, beynimizde cârî olan akd-i icâremi fesh eyledim dedikde, mütevellî-i mezbûru ikrâr-ı meşrûhunda mezbûr Yanaki vekâlet-i mahkiyesi hasebiyle vicâhen tasdîk ve şifâhen tahkīk etmeğin, mâ hüve’l-vâki‘ gıbbe’t-taleb ketb olundu ve tahrîr ve yed-i tâlibine def‘ ve teslîm olundu. Tahrîren fi’l-yevmi’l-hâmis ve’l-ışrîn min şehri Rebî‘ilevvel li sene seb‘a ve ışrîn ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Fahrü’l-cüyûş Abdi Çavuş, Bayezid b. Abdi, Hüseyin b. Seyyid Ahmed, Mehmed b. Bayram, Ali b. Abdullah, Davud b. Hızır, Piyâle b. Abdülmennân, el-Hâc Mehmed b. İsmail ve gayruhüm.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 145 - Hüküm no: 154 - Orijinal metin no: [16b-2])﻿

﻿

﻿

155. Hüküm

Odya bt. Manol’un, babasının zaptedilen terekesinde istihkak iddiası

Hâlen Rumeli-i ma‘mûrede vilâyeti Kartin kasabası kadısı olan Mevlânâ Ahmed Efendi b. Mahmud tarafından zeylinde kendi hattıyla kendisinin ve babasının ismi yazılmış ve zahr-ı kendi mührü ile mühürlenmiş, bin yirmi altı senesi evâhiri Şevvâl-i mükerrem târihli, mazmûnunda, babası mahmiye-i Kostantıniyye Dârü’s-saltanati’s-seniyye mahallâtından Osman Tekkesi mahallesinde fevt olan ve terekesi mahmiye-i mezbûrede vâki‘ beytü’l-mâl-i âm ve hâs emîni tarafından zapt edilmiş bulunan, karye-i merkūme mahallâtından Vezyeci? mahallesinde sâkine, bâiset-i hâzihi’l-vesîka Odya? bt. Manol v. Yani’den sâdır olan da‘vâda, kasaba-i merkūme tevâbi‘inden Akak? mahallesi ahâlî ve ra‘iyyetinden Memi b. Hüseyin b. Abdullah ve Hızır b. Mehmed b. İskender nâm kimesnelerin gıbbe’l-istişhâd davacının müteveffâ-yı mezbûrun sulbiye kızı olduğu ve müteveffâya mîrâsçılığın ona münhasır olduğu, ondan başka vâris veya terekeye müstehak kimesne bilmedikleri yönündeki şehâdetlerinin kabûl şartlarına uygun ve geçerli olduğunun tesbitinden sonra müdde‘iyye-i mezbûrenin mezbûr terekenin ona el koyan kimesneden istenmesi, kabz-ı, îsâli ve almayı başarabildiği her şeyi alması talebiyle vekâlet vermesi üzerine Yani v. …? v. Yoso bu vesîkayı nakletti. Mahmiye-i Kostantıniyye’de vâki‘ merhûm Murad Paşa vakfı mütevellîsi kāim-i makāmı, vakf-ı mezbûr için müteveffâ-yı merkūmun hâl-i sıhhatinde tasarrufu altında bulunan her şeyi ve mahmiye-i mezbûre çarşılarından Aksaray çarşısında vâki‘, vakf-ı mezbûr bitişiğinde bulunan, bir tarafdan vakf-ı mezbûr ile, diğer tarafdan Cevher Ağa vakfı ile, öbür tarafdan ( ) vakfi ile ve diğer tarafdan da tarîk-i âm ile mahdûd ekmek fırınını icâre-i mu‘accele ve ücret-i müeccele ile ondan zapt eden ve müteveffâ-yı mezbûrun evlâdı olmadığını zannederek tasarruf eden ihzâr etti. Mehmed Bey b. Hüseyin el-Hâc, vesîka huzûrunda okunduğunda müteveffâ-yı mezbûrun fırındaki hissesini zapt ettiğini ikrâr etti. Gıbbe’d-da‘vâ ve’l-istişhâd an kıbeli’l-vekîli’l-mezbûr, isimleri şâhidler hânesinde yazılı Perviz b. Ahmed ve Ahmed b. Mehmed, bu vesîka mevlânâ-yı mezbûrun vesîkasıdır; zeylinde vâki‘ hat onun hattıdır; zahrındaki mühür onun mührüdür; bizim yanımızda mühürlemiş ve bize teslîm etmiştir; biz buna şehâdet ederiz diye şâhidlik ettiler. Şehâdetleri ba‘de şerâ’iti’l-kabûl ınde’ş-şer‘ muteber ve makbûl oldukdan sonra mûcibince hükmedildi. Cerâ zâlike ve hurrire fi’l-yevmi’l-hâmis ve’l-ışrîn min şehri Rebî‘ilevvel sene 1026?

Şuhûdü’l-hâl: Murad b. Mehmed, Mehmed b. Ahmed, Mehmed b. Nasrüddîn Serbölük, Ali b. Abdullah, Mustafa b. Cafer ve gayruhüm

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 146 - Hüküm no: 155 - Orijinal metin no: [16b-3, Arapça])﻿

﻿

﻿

156. Hüküm

Hüseyin b. Abdullah Vakfı’na ait evin Ali’ye icâreteyn yoluyla kiralandığı

Mahmiye-i İstanbul’da Cafer Ağa mahallesinde vâki‘ merhûm Hüseyin b. Abdullah nâm sâhibü’l-hayrın vakfı olup, bir tarafı Sitti Hâtun bt. ( ) mülkü ve bir tarafı Nâime Hâtun mülkü ve bir tarafı Kamer Hâtun bt. Abdullah mülkü ve bir tarafı tarîk-i âm ile mahdûd olup üç bâb tahtânî ve bir bâb fevkānî büyûtu ve muhavvata ve kenîfi müştemil olup, mahalle-i mezbûre müezzinine mevkūf ve meşrûta olan menzilin mütevellîsi olmayıp ta‘mîr ve meremmeti için mâl-ı mu‘ayyen dahi olmamağla, mevâzi‘-i adîdesi ta‘mîr ve meremmete muhtâc olup yevmî bir akçe ile sâbıkan müste’cir-i olan sâhibü’l-kitâb Ali b. Hızır ayda kırk beşer akçe icâre ile istîcâra tâlib olup, ayda on beş akçesini meremmetine sarfa istîzân edip vakfa nef‘i olmağın, hâkim-i muvakkı‘-ı sadr-ı kitâb tûbâ-leh ve hüsnü me’âb hazretleri velâyet-i âmmeleri hasebiyle menzili mezbûre târih-i kitâbdan kırk beş akçe icâre-i müeccele ile mersûm Ali’ye îcâr ve teslîm edip, her iki ücreti olan kırk beş akçenin otuz akçesini mahalle-i mezbûr müezzinine ve on beş akçesini menzili mezbûrun meremmetine harca izin verip, ol dahi istîcâr ve kabûl eylediğine mu‘terif olmağın, mâ hüve’l-vâki‘ gıbbe’t-taleb ketb olundu. Hurrire fi’l-yevmi’s-sâlis aşer min şehri Rebî‘ilevvel li sene seb‘a ve ışrîn ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Mustafa Çavuş b. İbrahim, Mustafa Bey b. Mehmed, Gazanfer b. Mehmed, Murad b. Mehmed, Fahrü’l-hurûfi’l-muhakkikīn el-müderris Hamdi ve gayruhüm.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 147 - Hüküm no: 156 - Orijinal metin no: [16b-4])﻿

﻿

﻿

157. Hüküm

Muhzır Mustafa b. Hasan’ın zevcesi ile muhâla‘a yapması

Mahmiye-i Kostantıniyye mahallâtından Hobyar mahallesi sâkinlerinden muhzır Mustafa b. Hasan nâm kimesne hâmile-i hâze’l-kitâb Sâkine bt. Abdullah adlı zevcesi ile zeyilde yer alan târihten üç ay önce muhâla‘a yaptığını ikrâr-ı sahîh-i şer‘î ve itiraf-ı sarîh-i mer‘î ile ikrâr etti. Zevcesi de nikâhı esnâsında kocasının taahhüt ettiği râyic fi’l-vakt bin beş yüz akçe mehr-i mü’eccel ve aralarında maruf ve mu‘ayyen iddet nafakası karşılığında vicâhen tasdîk ederek onunla muhâla‘a yaptı. Sonra her biri umûmen bütün da‘vâ, mütâlebât, yemîn ve muhâsamâtdan ve husûsan zevciyyetle alâkalı da‘vâdan yek diğerinin zimmetini ibrâ-i âm ile kesin olarak ibrâ etti. Kadın artık yeni bir akit yapılmadıkça ve yeniden mehir ödenmedikçe helâl olmaz şekilde kocasından ayrılmış oldu. Cerâ zâlike ve hurrire fî evâhiri şehri Rebî‘ilevvel sene 1027.

Şuhûdü’l-hâl: Hasan b. Mehmed, Hüseyin Çelebi b. Veli, Mustafa b. Hamza, Hızır b. Ali, Musa b. Mehmed, Murad b. Mehmed, Ali b. Abdullah ve gayruhüm

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 148 - Hüküm no: 157 - Orijinal metin no: [17a-1, Arapça])﻿

﻿

﻿

158. Hüküm

Kasap Manol v. Yorgi’nin satın aldığı koyunların parasını ödemesi

Rumeli’nde Sofya Kazâsından olup şirket-i vücûh tarîki üzre şerîkler olan Andanyo v. İsteryani ve Pero v. Miho ve Dimo v. Kosta ve Niko v. Nikola ve Yuvapa v. Niko ve Veko v. Yovan ve Nikola v. İsteryano nâm zimmîler meclisi şer‘-i şerîfde Kasab tâ’ifesinden Manol v. Yorgi nâm zimmî mahzarında üzerine da‘vâ edip, bundan akdem şirket-i mezbûr ile şerîk olup mülküm olan her re’s yüz on yedişer akçe hesâbı üzre yüz seksen re’s koyunu ve yine her re’s yüz üçer akçe hesâbı üzre beş yüz yetmiş altı re’s koyunu, cem‘an seksen bin üç yüz seksen sekiz akçeye mezbûr Manol’a bey‘ ve teslîm edip, ol dahi tesellüm eyledikden sonra semen-i merkūmdan sekiz bin akçesin yedinden alıp kabz edip zimmetinde yetmiş iki bin üç yüz seksen sekiz akçe hakkımız kalmışdır, taleb ederiz dediklerinde, gıbbe’s-suâl mezbûr Manol husûs-ı mezkûru bi’l-külliye inkâr edip, gıbbe’l-istişhâd Köstendil Kazâsı ahâlîsinden İsteryano v. Pedilo ve Niko v. İsteryani ve Avram v. Gürci ve İstepo v. Lazari nâm zimmîler mahfili kazâya li ecli’ş-şehâde hâzırûn olup istişhâd olunduklarında, fi’l-vâki‘ bundan esbak her re’si yüz on yedişer akçe hesâbı üzre yüz seksen re’s koyunu ve yine her re’si yüz üçer akçe hesâbı üzre beş yüz yetmiş altı re’s koyunu, cem‘an seksen bin üç yüz seksen sekiz akçeye şürekâ-i mezbûreden zimmîler bizim huzûrumuzda mezbûr Manol’a bey‘ ve teslîm edip, ol dahi vech-i merkūm üzre ibtiyâ‘ ve tesellüm etdi. Biz bu husûsa minvâl-i meşrûh üzre şâhidleriz şehâdet dahi ederiz deyû edâ-i şehâdet-i şer‘iyye ettiklerinde, mezbûrların gıbbe’t-tezkiye şehâdetleri makbûle olup, mûcebi ile meblağ-ı merkūm yetmiş iki bin üç yüz seksen sekiz akçenin edâsına hükm olundu. Mâ vaka‘a gıbbe’t-taleb ketb ü tahrîr olunup tâlibi yedine def‘ olundu. Tahrîr fi’l-yevmi’s-sâbi‘ ve’l-ışrîn min şehri Rebî‘ilevvel li sene seb‘a ve ışrîn ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: ( )

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 148 - Hüküm no: 158 - Orijinal metin no: [17a-2])﻿

﻿

﻿

159. Hüküm

Ölen bozacı Bilal v. Dika’nın terekesinin varislerine teslim edildiği

Mahmiye-i İstanbul’da Manisalı Çelebi mahallesinde bozacı iken hâlik olan Bilal v. Dika nâm zimmînin li ebeveyn karındaşları ve bi’l-inhisâr vârisleri olan Marko ve Dimo nâm zimmîler mahfili kazâda, hâlâ beytü’l-mâl-i âmme emîni olan Murad Ağa b. Abdürrahim tarafından husûs-ı âti’z-zikre vekîl olup, bi mâ hüve tarîkü’s-sübût şer‘an vekâleti sâbite olan Mustafa Bey b. İbrahim mahzarında takrîr-i kelâm edip, mûrisimiz mezbûr Bilal hâlik oldukda biz yanında mevcûd olmamağla, muhallefâtından emîn-i mezbûr on keyl darı ve on çeki odun ve beynimizde ba‘zı hurda esbâb ahz etmişdi. Hâlâ biz verâsetimiz sübût-ı şer‘î ile isbât etmeğin, emîn-i mezbûrun kabz ettiği esbâbı bi’t-tamâm ahz u kabz etdik, yedinde bir habbe bâkī kalmadı dedikde, gıbbe’t-tasdîki’ş-şer‘î mâ hüve’l-vâki‘ bi’t-taleb ketb olundu. Fî [yevmi’t-]tâsi‘ ve’l-ışrîn min [şehri] Rebî‘ilevvel li sene seb‘a ve ışrîn ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Hızır b. Mürüvvet el-imâm, Abdülkerim b. Zülfikar, el-Hâc Mehmed b. Mustafa, Üstâd Ali ve gayruhüm.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 149 - Hüküm no: 159 - Orijinal metin no: [17a-3])﻿

﻿

﻿

160. Hüküm

Ahmed Efendi b. İvaz’ın Kasım Paşa câmii vakfına olan borcunu ödediği

Mahmiye-i Galata hâricinde vâki‘ merhûm Kasım Paşa câmi‘-i şerîfi vakfına bi’l-fi‘il mütevellî olan mefharü’l-emâcid Mustafa Bey b. Ferhad meclisi şer‘-i şerîfde umdetü’l-muhakkikīni’l-kirâm zübdetü’l-müdekkıkīni’l-fihâm Ahmed Efendi b. el-merhûm İvaz eş-şehîr Mücellâ Efendi muvâcehesinde tâyi‘an ikrâr ve ta‘bîr ani’l-merâm edip, vakf-ı mezbûr mâlından bi tarîki’l-murâbaha mûmâ-ileyh Ahmed Efendi zimmetinde on bin fıdda akçe var idi. El-hâletü hâzihî tevliyyetim hasebiyle meblağ-ı merkūm on bin akçeyi vakf için bi’t-tamâm müşârun-ileyh Ahmed Efendi yedinden alıp kabz eyledim. Min ba‘d asl-ı mâldan ve târih-i kitâba gelince lâzım olan ribhinden zimmetlerinden bir akçe ve bir habbe bâkī kalmadı dedikde, mütevellî-i mezbûru ikrâr-ı meşrûhunda el-mukarru lehü’l-mûmâ-ileyh vicâhen tasdîk edicek, mâ hüve’l-vâki‘ bi’t-taleb ketb olundu. Tahrîr[en] fî evâhiri şehri Rebî‘ilevvel li sene seb‘a ve ışrîn ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Seyfullah Efendi b. Musa, Derviş Efendi b. Kasım, Mustafa Çelebi b. Mehmed, İbrahim Çelebi.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 150 - Hüküm no: 160 - Orijinal metin no: [17a-4])﻿

﻿

﻿

161. Hüküm

İki İngiliz tacirinin kumaş ticareti yaptığı Avram ve oğullarındaki alacağının kefâlete bağlandığı

İngiltere tâcirlerinden Cuvan v. İsmit nâm müste’men kendi tarafından asâleten ve Duvardo v. İsterine nâm zimmî tarafından husûs-ı âti’z-zikre Avraham v. Yasef ve Nesim v. Baruh nâm tercüman Yahudiler şehâdetleriyle şer‘an vekâleti sâbite oldukdan sonra vekâleten meclisi şer‘de, mahmiye-i İstanbul’da Balat nâm mahalde sâkin Çite? cemâ‘atinden Avraham v. Mosi ve sulbî oğulları Hayim ve Yasef nâm Yahudiler muvâcehelerinde ikrâr ve ta‘bîr ani’l-merâm edip, beynimizde ilm-i şer‘î ile ma‘lûm çuka-bahâsından merkūm Yahudiler zimmetlerinde yüz yirmi üç bin dört yüz yirmi beş akçe hakkım olup, meblağ-ı merkūmun kırk beş bin akçesi mukābelesinde bana bir sandık ile beynimizde cinsi ve mikdârı ma‘lûm elbise ve mefrûşât verip, ben dahi asâleten ve vekâleten alıp kabz eyleyip, yetmiş sekiz bin dört yüz yirmi beş akçesi bâkī kaldıkda, târih-i kitâbdan iki yüz kırk gün mürûrundan sonra meblağ-ı bâkīden her haftada üçer bin ikişer yüz altmış beşer akçe vermek üzre yüz sekiz gün tamamına değin taksît edip ve zikr olunan bir sandık esbâbı izinleriyle bey‘ ettiğimde, semeni kırk beş bin akçeden ziyâde olursa deynlerine mahsûb olup noksan lâzım gelirse mezbûrûn Yahudiler tekmîle ta‘ahhüd eylediler dedikde, mukırr-ı merkūmu vech-i meşrûh üzre cârî olan cemî‘-i kelimâtını el-mukarrun lehümü’l-mezkûrûn bi’l-muvâcehe tasdîk ettikden sonra, berâ-yı muhâsebe zikr olunan bir sandık esbâbı füruhtuna bizden izin sâdır olmazsa meblağ-ı merkūm kırk beş bin akçe kezâlik def‘ ve edâsı lâzım deynimdir dediklerinde, zikr olunan medyûnların ta‘allül ve gaybet ederlerse meblağ-ı merkūmdan şer‘an zimmetine lâzım gelen akçeye Simon v. Mosi ve mezbûr Avraham’ın oğlu David nâm Yahudiler emr ve kabûlü hâviye kefâlet-i sahîha ile kefîl olup ve hîn-i talebde meclisi şer‘a ihzârlarını iltizâm ettiklerinde, mâ vaka‘a ketb olundu. Fi’l-yevmi’l-hâmis ve’l-ışrîn min şehri Rebî‘ilevvel li sene seb‘a ve ışrîn ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Mehmed Çavuş, Musli Çavuş, es-Seyyid Mehmed Çelebi, Ahmed b. Abdullah, Musa Bölükbaşı, Murad b. Mehmed, Mehmed b. Ahmed ve gayruhüm.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 150 - Hüküm no: 161 - Orijinal metin no: [17a-5])﻿

﻿

﻿

162. Hüküm

Râbia bt. Haydar’ın, evini Mehmed b. Seyyid Abdülcemal’e satması

Kız kardeşi Râbia bt. Haydar kıbelinden aşağıda geçeceği üzre hasm-ı şer‘î mahzarında ikrâr-ı bey‘ ve kabz-ı semene vekâleti kız kardeşini tanıyan Davud b. Hızır [ve, Arapça] Hızır b. Bâli nâm kimesnelerin şehâdetleriyle sâbit olan Yanaki v. …? nâm zimmî, meclisi şer‘-i şerîfde müvekkile-i mezbûresinin işbu akdin sudûruna kadar sâhibi ve mâlik olduğu, elinde ve taht-ı tasarrufunda bulundurduğu, mahmiye-i Kostantıniyye mahallâtından ….? mahallesinde vâki‘, altında mahzen bulunan iki bâb evi, üstünde diğer bir oda bulunan tahtânî bir bâb evi, başka bir bölmeyi, sergiliği, su kuyusu ve helâyı ve avluyu hâvî, bir tarafdan Andriya v. Kosta mülkü, diğer tarafdan Kokona v. Mihal mülkü ve öbür tarafdan deniz sahili ve diğer tarafdan da tarîk-i âm ile mahdûd mülk menzilini, cümle tevâbi‘ ve levâhıkı ile râyic fi’l-vakt yüz elli bin akçe semen-i mu‘ayyen-i makbûz ile hâfız-ı hâze’l-kitâb Mehmed b. Seyyid Abdülcemal nâm kimesneye sattığını ikrâr etti. O da kendi malıyla ve nefsi için bunu satın aldı. Teslîm-i mebî‘ ve kabz-ı semen eylediler. cerâ zâlike ve hurrire fi’l-yevmi’s-sânî ve’l-ışrîn min şehri Rebî‘ilevvel sene 1027.

Şuhûdü’l-hâl: Muslihiddin Efendi b. Ahmed, Receb b. Hüsam, Hacı Abdi Çavuş b. Kemal, el-Hâc Mehmed b. …?, Halil b. Şaban, Üstâd Mehmed b. Hasan, Ebûbekir b. Hasan, Mehmed b. Mustafa, Hasan Çelebi b. Ali Bey, Mehmed Çelebi b. …? Üstâd Hasan b. Bâli, el-Hâc Ramazan b. Ahmed, Veli Beşe b. Ahmed yaya, Ahmed Beşe b. Abdullah yaya, Şaban b. Mehmed yaya ve gayruhüm

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 151 - Hüküm no: 162 - Orijinal metin no: [17b-1, Arapça])﻿

﻿

﻿

163. Hüküm

Ermeni Gülahmer bt. Ovanes’in köle olmadığı

Sâhibetü’l-kitâb çatık kaşlı elâ gözlü ak benizli orta boylu sol gözünde beni var Gülahmer nâm hâtun mahfili kazâda kendisine mülkiyyet zu‘mu ile vâzı‘atü’l-yed olan Emine Hâtun bt. Abdullah tarafından husûs-ı âtîye vekîl olup, vekâleti bi mâ hüve nehcü’s-sübût sâbite olan Ahmed Beşe b. Ali nâm râcil muvâcehesinde takrîr-i da‘vâ edip, ben mahrûse-i Erzurum’da Gürcükapısı kurbunda Ağca minâre mahallesinde Ovanes v. Manol nâm hurrü’l-aslın zevcesi Şahsultan nâm Ermeniyyeden mevlûde hurretü’l-aslım deyicek, mersûm istintâk olundukda, müvekkilem mezbûre Emine mersûme Gülahmer’i Ali Bey nâm kimesneden sekiz bin akçeye iştirâ edip inde’l-bey‘ ve’t-teslîm inkıyâd u itâ‘at edip hurretü’l-asl değildir deyû inkâr edip, Dârü’s-selâm’da asıl hürriyet olup ve kıyâs-ı beyyine müdde‘î rıkka lâzım iken mezbûre rıkka ikrâr etmekle, beyyine-i mezbûre Gülahmer’e lâzım gelip da‘vâ-yı hürriyetden tenâkus zarar vermemeğin mersûme Gülahmer’den da‘vâsına muvâfıka beyyine taleb olundukda, udûl-i Müslimînden mahalle-i mezbûreden Pîrî b. Üveys ve eş-Şeyh Emir b. Mehmed nâm kimesneler li ecli’ş-şehâde meclisi şer‘a hâzırân olup istişhâd olunduklarında, fi’l-hakīka mezbûre Gülahmer mahalle-i mezbûreden Ovanes nâm hurrü’l-aslın zevcesi Şahsultan nâm hurretü’l-asldan mevlûde olmağla hurretü’l-asldır. Bu husûsa şâhidleriz şehâdet dahi ederiz deyû edâ-i şehâdet-i şer‘iyye edip, şehâdetleri ba‘de’t-ta‘dîl hayyiz-i kabûlde vâkı‘a oldukdan sonra merkūmenin hürriyetine hükm olunup, mâ hüve’l-vâki‘ gıbbe’t-taleb ketb olundu. Tahrîren fi’l-yevmi’t-tâsi‘ ve’l-ışrîn min şehri Rebî‘ilevvel li sene seb‘a ve ışrîn ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Mustafa Çavuş el-mübâşir, Piyâle b. Mustafa, Mustafa Beşe çukadâr, Murad b. Abdullah.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 152 - Hüküm no: 163 - Orijinal metin no: [17b-2])﻿

﻿

﻿

164. Hüküm

Kamer Hâtun bt. Sinan’ın evini satmak üzre Mehmed Çelebi’yi vekil tayin ettiği

Sâhibü’l-kitâb Mehmed Çelebi b. Mustafa nâm yesârîden meşhûdiyye-i âtî vech-i üzerine da‘vâ-yı sahîha ile mesbûk istişhâd-ı şer‘î sudûrundan sonra udûl-i müslimînden Mehmed b. Mehmed ve Ahmed b. Hasan el-müezzin nâm kimesneler li ecli’ş-şehâde meclisi şer‘a hâzırân olup, hasm-ı şer‘î-i câhid mahzarında edâ-i şehâdet-i şer‘iyye edip, mahmiye-i İstanbul’da Debbâğzâde mahallesi sâkinelerinden Kamer Hâtun bt. Sinan müsteşhid-i mezbûru “a‘mal bi re’yike ve ef‘al mâ şi’te” mazmûnunu hâvî vekâlet-i mutlaka ile mahalle-i merkūmede vâki‘ ma‘lûmü’l-hudûd mülk menzilini bey‘ ve semenini kabza ve sâir umûruna vekîl ve menâbına nâ’ib nasb edip, ol dahi kabûl eyledi. Bu husûsa şâhidleriz şehâdet dahi ederiz dediklerinde, gıbbe’t-ta‘dîl şehâdetleri hayyiz-i kabûlde vâkı‘a olmağın, mâ hüve’l-vâki‘ bi’t-taleb ketb olundu. Tahrîren fî selhi şehri Rebî‘ilevvel li sene seb‘a ve ışrîn ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Hüseyin Efendi b. Şaban, Ahmed b. Sinan, İbrahim b. Mustafa, Yusuf b. Abdullah, İbrahim b. Mustafa ve gayruhüm.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 152 - Hüküm no: 164 - Orijinal metin no: [17b-3])﻿

﻿

﻿

165. Hüküm

Ahmed b. Hasan’ın eşyalarını alan Ayşe Hâtun anlaştığı

Mahmiye-i İstanbul’da Kürkçübaşı mahallesi sükkânından Ahmed b. Hasan nâm kimesne meclisi şer‘-i şerîfde, işbu sâhibetü’l-kitâb Ayşe bt. Ahmed nâm hâtun muvâcehesinde takrîr-i kelâm edip, târih-i kitâbdan mukaddem mezbûre Ayşe Hâtun Rûsiyyetü’l-asl Mülâyim nâm câriye-i memlûkemi ıdlâl edip, yine câriye-i mezbûre yediyle bin akçe kıymetli üç ayaklı bir altın küpe ve altı yüz akçe kıymetli bir gümüş kuşak ve iki bin akçe kıymetli alaca kaftan ve sekiz yüz akçe kıymetli sincabî bir tür kuşak ve sekiz yüz akçe kıymetli bir miskî atlas kaftan ve üçer yüz akçe kıymetli üç top keten bezi ve iki bin üç yüz akçe kıymetli bir gümüş kuşağımı mezbûre Ayşe ahz u kabz eylemişdir deyû da‘vâ eylediğimde, câriye-i merkūmeyi mezbûre Ayşe yedinden ahz edip, zikr olunan eşyâyı dahi taleb eylediğimde beynimizde münâza‘ât-ı şedîde vâkı‘a olmuş idi. El-hâletü hâzihî beynimize muslihûn tavassut edip husûs-ı mezbûru sekiz bin nakd-i râyic fi’l-vakt akçeye sulh eylediklerinde, ben dahi sulh-ı mezbûru kabûl ve bedeli olan meblağ-ı mezbûr sekiz bin akçeyi merkūme Ayşe yedinden bi’t-tamâm ahz u kabz eyledim. Zikr olunan eşyâya müte‘allik da‘vâ ve nizâ‘dan fâriğ olup [18a] eymân ve muhâsamâtdan mezbûre Ayşe Hâtun’un zimmetini ibrâ-i âm ile ibrâ ve ıskāt-ı tâm ile ıskāt eyledim. Ba‘de’l-yevm benden veya vekîlimden mazmûn-ı kitâba muhâlif da‘vâ sâdıre olursa lede’l-hükkâmi’l-kirâm mesmû‘a ve makbûle olmaya dedikde, müdde‘î-i mezbûrun vech-i meşrûh üzre ikrârın merkūme Ayşe Hâtun bi’l-muvâcehe tasdîk edicek, mâ hüve’l-vâki‘ gıbbe’t-taleb ketb olundu. Tahrîren fi’l-yevmi’s-sâmin ve’l-ışrîn min şehri Rebî‘ilevvel li sene seb‘a ve ışrîn ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: İbrahim Çelebi b. Ferruh, İsa Bey b. Ahmed, Mustafa b. Hüseyin, Sâlih b. Abdullah, Mehmed b. Abdullah ve gayruhüm.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 153 - Hüküm no: 165 - Orijinal metin no: [17b-4])﻿

﻿

﻿

166. Hüküm

Mehmed b. Mahmud’un Macar asıllı câriyesini âzâd ettiği

Mahmiye-i Kostantıniyye mahallâtından Mimar Ali mahallesinde sâkin Mehmed b. Mahmud nâm yaya meclisi şer‘-i şerîfde rıkkını itiraf eden, hâmile-i hâze’l-kitâb açık kaşlı, esmer, uzun boylu, Macar asıllı Bâdısabâ bt. Abdullah adlı câriye-i memlûkesini, hasbeten lillâhi’l-aliyyi’l-azîm ve taleben li merdâti’r-rabbi’r-rahîm ve ayrıca Nebi aleyhi’s-selâm’ın “Kim bir mü’mine köleyi âzâd ederse Allah da onun her bir uzvunu cehennem ateşinden âzâd eder” va‘adini umarak âzâd ettiğini ikrâr-ı sahîh ve itiraf-ı sarîh ile ikrâr etti. Böylece lehlerine olan şeylerin kendi lehine, aleyhlerine olan şeylerin kendi aleyhine sâbit olduğu sâir hür doğan kadınlar gibi hür oldu. Ki artık onun üzerinde efendisinin hukūken velâ hakkı sâhiblerine âzâdlı köleler üzerinde tanınmış (mîrâs) hakkından başka bir hak kalmadı. Cerâ zâlike ve hurrire fî gurreti şehri Rebî‘ilevvel sene 1027.

Şuhûdü’l-hâl: İbrahim Bey b. Mustafa, Ahmed Bey b. Murad, Ali b. Abdullah, Abdünnebî b. Abdülkerim, İbrahim b. Yusuf

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 153 - Hüküm no: 166 - Orijinal metin no: [18a-1, Arapça])﻿

﻿

﻿

167. Hüküm

Mehmed Beşe b. Mahmud’un Macar asıllı câriyesini âzâd ettiği

Mahmiye-i Kostantıniyye mahallâtından Mimar Ali mahallesinde sâkin Mehmed Beşe b. Mahmud nâm yaya meclisi şer‘-i şerîfde rıkkını itiraf eden, hâmile-i hâze’l-kitâb açık kaşlı, ala gözlü, esmer, uzun boylu, Macar asıllı Bâdısabâ bt. Abdullah adlı câriye-i memlûkesini, hasbeten lillâhi’l-aliyyi’l-azîm âzâd ettiğini ikrâr-ı sahîh ve itiraf-ı sarîh ile ikrâr etti. Cerâ zâlike ve hurrire fî gurreti şehri Rebî‘ilevvel min şuhûri sene 1027.

Şuhûdü’l-hâl: İbrahim Bey b. Mustafa, Ali b. Mehmed Beşe, Ahmed Bey b. Murad silahdâr, Abdünnebî b. Abdülkerim, İbrahim b. Yusuf, Hızır b. Abdullah

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 154 - Hüküm no: 167 - Orijinal metin no: [18a-2, Arapça])﻿

﻿

﻿

168. Hüküm

Çâşnigir Ali Paşa’nın Kosta v. Yorgi’deki alacağını tahsil ettiği

Eyâlet-i Urfa’dan munfasıl olan emîrü’l-ümerâ’i’l-kirâm sâhibü’l-izz ve’l-ihtişâm Çâşnigir Ali Paşa -edâmallâhu [te‘âlâ] iclâlehû- tarafından husûs-ı âti’z-zikri ikrâra Süleyman b. Hüseyin ve Süleyman b. Hasan şehâdetleri ile şer‘an vekâleti sâbite olan Hüseyin b. Hasan meclisi şer‘-i şerîfde, işbu sâhibü’l-kitâb Kosta v. Yorgi nâm zimmî muvâcehesinde ikrâr ve ta‘bîr ani’l-merâm edip, cihet-i karzdan müvekkili müşârun-ileyhin merkūm Kosta zimmetinde yüz otuz bin fıdda akçe hakkı olup taleb eyledikde, zimmî-i mezbûr mahmiye-i İstanbul’da Fenerkapısı hâricinde Abdi Subaşı mahallesinde vâki‘ bir tarafı Ali Çelebi b. Karakaş ve bir tarafı Sürücü Yani mülkleri ile ve bir tarafı sâhil-i bahr ve bir tarafı tarîk-i âm ile mahdûd olup, büyût-ı müte‘addideyi hâvî olan bir bâb mülk menzilini ve hizâsında vâki‘ eşcâr-ı müsmire ve gayr-i müsmireyi muhtevîye olan mülk hadîkasını ba‘de’t-tahliyye meblağ-ı mezbûr mukābelesinde müvekkili mûmâ-ileyh katında rehin vaz‘ edip, onlar dahi irtihân ve kabz ettiklerinden sonra, meblağ-ı mezbûr yetmiş bin akçesini zimmî-i mersûm yedinden ahz u kabz edip, mâ‘adâsı olan elli bin akçe zimmetinde bâkī kalmışdı. El-hâletü hâzihî meblağ-ı bâkī bi’t-tamâm müvekkili mezbûr zimmî-i merkūm yedinden alıp kabz eyledikden sonra menzili mezbûr ve hadîka-i merkūmeden mersûm Kosta’ya teslîm edip fekk-i rehin eyledim. Min ba‘d meblağ-ı merkūm yüz otuz bin akçeden zimmî-i mersûm zimmetinde bir akçe ve bir habbe hakkım bâkī kalmadı dedi deyicek, vekîl-i mezbûru ikrâr-ı meşrûhunda mersûm Kosta vicâhen tasdîk edicek, mâ hüve’l-vâki‘ gıbbe’t-taleb ketb olundu. Tahrîren fî evâhiri evveli’r-rebî‘ayn li sene seb‘a ve ışrîn ve elfŞuhûdü’l-hâl: Mefharü’l-müderrisîni’l-kirâm Derviş Efendi b. Mehmed, es-Seyyid Mustafa Efendi, Ebûbekir Efendi el-Bursevî, el-Hâc Ali b. Abdullah Kethüdâ-yı muhzırîn, Mustafa b. Hamza, Mustafa b. Mehmed ve gayruhüm.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 154 - Hüküm no: 168 - Orijinal metin no: [18a-3])﻿

﻿

﻿

169. Hüküm

Dramalı Ahmed b. Mehmed’in Hacı Mustafa ile alacaklı davasında sulh olduğu

Rumeli’nde Drama Kazâsına tâbi‘ Suçan nâm karye sâkinlerinden Ahmed b. Mehmed nâm kimesne meclisi şer‘-i şerîfde, işbu hâfızu’l-kitâb el-Hâc Mustafa b. Yusuf nâm râcil muvâcehesinde tâyi‘an ikrâr ve ta‘bîr ani’l-merâm edip, bundan akdem merkūm el-Hâc Mustafa yedinden bi gayri hakkın üç bin nakd-i râyic fi’l-vakt akçe ahz u kabz eyledi deyû taleb ve da‘vâ edip, beynimizde münâza‘ât-ı kesîre vâkı‘a olmuşdu. El-hâletü hâzihî beynimize Müslimûn-ı muslihûn tavassut edip husûs-ı mezbûru an inkâr bin akçeye sulh eylediklerinde, ben dahi sulh-ı mezbûru kabûl ve bedel-i sulh olan meblağ-ı mezbûr bin akçeyi mersûm el-Hâc Mustafa yedinden bi’t-tamâm ve’l-kemâl ahz u kabz eyleyip, zimmetini husûs-ı mezbûra müte‘allik olan cemî‘-i de‘âvî ve mütâlebât ve eymân ve muhâsamâtdan ibrâ-i âm ile ibrâ ve ıskāt eyledim dedikde, ba‘de’l-yevm mazmûn-ı kitâba muhâlif benden veya vekîlimden da‘vâ sâdır olursa lede’l-hükkâmi’l-kirâm mesmû‘a ve makbûle olmaya dedikde, mukırr-ı mezbûrun vech-i meşrûh üzre ikrârı merkūm el-Hâc Mustafa vicâhen tasdîk edicek, mâ hüve’l-vâki‘ gıbbe’t-taleb ketb olundu ve imlâ olunup yed-i tâlibine def‘ olundu. Tahrîren fî gurreti şehri Rebî‘ilevvel li sene seb‘a ve ışrîn ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Mustafa Bölükbaşı b. Osman, Mahmud Çelebi b. İsmail er-râcil, Halil b. İbrahim ve gayruhüm.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 155 - Hüküm no: 169 - Orijinal metin no: [18a-4])﻿

﻿

﻿

170. Hüküm

Bâdıreftar Hâtun’un Eflak asıllı câriyesini âzâd ettiği

Kostantıniyye-i mahmiye mahallâtından Karakaş mahallesinde sâkine Bâdıreftar Hâtun bt. ( ) kıbelinden aşağıda zikri geçecek ikrâra vekâleti Hüseyin Bey b. Mehmed ve el-Hâc Bekir b. Kalender şehâdetleriyle sâbit olan vekîl Receb Bey b. Veli, müvekkile-i mezbûresinin, rıkkını itiraf eden açık kaşlı, ala gözlü, orta boylu, Eflak asıllı ve alnında yara izi bulunan hâmile-i hâze’l-kitâb Üftâde bt. Abdullah adlı câriye-i memlûkesini hasbeten lillâh âzâd ettiğini ikrâr-ı sarîh ile ikrâr etti. Tahrîren fî gurreti şehri Rebî‘ilâhir sene 1027.

Şuhûdü’l-hâl: Murad [b.] Mehmed, Kadri b. İlyas, Osman Çelebi b. Mustafa, Ömer Çelebi b. Mustafa ve gayruhüm

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 156 - Hüküm no: 170 - Orijinal metin no: [18a-5, Arapça])﻿

﻿

﻿

171. Hüküm

Şaban Beşe b. Abdullah’ın evini bey’ bi’l-istiğlâl ile Hasan b. Mehmed’e sattığı

Şaban Beşe b. Abdullah nâm kimesne meclisi şer‘-i şerîfde, sâhibi ve mâliki olduğu, yedinde ve taht-ı tasarrufunda bulundurduğu, mahmiye Kostantıniyye mahallâtından …? mahallesinde kâin, bir tarafdan mescidi mahalle ile, diğer tarafdan Üstâd Ahmed mülkü ile, öbür tarafdan Raziye Hâtun mülkü ile ve diğer tarafdan da tarîk-i âm ile mahdûd cemî‘-i menzili, cümle tevâbi‘ ve levâhıkıyla râyic fi’l-vakt sekiz bin üç yüz akçe semen-i mu‘ayyen-i makbûz ile Ali b. Şaban nâm sagīrin mukaddemâ vefât eden ( ) adlı annesinden kalan mallarının korunması için kıbel-i şer‘den atanmış vasî olan hâmil-i hâze’l-kitâb Hasan b. Mehmed’e sattığını ikrâr etti. Hasan b. Mehmed de sagīr-i mezbûr malıyla ve gelir getirmesi için ondan satın aldı. Satıcının sonra menzili kirâlamak istemesi üzerine alıcı, tahliyye ve bedelin kabzının akabinde zeyilde yer alan ayın gurresinden bir sene tamamına kadar bin elli altı akçeye menzili kirâya verdi. Fî evâili şehri Rebî‘ilevvel sene 1027.

Şuhûdü’l-hâl: Abdurrahman Çelebi b. Hüsameddin eş-şehîr bi Fettahzâde, Abdülazîz Efendi ahu’l-müşârün-[i]leyh, el-Hâc Mustafa b. Zeynelâbidin, el-Hâc Mehmed b. İsmail, Ramazan b. Abdi, Abdünnebî b. İbrahim?, Ahmed b. Abdullah ve gayruhüm

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 156 - Hüküm no: 171 - Orijinal metin no: [18b-1, Arapça])﻿

﻿

﻿

172. Hüküm

Büyütülmesi için anneannesi Emine’ye verilen Ali b. Şaban’a nafaka tayin edildiği

Mahmiye-i Kostantıniyye mahallâtından Baklalı mahallesi sâkinelerinden Emine bt. Mehmed nâm hâtun mahfili kazâda Şaban b. Abdullah muvâcehesinde takrîr-i kelâm edip, mezkûr Şaban’ın zevcesi olup bundan akdem vefât eden sulbiye kızım Sâliha nâm hâtundan mütevellîd mezbûr Şaban’ın fürû‘u Ali nâm sagīrin ceddesi olduğum hasebiyle hakk-ı hıdâne ve hıfz ve terbiyesi bana teveccüh etmeğin, hâlâ sagīr-i mezbûr bana teslîm olunmasın taleb ederim dedikde, gıbbe’s-suâl merkūm Şaban cevâbında, fi’l-hakīka vech-i meşrûh üzre hakk-ı hıdâne mezbûrun olduğunu tasdîk edicek, sagīr-i mezbûr merkūme Emine’ye teslîm olunup, mezbûre talebiyle kıbel-i şer‘den nafaka ve kisve ve sâir levâzım-ı zarûriyyesi için târih-i kitâbdan yevmî dört akçe farz u takdîr olunduğun kayd olundu.

Şuhûdü’l-hâl: Ramazan b. Abdullah, Abdünnebî b. İbrahim, Ali b. Mahmud, Ahmed b. Derviş ve gayruhüm.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 156 - Hüküm no: 172 - Orijinal metin no: [18b-2])﻿

﻿

﻿

173. Hüküm

Mehmed b. Hasan b. Mustafa’ya vasî ve vasiye nâzır atanması

Bu, muhtevası onun zikredilmesinden bahseden sahîh, şer‘î bir hüccettir. Hâkim, hâmile-i hâze’l-kitâb Hacı Hâtun bt. Mahmud adlı kadını, babası vilâyet-i Rumeli’de bulunan İpsala kasabasında vefât etmiş Mehmed b. Hasan b. Mustafa adlı küçüğe zabt-ı ahvâli ve babasından intikāl eden mallarının korunması için vasî atadı. O da vesâyet-i mezbûreyi kabûl edip gereğini yapmayı üstlendi. Hâkim daha sonra Ahmed Çelebi b. Mehmed’i vasiyy-i mezbûr üstüne nâzır atadı. Ki artık vasî, nâzırın bilgisi ve rızâsı olmadan neyin çocuğun yararına olduğuna karâr veremeyecektir. O da nezâret-i mezbûreyi kabûl edip gereğini yapmayı üstlendi. Cerâ zâlike ve hurrire fî gurreti şehri Rebî‘ilâhir sene 1027.

Şuhûdü’l-hâl: El-Hâc Mehmed b. Cafer Halife imâm, Mahmud Halife …?, Yahya Halife müezzin, Hüsam Efendi b. Ahmed müderris, Mustafa b. Abdullah, Hamza b. Mustafa münâdî

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 157 - Hüküm no: 173 - Orijinal metin no: [18b-3, Arapça])﻿

﻿

﻿

174. Hüküm

Hâssa Koyun Sürücüsü Laskari’nin taahhüt edip ödemediği paranın kefîlden tahsili

Hâssa sürücülerden sâhibü’l-kitâb Lori v. Yorgi nâm zimmî mahfili kazâda Laskari v. Mavrodi muvâcehesinde üzerine da‘vâ edip, bi’l-fi‘il koyun emîni olan Ahmed Ağa nâm kimesne Varna ve Umurfakih kazâlarından bin yirmi altı senesine mahsûb olmak üzre, her re’si otuz akçe hesâbı ile cem‘i fermân olunan üç bin altı yüz koyunun bahâların merkūm Laskari’ye der-uhde ettikde, zikr olunan koyunların hesâb-ı mezbûr üzre bahâları olan cem‘an yüz sekiz bin akçeye ben merkūm Laskari’nin emri ile kefîl olup, ba‘dehû mersûm Laskari hesâb-ı mezbûr üzre zikr[i] sebk eden koyunların bahâların tahsîl ve kabz edip teslîm etmemek ile emîn-i merkūm kefâletim hasebiyle meblağ-ı merkūm yüz sekiz bin akçeyi benden bi’t-tamâm ahz eylemişdir. Hâlâ ben dahi mezbûrdan taleb ederim dedikde, gıbbe’s-suâl merkūm Laskari cevâbında, fi’l-vâki‘ emîn-i mezbûr târih-i merkūmda zikr olunan koyunların hesâb-ı merkūm üzre bahâları cem‘ini bana der-uhde ettikde, mezbûr Lori bahâlarından şer‘an zimmetime lâzım gelen meblağ-ı merkūm yüz sekiz bin akçeye emrim ile kefîl olup, ben dahi zikr olunan kadılıklara varıp zikri sebk eden koyunların hesâb-ı mezbûr olan mîrîye âid olan bahâları ki cem‘an yüz sekiz bin akçe olup tahsîl ve kabz eyledim ve merkūm Lori kefâleti hasebiyle meblağ-ı merkūmu emîn-i merkūma teslîm eyleyip ol dahi kabz eylemişdir deyû ikrâr edicek, i‘tirâfı mûcebince meblağ-ı merkūmu tahsîl ve kabz etmeğe kefâlet-i mezbûre-i sahîha olmağın edâsına tenbîh olunup, mâ vaka‘a gıbbe’t-taleb ketb olundu. Tahrîr fî selh-i şehri Rebî‘ilevvel li sene seb‘a ve ışrîn ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Murad b. Mehmed, Mustafa Beşe ed-Defterî, Hüseyin b. Ali ve gayruhüm.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 157 - Hüküm no: 174 - Orijinal metin no: [18b-4])﻿

﻿

﻿

175. Hüküm

Kaçak köle Perviz’in satılması

Merhûm Ahî Çelebi vakfından olup kasaba-i Çorlu’ya tâbi‘ olan Öksüz nâm karyede cânib-i vakıfdan zâbıt-ı âvâbık olan Kavak v. Andriya nâm zimmî meclisi şer‘de Ahmed b. Mehmed mahzarında ikrâr ve takrîr-i kelâm edip, işbu meclisde hâzır olup târih-i kitâbdan iki yıl mukaddem karye-i mezbûrede Perviz b. Abdullah nâm abd-i âbıkın müddet-i örfiyyesi tamam olup, sâhibi zuhûr etmemekle zâbitliği hasebiyle [mer]kūm Ahmed’e iki bin akçeye bey‘-i kat‘î ile bey‘ edip kabz-ı semen eyledim, merkūm dahi abd-i mevsûf-ı mezkûru ibtiyâ‘ ve kabûl ve kabz eyledi dedikde, mâ vaka‘a gıbbe’t-taleb ketb olundu. Hurrire fi’l-yevmi’s-sânî min şehri Rebî‘ilâhir li sene seb‘a ve ışrîn ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: İbrahim b. Receb. Mustafa b. Hamza, Mustafa b. ( ) er-râcil ve gayruhüm mine’l-hâzırîn.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 158 - Hüküm no: 175 - Orijinal metin no: [18b-5])﻿

﻿

﻿

176. Hüküm

Ayşe Hâtun bt. Ahmed’in muhâla‘a yapması

Mahmiye-i Kostantıniyye mahallâtından Erekli mahallesinde sâkine Ayşe Hâtun bt. Ahmed adlı kadın meclisi şer‘-i şerîfde zevci bâisü’l-kitâb (…) b. İsa ile muhâla‘a yaptı. Zevci de nikâhı esnasında taahhüt ettiği râyic fi’l-vakt dört bin akçe mehr-i müeccel ve mikdârı aralarında malum olan iddet nafakası karşılığında onunla muhâla‘a yaptı. Kadın, yeni bir akit yapılmadan ve yeniden mehir ödenmeden eski kocasına helâl olmayacak şekilde ondan ayrılmış oldu. Sonra her biri umûmen bütün da‘vâ, mütâlebât, yemîn ve muhâsamâtdan ve husûsan zevciyyetle alâkalı da‘vâdan yek diğerinin zimmetini ibrâ-yı âm ile kesin olarak ibrâ etti. Cerâ zâlike ve hurrire fi’l-yevmi’s-sâlis min şehri Rebî‘ilâhir sene 1027.

Şuhûdü’l-hâl: Hamdullah b. Şaban müezzin, Sâlih Ağa silahdâr, İlyas b. Abdullah, Süleyman yaya, Mehmed Ali Beşe b. Abdullah, Mustafa b. Abdurrahman ve gayruhüm mine’l-hâzı

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 158 - Hüküm no: 176 - Orijinal metin no: [19a-1, Arapça])﻿

﻿

﻿

177. Hüküm

Yeniçeri Hasan b. Abdullah’ın Filibe’deki evini Yeniçeri Odabaşısı Hasan’a bey‘ bi’l-istiğlâl usulüyle sattığı

Zümre-i yeniçeriyândan seksen üçüncü cemâ‘atden Hasan b. Abdullah er-râcil mahfili kazâda cemâ‘at-i mezbûrenin mühimmât-ı lâzımesine mevkūf olan nukūdun mütevellîsi ve cemâ‘at-i mezbûrenin odabaşısı olan Hasan b. Ali er-râcil mahzarında ikrâr edip, kazâ-i Filibe’de İstanimaka nâm karyede vâki‘ tarafeyni Solak Mehmed Bey mülkü ve bir tarafı Celeb İstemad mülkü ve bir tarafı tarîk-i âm ile mahdûd mülk menzilimi mezbûr Hasan’a bey‘-i sahîh ile bey‘ eyledim, ol dahi mâl-ı vakfı mezbûr ile li ecli’l-istiğlâl altı bin akçeye iştirâ edip, ba‘de’t-tahliyye târih-i kitâbdan sene tamamına değin mezbûrdan dokuz yüz akçeye istîcâr eyledim, ol dahi îcâr eyledi dedikde, gıbbe’t-tasdîk mâ vaka‘a bi’t-taleb ketb olundu. Hurrire fî 3 Rebî‘ilâhir li sene seb‘a ve ışrîn ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Ahmed Beşe b. Abdullah, İbrahim b. Musa [er-]râcil, Mehmed Beşe b. Pîrî, Mehmed Beşe b. Abdullah, Osman b. Abdullah, Hüseyin b. Abdullah, Mehmed b. Abdullah el-kâtib.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 159 - Hüküm no: 177 - Orijinal metin no: [19a-2])﻿

﻿

﻿

178. Hüküm

Fâtıma bt. Bedreddin’in, Mehmed Ağa b. Bâli’ye borcunu havale yoluyla ödemesi

Mahmiye-i İstanbul’da Harâccı Muhyiddin mahallesi sâkinelerinden Fâtıma Hâtun bt. Bedreddin meclisi şer‘-i şerîfde dergâh-ı âlî bevvâblarından fahrü’l-akrân Mehmed Ağa b. Bâli mahzarında takrîr-i kelâm edip, mezbûr Mehmed Ağa’nın deyn-i şer‘îden zimmetimde otuz dokuz bin akçesi var idi. Benim dahi hâzır bi’l-meclis olan Ramazan b. Hasan nâm kimesne zimmetinde beynimizde ma‘lûm menzil-bahâsından yüz bin akçem var idi. El-hâletü hâzihî dâyinim mezbûr Mehmed Ağa’yı îcâb-ı muhîl ve kabûl-i muhtâl ve rızâ-i muhtâllun-aleyhimi câmi‘aten havâle-i sahîha-i şer‘iyye ile medyûnum mezbûr Ramazan’a havâle etdim, mezbûr Mehmed Ağa otuz dokuz bin akçesini mezbûr Ramazan’da olan yüz bin akçemden ahz eylesin dedikde, mezkûre Fâtıma Hâtun’u mesfûr Mehmed Ağa bi’l-muvâcehe tasdîk edip, mezbûr Mehmed Ağa dahi târih-i kitâbdan yüz seksen gün tamamına değin mezbûr Ramazan te’cîl etmeğin, mâ hüve’l-vâki‘ gıbbe’t-taleb ketb olundu. Hurrire fi’l-yevmi’s-sânî min şehri Rebî‘ilâhir li sene seb‘a ve ışrîn ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Sinan Efendi b. Kasım, Mustafa Ağa b. Abdülmennân, el-Hâc Mustafa b. Ebûbekir ve gayruhüm.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 159 - Hüküm no: 178 - Orijinal metin no: [19a-3])﻿

﻿

﻿

179. Hüküm

Fâtıma Hâtun bt. Bedreddin’in evini bey’ bi’l-istiğlâl ile el-Hâc Mehmed Vakfı’na sattığı

Mahmiye-i Kostantıniyye mahallâtından Haraçcı Muhyiddin mahallesinde sâkine Fâtıma Hâtun bt. Bedreddin adlı kadın bu akdin sudûruna kadar mâlik olduğu, elinde bulundurduğu ve tasarrufu altında tuttuğu, mahalle-i mezbûrede vâki‘, bir tarafdan satıcı mülkü, diğer taraftam merhûm Sinan Efendi veresesi mülkü, öbür tarafdan …? vakfı ve diğer tarafdan da tarîk-i âm ile mahdûd mülk menzilini, cümle tevâbi‘ ve levâhıkıyla râyic fi’l-vakt yüz bin akçe semen-i mu‘ayyen-i makbûz ile merhûm el-Hâc Mehmed vakfı mütevellîsi hâmil-i hâze’l-kitâb Ahmed Çelebi b. el-Hâc Süleyman’a sattığını ikrâr ve itiraf etti. O da vakf-ı mezbûr malıyla gelir getirmesi için satın aldı. Satıcının menzili kirâlamak istemesi üzerine mütevellî tahliyye-i şer‘iyyeden sonra vesîka zeylinde yer alan târihten bir sene tamamına kadar on bin akçe kirâ bedeli ile kirâya verdi. Sonra menzili mezbûrun derkine ve kirâ bedeline mahalle-i mezbûrede sâkin olan yaya Ahmed b. Abdurrahman icap ve kabûlü hâvî kefâlet ile kefîl oldu. Cerâ zâlike ve hurrire fi’l-yevmi’s-sânî min şehri Rebî‘ilevvel sene 1027.

Şuhûdü’l-hâl: Sinan Efendi b. Kasım imâm, Mustafa b. Abdullah yaya, el-Hâc Osman b. Abdullah, Murad b. Mehmed, Mustafa Ağa b. Abdullah Reîsü’l-muhzır, Mahmud b. Bâli, Yusuf b. Memi ve gayruhüm

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 160 - Hüküm no: 179 - Orijinal metin no: [19a-4, Arapça])﻿

﻿

﻿

180. Hüküm

Şeyh Hüsameddin Efendi’nin Manisalı Çelebi mahallesindeki binasının satılması

Fahrü’s-sulehâ eş-Şeyh Hüsameddin Efendi b. Abdülkādir meclisi şer‘de râfi‘ü’l-kitâb Ömer b. Ahmed muvâcehesinde ikrâr ve takrîr-i kelâm edip, merhûm Nalbend İbrahim vakfından olup mahmiye-i İstanbul’da Manisalı Çelebi mahallesinde vâki‘ şarkan vakf-ı mezbûr ve kıble suyolcu mutasarrıf olduğu vakf ve garben Haydar Beşe mutasarrıf olduğu vakf ve şimâlen tarîk-i âm ile mahdûd olan arsa üzerinde izn-i mütevellî ve re’y-i hâkimü’ş-şer‘le mülküm olmak için bir fevkānî oda ve bir sundurma ve bir dehliz binâ etmiş idim. El-hâletü hâzihî mülküm olan ebniye-i mezbûrenin cümlesini merkūm Ömer Çelebi’ye on beş bin nakd-i fıdda-i râyic fi’l-vakt akçeye bey‘-i bâtt-ı sahîh-i şer‘î ile bey‘ edip, kabz-ı semen ve teslîm-i mebî‘ eyledim merkūm dahi ibtiyâ‘ ve kabûl ve kabz eyledi dedikde, mukırr-ı merkūm eş-Şeyh Hüsameddin Efendi’nin vech-i merkūm üzre cârî olan ikrârını mersûm Ömer Çelebi vicâhen tasdîk edicek, mâ vaka‘a gıbbe’t-taleb ketb olundu. Tahrîren fi’l-yevmi’r-râbi‘ min şehri Rebî‘ilâhir sene seb‘a ve ışrîn ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Fahrü’l-eşbâh Sinan Subaşı b. Abdullah, Mehmed Çelebi b. Yusuf Sarrâc-ı hâssa, el-Hâc Şaban b. Ahmed, Pîrî Beşe b. Emrullah, Ahmed Beşe b. Abdullah, Arslan b. Süleyman, Hasan Çavuş b. İdris, Behrâm b. Abdullah, Mustafa b. Mehmed ve gayruhüm.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 160 - Hüküm no: 180 - Orijinal metin no: [19a-5])﻿

﻿

﻿

181. Hüküm

Hasan Efendi b. İsa’nın Rus asıllı câriyesini âzâdı

Mahmiye-i Kostantıniyye mahallâtından ( ) mahallesinde sâkin imâm Hasan Efendi b. İsa, rıkkını itiraf eden, açık kaşlı, ala gözlü, orta boylu, Rûsiyyetü’l-asl sâhibe-i hâze’l-kitâb Nâzenin bt. Abdullah adlı câriye-i memlûkesini hasbeten li’llâhi te‘âlâ ve hasbeten li rûhi Resûlullah itiraf-ı mer‘î ile âzâd ettiğini ikrâr etti. Cerâ zâlike ve hurrire fi’l-yevmi’r-râbi‘ min şehri Rebî‘ilâhir sene 1027.

Şuhûdü’l-hâl: Şeyh Hüsameddin b. Abdülkādir, el-Hâc Şaban b. Ahmed, Murad b. Mehmed, ve gayruhüm mine’l-hâzırîn

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 161 - Hüküm no: 181 - Orijinal metin no: [19a-6, Arapça])﻿

﻿

﻿

182. Hüküm

Süleyman b. Derviş’in, çiftliğinin tasarruf hakkını Kadı Ahmed Efendi’ye sattığı

Süleyman b. Derviş nâm kimesne mahfili kazâda sâhibü’l-kitâb fahrü’l-kuzât Ahmed Efendi b. Mustafa mahzarında ikrâr-ı tâm ve takrîr ani’l-merâm edip, vilâyet-i Anadolu’da Çerkeş kazâsına tâbi‘ Alayuntlu nâm karyede vâki‘ irs-i şer‘le babamdan intikāl eden hâlâ mülkiyyet üzre mutasarrıf olduğum Bayburd Çiftliği demekle ma‘rûf inde’l-ahâlî ve’l-cîrân ma‘lûmü’l-hudûd tahmînen yirmi kıt‘a tarla mezra‘amın hakk-ı tasarrufun sâhib-i arz ma‘rifetiyle mûmâ-ileyh Ahmed Efendi’ye nakd-i râyic fi’l-vakt üç bin akçeye tefvîz eyledim, mukābili tefvîzinde olan meblağ-ı merkūm üç bin akçe müşârun-ileyh Ahmed Efendi yedinden ahz u kabz edip mez[ra]‘a-i mezbûreyi teslîm eyledim ve ol dahi tefevvüz ve tesellüm eyledi dedikde, gıbbe’t-tasdîki’ş-şer‘î ketb ü tahrîr olundu.

Şuhûdü’l-hâl: Fahrü’l-müsta‘id Ali b. Osman, Fahrü’l-kuzât Ahmed b. İsa, Fahrü’l-müsta‘id Mustafa, Fahrü’l-müsta‘id Sunullah b. Atâullah.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 161 - Hüküm no: 182 - Orijinal metin no: [19b-1])﻿

﻿

﻿

183. Hüküm

Seyyid Mehmed Çelebi b. Seyyid Ali’nin ev borcunun ikrârı

Seyyid Mehmed Çelebi b. Seyyid Ali, zimmetinde bâis-i kitâb Mehmed Halife b. Ali lehine mahmiye-i Kostantıniyye mahallâtından Hâce Hayreddin mahallesinde vâki‘, hudûdu aralarında malum menzil bahâsından râyic fi’l-vakt dört bin akçe, yine aynı menzildeki binâ bahâsından da üç bin akçe lâzımü’l-edâ ve vâcibü’l-kazâ borcu olduğunu ikrâr etti. Alacaklı tarafından da vicâhen tasdîk edildi. Cerâ zâlike ve hurrire fi’l-yevmi’s-sâlis aşere min şehri Rebî‘ilevvel min şuhûri sene 1027.

Şuhûdü’l-hâl: Abdurrahman Efendi b. Süleyman, Mehmed b. Mustafa, el-Hâc Mustafa, el-Hâc Mehmed b. İsmail ve gayruhüm

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 162 - Hüküm no: 183 - Orijinal metin no: [19b-2, Arapça])﻿

﻿

﻿

184. Hüküm

Hacı Mehmed b. Hüseyin’in yangından kurtarması için Mehmed b. Receb’e verdiği eşya davasının reddedilmesi

Mahmiye-i İstanbul’da Hoca Hayreddin mahallesi sâkinlerinden el-Hâc Mehmed b. Hüseyin meclisi şer‘de Mehmed b. el-Hâ[c] Receb mahzarında üzerine da‘vâ edip, târih-i kitâbdan beş gün mukaddem mahmiye-i mezbûrede gece ile hark vâki‘ oldukda, sâkin olduğum menzilimden taşra çıkar deyû, merkūm Mehmed’e bir çuval içinde beş yüz akçe kıymetli bir sîm devât, dört bin akçe kıymetli bir çift altın bilezik, bin akçe kıymetli bir çift altın küpe, iki bin akçe kıymetli bir altın, bir mor dolama, sekiz yüz akçe kıymetli on sekiz makrama ve iki yüz akçe kıymetli bir dülbent teslîm edip, merkūm dahi yedimden ahz u kabz eylemiş idi. Hâlâ eşyâ-yı mezbûru merkūmdan taleb ederim dedikde, gıbbe’s-suâl merkūm Mehmed cevâbında, fi’l-vâki‘ hark vâki‘ olduğu gece mezbûr el-Hâc Mehmed yedinden içinde ne idiği ma‘lûm değil bir çuval menzilden taşra çıkarmak için alıp taşra çıkdığımda üzerime eşkiyâ müstevlî olup çuvalı cebren yedimden aldılar dedikde, merkūm Mehmed’in yedi yed-i emânet olup yemînle musaddak olmağın, makbûzu olan eşyâyı mezbûreye bi vechin mine’l-vücûh te‘addî etmediğine yemîn teklîf olundukda, alâ vefk-i musûle? yemîn billâhi’l-aliyyi’l-azîm etmeğin, merkūm el-Hâc Mehmed mu‘ârazadan men‘ olunup, mâ vaka‘a bi’t-taleb ketb olundu. Hurrire fi’l-yevmi’l-âşer min şehri Rebî‘ilâhir sene seb‘a ve ışrîn ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Murad b. Mehmed, Himmet b. Mustafa, Mehmed b. Cafer ve gayruhüm.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 162 - Hüküm no: 184 - Orijinal metin no: [19b-3])﻿

﻿

﻿

185. Hüküm

Piyâle b. Abdullah’ın Sarrâc İshak mahallesindeki evini istiğlal yoluyla Hacı Mustafa vakfına sattığı ve ev için kira borcunu vermediği

Mahmiye-i İstanbul’da vâki‘ el-Hâc Mustafa vakfına bi’l-fi‘il mütevellî olan râfi‘ü’l-kitâb Ali b. Abdullah meclisi şer‘de Piyâle b. Abdullah mahzarında üzerine da‘vâ edip, merkūm Piyâle mahmiye-i merkūmede Sarrâc İshak mahallesinde vâki‘ bir tarafı Mehmed b. Çavuş b. Rıdvan mülkü ve bir tarafı ( ) vakıfı ile ve tarafeyni tarîk-i âm ile mahdûd olan mülk menzilini vakf-ı merkūm malıyla istiğlâl tarîkiyle yüz otuz bin beş yüz akçeye bin yirmi beş senesi Şevvâli’nin onuncu gününden bey‘ edip, ba‘dehû sene tamamına değin on üç bin elli akçeye istîcâr edip, minvâl-i meşrûh üzre târih-i merkūmda mahmiye-i merkūmede vâki‘ Mahmud Paşa Mahkemesi’nde nâ’ibü’ş-şer‘ olan Ahmed Efendi b. Alâaddin huzûrunda hüccet-i şer‘iyye olunmuş iken, hâlâ mersûm Piyâle menzili merkūmun icâresini vermekde ta‘allül eder suâl olunmak murâd ederim deyip, mevlânâ-yı mezbûr imzâsıyla ve mümzât ve hâtemi ile mahtûm târih-i merkūm ile müverraha takrîrine muvâfık hüccet-i şer‘iyye ibrâz edip, merkūm Piyâle’nin muvâcehesinde kırâ’at olundukda, mazmûn-ı hücceti münkir olıcak, mütevellî-i merkūmdan mazmûnuna mutâbık beyyine taleb olundukda, udûl-i ricâlden olup zeyl-i hüccetde mastûrü’l-esâmi olan Müslimînden Sâlih Efendi b. Bayram el-imâm ve İsa Halife b. Dede el-müezzin nâm kimesneler meclisi şer‘a hâzırân olduklarında gıbbe’l-istişhâd, fi’l-vâki‘ merkūm Piyâle’nin menzili mahdûd-ı mezkûru vakf-ı merkūma târih-i mezbûrda yüz otuz bin beş yüz akçeye istiğlâl tarîkiyle bey‘ edip, bir sene tamamına değin on üç bin elli akçeye istîcâr ve kabz eyleyip nâ’ib-i mûmâ-ileyh huzûrunda hüccet olunmuşdur. Hüccet-i merkūmenin mazmûnuna şâhidleriz, şehâdet dahi ederiz deyû edâ-i şehâdet-i şer‘iyye ettiklerinde, ba‘de ri‘âyet-i şerâ’iti’l-kabûl şehâdetleri hayyiz-i kabûlde vâkı‘a oldukdan sonra mûcebiyle hükm olunup, mâ vaka‘a gıbbe’t-taleb ketb olundu. Tahrîren fi’l-yevmi’s-sânî min şehri Rebî‘ilâhir li sene seb‘a ve ışrîn ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Musa b. İlyas, el-Hâc Ali b. Abdullah, Fahrü’l-âşiyân Ömer Çavuş, Mehmed Çelebi b. Abdullah ve gayruhüm.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 163 - Hüküm no: 185 - Orijinal metin no: [19b-4])﻿

﻿

﻿

186. Hüküm

Ahmed Bey b. Mehmed’in Macar asıllı kölesini âzâdı

Ahmed Bey b. Mehmed nâm kimesne rıkkını itiraf eden kısa boylu, açık kaşlı, …? Macar asıllı abd-i memlûki hâmil-i hâze’l-kitâb Perviz b. Abdullah’ı hasbeten lillâhi te‘âlâ ve taleben li merdâti rabbihi’l-a‘lâ âzâd ettiğini ikrâr ve itiraf etti. Böylece lehlerine olan şeylerin kendi lehine, aleyhlerine olan şeylerin kendi aleyhine sâbit olduğu sâir hür doğanlar gibi hür oldu. Ki artık onun üzerinde efendisinin hukūken velâ hakkı sâhiblerine âzâdlı köleler üzerinde tanınmış (mîrâs) hakkından başka bir hak kalmadı. Cerâ zâlike ve hurrire fi’l-yevmi’s-sânî min Rebî‘ilâhir sene 1027.

Şuhûdü’l-hâl: İbrahim b. Receb, Mustafa yaya, Ramazan b. Ali ve gayruhüm

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 163 - Hüküm no: 186 - Orijinal metin no: [19b-5, Arapça])﻿

﻿

﻿

187. Hüküm

Mehmed b. Şaban’ın Abdurrahman Efendi Vakfı’ndan ödünç aldığı

Mahmiye-i Kostantıniyye mahallâtından Tarsus? mahallesinden Mehmed b. Şaban nâm kimesne, vakıfı olduğu vakfın mütevellîsi hâfız-ı hâze’l-kitâb Abdurrahman b. Talip mahzarında, mahalle-i mezbûre avârızından vakfın kendi üzerinde ve zimmetinde karz-ı şer‘den lâzımü’l-edâ ve vâcibü’l-kazâ râyic fi’l-vakt sekiz yüz akçe hakkı olduğunu ikrâr etti. Alacaklı tarafından da vicâhen tasdîk edildi. Hurrire fî şehri Rebî‘ilâhir sene 1027.

Şuhûdü’l-hâl: Rıdvan b. Abdullah, Hasan b. Abdullah, Üstâd Hasan b. Abdullah müderris, Mehmed b. Yusuf ve gayruhüm

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 164 - Hüküm no: 187 - Orijinal metin no: [20a-1, Arapça])﻿

﻿

﻿

188. Hüküm

Kadı Abdünnebî b. Hacı Derviş’in, Abdülkerim’deki alacağını tahsil ettiği

Diyâr-ı Mısriye’de Manuf kazâsından munfasıl olan umdetü’l-kuzât Mevlânâ Abdünnebî Efendi b. el-Hâc Derviş meclisi şer‘-i kavîmde kasaba-i Reşîd’den Ahmed b. Ali muvâcehesinde ikrâr ve ta‘bîr ani’l-merâm edip, mezbûr Ahmed’in Eyüb’de karındaşı olan Abdülkerim zimmetinde hüccet-i karzlardan tâmmü’l-vezn ve sahîhü’l-ayar bin iki yüz aded sikke filori hakkım var idi. El-hâletü hâzihî mezbûr Abdülkerim’in mahmiye-i İstanbul’da olan vükelâsından Harbî b. el-Hâc Ahmed yedinde üç yüz sikke filori ve Za‘ter demekle ma‘rûf el-Hâc Mehmed b. Süleyman yedinde iki yüz sikke filori ve Abdurrahman b. Hasan yedinden dahi yedi yüz filori alıp kabz eyledim, meblağ-ı merkūm bin iki yüz filoriden mezbûr Abdülkerim zimmetinde bir akçe ve bir habbe hakkım bâkī kalmadı dedikde, mâ vaka‘a bi’t-taleb [ketb olundu]. Fî evâili şehri Rebî‘ilâhir li sene seb‘a ve ışrîn ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: El-Hâc Mehmed b. İsmail, es-Seydî Arslan b. Süleyman, İsa b. Alâaddin, Mehmed b. Bedreddin.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 164 - Hüküm no: 188 - Orijinal metin no: [20a-2])﻿

﻿

﻿

189. Hüküm

Modaniç ve Delvine cizyesini mukâtaaya alan Şaban Bey’in Bayezid câmii Hatîbi Abdülkerim Efendi’deki alacağı hususunda anlaştığı

Kasaba-i Yenişehir sâkinlerinden Şaban Bey b. Ali el-Cündî meclisi şer‘-i şerîfde mahmiye-i İstanbul’da vâki‘ merhûm ve mağfûrun leh Sultan Bâyezid Hân -tâbe serâhu-câmi‘-i şerîfinde hatîb olan Abdülkerim Efendi b. Hasan muvâcehesinde ikrâr ve ta‘bîr ani’l-merâm edip, bundan akdem mûmâ-ileyh Abdülkerim Efendi’den bi tarîki’l-karz ahz ettiğim dört yüz elli sekiz bin altı yüz on iki akçeden ba‘de küllî hesâb zimmetimde bâkī, cem‘an otuz sekiz bin altı yüz on iki akçe kalmış idi. El-hâletü hâzihî mûmâ-ileyh Abdülkerim Efendi’ye verdiğim yüz yirmi dört bin akçelik hazîne tezkiresinden meblağ-ı merkūm haklaşılıp ve Dividdâr İbrahim Efendi’ye emrim ile teslîm eylediği yirmi dört bin akçe hesâblaşılup mâ‘adâsı olan altmış bir bin üç yüz seksen sekiz akçesi bi’t-tamâm mûmâ-ileyh Abdülkerim Efendi yedinden alıp kabz eyleyip ve her birimiz âharın zimmetini târih-i kitâba gelince vâki‘ olan mu‘âmelâta müte‘allik cemî‘ de‘âvî ve mütâlebâtdan ibrâ-i âm ile ibrâ ve ıskāt-ı hak eyledik dedikde, mukırr-ı mezbûrun vech-i meşrûh üzre cârî olan ikrârını el-mukarru lehü’l-mezkûr vicâhen tasdîk edicek, mâ hüve’l-vâki‘ bi’t-taleb ketb olundu. Tahrîren fi’l-yevmi’l-hâmis min şehri Rebî‘ilâhir li sene seb‘a ve ışrîn ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Fahrü’l-hutabâ Hasan Efendi el-hatîb bi Ayasofya, Umdetü’l-hutabâ İbrahim Efendi el-hatîb bi câmi‘-i Sultan Süleyman, Ahmed Çelebi kâtib-i Evkāf-ı Sultan Bayezid, Mustafa Çelebi noktacı, Fahrü’l-a‘yân Murad Ağa kethüdâ-yı sâhib-i sa‘âdet, Mefhari erbâbi’l-ilm Hüseyin Efendi mevkūfâtî, Umdetü’l-akrân Mehmed Ağa tâcir-i hâssa ve gayruhüm.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 165 - Hüküm no: 189 - Orijinal metin no: [20a-3])﻿

﻿

﻿

190. Hüküm

Modoniç ve Delvine cizyesini iltizâma alan Şaban Bey’in Bayezid câmii Hatîbi Abdülkerim Efendi’ye teslim ettiği paradan borçlu kaldığı

Vilâyet-i Rûmeli’nde kasaba-i Yenişehir sâkinlerinden Şaban Bey b. Ali el-Cündî meclisi şer‘-i kavîmde mahmiye-i Kostantıniyye’de vâki‘ merhūm Sultan Bâyezid Hân câmi‘-i şerîfinde hatîb olan hâfızu’l-kitâb Abdülkerim Efendi b. Hasan muvâcehesinde takrîr-i kelâm edip, bundan akdem bin yirmi iki senesinde cem‘ine me’mûr olduğum Modoniç cizyesine, Nasûh Paşa merhûmun sikke bahâsından iki yüz akçe ve gulâmiyye için dahi seksen bin üç yüz seksen sekiz akçe cem‘an iki yük ve seksen bin üç yüz seksen akçeyi merkūm Abdülkerim Efendi benim yedimle mîrîye geçirip ellerine temessük vermiş idim. Lâkin edâsına iktidârım olmamağın, adedi beynimizde ma‘lûm olan hazîne tezkiresiyle hesablaşdığımızdan mâ‘adâ bi tarîki’l-karz mûmâ-ileyh Abdülkerim Efendi’den ahz eylediğim dört yüz elli sekiz bin altı yüz on iki akçenin doksan altı bin akçesini rızâları ile âdemlerinden Ahmed nâm kimesne teslîm edip ve yirmi dört bin akçelik hazîne tezkiresini kendülere verip ve yedi yük akçesini tetimme-i Delvine’den olan sehimden sâlyâne edip ve Delvine hizmeti benim üzerimde iken mûmâ-ileyh Abdülkerim Efendi’nin dâmâdı Mustafa Çelebi cem‘ etmekle iki yüz bin akçesini dahi hizmeti mezbûreden haklaşıp, mâ‘adâsı olan otuz sekiz bin altı yüz on iki akçe zimmetimde mezbûr Abdülkerim Efendi’ye edâsı lâzım deyndir dedikde, mukırr-ı mezbûru ikrâr-ı meşrûhunda el-mukarrun lehü’l-mezkûr vicâhen tasdîk edicek, mâ hüve’l-vâki‘ gıbbe’t-taleb ketb olundu. Tahrîren fî evâili şehri Rebî‘ilâhir li sene seb‘a ve ışrîn ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Fahrü’l-akrân Murad Ağa kethüdâ-yı sâhib-i sa‘âdet, Hüseyin Efendi mevkūfâtcı, Mehmed Ağa tâcir-i hâssa, Ali Bey el-havâle, Mustafa Çavuş eş-şehîr bi Halîmzâde, Ahmed Çelebi el-kâtib, Muzaffer Ağa, Fahrü’l-hutabâ Hasan Efendi b. Ahmed, İbrahim Efendi hatîb-i Sultan Süleyman, Ahmed Çelebi kâtib-i Evkāf-ı Sultan Bayezid ve gayruhüm.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 165 - Hüküm no: 190 - Orijinal metin no: [20a-4])﻿

﻿

﻿

191. Hüküm

Dömeke piskoposu Pasav’ın gasp edilen parasının Kralitse karyesi ahâlîsinde olduğu

Vilâyet-i Rumeli’nde vâki‘ Çata[l]ca nâm kasaba müzâfâtından Dömeke nâm karyede piskopos olan Pasav v. Papayani nâm keşiş meclisi şer‘de Yenişehir kazâsına tâbi‘ Kıralitse nâm karye ahâlîsinden Dimo v. Papa Kosta nâm zimmî muvâcehesinde takrîr-i da‘vâ edip, ben zikri sebk eden karye-i Dömeke’den mahmiye-i İstanbul’a gelirken karye-i mezbûra Kıralitse’ye karîb geldiğimde, merkūm Dimo karyesi ahâlîsi ile âlet-i harble üzerime gelip yüz yetmiş bin nakd-i râyic fi’l-vakt akçemi aldıkdan mâ‘adâ cümle esbâbım gāret etmişler idi. Ba‘dehû meblağ-ı merkūmun elli üç bin akçesini mârrü’z-zikr olan Kıratse ahâlîsi yedinden ahz u kabz etdim, meblağ-ı bâkīyi dahi merkūmdan taleb ederim dedikde, gıbbe’s-suâl merkūm Dimo cevâbında, müdde‘î-i mezbûr Pasav’ın esbâbını karyemiz ahâlîsi gāret ettiklerinde ben bile değil idim, lâkin merkūmun gāret olunan malından altmış altı bin akçesi hâlâ karye-i mezbûra Kıratse ahâlîsi yedinde mazbûttur, ben zikr olunan altmış altı bin akçeyi alıp merkūm Pasav’a teslîm edeyin dedikde, vâki‘ hâl gıbbe’t-taleb ketb olundu. Hurrire fi’l-yevmi’s-sâbi‘ min şehri Rebî‘ilâhir sene seb‘a ve ışrîn ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Hasan Bey b. Abdullah, Mehmed Bey b. Abdullah, Malkoç b. Abdullah er-râcil, Süleyman b. Sefer el-cündî, İbrahim b. Receb ve gayruhüm Çukadâr Mustafa Beşe havâle.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 166 - Hüküm no: 191 - Orijinal metin no: [20a-5])﻿

﻿

﻿

192. Hüküm

Vasilaki bt. Dimo’nun evini Yorgi v. Kirbaki’ye sattığı

Mahmiye-i Kostantıniyye mahallâtından Mustafa Paşa mahallesinde sâkine Vasilaki bt. Dimo nâm zimmîyye bu akdin sudûruna kadar sâhibi ve mâliki bulunduğu, elinde ve taht-ı tasarrufunda bulundurduğu mahalle-i mezbûrede vâki‘, fevkānî iki bâb evi, gölgelik, altında fırın, müşterek su kuyusu, hadîka, helâyı muhtevî, bir tarafdan Kirbaki v. Dimitri mülkü, diğer tarafdan Mihal v. Dimitri mülkü, öbür tarafdan mezbûr Mehmed Paşa vakfı ve diğer tarafdan da tarîk-i âm ile mahdûd mülk menzilini, cümle tevâbi‘ ve levâhıkıyla râyic fi’l-vakt on iki bin akçe semen-i mu‘ayyen-i makbûzla hâmil-i hâze’l-kitâb Yorgi v. Kirbaki’ye sattığını ikrâr-ı mer‘î ile ikrâr etti. O da kendi malıyla kendisi için satın aldı. Teslîm-i mebî‘ ve kabz-ı semen eylediler. Cerâ zâlike ve hurrire fi’l-yevmi’l-hâmis ve’l-ışrîn min şehri Rebî‘ilevvel sene 1027.

Şuhûdü’l-hâl: Mustafa b. Hasan hatip, Mustafa b. Mehmed, Mehmed Çelebi b. Ahmed, Eyüb b. Ali, Mustafa Efendi b. Mehmed, Sinan Beşe, Sefer Efendi b. Veli imâm

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 167 - Hüküm no: 192 - Orijinal metin no: [20b-1, Arapça])﻿

﻿

﻿

193. Hüküm

Yorgi v. Kirbaki’nin evini bey’ bi’l-istiğlâl yoluyla Mustafa Çavuş Vakfı’na sattığı

Mahmiye-i Kostantıniyye mahallâtından Mustafa Paşa mahallesinde sâkin Yorgi v. Kirbaki nâm zimmî bu akdin sudûruna kadar sâhibi ve mâliki bulunduğu, mahalle-i mezbûrede vâki‘, bir tarafdan Kirbaki mülkü, diğer tarafdan Mihal v. Dimitri mülkü, öbür tarafdan merhûm Mehmed Paşa vakfı ve diğer tarafdan da tarîk-i âm ile mahdûd mülk menzilini, cümle tevâbi‘ ve levâhıkıyla râyic fi’l-vakt sekiz bin akçe semeni mu‘ayyen-i makbûz ile hâmil-i hâze’l-kitâb hâlen merhûm Mustafa Çavuş vakfı mütevellîsi olan Hasan Efendi b. İbrahim’e sattığını ikrâr-ı sahîh-i şer‘î ve itiraf-ı sarîh-i mer‘î ile ikrâr etti. Mütevellî de vakfın malıyla vakfa gelir getirmesi için satın aldı. Satıcının sonra menzili kirâlamak istemesi üzerine mütevellî menzili tahliyye edip zeyil târihinden bir sene tamamına kadar sekiz yüz akçeye ona kirâladı. Sonra menzili mezbûrun derkine ve kirâ bedeline hepsi de mahalle-i mezbûrede oturan Kirbaki v. Dimo ve …? v. Kirbaki ve Vasilaki bt. Dimo adlı zimmîler icap ve kabûlü hâvî kefâlet ile kefîl oldular. Cerâ zâlike fî gurreti Rebî‘ilâhir sene 1027.

Şuhûdü’l-hâl: Es-Sâbikūn

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 167 - Hüküm no: 193 - Orijinal metin no: [20b-2, Arapça])﻿

﻿

﻿

194. Hüküm

Celep Dimo v. Yani’nin kasap Mehmed’e verdiği koyunlardan kalan alacağını eşi Ayşe’den tahsil ettiği

Celeb tâ’ifesinden hâmilü’l-kitâb Dimo v. Yani nâm zimmî meclisi şer‘-i şerîfde kasab tâ’ifesinden Mehmed b. Abdullah mahzarında ikrâr-ı tâm ve takrîr-i kelâm edip, bundan esbak mezbûr Mehmed zimmetinde re’si beynimizde ma‘lûm koyun bahâsından on sekiz bin beş yüz akçe hakkım olup, meblağ-ı merkūmdan yedi bin akçesin yedinden alıp kabz edip, bin yedi yüz akçesin dahi işbu hâzır fi’l-meclis olan fahrü’l-cüyûş Mehmed Çavuş b. İsmail’e üçümüz meclisi vâhidde iken havâle edip, ol dahi havâle-i merkūmeyi kabûl eyleyip zimmetinden dokuz bin sekiz bin yüz akçem kalıp, meblağ-ı merkūmu târih-i kitâbdan doksan gün tamamına değin te’cîl eyledim dedikde, mezbûr Dimo’yu ikrâr-ı meşrûhunda mezbûr Kasab Mehmed ve mezkûr Mehmed Çavuş vicâhen ve şifâhen tasdîk ve tahkīk eylediklerinden sonra mahmiye-i Kostantıniyye’de Çakır Ağa mahallesi sâkinelerinden olup medyûn-ı mezbûr Mehmed’in zevcesi olan Ayşe bt. Yusuf hâzıra olup, meblağ-ı müeccel-i merkūma emr ve kabûlü hâviye kefâlet ile kefîl oldukdan sonra yine mahalle-i merkūmede sâkine mezbûre Ayşe’nin dâmâdı olan Halil Beşe b. İbrahim nâm kasab dahi hâzır olup, mezbûre Ayşe’nin nefsine ve hîn-i mütâlebede meclisi şer‘a ihzârına kefîl oldukda, mâ hüve’l-vâki‘ mezbûr Dimo talebiyle ketb u tahrîr ve yedine def‘ olundu, ki lede’l-hâce müzekkeri mâ cerâ ola. Tahrîren fi’l-yevmi’s-sâmin min şehri Rebî‘ilâhir li sene seb‘a ve ışrîn ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Himmet b. Dursun, Murad b. Mehmed, Kadri b. Mustafa, Musa b. Mehmed, Mustafa.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 168 - Hüküm no: 194 - Orijinal metin no: [20b-3])﻿

﻿

﻿

195. Hüküm

Mehmed b. Sinan’ın İsa b. Hızır Vakfı’ndan ödünç aldığı

Mahmiye Kostantıniyye mahallâtından Seydî mahallesinde sâkin Mehmed b. Sinan, meclisi şer‘-i şerîfde, hâmil-i hâze’l-kitâb mütevellî Ahmed b. Abdullah ile yapılan muamele nedeniyle merhûm İsa b. Hızır vakfının malından zimmetinde lâzımü’l-edâ ve vâcibü’l-kazâ karz cihetinden râyic fi’l-vakt üç bin akçe bulunduğunu ikrâr-ı sahîh-i şer‘î ile ikrâr etti. Ayrıca karz dışında satılıp teslîm alınmış çuka bahâsından zeyilde yer alan târihten bir sene tamamına müeccel üç yüz yetmiş beş akçe borcu olduğunu ikrâr etti. Mütevelli vicâhen tasdîk etti. Cerâ zâlike ve hurrire fi’l-yevmi’s-sâdis min şehri Rebî‘ilâhir sene 1027.

Şuhûdü’l-hâl: Süleyman b. Abdullah, Mustafa b. Haydar, Nasûh b. Sâlih, Hamza b. Ali, Hamza b. Abdülkerim, Mehmed Dede b. Mustafa, Mehmed Dede b. Musa, …? Çavuş b. Abdullah

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 168 - Hüküm no: 195 - Orijinal metin no: [20b-4, Arapça])﻿

﻿

﻿

196. Hüküm

Kurd b. Mehmed’in Para vakfiyesinin tescili

Sermâye-i hasb-i hâl berâ’e-i hamd-i vâkıfı’l-ahvâl mülkihî müte‘âl celle ani’l-evhâm ve’z-zunûn ve’l-hayâl ile tevşîh ve tezyîn ve zîver-i sadra ve selâm-ı Resûl-i Rabbi zü’l-celâl Mehmed el-mevsûf bi ehâssi’l-hâl ve mehâsini’l-hisâl -sallallâhu te‘âlâ aleyhi ve alâ âlihî ve ashâbihî hayru’l-ashâb ve hayru’l-âl ile tevşîh ve tahsîn olundukdan sonra, bâ‘is-i tastîr-i kitâb-ı şer‘î ve dâ‘î-i tahrîr-i hitâb-ı mer‘î oldur ki, Dârü’s-saltanati’s-seniyye Kostantıniyye el-mahmiyye -ani’l-âfât ve’l-beliyye- mahallâtından Karagümrük kurbunda merhûm ve mebrûr Ali Paşa-yı Atîk mahallesi sükkânından sâhibü’l-hayrât ve’l-hasenât kâtib Ku[r]d b. Mehmed bu inkılâb-ı rûzgâr ve ızdırâb-ı âlem-i nâ pâydâra nazar edip, ilm-i kâmil ve irfân-ı şâmil ile bildim ki, dünya kesb-i hayrât-ı fâhire edecek bir makāmdır ki “ed-dünya mezra‘atü’l-âhire” mazmûnu ânı i‘lâmdır. Kezâlik bu mefhûm-ı şerîfi ifhâm eder haber-i hayr “ve mâ tükaddimû li enfüsiküm tecidûhu indellâhe hüve hayran ve a‘zama ecran” fehvâsından habîr ve âgâh olmağın, sadakāt-i câriye sa’âdât-ı âhireye mufazzî ve müberrât-ı müstemirre siyâdât-ı fâhiresini muktezî ola deyû niyet-i hâlisa ve taviyye-i sâfiye ile meclisi şer‘-i şerîf-i mutahhar ve mahfili dîn-i münîf-i münevver sallallâhu alâ şâri‘aya hâzır olup, vakf-ı âtîyi li ecli’t-tescîl mütevellî nasb ettiği Mustafa b. Hamza mahzarında ikrâr-ı sahîh-i şer‘î ve i‘tirâf-ı sarîh-i mer‘î kılıp, silk-i mülkünde münselik olan emvâlinden kırk beş bin fıddî râyic fi’l-vakt akçe ki te’kîden li’l-asl nısfı yirmi iki bin beş yüz akçe olur ifrâz ve kemâl-i imtiyâz ile sâir menâlinden mümtâz kılıp, hasbeten li’llâhi te‘âlâ ve haseneten li rûhi Resûlihi’l-mu‘allâ vakıf ve habs edip şöyle şart eyledi ki, nukūd-ı merkūme her yılda onu on bir akçe olmak hesâbı üzre vakf-ı mezbûrun mütevellîsi yediyle mu‘âmele-i şer‘iyye ve murâbaha-i mer‘iyye ile ale’l-vechi’l-hâl istirbâh ve istiğlâl için sîmâlarında âsâr-ı emânet zâhir-i dilşîrelerinde envâr-ı istikāmet-i bâhire olan tüccâr-ı kaviyyi’l-iktidâr ile hâmile olunup, tavâif-i eşirrâ ve mu‘ânidîn ve füccârdan ve bi’l-cümle ziyâ‘ ihtimâli olan yerlerden ve emr hücceti ile verilmeden kemâl-i mertebe hazer olunup, yalnız rehn-i kavîye kanâ‘at olunmayıp kefîl-i millî vâfî olmayınca verilmeye ve vâkıf-ı mezbûr mâdâmki hayâtta ola, vakf-ı mezbûra mütevellî olup bi fazli’llâhi’l-meliki’l-müte‘âl hâsıl olan rubû‘ ve gılâl umûmen kendiye meşrût olup keyfe mâ yeşâ mutasarrıf ola, ba‘de vefâtihî bâlâda mezkûr olan Mustafa vakf-ı mezkûra mütevellî olup, hâsıl olan rubû‘ ve gılâlden yevmî iki akçe vazîfeye mutasarrıf ola ve mahalle-i mezbûra kurbunda vâki‘ olan mesâcidden merhûm Ahmed Çavuş mescidinde imâm olan kimesne ba‘de salâti’l-fecr bir Yâsin-i şerîf tilâvet edip yevmî iki akçe vazîfeye mutasarrıf ola ve merkūm Üçbaş mescidinde imâm ve müezzin olan kimesneler ba‘de salâti’l-asr merhûm-ı mezbûr Ali Paşa-yı Atîk câmi‘inde Kur’ân-ı Azîm ve Furkān-ı Kerîm’den her biri birer cüz’-i şerîf-i vâcibü’t-teşrîf tilâvet edip yevmî ikişer akçe vazîfeye mutasarrıf olalar. Zikr olunan Yâsin-i şerîf ve hizbeyn-i münîfeynin esvâbını hazreti Resûl-i Ekrem -sallallâhu aleyhi ve sellem-ve zümre-i âl ve evlâd ve ashâb-ı emcâd ve ezvâc-ı tâhirât ve ümmehât-ı mü’minîn ve mü’minât ervâh-ı şerîfelerine ve rûh-ı vakıfa ihdâ edeler ve merhûm-ı müşârun-ileyh câmi‘-i şerîfinde müezzin olanlar yevm her biri nevbetinde kabîl-i salât-i asırda cehrile bir Âyete’l-kürsî ve üç İhlâs-ı şerîf ve bir Fâtiha-i kerîme tilâvet edip, sevâbını hâsseten rûh-ı vakıfa ihdâ edip mukābelesinde yevm birer akçe vazîfeye mutasarrıf olalar ve her sene Leyle-i Berât’ta birer okkaya iki şem‘-i asel iştirâ olunup, biri merhûm-ı mezbûr Ali Paşa-yı Atîk câmi‘-i şerîfine ve biri merhûm-ı merkūm Ahmed Çavuş mescidine vaz‘ olunup, ol gece îkād oluna ve cümle mürtezika-i vakf-ı merkūma hasbî nâzır olup, mâdâmki mürtezika-i vakıf hâzır olmayalar mütevellîsi kendü re’y-i ile mâl-ı mevkūfu istirbâh ve istiğlâl için kimesneye teslîm ve tesellüm etmeye ve mütevellî nasbı lâzım oldukça mürtezika-i vakıfın cümlesi rızâsı ile mahmiye-i mezkûrda hâkim-i şer‘-i ilâh ve hâdim-i dîn-i risâlet-penâh olan efendi hazretleri bir sâlih kimesneye vazîfe-i mezkûre ile tevcîh ve ta‘yîn eyleyip, mürtezika-i vakıf ihtiyâr etmedikleri kimesneyi nasb eylemeyeler ve meblağ-ı mevkūfdan beş bin akçesinin murâbahası ki vâkıf-ı mezbûrun şart ve ta‘yîni üzre her sene beş yüz akçe eder re’s-i senede ifrâz olunup, mahmiye-i mezbûrede vâki‘ merhûm Efdalzâde mahallesi ahâlîsine teklîf olunan avârız için ahâlî-i mahalle-i mezkûre ma‘rifeti ile imâmete teslîm oluna. Mürûr-ı eyyâm ile rubû‘ ve gılâl ve istirbâh ve istiğlâlin mesârif-i mezkûreye sarfı müte‘azzir olursa umûmen sulehâ’-i fukarâya bezl oluna ve asl-ı vakıf ve şerâ’itinde vâkıf-ı mersûm için şer‘an câiz olan tasarrufâttan tebdîl ve tağyîr ve taklîl ve teksîr mâdâmki [vr. 21b] hayâtta ola yedinde olup, merreten ba‘de ûlâ ve kerreten isre uhrâ mutasarrıf olup kimesne mâni‘ olmaya deyû, nukūd-ı mevkūfeyi mevâni‘-i kabzdan âriye olduğu hâlde mütevellî-i sâlifü’l-beyân olan Mustafa’ya teslîm ol dahi kabz ve tesellüm edip, mütevellîler sâir evkāfda tasarruf edegeldikleri üzre tasarruf etti dedikde, mütevellî-i mezbûr dahi vâkıf-ı mezkûrı kelâm-ı meşrûhunda vicâhen tasdîk ve şifâhen tahkīk ettikden sonra, vâkıf-ı mezbûr takrîr-i kelâm ve bast-ı merâm edip, vakıfiyyeti nukūdun bilâ kelâm e’imme-i selâse-i kirâm katında adem-i sıhhati muhakkak ve ona müteferri‘ olan şurûtlar fesâdı dahi mu‘ayyen ve musaddak olduğuna binâen meblağ-ı merkūmu yine mülküme red ve mütevellînin tarîk-i tasarrufunu andan şer‘le setr etmek edersin deyû da‘vâ edip, mütevellî-i mezbûr dahi bi’l-muvâcehe kendüye lâzım ve mahalline mülâyim olan vech üzre İmâm Züfer -aleyhi’r-rahmeti’l-meliki’l-ekber-den İmâm Ensârî rivâyeti üzre vakf-ı nukūdun sıhhati mukarrer ve ona mebnî olan şurûtun cevâz ve istikāmeti dahi mu‘teberdir deyû cevâb verip, işbu sadr-ı kitâbda tevkī‘-i müstetâbı vâki‘ olan efdal-i mevâlî-i izâm-ı ekrem e‘âlî-i enâm kâşif-i müşkilât-ı dîniyye hilâl-i mu‘zılât-ı yakīniyye nâsır-ı şerî‘at-i garrâ hâdî-i behcet-i beyzâ lâ-zâle tavran şâmihan fi’l-fasl ve’l-imzâ hazretleri huzûrunda murâfa‘a olduklarında, hâkim-i müşârun-ileyh lâ-zâle beyne’l-enâm müşârun-ileyh dahi hazreti İmâm Züfer mezhebi üzre meblağ-ı merkūmun vakfiyyetin sıhhatine ve şerâ’itinin şer‘iyyetine hükm ettikden sonra, vâkıf-ı mezbûr yine tafsîl-i makāl ve izhâ[r]-ı mâ fi’l-bâl edip, eğerçi sıhhat-i vakf-ı nukūd re’y-i imâm-ı ma‘hûd üzre muhakkaktır, lâkin sıhhatinde lüzûmu gayri lâzım ve ol kavl üzre lüzûmunun vücûbuna hükm-i mülâyim değildir deyû meblağ-ı merkūmu ahza ve kabza ikdâm edecek, mütevellî-i merkūm bast-ı kelâm edip, imâmeyn-i hümâmeyn-i şemseyn-i neyyir-i bedreyn-i münîreyn re’y-i şerîfleri üzre mütevellîye teslîmden sonra sıhhat-i vakıf lüzûmunda mufârık olmaz ol re’y üzre lüzûmuna dahi hükm olunmasın taleb ederim dedikde, hâkim-i mezbûr -ahsenallâhü’l-melikü’ş-şekûr-i‘tibâr-ı cânib-i vakfı evlâ ve ihtiyâr-i kavl-i sıhhat ve lüzûmu ecrâ görüp ve hâlâ amel-i fetvâ onun üzerine olmağın vakf-ı mezbûrun husûs ve umûmunda sıhhat ve lüzûmuna meşâyih-i eslâf ve e’imme-i eşrâf beyninde cârî olan ihtilâf ma‘lûmu olduğu hâlde hükm-i sahîh-i şer‘î ile hükm edip, vakf-ı mezbûr evkāf-ı lâzımeden olup, min ba‘d nakz ve nakzına mahalli muhâl ve ihtilât ve ibtâli mümteni‘ü’l-ihtimâl oldu. Femen beddelehû ba‘de mâ semi‘ahû feinnemâ ismuhû ale’llezîne yübeddilûnehû inna’llâhe semî‘un alîm ve ecru’l-vâkıf ale’l-hayyi’l-cevâdi’l-kerîm. Cerâ zâlike ve hurrire fî evâhiri şehri Rebî‘ilevvel min şuhûri sene seb‘a ve ışrîn ve elf min müttehedihî fi’l-isneyn ba‘dehû.

Şuhûdü’l-hâl: Umdetü’l-müderrisîn Şucâ‘ Efendi b. ( ), Zübdetü’l-müdakkıkīn Mustafa Efendi b. Receb, Müyesser Efendi b. Şaban el-imâm, Zü’l-e’imme Mahmud Efendi b. Süleyman el-imâm bi câmi‘-i Ali Paşa-yı Atîk, Sinan Efendi b. Mahmud el-imâm bi câmi‘-i Kethüdâ Kadın, Mahmud Efendi b. Hüseyin el-imâm bi mescidi Ahmed Çavuş, el-Hâc Ebûbekir b. Ali el-müezzin, Derviş Çelebi b. Mehmed Çavuş fi’z-zümreti el-ma‘rûfe bi Zağarcı, Ali b. Mustafa fî zümreti el-ma‘rûfe Segbân, Receb Bey b. Abdullah, Hüseyin b. Abdullah, Mustafa b. Ali er-râcil, Sefer b. Cafer, İbrahim Çelebi b. Satılmış, Hamza Bey b. Veli el-cündî, Ali Çelebi b. Mahmud er-râcil, el-Hâc Bâli b. ( ) Ali b. Mahmud, Bostan b. Musa el-müezzin, Ali Çelebi b. Siyami el-müezzin bi câmi‘-i [Ali] Paşa-yı Atîk, Mehmed b. Ali el-müezzin bi’l-câmi‘i’l-mezbûr, Halil b. Mehmed el-muhzır, Hüseyin b. Abdullah.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 169 - Hüküm no: 196 - Orijinal metin no: [21a-1])﻿

﻿

﻿

197. Hüküm

Emine Hâtun bt. Abdullah’ın kocasıyla muhâla‘a yapması

Mahrûse-i Kostantıniyye’de vâki‘ Keçeci Pîr mahallesinde sâkine Emine Hâtun bt. Abdullah kocası bâisü’l-kitâb Memi b. Mehmed ile muhâla‘a yaptı. Kocası da nikâhında taahhüt ettiği râyic fi’l-vakt bin akçe mehr-i müeccel ve mikdârı kendi aralarında malum iddet nafakası karşılığında onunla muhâla‘a yaptı. Kadın, yeni bir akit yapılmadan ve yeniden mehir ödenmeden eski kocasına helâl olmayacak şekilde ondan ayrılmış oldu. Sonra her biri umûmen bütün da‘vâ, mütâlebât, yemîn ve muhâsamâtdan ve husûsan zevciyyetle alâkalı da‘vâdan yek diğerinin zimmetini ibrâ-yı âm ile kesin olarak ibrâ etti. Cerâ zâlike ve hurrire fi’l-yevmi’s-sâdis min şehri Rebî‘ilâhir sene 1027.

Şuhûdü’l-hâl: Receb b. Emrullah, Yusuf Çavuş ve gayruhüm

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 172 - Hüküm no: 197 - Orijinal metin no: [21b-1, Arapça])﻿

﻿

﻿

198. Hüküm

Murad Paşa Vakfına ait olup Anastas v. Yani tarafından yeniden yaptırılan bozacı dükkânı ile ilgili hesapların görüldüğü

Zimmî tâ’ifesinden Anastas v. Yani meclisi şer‘-i şerîfde Mehmed Beşe b. Ali nâm râcil mahzarında takrîr-i kelâm edip, merhûm Murad Paşa-yı atîk Evkāfı’ndan mahmiye-i İstanbul’da Aksaray sûkunda vâki‘ inde’l-ahâlî ve’l-cîrân ma‘lûmü’l-hudûd olan bozahâne dükkânı bundan akdem benim taht-ı icâremde iken, izn-i mütevellî ve ma‘rifet-i hâkim-i şer‘î ile dokuz bin altmış akçelik binâ ihdâs etmiş idim. Dükkân-ı mezbûru vakf-ı mezkûr mütevellîsi olan Hâfız Mustafa Çelebi Ağa nâm kimesneye îcâr ettikde, mülküm olan binânın üç bin akçesin mezbûr Mustafa Ağa’dan ahz ettikde mezbûr Mustafa dahi dükkân-ı mezbûru izn-i mütevellî ile mersûm Mehmed Beşe’ye tefvîz etmiş idim. Bâkī kalan altı bin altmış akçemi hâlâ mezbûr Mehmed Beşe yedinden bi’t-tamâm ahz u kabz etdim, bir akçem bâkī kalmadı dedikde, mukırr-ı mezbûrun ikrâr-ı meşrûhunda el-mukarru lehü’l-mezbûr bi’l-muvâcehe tasdîk edip, mâ hüve’l-vâki‘ gıbbe’t-taleb ketb olundu. Hurrire fi’l-yevmi’l-hâmis min [şehri] Rebî‘ilâhir sene seb‘a ve ışrîn ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Ali Beşe b. Şaban, Sofili İmâmı Mehmed Efendi, Kadri b. Mustafa ve gayruhüm.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 172 - Hüküm no: 198 - Orijinal metin no: [21b-2])﻿

﻿

﻿

199. Hüküm

Mustafa Bey b. Mehmed’in, evini Sâliha Hâtun bt. Seyyid Ali’ye sattığı

Bu sahîh bir hüccettir ki Mustafa Bey b. Mehmed meclisi şer‘-i şerîfde hâzır olup bu akdin sudûruna kadar sâhibi ve mâliki bulunduğu, elinde ve taht-ı tasarrufunda bulundurduğu, mahmiye-i Kostantıniyye mahallâtından Hâce Kasım mahallesinde vâki‘, bir tarafdan Mustafa Çelebi mülkü, diğer tarafdan merhûm Seyyid Murtaza vakfı, iki tarafdan da tarîk-i âm ile mahdûd, iç ve dış avlu olmak üzre iki avlulu, iç avluda tahtânî ve fevkānî ev, su kuyusu, helâ, satıcı ve merhûme Sitti Hâtun vakfıyla eşit sevide müşterek ahır ve ağaçlı ve ağaçsız bahçe, dış avluda ise fevkānî iki ev ve tahtânî bir ev, müşterek kapıyı müştemil mülk menzilini cümle tevâbi‘ ve levâhıkı ve kâffe-i mürâfık ve tarâyıkı ile râyic fi’l-vakt otuz bin akçe semen-i mu‘ayyen-i makbûz ile hâmil-i hâze’l-kitâb Sâliha Hâtun bt. Seyyid Ali’ye sattığını ikrâr-ı sahîh-i şer‘î ve itiraf-ı sarîh-i mer‘î ile ikrâr etti. O da kendi malıyla ve kendisi için satın aldı. Teslîm-i mebî‘ ve kabz-ı semen eylediler. Satıcının beyânı müşteri tarafından da vicâhen tasdîk edildi. Cerâ zâlike ve hurrire fi’l-yevmi’s-sâbi‘ min şehri Rebî‘ilâhir sene 1027.

Şuhûdü’l-hâl: Fahrü’l-kuzât Abdurrahman Efendi b. Hamza, Mehmed Efendi b. Ahmed imâm ve Süleyman b. Abdullah, Sefer Efendi b. Musa, Abdülkerim b. Arslan, Şeyh Mehmed b. Ali ve gayruhüm

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 172 - Hüküm no: 199 - Orijinal metin no: [22a-1, Arapça])﻿

﻿

﻿

200. Hüküm

Mîrahur Mehmed Ağa’nın kethüdâsı ve vekili Hacı Yahya Bey’den borç alan Rıdvan b. Abdullah’ın muhasebesinin görüldüğü

Atabe-i aliyyeden sâbıkan küçük mirahor olan iftihârü’l-emâcid ve’l-ekârim câmi‘u’l-mehâmid ve’l-mehâdim Mehmed Ağa -dâme mecduhû- kıbelinden husûs-ı âti’l-beyâna nehc-i şer‘î üzre vekâleti sâbite olup, hâlâ kethüdâları olan el-Hâc Yahya Bey b. Mehmed nâm sarrâc-ı sultânî meclisi şer‘-i kavîm-i lâzımü’t-tekrîmde mûmâ-ileyh Mehmed Ağa’nın sâbık kethüdâları olan Rıdvan b. Abdullah mahzarında üzerine da‘vâ edip, bundan esbak mezbûr Rıdvan’ın ba‘zı mesârıfa sarf için nakden müvekkili müşârun-ileyh yedinden on altı kerre yüz bin ve elli sekiz bin yedi yüz on iki akçe ahz u kabz eylemişidi. El-hâletü hâzihî mesârifini ta‘yîn etmek için muhâsebesi görülmek taleb ederim dedikde, gıbbe’s-suâl merkūm Rıdvan Bey cevâbında, fi’l-hakīka müvekkili müşârun-ileyh yedinden vech-i muharrer üzre meblağ-ı merkūmu ber vech-i nakd bi’t-tamâm alıp kabz eylemiş idim. Lâkin min ba‘di’l-harc yedimde bir akçe ve bir habbe bâkī kalmamışdır dedikde, vâki‘ hâl hıfzan li’l-makāl vekîl-i mezbûr talebiyle ketb olundu. Tahrîren fi’l-yevmi’t-tâsi‘ min şehri Rebî‘ilâhir li sene seb‘a ve ışrîn ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Mafharü’l-a‘yân Muzaffer Ağa Reisü’l-muhzır, Umdetü’l-mürselîn Mehmed Efendi b. el-merhûm Emrullah, Ahmed Efendi el-Müderris ve gayruhüm.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 173 - Hüküm no: 200 - Orijinal metin no: [22a-2])﻿

﻿

﻿

201. Hüküm

Sakine bt. Abdullah’ın, evini Mahmud b. Hüdâverdi ve kardeşi Abdullah’a sattığı

Sakine bt. Abdullah adlı kadın sâhibi ve mâliki olduğu mahrûse-i Kostantıniyye mahallâtından Neslişah Sultan mahallesinde vâki‘, fevkānî iki evi, tahtânî bir evi, gölgelik, içinde ağaçlar bulunan avlu, helâ ve İbrahim [b.] Abdullah ile müşterek kullanılan su kuyusunu hâvî, bir tarafdan mezbûr İbrahim mülkü, diğer tarafdan Hamal Hüseyin vakfı, öbür tarafdan Macar Ahmed vakfı ve diğer tarafdan da tarîk-i âm ile mahdûd mülk menzilini, her sene yedi akçe ardiye kesilerek râyic fi’l-vakt on bin sekiz yüz akçe semen-i mu‘ayyen-i makbûz ile cümle tevâbi‘ ve levâhıkı ve kâffe-i menâfi‘ ve mürâfıkı ile hâmil-i hâze’l-kitâb Mahmud b. Hüdâverdi’ye ve baba bir kardeşi Abdullah’a sattığını ikrâr etti. O ikisi kendi mallarıyla ve kendileri için satın aldılar. Teslîm-i mebî‘ ve kabz-ı semen eylediler. Satıcının beyânı iki alıcı tarafından da vicâhen ve şifâhen tasdîk edildi. Cerâ zâlike ve hurrire fi’l-yevmi’t-tâsi‘ min şehri Rebî‘ilâhir sene 1027.

Şuhûdü’l-hâl: Bayezid b. Musa imâm, Mustafa b. Mehmed müezzin, Hüseyin b. Receb müezzin, Kalender b. Abdi yaya, Ali b. Ebûbekir, Mehmed [b.] Veli, Ali b. İsa, Hamza b. Ahmed, İsmail b. Mehmed Bevvâb-ı sultânî, Mustafa b. Muslu

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 174 - Hüküm no: 201 - Orijinal metin no: [22a-3, Arapça])﻿

﻿

﻿

202. Hüküm

Yahya Çavuş b. Mehmed ve Bâli v. Yakub ve Danya v. Yahva’nın borç ikrârı

Mahmiye-i Kostantıniyye mahallâtından Ferruh Kethüdâ mahallesinde sâkin Yahya Çavuş b. Mehmed nâm kimesne ve mahmiye-i mezbûre mahallâtından …? mahallesinde sâkin Bâli v. Yakub ve Danya v. Yahva nâm Yahudiler meclisi şer‘-i şerîf ve mahfili din-i münîfte hâmil-i kitâb bevvâb-ı sultânî Musa b. Ali’nin, üzerlerinde ve zimmetlerinde karz-ı şer‘îden râyic fi’l-vakt on iki bin akçe-i Osmânî hakkı olduğunu ikrâr ve itiraf ettiler. Karzın dışında, satılmış ve teslîm alınmış çuka bahâsından da zeyilde yer alan târihten i‘tibâren yüz seksen günün tamamına kadar müeccel bin akçe hakkı olduğunu da ikrâr ettiler. Alacaklının da vicâhen ve şifâhen tasdîkinden sonra meblağ-ı mezbûrun tamamına Gül Câmi‘i mahallesinden Hasan Çelebi b. Ali kefîl oldu. Cerâ zâlike ve hurrire fi’l-yevmi’t-tâsi‘ min şehri Rebî‘ilâhir sene 1027.

Şuhûdü’l-hâl: Hasan b. Abdullah müteferrika, Mehmed b. Abdullah Bevvâb-ı sultânî, Hasan Bey b. Abdullah, Osman b. Abdullah ve gayruhüm

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 174 - Hüküm no: 202 - Orijinal metin no: [22a-4, Arapça])﻿

﻿

﻿

203. Hüküm

Manoli v. Yorgi’nin Todori v. Mayo’ya borçlu olduğu

Manoli v. Yorgi nâm zimmî meclisi şer‘de üzerinde ve zimmetinde hâmil-i hâze’l-kitâb Todori v. Mayo’nun karz-ı şer‘îden, zeyilde yer alan târihten i‘tibâren borç bitene kadar her ayın sonunda yüz akçe ödemek üzre taksîte bağlanmış râyic fi’l-vakt dört bin akçe hakkı olduğunu ikrâr ve itiraf etti. Alacaklının da vicâhen ve şifâhen tasdîkinden sonra mahrûse-i Kostantıniyye mahallâtından Gül mahallesinde sâkin Yani v. Todor nâm zimmî meblağ-ı mezbûra kefîl oldu. Cerâ zâlike ve hurrire fi’l-yevmi’s-sânî min şehri Rebî‘ilâhir sene 1027.

Şuhûdü’l-hâl: Murad b. Mehmed, Mehmed b. Cafer, el-Hâc Şaban ve gayruhüm mine’l-hâzırîn

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 175 - Hüküm no: 203 - Orijinal metin no: [22a-5, Arapça])﻿

﻿

﻿

204. Hüküm

Yaşlı ve güçsüz olan Emine Hâtun’un nedeniyle bakımının oğlu Mehmed’in üstlenmesi

Mahmiye-i İstanbul’da Debbâğ Yunus mahallesi sâkinelerinden râfi‘atü hâze’l-kitâb Emine Hâtun bt. Hüseyin meclisi şer‘-i şerîfde takrîr-i kelâm edip, ben fakīre [ve] müsinne ve amel-mânde olmakla kût-ı yevmînin tahsîlinde âciz ve kāsıra olup, sadrî oğlum olup beylik reislerden olan Mehmed b. Hüseyin sâhib-i servet ve yesâr ve a‘yân-ı zevi’l-iktidârdan olmakla, benim için üzerine nafaka takdîr olunup istidâne ve rücû‘a bana izn-i şer‘î verilmek taleb ederim dedikde, fi’l-hakīka mezbûre Emine Hâtun’un üzerinde emârât-ı fakr nümâyân ve oğlu mezbûr Mehmed ağniyâdan idiği sikāt ihtiyârıyla zâhir ve ayân olmağın, mezbûre Emine Hâtun’un nafaka ve kisve ve sâir levâzım-ı mühimmesi için oğlu mezbûr Mehmed rücû‘a izn-i şer‘î verilip, mâ hüve’l-vâki‘ gıbbe’t-taleb ketb olundu. Hurrire fi’l-yevmi’l-âşir min şehri Rebî‘ilâhir sene seb‘a ve ışrîn ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Ahmed Çelebi b. Muharrem, Ali Bey b. Mezîd, Ahmed Çavuş b. Ali, Handan b. Abdullah, Derviş b. Ali.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 175 - Hüküm no: 204 - Orijinal metin no: [22a-6])﻿

﻿

﻿

205. Hüküm

Mustafa Çelebi’nin b. Hüseyin’in Mosi’ye sorguç bedelinden borçlu olduğu

Mefharü’l-a‘yân Mustafa Çelebi b. Hüseyin meclisi şer‘-i şerîfde Yahud tâ’ifesinden Mosi v. David ve Liya bt. Yakut nâm Yahudiler muvâcehelerinde üzerine da‘vâ edip, gāib ani’l-meclis olan Mosi nâm Yahudi zimmetinde bir murassa‘ altın sorguç bahâsından iki yüz kırk bin akçe hakkım olup, meblağ-ı merkūmun cümlesine mersûm Mosi v. David ve merkūme Liya’nın her biri emr ve kabûlü hâviye kefâlet ile kefîl olmağla, meblağ-ı merkūmu mezbûrândan taleb ederim dedikde, gıbbe’s-suâl merkūmân Yahudiler cevâblarında müdde‘î-i merkūm Mustafa Çelebi’nin gāib-i merkūm Mosi zimmetinde sorguç bahâsından ancak yüz seksen bin akçe hakkı olmağla, biz merkūm Mosi’nin nefisine kefîl olmuş idik. Târih-i kitâbdan bir ay tamamına değin merkūm Musa bulup merkūma teslîm etmezsen meblağ-ı merkūm yüz seksen bin akçeyi merkūm Mustafa Çelebi’ye biz edâ edelim dediklerinde, mâ vaka‘a gıbbe’t-taleb ketb olundu. Tahrîren fi’l-yevmi’l-âşir min şehri Rebî‘ilâhir li sene seb‘a ve ışrîn ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Muzaffer Ağa b. ( ) el-Bevvâbü’s-sultânî, Murad b. Mehmed, Celil b. Hüdâverdi ve gayruhüm.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 175 - Hüküm no: 205 - Orijinal metin no: [22b-1])﻿

﻿

﻿

206. Hüküm

Mustafa b. Abdullah’ın Avarızı vakfına olan borcunun tahsil edildiği

Mahmiye-i İstanbul’da Kızıltaş mahallesi mescidinde müezzin olup, mahalle-i mezbûra avârızına vakf olan nukūdun hâlâ mütevellîsi olan Mustafa Halife b. Mehmed meclisi şer‘-i şerîfde mahalle-i mezbûre mescidi vakfına bi’l-fi‘il mütevellî olan bâ‘isü’l-kitâb Ali Subaşı b. Abdülvehhâb mahzarında ikrâr ve takrîr-i kelâm edip, mahalle-i mezbûre vakfına sâbıkan mütevellî olan Mustafa b. Abdullah yedinde nukūd-ı mezbûrdan sekiz bin akçe olup, mezbûr Ali Subaşı mahalle-i merkūme mescidi mütevellîsi olmağla meblağ-ı merkūm sekiz bin akçeyi merkūm Mustafa’dan ahz u kabz [edip], el-hâletü hâzihî meblağ-ı merkūm sekiz bin akçeyi mezbûr Ali Subaşı yedinden tevliyyetim hasebiyle alıp vakf-ı avârız için kabz [etdim] dedikde, mukırr-ı mezbûru vech-i meşrûh üzre ikrârını mersûm Ali Subaşı bi’l-muvâcehe tasdîk edicek, mâ hüve’l-vâki‘ bi’t-taleb ketb olundu. Tahrîren fi’l-yevmi’l-hâmis min şehri Rebî‘ilâhir sene seb‘a ve ışrîn ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Pervâne Ağa b. Abdülmennân, Halil Efendi el-imâm, Ferruh Bey b. Abdullah, Ali Bey b. Abdullah, Yakub el-kayyım.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 176 - Hüküm no: 206 - Orijinal metin no: [22b-2])﻿

﻿

﻿

207. Hüküm

Zamaro v. Sigular’ın Seyyid Hüseyin Çelebi’den alacağını tahsil ettiği

Haddâd tâ’ifesinden Zamaro v. Sigular nâm zimmî mahfili kazâda sâhibü’l-kitâb Seyyid Hüseyin Çelebi b. Seyyid Ali muvâcehesinde takrîr-i da‘vâ edip, mezbûr Seyyid Hüseyin bin yirmi altı senesinde İstanbul’da yava ve ispençe ve bennâk mukāta‘aları emîni olup ve benim Tershâne-i âmire’ye verdiğim demür âlâtı akçesinden on iki bin akçem olmağın, Tershâne emîni ve defterdâr temessükü ile meblağ-ı merkūmı zikr olunan mukāta‘alar akçesinden sâlyâne olunup zikr olunan temessükleri mezbûr Hüseyin Çelebi’ye teslîm etdim, meblağ-ı merkūmu el-ân bana vermemişdir, suâl olunup alıverilmesin taleb ederim dedikde, gıbbe’s-suâl mezbûr Seyyid Hüseyin zikr olunan temessükleri zimmî-i merkūm bana vermedi ve ben bi’t-tamâm meblağ-ı merkūmu merkūma edâ etdim deyû da‘vâyı def‘ edip, gıbbe’l-inkâr ve’l-istişhâd udûl-i Müslimînden Abdi Çavuş b. Hürrem, Ahmed b. Mustafa nâm kimesneler ve li ecli’ş-şehâde meclisi şer‘a hâzırlar olup, fi’l-hakīka zimmî-i mezbûr bizim huzûrumuzda meblağ-ı merkūmu bi’t-tamâm mersûm Hüseyin Çelebi yedinden ahz etdim deyû ikrâr eyledi. Bu husûsa şâhidleriz şehâdet dahi ederiz dediklerinde, gıbbe’t-ta‘dîl şehâdetleri makbûle olmağın, mâ vaka‘a [bi’t-taleb] ketb olundu. Fî 10 Rebî‘ilâhir [sene seb‘a ve ışrîn ve elf].

Şuhûdü’l-hâl: Ahmed b. Mustafa, Mustafa Çelebi el-kâtib, Ali el-kâtib, Osman b. Abdullah.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 176 - Hüküm no: 207 - Orijinal metin no: [22b-3])﻿

﻿

﻿

208. Hüküm

Hayim v. Avraham’ın Dimitraki v. Kostantin’e ödünçten borçlu olduğu

Mahmiye-i Kostantıniyye’de vâki‘ Balat cemâ‘atinden Hayim v. Avraham nâm Yahudi, meclisi şer‘-i şerîf-i Ahmedî ve mahfili din-i münîf-i Muammedîde üzerinde ve zimmetinde sâhib-i hâze’l-kitâb Dimitraki v. Kostantin nâm Nasrâni lehine karz-ı şer‘îden lâzımü’l-edâ ve vâcibü’l-kazâ râyic fi’l-vakt on dokuz bin beş yüz akçe borcu olduğunu ikrâr ve itiraf etti. Alacaklı da mukırr-ı mezbûru vicâhen tasdîk etti. Cerâ zâlike ve hurrire fi’l-yevmi’t-tâsi‘ min şehri Rebî‘ilâhir sene 1027.

Şuhûdü’l-hâl: Sinan b. Abdullah, Abdülcelîl b. Hüdâverdi, Mustafa Beşe yaya ve gayruhüm

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 177 - Hüküm no: 208 - Orijinal metin no: [22b-4, Arapça])﻿

﻿

﻿

209. Hüküm

Şems Perî Hâtun’un, hissedarı Rıdvan b. Abdullah’daki alacağını tahsil ettiği

Mahmiye-i İstanbul’da Sofular mahallesi sâkinelerinden Şems Perî Hâtun bt. Abdullah tarafından husûs-ı âti’l-beyâna vekîl olup, hasm-ı şer‘î-i câhid mahzarında mezbûreyi ma‘rifet-i şer‘iyye ile ârifeyn olan el-Hâc Halil Efendi b. Habil el-imâm ve Davud b. Hasan şehâdetleri ile şer‘an vekâleti sâbite olan Mustafa Çelebi b. Mehmed meclisi şer‘de hâmilü hâze’l-kitâb Rıdvan b. Abdullah mahzarında takrîr-i kelâm edip, müvekkilem mezbûre Şems-i Pîrî Hâtun merkūm Rıdvan’dan zimmeti şer‘îden sekiz yüz filori hissedârdır deyû da‘vâ ettikde, ol dahi inkâr etmekle beynlerinde nizâ‘ vâki‘ olmuş idi. El-hâletü hâzihî beynimizde muslihûn-ı Müslimûn tavassut edip, husûs-ı mezbûru gıbbe inkâr, hediyesi beş yüz filori kıymetli bir mushaf-ı şerîf ile yüz aded tâmmü’l-vezn sahîhü’l-ayar filoriye sulh ettiklerinde, ol dahi sulh-ı mezbûru kabûl ve bedel-i sulh olan meblağ-ı mezbûr Mushaf-ı şerîf-i ve yüz filoriyi mezbûr Rıdvan yedinden bi’t-tamâm ahz u kabz edip, husûs-ı mezbûra müte‘allik mezbûr Rıdvan’ın zimmetini âmme-i da‘vâdan ibrâ-i âm ile ibrâ etdi. Ba‘de’l-yevm husûs-ı mezbûra müte‘allik müvekkilimden da‘vâ sudûr ederse lede’l-hükkâm mesmû‘a olmaya dedikde, gıbbe’t-tasdîki’ş-şer‘î mâ hüve’l-vâki‘ gıbbe’t-taleb ketb olundu. Hurrire fi’l-yevmi’l-hâdî aşer min şehri Rebî‘ilâhir li sene seb‘a ve ışrîn ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: El-Hâc Mustafa b. Abdullah, Mustafa b. Veli, el-Şeyh Hızır Efendi, Derviş b. Abdullah, el-Hâc İbrahim b. Hüseyin, el-Hâc Mahmud b. Ahmed, eş-Şeyh Alâaddin, el-Hâc Veli b. Bayezid ve gayruhüm.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 177 - Hüküm no: 209 - Orijinal metin no: [22b-5])﻿

﻿

﻿

210. Hüküm

Pova v. Popovoço’nun Toma v. Nikola’ya sattığı koyun adedinde ve ücretinde ihtilafa düştükleri

Zimmî tâ’ifesinden Pova v. Popovoço meclisi şer‘-i şerîfde Toma v. Nikola nâm zimmî muvâcehesinde üzerine da‘vâ edip, merkūm Toma’ya bundan akdem her ay yüz sekizer akçe olmak üzre bin yüz doksan üç re’s koyun bey‘ ve teslîm edip, semeni olan yüz yirmi sekiz bin iki yüz kırk beş akçeden yirmi bin akçesini merkūmun yedinden ahz u kabz eyledim, meblağ-ı bâkī yüz sekiz bin iki yüz kırk beş akçemi taleb ederim dedikde, gıbbe’s-suâl merkūm Toma cevâbında, hesâb-ı mezbûr üzre merkūm Pova’dan ancak sekiz yüz kırk beş koyun iştirâ eyledim, semeni olan cem‘an doksan bir bin üç yüz seksen akçe hâlâ zimmetimdedir deyip ziyâde aldığını inkâr edicek, ikrârı mûcebince doksan bir bin üç yüz seksen akçemi edâya tenbîh olunup ve sekiz yüz kırk beş koyundan ziyâde bey‘ eylediğine merkūm Pova’dan tenbîh olundukda, ityân-ı beyyine için istimhâl etmeğin mehl-i şer‘î verilip, mâ vaka‘a gıbbe’t-taleb ketb olundu. Tahrîren fi’l-yevmi’l-âşir min şehri Rebî‘ilâhir sene seb‘a ve ışrîn ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Es-Seyyid Ali Çavuş el-mübâşir, Çukadâr Mustafa Beşe b. İvaz el-havâle, Mehmed b. Cafer el-havâle ve gayruhüm.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 178 - Hüküm no: 210 - Orijinal metin no: [23a-1])﻿

﻿

﻿

211. Hüküm

Raziye Hâtun bt. Abdullah’ın muhâla‘a yapması

Mahmiye-i İstanbul mahallâtından Üsküplü mahallesinde sâkine Raziye Hâtun bt. Abdullah kıbelinden, muhâla‘a ve ibrâ ikrârına vekâleti şer‘an sâbit olan vekîl Mehmed b. Hüseyin nâm kimesne vekâlet-i merkūme ile Süleyman b. Şaban ile muhâla‘a yaptığını ikrâr etti. Süleyman b. Şaban da nikâhında taahhüt ettiği râyic fi’l-vakt bin akçe akçe mehr-i müeccel ve mikdârı aralarında malum iddet nafakası karşılığında onunla muhâla‘a yaptı. Kadın, yeni bir akit yapılmadan ve yeniden mehir ödenmeden eski kocasına helâl olmayacak şekilde ondan ayrılmış oldu. Sonra her biri umûmen bütün da‘vâ, mütâlebât, yemîn ve muhâsamâtdan ve husûsan zevciyyetle alâkalı da‘vâdan yek diğerinin zimmetini ibrâ-yı âm ile kesin olarak ibrâ etti. Cerâ zâlike ve hurrire fi’l-yevmi’s-sâlis aşere min şehri Rebî‘ilâhir sene 1027.

Şuhûdü’l-hâl: Ebûbekir b. Osman, Ahmed Bey Şahbaz, Mustafa b. Hasan, Mehmed b. Mustafa ve gayruhüm

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 178 - Hüküm no: 211 - Orijinal metin no: [23a-2, Arapça])﻿

﻿

﻿

212. Hüküm

Fâtıma bt. Mustafa’ya borcu olan Mehmed b. Şaban’a annesi Sâliha’nın kefîl olduğu

Mahmiye-i İstanbul’da Kurukavak mahallesinde sâkine Sâliha bt. Ali nâm hâtun mahfili kazâda hâmiletü’l-kitâb Fâtıma bt. Mustafa nâm hâtun mahzarında ikrâr ve takrîr-i kelâm edip, mezbûr[e] Fâtıma’nın oğlum Mehmed b. Şaban zimmetinde deyn-i şer‘îden bin beş yüz akçesi olup, el-hâletü hâzihî meblağ-ı merkūma ben emr ve kabûlü hâviye kefâlet-i sahîha-i şer‘iyye ile kefîlim dedikde, mukırra-i merkūmenin ikrâr-ı meşrûhun el-mukarru lehâ’l-mersûm vicâhen tasdîk ettikden sonra işbu vesîka gıbbe’t-taleb ketb olundu. Tahrîren fi’l-yevmi’s-sânî aşer min şehri Rebî‘ilâhir li sene seb‘a ve ışrîn ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Halil b. Veli, Mustafa b. Abdullah, Mehmed b. Eyüb, Halil b. İbrahim.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 179 - Hüküm no: 212 - Orijinal metin no: [23a-3])﻿

﻿

﻿

213. Hüküm

Fâtıma bt. Yusuf’un, kocası Ali Beşe b. Abdullah’tan boşandığı

Mahmiye-i İstanbul’da Molla Aşkī mahallesi sâkinelerinden Fâtıma bt. Yusuf nâm hâtun mahfili kazâda zevc-i mutalliki olan hâmilü’l-kitâb Ali Beşe b. Abdullah mahzarında takrîr-i kelâm edip, mezbûr Ali beni tatlîk ettikde yedinde tavşan kürküne kaplı bir uzun yenli kāmışî atlas ferâcem ve bir demir sini ve bir bakır tepsi ve iki sahan ve bir şamdan ve on iki endâze keten bezim kalmış idi. Hâlâ zikr olunan eşyâ-yı mezkûremi bi’t-tamâm mezbûrun yedinden ahz u kabz edip, aslâ bir şeyim bâkī kalmadı ve zevciyyete müte‘allik âmme-i da‘âvâdan mezbûrun zimmetini ibrâ-i âm ile ibrâ etdim, ba‘de’l-yevm husûs-ı mezbûra müte‘allik benden da‘vâ sudûr ederse inde’l-hükkâmi’l-kirâm mesmû‘a ve makbûle olmaya dedikde, mukırra-i mezbûreyi ikrâr-ı meşrûhunda el-mukarru lehü’l-mezbûr bi’l-muvâcehe tasdîk edip, mâ hüve’l-vâki‘ gıbbe’t-taleb ketb olundu. Hurrire fi’l-yevmi’s-sânî aşer [min] şehri Rebî‘ilâhir sene seb‘a ve ışrîn ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Himmet b. Mustafa, Murad b. Mehmed, Musa b. Mehmed, İsmail b. Nebi ve gayruhüm.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 179 - Hüküm no: 213 - Orijinal metin no: [23a-4])﻿

﻿

﻿

214. Hüküm

Ayşe Hâtun bt. Halil’in verâsetinin varislerine dağıtılması

Mahmiye-i İstanbul’da Sinan Ağa mahallesinde vefât eden Ayşe Hâtun bt. Halil verâseti zevc-i metrûki Ahmed b. Ali’ye ve vâlidesi Sâime Hâtun bt. Ahmed ve li ümm karındaşları Mehmed ve Mustafa ve Osman sagīrlere münhasıra idiği zâhir ve müte‘ayyin ve mezbûre Sâime sıgār-ı mezbûrenin kıbel-i şer‘de mansûbe vasîleri olduğu bâhir ve mütebeyyin oldukdan sonra mahfili kazâda merkūm Ahmed ve mezbûre Sâime takrîr-i kelâm edip, müteveffât-ı mezbûrenin muhallefâtından mahalle-i mezbûrede vâki‘ bir tarafı İbrahim Çelebi mülkü ve iki tarafı Medine-i Münevvere fukarâsına vakıf olan menzil ve bir tarafı tarîk-i hâs ile mahdûd olup, içerisinde fevkānî ve tahtânî iki bâb beyti ve su kuyusunu ve muhavvatayı ve taşrasında bir bâb fevkānî beyti ve iki sofayı ve kenîfi müştemil olan on sekiz sehim menzilden her birinin hissesi takrîr ve ketb ve terkīm olunmak için kıbel-i şer‘den ehl-i hibre ile üzerine varılmak taleb ederiz dediklerinde, fahrü’l-müderrisîn Mevlânâ Ahmed Efendi ve Hâssa mi‘mârlardan Üstâd Ali b. Abdullah ve Üstâd Mustafa b. Abdullah irsâl olunup ol dahi diğer kitâbda mastûrü’l-esâmi olan Müslimîn ile mahalli mezbûra varıp, verese-i merkūme muvâcehesinde nazar ettiklerinde mi‘mârân-ı mezbûrân menzili mezbûrun cümlesini otuz üç bin yirmi akçe bahâ takdîr ettiklerinde, menzili mezbûrun taşrasında olup on altı bin beş yüz akçeye takvîm olunan bir bâb fevkānî ve tahtânî odayı ve iki sofayı ve kenîfi, zevci mezbûr Ahmed’in dokuz sehim hissesi için takdîr ve teslîm olunup ve içerisinde olup on altı bin beş yüz on akçeye takvîm olunan fevkānî ve tahtânî iki beyti ve su kuyusunu ve muhavvatayı sıgār-ı mezbûrenin ikişer sehim hisseleri ve vasîleri mezbûrenin üç sehim hissesi için takdîr ve mezbûre Sâime’ye teslîm olundukda, mezbûrlar dahi rızâlarıyla kabz ve kabûl ettiklerinde vâki‘ hâli mevlânâ-yı mezbûr mahallinde tahrîr ve mahfili kazâda ihbâr ve takrîr etmeğin, mâ hüve’l-vâki‘ gıbbe’t-taleb ketb olundu. Hurrire fî evâsıtı şehri Rebî‘ilâhir li sene seb‘a ve ışrîn ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Mustafa Efendi b. Hasan, Rıdvan b. Abdullah el-müezzin, Ali b. Musa, Ömer b. Abdullah, Mehmed b. Mustafa ve gayruhüm.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 180 - Hüküm no: 214 - Orijinal metin no: [23a-5])﻿

﻿

﻿

215. Hüküm

Süleyman Çelebi’nin arazisini Ahmed Efendi’ye Efendi’ye sattığı

Vilâyet-i Anadolu’da Çerkeş kazâsına tâbi‘ Tirbaşe demekle ma‘rûf karyeden olup, hâlâ mahrûse-i İstanbul’da Sarıgörez mahallesinde sâkin fahrü’l-akrân Süleyman Çelebi b. el-merhûm el-mebrûr Derviş meclisi şer‘-i hatîr-i lâzımü’t-tevkīrde işbu râfi‘ü’l-kitâb mefharü’l-kuzât Ahmed Efendi b. el-merhûm Mustafa Efendi mahzarında bi’t-tav‘ ve’r-rızâ ikrâr ve takrîr-i kelâm edip, kazâ-i mezbûra tâbi‘ Alan ili? nâm karyede vâki‘ etrâfı İvaz b. ( ) mülkü ve cebel ve tarîk-i âm ile mahdûd mülk yerimi, bi cümleti’t-tevâbi‘ ve’l-levâhık ve kâffeti’l-menâfi‘ ve’l-merâfık müşârun-ileyh Ahmed Efendi’ye beş yüz nakd-i fıddî râyic fi’l-vakt akçeye bey‘-i bâtt-ı sahîh-i şer‘î ile bey‘ ve kabz-ı semen edip, meblağ-ı mezkûru mahallinde kabza müşterâ-yı merkūmı taslît ettikden sonra, yine karye-i merkūma haddinde Bayburd oğlu yeri demekle ma‘rûf mevzi‘de vâki‘ inde’l-ahâlî her biri ma‘lûmü’l-hudûd ve’l-mikdâr olup mutasarrıf olduğum ve yarım kile ile cümlesi beşer müd tohum isti‘âb eder arâzînin hakk-ı tasarrufunu sâhib-i arz ma‘rifetiyle mûmâ-ileyh Ahmed Efendi’ye tefvîz edip, ol dahi tefevvüz ve kabûl ettiğinden sonra mukābele-i tefvîzde yedinden iki bin beş yüz nakd-i mezbûrü’n-nakid akçe ahz u kabz eyledim. Ba‘de’l-yevm mârrü’z-zikr arâzî müşârun-ileyh Ahmed Efendi’nindir, sâir emsâli tasarrufu gibi mutasarrıf olsun dedikde, mukırr-ı mezbûrun vech-i mübîn üzre cârî olan ikrâr ve takrîrini mûmâ-ileyh Ahmed Efendi bi’l-muvâcehe tasdîk edicek, mâ vaka‘a bi’t-taleb ketb olundu. Tahrîren fi’l-yevmi’s-sâlis min şehri Rebî‘ilâhir sene seb‘a ve ışrîn ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Fahrü’l-kuzât Hasan Efendi b. Sinan, Fahrü’l-kuzât Mustafa Efendi b. Sun‘ullah Efendi, Mustafa b. Ali el-müsta‘id, Fahrü’l-kuzât Ahmed Efendi b. İsa, Mustafa Efendi b. Mehmed el-müsta‘id, Mustafa Çavuş b. Ali, Zahrü’l-kuzât Receb Efendi, Atâullah Efendi el-mülâzım, Küçük İdris Efendi el-müderris, Ali Çelebi b. Mehmed el-müsta‘id.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 181 - Hüküm no: 215 - Orijinal metin no: [23b-1])﻿

﻿

﻿

216. Hüküm

Mustafa Çavuş’a borçlu olan Doragoşa’nın kefîli Kiga’nın kefâletinin sona erdiği

Rumeli’nde kasaba-i Ergirikasrı sâkinlerinden Mustafa Çavuş mahfili kazâda, Tepedelen kazâsında vâki‘ Niyoyani nâm karyede Kiga Golom nâm zimmî muvâcehesinde takrîr-i kelâm edip, yine karye-i Niyoyani’den Doragoşa nâm zimmîde karzdan on altı bin akçesi olup, mezbûr Kiga nefsine gaybet ederse meblağ-ı merkūma kefîl olmuş idi. El-hâletü hâzihî mezbûr Dorayani [Doragoşa] bana meclisi şer‘de teslîm edip, nefsini kefâletden halâs eyledi dedikde, mâ hüve’l-vâki‘ [gıbbe’t-taleb ketb olundu]. Fî 12 Rebî‘ilâhir [sene seb‘a ve ışrîn ve elf].

Şuhûdü’l-hâl: Mehmed b. Eyüb, Mustafa b. Osman, Murad b. Mehmed, Çukadâr Mustafa Beşe.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 181 - Hüküm no: 216 - Orijinal metin no: [23b-2])﻿

﻿

﻿

217. Hüküm

Derviş Efendi b. Kasım’ın eşiyle ortak olduğu arsa ve evini Osman Çavuş’a sattığı

Fahrü’l-müderrisîn Derviş Efendi b. Kasım kendi tarafından asâleten zevcesi Havva bt. Mehmed Ağa tarafından husûs-ı âti’l-beyâna vekîl olup, hasm-ı câhid mahzarında mezbûreyi ma‘rifet-i şer‘iyye ile ârifeyn olan Mehmed b. Ali Çavuş b. Abdullah ve Ali Çavuş b. Abdullah şehâdetiyle vekâleti sâbite oldukdan sonra vekâleten, meclisi şer‘-i şerîfde râfi‘ü’l-kitâb Osman Çavuş b. Mehmed muvâcehesinde asâleten ve vekâleten ikrâr ve takrîr-i kelâm edip, mahmiye-i İstanbul’da vâki‘ Karakız mahallesinde bundan akdem vefât eden Marziye Hâtun bt. Mehmed Ağa’nın mahalle-i mezbûrede vâki‘ Burhan Efendi evleri demekle ma‘rûfe olan dâr-ı kebîre beyne’l-verese taksîm olundukda, müteveffât-ı mezbûrenin li eb karındaşı ve vârisi olan Sâlih Mehmed Çelebi için ta‘yîn olundukdan sonra, ben merkūm Sâlih Mehmed Çelebi’den iştirâ eylediğim bir tarafı Havva Hâtun mülküne ve tarafeyni Abdülkerim Efendi mülküne ve taraf-ı âharı İvaz Çelebi mülküne müntehî olup, arsası seksen yedi zirâ‘ olan iki bâb fevkānî evleri sekiz bin nakd-i fıddî râyic fi’l-vakt akçeye ve kezâlik hîn-i taksîmde müteveffât-ı mezbûrenin li eb kız karındaşı olup, zevcem olan merkūme Havva Hâtun’un hisse-i irs-i için menzili merkūmdan ta‘yîn olunan bir tarafı İvaz Çelebi mülküne ve bir tarafı merkūm Sâlih Mehmed Çelebi’den iştirâ eylediğim menzile ve tarafeyni Abdülkerim Efendi mülküne müntehî olup arsası kırk üç buçuk zirâ‘ olan ( ) müştemil evleri, yedi bin fıddî-i Osmânî akçeye asâlet ve vekâletim hasebiyle merkūm Osman Çavuş’a zikr olunan menzili bey‘-i bâtt-ı sahîh-i şer‘î ile bey‘ edip, kabz-ı semen ve teslîm eyledim, ol dahi vech-i merkūm üzre ibtiyâ‘ ve kabûl ve kabz eyledi dedikde, gıbbe’t-tasdîk ketb olundu. Hurrire fi’l-yevmi’l-âşir min şehri Rebî‘ilâhir sene seb‘a ve ışrîn ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Fahrü’l-müderrisîn Ahmed Efendi b. eş-Şeyh Sinan, Fahrü’l-müderrisîni’l-kirâm Ahmed Efendi b. İvaz, Mustafa Efendi b. Sinan el-kadı, Abdurrahman Efendi el-kadı ve gayruhüm.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 182 - Hüküm no: 217 - Orijinal metin no: [23b-3])﻿

﻿

﻿

218. Hüküm

Ayşe Hâtun bt. Şeyh Yakub’un Eflak asıllı kölesi Zîbâ bt. Abdullah’ı âzâd ettiğinin tescili

Mahmiye-i İstanbul’da Canbâziye mahallesinde mukaddemâ vefât eden Ayşe Hâtun bt. eş-Şeyh Yakub’un veresesinden sadriye kızı Fâtıma bt. Fethullah tarafından husûs-ı âtîye vekîl olup, vekâleti nehc-i şer‘î üzre sâbite olan mefhari’l-ümerâ’i’l-kirâm Hüseyin Bey b. Mehmed vekâleten ve li ebeveyn karındaşı oğlu Ahmed Çelebi b. Mehmed asâleten ve li ebeveyn karındaşı oğlu Kadri Çelebi tarafından mezbûr Ahmed Çelebi b. Mehmed ve Mustafa b. Abdullah şehâdetleri ile vekâleti sâbite olan Ahmed Ağa b. Mustafa vekâleten, meclisi şer‘-i şerîfde işbu açık kaşlı gök elâ gözlü Eflakiyyetü’l-asl Zîbâ bt. Abdullah muvâcehesinde ikrâr edip, mevsûfe-i mezbûre müteveffât-ı merkūme Ayşe’nin câriye-i memlûkesi olup, hâl-i sıhhatde i‘tâk ve gerden-i tasarrufâtın kayd-ı rıkdan ıtlâk etmişdir deyû ıtk-ı mezbûr asâleten vekâleten makbûlümüzdür dediklerinde, makrûn-ı mezbûrun ikrâr-ı meşrûhları el-mukarru lehü’l-mersûme vicâhen ve şifâhen tasdîk ettikden sonra, işbu vesîka gıbbe’t-taleb ketb olundu. Tahrîren fi’l-yevmi’s-sâlis min şehri Rebî‘ilâhir li sene seb‘a ve ışrîn ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Kemaleddin Efendi b. Seydî el-imâm, Sinan Efendi b. Ebülkasım, Sefer Efendi b. Musa, Abd[ullah] b. Mehmed, Sefer Çelebi b. Bâli, Abdülkerim b. İslâm.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 182 - Hüküm no: 218 - Orijinal metin no: [23b-4])﻿

﻿

﻿

219. Hüküm

Mehmed Çelebi b. Mahmud Efendi adlı küçüğe nafaka tayini

Hâkim, hâlen merhûm Sultan Ahmed Hân -tâbe serâhu-câmi‘i hatîbi olan mefharü’l-hutebâ Mahmud Efendi’nin küçük oğlu Mehmed Çelebi’nin nafakası, kisvesi ve sâir havâyic-i zarûriyyesi için annesi fahrü’l-muhadderât Havva Hâtun bt. merhûm Mehmed Paşa’nın talebiyle annesini talâkla boşamış babası Mahmud Efendi üzerine, sagīr-i mezbûr annesinin evi ve terbiyesi altında bulunduğundan, zeyilde yer alan târihten i‘tibâren râiç fi’l-vakt on akçe farz ve takdîr etti. Bu farz ve takdîr, sagīrin babası Mahmud Efendi’nin rızâsıyla vâki‘ oldu. Cerâ zâlike ve hurrire fi’l-yevmi’s-sâdis ve ışrîn min şehri Rebî‘ilâhir sene 1027.

Şuhûdü’l-hâl: Mefharü’l-müderrisîni’l-kirâm Abdülazîz Efendi b. merhûm Hüsameddin, Şeyh Mehmed Efendi, Mustafa b. Hüdâverdi, Mustafa Ağa ve gayruhüm

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 183 - Hüküm no: 219 - Orijinal metin no: [23b-5, Arapça])﻿

﻿

﻿

220. Hüküm

Cinane bt. Abdullah’ın, küçük çocuklarına vasî tayin edilen Mehmed Çelebi’den alacağının tahsil edildiği

Mahmiye-i İstanbul’da Toptaşı mahallesi sâkinelerinden Cinane bt. Abdullah nâm hâtun tarafından husûs-ı âti’l-beyânı ikrâra vekîl olup, mezbûre Cinane’yi ma‘rifet-i şer‘iyye ile ârifeyn olan İbrahim Dede b. Yusuf ve Bayezid b. Mehmed nâm kimesneler şehâdetleri ile şer‘an vekâleti sâbite olan Mehmed b. Muharrem meclisi şer‘de, işbu hâfızu’l-kitâb Mehmed Çelebi b. Ahmed muvâcehesinde ikrâr ve ta‘bîr ani’l-merâm edip, müvekkilem mezbûre Cinane’nin sadrî sagīr oğulları Yakub ve İsmail ve İshak nâm sagīrlerin li eb karındaşı merkūm Mehmed Çelebi kıbel-i şer‘den mansûb vasîleri olup, sığār-ı mezbûrûna babaları müteveffâ-yı merkūm Ahmed’den intikāl eden hisse-i şer‘iyyelerini vesâyeti hasebiyle ahz u kabz eylemiş iken mezbûr Yakub vefât edip, verâseti vâlidesi mezbûre Cinane’ye ve li ümm kız karındaşı Ayşe’ye ve li eb ve ümm er karındaşları mezbûrân İsmail ve İshak nâm sagīrlere münhasıra oldukdan sonra, merhûm Yakub’dan müvekkilem mezbûre Cinane’ye kassâm defteri mûcebince intikāl eden bin üç yüz otuz üç akçe südüs hisse-i şer‘iyyesin ve vasîsi olduğu merkūme Ayşe’nin kezâlik südüs hissesi olan bin üç yüz otuz üç akçeyi vasiyy-i mezbûr Mehmed Çelebi yedinden elime ahz eyledikden sonra mezbûr İsmail dahi vefât edip, verâseti vâlidesi mersûme Cinane’ye ve li ümm kız karındaşı merkūme Ayşe’ye ve er karındaşı İbrahim ve li eb ve li ümm er karındaşı İshak’a münhasıra olmağın, müteveffâ-yı mezbûr İsmail’den dahi müvekkilem mezbûre Cinane’ye defteri kassâm hesâbı üzre intikāl eden bin yedi yüz yetmiş yedi akçe südüs hissesi olup, cem‘an müvekkilem müteveffât-ı mezbûr Yakub ve İsmail’den intikāl eden hisse-i şer‘iyyesi üç bin yüz on akçe olup mezbûre Ayşe’ye dahi müteveffiyân-ı merkūm Yakub ve İsmail’den dahi kezâlik üç bin yüz on akçeyi ve merkūm İbrahim li ümm er karındaşı olan merkūm İsmail’den intikāl eden bin yedi yüz yetmiş yedi akçeyi ve mahmiye-i Üsküdar’da vâki‘ çiftlik bahâsından müvekkilem mezbûre Cinane’ye ve Ayşe’ye ve İbrahim’e üçüne ale’s-seviyye intikāl eden bin yüz akçeyi dahi cem‘an dokuz bin yüz akçeyi asâleten ve vesâyeten vasiyy-i merkūm Mehmed Çelebi yedinden bi’t-tamâm alıp kabz eyledim. Benim ve sagīrân-ı mezbûrân Ayşe ve İbrahim’in merkūm Mehmed Çelebi zimmetinde bir akçe ve bir habbe hakkımız bâkī kalmadı dedi dedikde, mukırr-ı mezbûrun bi’l-vekâle ikrâr-ı meşrûhını mezbûr Mehmed Çelebi bi’l-muvâcehe tasdîk edicek, mâ hüve’l-vâki‘ bi’t-taleb ketb olundu. Tahrîren fi’l-yevmi’r-râbi‘ min şehri Rebî‘ilâhir sene seb‘a ve ışrîn ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Mehmed Efendi b. Yusuf el-imâm, Süleyman b. Davud el-müezzin, İbrahim b. Mehmed el-imâm, Mehmed Bey, Ferhad b. Abdullah, İskender b. Abdullah.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 183 - Hüküm no: 220 - Orijinal metin no: [24a-1])﻿

﻿

﻿

221. Hüküm

Abdi Çavuş b. Kemal’in evini Musa Bey’e sattığı

Dergâh-ı âlî çavuşlarından Abdi Çavuş b. Kemal mahfili kazâda karındaşı hâmilü’l-kitâb Musa Bey b. Kemal mahzarında takrîr-i kelâm edip, mahmiye-i İstanbul’da Üskübî mahallesinde vâki‘ bir tarafı el-Hâc Sinan b. Abdullah Vakfı ve bir tarafı Abdi Çavuş mülkü ve bir tarafı Yasemin bt. Abdullah nâm hâtun mülkü ve bir tarafı tarîk-i âm ile mahdûd olup, fevkānî ve tahtânî büyût-ı müte‘addideyi müştemil olup ve iki Şirevgan [şîr-i revgan] değirmenini ve iki şem‘ anbarını ve dört aded Şirevgan [şîr-i revgan] kazganını ve iki Şirevgan [şîr-i revgan] fırınını ve iki ekmek fırınını ve bir çardak vâki‘ su kuyusunu ve eşcâr-ı müsmire ve gayri müsmireyi muhtevî bahçe ve kenîfi müştemil olan mülk menzilimi, cümle tevâbi‘ ve levâhıkıyla mezbûr Musa Bey’e iki yüz bin nakd akçeye bey‘-i bât ile bey‘ ve teslîm ve kabz-ı semen etdim, keyfe mâ yeşâ mutasarrıf olsun dedikde, gıbbe’t-tasdîki’ş-şer‘î mâ hüve’l-vâki‘ bi’t-taleb ketb olundu. Hurrire fi’l-yevmi’l-hâmis aşer min şehri Rebî‘ilâhir li sene seb‘a ve ışrîn ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Halil Efendi b. Pîrî, el-Hâc Ömer b. Mustafa, el-Hâc Hasan b. Abdullah, Ramazan b. Abdullah, Rüstem b. Abdullah.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 184 - Hüküm no: 221 - Orijinal metin no: [24a-2])﻿

﻿

﻿

222. Hüküm

Kürkçübaşı Şemseddin Bey Vakfı mütevellisinin, yanan dükkânı yeniden inşâ eden eski kiracı Yorgi’ye verdiği

Mahmiye-i İstanbul’da vâki‘ merhûm Kürkçübaşı Şemseddin Bey vakfına bi’l-fi‘il mütevellî olan Mustafa Bey b. Mehmed mahfili kazâda Yorgi v. Nikola nâm zimmî muvâcehesinde takrîr-i kelâm edip, vakf-ı mezbûrdan olup mahmiye-i merkūmede Bitpazarı’nda vâki‘ ayda on akçe icâre-i müeccele ile mezbûr Yorgi’nin tasarrufunda olan nısf çakşırcı dükkânı, işbu sene vâki‘ olan harîkde bi’l-külliye yanıp arsa-i sırf kalıp, zimmî-i merkūmun vakıfda ancak beş yüz akçesi kalıp ve hâlâ ben mâl-ı vakıf ile dükkân-ı mezbûru binâ edip ziyâde icâre-i müecceleye tahammülü olup, min ba‘d icâre-i müeccelesinin nısfı vakıfa ve nısfı zimmî-i merkūma olmak üzre zikr olunan nısf dükkânın tasarrufunu zimmî-i merkūma tefvîz eyledim dedikde, ol dahi vech-i meşrûh üzre min ba‘d icâre-i müeccelesinin nısfı vakıfın ve nısfı zimmî-i merkūmun olmak üzre kabûl edip, ba‘de’l-musâdaka işbu vesîka li ecli’t-temkîn ketb olundu, mütevellî-i mezbûre def‘ olundu. Tahrîren fi’l-yevmi’l-hâmis aşer min şehri Rebî‘ilâhir li sene seb‘a ve ışrîn ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Hüseyin Çelebi b. Abdülazîz, Mustafa Efendi el-imâm, Mustafa b. Hasan, Yusuf b. Abdullah, Hamza ed-dâ‘î el-muhzır ve gayruhüm.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 185 - Hüküm no: 222 - Orijinal metin no: [24a-3])﻿

﻿

﻿

223. Hüküm

Hatice Hâtun bt. Lütfullah’ın muhâla‘a yapması

Mahmiye-i Kostantıniyye mahallâtından Uncu zâde mahallesinde sâkine Hatice Hâtun bt. Lütfullah adlı kadın Kasım b. Memi adlı kocasıyla muhâla‘a yaptı. Kocası da nikâhında taahhüt ettiği râyic fi’l-vakt bin yüz akçe mehr-i müeccel ve iddet nafakası karşılığında onunla muhâla‘a yaptı. Kadın, yeni bir akit yapılmadan ve yeniden mehir ödenmeden eski kocasına helâl olmayacak şekilde ondan ayrılmış oldu. Sonra her biri umûmen bütün da‘vâ, mütâlebât, yemîn ve muhâsamâtdan ve husûsan zevciyyetle alâkalı da‘vâdan yek diğerinin zimmetini ibrâ-yı âm ile kesin olarak ibrâ etti. Cerâ zâlike ve hurrire fi’l-yevmi’l-hâmis aşere min şehri Rebî‘ilâhir sene 1027.

Şuhûdü’l-hâl: Resûl b. Ramazan, Mehmed b. Mahmud, Mehmed b. Timur, Yusuf b. Bayram

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 185 - Hüküm no: 223 - Orijinal metin no: [24a-4, Arapça])﻿

﻿

﻿

224. Hüküm

Ekmekçi Marko v. Murad’ın ekmek bedelinden borçlu olan Benyamin v. Yako ile anlaştığı

Mahmiye-i İstanbul’da Cerrah Mehmed Paşa kurbunda habbâz olan Marko v. Murad nâm Ermeni meclisi şer‘de, mahmiye-i mezbûre de Portakal-ı kebîr cemâ‘atinden işbu sâhibü’l-kitâb Benyamin v. Yako nâm Yahudi muvâcehesinde ikrâr ve ta‘bîr ani’l-merâm edip, bundan akdem Yahudi-i mezbûr zimmetinde bey‘ edivermek için verdiğim ekmek bahâsından beş bin altı yüz seksen akçe hakkım olup taleb eylediğimde, mikdârını inkâr etmeğin beynimizde münâ[za]‘ât-ı şedîde ve muhâsemât-ı ekîde vâkı‘a olmuş idi. El-hâletü hâzihî tavassut-ı muslihîn ile husûs-ı mezbûr üç bin üç yüz akçeye sulh olunup, ben dahi sulh-ı mezbûru kabûl ve bedel-i sulh olan meblağ-ı merkūmu bi’t-tamâm Yahudi-i mezbûr yedinden alıp kabz eyleyip, zimmetini husûs-ı mezbûra müte‘allik olan cemî‘-i de‘âvî ve mütâlebât ve eymân ve muhâsemâtdan ibrâ-i âm ile ibrâ ve ıskāt-ı hak eyledim. Ba‘de’l-yevm mazmûn-ı kitâba muhâlif benden veya vekîlimden da‘vâ sâdıre olursa lede’l-hükkâm mesmû‘a ve makbûle olmaya dedikde, mukırr-ı mezbûru ikrâr-ı meşrûhunda Yahudi-i mersûm vicâhen tasdîk edicek, mâ hüve’l-vâki‘ gıbbe’t-taleb ketb olundu, yed-i tâlibe def‘ olundu. Tahrîren fi’l-yevmi’r-râbi‘ aşer min şehri Rebî‘ilâhir li sene seb‘a ve ışrîn ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: eş-Şeyh Abdurrahman b. Mehmed, el-Hâc Ali b. Hüseyin, Musa Bey b. Abdullah, Mustafa b. Cafer, İbrahim b. Mehmed.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 186 - Hüküm no: 224 - Orijinal metin no: [24b-1])﻿

﻿

﻿

225. Hüküm

Ölen Ayşe Hâtun bt. Şeyh Yakub’un varislerinin anlaştıkları

Mahmiye-i İstanbul’da Canbâziye mahallesinde vefât eden Ayşe Hâtun bt. eş-Şeyh Yakub Efendi’nin veresesinden li ebeveyn karındaşı oğulları Ahmed Çelebi b. Mehmed asâleten ve karındaşı Kadri Çelebi b. Mehmed tarafından husûs-ı âti’z-zikre vekîl olup, mezbûr Ahmed Çelebi ve Mustafa b. Abdullah şehâdetleri ile vekâleti sâbite olan Ahmed Ağa b. Mustafa vekâleten mahfili kazâda müteveffâ-yı merkūmenin sadriye kızı fahrü’l-muhadderât Fâtıma Hâtun bt. Fethullah’ın zevci ve tarafından tasdîk-i âtîye vekîl olup, mezbûreyi ma‘rifet-i şer‘iyye ile ârifeyn olan Mehmed Subaşı b. Mehmed ve el-Hâc Sinan b. Abdullah şehâdetleri ile hasm-ı câhid mahzarında vekâleti sâbite olan fahrü’l-ümerâ’i’l-kirâm Hüseyin Bey b. Mehmed muvâcehesinde ikrâr ve takrîr-i kelâm edip, merkūme Ayşe Hâtun vefât ettikde cümle muhallefâtına müvekkile-i merkūme vaz‘-ı yed edip, muhallefâtından mahalle-i merkūmede vâki‘ bir tarafı Sefer Bey b. Abdullah mülkü ve bir tarafı Hasan b. Mustafa mülkü ve bir tarafı ( ) vakfı ve taraf-ı râbi‘i tarîk-i âm olan menzilini kızı mezbûre Fâtıma Hâtun’a hâl-i sıhhatinde hibe ve temlîk edip, hibe-i mezbûre cümle verese mukbûlü oldukdan sonra sâir muhallefâtdan asîl-i mezbûra ve müvekkili mezkûra âid olan hisse-i şer‘iyyelerin mezbûre Ayşe’den taleb eylediğim[de] mezbûre dahi nehc-i şer‘î tarîkiyle her birimize müstakillen dokuzar bin akçe verip, biz dahi asâlet ve vekâletimiz hasebiyle dokuzar bin akçeyi müvekkile-i merkūme yedinden alıp kabz edip, müteveffât-ı merkūmenin mîrâsına müte‘allik de‘âvî ve zimmetini ibrâ ve ıskāt eyledik dediklerinde, mesfûrân-ı merkūmânın asâlet ve vekâletleri hasebiyle sudûr eden ikrârları[nı] mûmâ-ileyh Hüseyin Bey dahi vicâhen tasdîk etmeğin, mâ hüve’l-vâki‘ bi’t-taleb ketb olundu. Tahrîren fi’l-yevmi’s-sâlis aşer min [şehri] Rebî‘ilâhir li sene seb‘a ve ışrîn ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Kemaleddin Efendi b. Seydî el-imâm, Sinan Efendi Ebülkasım el-imâm, Sefer Efendi b. Musa, Abdülkerim Bey, Ahmed Çelebi b. Bâli.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 186 - Hüküm no: 225 - Orijinal metin no: [24b-2])﻿

﻿

﻿

226. Hüküm

Ayşe bt. Receb’in Yasef’ten alacaklı olduğu

Bâ‘isü’l-kitâb Ayşe bt. Receb nâm hâtun mahfili kazâda, Roza bt. Peram nâm Yahudiye mahzarında takrîr-i da‘vâ edip, bundan akdem iki yakası ayaklı ortası elmas taşlı bir küpeyi Kedüz? cemâ‘atinden Yasef nâm Yahudi’ye otuz dört bin akçeye bey‘ ve teslîm edip, yirmi bin akçesin yedinden alıp kabz edip on dört bin akçesi zimmetinde kalıp, meblağ on dört bin akçeye emr ve kabûlü hâviye kefâlet ile mezbûra Roza kefîl olmuş idi. Meblağ-ı merkūmu kefâleti cihetiyle taleb ederim dedikde, gıbbe’s-suâl mezbûre Roza kefâlet-i mezbûreyi bi’l-külliye inkâr edip, gıbbe’l-istişhâd udûlden İsa b. İlyas ve Musa b. İlyas nâm kimesneler mahfili kazâda hâzırân olup, fi’l-vâki‘ zikri sâbık küpe semeninden mezbûr Yasef zimmetinde olan on dört bin akçeye emr ve kabûlü hâviye kefâlet ile [bizim huzûrumuzda kefîl oldu] biz bu husûsa şâhidleriz, şehâdet dahi ederiz dedikleri[nde] ba‘de’t-ta‘dîl ve’t-tezkiye şehâdetleri makbûle olup, mûcebi ile hükm birle, bu hurûf gıbbe’t-taleb ketb ü tahrîr olunup yed-i talebine def‘ olundu. Tahrîren fi’l-yevmi’l-hâmis aşer min [şehri] Rebî‘ilâhir sene seb‘a ve ışrîn ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Hüseyin Çavuş el-mübâşir, el-Hâc Ali b. Abdullah kethüdâ’ü’l-muhzır, Mustafa b. Hamza, Mehmed Çelebi b. Ahmed.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 187 - Hüküm no: 226 - Orijinal metin no: [24b-3])﻿

﻿

﻿

227. Hüküm

Musa Beşe b. Abdullah’ın boşadığı Ayşe Hâtun bt. Hasan’ı rahatsız ettiği

Ayşe Hâtun bt. Hasan meclisi şer‘de zevci olan Musa Beşe b. Abdullah mahzarında takrîr-i da‘vâ edip, merkūm Musa Beşe târih-i kitâbdan yedi ay mukaddem beni talâk-ı selâse ile tatlîk edip âhar diyâra gitmiş idi. Hâlâ gelip benimle yine zevciyyet üzre mu‘âşeret murâd eder men‘ olunmak murâd ederim dedikde, gıbbe’s-suâl merkūm Musa husûs-ı mezbûru inkâr edicek müdde‘iyye-i mezbûreden müdde‘âsına mutâbık beyyine taleb olundukda udûlden Mustafa Çavuş ve Eyüb b. Mehmed nâm kimesneler meclisi şer‘a hâzırân olduklarında gıbbe’l-istişhâd fi’l-vâki‘ merkūm Musa Beşe zevcesi mezbûre Ayşe’yi târih-i merkūmda talâk-ı selâse ile bizim huzûrumuzda tatlîk eyledi, biz bu husûsa şâhidleriz şehâdet dahi ederiz deyû edâ-i şehâdet-i şer‘iyye ettiklerinde ba‘de’t-ta‘dîli’ş-şer‘î ve’t-tezkiye şehâdetleri hayyiz-i kabûlde vâkı‘a oldukdan sonra mûcebiyle hükm olundu. Mâ vaka‘a gıbbe’t-taleb ketb olundu. Hurrire fi’l-yevmi’t-tâsi‘ aşer min şehri Rebî‘ilâhir min şuhûri sene [10] 27.

Şuhûdü’l-hâl: Mehmed b. Eyüb, Mehmed b. Sefer, Mustafa b. Cafer, Ahmed b. Ömer, Ömer b. Mustafa, Ahmed b. Mehmed ve gayruhüm.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 188 - Hüküm no: 227 - Orijinal metin no: [24b-4])﻿

﻿

﻿

228. Hüküm

Bezzâz Ahmed b. Mahmud ile ortağı Yahya b. Mustafa borç davasında anlaştığı

Mahmiye-i İstanbul’da Karaman’da bezzâz olan Ahmed b. Mahmud nâm kimesne meclisi şer‘-i şerîfde hâmilü’l-kitâb Yahya b. Mustafa mahzarında takrîr-i kelâm edip, bundan akdem bezzâzlık san‘atında mezbûr Yahya ile şerîk olup, ba‘de küllî hesâb, mezbûrun zimmetinde dört bin fıddî akçe hakkım kaldı deyû merkūm Yahya’dan da‘vâ ve taleb ettiğimde, ol dahi zimmetimde akçe kalmadı deyû inkâr etmeğin, beynimizde münâza‘ât-ı kesîre vâkı‘a olmuş idi. El-hâletü hâzihî beynimizde Müslimûn-ı muslihûn tavassut edip, es-sulhu seyyidi’l-ahkâm fehvâsınca husûs-ı mezbûru an-inkâr bin beş yüz râyic fi’l-vakt akçeye merkūm Yahya ile beynimizde akd-i sulh ihdâs etdiklerinde, ben dahi sulh-ı mezbûru kabûl ve bedel-i sulh olan meblağ-ı mezbûru merkūm Yahya yedinden bi’t-tamâm ahz u kabz edip, husûs-ı mezbûra müte‘allik da‘vâ ve talebden mezbûr Yahya’nın zimmetini ibrâ[i-âm] ile ibrâ eyledim. Min ba‘de da‘vâ ve nizâ‘ım yokdur dedikde, mukırr-ı mezbûrun ikrâr-ı meşrûhun el-mukarru lehü’l-mezbûr vicâhen tasdîk ve şifâhen tahkīk edicek, mâ hüve’l-vâki‘ bi’t-taleb ketb olundu. Tahrîren fi’l-hâmis min [şehri] Rebî‘ilâhir sene seb‘a ve ışrîn ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: İbrahim [b.] Mehmed, Yusuf [b.] Abdullah, Süleyman b. Mustafa, Murad b. Mehmed ve gayruhüm.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 188 - Hüküm no: 228 - Orijinal metin no: [24b-5])﻿

﻿

﻿

229. Hüküm

Mehmed Ağa’nın, ölen Eğriboz mutasarrıfı Ali Paşa’nın varisleriyle anlaştığı

Vilâyet-i Rumeli’nde Eğriboz sancağında Salta nâm kasaba sâkinlerinden fahrü’l-akrân Mehmed Ağa b. Pîrî tarafından vech-i âti’l-beyân üzre sulh ve ibrâya ve bedel-i sulhu kabza vekîl olup, hasm-ı şer‘î-i câhid mahzarında yine kasaba-i mezbûre sâkinlerinden Ali Efendi b. Hüseyin ve Mehmed Efendi b. Muharrem şehâdetleri ile şer‘an vekâleti sâbite olan li ebeveyn karındaşı fahrü’l-kuzât Mustafa Efendi mahfili kazâda, bundan akdem livâ-i Eğriboz’a ber vech-i arpalık mutasarrıf olup vefât eden merhûm Ali Paşa b. el-merhûm Hüseyin Ağa’nın verâseti sulbî kebîr oğlu Mehmed Bey’e ve sagīr oğlu Hasan Bey’e ve sulbiye kebîre kızları Aliye ve Ayşe’ye münhasıra idiği zâhir ve müte‘ayyin ve fahrü’l-a‘yân Mehmed Ağa b. Kadri sagīr-i mezbûrun vasiyy-i şer‘îsi ve mezbûretânın husûs-ı âti’z-zikre vekîli olup, vekâleti şer‘an sâbit idiği bâhir ve mütehakkik oldukdan sonra mezbûrân Mehmed Bey ve Mehmed Ağa mahzarlarında takrîr-i kelâm edip, müteveffâ-yı mezbûr livâ-i mezkûra mutasarrıf iken müvekkilimden bi gayri vech-i şer‘î elli bin akçe aldı deyû da‘vâ eylediğimde, verese-i mezbûre dahi inkâr etmeğin, ben dahi isbât sadedinde iken beynimizde muslihûn-ı Müslimûn tavassut edip, bu husûs sulh olunmak sagīr-i mezbûr hakkında enfa‘dır deyû husûs-ı mezbûru an-inkâr sekiz bin akçeye sulh ettiklerinde, ben dahi sulh-ı mezbûru kabûl ve bedel-i sulh olan sekiz bin akçeyi bi’t-tamâm mezbûrân yedlerinden ahz u kabz ettikden sonra, husûs-ı mezbûra müte‘allik âmme-i da‘âvâda verese-i mezbûrenin zimmetlerin ibrâ-i âm ile vekâleten ibrâ etdim dedikde, gıbbe’t-tasdîki’ş-şer‘î mâ hüve’l-vâki‘ bi’t-taleb ketb olundu. Hurrire fî evâsıtı şehri Rebî‘ilâhir li sene seb‘a ve ışrîn ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Mahmud Efendi el-kadı es-Salinavî, Feyzullah Efendi el-kadı es-Salinavî, Abdülbâkī Efendi es-Salinavî, La‘lî Efendi, Murad b. Mehmed, Hasan Ağa b. ( ), Üstâd Mehmed, Murad b. Halil, Kadri b. İlyas ve gayruhüm.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 189 - Hüküm no: 229 - Orijinal metin no: [25a-1])﻿

﻿

﻿

230. Hüküm

Ahmed Efendi’nin, Mehmed Bey ve Mehmed Ağa ile sulh oldukları

Bâlâda mezkûr olan Mustafa Efendi âhar karındaşı Ahmed Efendi tarafından kezâlik husûs-ı âti’z-zikre vekîl olup, yine şâhidân-ı mezbûrân şehâdetleri ile şer‘an vekâleti sâbite oldukdan sonra mahfili kazâda, yine mezbûrân mahzarlarında minvâl-i muharrer üzre, livâ-i mezbûra müteveffâ-yı [mezbûr] mutasarrıf iken karındaşım mezbûr Ahmed Efendi’den sende mâl-ı mîrî vardır deyû, ben muhassılım deyû, bi gayri vech-i şer‘î on sekiz bin akçe alıp yedine hat ve hâtemini müştemil tezkire vermişidi deyû da‘vâ ettikde, yine vech-i muharrer üzre inkâr edip, bu husûs sagīr hakkında sulh enfa‘ olmağın, meblağ-ı mezbûru muslihûn tavassut edip, dört bin akçeye sulh ettiklerinde ben dahi sulh-ı mezbûru kabûl ve bedel-i sulh olan meblağ-ı mezbûr dört bin akçeyi mezbûrân Mehmed Bey ve Mehmed Ağa yedlerinden bi’t-tamâm ahz u kabz edip, verese-i mezbûrenin zimmetlerinde vekâletim hasebiyle husûs-ı mezbûra müte‘allik da‘vâdan ibrâ etdim ve müvekkilim Ahmed Efendi yedine müteveffâ-yı mezbûrun verdiği tezkireyi verese-i merkūmeye teslîm etmeye ta‘ahhüd eylerim dedikde, gıbbe’t-tasdîki’ş-şer‘î mâ hüve’l-vâki‘ bi’t-taleb ketb olundu. Hurrire fi’t-târihi’l-mezbûr.

Şuhûdü’l-hâl: Es-Sâbikūn.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 189 - Hüküm no: 230 - Orijinal metin no: [25a-2])﻿

﻿

﻿

231. Hüküm

Ölen Hıdır Ağa’nın küçük kızı Fâtıma’ya intikâl eden çiftliğin işletildiği

Vilâyet-i Rumeli’nde Niş nâm kasabada bundan akdem vefât eden Hıdır Ağa’nın sulbiye sagīre kızı Fâtıma’nın tesviye-i umûruna vasiyy-i muhtârı olan Hasan Çavuş b. Abdullah meclisi şer‘de Yusuf b. Abdullah mahzarında takrîr-i da‘vâ edip, bundan akdem ben âhar diyâra gittiğimde sagīre-i mezbûrenin babasından intikāl eden havâss-ı Kostantıniyye kazâsına tâbi‘ Kulfal nâm karyede vâki‘ olan çiftliği zabt için merkūm Yusuf’u tarafımdan vekîl edip, zikr olunan çiftlik için olan kıymetleri ilm-i şer‘î ile ma‘lûm yedi re’s su sığırı öküzü ve bir su sığırı ineği ve yirmi sekiz aded kara sığır öküzü ve beş kara sığır ineği ve iki dana ve üç tosun ve bir kara sığır boğası ve dört buzağı ve der-anbâr altı müd buğday ve bir müd alef ve bir müd darı ve on keyl arpa teslîm ettiğimden mâ‘adâ, yine sagīre-i merkūme mâlından istirbâh eyle deyû yirmi bin nakd akçe verip merkūm dahi kabz ettikden sonra, sagīre-i merkūmenin karye-i mezbûrede vâki‘ iki bâb menzilini fuzûlî bin dokuz yüz akçeye bey‘ edip kabz-ı semen eylediğinden mâ‘adâ, zikr olunan çiftliğin bostanını üç sene zabt etmekle ne mikdâr mahsûl kabz eylemişdir suâl olunmak murâd ederim dedikde, gıbbe’s-suâl merkūm Yusuf cevâbında, fi’l-vâki‘ merkūm Hasan Çavuş mârrü’z-zikr olan çiftliği zikr olunan mevâşî ve altı müd buğday ve bir müd alef ve bir müd darı ve on keyl arpa ile bana teslîm edip, ve fi’l-hakīka sagīre-i merkūme mâlından yirmi bin akçe dahi verip ben dahi kabz eyledim ve sagīre-i merkūmenin karye-i mezbûrede vâki‘ iki bâb menzilini bin dokuz yüz akçeye bey‘ ve kabz-ı semen etdim ve zikr olunan bostanı üç sene tasarruf etdim, lâkin bir sene ancak bin beş yüz akçe mahsûl kabz etdim, bir seneden gayri nesne hâsıl olmadı deyicek, mâ vaka‘a kayd şüd. Tahrîren fi’l-yevmi’l-ışrîn min şehri’l-mezbûr.

Şuhûdü’l-hâl: Hüsrev b. Abdullah, Yusuf b. Abdullah, Şaban b. Abdullah, Mehmed b. Hüseyin, el-Hâc Hasan ve gayruhüm.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 190 - Hüküm no: 231 - Orijinal metin no: [25a-3])﻿

﻿

﻿

232. Hüküm

Şah Huban Hâtun’un Payidar Hâtun’a iade ettikten sonra ölen câriye için ödediği parayı istemesi

Mahmiye-i İstanbul’da Arabacı Bayezid mahallesinde sâkine Şah Huban bt. Mustafa nâm hâtun mahfili kazâda Payidar bt. Abdullah nâm hâtun muvâcehesinde ikrâr ve takrîr-i kelâm edip, bundan akdem mezbûre Payidar’dan altı bin dört yüz akçeye Marya nâm Rûsiyyetü’l-asl bir câriye iştirâ edip, ayb-ı şer‘îsi olmağla bahâsını reddedmek üzre câriye-yi mezbûr Payidar’a teslîm edip, ol dahi fesh-i bey‘ kabûl ve kabz eyledi idi. Ba‘dehû câriye-i merkūme mezbûre Payidar yedinde bi emrillâh vefât eylemeğin, hâlâ câriye-i mezbûre için def‘ eylediğim meblağ altı bin akçe alıverilmesin taleb ederim dedikde, gıbbe’s-suâl ve akībü’l-inkâr, müdde‘iyye-i merkūmeden da‘vâsına mutâbık beyyine taleb olundukda, izhâr-ı acz edip alâ vefki’l-mes’ûl merkūm Payidar’a yemîn [teklîf olundukda yemîn] etmeğin, kayd olundu. [Tarih yazılmamıştır].

Şuhûdü’l-hâl: El-Hâc Mehmed b. Lütfi, Ali b. Abdullah, Halil b. Abdullah.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 191 - Hüküm no: 232 - Orijinal metin no: [25a-4])﻿

﻿

﻿

233. Hüküm

Şaban b. Mehmed’in un bedelinden Musa b. Mehmed’e borçlu olduğu

Şaban b. Mehmed nâm kimesne sâhib-i kitâb Musa b. Mehmed’e mikdârı aralarında malum satılmış ve teslîm alınmış un bahâsından râyic fi’l-vakt 4.600 akçe lâzımü’l-edâ ve vâcibü’l-kazâ borcu olduğunu ikrâr ve itiraf etti. Alacaklı da vicâhen tasdîk etti. Cerâ zâlike ve hurrire fi’l-yevmi’t-târihi’l-mezbûr.

Şuhûdü’l-hâl: Mustafa b. Cafer, Abdünnebî b. İbrahim, Abdurrahman b. Süleyman ve gayruhüm

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 191 - Hüküm no: 233 - Orijinal metin no: [25a-5, Arapça])﻿

﻿

﻿

234. Hüküm

Bakkallar nâzırlığının kaldırılması

Mahmiye-i İstanbul’da bakkallar hırfeti ahâlîsinden pazarbaşıları Yusuf b. Ali ve yiğitbaşıları Mustafa b. Abdullah ve bölükbaşılarından İbrahim b. Mehmed ve Ali b. Mustafa ve es-Seyyid b. es-Seyyid Abdullah ve el-Hâc Ramazan b. İslâm ve Emrullah Çelebi b. Ali ve el-Hâc İbrahim b. Hayrullah ve el-Hâc Envâr b. Abdullah ve el-Hâc Derviş b. Şaban ve Ahmed b. Pirgayib ve Kara Hasan b. Ali ve Fethullah b. Veli ve Hasan b. İlyas ve el-Hâc Behrâm b. Abdullah ve Mehmed b. Abdi ve sâirleri cem‘an meclisi şer‘-i şerîfe gelip bast-ı kelâm edip, kadîmden mahmiye-i mezbûre bakkallarına nâzır olıgelmiş değil iken, Receb Çelebi nâm kimesne hırfet-i mezbûre ahâlîsine bir tarîkle nâzır olmağın, bakkallar beyninde ihtilâf vâki‘ olup, iki fırka olmağın, küllî ihtilâle bâ‘is ve zararı olmağın ref‘ olunmak taleb ederiz dediklerinde, fî nefsi’l-emr kadîmden hırfet-i mezbûre ahâlîsine nâzır olıgelmiş değil iken mezbûr Receb Çelebi hâlâ nâzır olmağın, vech-i meşrûh üzre ihtilâle sebeb olup fesâda mü’eddî olmuşdur deyû ehl-i vukūf ve bî-garaz Müslümanlar ihbâr eylemeğin, olıgelene muhâlif hırfet-i mezbûre ahâlîsine müte‘allik olan husûsa müdâhaleden mezkûr Receb Çelebi men‘ olunup, mâ hüve’l-vâki‘ gıbbe’t-taleb ketb ve imlâ olundu. Tahrîren fî evâsıtı şehri Rebî‘ilâhir min şuhûri sene seb‘a ve ışrîn ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: El-Hâc Mehmed b. Süleyman, Veli Halife b. Hasan, Himmet b. İbrahim, Yusuf b. Hasan, Receb b. Mahmud.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 191 - Hüküm no: 234 - Orijinal metin no: [25b-1])﻿

﻿

﻿

235. Hüküm

Çıkrıkçı Vakfı görevlilerine, Hasan adlı birinin hakaret ettiği

<Çıkrıkçı tâ’ifesinin> Mahmiye-i İstanbul’da Çıkrıkçı Vakfı’nın kethüdâları Mehmed Bey b. Yunus ve yiğitbaşıları olan Derviş b. Ali ve yine vakf-ı mezbûrede Ahmed b. İbrahim ve Abdi Beşe b. Abdullah b. Veli ve Hasan b. Yusuf ve Mustafa Bey b. Rüstem ve Musa b. İbrahim ve sâirleri meclisi şer‘-i şerîfde, işbu bâ‘isü’l-kitâb Hasan b. Abdullah nâm kimesne muvâcehesinde takrîr-i da‘vâ edip, mezbûr Hasan bize, cümleniz harâm yersiz ve zinâ edersiz ve size tecdîd-i nikâh lâzımdır gelin hâtunlarınızı nikâh edip sizi Müslim edeyin deyû şetm eyledi, suâl olunup ihkāk-ı hak olunmasın taleb ederiz dediklerinde, gıbbe’s-suâl ve akībü’l-inkâr ve’l-istişhâd, udûl-i Müslimînden Mustafa b. Abdullah el-Bevvâbü’s-sultânî ve Receb Sofi b. Maden ve Sinan b. Lütfi nâm kimesneler mahfili kazâya li ecli’ş-şehâde hâzırûn [olup] istişhâd olunduklarında, fi’l-hakīka mezbûr Hasan müdde‘iyyûn-ı merkūmûna siz cümleniz harâm yersiz ve zinâ edersiz ve size tecdîd-i nikâh lâzımdır gelin hâtunlarınızı nikâh edip sizi Müslim edeyin deyû şetm eyledi, bu husûsa şâhidleriz şehâdet dahi ederiz dediklerinde, mezbûrûnun şehâdetleri ba‘de’t-ta‘dîl hayyiz-i kabûlde olup, mâ vaka‘a bi’t-taleb ketb olundu. Tahrîren fi’l-yevmi’l-ışrîn min şehri Rebî‘ilâhir li sene seb‘a ve ışrîn ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: El-Hâc Ali b. Abdullah, Sinan b. Abdullah, İbrahim b. Receb ve gayruhüm.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 192 - Hüküm no: 235 - Orijinal metin no: [25b-2])﻿

﻿

﻿

236. Hüküm

Kâtib Bâli Vakfı’na ait evin tamir şartıyla Hüseyin Çelebi’ye kiralanması

Mahmiye-i İstanbul’da merhûm Kâtib Bâli vakfına bi’l-fi‘il mütevellî olan fahrü’l-eşbâh Ali Bey b. Abdullah meclisi şer‘de takrîr-i kelâm edip, merhûm-ı mezbûrun vakfından mahmiye-i mezbûrede Kızıltaş mahallesinde vâki‘ bir tarafı Mehmed Çavuş b. Abdullah mülkü ve bir tarafı vakf-ı mezbûr ve iki tarafı Ali Ağa mülkü ile mahdûd olan menzil mürûr-ı eyyâm gürûr-ı şuhûri a‘vâm ile harâb ve sakf ve çardağı mâil-i turâb olup, cânib-i vakıfda ta‘mîrine müsâ‘ade olmayıp, ihmâl olunduğu takdîrce arsa-i hâliye kalması mukarrerdir, kıbel-i şer‘den ehl-i hibre ile üzerine varılıp nakz-ı takvîm ve arsasının ne mikdâr mukāta‘aya tahammülü vardır ketb ve terkīm olundukdan sonra, icâre-i mu‘accele ve müeccele ile âhara îcâr etmek murâdımdır dedikde, savb-ı şer‘den mefharü’l-mülâzımîn Mevlânâ İsmail Efendi b. Ömer ve hâssa mi‘mârlardan Ali Bey b. Abdullah irsâl olunup, ol dahi zeyl-i kitâbda mastûrü’l-esâmi olan Müslimîn ile mahalli mezbûra varıp nazar ettiklerinde, fi’l-hakīka menzili mezbûr harâb olup, kābil-i süknâ olmadığı müşâhid olmağın, mi‘mâr-ı mezbûr nakzına ba‘de’l-mesâha on bir bin dört yüz altmış akçe takdîr-i bahâ ve ta‘yîn-i kıymet eyleyip, arsasını dahi mesâha ettikde bi hesâb-ı şatrancî iki yüz yirmi beş zirâ‘ olup, her sene yüz elli akçe mukāta‘adan ziyâdeye tahammülü yokdur deyû sâir ehl-i vukūf Müslimîn ittifâkıyla haber verildikden sonra mütevellî-i mezbûr, menzili mezkûrı cümle tevâbi‘ ve levâhıkıyla mahalle-i mezbûra sâkinelerinden fahrü’l-muhadderât zahrü’l-muvakkarât Bâdıreftâr Hâtun bt. Abdullah tarafından husûs-ı âti’z-zikre vekîl olup, nehc-i şer‘î üzre mezbûreyi ma‘rifet-i şer‘iyye ile ârifeyn olan Receb Bey b. Veli el-cündî ve Mustafa b. Kurd er-râcil şehâdetleri ile şer‘an vekâleti sâbite olan fahrü’l-a‘yân Hüseyin Çelebi b. Abdi’ye otuz bin akçeye icâre-i mu‘accele ve her sene yüz elli akçe icâre-i müeccele ile târih-i kitâbda îcâr edip, ol dahi müvekkilesi için istîcâr ve kabûl ettikde, zikr olunan otuz bir bin akçeyi mütevellî-i mezbûr vakıf için yedinden ahz u kabz edip akd-i îcâre tamam oldukdan sonra mütevellî-i mezkûr müste’cir-i merkūmeye arsa-i mesfûre üzerine kendü mâlıyla mülkü olmak üzre mücerred ebnâya izin verdikde, vâki‘ hâli mevlânâ-yı müşârun-ileyh mahallinde tahrîr ve mahfili kazâda ihbâr ve takrîr edip, ihbârı mevki‘-i kabûlde vâki‘ olmağın, kıbel-i şer‘den dahi minvâl-i muharrer üzre izn-i şer‘î verilip, mâ hüve’l-vâki‘ gıbbe’t-taleb ketb olundu. Hurrire fi’l-yevmi’l-ışrîn min şehri Rebî‘ilâhir li sene seb‘a ve ışrîn ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Pervâne Ağa b. Abdullah, Hüseyin Ağa b. Mehmed el-müteferrika, Ahmed Ağa b. Hüseyin, Süleyman Bey b. Abdullah, Ferruh Bey b. Abdullah, Abdullah b. Ferruh, İbrahim b. Ahmed, el-Hâc Emrullah en-nüvvâb, Piyâle Bey b. Abdullah ve gayruhüm.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 193 - Hüküm no: 236 - Orijinal metin no: [25b-3])﻿

﻿

﻿

237. Hüküm

Mîrâsa dâhil edilmek istenen Rus asıllı Kamer’in ölen Mustafa’nın eşi Rahime Hâtun’un câriyesi olduğu

Mahmiye-i İstanbul’da Hoca Hayreddin mahallesinde mukaddemâ vefât eden Mustafa b. İsa’nın li ebeveyn karındaşı oğlu ve vârisi İlyas nâm kimesnenin husûs-ı âtîye vekîl-i şer‘îsi ve vâlidesi Emine bt. Himmet mahfili kazâda müteveffâ-yı mezbûrun zevce-i metrûkesi ve vârisesi sâhibetü’l-kitâb Rahime bt. Veli nâm hâtun muvâcehesinde takrîr-i da‘vâ edip, işbu hâzır bi’l-meclis açık kaşlı elâ gözlü ak benizli orta boylu Rûsiyyetü’l-asl Kamer bt. Abdullah müteveffâ-yı mezbûrun câriye-i memlûkesi iken hâlâ mersûme Rahime mezbûreye mülkiyyet üzre câriye-i merkūmeye vaz‘-ı yed edip müvekkilim ile mîrâsa idhâlden imtinâ‘ eder suâl olunup ihkāk-ı hak olunmasın taleb ederim dedikde, gıbbe’s-suâl mezbûre Rahime câriye-i mezbûre benim memlûkemdir deyû da‘vâ edip, tarafeynin beyyinesi olmayıp müşkil makūlesinden olmağın fe’l-müşkil li’l-hayy ma‘a yemînihî muktezâsınca merkūme Rahime’ye yemîn teklîf olundukda câriye-i mezbûre mülkü olup kat‘â mülkünden ihrâc etmediğine yemîn billâhi’l-aliyyi’l-azîm etmeğin, câriye-i mezbûre merkūme Rahime’nin yedinde ibkā olunup, vekîl-i mersûme mu‘ârazadan men‘ olundu. Tahrîren fi’l-yevmi’l-ışrîn min şehri Rebî‘ilâhir li sene seb‘a ve ışrîn ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Mustafa b. Hamza, Eyüb b. Mehmed, Mehmed b. Zeynî, Hasan b. Veli.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 194 - Hüküm no: 237 - Orijinal metin no: [26a-1])﻿

﻿

﻿

238. Hüküm

Ali b. Abdullah’ın el-Hâc Hüseyin Vakfı’ndan ödünç aldığı

Ali b. Abdullah nâm kimesne, üzerinde ve zimmetinde mütevellîsi Ali Çavuş b. Süleyman’la yaptığı muameleden dolayı merhûm el-Hâc Hüseyin vakfı lehine lâzımü’l-edâ ve vâcibü’l-kazâ on beş bin akçe borcu bulunduğunu ikrâr-ı sahîh-i şer‘î ile ikrâr etti. Mütevellî-yi mezbûr da beyânı tasdîk etti. Cerâ ve hurrire fi’l-yevmi’s-sânî ve’l-ışrîn min şehri Rebî‘ilâhir sene 1027.

Şuhûdü’l-hâl: El-Hâc Ali b. Abdullah kethüdâ-yı muhzırân, Mahmud b. Bâli kāim-i makām, Yusuf b. Abdullah el-Hâc Hüseyin vakfı kâtibi, Mehmed b. Ali muhzır, Mahmud Ağa zevvâk, Sânî Efendi b. Yusuf Ağa imâm, Abdullah b. …?, Mustafa b. Gülâbi

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 194 - Hüküm no: 238 - Orijinal metin no: [26a-2, Arapça])﻿

﻿

﻿

239. Hüküm

Piyâle b. Abdullah’ın evini el-Hâc Mustafa Vakfı’na sattığı

Piyâle b. Abdullah nâm kimesne, bu akdin sudûruna kadar sâhibi ve mâliki olduğu ve elinde bulundurduğu, mahmiye-i Kostantıniyye mahallâtından Sarrâc İshak mahallesinde kâin, fevkānî iki bâb evi ve avluyu, altında tahtânî bir bâb ev, gölgelik ve oturacak yer, su kuyusu, altında ahır ve tahtânî bir bâb evi bulunan selâmlığı hâvî, bir tarafdan Mehmed Çavuş b. Rıdvan Çavuş mülkü, diğer tarafdan ( ) vakfı, iki tarafdan da tarîk-i âm ile mahdûd mülk menzilini, cümle tevâbi‘ ve levâhıkıyla ve kâffe-i menâfi‘ ve mürâfıkıyla râiç fi’l-vakt yüz altmış bin akçe peşin ve nakid semen-i mu‘ayyen ile râfi‘ü’l-kitâb merhûm el-Hâc Mustafa vakfı mütevellîsi Ali b. Abdullah’a sattığını ikrâr ve itiraf etti. Mütevellî de kendi malıyla kendisi için satın aldı. İki tarafın icap ve kabûlü ve teslîm ve tesellümüyle ve müşteri tarafından da vicâhen ve şifâhen tasdîk edilerek bey‘ ü şirâ tamam oldu. Teslîm-i mebî‘ ve kabz-ı semen eylediler. Cerâ zâlike ve hurrire fi’l-yevmi’s-sânî ve’l-ışrîn min şehri Rebî‘ilâhir sene 1027.

Şuhûdü’l-hâl: Ali Çavuş b. Süleyman mütevellî, el-Hâc Ali b. Abdullah, Mahmud b. Bâli, Yusuf b. Abdullah, Mustafa b. Gülâbi ve gayruhüm

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 195 - Hüküm no: 239 - Orijinal metin no: [26a-3, Arapça])﻿

﻿

﻿

240. Hüküm

Âzâd edildiği halde câriye olarak satılan Çerkez asıllı Sâliha’yı satın alanların alacak davası

Dergâh-ı âlî yeniçerilerinden Kurd Beşe b. Abdullah meclisi şer‘-i şerîfde mahmiye-i İstanbul’da Ali Paşa mahallesi sâkinelerinden Mihmân Hâtun bt. Ömer mahzarında takrîr-i da‘vâ edip, bundan akdem mezbûre Mihmân Hâtun orta boylu karayağız açık kaşlı kara elâ gözlü Çerkeziyye Sâliha bt. Abdullah [nâm] câriyeyi mülkü olmak üzre yirmi dört bin akçeye bana bey‘ ve semenini kabz edip, ben dahi Fâtıma Hâtun’a, ol dahi Mustafa b. Mehmed’e, ol dahi Hızır Bey b. Abdullah’a, ol dahi Ayşe Hâtun’a bey‘ ve teslîm edip, mezbûre Ayşe Hâtun’un yedinde iken mevsûfe-i mezbûre Sabîha nâm hâtunun mu‘takası olduğun şer‘an isbât edip, hükm-i hâkim-i şer‘î ile sebîli tahliyye olunmağın, zikr olunan müşterilerden her biri semeni ile bâyi‘lerine rücû‘ edip, hükm-i hâkim-i şer‘ile ahz eylediklerinde, mezbûre Fâtıma Hâtun dahi câriye-i mezbûrenin semeni ile bana mürâca‘at edip emr-i hâkimi’ş-şer‘ ile benden ahz eylemeğin, ben dahi meblağ-ı merkūm yirmi dört bin akçeyi merkūme Mihmân Hâtun’dan taleb ederim dedikde, gıbbe’s-suâl merkūme Mihmân Hâtun cevâbında, ben dellâle olmağın Sabîha bt. Devran nâm hâtun câriye-i mezbûreyi mülkümdür deyû bey‘ edivermek için bana verip, ben dahi meblağ-ı merkūma müdde‘î-i mersûma kendi mülkümdür deyû ikrâr edip bey‘ ettiğimde, semen-i merkūmu yedinden ahz ve müvekkilime îsâl eyledim. Lâkin vech-i meşrûh üzre ikrârımda kâzibe olmadığım (olduğum) müdde‘î-i mezbûrun ma‘lûmu olup, iştirâ eylemişdir, ol takdîrce benim yedim yed-i husûmet değildir deyicek, gıbbe’l-istintâk müdde‘î-i merkūm mersûme Mihmân dellâle olup ve vech-i meşrûh ikrârında kâzibe değildir deyicek, mezbûre Mihmân minvâl-i muharrer üzre ikrârında kâzibe olmadığına bi’t-taleb merkūm Kurd Beşe’ye yemîn teklîf olundukda nükûl eylemekle, mezkûre Mihmân Hâtun bey‘-i merkūmda dellâle olduğu zâhir olup, yedi şer‘an yed-i husûmet olmamağın, müdde‘î-i mezbûr vech-i meşrûh üzre ta‘arruzdan men‘ olunup, mâ vaka‘a bi’t-taleb ketb olundu. Tahrîren fi’l-yevmi’s-sâbi‘ aşer min şehri Rebî‘ilâhir li sene seb‘a ve ışrîn ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: İbrahim Çelebi b. Mahmud, Hasan Çelebi b. Mustafa, Ali Kethüdâ b. Abdullah, Muzaffer Ağa ve gayruhüm.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 195 - Hüküm no: 240 - Orijinal metin no: [26a-4])﻿

﻿

﻿

241. Hüküm

Muharrem b. Bâli’nin Sultan Hâtun Vakfı’ndan ödünç aldığı

Mahmiye-i İstanbul’da Sultan Hâtun vakfına mütevellî olan Hüseyin b. Musa mahfili kazâda, Muharrem b. Bâli nâm kimesne mahzarında [takrîr-i] kelâm edip, mezbûr Muharrem zimmetinde asl-ı mâl-ı vâkıfdan bin akçe ve ribh-i şer‘îden iki yüz elli akçe, cem‘an bin iki yüz elli akçem vardır, tevliyyetim hasebiyle taleb ederim dedikde, gıbbe’s-suâl mezbûr Muharrem cevâbında, fi’l-hakīka zimmetimde mâl-ı vakf-ı mezbûrdan vech-i mübîn üzre bin iki yüz elli akçe vardır deyû bi tav‘ihî ikrâr ve i‘tirâf etmeğin, i‘tirâfı mûcebince meblağ-ı mezbûrun edâsına merkūm Muharrem’e tenbîh-i şer‘î kılınıp, mâ hüve’l-vâki‘ gıbbe’t-taleb ketb olundu. Tahrîren fi’l-yevmi’s-sânî min şehri Rebî‘ilâhir min şuhûri sene seb‘a ve ışrîn ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Himmet b. Mustafa el-havâle, Murad b. Mehmed, Nebi b. İbrahim ve gayruhüm mine’l-hâzırîn.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 196 - Hüküm no: 241 - Orijinal metin no: [26a-5])﻿

﻿

﻿

242. Hüküm

Safiye bt. Mehmed’in eşi Hüseyin’den boşandığı

Mahmiye-i İstanbul’da Ebâ Eyyûb-i Ensârî kapısı kurbunda Koca Mustafa Paşa mahallesi sâkinelerinden Safiye bt. Mehmed nâm hâtun meclisi şer‘de, talâk-ı selâse ile zevc-i mutalliki olan Hüseyin b. Mehmed nâm kimesne mahzarında ikrâr ve ta‘bîr ani’l-merâm edip, mezbûr Hüseyin zimmetinde mehr-i mu‘accelden iki bin akçe ve mehr-i müeccelden dahi kezâlik iki bin akçe hakkım olup, meblağ-ı mezbûr dört bin akçeden iki bin nakd-i râyic fi’l-vakt akçesin mezbûr Hüseyin yedinden ahz u kabz edip, iki bin akçe mehr-i müeccelimden ve nafaka-i iddetimden fâriğa olup, târih-i kitâba gelinceye değin birbirimizin zimmetinde zevciyyete müte‘allik olan cemî‘-i de‘âvîden ibrâ-i âm ile ibrâ ve ıskāt-ı tâm ile ıskāt eyledim. Ba‘de’l-yevm mazmûn-ı kitâba muhâlif benden veya vekîlimden da‘v[â] sâdıre olursa lede’l-hükkâmi’l-kirâm mesmû‘a ve makbûle olmaya dedikde, mukırra-i mezbûrenin ikrâr-ı meşrûhunu merkūm Hüseyin bi’l-muvâcehe tasdîk edicek, mâ hüve’l-vâki‘ gıbbe’t-taleb ketb olundu. Tahrîren fi’l-yevmi’s-sâlis ve’l-ışrîn [min şehri Rebî‘ilâhir] min şuhûri sene seb‘a ve ışrîn ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Pervâne b. Kurd, Mustafa b. Yusuf, Mustafa b. Mehmed, İbrahim b. Kaya, Mustafa b. Hamza ve gayruhüm.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 196 - Hüküm no: 242 - Orijinal metin no: [26b-1])﻿

﻿

﻿

243. Hüküm

Kavga eden köle Süleyman ile Rıdvan’ın anlaştığı

Fahrü’l-akrân Osman Bey b. Abdülmennân nâm cündî mahfili kazâda Süleyman b. Abdullah nâm kimesne tarafından husûs-ı âti’z-zikri sulh ve ibrâya ve bedel-i sulh olan meblağı kabz ve îsâle vekîl olup, vekâleti mahzar-ı hasm-ı câhidde Hasan Bey b. Abdullah el-cündî ve Hızır Beşe b. Abdullah er-râcil şehâdetleri ile vekâleti sâbite olan râfi‘ü’l-kitâb Ali Beşe b. Abdurrahman nâm râcil mahzarında ikrâr-ı tâm ve takrîr-i kelâm edip, târih-i kitâbdan üç gün mukaddem mahmiye-i İstanbul’da Karagümrük çarşısında müvekkili mezbûr Süleyman benim abd-i memlûküm olan Rıdvan b. Abdullah’ı sol küreği yanından ve sol kolundan bıçak ile urup mecrûh edip, mezbûr Rıdvan dahi mezbûr Süleyman’ı sol kolundan ve alnından ve sol budundan bıçak ile urup mecrûh edip, lâkin mezbûr Rıdvan’ın cerhi muhkem olmakla mezbûr Süleyman’dan da‘vâ ve taleb edip, beynimizde muhâsemât-ı kesîr vâkı‘a olup, hâlâ tavassut-ı muslihûn ile husûs-ı mezkûru inkârdan dört bin akçeye sulh eylediklerinde, ben dahi sulh-ı mezbûru kabûl ve bedel-i sulh olan meblağ-ı merkūmu vekîl-i merkūm Ali Beşe yedinden alıp kabz edip, müvekkili mezbûr Süleyman’ın zimmetini husûs-ı mezkûr da‘vâsından ibrâ-i âm ile ibrâ ve ıskāt-ı tâm ile ıskāt etdim. Min ba‘d benden asâleten veya vekîlimden bi’l-vekâle da‘vâ sâdıre olursa lede’l-hükkâmi’l-kirâm mesmû‘a ve makbûle olmaya dedikde, merkūm Osman Bey’i ikrâr-ı meşrûhunda merkūm Ali Beşe dahi vekâlet-i mahkiyesi hasebiyle vicâhen ve şifâhen tasdîk ve tahkīk edicek, mâ hüve’l-vâki‘ bi’t-taleb ketb olundu. Tahrîren fi’l-yevmi’s-sânî ve’l-ışrîn min şehri Rebî‘ilâhir li sene seb‘a ve ışrîn ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Musa Bey b. Abdülkerim, Mehmed Bey, Ahmed Bey, Mehmed Bey, Yusuf b. Abdullah.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 197 - Hüküm no: 243 - Orijinal metin no: [26b-2])﻿

﻿

﻿

244. Hüküm

Nâzenin bt. Abdullah’ın, Râbia Hâtun bt. Mehmed ile haklaşması

Vilâyet-i Anadolu’da kasaba-i İznikmid’de sâkine olan Nâzenin bt. Abdullah meclisi şer‘-i şerîfde, mahmiye-i İstanbul’da Cebe Ali kapısı hâricinde sâkine olan sâhibü’l-kitâb Râbia Hâtun bt. Mehmed muvâcehesinde ikrâr ve ta‘bîr ani’l-merâm edip, bundan akdem mezbûre Râbia Hâtun emlâkimden on üç filori kıymetli bir mor ferâce ve altı yüz akçe kıymetli bir kumaş alaca kaftan ve üç yüz yirmi akçe kıymetli diğer alaca kaftan ve iki yüz akçe kıymetli bir sâde ve iki yüz kırk akçe kıymetli iki zıbın ve yüz yirmi akçelik bir arakiyye ve beynimizde kıymetleri ma‘lûme dört gömlek ve altı toka ve yedi makrama ve on iki arşınlık iplik ve iki çarşeb ve bir kilim ve bir yorgan ve bir sandık ve bir döşeğimi ahz eyledi deyû da‘vâ ettikde, inkâr eylemeğin, beynimizde münâza‘a-i şedîde ve muhâsemât-ı ekîde vâkı‘a olmuş idi. El-hâletü hâzihî tavassut-ı muslihîn ile husûs-ı mezbûr an-inkâr yedi yüz akçeye sulh olunup, ben dahi sulh-ı mezbûru kabûl ve bedel-i sulh olan meblağ-ı merkūmu bi’t-tamâm mezbûre Râbia Hâtun yedinden ahz u kabz edip, zimmetini husûs-ı merkūma müte‘allik olan cemî‘-i de‘âvî ve mütâlebât ve eymân ve muhâsemâtdan ibrâ-i âm ile ibrâ ve ıskāt-ı hak eyledim. Ba‘de’l-yevm mazmûn-ı kitâba muhâlif benden veya vekîlimden da‘vâ sâdır olursa lede’l-hükkâmi’l-kirâm mesmû‘a ve makbûle olmaya dedikde, gıbbe’t-tasdîk-i vicâhen mâ vaka‘a bi’t-taleb ketb olundu. Tahrîren fi’l-yevmi’s-sânî ve’l-ışrîn min şehri Rebî‘ilâhir sene seb‘a ve ışrîn ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Ali Beşe b. Abdullah ani’l-kasabati’l-mezbûre, Abdi b. Hızır, Davud Beşe b. Murad, İbrahim b. Receb el-muhzır, Mehmed Bey b. Revan el-cündî, es-Seyyid Cafer b. ( ), es-Seyyid Hüseyin Müstedam Bey b. Abdullah, Kadri b. Kıyâmî, Mehmed b. Ahmed, Ramazan b. Hüseyin ve gayruhüm.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 198 - Hüküm no: 244 - Orijinal metin no: [26b-3])﻿

﻿

﻿

245. Hüküm

Badracık kazası Remine köyündeki otuz altı adet tarlanın dört kişinin ortak kullanması

Vilâyet-i Rumeli’nde Badracık kazâsına tâbi‘ Remine nâm karye sâkinlerinden Lambo v. Dimo ve Yani v. Pereşkere ve Dimo v. Dizo nâm zimmîler meclisi şer‘-i şerîfde, yine karye-i mezbûre sâkinlerinden Todori v. Yani nâm zimmî mahzarında takrîr-i kelâm edip, karye-i mezbûra kurbunda vâki‘ inde’l-ahâlî ve’l-cîrân ma‘lûmü’l-hudûd olan otuz kıt‘a tarlaları sâhib-i arzdan dördümüz ale’s-seviyye tasarruf etmek üzre iştirâken tefevvüz etmişken, mezbûr Yani yalnız ben tefevvüz etdim der imiş, suâl olunup takrîri tahrîr olunmasın taleb ederim dedikde, gıbbe’s-suâl mezbûr Yani cevâbında, fi’l-vâki‘ zikr olunan tarlaları ale’s-seviyye dördümüz tasarruf etmek üzre şirket ile tefevvüz ettik, yalnız birimiz tefevvüz etmedi dedikde, vâki‘ hâl zabten li’l-makāl zimmîyyûn-ı mezbûrûn talebleriyle ketb olundu. Hurrire fi’l-yevmi’s-sâdis ve’l-ışrîn fî şehri Rebî‘ilâhir sene seb‘a ve ışrîn ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Hızır b. Abdullah, Mehmed b. Cafer, Murad b. Mehmed ve gayruhüm.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 198 - Hüküm no: 245 - Orijinal metin no: [26b-4])﻿

﻿

﻿

246. Hüküm

Yeniçeri Hasan Çelebi b. Derviş Ağa’nın evini İbrahim Ağa b. Ebülkasım’a satması

Dergâh-ı âlî -dâme mahfûfen bi’l-me‘âlî- yeniçerilerinden Hasan Çelebi b. Derviş Ağa meclisi şer‘-i şerîfde, hâfız-ı hâze’l-kitâb fahrü’l-akrân İbrahim Ağa b. Ebülkasım mahzarından takrîr-i kelâm edip, havâss-ı Kostantıniyye kazâsına tâbi‘ Boğluca nâm karyede vâki‘ üç tarafı tarîk-i âm ve bir tarafı çayırlık ile mahdûd olup, muhavvata-i dâhiliyesi iki bâb tahtânî beyti ve bir kasr-ı ve bir anbarı ve önünde bir kûfegî ve bir ahırı ve fırını ve bir çatma anbarı ve bi’r-i mâ ve eşcâr-ı müsmire ve gayri müsmireyi muhtevî bahçeyi ve muhavvata-i hâriciyesi bir çatma beyti ve bir ahırı ve fırını ve iki bâb süflâ beyti ve bi’r-i mâ ve hadîkalı ve dolablı su kuyusunu ve bir yel değirmenini müştemil olan mülk menzilimi, cümle tevâbi‘ ve levâhıkı ile ve içinde mevcûd olan Rûsiyyü’l-asl bir kul ve Rûsiyye bir câriyemi ve dokuz re’s kara sığır ineğimi ve dört re’s buzağı ve on re’s ve iki çift su sığırı öküzlerimi ve altı re’s kara sığır öküzümü sunûf-ı vâhide ile mezbûr İbrahim Ağa’ya tarafeynden îcâb ve kabûlü hâvî bey‘-i bâtt-ı sahîh-i şer‘î ile yüz yirmi bin nakd-i râyic fi’l-vakt fıddî-i Osmânî akçeye bey‘ ve teslîm ve kabz-ı semen etdim, keyfe mâ yeşâ mutasarrıf olsun dedikde, mukırr-ı mezbûru ikrâr-ı meşrûhunda el-mukarru leh[ü’l-mezkûr] bi’l-muvâcehe tasdîk edip, mâ hüve’l-vâki‘ gıbbe’t-taleb ketb olundu. Hurrire fi’l-yevmi’s-sâbi‘ ve’l-ışrîn min şehri Rebî‘ilâhir sene seb‘a ve ışrîn ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Mehmed Beşe b. Hasan er-râcil, Mehmed b. Mustafa, Murad b. Mehmed, Mustafa Beşe çukadâr, İbrahim b. Cafer, Mustafa b. Mehmed, İbrahim b. Hasan, Mustafa b. Hasan, Mustafa b. Mehmed, Mehmed b. Mustafa, Yahya b. Mehmed, Mehmed b. Ramazan ve gayruhüm mine’l-hâzırîn.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 199 - Hüküm no: 246 - Orijinal metin no: [27a-1])﻿

﻿

﻿

247. Hüküm

Mustafa Çelebi b. el-Hâc Behrâm’ın evini Ali Çelebi b. Süleyman’a satması

Rumeli’de kasaba-i Pazarcık sâkinlerinden Mustafa Çelebi b. el-Hâc Behrâm nâm kimesne meclisi şer‘-i şerîfde, işbu hâfızu’l-kitâb fahrü’l-kuzât Ali Çelebi Efendi b. Süleyman mahzarında ikrâr ve ta‘bîr ani’l-merâm edip, kasaba-i mezbûrada Akmescid mahallesinde vâki‘ bir tarafdan Hasan Bey b. Abdullah er-râcil mülkü ve iki tarafdan Hasan Efendi b. ( ) ve bir tarafdan tarîk-i âm ile mahdûd olup, bir bâb tahtânî evi ve su kuyusunu ve kenîfi ve eşcâr-ı müsmireyi müştemil olan menzilimi cemî‘-i tevâbi‘i ve levâhıkı ile müşârun-ileyh Ali Çelebi Efendi’ye üç bin nakd-i râyic fi’l-vakt akçeye bey‘-i kat‘î ile bey‘ edip, semeni olan meblağ-ı mezbûr üç bin akçeyi müşârun-ileyh Ali Efendi yedinden bi’t-tamâm ahz u kabz eyledikden sonra menzili mezbûru mahallinde kabza merkūm Ali Çelebi Efendi’yi taslît eyledim dedikde, mukırr-ı mezbûru ikrâr-ı meşrûhunda merkūm Ali Efendi bi’l-muvâcehe tasdîk edicek, mâ hüve’l-vâki‘ gıbbe’t-taleb ketb olundu. Tahrîren fi’l-yevmi’s-sâdis ve’l-ışrîn min şehri Rebî‘ilâhir li sene seb‘a ve ışrîn ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Mustafa Efendi, Mehmed Çelebi, Muslihiddin Efendi, el-Hâc Sefer b. Osman b. Abdullah.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 199 - Hüküm no: 247 - Orijinal metin no: [27a-2])﻿

﻿

﻿

248. Hüküm

Yani Kilidbuş v. Dimo’nun evini ve tarlasını Mehmed Beşe b. Abdullah’a satması

Rumeli’nde Kerbeneş nâm kasaba sâkinlerinden Yani Kilidbuş v. Dimo nâm zimmî meclisi şer‘de, işbu hâfızu’l-kitâb Mehmed Beşe b. Abdullah er-râcil mahzarında takrîr-i kelâm edip, kasaba-i mezbûrede vâki‘ bir tarafdan Yovan v. ( ) mülkü ve bir tarafdan Dirve v. ( ) mülkü ve iki tarafdan tarîk-i âm ile mahdûd olup, bir bâb tahtânî evi ve kenîfi müştemil menzilimi cemî‘-i tevâbi‘i ve levâhıkı ile merkūm Mehmed Beşe’ye üç bin nakd-i râyic fi’l-vakt akçeye bey‘-i kat‘î ile bey‘ eyledikden sonra yine kasaba-i mezbûre civârında manastır kurbunda Yoncayeri demekle ma‘rûf bir kıt‘a tarlamın dahi ma‘rifet-i sipâhi ile hakk-ı tasarrufda tefvîz edip, mukābele-i tefvîzinde merkūm Mehmed Beşe yedinden bin nakd-i râyic fi’l-vakt akçe alıp, kabz eyledim. Ba‘de’l-yevm mâdem ki zikr olunan tarlanın a‘şâr-ı şer‘iyyesini [edâ] eyleye, keyfe mâ yeşâ mutasarrıf ola dedikden sonra, menzili mezbûru ve zikr olunan tarlayı mahallinde kabza mezbûr Mehmed Beşe’yi taslît eyledim dedikde, mukırr-ı mezbûrun vech-i meşrûh üzre ikrârın mezbûr Mehmed Beşe bi’l-muvâcehe tasdîk edicek, mâ hüve’l-vâki‘ bi’t-taleb ketb olundu. Tahrîren fi’t-târihi’l-mezbûr.

Şuhûdü’l-hâl: Handan Ağa, Mustafa b. Yakub, Ahmed b. Mustafa, Ahmed b. Şaban, Ali Çelebi b. Mustafa.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 200 - Hüküm no: 248 - Orijinal metin no: [27a-3])﻿

﻿

﻿

249. Hüküm

Ahmed Çelebi b. Mahmud’un evini Ramazan Efendi b. Ferhad’a sattığı

Ahmed Çelebi b. Mahmud nâm kimesne, mâliki olduğu mahmiye-i Kostantıniyye mahallâtından Kackacı? Dede mahallesinde kâin, tahtânî iki bâb evi, gölgelik, bahçe ve helâyı hâvî, iki tarafdan Fâtıma bt. Abdullah mülkü, bir tarafdan Hüseyin b. Abdullah mülkü ve diğer tarafdan da tarîk-i âm ile mahdûd mülk menzilini, cümle tevâbi‘iyle râyic fi’l-vakt on beş bin üç yüz akçe semen-i mu‘ayyen-i makbûz ile ve işâret ve keyfiyet bakımından malum ancak adet ve keyfiyet bakımından meçhul olan paranın satış akdi meclisinde kabz-ı ve icap ve kabûl ile sâhib-i hâze’l-kitâb fahrü’l-emâcid Ramazan Efendi b. Ferhad’a sattığını ikrâr-ı sahîh-i şer‘î ve itiraf-ı sarîh-i mer‘î ile ikrâr etti. O da kendi malıyla ve kendisi için satın aldı. Satıcının beyânı müşteri tarafından da bi’l-muvâcehe tasdîk edildi. Teslîm-i mebî‘ ve kabz-ı semen eylediler. Cerâ ve hurrire fi’l-yevmi’r-râbi‘ ve’l-ışrîn min şehri Rebî‘ilâhir sene 1027.

Şuhûdü’l-hâl: Hasan Efendi b. İbrahim hâfızu’l-kitâb, Ebûbekir Çelebi b. Nasrullah, Derviş Çelebi yaya, …? b. Abdullah, Şaban b. Ahmed, Ahmed Çelebi b. Murad solak, Veli Bey yaya, Mehmed Bey yaya ve gayruhüm

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 201 - Hüküm no: 249 - Orijinal metin no: [27a-4, Arapça])﻿

﻿

﻿

250. Hüküm

Raciye Hâtun bt. Abdullah’ın para ve eşyalarını Receb b. Abdullah ile ortağının çalması

Mahmiye-i İstanbul’da Enserci Şecâaddin mahallesi sâkinelerinden râfi‘atü’l-kitâb Raciye Hâtun bt. Abdullah mahfili kazâda, Receb b. Abdullah nâm kimesne mahzarında üzerine da‘vâ edip, işbu târih-i kitâb günü mahalle-i merkūmede vâki‘ evimi kilitleyip, ba‘zı mesâliha gidip geldiğimde, kapının kilidi kırılıp, evimin içerisinde sandığım içinde mahfûz olan bin yüz akçem zikri âtî olan esbâbım sirkat olunmuş bulup, eşyâ-i merkūmeyi tecessüs üzre iken, mezbûr Receb Beşe sarı sakallı refîki ile sirkat olunan emlâkların, işbu meclisde mevcûd olan münakkaş iki boğça ve iki hamam makraması ve iki vakıyye keten [vr. 27b] ve bir siyah hamam makraması ve bir keten bezi gömleği ve dört don ve iki münakkaş yastık yüzü ve bir yelek ve beş beyaz çarşeb ve bir beyaz kuşak ve iki makrama ve iki çenber ve bir alaca peşkir ve yirmi zirâ‘ keten bezi ve bir küçük güğümü birer peştamala koyup, mezbûrlar Balatkapı iskelesinden peremeye girip Kasımpaşa[‘ya] geçerler iken, Ayakapısı’nı hıfz eden yasakçılara haber verdiklerinde, zikr olunan yasakçılar mezbûrları peremeden çıkarıp, esbâbları ile meclisi şer‘a getirir iken refîki firâr edip, eşyâ-i mezkûre ile mezbûr Receb’i ihzâr eyledim, suâl olunsun dedikde, gıbbe’s-suâl mezbûr Receb [cevâbında], eşyâ-i merkūme firâr eden şahsın yedinde idi ve şahs-ı mezbûr refîkim değildir deyû inkâr edip, gıbbe’l-istihbâr [istişhâd] udûl-i Müslimînden Mehmed Bey b. Abdullah el-cündî ve Hasan Bey b. Abdullah el-cündî ve Abdülgaffar Efendi b. Abdüllatif el-imâm ve Ömer b. Hasan nâm kimesneler hâzırûn olup, mezbûr Receb firâr eden şahsın refîki olup, peremeye ellerinde birer peştemal esbâbla ma‘an girdiler ve yine ellerinde birer peştemal esbâbla ma‘an çıkdılar ve peştemalımda olan esbâblar kendi mülkümüzdür deyû tezvîre sülûk etmeleriyle mezbûr Receb’in refîki firâr etti deyû, alâ tarîki’ş-şehâde haber verdiklerinden sonra, yine udûlden mezbûr Abdülgaffar Efendi ve Mehmed Bey b. Abdülcebbâr ve Sinan Bey b. Abdullah ve Süleyman b. Musa nâm kimesneler dahi mahfili kazâya hâzırûn olup, fi’l-hakīka işbu meclisde mevcûd olan eşyâ-i merkūmenin cümlesi müdde‘iyye-i mersûme Raciye’nin mülküdür, biz bu husûsa şâhidleriz, şehâdet dahi ederiz deyû edâ-i şehâdet-i şer‘iyye ettiklerinde, gıbbe’t-ta‘dîl ve’t-tezkiye şuhûd-ı mezbûrûnun şehâdetleri makbûle olup, mûcebi ile hükm olunup, mâ vaka‘a ketb ü tahrîr olundu. Tahrîren fi’l-yevmi’s-sâbi‘ ve’l-ışrîn min şehri Rebî‘ilâhir li sene 1027.

Şuhûdü’l-hâl: Mustafa b. Hasan, Safer b. Veli, Abdülcelîl b. Çalabverdi, Hızır b. Halil, Mehmed Çelebi b. Ahmed, Mustafa b. Cafer, Ali b. Abdullah, Hızır b. Abdullah ve gayruhüm.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 201 - Hüküm no: 250 - Orijinal metin no: [27a-5])﻿

﻿

﻿

251. Hüküm

Selman Ağa b. Abdülkerim’in, Ruhşah bt. Abdullah’tan alacağını ispat edemediği

Selman Ağa b. Abdülkerim mahfili kazâda Ruhşah b. Abdullah mahzarında takrîr-i kelâm edip, hazînedârım olup hâzır bi’l-meclis olan Habeşiyyü’l-asl Kanber nâm abd-i memlûküm zabtında olan emvâlimden mezbûra bir def‘a altmış beş filori ve bir def‘a yirmi filori verip ve beş yüz akçeye bir kumaş zıbın alıvermiş ve iki filoriye iki arakiyye [alıvermiş], suâl olunup alıverilmesin taleb [ederim] dedikde, gıbbe’s-suâl [ve] akībü’l-inkâr ve’l-acz ani’l-beyyine mezbûre yemîn billâhi te‘âlâ etmeğin, mâ hüve’l-vâki‘ gıbbe’t-taleb ketb olundu. Hurrire fî evâhiri şehri Rebî‘ilâhir li sene seb‘a ve ışrîn ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Osman Efendi b. Ömer, Yusuf Çelebi b. Abdullah, Mahmud b. Veli.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 202 - Hüküm no: 251 - Orijinal metin no: [27b-1])﻿

﻿

﻿

252. Hüküm

Kurşunlu Türbe Zaviyesi’ne ait evin Abdi Efendi’ye kiralanması

Mahmiye-i İstanbul’da Kurşunlu Türbe zâviyesi fukarâsına mevkūf ve meşrût olup, türbe-i merkūme kurbunda vâki‘ lede’l-cîrân ma‘lûmü’l-hudûd olan menzil, bu âna gelince üçer akçeye îcâr olunup tasarruf oluna gelmiş iken, sâbıkan nişancı olan sâhibü’d-devlet ve’l-ikbâl sâhib-i ezyâli’l-ferdi’l-iclâl Abdi Efendi menzili mezbûra yevmî bir akçe ziyâde ücret ile tâlib olup, vakfa nef‘i olmağın, hâkim-i muvâkkı‘ı’l-kitâb tûbâ-leh ve hüsnü me’âb hazretleri menzili mezbûrun mütevellîsi mevcûd olmamakla, velâyet-i âmmeleri hasebiyle zikri sebk eden menzili târih-i kitâbdan bir sene tamamına değin yevmî dörder akçe icâre-i müeccele ile mûmâ-ileyh Abdi Efendi’ye îcâr ve teslîm eyleyip, ol dahi istîcâr ve kabz eyledi. Ba‘de’l-yevm müddet-i mezbûre tamamına değin keyfe mâ yeşâ mutasarrıf ola. Tahrîren fi’l-yevmi’s-sâmin ve’l-ışrîn min şehri Rebî‘ilâhir min şuhûri li sene seb‘a ve ışrîn ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: El-Hâc Ali b. Abdullah, Mehmed b. Cafer, Mustafa b. Kelâmî.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 202 - Hüküm no: 252 - Orijinal metin no: [27b-2])﻿

﻿

﻿

253. Hüküm

Molla Hüsrev vakfının yanan dükkânlarının inşâsı için kiracıların vakfa borç vermesi

Merhûm Molla Hüsrev vakfından olup mahmiye-i İstanbul’da Bitpazarı kurbunda vâki‘ olan dekâkînler yevmî birer akçe icâre-i müeccele ve icâre-i mu‘accele-i ma‘lûme ile müste’cirleri olan Mehmed b. Ahmed ve Ahmed b. Ali ve Mehmed Çavuş b. Mustafa ve İbrahim b. Mustafa ve Hızır Bey b. ( ) ve Ramazan b. Abdullah nâm kimesneler meclisi şer‘de, vâkıf-ı mezbûrun evlâdından olup meşrûtiyyet üzre vakfına mütevellîye olan Ayşe Hâtun bt. Haydar’ın zevci ve tarafından husûs-ı âti’l-beyâna vekîl olup, bimâ hüve nehcü’s-sübût vekâleti sâbite olan fahrü’l-kuzât es-Seyyid Mehmed Efendi b. es-Seyyid Ahmed mahzarında takrîr-i da‘vâ edip, bundan akdem mahmiye-i merkūmede hark vâki‘ oldukda zikr olunan dükkânlar muhterik olmağla, kadîmü’l-eyyâmdan olıgeldiği üzre duvar ve sakfları mâl-ı vakıf ile binâ olunmak murâd ederiz dediklerinde, gıbbe’s-suâl vekîl-i merkūm cevâbında, hâlâ vakfın mâlı olmayıp, lâkin müste’cir karz verip ba‘dehû mahsûl-i vakıfdan haklaşmak üzre imdâd ederlerse ta‘mîr edeyim dedikde, müste’cirîn-i merkūm dahi herbiri dükkânlarının binâsına vefâ edecek kadar akçe buluvermeye müte‘ahhid olduklarında, vech-i meşrûh üzre binâlarına tenbîh olunup, mâ hüve’l-vâki‘ bi’t-taleb ketb olundu. Tahrîren fi’l-yevmi’s-sâbi‘ ve’l-ışrîn min şehri Rebî‘ilâhir sene [10] 27.

Şuhûdü’l-hâl: Mehmed b. Ahmed, Süleyman b. Mustafa, Ramazan b. İsmail, Mehmed b. Keyvan, Mehmed b. Cafer ve gayruhüm.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 203 - Hüküm no: 253 - Orijinal metin no: [27b-3])﻿

﻿

﻿

254. Hüküm

Yandro v. Niko’ya, Sarı Yani v. Kosta’ya sattığı koyunlar hususundaki iddiasını ispat etmesi için mühlet verilmesi

Zimmî tâ’ifesinden Yandıro v. Niko meclisi şer‘-i şerîfde Sarı Yani v. Kosta nâm zimmî muvâcehesinde takrîr-i da‘vâ edip, merkūm Sarı Yani’ye her re’si yüz otuz birer akçeye olmak üzre bundan akdem bin altı yüz sekiz koyun bey‘ ve teslîm edip, semeni olan cem‘an iki yüz on bin altı yüz kırk akçeden beş bin akçesini mersûm Sarı Yani yedinden ahz u kabz eyledim, meblağ-ı bâkī iki yüz beş bin altı yüz kırk akçeyi dahi taleb ederim dedikde, gıbbe’s-suâl merkūm Yani cevâbında, müdde‘î-i merkūmdan her re’si yüz yirmi beşer akçeye olmak üzre ancak bin beş yüz otuz koyun iştirâ ve kabz edip ve semeni olan yüz doksan bir bin iki yüz elli akçenin yüz beş bin akçesini müdde‘î-i merkūma teslîm eyledim, seksen altı bin iki yüz elli akçesi hâlâ zimmetimdedir deyip, bin beş yüz otuz koyundan ziyâde iştirâ eyleyip ve her re’sini yüz otuz birer akçeye kabûl ettiğini inkâr edicek, ikrârı mertebesini edâya tenbîh olunup ve müdde‘î-i merkūm Yandıro’nun takrîrine muvâfık beyyine taleb olundukda isbât-ı beyyine için istimhâl etmeğin, mehl-i şer‘î verilip, mâ hüve’l-vâki‘ gıbbe’t-taleb ketb olundu. Tahrîren fî selh-i şehri Rebî‘ilâhir li sene seb‘a ve ışrîn ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Mehmed b. Eyüb, Eyüb b. Mehmed, Abdünnebî b. İbrahim, Mustafa b. Cafer ve gayruhüm.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 203 - Hüküm no: 254 - Orijinal metin no: [28a-1])﻿

﻿

﻿

255. Hüküm

Ahmed Ağa b. Abdülmennân’ın, Yorgi v. Todoro’daki alacağının terekesinden tahsil edilmesi

Mahmiye-i Kostantıniyye’de Nöbethâne mahallesi sâkinlerinden Ahmed Ağa b. Abdülmennân ez-Zevvâku’s-sultânî tarafından husûs-ı âti’z-zikre vekîl olup, Nesimî Efendi b. Mahmud el-kadı ve Ahmed b. Veli şehâdetleri ile mahzar-ı hasm-ı şer‘îde vekâleti sâbite olan fahrü’l-müderris[în]i’l-fihâm Bayram Efendi b. Münir? meclisi şer‘-i şerîfde, mahmiye-i mezbûrede Eski Ali Paşa mahallesinde sâkin iken hâlik olan Yorgi v. Todoro’nun li ebeveyn kız karındaşı ve bi’l-inhisâr vârisesi olan Eşko bt. Todoro’nun vekîli olup, mahzar-ı hasm-ı câhidde mezbûre Eşko’yu ma‘rifet-i şer‘iyye ile ârifeyn olan Menon v. Dimitri ve Todoro v. Nikola şehâdetleri ile isbât-ı vekâlet eden Kosta v. Todoro nâm zimmî mahzarında bi’l-vekâle takrîr-i da‘vâ edip, bundan akdem müvekkilim mezbûr Ahmed Ağa’nın hâlik-i mezbûr zimmetinde karz-ı şer‘îden kırk bin akçesi olup, kable’l-îfâ hâlik oldukda, metrûkâtına müvekkile-i mezbûre vaz‘-ı yed etmeğin, meblağ-ı merkūmu metrûkâtından vekâletim hasebiyle taleb ederim dedikde, gıbbe’s-suâl mezbûr Kosta cevâbında, hâlik-i merkūmun metrûkâtına müvekkile-i merkūme verâseti hasebiyle vaz‘-ı yed eylediğine mu‘terif olup, deyn-i merkūmu inkâr edicek, gıbbe’l-istişhâd udûl-i Müslimînden Mustafa Bey b. Sinan Efendi ve Mehmed Bey b. Nasûh Efendi mahfili kazâya li ecli’ş-şehâde hâzırân olup, fi’l-hakīka hâlik-i mezbûr hayâtında bizim huzûrumuzda müvekkili mezbûr Ahmed Ağa’dan kırk bin akçe karz aldı, biz bu husûsa şâhidleriz, şehâdet dahi ederiz deyû ikrâr-ı şehâdet-i şer‘iyye eylediklerinde, gıbbe’t-ta‘dîl ve’t-tezkiye şehâdetleri makbûle olup, mûcebiyle meblağ-ı merkūmu metrûkâtından edâya hükm olunup, mâ vaka‘a gıbbe’t-taleb ketb olundu. Tahrîren fi’l-yevmi’s-sânî fî şehri Cemâziyelevvel sene 1027.

Şuhûdü’l-hâl: Fahrü’l-kuzât Mehmed Efendi b. Ahmed, Mustafa b. Mehmed, Mustafa b. Ali, Receb b. Yunus, el-Hâc Kadri b. İlyas ve gayruhüm.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 204 - Hüküm no: 255 - Orijinal metin no: [28a-2])﻿

﻿

﻿

256. Hüküm

Ayşe Hâtun b. Mehmed’in evini Mahmud Beşe b. Süleyman’a sattığı

Mahmiye-i Kostantıniyye mahallâtından Gül Câmi‘i mahallesinde sâkine Ayşe Hâtun b. Mehmed adlı zevcesi kıbelinden aşağıda zikri geçecek olan bey‘ ve kabz-ı semene vekâleti Ali Ağa b. …? ve Mehmed Beşe b. Halil nâm kimesnelerin şehâdetiyle sâbit olan vekîl Şeyhî Efendi b. Mustafa, meclisi şer‘î‘ati’ş-şerîfeti’l-garrâ ve mahfili tarîkatü’r-refî‘atü’z-zehrâda, müvekkile-i merkūmesinin işbu akdin sudûruna kadar sâhibi ve mâliki olduğu ve taht-ı tasarrufunda bulundurduğu, mahalle-i mezbûrede vâki‘, fevkānî ve tahtânî birer bâb evi, iki selâmlığı, ahır, helâ ve avluyu hâvî, iki tarafdan Nur? Ali Dede diye meşhûr merhûm İsmail vakfı ile ve bir tarafdan Abdülkerim Çelebi mülkü ile diğer tarafdan da tarîk-i hâs ile mahdûd cemî‘-i menzilini, cümle tevâbi‘ ve levâhıkı ve kâffe-i menâfi‘ ve mürâfıkı ile râyic fi’l-vakt yirmi beş bin akçe semen-i mu‘ayyen-i makbûz ile râfi‘-i hâze’l-kitâb solak Mahmud Beşe b. Süleyman’a bey‘-i bât ile sattığını ikrâr ve itiraf etti. O da kendi malıyla ve kendisi için satın aldı. İcap ve kabûlü hâvî kesin bey‘ ü şirâ ile akit tamam oldu. Müşteri tarafından da vicâhen ve şifâhen tasdîk edildi. Teslîm-i mebî‘ ve kabz-ı semen eylediler. Cerâ zâlike ve hurrire fi’l-yevmi’s-sanî min Cumâdelûlâ sene 1028.

Şuhûdü’l-hâl: Mehmed Efendi b. Mehmed imâm el-Hicazî, Mehmed Çelebi b. Ali müezzin Mehmed Subaşı b. Nasûh, Mehmed Çavuş b. Abdullah, Mustafa Çavuş b. Abdullah, Receb münâdî, Mehmed Reis b. Abdullah, Mehmed Efendi b. …?, Ahmed Çelebi b. Ahmed Reis, Kazgancı Mustafa …? ve gayruhüm

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 205 - Hüküm no: 256 - Orijinal metin no: [28a-3, Arapça])﻿

﻿

﻿

257. Hüküm

Mahmud Çavuş’un Gelibolu’nun Hora ve Ganos köylerinden tahsil ettiği verginin halka iade edilmesi

Gelibolu kazâsına tâbi‘ Hora ve Ganos nâm karye ahâlîsinden Kalo İstefanos v. Temyano ve Papadim Hıristaki Limyaki ve Simo v. Malta ve Karmete v. Papas ve Duka Ekmekci nâm zimmîler meclisi şer‘-i şerîfde, fahrü’l-cüyûş Mahmud Çavuş b. Hüseyin mahzarında kendileri asâleten ve karyeteyn-i merkūmeteyn sükkânından olup ma‘lûmetü’l-esâmi olan kefere taraflarından her biri vekîl olup, bimâ hüve nehcü’s-sübût şer‘an vekâletleri sâbite oldukdan sonra, vekâleten ikrâr-ı tâm ve takrîr-i kelâm edip, zikr olunan karyeler kapudân paşa hâslarından olmakla, işbu târih-i kitâb senesinde vezîr-i mükerrem müşîr-i mufahham sâhibü’l-izz ve’l-ikbâl sâhib-i ezyâli’l-mecd ve’l-iclâl Davud Paşa hazretleri kapudân oldu deyû, zikr-i sâbık karyelerin ispençe ve sâir rüsûm-ı örfiyyelerin kadîmden zabt olunageldiği üzre mîr-i müşârun-ileyh tarafından emr-i şerîfle gelip, bizden ve müvekkillerimizden cem‘an kırk altı bin iki yüz akçemiz kabz edip, ba‘dehû kapudânlık düstûr-ı mu‘azzam ve mükerrem vezîr-i mümecced câmi‘-i mehâsin-şiyem ma‘deni’l-lutf ve’l-kerem hazreti Halil Paşa -yesserallâhu mâ yürîke ve yeşâ-’ya mukarrer olunmakla, biz gelip mezbûr Mahmud Çavuş’dan meblağ-ı merkūmu taleb eylediğimizde, meblağ-ı merkūm kırk altı bin iki yüz akçeyi bize bi’t-tamâm edâ ve teslîm edip, biz dahi bi tamâmihî kabz edip, husûs-ı mezbûra müte‘allik de‘âvîden asâlet ve vekâletimiz hasebiyle zimmetin ibrâ-i âm ile ibrâ ve ıskāt-ı tâm ile ıskāt ettik dediklerinde, mezbûrların asâlet ve vekâletleri hasebiyle südûr ve zuhûr eden ikrârların mûmâ-ileyh Mahmud Çavuş dahi vicâhen ve şifâhen tasdîk ve tahkīk etmeğin, mâ vaka‘a ketb olundu. Tahrîren fi’l-yevmi’t-tâsi‘ ve’l-ışrîn min şehri Rebî‘ilâhir min şuhûri li sene seb‘a ve ışrîn ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: El-Hâc Mehmed b. İsmail, Süleyman Beşe er-râcil, Osman b. Yusuf, Kara Mehmed b. Mustafa, el-Hâc Ali b. Abdullah.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 205 - Hüküm no: 257 - Orijinal metin no: [28b-1])﻿

﻿

﻿

258. Hüküm

Mehmed b. Selahaddin’in, evini Mehmed Paşa’ya sattığı

Babası mahmiye-i Kostantıniyye mahallâtından Debbâğ oğlu mahallesinde mukaddemâ vefât eden Mehmed b. Selahaddin nâm sagīrin işlerini görmek için kıbel-i şer‘den mansûb vasî olan Hürrem Bey b. Muhibbüddin, sagīr-i mezbûra baba bir kız kardeşi Fâtıma bt. Fahreddin adlı kadından irs-i şer‘le kendisine intikāl eden, mahalle-i mezbûrede vâki‘, fevkānî üç bâb evi, köşk, mutfak, ahır, fırın, su kuyusu, meyveli ve meyvesiz ağaçlar barındıran bahçeyi ve helâyı hâvî, bir tarafdan Kamer Hâtun bt. Sinan mülkü, diğer tarafdan Receb Bey b. ( ) Bevvâb-ı sultânî mülkü, öbür tarafdan el-Hâc Kenan b. Abdullah mülkü ve diğer tarafdan da tarîk-i âm ile mahdûd cemî‘-i menzili, cümle tevâbi‘ ve levâhıkı ve kâffe-i menâfi‘ ve mürâfıkı ve tarâyıkı ile râyic fi’l-vakt kırk altı bin akçe semen-i mu‘ayyen ile bâ‘îsü’l-kitâb Hazreti Mehmed Paşa’ya -yesserallâhu lehû mâ yürîdü ve mâ yeşâu-sattığını ikrâr etti. O da kendi malıyla ve kendisi için satın aldı. Müşteriden vekâleti şer‘an sâbit olan vekîl hatip Ahmed Efendi [b.] İshak’ın ikrâr, itiraf ve tasdîki ile bey‘ ü şirâ-yı bât tamam oldu. Teslîm-i mebî‘ ve kabz-ı semen eylediler. Cerâ zâlike ve hurrire fi’l-yevmi’s-sâdis aşere min Rebî‘ilâhir sene 1027.

Şuhûdü’l-hâl: Müyesser Efendi b. Şaban imâm, Receb Bey b. Mustafa Bevvâb-ı sultânî, el-Hâc Kenan b. Abdullah, Ahmed b. Hasan müezzin

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 206 - Hüküm no: 258 - Orijinal metin no: [28b-2, Arapça])﻿

﻿

﻿

259. Hüküm

Mehmed b. Bedreddin’in, Şekerci Ahmed Çelebi b. Kaya’da şeker bedelinden olan alacağının varislerinden tahsili

İşbu râfi‘ü’l-kitâb Mehmed b. Bedreddin mahfili kazâda, mahmiye-i İstanbul’da Büyük Karaman’da sükkerci iken vefât eden Ahmed Çelebi b. Kaya’nın li ebeveyn karındaşı kızı ve alâ vechi’l-inhisâr vârisesi olup, muhallefâtına vâzı‘atü’l-yed olan Esma Hâtun bt. Halil’in zevci ve husûs-ı âti’l-beyâna vekîli olup, bimâ nehcü’s-sübût şer‘an vekâleti sâbite Ali Çelebi b. Ahmed mahzarında takrîr-i kelâm edip, müteveffâ-yı mezbûr Ahmed Çelebi[‘ye] hâl-i hayâtında her vakıyyesi yetmiş akçeye olmak üzre dört yüz doksan akçeye yetmiş vakıyye sükker bey‘ ve teslîm etmiş idim. Hâlâ meblağ-ı merkūma Esma Hâtun vaz‘-ı yed olmağın, merkūme Esma Hâtun’dan taleb ederim dedikde, gıbbe’s-suâl [ve] akībü’l-inkâr, müdde‘î-i mezbûrdan takrîrine muvâfık beyyine taleb olundukda, udûl-i ricâlden Mahmud b. Ömer ve Ömer b. İsa nâm kimesneler mahfili kazâya li ecli’ş-şehâde hâzırân olup, gıbbe’l-istişhâd lafzen ve ma‘nen müdde‘î-i mezbûrun da‘vâsına mutâbık edâ-i şehâdet-i şer‘iyye ettiklerinde, ba‘de’t-ta‘dîli’ş-şer‘î mûcebiyle hükm olunup, mâ hüve’l-vâki‘ bi’t-taleb ketb olundu. Hurrire fî evâhiri şehri Rebî‘ilâhir li sene seb‘a ve ışrîn ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: İsmail b. Abdünnebî, Kadri b. İlyas, Murad b. Mehmed ve gayruhüm.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 207 - Hüküm no: 259 - Orijinal metin no: [28b-3])﻿

﻿

﻿

260. Hüküm

İsmihân bt. Ferhad’ın Hüseyin b. Carullah’taki alacağının tahsil edildiği

Mahmiye-i İstanbul’da Papasoğlu mahallesi sâkinelerinden İsmihân bt. Ferhad nâm hâtunun zevci ve tarafından meblağ-ı âti’z-zikri ahza ve kendüye îsâle vekîl olup, mezbûreyi ma‘rifet-i şer‘iyye ile ârifeyn olan Hasan b. Yusuf ve Ali b. Cafer nâm bevvâb şehâdetleriyle sâbitü’l-vekâle olan Mustafa b. Receb meclisi şer‘de, Hüseyin b. Cârullah mahzarında ikrâr ve takrîr-i kelâm edip, müvekkilem merkūme İsmihân’ın mersûm Hüseyin zimmetinde mudârebe (mudâra‘a) tarîkiyle on sekiz bin akçe hakkı var idi. El-hâletü hâzihî meblağ-ı merkūmu müvekkile îsâl için bi’t-tamâm ahz u kabz eyledim dedikde, gıbbe’t-tasdîk mâ vaka‘a kayd şüd. Tahrîren fi’t-târihi’l-mezbûr.

Şuhûdü’l-hâl: Sinan Efendi b. Ali [el-]imâm, es-Seyyid Hasan [b.] es-Seyyid İbrahim [el-]imâm, Murad Beşe b. Nasûh [er-]râcil, Sinan Beşe b. Abdullah er-râcil, Nasûh Bey ve gayruhüm.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 207 - Hüküm no: 260 - Orijinal metin no: [28b-4])﻿

﻿

﻿

261. Hüküm

Tatar Ali Ağa’nın Eflak asıllı kölesini âzâd ettiği

Udûlden Mustafa b. Ali ve Mehmed b. Yahya nâm kimesneler meclisi şer‘-i şerîfde aşağıda zikri geçecek olan konuda, sağlığında Hâce Hayreddin mahallesinde sâkin olup Vilâyet-i Anadolu’da vâki‘ Beypazarı kasabasında fevt olan merhûm Tatar Ali Ağa’nın geride bıraktığı zevcesi ve vârisi olan Fâtıma bt. el-Hâc Mustafa kıbelinden ve merhûmun sulbiye kızı fahrü’l-muhadderât Sâime Hâtun kıbelinden vekâleti şer‘an sâbit olan vekîl fahrü’l-müderrisîn-i kirâm Habib Efendi b. Abdülmennân mahzarında gıbbe’l-istişhâd, hâmil-i hâze’l-kitâb açık kaşlı, ala gözlü buğday tenli, orta boylu sol elinde ve sağ eli şehâdet parmağında yara izi bulunan Eflak asıllı Rıdvan bt. Abdullah’tan sâdır olan da‘vâ-yı sahîha-i şer‘iyyede şöyle şehâdet ettiler ki, müteveffâ-yı mezbûr şer‘î tasarruflarının geçerli olduğu bir durumda iken mülkiyyeti altındaki davacıyı ölümümden sonra hürsün diyerek bizim yanımızda mutlak tedbir ile tedbir eyledi. Kıymeti sülüs-i mâlı dâhilinde olup sâir hür kimesneler gibi hâlen hür olmuşdur. Bu şehâdet mûcibince hükmedildi. Cerâ zâlike fî evâhiri Rebî‘ilâhir sene 1027.

Şuhûdü’l-hâl: Fahrü’l-akrân Mustafa Ağa, Yusuf Çavuş Dergâh-ı âlî, Piyâle Bey b. Abdullah, Mustafa b. Osman, Mahmud Çelebi mülâzım, Resûl b. Ali, Osman b. Mustafa, Hasan b. Ahmed

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 208 - Hüküm no: 261 - Orijinal metin no: [28b-5, Arapça])﻿

﻿

﻿

262. Hüküm

Melikşah Hâtun Evkâfı’nın eski mütevelli kaymakamı Musa b. İsmail’in vakfa borcunu ödemesi

Merhûme Melikşah Hâtun’un evlâdından olup meşrûtiyyet üzre mütevellîye olan Sâliha Hâtun bt. Haydar Bey husûs-ı âti’z-zikre vekîl olup, mezbûreyi mârifet-i şer‘iyye ile ârifeyn olan İbrahim Efendi b. Mahmud ve Mehmed Efendi b. Ahmed şehâdetleriyle vekâleti sâbite olan es-Seyyid Mehmed Efendi b. es-Seyyid ( ) meclisi şer‘de mütevellîye-i mezbûrenin sâbıkan kāimmakām olan Musa b. İsmail mahzarında bi’l-vekâle da‘vâ edip merkūm Musa zimmetinde vakf-ı merkūmun asl-ı malından iki bin beş yüz akçe karz olup zimem-i nâsda olan yine vakf-ı mezbûr malının murâbahasından on iki bin akçe cem‘ etmekle hâlâ meblağeyn-i merkūmeyni vekâletim hasebiyle mezbûrdan taleb ederim dedikde gıbbe’s-suâl merkūm Musa cevâbında fi’l-vâki‘ vakf-ı merkūm malından alâ tarîki’l-karz iki bin beş yüz akçe zimmetimde olup ve on iki bin akçe dahi vech-i merkūm üzre murâbahadan cem‘ eyledim hâlâ zimmetimdedir deyû ikrâr etmeğin mûcebince edâsına tenbîh olunup mâ vaka‘a kayd şüd. Hurrire fî 3 min [şehri] Cemâziyelevvel sene [10] 27.

Şuhûdü’l-hâl: İbrahim b. Receb, Murad b. Mehmed, Mehmed b. Receb, Mehmed b. Ahmed, Mustafa b. Gülâbî.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 208 - Hüküm no: 262 - Orijinal metin no: [29a-1])﻿

﻿

﻿

263. Hüküm

Palamutlu Dağı’nın kullanım hakkının Karacadağlı karyesi halkından olduğu

Vilâyet-i Rumeli’nde Ermiye kasabası sâkinlerinden Zülfikar Efendi b. Umur Bey ve Osman Çelebi b. Keyvan Çavuş meclisi şer‘de, kasabayı mezbûre tevâbi‘inden Karacadağlı nâm karye ahâlîsinden Ali Bey ve Abdülcelîl b. Ali ve İsa b. Hamza nâm kimesneler mahzarlarında takrîr-i kelâm ve ta‘bîr ani’l-merâm edip, karye-i mezbûre kurbunda vâki‘ hudûdunun bir tarafı Depe nâm mevzi‘den Kovanlık deresi demekle ma‘rûf mevzi‘a, ondan Kızılgökçel’de Gersin Kayası nâm mevzi‘a, ondan Konak demekle ma‘rûf mevzi‘den Adatepe’ye ondan Sünbüllüce nâm mevzi‘a müntehî olup, Palamutlu Dağı demekle ma‘rûf dağ kadîmden karye-i mezbûre ahâlîsinin odunluğu ve mer‘âsı iken, kasaba-i mezbûre ahâlîsi fuzûlen eşkincilerini gönderip odununu kestirip ve sığırlarını ve koyunlarını ve atlarını ve develerini zikr olunan mer‘âda otlatıp, birkaç sene tasarruf etmişler idi. Ba‘dehû cümle kasaba-i mezbûre ahâlîsi zikr olunan karye ahâlîsinin tapunâmeli ve hüccetli odunlukları ve mer‘âları olup, min ba‘d alâka ve medhalimiz yokdur deyû ikrâr edip, ba‘de’l-yevm zikr olunan dağın odununu kesmeyip ve mer‘âsında sığırların ve koyunların otarmamaya müte‘ahhid olmuşlar idi. El-hâletü hâzihî biz dahi zikr olunan dağda alâka ve medhalimiz olmadığını mu‘terif olup, ba‘de’l-yevm oduncularımıza odun kestirmemeye ve sığırlarımız ve koyunlarımız ve sâir hayvanâtımız otarmamaya müteahhid olduk dediklerinde, gıbbe’t-tasdîk ketb olundu. Tahrîren fi’l-yevmi’s-sâlis min [şehri] Cemâziyelevvel [sene seb‘a ve ışrîn ve elf.]

Şuhûdü’l-hâl: Osman Efendi b. Ali, Mahmud Çelebi b. Behrâm Çavuş, Mustafa Çelebi b. Veli, Yusuf Çelebi b. Mustafa Bey, Abdülcelîl Bey, Ali b. Turgut ve gayruhüm.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 209 - Hüküm no: 263 - Orijinal metin no: [29a-2])﻿

﻿

﻿

264. Hüküm

Ayşe bt. Mehmed’e nafaka tayini

Selime? Hâtun bt. Yusuf adlı kadın, Ayşe bt. Mehmed adlı küçük kızını hâmile-i hâze’l-kitâb Safiye Hâtun bt. Hasan adlı kadına teslîm etti. O da tebenni ve terbiye için teslîm aldı. Sonra hâkim-i muvakkı‘, küçüğün nafakası, kisvesi ve sâir zarûrî ihtiyâçları için günlük râyic fi’l-vakt üç akçe farz ve takdîr etti. Adı geçen kadına bu meblağı kullanıp vakt-i hâcette istidâne etmesine ve taleb edilecek kişiye erişildiğinde de ona rücû‘ etmesine izin verdi. Cerâ zâlike ve hurrire fi’l-yevmi’r-râbi‘ min Cumâdelûlâ min şuhûri sene 1027.

Şuhûdü’l-hâl: Mehmed b. Cafer, Abdullah b. İbrahim, Mustafa b. Gülâbi, Mehmed b. Eyüb

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 210 - Hüküm no: 264 - Orijinal metin no: [29a-3, Arapça])﻿

﻿

﻿

265. Hüküm

Mehmed Bey Vakfına ait boş arsanın Fazlullah Efendi’ye kiraya verilmesi

Mahmiye-i İstanbul’da Kara Emin demekle ma‘rûf olan merhûm Mehmed Bey vakfına bi’l-fi‘il mütevellî olan Derviş Çelebi b. Emrullah meclisi şer‘-i şerîfde sevk-i kelâm edip, vakf-ı mezbûrdan olup mahmiye-i merkūmede Ahî Çelebi mahallesinde vâki‘ bir tarafı Kalaycı Üstâd Hüseyin dükkânına ve bir tarafı vakf-ı mezbûra ve bir tarafı mefharü’l-kuzât Fazlullah Efendi mülküne mülâsık olup, tûlen yirmi zirâ‘ ve arzen buçuk zirâ‘ olan arz-ı hâliyeye mûmâ-ileyh Fazlullah Efendi mukāta‘a ile tâlib olmağın, kıbel-i şer‘den üzerine varılıp arz-ı mezbûre ne mikdâr akçe mukāta‘aya mütehammildir ta‘yîn olunmak taleb ederim dedikde, savb-ı şer‘de Mevlânâ Mahmud Efendi irsâl olunup, hâssa mi‘mârlardan Üstâd Mustafa b. Abdullah ve Ali Bey b. Abdullah ve zeyl-i kitâbda mastûrü’l-esâmi olan bî-garaz Müslimîn ile mahalli mezbûra varıp müşâhede ettiklerinde, zikr olunan arz-ı hâliyenin yılda otuz beş akçeye mütehammildir meblağ-ı merkūm tamamen ecr-i misildir deyû mi‘mârân-ı mezbûrân ve sâir bî-garaz Müslimîn ihbâr ettiklerini, mevlânâ-yı mezbûr mahallinde tahrîr ve mahfili kazâda takrîr ettikden sonra mütevellî-i mezbûr zikr olunan arz-ı hâliyeyi târih-i kitâb Safer gurresinden yılda otuz beş akçe mukāta‘a ile müşârun-ileyh Fazlullah Efendi’ye mukāta‘aya verdiğine i‘tirâf edip, ol dahi tasdîk ettikde, mâ hüve’l-vâki‘ ketb olundu. Tahrîren fî evâili Cemâziyelevvel li sene seb‘a ve ışrîn ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Ali Beşe b. Abdullah er-râcil, Ali Halîfe b. Mustafa el-imâm, Mehmed Efendi b. Mehmed, Ramazan Efendi b. Hamza ve gayruhüm.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 210 - Hüküm no: 265 - Orijinal metin no: [29a-4])﻿

﻿

﻿

266. Hüküm

Yemişçilerin gelen yemiş/zahire gemilerini kayıklarıyla karşılamaması

Mahmiye-i İstanbul’da ve etrâfında vâki‘ yemişçiler tâ’ifesinden pazarbaşıları Mehmed b. Ahmed ve Mustafa b. Abdullah ve Hasan b. Nasrullah ve Süleyman b. Mustafa ve Ömer b. Mahmud ve Hamza b. İbrahim ve el-Hâc Himmet b. el-Hâc Hüseyin ve el-Hâc Ahmed b. (...) ve el-Hâc İbrahim b. Mehmed ve es-Seyyid Mahmud b. Hüseyin ve İbrahim Nasûh ve Süleyman b. Hüdâverdi ve es-Seyyid Ahmed b. Mustafa ve Yusuf [b.] İmâleddin ve Seyyid Ahmed Çelebi b. Seyyid Mustafa ve sâirleri meclisi şer‘-i kavîm-i lâzımü’t-tekrîmde hâzırûn olup, bast-ı kelâm edip, taşradan yemiş ve gemisi geldikde pazarbaşımız ma‘rifetiyle beynimizde tevzî‘ olunup kayık ile karşılanı gelmiş değil iken, hâlâ olıgelene muhâlifi’l-hurûf ba‘zımız kayıkları ile taşradan gelen gemiye karşılamak ile fukarâya hisse değmeyip küllî zarara? bâ‘is olmağın, cümle şöyle ittifâk eyledik ki, pazarbaşı ve kethüdâlarımızın ma‘rifetleri yoğiken her kangımız taşradan gelen sefîneyi kayık ile karşılayıp zahîre alırsa, şer‘le hakkından gelinip muhkem te’dîb oluna ve eğer te’dîb ile zabt [edilmesin] mümkün [değil] ise kayıklarımız ihrâk olunmak üzre terâhî ve tevâfuk eyledik, vech-i meşrûh üzre olan ittifâkımız tahrîr olunup, yedimize def‘ olunmak taleb ederiz dediklerinde, fî nefsi’l-emr hırfet-i mezbûre ahâlîsi minvâl-i muharrer üzre zabt olunmağın, nice fesâda müeddî olur deyû sâir bî-garaz ve ehl-i vukūf Müslimîn ihbâr eylemeğin, olıgelene muhâlif kayık ile zahîre gemisi karşılanmamak için kıbel-i şer‘den tenbîh olunup, mâ hüve’l-vâki‘ gıbbe’t-taleb ketb olundu. Tahrîren fî evâili [şehri] Cemâziyelâhir sene seb‘a ve ışrîn ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Mustafa Ağa b. Abdülmu‘în Reîsü’l-muhzırîn, Mustafa Bâşe çukadâr, Himmet b. Mehmed, Murad b. Mehmed ve gayruhüm.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 211 - Hüküm no: 266 - Orijinal metin no: [29b-1])﻿

﻿

﻿

267. Hüküm

Şemse bt. Ali’nin vefat eden eşi Hacı Hüseyin b. Ali’deki alacağının terekesinden ödenmesi

Mahmiye-i İstanbul’da Kasab İlyas mahallesinde mukaddemâ vefât eden el-Hâc Hüseyin b. Ali’nin zevce-i metrûkesi ve vârisesi hâmiletü’l-kitâb Şemse bt. Ali mahfili kazâda, müteveffâ-yı mezbûrun sulbiye kebîre kızları ve vâriseleri Rahime ve Emine nâm hâtunlar muvâcehelerinde takrîr-i da‘vâ edip, müteveffâ-yı mezbûrun zimmetinde deyn-i şer‘îden üç bin akçem ve bin akçe mehr-i müeccelim olup hâlâ muhallefâtından taleb ederim dedikde, gıbbe’s-suâl ve akībü’l-inkâr ve’l-istişhâdi’ş-şer‘î udûl-i Müslimînden Mehmed Efendi b. Mustafa el-imâm ve İbrahim b. Yusuf el-müezzin li ecli’ş-şehâde meclisi şer‘a hâzırân olup, istişhâd olunduklarında, fi’l-hakīka müdde‘iyye-i mezbûrenin müteveffâ-yı mezbûr zimmetinde deyn-i şer‘îden üç bin akçe ve bin akçe mehr-i müeccelini ikrâr etmişdir. Bu husûsa şâhidleriz, şehâdet dahi ederiz deyû edâ-i şehâdet-i şer‘iyye edip, şehâdetleri hayyiz-i kabûlde vâki‘ oldukdan sonra mezbûre Şemse zikr olunan meblağı hâl-i hayâtında müteveffâ-yı mezbûrdan küllen-ev-ba‘zan ahz u kabz ve hibe etmeyip, taraf-ı şer‘iyyeden bir tarîkle zimmetini ibrâ etmediğine yemîn teklîf olundukda, alâ vefki’l-mes’ûlihâ yemîn billâhi’l-aliyyi’l-azîm ettikden sonra mübelligeyn-i merkūmeyn müteveffâ-yı mezbûrun muhallefâtından müdde‘iyye-i mezbûreye hükm olunup, mâ hüve’l-vâki‘ bi’t-taleb ketb olundu. Tahrîren fî evâhiri şehri Rebî‘ilâhir li sene seb‘a ve ışrîn ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Abdülkādir b. Abdünnebî, Ahmed b. Hasan, Süleyman b. Mustafa, Mehmed b. Abdullah, Ahmed b. Mehmed ve gayruhüm.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 211 - Hüküm no: 267 - Orijinal metin no: [29b-2])﻿

﻿

﻿

268. Hüküm

Mesihzâde Mektebi muallimi Mehmed Halife b. Ahmed yerine Musa b. Pîrî’yi vekil tayin etmesi

Mahmiye-i İstanbul’da Eminbey mahallesinde vâki‘ merhûm Mesihzâde Mektebi’nde yevmî üç akçe vazîfe ile mu‘allim ve Emin Bey vakfına yevmî bir akçe ile mütevellî ve Süleyman Ağa mescidinde yevmî ikişer akçe ile iki cüz’-i şerîf ve kaliçeci Hasan mescidinde yevmî iki akçe ile bir cüz’-i şerîf tilâvet eden Mehmed Halife b. Ahmed mahfili kazâda, hâmilü’l-kitâb Musa b. Pîrî nâm kimesne mahzarında takrîr-i kelâm edip, hâlâ bana sıla-i rahm vâcib olmağın azîmet edip gelinceye değin mersûm Musa’yı yevmî iki akçe ücret ile menâbına nâ’ib nasb eyledim dedikde, mersûm Musa dahi vech-i meşrûh üzre zikr olunan cihâtın hizmetin edâya müte‘ahhid olmağın, mâ vaka‘a bi’t-taleb ketb olundu. Tahrîren fi’l-yevmi’l-hâmis min [şehri] Cemâziyelâhir li sene seb‘a ve ışrîn ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: İslâm b. el-Hâc Bâli, İbrahim b. Receb, Yusuf b. Mustafa ve gayruhüm.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 212 - Hüküm no: 268 - Orijinal metin no: [29b-3])﻿

﻿

﻿

269. Hüküm

Abdurrahman Efendi b. Ebûbekir’in, Nasûh b. Yusuf’daki kira bedelinden alacağını tahsili

Mahmiye-i İstanbul’da Âşık Paşa mahallesinde sâkin hâfız hâze’l-kitâb fahrü’l-kuzât Abdurrahman Efendi b. Ebûbekir meclisi şer‘-i şerîfde, Nasûh b. Yusuf mahzarında takrîr-i da‘vâ edip, mahalle-i mezbûrede inde’l-ahâlî ma‘lûmü’l-hudûd mülk menzilimi her sene dört yüz seksen akçeye olmak üzre târih-i kitâbdan üç sene mukaddem merkūm Nasûh’a îcâr edip, cem‘an ücret-i menzilden zimmetinde üç senede bin dört yüz yirmi akçe müctemi‘ olup, meblağ-ı mezbûrdan altı yüz akçesin merkūm Nasûh yedinden ahz u kabz edip, bâkī zimmetinde sekiz yüz yirmi akçe hakkım kalmışdır taleb ederim dedikde, gıbbe’s-suâl merkūm Nasûh cevâbında, fi’l-hakīka hâl minvâl-i meşrûh üzredir, lâkin mezbûr Abdurrahman Efendi zikr olunan menzili kendi mâlın ile ta‘mîr eyle, ne mikdâr meblağ sarf edersen icâreye mahsûb edeyim demeğin, emri ile menzili merkūma beş yüz akçe sarf eyleyip ve bir def‘a dahi beş yüz akçe teslîm eyledim deyip, merkūm Abdurrahman Efendi inkâr edicek merkūm Nasûh’un takrîrine muvâfık beyyine taleb olundukda, ityân-ı beyyineden izhâr-ı acz edip istihlâf etmeğin, ol dahi menzili merkūmun meremmetine sarf eylediği meblağı icâreye mahsûb edeyim deyû izin vermediğine ve mârrü’z-zikr olan altı yüz akçeden mâ‘adâ beş yüz akçe merkūm Nasûh’dan ahz u kabz eylemediğine yemîn billâhi’l-aliyyi’l-azîm eylemeğin, meblağ-ı bakī sekiz yüz yirmi akçenin edâsına hükm olunup, mâ vaka‘a bi’t-taleb ketb olundu. Hurrire fi’l-yevmi’l-hâmis min [şehri] Cemâziyelâhir sene seb‘a ve ışrîn ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Abdünnebî b. İbrahim, Mustafa b. Kelâmî, Yusuf b. Mustafa, Âdem b. Hüsam.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 212 - Hüküm no: 269 - Orijinal metin no: [29b-4])﻿

﻿

﻿

270. Hüküm

Keyvan b. Abdullah’ın Rus asıllı ümm-i veled câriyesini âzâd ettiği

Udûlden Hatip Hüseyin Efendi b. Mehmed ve Mehmed b. İslâm nâm kimesneler meclisi şer‘-i şerîfde aşağıda zikredilecek olan husûsta, mahmiye-i Kostantıniyye mahallâtından …? mahallesinde mukaddemâ vefât eden Keyvan b. Abdullah’ın muhallefâtına vasiyy-i muhtâr olan el-Hâc Halil b. İlyas nâm kimesne mahzarında bâiset-i hâze’l-kitâb, Rûsiyyetü’l-asl, gök gözlü, açık kaşlı, orta boylu, sarışın Mülâyim bt. Abdullah’tan sâdır olan da‘vâ-yı sahîha-i şer‘iyyede gıbbe’l-istişhâd şöyle şehâdet ettiler ki, hakkında tanıklık yapılan kişi müteveffâ-yı mezbûrun ümm-i veledidir ve efendisi hâl-i hayatı ve kemâl-i sıhhatinde onu âzâd etmiştir. Böylece, lehlerine olan şeylerin kendi lehine, aleyhlerine olan şeylerin kendi aleyhine sâbit olduğu sâir hür doğan kadınlar gibi hür oldu. Ki artık onun üzerinde efendisinin hukūken velâ hakkı sâhiblerine âzâdlı köleler üzerinde tanınmış (mîrâs) hakkından başka hiç kimesnenin bir hakkı kalmadı. Şehâdet mûcibince hükmedildi. Cerâ zâlike ve hurrire fi’l-yevmi’s-sâdis min Cumâdelûlâ sene 1027.

Şuhûdü’l-hâl: Mehmed b. Ali er-râcil, Ebûbekir b. Osman, Mustafa Halife b. İbrahim, Mustafa b. Ali, Mehmed Çelebi b. Abdünnebî ve gayruhüm

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 213 - Hüküm no: 270 - Orijinal metin no: [30a-1, Arapça])﻿

﻿

﻿

271. Hüküm

Âmine bt. Mehmed’in evini bey’ bi’l-istiğlâl yoluyla …? Çelebi Vakfı’na sattığı

Mahmiye-i Kostantıniyye mahallâtından Derviş Ali mahallesinde sâkine Âmine bt. Mehmed adlı kadın meclisi şer‘-i şerîfde, bu akdin sudûruna kadar sâhibi ve mâliki olduğu, elinde ve tahtı tasarrufunda bulundurduğu, mahalle-i mezbûrede vâki‘, bir tarafdan Vasfiye Hâtun mülkü, diğer tarafdan Fâtıma Hâtun mülkü, öbür tarafdan Mevlânâ Fenârîzâde mülkü ve diğer tarafdan da tarîk-i âm ile mahdûd mülk menzilini cümle tevâbi‘ ve levâhıkı ile râyic fi’l-vakt on yedi bin akçe semen-i mu‘ayyen-i makbûz ile kesin olarak merhûm …? Çelebi vakfı mütevellîsi hâmil-i hâze’l-kitâb aynü’l-a‘yân Abdüsselam Çavuş b. Abdülkādir’e sattığını ikrâr ve itiraf etti. Satıcının daha sonra menzili kirâlamak istemesi üzerine mütevellî-yi mezbûr menzili tahliyye edip vesîka târihinden i‘tibâren üç sene tamamına kadar yedi bin altı yüz akçe kirâ bedeli ile kendisine kirâladı. Mezbûr Âmine’nin annesi Saadet Hâtun bt. Abdullah adlı kadın icap ve kabûlü hâvî kefâlet ile menzili mezbûrun derkine ve bedel-i icâreye kefîl oldu. Cerâ zâlike ve hurrire fî gurreti Cumâdelûlâ sene 1027.

Şuhûdü’l-hâl: Hüseyin Efendi imâm-ı mahalle-i mezbûre, Mevlânâ Ahmed Efendi b. Eyüb, Mevlânâ Mehmed Efendi b. Mahmud, Mahmud Çelebi b. Seydî kâtib-i vakf, Eyüb b. Mustafa, Hüseyin Efendi mülâzım, Mehmed Çelebi b. İbrahim silahdâr, Mahmud Bey b. Süleyman, Mustafa Halife imâm, Mehmed Bey câbî, Yusuf Bey câbî, Bayram b. Abdülgaffar muhzır

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 214 - Hüküm no: 271 - Orijinal metin no: [30a-2, Arapça])﻿

﻿

﻿

272. Hüküm

Kavga eden Selim b. Abdullah ve Mehmed Efendi’yi kendilerine müdahale eden Yeniçeri Mustafa Beşe b. Ali’yi önlemesi

Mahmiye-i İstanbul’da Sarmaşık mahallesine hıfz için ta‘yîn olunan yeniçeri tâ’ifesinden hâmilü’l-kitâb Mustafa Beşe b. Ali er-râcil mahfili kazâda, Selim b. Abdullah nâm siyah Arabı ve Mehmed Efendi nâm lâ-ya‘kıl bir dânişmendi ihzâr ve mezbûr Selim mahzarında takrîr-i da‘vâ edip, mezbûrân Selim ve Mehmed Efendi birkaç refîkleri ile mahalle-i mezbûrede vâki‘ mefharü’l-emâcid ve’l-ekârim müctemi‘u’l-mehâmid ve’l-mekârim bi’l-fi‘il Reîsülküttâb olan Mecid Efendi’nin bahçesi kapısı önüne gelip, elbette bize şarap verin deyû kavga eylediklerinde, ben dahi men‘ etmek murâd eylediğimde, mezbûr Selim ensemi ve mezbûr Mehmed Efendi sağ yanımı bürüm ile urup mecrûh eylediklerinden sonra üç bin akçe kıymetli bir üsküfüm ve beş yüz akçe kıymetli bir kol değneğim kavgada zâyi‘ oldu deyip, mezbûr Mustafa’nın a‘zâsına nazar olundukda fi’l-hakīka takrîrine muvâfık başında ve yanında mecrûh idiği [mu‘âyene] olundukdan sonra mezbûr Mehmed Efendi’nin nutka mecâli olmayıp, a‘zâsına nazar olundukda, mezbûrun dahi alnında ve burnunda mecrûh idiği mu‘âyene olunup mezbûr Selim’den istintâk olundukda, dânişmend efendiler ile merkūm Mustafa Beşe yoldaşları ile kavga edip yedi yerin urdular dedikde, mâ vaka‘a bi’t-taleb ketb olundu. Tahrîren fi’l-yevmi’s-sâdis min [şehri] Cemâziyelevvel li sene 1027.

Şuhûdü’l-hâl: Fahrü’l-müderrisîn Süleyman Efendi, Fahrü’l-müderrisîn Mehmed Efendi, Fahrü’l-kuzât Receb Efendi, Mehmed Çelebi b. Ahmed, Hacı Ali b. Abdullah, Ali b. Abdullah, Mehmed b. Cafer, Mehmed b. Cafer ve gayruhüm.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 214 - Hüküm no: 272 - Orijinal metin no: [30a-3])﻿

﻿

﻿

273. Hüküm

Abdülkadir b. Mehmed Halife’nin kiracısı olduğu Mimar Murad Vakfı’na ait evi Hacı Süleyman b. Ali’ye devretmesi

Mahmiye-i İstanbul’da Karakız mahallesi sâkinlerinden mefharü’l-müderrisîn Abdülkādir Efendi b. Mehmed Halife meclisi şer‘de, işbu hâfızu’l-kitâb el-Hâc Süleyman b. Ali muvâcehesinde ikrâr ve ta‘bîr ani’l-merâm edip, -merhûm ve mağfûrun leh-Mi‘mâr Murad vakfından olup mahalle-i mezbûrede vâki‘, üç tarafdan merkūm Şeyh Resmî Vakfı ile ve bir tarafdan tarîk-i âm ile mahdûd olan biri tahtânî ve biri fevkānî iki bâb odaları müştemil olan menzilin icâre-i müeccelesi Şeyh Resmî mahallesi mescidinde müezzin olan kimesneye meşrûta olan menzilde ayda kırk akçe ücret-i müeccele ile sâkin olup, bundan akdem menzili mezkûr harâbe müşrif oldukda izn-i şer‘le kendi mülküm olmak üzre mâlımdan ba‘zı mevâzi‘in tecdîd ve ba‘zı yerlerin ta‘mîr etmiş idim. Hâlâ mezbûr el-Hâc Süleyman yedinden zikr olunan binâm mukābelesinde altı bin nakd-i râyic fi’l-vakt akçe ahz u kabz edip, menzili mezkûru mütevellîsi olan Ahmed Çelebi ma‘rifetiyle mezbûr el-Hâc Süleyman’a fâriğ oldum dedikde, mukırr-ı mezbûrun vech-i meşrûh üzre ikrârın merkūm el-Hâc Süleyman bi’l-muvâcehe tasdîk edicek, mâ hüve’l-vâki‘ gıbbe’t-taleb ketb olundu, tâlibi yedine def‘ olundu. Hurrire fi’l-yevmi’r-râbi‘ min [şehri] Cemâziyelevvel li sene seb‘a ve ışrîn ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Mahmud Efendi, Halil Efendi, Derviş b. Çelebi, Hayyât Mehmed, İbrahim, Ahmed Çelebi, el-Hâc Mehmed ve gayruhüm.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 215 - Hüküm no: 273 - Orijinal metin no: [30a-4])﻿

﻿

﻿

274. Hüküm

Hasan Kethüdâ b. Abdülmümin’in dükkân yerini Ali Ağa b. Ahmed Reis’e satması

Vilâyet-i Rumeli’nde Hersek sancağında vâki‘ Kal‘a-i Nova-i Atîk ahâlîsinden olan Hasan Kethüdâ b. Abdülmümin nâm kimesne meclisi şer‘-i şerîf-i şâmihü’l-imâd ve mahfili dîn-i münîf-i râsihü’l-evtâdda, hâlâ donanma-yı hümâyûn ağası olan işbu sâhibü’l-kitâb kıdvetü’l-emâcid ve’l-ekârim câmi‘u’l-mehâmid ve’l-mekârim Ali Ağa b. Ahmed Reis tarafından tasdîk-i âti’z-zikre hasm-ı şer‘î-i câhid mahzarında, Hüseyin b. Ali Kethüdâ ve Hasan Kethüdâ b. Ahmed Ağa şehâdetleri ile şer‘an vekâleti sâbite olan Veli Ağa b. Pervâne mahzarında ikrâr ve i‘tirâf edip, kal‘a-i mezbûre dâhilinde vâki‘ bir cânibi mûmâ-ileyh Ali Ağa mülkü ile ve bir tarafı dahi Kılıçcı Ebûbekir ve Ferhad dükkânları ile ve iki tarafı dahi tarîk-i âm ile mahdûd olan mülk dükkân yerimi müşârun-ileyh Ali Ağa’ya on bin nakd-i râyic fi’l-vakt akçeye bey‘-i bâtt-ı sahîh-i şer‘î ile bey‘ edip, kabz-ı semen-i merkūm etdim dedikde, mukırr-ı mezbûrun ikrâr-ı meşrûhun vekîl-i merkūm dahi bi’l-muvâcehe tasdîk edicek, mâ hüve’l-vâki‘ bi’t-taleb ketb olundu. Tahrîren fi’l-yevmi’s-sâbi‘ min [şehri] Cemâziyelâhir sene seb‘a ve ışrîn ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Zülfikar Çavuş, el-Hâc Hasan Kethüdâ, Hüseyin, Mustafa.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 215 - Hüküm no: 274 - Orijinal metin no: [30b-1])﻿

﻿

﻿

275. Hüküm

Ali Çelebi b. Hasan’ın duvarına komşusu Ahmed Çelebi b. Abdullah’ın müdahale etmemesi

Mahmiye-i İstanbul’da Molla Gürânî mahallesi sâkinlerinden râfi‘ü hâze’l-kitâb Ali Çelebi b. Hasan meclisi şer‘-i şerîfde takrîr-i kelâm edip, mahalle-i mezbûrede vâki‘ benim mülk menzilim ile câr-ı mülâsıkım olan Ahmed Çelebi b. Abdullah’ın mülk menzili beyninde kadîmden müşterek bir mikdâr duvar var idi. Mezbûr Ahmed Çelebi müşterek olan duvardan gayri benim mülküm olan taş duvarımı tasarruf eder, kıbel-i şer‘den ehl-i hibre ile üzerine varılıp ba‘de’l-müşâhede mezbûr Ahmed Çelebi’ye tenbîh-i şer‘î kılınmak taleb ederim dedikde, savb-ı şer‘-i kavîmden Mevlânâ Mahmud Efendi ve hâssa mi‘mârlardan Üstâd Ali Bey b. Abdullah irsâl olunup, zeyl-i kitâbda mastûrü’l-esâmi olan Müslimîn ile mahalli mezbûra varıp, merkūm Ahmed Çelebi muvâcehesinde nazar edip, mi‘mâr-ı mezbûr münâza‘un-fîh duvarı mesâha ettikde, mütehâsımân-ı mezbûrânın yedlerinde olan hüccet-i şer‘iyyeleri mûcebince müşterek olan duvar bi hesâb-ı şatrancî on iki zirâ‘ eski kerpiç duvardır, işbu mücedded taş ile binâ olunan yirmi beş zirâ‘ duvar müdde‘î-i mezbûr Ali Çelebi’nin mülküdür (mülkündür), mezbûr Ahmed Çelebi’nin aslâ alâka ve medhali yokdur, emârât-ı kadîmesi mersûm Ali Çelebi mülkündür olmağa delâlet eder deyû, mi‘mâr-ı mezbûr sâir ahâlî-i Müslimîn ittifâkıyla haber verdikde, mevlânâ-yı mezbûr mesfûr Ahmed Çelebi’ye müşterek olan kerpiç duvardan gayri müdde‘î-i merkūmun mülkü olan yirmi beş zirâ‘ taş duvara müdâhale etmemek üzre tenbîh ettikden sonra, vâki‘ hâli mahallinde tahrîr ve mahfili kazâda ihbâr ve takrîr etmeğin, mâ hüve’l-vâki‘ bi’t-taleb ketb olundu. Hurrire fi’t-târihi’l-mezbûr.

Şuhûdü’l-hâl: Süleyman Dede b. Yusuf, Hüseyin Bey b. Abdullah er-râcil, Mustafa b. Hamza, Ali Çavuş b. Mahmud.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 216 - Hüküm no: 275 - Orijinal metin no: [30b-2])﻿

﻿

﻿

276. Hüküm

Koyun sürücüsü Küçük Yani v. Dimitri’nin Hasan Bey b. Ali’den alacağını tahsil ettiği

Mîrî sürücülerden olup, bin yirmi altı senesinde Rumeli’nde vâki‘ Tırnova ve Sahrâ ve Hotamiç ve Eskicuma kadılıklarının mîrî celeb koyunu cem‘ine emr-i şerîfle me’mûr olan Küçük Yani v. Dimitri mahfili kazâda, sâhibü’l-kitâb Hasan Bey b. Ali mahzarında ikrâr edip, sene-i mezbûrede hizmeti merkūmeyi mersûm Hasan Bey üzerine der-uhde edip, ol dahi ta‘ahhüd edip varıp, cem‘an yüz yetmiş dokuz bin akçe cem‘ u tahsîl edip, hâlâ meblağ-ı merkūm yüz yetmiş sekiz bin akçeyi yedinden bi’t-tamâm ahz[u] kabz eyledim dedikde, gıbbe’t-tasdîk mâ vaka‘a [ketb olundu]. Fî 7 Cemâziyelevvel [sene seb‘a ve ışrîn ve elf].

Şuhûdü’l-hâl: Mehmed Bey el-cündî, Ali Bey el-cündî, Ali Bey ferd-i timar, Mehmed Bey b. tâbi‘-i Ahmed Ağa, Mehmed Bey er-râcil, Mehmed b. Mustafa, Murad b. Mehmed, Musa b. İlyas, Mehmed b. Reis?.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 217 - Hüküm no: 276 - Orijinal metin no: [30b-3])﻿

﻿

﻿

277. Hüküm

Şehabeddin Vakfı mütevellisi Hasan Çelebi b. Ahmed’in tamir ettirdiği mektebin keşfi

Mahmiye-i İstanbul’da vâki‘ merhûm Şehabeddin vakfına bi’l-fi‘il mütevellî olan hâmilü’l-kitâb Hasan Çelebi b. Ahmed mahfili kazâda takrîr-i kelâm edip, bundan akdem vakf-ı mezbûrdan mahalle-i mezbûrede Balaban Ağa mahallesinde vâki‘ ma‘lûmü’l-hudûd yedi oda ve kapı üzerine tûlen dokuz ve kadden iki bi hesâb-ı şatrancî on sekiz zirâ‘ dolma duvar ve yine mahalle-i mezbûrede vâki‘ ma‘lûmü’l-hudûd yirmi bir oda ve kenîf ve kaldırım ve ma‘lûmü’l-hudûd mekteb muhtâc-ı meremmât oldukda, kıbel-i şer‘den nâ’ib ve mi‘mârânla üzerine varılıp meremmâta ihtiyâcı müşâhede ve mahsûs oldukdan sonra, mâl-ı vakf-ı mezbûr ile ta‘mîr ve meremmete cânib-i şer‘den izn ve ber vech-i muharrer [hüccet-i] şer‘iyye verildikden sonra, mâl-ı vakf-ı mezbûr ile ta‘mîr ve meremmet etmişdir. El-hâletü hâzihî savb-ı şer‘den üzerlerine varılıp, sarf eylediğim meblağın meremmete tahammülü tahmîn olunması taleb ederim dedikde, savb-ı şer‘den fahrü’l-me‘â[lî] Mevlânâ İsmail Efendi ve hâssa mi‘mârlardan Üstâd Ali b. Abdullah irsâl olunup zeyl-i kitâbda mastûrü’l-esâmi olan Müslümanlar ile üzerlerine vardıklarında, mi‘mâr-ı mezbûr zikr olunan yedi odanın her birini üçer yüz akçeden iki bin yüz akçe ve kapı üzerinde olan duvara beş yüz kırk akçe cem‘an iki bin altı yüz kırk akçe ve zikr olunun yirmi bir oda ve kenîf ve kaldırım ve mektebin dahi meremmetine üç bin yüz on altı akçe, cem‘an beş bin yedi yüz elli akçeye mütehammildir deyû haber verip, müstemi‘în olan Müslümanlar dahi savâb görmeğin, mevlânâ-yı mezbûr ba‘de’t-tahrîr fî mahalli meclisi şer‘a gelip, haber verdi. Mâ hüve’l-vâki‘ ketb olundu. Tahrîren fî evâhiri şehri Rebî‘ilâhir li sene seb‘a ve ışrîn ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Ali Efendi b. Süleyman, Ramazan [b.] Hızır, Mahmud Çelebi, Ahmed Çelebi b. Abdullah, Ramazan b. Mehmed.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 217 - Hüküm no: 277 - Orijinal metin no: [30b-4])﻿

﻿

﻿

278. Hüküm

İskender Bey b. İsmail’in, Hanîfe bt. Abdullah’a borçlu olduğu

Gelibolu tevâbi‘inden …? karyesinde sâkin yaya İskender Bey b. İsmail, üzerinde ve zimmetinde şer‘î bir borçtan hâmile-i hâze’l-kitâb Hanîfe bt. Abdullah lehine râyic fi’l-vakt dört yüz bin akçe borcu olduğunu ikrâr etti. Bâ’iset-i hâze’l-kitâb alacaklı kadın sonra tabbâh-ı sultânî Abdurrahman Bey b. Mehmed’i nefsi yerine ikāme edip meblağ-ı mezbûru borçludan alması, kendisine ulaştırması ve gerektiği zamân hâkim huzûrunda hâzır olup hakkını araması için vekîl ta‘yîn etti. Abdurrahman Bey de vekâlet-i mezbûreyi kabûl edip gereğini yerine getirmeyi üstlendi. Cerâ zâlike ve hurrire fi’l-yevmi’s-sâmin min Cumâdelûlâ sene 1027.

Şuhûdü’l-hâl: El-Hâc Ahmed b. Abdullah, Hasan Bey b. Abdullah, Kurd Beşe b. Abdullah, Mahmud Bey b. Hasan Bey ve gayruhüm

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 218 - Hüküm no: 278 - Orijinal metin no: [31a-1, Arapça])﻿

﻿

﻿

279. Hüküm

Münife bt. Abdullah’ın evini ve bağını İskender Bey b. İsmail’e sattığı

Gelibolu kazâsına tâbi‘ Nikofti nâm karye sâkinelerinden Münîfe bt. Abdullah nâm hâtun meclisi şer‘-i şerîf-i şâmihü’l-imâdda, işbu râfi‘ü’l-kitâb İskender Bey b. İsmail er-râcil muvâcehesinde ikrâr ve i‘tirâf edip, karye-i mezbûrede vâki‘ bir tarafı Ramazan Beşe b. İskender mülkü ile ve bir tarafı dahi Nasûh b. Hasan mülkü ile ve bir tarafı dahi Ali Bâli mülkü ile ve bir tarafı dahi tarîk-i âm ile mahdûd olup, iki fevkānî ve iki tahtânî evleri ve bir sofayı ve bir kuyuyu ve bir fırını ve bir kenîfi müştemil olan mülk menzilimi ve karye-i mezbûrede vâki‘ bir tarafı müşterî-i mezbûr mülkü ile ve bir tarafı dahi Mustafa Bey b. Cafer mülkü ile ve bir tarafı dahi tarîk-i âm ile ve taraf-ı râbi‘i vâdi ile mahdûd olan mülk bağımı, mezbûr İskender Bey’e safka-i vâhide ile kırk bin nakd-i râyic fi’l-vakt akçeye bey‘-i bâtt-ı kat‘î ile bey‘ edip, kabz-ı semen-i mesfûr ettikden sonra mezbûr İskender Bey’i mebî‘ân-ı mezbûrânın tesellümüne taslît etdim dedikde, mukırra-i mezbûrenin ikrârın müşterî-i mesfûr dahi bi’l-muvâcehe tasdîk edicek, mâ vaka‘a [bi’t-taleb] ketb olundu. Tahrîren fi’l-yevmi’s-sâlis min [şehri] Cemâziyelevvel li sene seb‘a ve ışrîn ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Es-Sâbikūn.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 218 - Hüküm no: 279 - Orijinal metin no: [31a-2])﻿

﻿

﻿

280. Hüküm

Debre kazasının Rika nahiyesinden Çiko v. Biyo’nun Makro v. Espanya’ya borcu olduğu

Vilâyet-i Rumeli’nde Debre kazâsına tâbi‘ Rika nâhiyesinde sâkin olan Çiko v. Biyo nâm zimmî mahfili kazâda, sürücü tâ’ifesinden Marko v. Espanya muvâcehesinde bi’t-tav‘ ve’r-rızâ ikrâr ve i‘tirâf edip, mezbûr Marko’ya deyn-i şer‘îden zimmetimde otuz iki bin beş yüz seksen akçe lâzımü’l-edâ ve vâcibü’l-kazâ deynimdir dedikde, mukırr-ı mezbûrun vech-i meşrûh üzre olan ikrârın merkūm Marko vicâhen tasdîk eyleyecek, mâ hüve’l-vâki‘ gıbbe’t-taleb ketb olundu. Tahrîren fi’l-yevmi’s-sâmin min şehri Cemâziyelevvel li sene seb‘a ve ışrîn ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Murad b. Mehmed, Himmet b. Mustafa, Mehmed b. Cafer ve gayruhüm mine’l-hâzırîn.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 219 - Hüküm no: 280 - Orijinal metin no: [31a-3])﻿

﻿

﻿

281. Hüküm

Ali’nin, ölen Hüseyin b. Abdullah’taki alacağının varislerden tahsil edilmesi

Mahmiye-i İstanbul’da Âşık Paşa mahallesinde sâkin iken vefât eden Hasan Çavuş b. Mahmud nâm kimesnenin sulbî oğlu Ali nâm sagīrin kıbel-i şer‘-i şerîfden mansûb vasiyy-i şer‘îsi olan Ömer, umdetü’l-ulemâ’i’l-kirâm Cafer Efendi b. Mahmud tarafından husûs-ı âti’z-zikre Rıdvan b. Abdullah ve Hasan b. Abdullah şehâdetleri ile şer‘an vekâleti sâbite olan aynü’l-a‘yân Osman Çavuş b. Mahmud meclisi şer‘-i şerîfde, bundan akdem mahmiye-i mezbûrede Neslişah Sultan mahallesinde sâkin iken vefât eden Hüseyin b. Abdullah nâm kimesnenin vârisleri olup, menzili âti’l-beyâna vaz‘-ı yed ettikleri şer‘an sâbite olan sulbî oğulları Mehmed ve Ahmed ve İbrahim mahzarlarında bi’l-vekâle takrîr-i da‘vâ edip, mezbûrların babaları müteveffâ-yı merkūm Hüseyin bin on üç senesi Saferi’nin evâhirinde mahmiye-i mezbûrede zikri sebk eden Neslişah Sultan mahallesinde vâki‘ bir tarafı Hasan b. Abdullah mülküne ve bir tarafı Behrâm Kethüdâ mülküne ve bir tarafı Hayyât Mahmud mülküne ve bir tarafı tarîk-i hâssa müntehî olan mülk menzilini, sagīr-i mezbûr mâlı ile müvekkilim mûmâ-ileyh Cafer Efendi’ye on iki bin akçeye istiğlâl tarîkiyle bey‘ ve teslîm-i mebî‘ ve kabz-ı semen ettikden sonra, yine menzili mezbûru târih-i merkūmdan bir sene tamamına değin bin iki yüz akçeye istîcâr etmiş idi. Ba‘de zamân mezbûr Hüseyin fevt oldukda, zevce-i metrûkesi ve merkūmların vâlideleri Dilaram bt. Abdullah nâm hâtun yedinden meblağ-ı mezbûr asl-ı mâldan beşer bin akçe ve âhara ücret-i misli olan beş yüz akçe, müvekkilim mûmâ-ileyh Cafer Efendi vesâyeti hasebiyle ahz u kabz edip, asl-ı mâldan ve icâreden yedi bin yedi yüz akçe bâkī kalmış idi. Hâlâ merkūmûn Mehmed ve Ahmed ve İbrahim’den taleb ederim deyip, târih-i mezbûr ile müverrah ve mahmiye-i mezbûrede sâbıkan nâ’ibü’ş-şer‘ olan Musa Efendi b. Zekeriya [tarafından] mümzât ve hâtemi ile mahtûme hüccet ibrâz edip, nazar olundukda takrîrine muvâfık bulunup, mezbûrlara suâl olundukda, mazmûn-ı hücceti bi’l-külliye inkâr eylediklerinde, vekîl-i mezbûrdan mazmûn-ı hüccete [muvâfık] beyyine taleb olundukda, zeyl-i kitâbda mastûrü’l-esâmi olan Müslimînden Hamza Efendi b. el-Hâc Derviş ve Ali b. Üveys nâm kimesneler meclisi şer‘a li ecli’ş-şehâde hâzırân olup, istişhâd olunduklarında, fi’l-hakīka müteveffâ-yı merkūm Hüseyin hudûd-ı mezbûr ile mahdûd olan mülk menzili târih-i mezbûrda sagīr-i mezbûr mâlı ile vasiyy-i mûmâ-ileyhe on iki bin akçeye istiğlâl tarîkiyle bey‘ ve teslîm ettikden sonra, yine târih-i mezbûrdan bir sene tamamına değin bin iki yüz akçeye istîcâr edip, nâ’ib-i mûmâ-ileyh huzûrunda hüccet olundu idi. Bu vech üzre hüccet-i merkūmenin mazmûnuna şâhidleriz, şehâdet dahi ederiz deyû edâ-i şehâdet-i şer‘iyye eylediklerinde, gıbbe’t-ta‘dîl ve’t-tezkiye şehâdetleri hayyiz-i kabûlde vâki‘ oldukdan sonra, mûcebiyle meblağ-ı mezbûr yedi bin yedi yüz akçenin edâsına hükm olunup, mâ vaka‘a bi’t-taleb ketb olundu. Hurrire fi’l-yevmi’s-sâlis min [şehri] Cemâziyelevvel sene seb‘a ve ışrîn ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Mustafa b. Hamza, Hasan b. Abdülkādir el-mülâzım, Ahmed b. İdris, Rıdvan b. Abdullah, diğer Rıdvan b. Abdullah [es-]sarrâc, Feridun Efendi el-kadı, (...), Sâlih Beşe Kırımî? er-râcil.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 219 - Hüküm no: 281 - Orijinal metin no: [31a-4])﻿

﻿

﻿

282. Hüküm

Receb b. Cafer’in Veli Bey b. Abdullah’a borcu olduğu

Mahmiye-i Kostantıniyye mahallâtından Çukur mahallesinde sâkin Receb b. Cafer nâm kimesne, meclisi şer‘-i şerîfde üzerinde ve zimmetinde reis-i sultânî hâmil-i hâze’l-kitâb Veli Bey b. Abdullah lehine râyic fi’l-vakt bin altı yüz yetmiş akçe lâzımü’l-edâ ve vâcibü’l-kazâ borcu olduğunu ikrâr ve itiraf etti. Alacaklı da vicâhen ve şifâhen tasdîk etti. Cerâ zâlike ve hurrire fi’l-yevmi’s-sâbi‘ min Cumâdelûlâ sene 1027.

Şuhûdü’l-hâl: Murad b. Mehmed, Hüseyin b. Abdullah, Mustafa b. Cafer, Hürrem b. Abdullah, el-Hâc Mehmed b. İsmail

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 220 - Hüküm no: 282 - Orijinal metin no: [31b-1, Arapça])﻿

﻿

﻿

283. Hüküm

İbrahim Bey’in, …? Çelebi Vakfı’ndan aldığı ödünç karşılığında evini rehin verdiği

Udûlden Yusuf Halife b. Behrâm ve Mahmud Halife b. Muharrem, babası mahmiye-i Kostantıniyye mahallâtından Cafer Ağa mahallesinde mukaddemâ vefât eden Osman b. İbrahim Bey nâm sagīrin vasiyy-i şer‘îsi olan İbrahim Çavuş b. Musli? mahzarında, merhûm …? Çelebi vakfı mütevellîsi hâmil-i hâze’l-kitâb Mahmud Çelebi b. Seydî’den sâdır olan da‘vâ-yı sahîha-i şer‘iyyede aşağıda zikri geçecek husûsta meclisi şer‘-i şerîfde gıbbe’l-istişhâd şöyle şehâdet ettiler ki, müteveffâ-yı mezbûr üzerinde ve zimmetinde vakıf malından vakıf lehine râyic fi’l-vakt on beş bin akçe borç bulunmaktadır. Ve mahalle-i mezbûrede kâin, iç ve dış avluyu havi, iç avluda tahtânî bir bâb ev, üç selâmlık, gölgelik, mutfak, helâ ve bahçe, dış avluda ise altında ahır bulunan bir bâb ev ve su kuyusu bulunan ve bir tarafdan yaya Receb Bey b. Abdullah mülkü, diğer tarafdan Hayreddin Efendi vakfı ve iki tarafdan da tarîk-i âm ile mahdûd menzil, deyn-i mezbûr karşılığında rehindir. Ardından mütevellî-yi mezbûr, meblağ-ı merkūmu tamamen veya kısmen müteveffâdan almadığına, zimmetini hiçbir şekilde ibrâ etmediğine Allahü te‘âlâ adına yemîn etti. Bunun üzerine şehâdet mûcibince deyn-i mezbûrun müteveffânın muhallefâtından ödenmesine hükmedildi. Cerâ zâlike ve hurrire fi’l-yevmi’t-tâsi‘ ve’l-ışrîn min şehri Rebî‘ilâhir sene 1027.

Şuhûdü’l-hâl: Fahrü’l-e’immeti’l-kirâm Yusuf Efendi b. Behrâm, el-Hâc İbrahim b. Mustafa müezzin, el-Hâc Hüseyin b. Abdullah yaya, Mehmed Beşe b. Abdullah yaya, Mehmed Bey b. Ali cündî, Mehmed Çelebi b. İbrahim silahdâr, Hasan b. Ahmed el-kayyım

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 221 - Hüküm no: 283 - Orijinal metin no: [31b-2, Arapça])﻿

﻿

﻿

284. Hüküm

Râbia Hâtun bt. Musa’nın, eski eşi Abdullah b. Mehmed’de mehir alacağını tahsil ettiği

Mahmiye-i İstanbul’da Arabacılar mahallesi sâkinelerinden Râbia Hâtun bt. Musa meclisi şer‘-i şerîfde, zevc-i sâbıkı hâmilü’l-kitâb Emrullah b. Mehmed mahzarında ikrâr ve takrîr-i kelâm edip, târih-i kitâbdan dört yıl mukaddem ben sagīre iken vâlidem Yasemin bt. Abdullah beni mezbûr Emrullah’a dört bin akçe mehr-i müeccel ile tezvîc edip, ba‘dehû üç aydan sonra mezbûr Emrullah benimle muhâla‘a etmiş idi. Hâlâ bâliğa olmağın mehr-i müeccelim olan meblağ-ı merkūm dört bin akçeyi taleb eylediğimde, mezbûr Emrullah mehr-i müeccelin bin beş yüz akçedir ve hîn-i muhâla‘ada bâliğa idin demekle, beynimizde münâza‘ât-ı kesîre ve muhâsemât-ı şedîde ve hatîre vâkı‘a olmuş idi. El-hâletü hâzihî husûs-ı mezkûru tavassut-ı muslihîn ile bin akçeye sulh eylediklerinde, ben dahi sulh-ı mezbûru kabûl ve bedel-i sulh olan meblağ-ı merkūm bin akçeyi mezbûr Emrullah yedinden alıp kabz edip, husûs-ı mezkûra müte‘allik cemî‘-i de‘âvîden zimmetin[i] ibrâ-i âm ile ibrâ ve ıskāt-ı tâm ile ıskāt etdim dedikde, mezbûre Râbia Hâtun’un vech-i merkūm üzre sudûr eden ikrârın mezbûr Emrullah dahi vicâhen ve şifâhen tasdîk etmeğin, mâ hüve’l-vâki‘ ketb olundu. Tahrîren fi’l-yevmi’s-sâlis min [şehri] Cemâziyelevvel min şuhûri sene seb‘a ve ışrîn ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Osman Çavuş el-mübâşir, Mehmed Çavuş kapıcıbaşı, Mehmed Ağa Mirahor, Nasûh Bey el-müteferrika, Mehmed b. Cafer, Ahmed b. Ömer, Osman b. Abdullah, Ramazan b. Abdullah ve gayruhüm.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 221 - Hüküm no: 284 - Orijinal metin no: [31b-3])﻿

﻿

﻿

285. Hüküm

El-Hâc İlyas Kaftanî mescidi evkâfı’na ait paranın işletilmesine izin verildiği

Mahmiye-i Kostantıniyye’de vâki‘ merhûm el-Hâc İlyas Kaftânî mescidi evkāfı’na hâlâ mütevellî olan işbu râfi‘ü’l-kitâb fahrü’l-akrân Çâker Çavuş b. Abdullah meclisi şer‘-i şerîf-i şâmihü’l-imâdda, takrîr-i kelâm ve ta‘bîr ani’l-merâm edip, vakf-ı mezbûrun hâlâ seksen iki bin beş yüz elli akçesi mevcûd olup ve vezâifi her bir senede on bir bin kırk akçe olup, meblağ-ı mezbûrun onu on bir hesâbı üzre istirbâh olunmağla, rub‘u vezâif-i mezbûreye kifâyet eylemez, mescidi mesfûr mahallesi ahâlîsinden istihbâr olunup, onu on bir buçuk hesâbı üzre istirbâh olunmağa kıbel-i şer‘-i şerîfden izin taleb ederim dedikde, gıbbe’l-istihbâr mahalle-i mezbûreden Muharrem Efendi b. Musa ve Abdullah Bey b. Şemseddin ve Abdi b. Himmet ve Şükrullah Efendi b. Kasım nâm kimesneler ve cemm-i gafîr ve cem‘-i müşîr meclisi şer‘a li ecli’l-ihbâr hâzırûn olup, fi’l-vâki‘ nukūd-ı mezbûrenin onu on bir hesâbı üzre beher sene hâsıl olan rub‘u vezâifine kifâyet eylemez deyû ihbâr eylediklerinde, minvâl-i meşrûh üzre meblağ-ı mezbûr onu on bir buçuk hesâbı üzre istirbâh olunmağa izin verilip, mâ vaka‘a ketb olundu. Fi’l-yevmi’s-sânî min [şehri] Cemâziyelevvel sene seb‘a ve ışrîn ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Alâaddin Efendi b. Hamza el-imâm, İbrahim b. Receb, Mustafa serbölük, Hasan Çelebi b. Ahmed, Osman b. Mustafa, Murad b. Mehmed.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 222 - Hüküm no: 285 - Orijinal metin no: [31b-4])﻿

﻿

﻿

286. Hüküm

Sunullah Çelebi b. İbrahim Efendi’nin evini Mustafa Efendi b. eş-Şeyh Sinan Efendi’ye sattığı

Fahrü’l-mehâdîm Sunullah Çelebi b. İbrahim Efendi kendi tarafından asâleten ve hemşîresi fahrü’l-muhadderât Hânım Hâtun tarafından vekîl olup, bimâ hüve tarîku’s-sübût şer‘an isbât-ı vekâlet ettikden sonra vekâleten meclisi şer‘-i şerîfde, kıdvetü kuzâti’l-İslâm umdetü vülâti’l-enâm bâ‘isü’l-kitâb Mustafa Efendi b. merhûm eş-Şeyh Sinan Efendi muvâcehesinde ikrâr-ı tav‘î edip, mahmiye-i İstanbul’da Altıpoğaça mahallesinde vâki‘ lede’l-ahâlî ve’l-cîrân ma‘lûmü’l-hudûd olup büyût-ı müte‘addideyi müştemil ve hâvî ve sülüsü müvekkilemin ve sülüsânı benim mülküm olan mülk menzilimizi, târih-i kitâb şehri gurresinden sene-i kâmile gāyetine değin yevmî sekizer akçe ücret-i müeccele ile asâlet ve vekâletim hasebiyle mûmâ-ileyh Mustafa Efendi’ye îcâr ve teslîm edip, ol dahi vech-i merkūm üzre istîcâr ve tesellüm eylediğinden sonra, ber vech-i peşîn yedlerinden iki bin akçe alup kabz etdim dedikde, gıbbe’t-tasdîki’ş-şer‘î mâ vaka‘a ketb ü tahrîr olundu. Tahrîren fî âşir [min şehri] Cemâziyelevvel sene 1027.

Şuhûdü’l-hâl: Fettâh Efendi el-kadı, Abdülbâkī Çelebi b. Veli el-kadı, Mahmud Efendi el-kadı, (....) Efendi, Ali Çelebi el-kadı ve gayruhüm.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 223 - Hüküm no: 286 - Orijinal metin no: [31b-5])﻿

﻿

﻿

287. Hüküm

Hümâ Hâtun vakfına ait menzilin icâreteyn yoluyla Mehmed Çelebi b. Behrâm’a kiralanması

Dârü’s-saltanati’l-aliyye Kostantıniyye el-mahmiyyede vâki‘ merhûm Bâli Paşa hâtunu merhûme Hümâ Hâtun vakfına bi’l-fi‘il mütevellî olan fahrü’l-a‘yân Mehmed Efendi b. ( ) mahfili kazâda, fahrü’l-emsâl Mehmed Çelebi b. Behrâm mahzarında ikrâr-ı tâm ve takrîr-i kelâm edip, vakf-ı mezbûrda yine mahalle-i mezbûrede vâki‘ muhavvata-i hâriciyesi beş fevkānî ve üç tahtânî odaları ve matbah ve ahûr ve tahta-pûş ve eşcâr-ı ve muhavvata-i dâhiliyesi beş fevkānî ve üç tahtânî oda ve matbah ve hamam ve eşcâr-ı ve iki çeşmeyi müştemil olup, bir tarafı Mehmed Bey mülkü ve bir tarafı Çâşnigir vakıfı ve bir tarafı vakf-ı mezbûr ve bir tarafı tarîk-i âm ile mahdûd menzil, icâre-i mu‘accele ve müeccele ile müste’cir ve mutasarrıfı olan sâbıkan İstanbul Kadısı Mustafa Efendi merhûm olup, evlâdı kalmayıp vakfa âid olup, mezbûr Mehmed Çelebi tâlib olmağın, kırk bin akçe icâre-i mu‘accele ve günde dokuz akçe ücret-i müeccele ile menzili merkūmu mezbûr Mehmed Çelebi’ye îcâr eyledim, ol dahi istîcâr edip, meblağ-ı merkūm kırk bin akçe îcâre-i mu‘acceleyi vakıf için yedinden alıp kabz eyledim dedikde, mütevellî-i mezbûrun ikrârın mersûm Mehmed Çelebi vicâhen tasdîk ettikde, mâ vaka‘a [ketb olundu]. [Tarih yazılmamıştır].

Şuhûdü’l-hâl: Fahrü’l-müderrisîn Hamdi Çelebi, Mehmed Çelebi el-müderris, Abdürrahim Çelebi el-müderris, Hüseyin Çelebi el-mülâzım.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 223 - Hüküm no: 287 - Orijinal metin no: [32a-1])﻿

﻿

﻿

288. Hüküm

Yusuf b. Mehmed’in Gürcü asıllı câriyesini âzâd etmesi

Mahmiye-i Kostantıniyye mahallâtından Debbâğ oğlu mahallesinde sâkin Yusuf b. Mehmed, meclisi şer‘-i şerîf ve mahfili din-i münîf el-masûn ani’t-tağyîr ve’t-tahrîf’te rıkkını itiraf eden orta boylu, esmer, açık kaşlı, ala gözlü, Gürcü asıllı câriye-i memlûkesi hâmile-i hâze’l-kitâb Kâmile bt. Abdullah’ı hasbeten li’llâhi te‘âlâ ve rûh-ı Resûlihi’l-muallâ âzâd ettiğini ikrâr ve itiraf etti. Böylece, lehlerine olan şeylerin kendi lehine, aleyhlerine olan şeylerin kendi aleyhine sâbit olduğu sâir hür doğan kadınlar gibi hür oldu. Ki artık onun üzerinde efendisinin hukūken velâ hakkı sâhiblerine âzâdlı köleler üzerinde tanınmış (mîrâs) hakkından başka bir kimesnenin hakkı kalmadı. Cerâ zâlike ve hurrire fi’l-yevmi’s-sâbi‘ min Cumâdelûlâ sene 1027.

Şuhûdü’l-hâl: Ali Çelebi b. Müstakīm Yaya, Mustafa b. Abdullah yaya, Mehmed b. Sâdık silahdâr, Mehmed b. Abdullah yaya, Mustafa Beşe Çuhadar

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 224 - Hüküm no: 288 - Orijinal metin no: [32a-2, Arapça])﻿

﻿

﻿

289. Hüküm

Fâtıma Hâtun bt. Abdullah’ın Karamürsel’deki emlâkını Mehmed Ağa b. Mustafa’ya sattığı

Husûs-ı âti’l-beyânı mahallinde ketb ü tahrîr olunmak için kıbel-i şer‘-i hatîr-i lâzımü’t-tevkīrden âdem taleb olundukda, fahrü’l-müderrisîn Mevlânâ Hamdi Efendi b. eş-Şeyh Mehmed irsâl olunup, ol dahi mahmiye-i İstanbul’da Nahılbend mahallesinde sâhibü’l-kitâb fahrü’l-a‘yân Mehmed Ağa b. Mustafa el-Bevvâbü’s-sultânî’nin menziline varıp, akd-i meclisi şer‘î ettikde, Saray-ı sultânî ağası iken vefât eden merkūm Hasan Ağa’nın vâlidesi fahrü’l-muhadderât zahrü’l-muvakkarât Fâtıma Hâtun bt. Abdullah meclisi mezbûrda merkūm Mehmed Ağa mahzarında takrîr-i kelâm edip, oğlum merhûm-ı mezbûr hâl-i sıhhatinde bana hibe ettiği emlâkden Üsküdar kazâsına tâbi‘ Karamürsel nâhiyesinin Kavak nâm mevzi‘de vâki‘ bir tarafdan el-Hâc Mehmed b. Halil mülkü ve bir tarafdan Davud Ağa mülkü ve bir tarafdan Mustafa b. el-Hâc Durmuş mülkü ve bir tarafdan Mehmed b. Mustafa mülkü ile mahdûd olup, büyût-ı müte‘addideyi ve bağ ve bağçeyi müştemil olan mülk menzilimi, cümle tevâbi‘ ve levâhıkıyla ve Dereköy nâm mevzi‘de vâki‘ bir tarafdan el-Hâc Mehmed b. Halil mülkü ve bir tarafdan Osman Reis mülkü ve bir tarafdan Abdi Bey mülkü ile mahdûd olup, büyût-ı müte‘addideyi müştemil mülk menzilimi kâffe-i levâhık tarîki ile ve içinde mevcûd olup beynimizde ma‘lûm âlât-ı hırâset ve esbâb-ı zirâ‘ati ve sekiz re’s kara sığır öküzlerimi safka-i vâhide ile mezbûr Mehmed Ağa’ya yetmiş altı bin nakd-i râyic fi’l-vakt akçeye bey‘-i bâtt-ı sahîh-i şer‘î ile bey‘ ve teslîm ve kabz-ı semen etdim ve zikr olunan menziller ile ma‘an mutasarrıf olunan kıt‘a tarlaların hakk-ı tasarruflarını sâhib-i arz ma‘rifetiyle mezbûr Mehmed Ağa’ya tefvîz etdim, ol dahi tefevvüz ve kabûl ettikden sonra, mukābele-i tefvîzden yedinden dört bin akçe ahz u kabz etdim. Ba‘de’l-yevm zikr olunan emlâk ve arzımı keyfe mâ yeşâ mutasarrıf olsun dedikde, mukırra-i mezbûru ikrâr-ı meşrûhunda el-mukarru lehü’l-mezbûr bi’l-muvâcehe tasdîk ettikden sonra, vâki‘ hâli mevlânâ-yı mezbûr mahallinde tahrîr ve mahfili kazâda ihbâr ve takrîr etmeğin, mâ vaka‘a ketb olundu. Hurrire fi’l-yevmi’s-sâbi‘ min [şehri] Cemâziyelevvel li sene seb‘a ve ışrîn ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Mehmed Ağa b. Abdullah ahi’l-merhûm Hâfız Ahmed Paşa, Mustafa Ağa b. Hüsrev ez-Zevvâku’s-Sultânî, Ali Ağa b. Abdullah el-müteferrika, es-Seyyid Mehmed b. es-Seyyid Ali el-imâm, Hasan Çavuş b. Abdullah, Mustafa Çelebi b. Ahmed, Mustafa b. Ahmed, İbrahim Çavuş b. ( ), Mehmed Çelebi b. ( )

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 224 - Hüküm no: 289 - Orijinal metin no: [32a-3])﻿

﻿

﻿

290. Hüküm

İbrahim b. Kutlu ile Ali b. Hacı’nın menzillerini takas etmeleri

Vilâyet-i Anadolu’da medîne-i Kayseriye tevâbi‘inden İstefne? nâm karye sükkânından İbrahim b. Kutlu nâm kimesne meclisi şer‘-i şerîfde, râfi‘ü’l-kitâb Ali b. Hacı mahzarında ikrâr-ı tav‘î edip, karye-i merkūmede vâki‘ bir tarafı mezbûr Ali mülküne ve bir tarafı Sava v. Körpe nâm zimmî mülküne ve bir tarafı vâdiye ve tarafı râbi‘i tarîk-i âmma müntehî olup, bir yer evini ve bir matbah ve bir sofayı ve bir ahûrı ve samanlığı ve muhavvatayı müştemil olan mülk menzilimi, mezbûr Ali’ye bey‘-i kat‘î ile elli kâmil guruşa bey‘ edip, semeninden yirmi beş guruşunu yedinden alıp kabz edip, zimmetinde yirmi beş guruşum kaldığından sonra, mezbûr Ali dahi karyemizde vâki‘ bir tarafı Yuvan v. Demür zimmî mülküne ve bir tarafı iştirâ eylediğim menzili mezkûra ve bir tarafı vâdi-i mezbûra ve taraf-ı râbi‘i tarîk-i âmma müntehî olan mülk menzilini tevâbi‘ ve levâhıkıyla yirmi beş kâmil guruşa bana bey‘ edip, ben dahi ibtiyâ‘ eylediğimden sonra, meblağ-ı merkūm yirmi beş guruşu menzili sâbıku’z-zikr semeninden mezbûr Ali zimmetinde olan yirmi beş guruşa takas edip, ben dahi vech-i muharrer üzre mukâssa etdim dedikde, merkūm İbrahim’i ikrâr-ı meşrûhunda mersûm Ali dahi vicâhen tasdîk ve vech-i merkūm üzre zikri sâbık mülk menzilini yirmi beş guruşa bey‘ edip, semenini kendi zimmetinde menzil bahâsından olan yirmi beş guruşa takas eylediği tahkīk etmeğin, mâ hüve’l-vâki‘ gıbbe’t-taleb ketb ü tahrîr olundu, yed-i tâlibe def‘ olundu. Tahrîren fi’l-yevmi’t-tâsi‘ min [şehri] Cemâziyelevvel li sene seb‘a ve ışrîn ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Öksüz Veli, İsmail, Himmet b. Mustafa, Yunus b. Bayram, Selâm b. Hasan ve gayruhüm.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 225 - Hüküm no: 290 - Orijinal metin no: [32a-4])﻿

﻿

﻿

291. Hüküm

Süleyman b. Abdullah’ın Rus asıllı câriyesi Reyyan’ı eşi Mihmân Hâtun’a sattığı

Mahmiye-i İstanbul’da Çerağcı mahallesinde sâkin Süleyman b. Abdullah meclisi şer‘-i enverde, zevcesi işbu hâfızatü’l-kitâb Mihmân Hâtun bt. Abdullah mahzarında ikrâr [ve] i‘tirâf edip, hâlâ silk-i mülk-i sarîhimde muntazam olan işbu hâzıra bi’l-meclis gök gözlü açık kaşlı sarışın orta boylu Rûsiyyetü’l-asl olup, rıkkıyyeti[ni] mu‘terife Reyyân? nâm câriye-i memlûkemi zevcem merkūme Mihmân Hâtun’a beş bin nakd-i râyic fi’l-vakt fiddî-i Osmânî akçeye bey‘-i kat‘î ile bey‘ edip, semeni olan meblağ-ı merkūmu tamamen yedinden ahz u kabz eyledim. Ba‘de’l-yevm câriye-i merkūme mesfûre Mihmân Hâtun’un şirâ’en memlûke câriyesidir dedikde, mukırr-ı mezbûr Süleyman ikrâr-ı meşrûhunda mezbûre Mihmân Hâtun bi’l-muvâcehe tasdîk etdikden sonra, mâ hüve’l-vâki‘ bi’t-taleb ketb ve sebt olundu. Tahrîren fi’l-yevmi’l-âşir min [şehri] Cemâziyelevvel min şuhûri li sene seb‘a ve ışrîn ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Yusuf b. Bayram, İbrahim b. Receb, Mustafa [b.] Hamza, Hamza b. Mustafa Du‘âyî.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 226 - Hüküm no: 291 - Orijinal metin no: [32b-1])﻿

﻿

﻿

292. Hüküm

Cedid Ali Paşa vakfı arsasına yapılan şehnişinin yıkılması

Mahmiye-i İstanbul’da Kızıltaş mahallesinde vâki‘ merhûm Ali Paşa-yı cedîd Vakfı’nın kāimmakām-ı mütevellîsi ve mu‘temedi olan Hasan Efendi b. İbrahim ve câbîsi olan Mehmed Halîfe b. Ferruh mahfili kazâda, mahalle-i merkūmede merhûm Kâtib Bâli mescidinde imâm olup akār-ı âti’z-zikr yedinde idiği zâhir ve mütebeyyin olan Habib Efendi b. Mustafa mahzarında takrîr-i kelâm edip, hâlâ mezbûr Habib Efendi tasarrufunda olup mahalle-i mezkûrede vâki‘ bir tarafı merhûm-ı mezbûr Kâtib Bâli vakfına ve bir tarafı Ömer Ağa mülküne ve bir tarafı süknâsı mescidi mezbûr imâmına mevkūf olan menzile ve bir tarafı tarîk-i âmma müntehî ve tûlen on üç ve arzen üç zirâ‘ olan arsanın bir zirâ‘ı zikri sâlif Kâtib Bâli Vakfı’nın damlalığı ve iki zirâ‘ı merhûm-ı mezbûr Ali Paşa-yı cedîd vakfında iken, sâbıkan imâm olup vefât eden Mehmed Efendi arsa-i merkūme üzerine fuzûlen bir küçük şehnişin ihdâs etmekle, hâlâ mezkûr Habib Efendi dahi imâm olmakla fuzûlen tasarruf etmeğin, savb-ı şer‘-i şerîfden üzerine nâ’ib ve mi‘mâr getirip vech-i merkūm üzre bir zirâ‘ı Kâtib Bâli Vakfı damlalığı ve iki zirâ‘ı Ali Paşa-yı cedîd Vakfı idiği, udûl-i Müslimînden cemm-i gafîr ve cem‘-i kesîr ihbâr edip, mûcebince yedimize hüccet almış idik nazar olunup, zikr olunan şehnişin kal‘ olunmasını taleb ederiz deyip, merâmlarını nâtık hüccet ibrâz edip nazar olundukda, takrîr-i meşrûhlarına muvâfıka ve mutâbıka bulunmağın, mûcebi ile arsa-i merkūme üzerinde ihdâs olunan şehnişinin kal‘ına emr ve tenbîh olunup, mâ hüve’l-vâki‘ gıbbe’t-taleb ketb ve yed-i tâlibe def‘ olundu. Tahrîren fi’l-yevmi’l-âşir min [şehri] Cemâziyelevvel li sene seb‘a ve ışrîn ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: İbrahim b. Ahmed, Piyâle b. Abdullah, Müstedam b. Abdullah, Hasan Beşe b. Abdullah er-râcil, Hacı Ali b. Abdullah el-kethüdâ, Mehmed b. Timur, Hasan b. Veli ve gayruhüm.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 226 - Hüküm no: 292 - Orijinal metin no: [32b-2])﻿

﻿

﻿

293. Hüküm

Ölen Hacı Mustafa’nın terekesinin olmadığı

Mahmiye-i Kostantıniyye mahallâtından Mirahor mahallesi sâkinlerinden olup debbâğlar tâ’ifesinden Yazıcı Mustafa b. Ferhad meclisi şer‘-i şerîf-i şâmihü’l-imâdda, takrîr-i merâm edip, kıbel-i şer‘-i şerîfden husûs-ı âti’z-zikrin üzerine varılıp mahallinde istimâ‘ olunmasın taleb ederim dedikde, savb-ı şer‘-i şerîfden Mevlânâ Süleyman Efendi zeyl-i kitâbda mastûrü’l-esâmi olan Müslimîn ile irsâl olunup, üzerine varıp akd-i meclis olundukda, tâ’ife-i mezbûrdan merkūm Yazıcı Mustafa ve Bolulu Hacı ve Turabî ve Kurd Beşe b. Abdullah ve Sinan b. Eymür Şah ve Mehmed b. Mustafa ve Timur Hoca ve Ahîzâde ve el-Hâc Abdi Çelebi [ve] Balcı Osman ve Musa b. Muharrem Halîfe ve Hayrunnisâ ve mahalle-i mezbûre avârızı mütevellîsi olan el-Hâc Hüseyin ve merhûm el-Hâc Süleyman b. ( ) vakfına mütevellî olan Mehmed Efendi b. Ali nâm kimesneler meclisi şer‘-i şerîfde, bundan akdem tâ’ife-i mezbûrenin yazıcıları olup mahalle-i merkūmede sâkin iken vefât eden Sarı Yazıcı demekle meşhûr olan el-Hâc Mustafa’nın zevce-i metrûkesi ve vârisesi olan işbu sâhibetü’l-kitâb Mü’mine bt. Mahmud nâm hâtun mahzarında üzerine her biri takrîr-i da‘vâ edip, müteveffâ-yı mezbûr zimmetinde deyn-i şer‘îden mezbûr Yazıcı Mustafa’nın iki yüz yirmi akçe ve mezbûr Bolulu Hacı bin beş yüz akçe ve mezbûr Ahî Turabî altı yüz elli akçe ve mezbûr Kurt Beşe b. Abdullah bin üç yüz yirmi yedi akçe ve mezbûr Sinan bin akçe ve merkūm Mehmed b. Mustafa bin üç yüz beş akçe ve mezbûr Timur Hoca bin üç yüz yirmi yedi akçe ve merkūm Ahîzâde bin beş yüz akçe ve merkūm el-Hâc Abdi Çelebi beş yüz elli beş akçe ve merkūm Balcı altı bin akçe ve merkūm Musa bin üç yüz akçe ve merkūm el-Hâc Süleyman Vakfı’nın mütevellîsi mezbûr Mehmed Efendi vakf-ı mezbûrdan yirmi dört bin akçe ve mahalle-i mezbûre avârızı mütevellîsi mezbûr el-Hâc Hasan vakf-ı mezbûrdan iki bin akçe ve merhûm Muharrem Halîfe dört bin akçe ve merkūme Hayrunnisâ sekiz bin akçe hakkımız olup fevt oldukda, düyûn-ı mesfûre zimmetinde kalmışdır. Zevcesi mesfûre Mü’mine Hâtun müteveffâ-yı mesfûre yine cevâbında, fi’l-vâki‘ düyûn-ı mesfûreyi müteveffâ-yı mezbûre zevcesi olduğunu i‘tirâf edip, lâkin müteveffâ-yı mesfûr müflisen fevt olmuşdur, terekesinden bir habbeye vaz‘-ı yed eylemedim deyip, mezbûrûndan da‘vâlarını müsbite beyyine taleb olundukda, ityân-ı beyyineden âciz olduklarında, mezbûre Mü’mine müteveffâ-yı mezbûrun terekesine vaz‘-ı yed eylemediğine tahlîf olunmak matlûbumuzdur dediklerinde, gıbbe’l-istihlâf alâ mâ hüve’l-mes’ûl half billâhi’l-aliyyi’l-azîm edip, mevlânâ-yı müşârun-ileyh mahallinde tahrîr edip, alâ vukū‘ihi meclisi şer‘de inhâ etmeğin, mâ hüve’l-vâki‘ ketb olundu. Tahrîren fî evâili Cemâziyelevvel li sene seb‘a ve ışrîn ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Ali Bey b. Mehmed, Mehmed Halîfe b. el-Hâc Bayram, Ahmed Çavuş b. Abdullah el-mübâşir ve gayruhüm.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 227 - Hüküm no: 293 - Orijinal metin no: [32b-3])﻿

﻿

﻿

294. Hüküm

Nurşah Hâtun’un mehir olarak eşinden Hırvat asıllı bir câriye aldığı

Mahmiye-i İstanbul’da Kızıltaş mahallesi sâkinelerinden fahrü’l-muhadderât Nurşah Hâtun bt. Bâli Çavuş tarafından husûs-ı âti’z-zikre vekîl olup, hasm-ı şer‘î-i câhid mahzarında mezbûreyi ma‘rifet-i şer‘iyye ile ârifeyn olan Cafer b. Musa ve Ahmed b. Derviş şehâdetleriyle şer‘an vekâleti sâbite olan Mehmed Halîfe b. Fazlullah meclisi şer‘-i şerîfde, merkūmenin zevci olan fahrü’l-emâsil ve’l-a‘yân Sinan Çavuş b. ( ) mahzarında takrîr-i kelâm edip, müvekkilem mezbûre Nurşah Hâtun zevcim merkūm Sinan Çavuş zimmetinde ma‘kūdun-aleyh olan yirmi bin akçe mehr-i müeccelim mukābelesinde, mukaddemâ Hırvadiyyetü’l-asl Himâye bt. Abdullah ve Eğlence bt. Abdullah nâm câriye ahz u kabz etdim, zevcim mezbûrun zimmetinde mehrimden bir akçe ve bir habbe bâkī kalmamışdır. Ve bundan mâ‘adâ kalîl ve kesîr ve celîl ve kasîr her ne var ise zevcim mezbûrun mülküdür. Benim aslâ ism-i mâl ıtlâk olunur bir şey’im yokdur, bi emrillâhi te‘âlâ ben vefât edersem, karındaşım Murad Çavuş ve sâir akrabâya intikāl eder mâlım yokdur, zevcim mezbûr Sinan Çavuş’ı kimesne rencîde etmeye dedikde, vekîl-i mezbûru ikrâr-ı meşrûhunda el-mukarru lehü’l-mezbûr bi’l-muvâcehe tasdîk edip, mâ hüve’l-vâki‘ gıbbe’t-taleb ketb olundu. Hurrire fî evâili Cemâziyelevvel li sene seb‘a ve ışrîn ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Fahrü’l-a‘yân İbrahim Ağa, Habib Efendi b. el-imâm, Mustafa Çelebi b. Mehmed el-müezzin, Mehmed b. Fazlullah, Süleyman b. Abdullah, Murad b. Mehmed, Mustafa b. Cafer, Ahmed b. Hüsrev, Hacı Bektaş Çavuş b. Ali ve gayruhüm.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 228 - Hüküm no: 294 - Orijinal metin no: [33a-1])﻿

﻿

﻿

295. Hüküm

Saatçi Ahmed Bey’in vakfettiği evin, vakıf şartlarına uygun kullanılması

Eshâb-ı hayrâtdan Sâatci Ahmed Bey mahmiye-i İstanbul’da Akseki mahallesinde vâki‘ bir tarafdan Ali Beşe mülkü ve bir tarafdan beytü’l-mâlci odaları demekle ma‘rûf odalar ile ve bir tarafdan tarîk-i âm ile mahdûd olup, bir bâb tahtânî beyti ve bir sofayı ve bi’r-i mâ’yı ve kenîfi ve muhavvatayı müştemil olan menzilini, hâl-i sıhhatinde vakf edip, süknâsını her sene mahalle-i mezbûre mescidine kırk beş akçe mum alıvermek üzre, ulemâdan bir recül-i sâlihe şart ettiği menzili mezkûrede Ali Beşe nâm râcil hilâf-ı şart-ı vâkıf sâkin olduğu sikāt ihbârıyla zâhir ve mübeyyen olup, işbu râfi‘ü’l-kitâb fahrü’s-sâdât es-Seyyid Mustafa Efendi b. es-Seyyid Ziyaeddin âlim ve sâlih ve mütedeyyin ve meskene ihtiyâc olduğu bâhir ve müte‘ayyin olmağın süknâ bir menzili mezbûr merkūm es-Seyyid Mustafa Efendi’ye ber-mûceb-i şart-ı vâkıf kıbel-i şer‘-i hatîrden tavsiye olunup zabt ve tasarrufu için bu vesîka-i enîka ketb ve terkīm ve yedine def‘ ve teslîm olundu. Lede’l-hâce müzekkeri mâ cerâ ola. Hurrire fi’l-yevmi’s-sânî aşer min şehri Cemâziyelevvel li sene seb‘a ve ışrîn ve elf. Şuhûd[ü’l-hâl]: el-Hâc Ali b. Abdullah kethüdâ-yı muhzır bey, Mustafa Çelebi b. ( ), Mehmed b. Hızır ve gayruhüm.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 229 - Hüküm no: 295 - Orijinal metin no: [33a-2])﻿

﻿

﻿

296. Hüküm

Kaçak kölenin sahibine teslim edilmesi

Mahmiye-i Kostantıniyye mahallâtından Âşık Paşa mahallesinde sâkin udûlden Hüseyin Çavuş b. Mehmed ve Mehmed b. Cafer nâm kimesneler, aşağıda vasıfları zikredilecek köleye vâzı‘-ı yed olan mahmiye-i mezbûre mahallâtından Şah Huban mahallesinde sâkin Hüseyin Beşe b. Musa nâm kimesne mahzarında, zaim Memi Ağa b. Hasan nâm kimesneden sâdır olan da‘vâ-yı sahîha-i şer‘iyyede gıbbe’l-istihâd şöyle şehâdet ettiler ki, mecliste hâzır bulunan Rûsiyyü’l-asl, gök gözlü, çatık kaşlı, sarışın, uzun boylu ve mezbûr Hüseyin Beşe tarafından mahmiye-i Edirne’de sâkin debbâğ el-Hâc Ali b. Yusuf adlı kimesneden râyic fi’l-vakt beş bin dört yüz akçe semen-i makbûz ile satın alınan Rıdvan b. Abdullah nâm köle aslında lehine şâhidlik yapılan davacının tam iki senedir kaçkın olan kölesidir. Vasıfları belirtilen köle, sadece ona âid bir mülktür. Müdde‘î-i mezbûrun mezkûr köleyi satmadığına, bağışlamadığına ve hiçbir şekilde mülkiyyetinden çıkarmadığına dâir Allahü te‘âlâ adına yemîn etmesinin ardından mezbûr köle davalının elinden alındı ve davalıya böylece köleyi kendisine satan kimesneye ödediği semen için rücû‘ hakkı sâbit oldu. Cerâ zâlike ve hurrire fi’l-yevmi’l-hâdî aşere min Cumâdelûlâ sene 1027.

Şuhûdü’l-hâl: Seyyid Mehmed Efendi, Murad b. Mehmed, İbrahim b. Mehmed, Pîr Ahmed b. Ahmed, Hasan b. Osman, Mehmed b. Himmet, Mehmed b. Ali, Ali Beşe b. Abdullah ve gayruhüm

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 229 - Hüküm no: 296 - Orijinal metin no: [33a-3, Arapça])﻿

﻿

﻿

297. Hüküm

Uzun Mehmed b. Abdullah’ın, Abdülbasîr b. Mustafa el-Karamanî’ye borcu olduğu

Uzun Mehmed b. Abdullah nâm esirci, meclisi şer‘-i şerifte, üzerinde ve zimmetinde râfi‘-i kitâb Karamanî Abdülbasîr b. Mustafa lehine, zeyilde geçen tarihten yüz yirmi gün gün tamamına müeccel râyicü’l-vakt sekiz bin akçe borcu olduğunu ikrar-ı sahih-i şer‘î ile ikrar etti. Mukarrun leh el-mezbûr da vâki ikrarı vicâhen ve şifâhen tasdik etti. Cerâ zâlike ve hurrira fi’l-yevmi’s-sâni aşara min Cumâdelûlâ sene 1027.

Şuhûdü’l-hâl: Ramazan b. Resul, el-Hâc Abdüllatif b. İbrahim, Mehmed b. Resul, [İ]slam b. İlyas, Ömer b. Kaplan ve gayruhüm

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 230 - Hüküm no: 297 - Orijinal metin no: [33a-4, Arapça])﻿

﻿

﻿

298. Hüküm

Menco v. Yani nâm zimmînin Yorgi v. Anastas’a borcu olduğu

Menco v. Yani nâm zimmî, üzerinde ve zimmetinde hâfız-ı hâze’l-kitâb Yorgi v. Anastas nâm zimmî lehine karz-ı şer‘îden lâzımü’l-edâ ve vâcibü’l-kazâ râyic fi’l-vakt bin otuz beş akçe borcu olduğunu ikrâr ve itiraf etti. Tasdîk hakkı sâhibi vicâhen ve şifâhen tasdîk etti. Cerâ zâlike ve hurrire fi’l-yevmi’l-âşir min Cumâdelûlâ sene 1027.

Şuhûdü’l-hâl: Hızır b. Ahmed, Yusuf b. Bayram, Celil b. Hüdâverdi, Tayyib b. İbrahim ve gayruhüm

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 230 - Hüküm no: 298 - Orijinal metin no: [33a-5, Arapça])﻿

﻿

﻿

299. Hüküm

Mehmed Beşe b. İlyas’ın el koyduğu araziyi Nasûh b. Gazi’nin çocuklarına geri vermesi

Vilâyet-i Rumeli’nde Malkara kazâsına tâbi‘ Kalaycı nâm karyeden olup, mukaddemâ vefât eden Nasûh b. Gāzi’nin sulbî oğulları ve bi’l-inhisâr vârisleri Yusuf ve Mehmed ve Maden nâm sagīrin kıbel-i şer‘den mansûbe vasîleri ve vâlideleri olan Raziye bt. Yusuf mahfili kazâda, zümre-i râcilînden dördüncü bölükden Mehmed Beşe b. İlyas muvâcehesinde takrîr-i da‘vâ edip, karye-i merkūme sınırında vâki‘ ind-i ahâli’d-diyâr ma‘lûmü’l-hudûd ve’l-mikdâr sıgār-ı mezbûrîne babaları müteveffâ-yı mersûmdan tasarrufu intikāl eden arâzîyi, mersûm Mehmed Beşe bi gayri vech-i şer‘î zabt edip, sagīrlere küllî zulm olmuşdur, suâl olunup kasr-ı yed etmesi taleb ederim dedikde, gıbbe’s-suâl mezbûr Mehmed Beşe cevâbında, zikr olunan arâzî merhûm Gāzi Süleyman Paşa Evkāfı’ndan olup, bundan esbak vakf-ı merkūm tarafından karye-i merkūmenin zâbiti olan Uzunzâde Mehmed Çavuş’dan arâzî-yi mezkûre mahlûledir deyû tapulayıp almış idim deyû, vaz‘-ı yed eylemiş idim. El-hâletü hâzihî müteveffâ-yı merkūm benden bi’l-iştirâ mukaddem arâzî-yi mezkûreyi mûmâ-ileyh Mehmed Çavuş’dan tapulayıp hak müteveffâ-yı merkūmun olduğu ma‘lûmum olmağın, hâlâ arâzî-yi mezkûrenin tasarrufundan kasr-ı yed edip, zikr olunan arâziye müte‘allik da‘vâdan sıgār-ı mezbûrûnun zimmetlerin ibrâ ve ıskāt eyledim. Ba‘de’l-yevm benden asâleten ve yahud vekîlimden vekâleten husûs-ı mezbûra müte‘allik da‘vâ ve nizâ‘ sâdıre olursa, lede’l-hükkâmi’l-kirâm mesmû‘a ve makbûle olmaya deyicek, mâ vaka‘a bi’t-taleb ketb olundu. Hurrire fi’l-yevmi’s-sâmin min [şehri] Cemâziyelevvel li sene 1027. Şuhûd[ü’l-hâl]: Osman b. Abdullah er-râcil, Mehmed Beşe b. Ahmed er-râcil odabaşı, Mehmed Beşe b. Nasûh er-râcil, Mehmed b. Ömer.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 231 - Hüküm no: 299 - Orijinal metin no: [33b-1])﻿

﻿

﻿

300. Hüküm

Vezir Mahmud Paşa hâslarından Tutrakan hassına dâhil iki köyün gelirlerinin İbrahim Çavuş’a iltizâm edildiği

Düstûr-ı mükerrem müşîr-i mufahham nâzım-ı menâzımü’l-âlem vezîr-i bî-nazîr Mahmud Paşa hazretlerinin hâslarından vilâyet-i Rumeli’nde Niğbolu sancağında vâki‘ Rahova kazâsında olan Tutrakan? hâssı voyvodası olan fahrü’l-akrân Hasan Ağa b. Abdülmennân meclisi şer‘-i şerîfde, işbu râfi‘ü’l-kitâb İbrahim Çavuş b. Süleyman mahzarında ikrâr ve takrîr-i kelâm edip, vezîr-i müşârun-ileyhin zikr olunan hâssı tevâbi‘inden kazâ-i mezbûrda vâki‘ taht-ı tasarrufumda olan Alice ve Toyrotive? nâm karyelerin bin yirmi yedi senesinde bana â’id olan hukūk ve rusûmunu, sene-i mezbûrede vâki‘ Mart ibtidâsından sene tamamına değin, mezbûr İbrahim Çavuş’a otuz bin akçeye der-uhde edip, meblağ-ı merkūm otuz bin akçeyi mezbûrun yedinden ber vech-i peşîn alıp kabz etdim dedikde, mukırr-ı mezbûrun ikrârın merkūm İbrahim Çavuş dahi bi’l-muvâcehe tasdîk edicek, mâ vaka‘a ketb olundu. Tahrîren fi’l-yevmi’s-sânî aşer min Cemâziyelevvel min şuhûri li sene seb‘a ve ışrîn ve elf. Şuhûd[ü’l-hâl]: Hasan Çavuş b. Pervâne, Mustafa Çelebi b. Süleyman el-cündî, Kadızâde Çelebi, Sefer Çelebi, Hüseyin Yazıcı, Mehmed Bey.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 231 - Hüküm no: 300 - Orijinal metin no: [33b-2])﻿

﻿

﻿

301. Hüküm

Rahime bt. Abdullah’ın muhâla‘a yapması

Dârü’s-saltanati’l-aliyye mahallâtından Muhtesib İskender mahallesinde sâkine Rahime bt. Abdullah adlı kadın, meclisi şer‘-i şerîf ve mahfili din-i münîfte, zevci Hüseyin b. İhyaüddin kıbelinden aşağıda geçecek olan muhâla‘a ve ibrâya vekâleti Hasan b. Satılmış ve Nasûh b. Abdullah’ın şehâdetleriyle şer‘an sâbit olan vekîl Veli b. Teberrük nâm kimesne ile muhâla‘a yaptığını ikrâr ve itiraf etti. Vekil de vekâleti hasebiyle, nikâhında zevcinin taahhüt ettiği râyic fi’l-vakt bin akçe mehr-i müeccel ve mikdârı [kendi aralarında, Arapça] malum iddet nafakası ve kocanın zimmetinde deyn-i şer‘îden dolayı bulunan bin akçe karşılığında onunla muhâla‘a yaptı. Kadın, yeni bir akit yapılmadan ve yeniden mehir ödenmeden eski kocasına helâl olmayacak şekilde ondan ayrılmış oldu. Sonra her biri umûmen bütün da‘vâ, mütâlebât, yemîn ve muhâsamâtdan ve husûsan zevciyyetle alâkalı da‘vâdan yek diğerinin zimmetini ibrâ-yı âm ile kesin olarak ibrâ etti. Vekil-i mezbûr tarafından da vicâhen ve şifâhen tasdîk edildi. Cerâ zâlike ve hurrire fi’l-yevmi’s-sânî aşere min Cumâdelûlâ sene 1027.

Şuhûdü’l-hâl: Mahmud b. Cafer, Hasan b. Ali, İshak b. Bâli, Osman b. Abdullah, Ramazan b. Kadri yaya

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 232 - Hüküm no: 301 - Orijinal metin no: [33b-3, Arapça])﻿

﻿

﻿

302. Hüküm

Şeyhî Efendi b. Süleyman Efendi’nin, Dimitri v. Yorgi’ye verdiği ödüncü tahsil ettiği

Mahmiye-i İstanbul’da Molla Hüsrev mahallesinde sâkin umdetü’l-ulemâ’i’l-kirâm zübdetü’l-fuzalâ’i’l-fihâm Şeyhî Efendi b. el-merhûm Süleyman Efendi tarafından, meblağ-ı âti’l-beyânı kabza Ali b. Mehmed Efendi ve Hasan b. Haydar nâm kimesneler şehâdetleriyle şer‘an vekâleti sâbite olan Ali Efendi b. Ömer meclisi şer‘-i şerîfde, hâmilü hâze’l-kitâb Dimitri v. Yorgi nâm mellâh mahzarında ikrâr ve takrîr-i kelâm edip, müvekkilim mûmâ-ileyhin merkūm Dimitri zimmetinde karz-ı şer‘îden yedi bin yedi yüz elli akçe hakkı olup, hâlâ meblağ-ı mezbûr yedi bin yedi yüz elli akçeyi vekâlet-i mahkiyem hasebiyle merkūm Dimitri’den bi’t-tamâm ahz u kabz eyledim dedikde, vekîl-i merkūm Ali Efendi’nin vech-i meşrûh üzre sudûr eden ikrârın mersûm Dimitri vicâhen tasdîk ve tahkīk edicek, mâ vaka‘a bi’t-taleb ketb olundu. Tahrîren fi’l-yevmi’s-sânî aşer min Cemâziyelevvel sene seb‘a ve ışrîn ve elf. Şuhûd[ü’l-hâl]: Hasan b. Ali, Osman b. Abdullah, el-Hâc Mehmed b. İsmail, Ali b. Abdullah el-muhzır, Diğer Ali b. Abdullah Mumcu, Ebûbekir b. Osman ve gayruhüm.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 232 - Hüküm no: 302 - Orijinal metin no: [33b-4])﻿

﻿

﻿

303. Hüküm

Ölen Hasan Ağa’nın, Mehmed Beşe’ye verdiği ödüncün, kızı Râbia Hâtun’un tahsil ettiği

Mahmiye-i İstanbul’da İskender Paşa mahallesinde vefât [eden] merhûm Hasan Ağa’nın veresesinden sulbiye kızı Râbia Hâtun tarafından ikrâr-ı âti’z-zikre vekîl olup, mahzar-ı hasm-ı câhidde mezbûreyi ma‘rifet-i şer‘iyye ile ârifeyn olan Mehmed b. Mustafa ve Zülfikar b. Abdülkādir şehâdetleri ile şer‘an vekâleti sâbite olan Abdullah çelebi b. eş-Şeyh Salim meclisi şer‘-i şerîfde, işbu râfi‘ü’l-kitâb Mehmed Beşe b. Rüstem mahzarında bi’l-vekâle ikrâr-ı tâm ve takrîr-i kelâm edip, bundan akdem müteveffâ-yı merkūm mezbûr Mehmed Beşe’ye bi tarîki’l-karz doksan bin akçe verip, ol dahi kabz [ve] zimmetinde iken mezbûr Hasan Ağa vefât edip, meblağ-ı merkūm Râbia’nın hisse-i şer‘iyyesine â’ide olmuş idi. El-hâletü hâzihî müvekkilem mezbûre Râbia Hâtun meblağ-ı merkūm doksan bin akçeyi mezbûr Mehmed Beşe yedinden bi tamâmihî alıp kabz edip, meblağ-ı merkūm doksan bin akçeden zimmetini berîdir dedikde, mezbûr Abdullah Çelebi’nin vekâlet-i mahkiyesi hasebiyle sudûr eden ikrârın mezbûr Mehmed Beşe vicâhen tasdîk edicek, mâ hüve’l-vâki‘ bi’t-taleb ketb olundu. Hurrire fi’l-yevmi’r-râbi‘ min Cemâziyelevvel li sene seb‘a ve ışrîn ve elf. Şuhûd[ü’l-hâl]: Ömer Halife b. Mehmed, Mustafa b. Abdi, Mehmed b. Mustafa. Hasan b. Mustafa, Mehmed b. Ahmed, Ahmed Çelebi b. Hasan, Ali b. er-râcil, el-Hâc Mustafa, Ali Çelebi el-Yesârî, Hüseyin b. Mustafa.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 233 - Hüküm no: 303 - Orijinal metin no: [33b-5])﻿

﻿

﻿

304. Hüküm

İstemad v. Andriye’nin, Yorgi v. Todor’a verdiği emânet parayı varislerinden tahsil ettiği

Vilâyet-i Mora’da Karitene kazâsında Modoradik nâm karyeden İstemad v. Andriye nâm zimmî mahfili kazâda, karye-i merkūmeden olup mukaddemâ hâlik olan Yorgi v. Todor’un li ebeveyn karındaşı olup, kendi tarafından asıl ve diğer karındaşları İstati ve Mali ve Doroşno tarafından husûs-ı âtîye vekîl olan Pavlo nâm zimmî muvâcehesinde ikrâr edip, hâl-i hayâtında hâlik-i mezbûra yedi bin akçe emânet vaz‘ etmiş idim. Hâlâ meblağ-ı merkūmu mersûm Pavlo yedinden bi’t-tamâm alıp kabz eyledim dedikde, mukırr-ı merkūmun ikrârın el-mukarru lehü’l-mezbûr vicâhen tasdîk etdikden sonra, mâ hüve’l-vâki‘ bi’t-taleb [ketb olundu]. Fî 7 Cemâziyelevvel [li sene seb‘a ve ışrîn ve elf].

Şuhûdü’l-hâl: Mustafa b. Abdullah, Mehmed b. Hızır er-râcil, Sinan b. Abdullah er-râcil, Yorgi [v.] Dimo, Yorgi [v.] Nikola, Petro [v.] Yani ve gayruhüm.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 233 - Hüküm no: 304 - Orijinal metin no: [34a-1])﻿

﻿

﻿

305. Hüküm

Şaban b. Abdullah’ın Kurt v. Panpir’e verdiği ödünç parayı geri aldığı

Şaban b. Abdullah nâm kimesne mahfili kazâda, râfi‘ü’l-kitâb Kur v. Panpir nâm zimmî mahzarında ikrâr ve takrîr-i kelâm edip, bundan akdem mezbûr Kurt zimmetinde karz-ı şer‘îden kırk bin akçe ve beynimizde ilm-i şer‘î ile mikdâr ve levni ma‘lûm çuka bahâsından dört bin akçe, cem‘an kırk dört bin akçe hakkım olup, ba‘dehû mezbûr Kurt beynimizde mikdârı ma‘lûm keteni ve vasıfları ma‘lûm üç re’s bârgiri ve iki kıt‘a velençeyi ve vasıfları ma‘lûm esâs-ı beyti bana safka-i vâhide ile kırk iki bin beş yüz akçeye bey‘ ve tesl[î]m edip, ben dahi ibtiyâ‘ ve tesellüm edip, zimmetinde ba‘de küllî hesâb bin beş yüz akçe hakkım kalmışdı. El-hâletü hâzihî meblağ-ı merkūm bin beş yüz akçeyi dahi zimmî-i mezbûr Kurt’dan alıp kabz edip, meblağ-ı merkūm kırk dört bin akçeden zimmetinde hakkım kalmadı dedikde, mezbûr Şaban’ın vech-i meşrûh üzre sudûr eden ikrârın mezbûr Kurt vicâhen tasdîk etmeğin, mâ hüve’l-vâki‘ gıbbe’t-taleb ketb olundu. Hurrire fî evâili şehri Rebî‘ilâhir li sene seb‘a ve ışrîn ve elf. Şuhûd[ü’l-hâl]: Mustafa b. Kelâmî, Himmet b. Mustafa, Osman b. Abdullah, Eyüb b. Mehmed ve gayruhüm.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 234 - Hüküm no: 305 - Orijinal metin no: [34a-2])﻿

﻿

﻿

306. Hüküm

Mustafa b. Abdullah’ın, Ali Bey b. Abdullah’a olan borcunu varisi Ömer Çelebi’ye ödediği

Dârü’s-saltanati’l-aliyye mahmiye-i Kostantıniyye’de vâki‘ merhûm el-Hâc Hüseyin mahallesinde, bundan akdem vefât eden Ali Bey b. Abdullah’ın sulbî kebîr oğlu [ve] bi’l-inhisâr vârisi olan Ömer Çelebi meclisi şer‘de, Mustafa Bey b. Abdullah nâm râcil muvâcehesinde takrîr-i da‘vâ edip, babam müteveffâ-yı merkūmun mersûm Mustafa Bey zimmetinde karz-ı şer‘îden kırk beş bin akçe ve mahmiye-i merkūme hısn-ı ebvâbından Yedikule kapısı hâricinde vâki‘ merhûm Rüstem Paşa vakfından inde’l-cîrân ma‘lûmü’l-hudûd olup icâre-i mu‘accele-i ma‘lûme ve ücret-i müeccele-i mu‘ayyene ile müteveffâ-yı merkūmun hâl-i sıhhatinde tasarrufunda olup, merkūm Mustafa Bey îcâr eylediği bir bâb ekmekci fırınının îcâresinden elli bin akçe hakkı olup ve fırın-ı mezbûru îcâr etdiğinde mevcûd olup, babam müteveffâ-yı merkūmun mülkü olan merkūm Mustafa Bey’e teslîm eylediği habbâz âlâtından, bir kazgan-ı kebîr ve dört tas ve iki kantâr ba‘de’l-vefât irs-i şer‘le bana intikāl etmeğin, meblağeyn-i merkūmeyni ve eşyâ-i mezbûreyi merkūmdan taleb ederim dedikde, gıbbe’s-suâl merkūm Mustafa cevâbında, fi’l-vâki‘ müteveffâ-yı merkūmun, zimmetimde karz-ı şer‘îden kırk beş bin akçe ve fırın îcâresinden elli bin akçe hakkı var idi. Lâkin ba‘de’l-vefât meblağeyn-i merkūmeynin cümlesini merkūm Ömer Çelebi benden bi’t-tamâm istîfâ ve kabz edip ve eşyâ-i merkūme da‘vâsından zimmetimi ibrâ ve ıskāt eylediği mahmiye-i merkūmede sene erba‘a ve ışrîn ve elf Ramazan-ı şerîfi’nin yirmi beşinci gününde Davud Paşa mahkemesinde nâ’ibü’ş-şer‘ olan Ahmed b. Behrâm huzûrunda mersûm Ömer Çelebi muvâcehesinde hüccet-i şer‘iyye olunmuşdur deyip, nâ’ib-i mezbûr imzâsıyla mümzât ve hâtemi ile mahtûme târih-i mezbûr ile müverraha mazmûnu takrîrine muvâfık hüccet-i şer‘iyye ibrâz edip, merkūm Ömer’den istintâk olundukda, fi’l-vâki‘ hüccet-i merkūme benim muvâcehemde olmuşdur deyû mazmûn-ı hücceti i‘tirâf etmeğin, bî-vech mu‘ârazadan men‘ olunup, mâ vaka‘a bi’t-taleb ketb olundu. Hurrire fi’l-yevmi’s-sâmin min Cemâziyelevvel li sene seb‘a ve ışrîn ve elf. Şuhûd[ü’l-hâl]: Ahmed Çelebi b. İlhami, Mehmed b. Ahmed, Mehmed b. Cafer, Mehmed b. Hızır el-imâm, Mehmed b. Şaban er-râcil, Budak Subaşı, Yusuf b. Ömer el-müezzin, Nurullah b. Lütfullah el-müezzin, Mehmed Çelebi b. Mustafa el-müezzin, Osman b. Mahmud el-müezzin.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 234 - Hüküm no: 306 - Orijinal metin no: [34a-3])﻿

﻿

﻿

307. Hüküm

El-Hâc Ali yapılan musluğa su getirme görevinin Hasan b. Hüseyin’e verildiği

Mahmiye-i İstanbul’da Büyük Karaman’da olan haffâf tâ’ifesinin şeyh-i olan el-Hâc Veli b. Mehmed ve Üstâd Musa b. Abdi ve Mehmed b. Mustafa ve Nasûh b. Hamza ve Süleyman b. Halil ve Ahmed b. Mahmud ve Hızır b. İbrahim ve Mehmed b. Ali ve Mehmed b. Mustafa ve sâirleri meclisi şer‘-i şerîfde takrîr-i kelâm edip, merhûm el-Hâc Ali nâm sâhibü’l-hayrın Büyük Karaman’da vaz‘ ettiği musluğa ayda kırk beş akçe ile yevmî bir at meşki su getiren Ahmed b. Hasan nâm kimesne Yeniçeri olmakla edâ-i hizmet etmez ref‘ olunur [olunup] mukaddemâ zikr olunan musluğa su getir [getiren] hâzır bi’l-meclis olan Hasan b. Hüseyin nasb olunmak taleb ederiz dediklerinde, mezbûr Ahmed ref‘ olunup yerine cümlesinin rızâsıyla mezkûr Hasan nasb olundukda, ol dahi kabûl ve hizmeti lâzımesin edâya müte‘ahhid olmağın, mâ hüve’l-vâki‘ gıbbe’t-taleb ketb olundu. Hurrire fi’l-yevmi’l-hâdî aşer min Cemâziyelevvel li sene seb‘a ve ışrîn ve elf. Şuhûd[ü’l-hâl]: Mehmed b. Ömer, Mustafa b. Hamza, Hasan b. Ali, Abdullah b. Mehmed (...) Küçük Mehmed..? ve gayruhüm.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 235 - Hüküm no: 307 - Orijinal metin no: [34a-4])﻿

﻿

﻿

308. Hüküm

Hoca Hayreddin Vakfı’na ait odaların icâreteyn ile kiracıları olan şahısların yangın sonucunda sözleşmeyi fesh ederek arsayı vakfa teslim etmeleri

Merhûm Hoca Hayreddin vakfından olup mahmiye-i İstanbul’da Tahtelkal‘a kurbunda vâki‘ ma‘lûmü’l-hudûd olan odaların icâre-i mu‘accele ve müeccele ile müste’cirlerinden olan Yako v. Yako ve Yako v. Buda ve Mosi v. Şemuyil ve Sebatay v. Seramon ve Hırasafa bt. Yuda ve Şemuyil v. Siyanlo ve Abraham v. Menahim ve Mozora v. ( ) nâm Yahudiler meclisi şer‘de, vakf-ı merkūm mütevellîsi olan Hüseyin Bey b. Abdülmennân muvâcehesinde takrîr-i kelâm edip, bundan akdem mahmiye-i merkūmede harîk vâki‘ oldukda zikr olunan odalar muhterik olmakla, cümlemiz kat‘-ı alâka eyledik, ba‘de’l-yevm mütevellî-i merkūm dilerse mâl-ı vakfla müceddeden binâ etsin ve dilerse arsasını âhara îcâr eylesin, min ba‘d medhalimiz yokdur dediklerinde, mâ vaka‘a kayd şüd. Hurrire fi’l-yevmi’s-sânî aşer min Cemâziyelevvel li sene [10] 27. Şuhûd[ü’l-hâl]: Hamza Efendi el-imâm, el-Hâc Mehmed el-müezzin, Diğer el-Hâc Mehmed el-müezzin, Mehmed Çelebi masraf, Mehmed b. Ahmed ve gayruhüm.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 236 - Hüküm no: 308 - Orijinal metin no: [34a-5])﻿

﻿

﻿

309. Hüküm

Fâtıma Hâtun’un evinde fuhuş yaptırması

Dârü’s-saltanati’s-seniyye Kostantıniyye el-mahmiyye mahallâtından Yenibahçe kurbunda merhûm Mi‘mâr Sinan mahallesi sâkinelerinden Dellâl Receb zevcesi demekle meşhûre olan Fâtıma Hâtun’un hâli, mahalle-i mezbûre ve sâir mukaddemâ sâkine olduğu mahallât ahâlîsinden istifsâr olunmak bâbında, düstûr-ı mükerrem müşîr-i mufahham nâzım-ı menâzımü’l-âlem mütemmim-i mehâmm-ı cumhûrîn-i âdem vezîr-i bî-nazîr müşîr-i müşterî-tedbîr kāimmakām-ı vezâret-i uzmâ ve müttekâ-yı sadâret-i kübrâ olan Mehmed Paşa hazretleri taraf-ı fâ’izü’ş-şerîflerinden buyruldu-yı şerîf vârid oldukda, mezbûrenin sâbıkan sâkine olduğu Defterdâr Ahmed Çelebi mahallesi ahâlîsinden Şaban Halife b. Mustafa el-imâm ve Mehmed b. Halil el-müezzin ve Ahmed [b.] Abdullah el-hallâk ve Piyâle b. Abdullah el-kasab ve Ramazan [b.] Ahmed ve Mi‘mâr Sinan mahallesi ahâlîsinden Mehmed b. İbrahim el-imâm ve Mahmud el-müezzin ve Cafer el-kasab nâm kimesneler ve cemm-i gafîr ve cem‘-i kesîr meclisi şer‘-i şerîfe ihzâr olunup, gıbbe’l-istihbâr, fi’l-vâki‘ mezbûre Fâtıma Hâtun evine her gece nâ-mahrem ricâl getirip fısk u fücûr üzre olduğu sebebden Defterdâr Ahmed Çelebi mahallesi ahâlîsi şikâyet etmeğin, mahalle-i mezbûrede vâki‘ mülk menzili cebren bey‘ ettirilmiştir ve mezbûre Fâtıma dâimâ fuhuş ve zinâ üzredir ve bundan esbak mahmiye-i mezbûrede fevâhiş teftîş olunup, mezbûre Fâtıma’nın ahvâli suâl olundukda, mahallesi ahâlîsi dâimâ fısk u fücûr ve nâ-mahremler ile mu‘âmele ve mu‘âşeret üzredir deyû ihbâr ettiklerinde, ahz olunmak murâd olundukda firâr eyleyip, beyti tesmîr olundukda gece ile ön duvarın hedm eyleyip esbâbın ihrâc ve âhar mahallede ihtifâ eylediği muhakkak olup ve Sofular mahallesi ahâlîsinden el-Hâc Halil Efendi b. Habil nâm kimesne dahi meclisi şer‘-i şerîfe li ecli’l-ihbâr hâzır olup, fi’l-vâki‘ mezbûre Fâtıma Hâtun dâimâ nâ-mahrem ricâl ile mu‘âmele eyleyip fısk u fücûrdan hâliye olmayıp, fısk u fücûra ısrâr ve idmânı meşhûrdur deyû ihbâr eyledikde, vâki‘ hâl zabten li’l-makāl mübâşiri olan İbrahim Çavuş talebi ile ketb olundu. Tahrîren fi’l-yevmi’s-sânî aşer min Cemâziyelevvel li sene seb‘a ve ışrîn ve elf. Şuhûd[ü’l-hâl]: Fahrü’l-müsta‘idîn Derviş Efendi b. Mehmed, Fahrü’l-mülâzimîn Mahmud Çelebi, Mustafa Beşe, Mustafa Ağa, Hasan b. Ahmed, Ahmed Efendi, Yusuf Çavuş, Murad b. Mehmed ve gayruhüm.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 236 - Hüküm no: 309 - Orijinal metin no: [34b-1])﻿

﻿

﻿

310. Hüküm

Mehmed b. Mehmed’in kendisine ait odalardan birinin tasarruf hakkını annesi Raziye’ye vermesi

Mahmiye-i İstanbul’da ( ) mahallesi sâkinlerinden Mehmed b. Mehmed meclisi şer‘de, vâlidesi olan işbu sâhibetü’l-kitâb Raziye bt. Musa nâm hâtun mahzarında ikrâr ve takrîr-i kelâm edip, mahalle-i mezbûrede vâki‘ merhûm Kara Emin vakfından olup, vâkıf-ı sâlife intimâ’ ile tecdîd ve tavsîfden müstağnî olan birbirine muttasıl dört bâb odalar, babam mezbûr Mehmed’in icâre-i mu‘accele ve müeccele ile taht-ı tasarrufunda olup, ba‘de vefâtihî hakk-ı tasarrufu bi hasebi’l-kānûn bana intikāl etmiş idi. El-hâletü hâzihî mukaddemâ vâlidem mezbûre Raziye sâkine olup, bâb tarafından ikinci vâki‘ olan odanın hakk-ı tasarrufu mütevellî-yi vakf-ı mezbûr ma‘rifetiyle vâlidem mezbûre Raziye’ye fâriğ oldum. Ba‘de’l-yevm keyfe mâ yeşâ mutasarrıfe ola dedikde, mukırr-ı mezbûrun vech-i meşrûh üzre ikrârın mezbûre Raziye bi’l-muvâcehe tasdîk edicek, mâ hüve’l-vâki‘ bi’t-taleb ketb olundu. Hurrire fi’l-yevmi’l-hâmis aşer min Cemâziyelevvel li sene seb‘a ve ışrîn ve elf. Şuhûd[ü’l-hâl]: Fazlı Çelebi, Mehmed Çelebi, Kadri b. Mustafa.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 237 - Hüküm no: 310 - Orijinal metin no: [34b-2])﻿

﻿

﻿

311. Hüküm

Salamon v. Avraham’ın, Peşver v. Avraham’dan alacağının kaldığı

Mayer? cemâ‘atinden Salamon v. Avraham nâm Yahudi mahfili kazâda, Sinore? cemâ‘atinden hamilü’l-kitâb Peşver v. Avraham nâm Yahudi mahzarında üzerine da‘vâ edip, mezbûr Peşver zimmetinde deyn-i şer‘îden yüz on yedi bin akçem vardır taleb ederim dedikde, gıbbe’s-suâl mezbûr Peşver cevâbında, fi’l-hakīka vech-i merkūm üzre zimmetimde yüz on yedi bin akçe mezbûr Salamon’a deynim olup, mezbûr beni habs ettirmekle, mezbûr on pastav Londiri çukası ve iki yüz yirmi beş zirâ‘ atlası, yüz iki bin akçe mukābelesinde verip, zimmetimde on beş bin akçe kalıp ve vech-i merkūm üzre zikr olunan çuka ve atlas yüz iki bin akçe mukābelesinde alıp kabz edip, zimmetimde on beş bin akçe kaldığına mahzar-ı şuhûdda hattâ ikrâr dahi etmişdir deyicek, gıbbe’l-inkâr ve akībü’l-istişhâd Alman cemâ‘atinden Mosi v. Yasef ve İrgör? cemâ‘atinden Abraham v. Katadan nâm Yahudiler li ecli’ş-şehâde mahfili kazâda hâzırlar olup istişhâd olunduklarında, fi’l-vâki‘ mezbûr [Salamon v.] Abraham bizim huzûrumuzda mezbûr Peşver zimmetinde deyn-i şer‘îden olan yüz on yedi bin akçenin yüz iki bin akçesine on pastav Londiri çukası ve yüz yirmi beş zirâ‘ atlas alıp, zimmetinde on beş bin akçe hakkım kaldı deyû i‘tirâf etti. Mezbûr Salamon’un bu vech üzre i‘tirâfına şâhidleriz, şehâdet dahi ederiz deyû edâ-i şehâdet-i şer‘iyye ettiklerinde, gıbbe’t-tezkiye şehâdetleri makbûle oldukdan sonra, mûcebiyle hükm birle mâ vaka‘a ketb olundu. Tahrîren fi’l-yevmi’s-sânî min Cemâziyelevvel li sene seb‘a ve ışrîn ve elf. Şuhûd[ü’l-hâl]: Ali Çavuş el-mübâşir, Abdi Çelebi el-kâtib, Mehmed b. Ömer, Osman b. Abdullah, Mustafa Bölükbaşı b. Osman, Ömer Çelebi b. Mustafa, Hüsrev b. Osman.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 238 - Hüküm no: 311 - Orijinal metin no: [34b-3])﻿

﻿

﻿

312. Hüküm

Macar asıllı köle Dilaver’in, İbrahim Beşe b. Mustafa’ya ödediği para karşılığında hürriyetine kavuştuğu

Zümre-i yeniçeriyândan seksen altıncı yayabaşılardan İbrahim Beşe b. Mustafa meclisi şer‘de, hâmilü’l-kitâb açık kaşlı elâ gözlü orta boylu sarışın Macariyyü’l-asl Dilaver b. Abdullah muvâcehesinde ikrâr ve takrîr-i kelâm edip, mezbûr Dilaver silk-i mülkümde iken mukaddemâ üç bin akçe kitâbete keşmiş idim. Hâlâ meblağ-ı merkūmu bi’t-tamâm mersûm Dilaver’in yedinden alıp kabz eyledim. Min ba‘d mezbûr Dilaver sâir ahrâr-ı asliyyîn gibi hür oldu dedikde, mukırr-ı merkūmu ikrâr-ı meşrûhunda el-mukarru lehü’l-mersûm vicâhen tasdîk ettikden sonra işbu vesîka ketb olundu. Hurrire fi’l-yevmi’r-râbi‘ aşer min Cemâziyelevvel li sene seb‘a ve ışrîn ve elf. Şuhûd[ü’l-hâl]: El-Hâc Ali b. Mustafa, Sarı Mehmed, Mustafa b. Ali, Hüseyin Beşe b. Hasan er-râcil.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 238 - Hüküm no: 312 - Orijinal metin no: [34b-4])﻿

﻿

﻿

313. Hüküm

Ayakkabıların satılacağı arastalar ve ayakkabı imalinin eski usule göre devam etmesi için, haffâflara tenbihde bulunulması

Dârü’s-saltanati’s-seniyye Kostantıniyye el-mahmiyyede vâki‘ Karaman-ı kebîr kurbunda olan Arasta Kethüdâsı Hasan Çelebi b. Sefer ve Ahmed b. Mustafa ve Hüseyin b. Abdullah ve Muharrem Bey ve Osman Bey ve Mehmed Bey ve Hasan Çavuş b. İbrahim ve sâir mahmiye-i mezkûrede olan haffâflar mahfili kazâda, cennet-mekân firdevs-âşiyân merhûm Sultan Ahmed Hân -aleyhi’r-rahmeti ve’r-rıdvân-hazretleri câmi‘-i şerîfi kurbunda olan Cedîd Arasta kethüdâsı Ömer Çelebi b. Ali ve Sefer b. Hasan ve Mehmed Bey b. Receb ve sâir haffâflar mahzarlarında takrîr-i kelâm ve bast-ı merâm edip, mezbûrlar Saraylı demekle ma‘rûf ayakkabı kendi arastamızda bey‘ olunup âhar arastada bey‘ olunmaya deyû emr-i âlî ibrâz edip, biz dahi sizin arasta hâdis olup bizim arastamız kadîm olmakla ayakkabının envâ‘ı onda bey‘ oluna gelmiş değildir deyû nizâ‘ etmiş idik. El-hâletü hâzihî mezbûrların arastasında ütülü beyaz mest ve papuç ve ütülü alaca mest ve papuç ve ütülü hevâyî mest ve papuç ve darçini zenne papuç ve beyaz basma papuç ve mest ve her rengin kaytanlısı ve ütülüsü ve gülgûnî papuç ve mest ve nârencinin on yaşından yukarısı bey‘ olunup, bizim arastamızda umûmen çizme ve merdâne ve zenne iç edik ve tomak ve postal ve filar ve kabadi papuç ve âsumânî ve kırmızı ve sarı ve âsumânî köhne papuç ve mest on yaşına varınca ve nârencinin on yaşından aşağısı bey‘ olunup, ba‘de’l-yevm beynimizde münâza‘a ve mu‘âraza olmamak üzre kavl ü karâr eyledik deyip, onlar dahi bi’l-muvâcehe tasdîk eylediklerinden sonra zikr olunan kethüdâlar ve haffâflar i‘âde-i kelâm edip, kadîmü’l-eyyâmdan yeniçeri papucu kebkebli ve ökçesi ve köselesi ve gönü muhkem olup ve merdâne saray papucu taban astarı sahtiyân ve nârin olup ve kırmızı beylik papuç kösele taban astarlı ve sıra kebkebli ve ökçesi ve dikisi muhkem olup ve sıra kebkebli, gül kebkebli yerinde olagelmiş iken, şimdi ba‘zı dikiciler kadîmden dikilene muhâlif işleyip ayakkabı iştirâ eden Müslimîne zararı olmakla, kadîmü’l-eyyâmdan işlene geldiği üzre işlenip, min ba‘d tağyîr etmemek için işbu mahalde hâzır olan haffâflara ve kethüdâlara kıbel-i şer‘den tenbîh olunmak taleb ederiz dediklerinde, alâ vefk-i mes’ûlihîm tenbîh olunup, mâ vaka‘a bi’t-taleb ketb olundu. Tahrîren fî evâili Cemâziyelevvel li sene seb‘a ve ışrîn ve elf. Şuhûd[ü’l-hâl]: Hasan Çelebi b. ( ), Yusuf Bey b. Abdullah, Mustafa Bâşe Çukadâr, Süleyman Efendi el-müsta‘id, el-Hâc Mahmud.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 239 - Hüküm no: 313 - Orijinal metin no: [35a-1])﻿

﻿

﻿

314. Hüküm

Mihal v. Yorgi ile Dimitri v. Moçaklom’a ödünç para vermesi

Zimmî tâ’ifesinden Mihal v. Yorgi meclisi şer‘de, Dimitri v. Moçaklom nâm zimmî mahzarında takrîr-i da‘vâ edip, mezbûr Dimitri zimmetinde karz-ı şer‘îden dokuz bin iki yüz yirmi akçe hakkım vardır taleb ederim dedikde, gıbbe’s-suâl ve akībü’l-inkâr, mezbûr Mihal’den da‘vâsına mutâbık beyyine taleb olundukda, Esterye v. Harko ve Dimitri v. Konyo nâm zimmîler li ecli’ş-şehâde hâzırân olduklarında, fi’l-vâki‘ mezbûr Dimitri bizim yanımızda karz-ı şer‘î tarîkiyle dokuz bin iki yüz yirmi akçe mezbûr Mihal yedinden alıp kabz eyledi. Biz bu husûsa şâhidleriz, şehâdet dahi ederiz deyû edâ-i şehâdet-i şer‘iyye ettiklerinde, ba‘de’t-tezkiye şehâdetleri hayyiz-i kabûlde vâkı‘a oldukdan sonra mûcebiyle hükm olunup, mâ vaka‘a ketb olundu. Fi’l-yevmi’l-hâmis min Cemâziyelevvel li sene seb‘a ve ışrîn ve elf. Şuhûd[ü’l-hâl]: Murad b. Mehmed, Hamza b. Mustafa Mehmed b. Eyüb, Mehmed b. Ahmed.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 240 - Hüküm no: 314 - Orijinal metin no: [35a-2])﻿

﻿

﻿

315. Hüküm

Mehmed Bey b. Abdurrahman’ın, evini İbrahim Efendi b. Abdülvehhâb’a bey’ bi’l-istiğlâl ile sattığı

Mehmed Bey b. Abdurrahman nâm kimesne meclisi şerî‘at-i garrâ ve mahfili tarîkatü’r-refî‘atü’z-zehrâda zeyilde yer alan ayın gurresinden bu akdin sudûruna kadar sâhibi ve mâliki olduğu, yedinde ve tahtı tasarrufunda bulundurduğu, mahmiye-i Kostantıniyye mahallâtından Molla Şeref mahallesinde kâin, bir tarafdan Sâliha Hâtun mülkü ve Subaşı Abdülazîz mülkü, diğer tarafdan Müteferrika zâde diye meşhûr Muslu Çelebi mülkü ve diğer tarafdan da tarîk-i âm ile mahdûd mülk menzilini, râyic fi’l-vakt on bin akçe semen-i mu‘ayyen-i makbûz ile mukaddemâ vefât eden merhûm Mustafa Ağa’nın küçük oğlu Hasan’a kıbel-i şer‘den vasî ta‘yîn edilen hâmil-i hâze’l-kitâb İbrahim Efendi b. Abdülvehhâb’a sattığını ikrâr-ı sahîh-i şer‘î ile ikrâr etti. Vasî de sagīr-i merkūmun parasıyla ve gelir elde etmek için târih-i mezbûrda satın aldı. Satıcının daha sonra kirâlamak istemesi üzerine alıcı zeyilde yer alan târihin gurresinden bir sene tamamına kadar bin akçe kirâ bedeli karşılığında menzili kirâya verdi. Tasdîk sâhibi tarafından vicâhen ve şifâhen tasdîk edildi. Cerâ zâlike ve hurrire fi’l-yevmi’l-hâmis aşere min Cumâdelûlâ sene 1027.

Şuhûdü’l-hâl: Murad b. Mehmed, Hasan Bey b. …? el-yesârî, Ahmed b. Ali, Ebûbekir b. Osman, Muslu? Halife b. Ahmed müezzin ve gayruhüm Hüseyin b. Abdullah, Mustafa b. Abdullah, Ahmed b. Abdullah yaya

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 240 - Hüküm no: 315 - Orijinal metin no: [35a-3, Arapça])﻿

﻿

﻿

316. Hüküm

Sultan Mehmed câmii müezzini Mehmed Halife b. Mehmed’in yerine Bayram Halife’yi vekîl bırakması

Mahmiye-i İstanbul’da merhûm-ı mağfiret-nişân Ebü’l-feth Sultan Mehmed Hân câmi‘-i şerîfinde müezzin olan Mehmed Halîfe b. Mehmed bir maslahat iktizâsıyla âhar diyâra müteveccih olup, varıp gelince yerine işbu Bayram Halîfe nâm kāim-i· nâ’ib-menâb edip, izin taleb ederim dedikde, mezbûr dahi niyâbet-i mezbûru kabûl etmeğin izin verilip, mâ vaka‘a ketb olunup, yedine def‘ olundu. Tahrîren fi’l-yevmi’s-sâdis min Cemâziyelevvel li sene seb‘a ve ışrîn ve elf. Şuhûd[ü’l-hâl]: Mustafa b. Kelâmî, Hacı Ali el-kethüdâ, Receb Efendi el-kadı, Âdem Efendi, Hamdi Efendi el-müderris ve gayruhüm.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 241 - Hüküm no: 316 - Orijinal metin no: [35a-4])﻿

﻿

﻿

317. Hüküm

Selime Hâtun Vakfı’na ait evin kiraya verilmesi

Merhûme Selime Hâtun vakfının mütevellîsi Mustafa b. Abdürrahim nâm kimesne meclisi şer‘-i şerîfde vakf-ı mezbûrun mâlı olan mahmiye-i Kostantıniyye mahallâtından Hobyar mahallesinde vâki‘, üç tarafdan adı geçen vakıfla bir tarafdan da tarîk-i hâs ile mahdûd cemî‘-i menzili zeyilde yer alan târihten başlamak üzre her gün için râyic fi’l-vakt beş akçeye hâfız-ı hâze’l-kitâb imâm Mustafa Halife b. Yahya’ya kirâya verdiğini ikrâr-ı şer‘î ile ikrâr etti. O da menzili mütevellîden kirâladı. Mütevellî vicâhen bunu tasdîk etti. Fi’l-yevmi’s-sâdis aşere min Cumâdelûlâ sene 1027.

Şuhûdü’l-hâl: Ömer Çavuş b. Mehmed mübâşir, el-Hâc Keyvan b. Abdullah, Hüsrev b. Abdullah, Mehmed b. Kasım, Mustafa b. Şaban, Ahmed b. Süleyman, Osman b. Mehmed ve gayruhüm

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 241 - Hüküm no: 317 - Orijinal metin no: [35b-1, Arapça])﻿

﻿

﻿

318. Hüküm

Emine Hâtun bt. Ahmed’in Rus asıllı câriyesini âzâd ettiği

Mahmiye-i Kostantıniyye mahallâtından Sinan Paşa mahallesinde sâkine Emine Hâtun bt. Ahmed bu vesîkanın yazılmasından önce rıkkını itiraf eden açık kaşlı, ala gözlü, beyaz tenli, orta boylu ve Rûsiyyetü’l-asl câriye-i memlûkesi hâmiletü’l-kitâb Sâliha bt. Abdullah’ı hasbeten li’llâhi te‘âlâ âzâd etti. Cerâ fi’l-yevmi’s-sâdis aşere min Cumâdelûlâ sene 1027.

Şuhûdü’l-hâl: Mehmed Halife b. Bayezid, İbrahim b. Gülâbi, Mustafa b. Gülâbi, Mehmed b. Eyüb, Murad b. Mehmed, İsa b. İshak ve gayruhüm

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 241 - Hüküm no: 318 - Orijinal metin no: [35b-2, Arapça])﻿

﻿

﻿

319. Hüküm

Mustafa Ağa vakfına ait olup kiracısı Toga v. Mosi’nin tarafından tamir ettirilen evin keşfi

Mahmiye-i İstanbul’da Hobyar mahallesi sâkinlerinden bâ‘isü’l-kitâb Toga v. Mosi nâm Yahudi mahfili kazâda takrîr-i merâm edip, merhûm Mustafa Ağa vakfından olup mahalle-i mezbûrede vâki‘ mûmâ-ileyhe intimâ’ ile tahdîd ve tavsîfden müstağnî olan tahtânî menzile ücret-i müeccele ile sâkin iken, harâbe müşrif olup ta‘mîre muhtâc oldukda, vakf-ı mezbûr mütevellîsi olan işbu hâzır bi’l-meclis olan Mustafa Bey b. Yunus kendi malımdan ta‘mîr edip ba‘dehû tedrîciyle ücret-i müeccelesinden mahsûb olmak üzre izin verip, hat ve hâtemini muhtevî temessük vermeğin, ben dahi lâzımü’t-ta‘mîr olan mevâzi‘ini meremmet etmişidim. Hâlâ üzerine adam gönderilip ne mikdâr akçe ile ta‘mîre mütehammil idiği görülüp, ketb ü tahrîr olunmasını taleb ederim dedikde, cânib-i şer‘-i kavîmden Mevlânâ Mahmud Efendi irsâl olunup, hâssa mi‘mârlarından Üstâd Ali Bey ve Üstâd Mustafa Bey ve mütevellî-i mezbûr ve zeyl-i kitâbda mastûrü’l-esâmi olan Müslimîn ile üzerine varıp müşâhede eylediklerinde, fi’l-hakīka menzili mezkûrda tûlen ve arzen hesâb-ı şatrancî üzre altmış dört zirâ‘ kârgir ocağı ta‘mîr olunup, her zirâ‘ı kırkar akçeden iki bin beş yüz altmış akçe ve yedi büyük direklerine isnâdiyesiyle bin beş yüz akçe ve on beş kürsü taşına altı yüz akçe ve Rumeli battalı demekle ma‘rûf üç büyük taban direklerine ikişer yüz yirmişer akçeden altı yüz altmış akçe, menzili mezkûrûn ta‘mîr olunan mevâzi‘inin cem‘an beş bin üç yüz yirmi akçe ile ta‘mîre tahammülü olduğunu mi‘mârân-ı merkūmân ve ahâlî kabûl ve iz‘ân haber verdiklerini mevlânâ-yı merkūm mahallinde tahrîr edip, ba‘dehû gelip mahfili kazâda inhâ ve takrîr etmeğin, mâ hüve’l-vâki‘ gıbbe’t-taleb ketb ü tahrîr olunup yed-i tâlibe def‘ olundu. Tahrîren fi evâsıtı Cemâziyelevvel sene 1027. Şuhûd[ü’l-hâl]: Mehmed b. Ferhad, Mehmed b. Abdullah, Süleyman Bey b. Abdullah el-cündî, İsmail b. Abdullah, Sinan Halîfe el-imâm, Ahmed Çelebi el-müezzin ve gayruhüm.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 242 - Hüküm no: 319 - Orijinal metin no: [35b-3])﻿

﻿

﻿

320. Hüküm

Yahya Çelebi b. Hasan’ın, Mehmed b. Abdullah’taki alacağının varislerine ödenmesi

Anadolu Kazaskeri hizmetinde olan muhzırlardan olup, mahmiye-i İstanbul’da Ali Bey mahallesinde vefât eden Yahya Çelebi b. Hasan’ın sulbî oğlu Mustafa Çelebi nâm sagīrin vasî-yi şer‘îsi ve müteveffâ-yı mezbûrun vâlidesi ve vârisesi Güldalı bt. Evhad’ın husûs-ı âtiye vekîl-i şer‘îsi hâmilü’l-kitâb Nuh b. Hasan mahfili kazâda, Mehmed b. Abdullah nâm kimesne muvâcehesinde takrîr-i da‘vâ edip, müteveffâ-yı mezbûr hâl-i hayâtında merkūm Mehmed’e iki yüz kâmil guruş karz verip, ol dahi istikrâz ve kabz edip, hâlâ mersûm Yahya Çelebi vefât etmekle, verâseti vasîsi olduğum sagīr-i mezbûr ile müvekkilem merkūme Güldalı’ya ve zevce-i metrûkesi Ceyhun Hâtun’a münhasıra olmağın, zikr olunan iki yüz guruşdan zevcesi merkūme Ceyhun’un sümün hissesine isâbet edenden mâ‘adâsını vesâyet ve vekâletim hasebiyle merkūm Mehmed’den taleb ederim dedikde, akībü’s-suâl [ve] akībü’l-inkâr ve’l-istişhâd, udûl-i Müslimînden vilâyet-i Anadolu’da Karışturin [Karışdıran] kadısı Mevlânâ Muhyiddin b. ( ) Todurga kazâsından munfasıl Zülfikar Efendi b. Ahmed ve Veli Efendi b. Vildan el-müsta‘id li ecli’ş-şehâde meclisi şer‘a hâzırûn olup, istişhâd olunduklarında, fi’l-hakīka merkūm Mehmed hâl-i hayâtında mersûm Yahya Çelebi’den iki yüz guruş istikrâz ve kabz ettiğine ikrâr eyledi. Bu husûsa şâhidleriz, şehâdet dahi ederiz deyû edâ-i şehâdet-i şer‘iyye edip, gıbbe ri‘âyet-i mâ lâbüdde min şerâ’iti’l-kabûl şehâdetleri hayyiz-i kabûlde vâki‘ oldukdan sonra, zikr olunan iki yüz guruşdan zevcesi merkūme Ceyhun’a isâbet eden sümün hissesinden mâ‘adâsını vasî ve vekîl olan müdde‘î-i merkūma teslîm etmesine mezbûr Mehmed’e tenbîh olundu. Mâ vaka‘a bi’t-taleb ketb olundu. Tahrîren fi’l-yevmi’s-sâdis aşer min Cemâziyelevvel li sene seb‘a ve ışrîn ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Mehmed b. Murad, Osman b. Abdullah, Mustafa b. Çukadâr, İbrahim Çelebi b. Abdurrahman, Hidâyet Efendi el-kadı ve gayruhüm.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 242 - Hüküm no: 320 - Orijinal metin no: [35b-4])﻿

﻿

﻿

321. Hüküm

Mada v. İrazo’nun koyun satışından olan borcunu İstoyo’ya ödediği

Vilâyet-i Rumeli’nde medîne-i Filibe müzâfâtından Otluk nâm karyede sâkin İstoyo v. Yoni nâm zimmî meclisi şer‘-i şerîfde, hâmil-i hâze’l-kitâb Mada v. İrazo nâm zimmî mahzarında takrîr-i da‘vâ edip, merkūm Mada zimmetinde beynimizde adedi ve kıymeti ma‘lûm müşterâ ve makbûz koyun bahâsından on üç bin iki yüz elli akçe hakkım vardır taleb ederim dedikde, gıbbe’s-suâl merkūm Mada cevâbında, fi’l-hakīka müdde‘î-i merkūm İstoyo’ya koyun bahâsından on üç bin iki yüz elli akçe deynim olup, lâkin bundan akdem meblağ-ı mersûmu bi’t-tamâm merkūm İstoyo’ya edâ eyledim deyicek, merkūm İstoyo meblağ-ı merkūmu ahz eylediğini inkâr edicek, mersûm Mada’dan takrîrine muvâfık beyyine taleb olundukda, Hüseyin b. Ahmed el-attâr ve Kaya v. Aslan nâm kimesneler li ecli’ş-şehâde meclisi şer‘a hâzırân olup istişhâd olunduklarında, fi’l-vâki‘ merkūm Mada meblağ-ı merkūm on üç bin iki yüz elli akçeyi bizim huzûrumuzda müdde‘î-i merkūm İstoyo’ya teslîm eyledi. Bu husûsa şâhidleriz, şehâdet dahi ederiz deyû edâ-i şehâdet-i şer‘iyye eylediklerinde, ba‘de ri‘âyet-i şerâ’iti’l-kabûl şehâdetleri hayyiz-i kabûlde vâkı‘a oldukdan sonra, merkūm İstoyo mu‘ârazadan men‘ olunup, mâ vaka‘a bi’t-taleb ketb olundu. Tahrîren fi’l-yevmi’s-sâdis aşer min Cemâziyelevvel sene seb‘a ve ışrîn ve elf. Şuhûd[ü’l-hâl]: Mustafa Ağa Haraccı, Sinan b. Abdullah, Mustafa b. Kasım acemioğlanı, Abdurrahman Çavuş el-mübâşir, Ebûbekir b. Osman, Karagöz Ağa, Ali Çelebi b. Müstakīm, Solak Bey Çorbacı, Mehmed Ağa er-râcil.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 243 - Hüküm no: 321 - Orijinal metin no: [36a-1])﻿

﻿

﻿

322. Hüküm

Ruhşan bt. Abdullah’ın, ölen kocasının varislerinden mehrini tahsil etmesi

Vilâyet-i Anadolu’da Yalakābâd kazâsına tâbi‘ Çaliçe nâm karye ahâlîsinden iken vefât eden Murtaza b. Ömer’in zevce-i metrûkesi olan Ruhşan bt. Abdullah nâm hâtun mahfili kazâda, müteveffâ-yı mezbûrun tenfîz-i vesâyâsına ve düyûnunu îfâya ve sâir umûruna vasî-yi muhtârı olan râfi‘ü’l-kitâb Şecâaddin b. Mustafa mahzarında ikrâr-ı tâm ve takrîr-i kelâm edip, müteveffâ-yı mezbûr Murtaza’da bin yedi yüz akçe mehr-i mu‘accelim olup vefât ettikde, mezbûr Şecâaddin vesâyeti hasebiyle muhallefâtına vaz‘-ı yed etmeğin, meblağ-ı merkūmu muhallefâtından taleb eyledikde, mezbûr inkâr etmekle, muvâcehesinde şuhûd-ı udûlle isbât etmişidim. El-hâletü hâzihî meblağ-ı merkūmu vasî-yi mezbûr yedinden müteveffâ-yı mersûm muhallefâtından alıp kabz etdim dedikde, mezbûre Ruhşan ikrâr-ı meşrûhunda vasî-yi mezbûr dahi vicâhen tasdîk etmeğin, mâ vaka‘a gıbbe’t-taleb ketb ü tahrîr olundu. Tahrîren fi evâhiri şehri Rebî‘ilâhir li sene 1027. Şuhûd[ü’l-hâl]: Mustafa b. Abdullah, Mustafa b. İbrahim, Mehmed b. Ali, Musa b. Mehmed, Mehmed b. Ahmed, Hasan b. Ali, Ahmed b. Ömer.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 244 - Hüküm no: 322 - Orijinal metin no: [36a-2])﻿

﻿

﻿

323. Hüküm

İsmail b. İbrahim Ağa’yı nafaka tayini ve annesine istidâneye izin vermesi

Hâkim, İsmail b. İbrahim Ağa adlı sagīrin nafakası, kisvesi ve sâir havâyic-i zarûriyyesi için annesi ve hâdinesi Ümmühân Hâtun bt. Hüsrev adlı kadının talebiyle gāib babası üzerine, zeyilde geçen târihten i‘tibâren günlük râyic fi’l-vakt on sekiz akçe farz ve takdîr etti. Hâkim ayrıca anneye vakt-i hâcette istidâne edip gāib kocasına ulaşabildiğinde ona rücû‘ etmesine izin verdi.

Şuhûdü’l-hâl: Zekeriya Çelebi b. Hüsrev, İbrahim Çelebi b. Hüsrev, Mehmed b. Kasım, Ali Hâce imâm, Mustafa b. Halil, Mustafa b. Cafer, Şaban b. Osman, Mustafa b. Şaban ve gayruhüm.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 244 - Hüküm no: 323 - Orijinal metin no: [36a-3, Arapça])﻿

﻿

﻿

324. Hüküm

Andriye v. Yorgi’nin Ayasofya-i kebir vakfına ait arazinin tasarruf hakkını Mecid Efendi’ye devrettiği

Zimmî tâ’ifesinden olan Andriye v. Yorgi meclisi şer‘-i şerîf-i şâmihü’l-imâdda, işbu sâhibü’l-kitâb hâlâ Reîsülküttâb olan umdetü’l-emâcid ve’l-ekâbir müstecmi‘u cemî‘u’l-me‘âlî ve’l-mefâhir kıdvetü erbâbi’t-tahrîr ve’l-kalem zübdetü erbâbi’t-tastîr ve’r-rakam Mecid Efendi, neclü’l-merkūm mahzarında ikrâr ve takrîr-i kelâm edip, Dârü’s-saltanati’s-seniyye Kostantıniyye el-mahmiyye hısn-ı ebvâbından Cebe Ali kapısı hâricinde vâki‘ Ayasofya-yı kebîr vakfından olup, iki tarafı vakf-ı mezbûr ile ve bir tarafı tarîk-i âm ile mahdûd olup, her sene cihet-i vakfa mukāta‘a ile ilâ hîn-i sudûri hâze’t-tefvîz taht-ı tasarrufumda olan arz-ı hâliyenin hakk-ı tasarrufunu mütevellîsi ma‘rifeti ile mûmâ-ileyh Mecid Efendi’ye tefvîz edip, ol dahi tefevvüz ve kabûl ettikden sonra mukābele-i tefvîzde müşârun-ileyh Mecid Efendi yedinden altı bin nakd-i râyic fi’l-vakt akçeyi bi’t-tamâm ve’l-kemâl alıp kabz etdim dedikde, mukırr-ı merkūmun ikrârın mütefevviz-i mûmâ-ileyh dahi bi’l-muvâcehe tasdîk edicek, mâ vaka‘a isre’t-taleb ketb olundu. Hurrire fi’l-yevmi’t-tâsi‘ aşer min Cemâziyelevvel li sene seb‘a ve ışrîn ve elf. Şuhûd[ü’l-hâl]: Fahrü’l-cüyûş Kasım Çavuş, Hüseyin Efendi, Müslim Efendi el-kâtib.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 245 - Hüküm no: 324 - Orijinal metin no: [36a-4])﻿

﻿

﻿

325. Hüküm

Hümâ Hâtun bt. İvaz’ın, Sitti Hâtun bt. Memi’ye verdiği ödünç parayı tahsil ettiği

Mahmiye-i İstanbul’da Sofular mahallesinde sâkine Hümâ Hâtun bt. İvaz meclisi şer‘-i şerîfde, Sitti Hâtun bt. Memi mahzarında ikrâr ve takrîr-i kelâm edip, merkūme Sitti Hâtun zimmetinde karz-ı şer‘îden sekiz yüz akçe hakkım olup, meblağ-ı merkūma bundan akdem mersûme Sitti Hâtun’un sadrî oğlu Abdi b. Mustafa kefîl olmuşdu. Hâlâ meblağ-ı merkūm sekiz yüz akçeyi mezbûre Sitti Hâtun yedinden bi’t-tamâm ahz u kabz eyleyip, merkūm Abdi’nin dahi zimmetini kefâletden berî eyledim dedikde, mukırra-i mezbûrenin vech-i muharrer üzre câri olan ikrârın mezbûre Sitti Hâtun vicâhen tasdîk edicek, mâ vaka‘a bi’t-taleb ketb olundu. Tahrîren fi’l-yevmi’s-sâmin min Cemâziyelevvel sene seb‘a ve ışrîn ve elf. Şuhûd[ü’l-hâl]: Mehmed b. Mehmed. Ahmed b. Mehmed, Himmet b. Mustafa, Mehmed b. Mustafa ve gayruhüm.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 245 - Hüküm no: 325 - Orijinal metin no: [36a-5])﻿

﻿

﻿

326. Hüküm

Kefil olma

Mahmiye-i Kostantıniyye mahallâtından Fener mahallesi sâkinlerinden Papa Kozil v. Dimitri ve Yorgi v. Andriyano ve Manol v. Yorgi nâm zimmîlerin her biri, İbrahim Çavuş b. Abdullah nâm kimesnenin talebiyle meclisi şer‘-i şerîf ve mahfili din-i münîfte Kostantina bt. Yani adlı Nasrâni zimmîyyenin nefsine kefîl oldular ve zimmetinde deyn-i şer‘îden dolayı bulunan râyic fi’l-vakt on dokuz bin akçe ile gāib olursa istenildiğinde meclisi şer‘de hâzır bulunmasını üstlendiler. Cerâ zâlike ve hurrire fi’l-yevmi’t-tâsi‘ aşere min Cumâdelûlâ sene 1027.

Şuhûdü’l-hâl: Ahmed b. Ömer, Mehmed b. Ömer, el-Hâc Ali b. Abdullah, Mustafa b. Hamza ve gayruhüm.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 246 - Hüküm no: 326 - Orijinal metin no: [36b-1, Arapça])﻿

﻿

﻿

327. Hüküm

Ölen Kaya’nın varislerinden Hürmüz’ün diğer varis Hırsali’den istediği kırmızı kaftanın Hırsali’nin mülkü olduğu

Mahmiye-i İstanbul’da Edirnekapısı dâhili kurbunda bundan akdem hâlik olan Kaya v. ( ) nâm Ermeninin vârisi sulbî oğlu Hürmüz ve zevcesi bâ‘isetü hâze’l-kitâb Hırsali bt. Serkiz nâm Ermeniye münhasıra olduğu mütehakkik oldukdan sonra, mezbûr Hürmüz merkūme Hırsali mahzarında kelâm edip, sâbıkan babam mezbûr Kaya hâl-i hayâtında bana iki bin akçe kıymetli bir kırmızı kemhâ kaftan alıverdi idi. Mezbûre Hırsali hâlâ zikr olunan kaftana vaz‘-ı yed etmişdir, suâl olunup alıverilmek taleb ederim dedikde, gıbbe’s-suâl mezbûre Hırsali cevâbında, zikr olunan kaftan için, bana zevcim mezbûr Kaya hâl-i hayâtında giymek için alıverip ile’l-ân mülküm olmak üzre vaz‘-ı yed etmişimdir deyip, mezbûr Hürmüz’den sıdk-ı kelâmına beyyine taleb olunup, aczi zuhûr etmekle, zikr olunan kaftan zevcine sâlih olmakla, bu makūlelerde kavl sak olup yemîni ile musaddak olmakla, mezbûre Hırsali’ye yemîn teveccüh edip, ol dahi zikr olunan kaftan için, mülk olup zevci kendüye verdiğine yemîn billâhi’llezî enzele’l-incîle alâ Îsâ aleyhi’s-selâm edip, mezbûr Hürmüz’ün mu‘ârazadan men‘i birle, mâ vaka‘a bi’t-taleb ketb olundu. Tahrîren fi’l-yevmi’t-tâsi‘ aşer min Cemâziyelevvel sene seb‘a ve ışrîn ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Mehmed Bey b. Hasan en-nüvvâbü’s-sultânî, İbrahim Beşe b. Abdullah er-râcil, Ali b. Abdullah, Murad b. Abdullah, Yusuf b. Abdullah.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 246 - Hüküm no: 327 - Orijinal metin no: [36b-2])﻿

﻿

﻿

328. Hüküm

Çadırcı Hayreddin vakfının tamir ettirilen odalarının keşfi

Mahmiye-i İstanbul’da İbrahim Paşa mahallesinde vâki‘ merhûm Çadırcı Hayreddin Vakfı’nın mütevellîsi Veli Bey b. Bâli tarafından kāimmakām olan, işbu râfi‘ü’l-kitâb Mustafa b. İsmail meclisi şer‘-i celîde takrîr-i kelâm edip, vakf-ı mezbûrdan olup, mahalle-i merkūmede vâki‘ altı bâb odaları savb-ı şer‘den me’zûn olmakla ba‘zı mevâzi‘i ta‘mîr etmişdim. Hâlâ üzerine âdem gönderilip ta‘mîr olunan mevâzi‘ görülüp, mertebe-i tahammülü tahmîn olunup, ketb ü tahrîr olunmasın taleb ederim dedikde, cânib-i şer‘-i kavîmden Mevlânâ İsmail Efendi ve hâssa mi‘mârlarından Üstâd Ali Bey b. Abdullah irsâl olunup, zeyl-i kitâbda mastûrü’l-esâmi olan bî-garaz Müslimîn ile üzerlerine varıp müşâhede eylediklerinde, zikr olunan odaların sakfı kiremidleri nakz ile mahlûtan ta‘mîr olunmuş bulunup, mesâha olundukda tûlen ve arzen hesâb-ı şatrancî üzre üç yüz on iki zirâ‘ olup, her zirâ‘ı yirmi beş akçeden yüz bin sekiz yüz akçe olup ve tahta perdeleri tûlen ve arzen bi hesâb-ı mezbûr yüz otuz zirâ‘ olup, her zirâ‘ı altışar akçeden sekiz yüz yirmi akçe olup, cem‘an zikr olunan odaların ta‘mîr olunan mevâzi‘i sekiz bin beş yüz akçe ile ta‘mîre tahammül olduğunu mi‘mâr-ı mezbûr ve sâir ahâlî-i vukūf haber verdiklerin, mevlânâ-yı mezbûr mahallinde tahrîr ve mahfili kazâda ihbâr etmeğin, mâ hüve’l-vâki‘ gıbbe’t-taleb ketb olundu. Tahrîren fî evâsıtı şehri Cemâziyelevvel sene seb‘a ve ışrîn ve elf. Şuhûd[ü’l-hâl]: Mustafa Beşe çukadâr, el-Hâc Bekir Halîfe el-imâm, Mahmud Çelebi, Ahmed Halîfe el-müezzin, Musa b. Durak, Ali Bey el-cündî.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 246 - Hüküm no: 328 - Orijinal metin no: [36b-3])﻿

﻿

﻿

329. Hüküm

Emine bt. Sefer’in Macar asıllı câriyesini âzâd ettiği

Mahmiye-i Kostantıniyye mahallâtından Molla Gürânî mahallesinde sâkine Emine bt. Sefer rıkkını itiraf eden hâmile-i hâze’l-kitâb açık kaşlı, orta boylu, Macar asıllı ve boynunun solunda yara izi bulunan câriye-i memlûkesi Yasemin bt. Abdullah’ı hasbeten li’l-lâhi’l-aliyyi’l-azîm âzâd ettiğini ikrâr etti. O artık doğuştan hür olan kadınlar gibi hür oldu. Cerâ zâlike ve hurrire fi’l-yevmi’l-ışrîn min Cumâdelûlâ min şuhûri sene 1027.

Şuhûdü’l-hâl: Mustafa müezzin, Hamza Dede münâdî, Hasan Bey b. Abdullah, Mahmud b. Bâli, Mehmed b. Ahmed, Murad b. Mehmed

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 247 - Hüküm no: 329 - Orijinal metin no: [36b-4, Arapça])﻿

﻿

﻿

330. Hüküm

Çocuğa vasî atanması

Hâkim, hâmil-i hâze’l-kitâb ( ) nâm kimesneyi emânet ehli ve aldatmadan emin görerek Ali adlı babası mukaddemâ vefât eden ( ) adlı küçüğün işlerini tanzim etmek ve babasından intikāl eden mallarını korumak için bülûğ ve rüşdüne varıncaya kadar vasî atadı. Vasî de vesâyet-i merkūmeyi kabûl edip gereğini üstlendi. Cumâdelûlâ sene 1027

Şuhûdü’l-hâl: …? b. Ramazan b. Abdi, Himmet b. Turak, Ahmed b. Mehmed, el-Hâc Mustafa b. Zeynelâbidin, Abdullah b. İbrahim, Şaban b. Abdülganî, el-Hâc Pîr Ahmed b. İbrahim, Hızır b. Ahmed el-muhzır ve gayruhüm

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 247 - Hüküm no: 330 - Orijinal metin no: [36b-5, Arapça])﻿

﻿

﻿

331. Hüküm

Nisâ Hâtun bt. Mehmed’in Çerkez asıllı kölesini âzâd ettiği

Mahmiye-i Kostantıniyye mahallâtından Hâce Hayreddin mahallesinde sâkine Nisâ Hâtun bt. Mehmed adlı kadın, rıkkını itiraf eden hâmil-i hâze’l-kitâb çatık kaşlı, iri kara gözlü, buğday tenli, uzun boylu, Çerkez asıllı Abdülbâkī b. Abdullah nâm abd-i memlûkini hasbeten li’llâhi’l-azîm ve kişinin yaptığı iyiliklerin gölgesinde gölgeleneceği gün Allahın rızâsını umarak âzâd etti. Böylece, lehlerine olan şeylerin kendi lehine, aleyhlerine olan şeylerin kendi aleyhine sâbit olduğu sâir hür doğanlar gibi hür oldu. Ki artık onun üzerinde efendisinin hukūken velâ hakkı sâhiblerine âzâdlı köleler üzerinde tanınmış (mîrâs) hakkından başka bir kimesnenin hakkı kalmadı. Cerâ zâlike ve hurrire fi’l-yevmi’l-hâdî ve’l-ışrîn min Cumâdelûlâ sene 1027.

Şuhûdü’l-hâl: Sinan b. Abdullah solak, Rıdvan b. Abdullah silahdâr, el-Hâc Mehmed b. Mansur, Ömer Bey b. Memi, Mehmed b. Kadri, Hızır Efendi b. İvaz imâm, Halil Halife b. el-Hâc İbrahim

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 248 - Hüküm no: 331 - Orijinal metin no: [37a-1, Arapça])﻿

﻿

﻿

332. Hüküm

Raziye bt. Halil’in evini ve eşyalarını, yaşadığı sürece nafakasını sağlaması şartıyla kocası Bâli b. Musa’ya vermesi

Medîne-i İstanbul’da Molla Şerîf mahallesinde sâkine Raziye bt. Halil mahfili kazâda, zevci hâfızu’l-kitâb Bâli b. Musa muvâcehesinde ikrâr edip, mahalle-i merkūmede vâki‘ bir tarafı Mehmed çavuş mülkü ve bir tarafı Muslihiddin Ağa odaları ve bir tarafı Ali Bey mülkü ve bir tarafı tarîk-i âm ile mahdûd olup, üç beyt-i süflâ ve bi’r-i mâ ve kenîf ve cenîneyi müştemil mülk menzilimi ve bir mülk kumaş yorgan ve bir Yemenî yorgan ve iki beledî döşek ve bir beledî yasdık ve iki kilim ve dört sahan ve iki tenceremi merkū[m] Bâli’ye alâ tarîki’l-ömrî temlîk eyledim. Ben sağ oldukça benim nafakamı verip, kisvemi dahi edip, vefâtımdan sonra menzili mezbûr ve eşyâ-i merkūme mersûm Bâli’nin mülkü ola dedikde, mukırra-i merkūmenin ikrâr-ı meşrûhunu el-mukarru lehü’l-mersûm vicâhen tasdîk etdikden sonra, işbu vesîka gıbbe’t-taleb ketb olundu. Tahrîren fi’l-yevmi’l-ışrîn min Cemâziyelevvel sene seb‘a ve ışrîn ve elf. Şuhûd[ü’l-hâl]: Hamza b. Kerim, Ahmed Halîfe b. ( ), Murad b. Mehmed, Mustafa b. Cafer.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 248 - Hüküm no: 332 - Orijinal metin no: [37a-2])﻿

﻿

﻿

333. Hüküm

Hanefi b. İbrahim’in ölen eşi Sultan bt. İsmail’e ödünç para, nafaka ve mehir borcu

Mahmiye-i İstanbul’da vâki‘ Kızıl minâre mahallesinde bundan akdem vefât eden Sultan bt. İsmail nâm hâtunun verâseti, li ebeveyn kız karındaşı Hani ve zevce-i metrûkesi Hanefi b. İbrahim’e münhasıra oldukdan sonra merkūme Hani meclisi şer‘de, merkūm Hanefi mahzarında üzerine da‘vâ edip, müteveffât-ı mezbûrenin merkūm Hanefi zimmetinde karz-ı şer‘îden beş bin akçe ve mehr-i müeccelinden iki bin akçe hakkı olup ve mezbûre Sultan hayâtda iken merkūm Hanefi gaybet edip, merkūmeyi bilâ-nafaka terk etmekle, cânib-i şer‘den merkūm Hanefi üzerine yevmî beş akçe nafaka takrîr ettirmeğin, hâlâ merkūmun üzerinde iki yıl yedi aylık nafaka cem‘ olmuşdur. Verâsetim hasebiyle taleb ederim deyip, mahmiye-i merkūmede vâki‘ Sarâciye Mahkemesi’nde bin yirmi üç senesinde nâ’ibü’ş-şer‘ olan Abdurrahman b. Hüseyin imzâsıyla mümzât ve hâtemiyle mahtûme sene-i mezbûre Zilhiccesi’nin ikinci günü târihiyle müverraha, takrîrine muvâfık nafaka hücceti ibrâz ettikde, gıbbe’s-suâl merkūm Hanefi cevâbında, fi’l-vâki‘ zevcem müteveffât-ı mezbûrenin karz-ı şer‘îden beş bin akçe hakkı var idi. Lâkin hâl-i sıhhatinde meblağ-ı merkūmun üç bin akçesini merkūmeye îfâ eyledim, iki bin akçesi hâlâ zimmetimdedir ve mehr-i müecceli ancak bin akçedir deyip ve mazmûn-ı hücceti ikrâr edip, lâkin üzerimde cem‘ olan iki yıl yedi aylık nafakadan merkūme Hani’ye bin altı yüz akçesin edâ etdim deyicek, merkūme Hani nafaka için mezbûrenin vefâtından sonra merkūm Hanefi yedinden bin altı yüz akçe aldığını ikrâr edip, meblağ-ı mârrü’z-zikr beş bin akçenin üç bini müteveffât-ı merkūme hayâtında istîfâ ettiğini inkâr edicek, merkūm Hanefi’ye ikrârı mûcebince karz-ı şer‘îden zimmetinde bâkī kalan iki bin akçeyi ve nafakadan bâkī kalan meblağı edâya tenbîh olunup ve üç bin akçeyi edâ ettiğine beyyine taleb olundukda, ityân-ı beyyine için istimhâl etmeğin, mehl-i şer‘î verildikden sonra, merkūme Hani’den dahi müteveffât-ı mezbûrenin mehr-i bin akçeden ziyâde idiğine beyyine taleb olundukda, mezbûre dahi kezâlik istimhâl etmeğin, mehl-i şer‘î verilip, mâ vaka‘a bi’t-taleb ketb olundu. Hurrire fi’l-yevmi’l-hâmis aşer min Rebî‘ilâhir li sene seb‘a ve ışrîn ve elf. Şuhûd[ü’l-hâl]: Murad b. Mehmed, Mehmed b. Ahmed, Musa b. İlyas, Mehmed b. Eyüb Mirahor ve gayruhüm.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 249 - Hüküm no: 333 - Orijinal metin no: [37a-3])﻿

﻿

﻿

334. Hüküm

Satılan evde şuf’a iddiasının kabul edildiği

Mahmiye-i Kostantıniyye mahallâtından Mirahor mahallesinde sâkin yaya Mustafa Beşe b. Abdullah meclisi şerî‘at-i şerîfet-i garrâda hâzır olup aşağıda bahsi geçecek evin vâzı‘-ı yedi olan ve vaz‘-ı yedi hukūken sâbit olan mahalle-i mezbûrede sâkin Turasi v. Bayram nâm davalı zimmî hakkında şöyle iddi‘â etti ki, zimmî-i merkūm Huri bt. Dimitri ve …? bt. Bayram adlı iki kadından mâliki oldukları ve ellerinde ve taht-ı tasarruflarında bulundurdukları mahalle-i mezbûrede vâki‘, bir tarafdan davalı mülkü ile, diğer tarafdan davacı mülkü ve Yasef nâm zimmî mülkü ile, öbür tarafdan Ergiros mülkü ile ve diğer tarafdan da tarîk-i âm ile mahdûd cemî‘-i menzili cümle tevâbi‘ ve levâhıkı ve kâffe-i menâfi‘ ve mürâfıkı ile râyic fi’l-vakt on iki bin akçe semen-i mu‘ayyen-i makbûz ile kendi malıyla ve kendi nefsi için satın almıştı. Bunu duyup şâhid olduğumda derhal şuf‘a talebinde bulundum.… Hâkim şuf‘aya hükmetti. Vaka‘a’l-işhâd ve’t-tahrîr fi’l-yevmi’t-tâsi‘ ışrîn min Cumâdelûlâ sene 1027.

Şuhûdü’l-hâl: Fahrü’l-mülâzimîn Ramazan Efendi, Veli b. İlyas, Ahmed b. Şahbaz, Hamza b. Mustafa, Ahmed b. İlyas, Halil b. Ömer, Mustafa b. Abdi, el-Hâc Ali b. Mustafa

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 249 - Hüküm no: 334 - Orijinal metin no: [37a-4, Arapça])﻿

﻿

﻿

335. Hüküm

Emine bt. Nasrullah’ın evini Fâtıma bt. Ali’ye sattığı

Emine bt. Nasrullah adlı kadın meclisi şer‘-i şerîfde, işbu akdin sudûruna kadar sâhibi ve mâliki olduğu, elinde ve taht-ı tasarrufunda bulundurduğu, mahmiye-i Kostantıniyye mahallâtından Haraçcı mahallesinde kâin, tahtânî iki bâb ev, altında iki bölmesi olan bir ev, iki selâmlığı, su kuyusunu, bahçeyi ve helâyı hâvî, bir tarafdan Asiye bt. ( ) mülkü, diğer tarafdan Haraçcı mescidi müezzinine vakfedilmiş ev, öbür tarafdan Şeyhî Efendinin zevcesi mülkü, diğer tarafdan Süleyman b. Mehmed ve Mustafa Çavuş ve İbrahim Çelebi mülkleri ve öbür tarafdan da tarîk-i âm ile mahdûd mülk menzilini cümle tevâbi‘ ve levâhıkı ile birlikte râyic fi’l-vakt yüz bin akçe semen-i mu‘ayyen-i makbûz ile hâfızatü hâze’l-kitâb Fâtıma bt. Ali’ye sattığını ikrâr etti. Fâtıma bt. Ali de satın aldı. Müşteri tarafından ikrârı tasdîke vekâleti Seyyid Mustafa b. Seyyid () ve Süleyman b. Ahmed şehâdetleriyle sâbit olan vekîl Melahat Hâtun bt. Abdullah tarafından tasdîk edildi. Teslîm-i mebî‘ ve kabz-ı semen eylediler. Cerâ zâlike ve hurrire fi’l-yevmi’s-sânî ve’l-ışrîn min Cumâdelûlâ sene 1027.

Şuhûdü’l-hâl: Ahmed Efendi b. Hasan müderris, Hamza b. Mehmed, Ahmed b. Ahmed, Seyyid Mustafa, Ali b. Veli, Mehmed b. Ömer, Ali b. Veli ve gayruhüm

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 250 - Hüküm no: 335 - Orijinal metin no: [37b-1, Arapça])﻿

﻿

﻿

336. Hüküm

Mehmed Efendi b. Sinan Efendi’nin, evini Yakut Ağa b. Abdülmennân’a sattığı

Fahrü’l-müvellâi’l-izâm zahrü’l-ulemâ’i’l-fihâm hasenetü’l-leyâlî ve’l-eyyâm Mehmed Efendi b. neclü’l-müvellâ el-merhûm el-vâsıl ilâ rahmeti rabbihî el-kayyım Sinan Efendi tarafından aşağıda zikri geçecek olan bey‘ ikrârına ve kabz-ı semene vekâleti, Kemaleddin b. Mehmed ve Abdullah b. Ahmed nâm kimesnelerin şehâdetleri ile sâbit olan vekîl Nasrullah Çelebi b. İsmail, müvekkili mûmâ-ileyhin bu akdin kendilerinden sudûruna kadar sâhibi ve mâliki olduğu, elinde ve taht-ı tasarrufunda bulundurduğu, mahmiye-i Kostantıniyye mahallâtından Emir Nureddin mahallesinde vâki‘, tahtânî dört, fevkānî bir bâb evleri hâvî, bir tarafdan Ayasofya vakfı, diğer tarafdan merhûm Haraçcı vakfı, öbür tarafdan Medine-i Münevvere için vakfedilmiş bir ev ve diğer tarafdan da tarîk-i hâs ile mahdûd mülk menzilini, cümle tevâbi‘ ve levâhıkı ve kâffe-i menâfi‘ ve mürâfıkı ile râyic fi’l-vakt altmış bin akçeye sâhib-i hâze’l-kitâb kıdvetü erbâbü’l-ızz ve’t-temkîn mu‘temedü’l-mülûk ve’s-selâtîn umdetü’l-e‘ânî ve’l-a‘yân Yakut Ağa b. Abdülmennân’a bey‘-i bât ile sattığını ikrâr-ı sahîh-i şer‘î ile ikrâr etti. Yakut Ağa da kendi malıyla ve kendisi için satın aldı. Âkıdeynden vâki‘ i‘câb kabûl ve bedelin teslîm-tesellümü ile akit tamam oldu. Müşteri kıbelinden tasdîke vekâleti Mehmed Bey b. Abdullah ve Süleyman Bey b. Mehmed nâm kimesnelerin şehâdetleri ile sâbit olan vekîl Ahmed Bey b. Abdullah nâm bevvâb-ı sultânî akdi tasdîk etti. Teslîm-i mebî‘ ve kabz-ı semen eylediler. Cerâ zâlike ve hurrire fi’l-yevmi’s-sânî ve’l-ışrîn min Cumâdelûlâ sene 1027.

Şuhûdü’l-hâl: Emrullah Bey b. …? Bevvâb-ı sultânî, Mehmed Bey b. Ahmed Bevvâb, Behrâm Bey b. Abdullah Bevvâb, Receb Bey b. Ahmed, Yusuf Bey b. İskender, fahrü’l-emâsil ve’l-a‘yân Mustafa b. Abdülmennân, el-Hâc Mehmed Bey, Yusuf Bey b. Abdullah, Bevvâb, Zülfikar b. Abdullah ve gayruhüm

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 250 - Hüküm no: 336 - Orijinal metin no: [37b-2, Arapça])﻿

﻿

﻿

337. Hüküm

Belkıs Hâtun bt. Muslu’nın evini Gürcü Mehmed Bey b. Hüseyin’e sattığı

Mahmiye-i Kostantıniyye mahallâtından Sırmakeş mahallesinde sâkine Belkıs Hâtun bt. Muslu adlı kadın işbu akdin kendilerinden sudûruna kadar sâhibi ve mâliki olduğu, elinde ve taht-ı tasarrufunda bulundurduğu, mahalle-i mezbûrede kâin, fevkānî iki bâb evi, selâmlığı, tahtânî üç bâb evi, mutfak, kiler, fırın, su kuyusu, meyveli ve meyvesiz ağaçlar bulunan bahçeyi hâvî, bir tarafdan Receb b. Abdullah mülkü, diğer tarafdan Sâime Hâtun mülkü, öbür tarafdan kaleye bitişik yol ve diğer tarafdan da tarîk-i âmla mahdûd mülk menzilini cümle tevâbi‘ ve levâhıkı ile birlikte râyic fi’l-vakt kırk bin akçe semen-i mu‘ayyen-i makbûzla hâmil-i hâze’l-kitâb fahrü’l-akrân Gürcü Mehmed Bey b. Hüseyin’e i‘câb ve kabûlü hâvî bey‘-i bât ile sattığını ikrâr-ı sahîh-i şer‘î ile ikrâr etti. O da kendi malıyla ve kendisi için satın aldı. Teslîm tesellüm ve bedelin ödenmesinden ve tasdîk sâhibinin de vicâhen ve şifâhen tasdîkinden sonra akit tamam oldu. Cerâ zâlike ve hurrire fi’l-yevmi’s-sâlis ve’l-ışrîn min Cumâdelûlâ sene 1027.

Şuhûdü’l-hâl: Ahmed Efendi b. Muharrem, Yusuf Halife b. Abdullah, Hasan Çavuş b. Mehmed, el-Hâc Receb b. Mehmed, Ali Çelebi b. Hüdâverdi ve gayruhüm

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 251 - Hüküm no: 337 - Orijinal metin no: [37b-3, Arapça])﻿

﻿

﻿

338. Hüküm

Sultan bt. Abdullah’ın el-Hâc Ali Vakfı’ndan ödünç aldığı

Mahmiye-i Kostantıniyye mahallâtından Kâtib Kasım mahallesinde sâkine Sultan bt. Abdullah adlı kadın meclisi şerî‘at-i şerîfet-i garrâda üzerinde ve zimmetinde merhûm Çivici el-Hâc Ali vakfı mütevellîsi hâmil-i hâze’l-kitâb Yusuf b. Mustafa lehine, vakıfdan aldığı borç nedeniyle râyic fi’l-vakt on bin akçe, ayrıca yine vakıf vakıf parasıyla satın aldığı, fiyatı aralarında malum ev bahâsından dolayı da bin iki yüz akçe lâzımü’l-edâ borcu olduğunu ikrâr-ı sahîh-i şer‘î ile ikrâr etti. Borçlunun bu beyânı mütevellî-yi mezbûr tarafından da vicâhen ve şifâhen tasdîk edildi. Cerâ zâlike ve hurrire fi’l-yevmi’s-sâbi‘ aşere min Cumâdelûlâ sene 1027.

Şuhûdü’l-hâl: Ebûbekir b. Osman, Yahya Bey b. Seydî, Fethullah b. Mehmed, Resûl b. Mustafa, Himmet b. Abdullah, Ahmed b. Ali, Mehmed b. Şaban

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 252 - Hüküm no: 338 - Orijinal metin no: [37b-4, Arapça])﻿

﻿

﻿

339. Hüküm

Abdi Çavuş b. Bâli’nin, eşi Rahime bt. Abdullah’ın malları ve ona olan borçlarıyla ilgili ikrârı

Mahmiye-i Kostantıniyye mahallâtından Debbâğzâde mahallesi sâkinelerinden, işbu râfi‘atü’l-kitâb Rahime Hâtun bt. Abdullah meclisi şer‘-i şerîf-i şâmihu’l-imâdda takrîr-i kelâm ve ta‘bîr ani’l-merâm edip, husûs-ı âti’z-zikrin kıbel-i şer‘-i şerîfden üzerine varılıp mahallinde tahrîr olunması matlûbumdur dedikde, savb-ı şer‘-i şerîfden Mevlânâ Süleyman Efendi zeyl-i kitâbda mastûrü’l-esâmi olan Müslimîn ile irsâl olunup, üzerine varıp akd-i meclis olundukda, mahalle-i mezbûre sâkin[e]lerinden mezbûre Rahime Hâtun’un zevci olup hâlâ marîz ve esîr-i firâş olan Abdi Çavuş b. Bâli meclisi şer‘-i şerîfde, zevcesi merkūme Rahime Hâtun muvâcehesinde ikrâr ve i‘tirâf edip, mezbûre Rahime Hâtun’a hâlâ zimmetimde karz-ı şer‘îden yirmi bin akçe mehr-i müeccelden dahi yirmi bin akçe vâcibü’l-edâ deynim vardır dedikden sonra, mahalle-i mezbûrede vâki‘ üç fevkānî ve bir tahtânî evi ve bir ahırı ve bir samanlığı müştemil olup, bir tarafı Nakkaş Mehmed Çelebi mülkü ile ve bir tarafı Hümâ Hâtun Vakfı ile ve bir tarafı İbrahim Çelebi mülkü ile ve bir tarafı dahi tarîk-i âm ile mahdûd olan menzil, mezbûre Rahime Hâtun’un mülk-i müşterâsı olup, kendi mâlı ile binâ eylemişdir, mezbûrenin mülk-i mahzıdır ve menzili mezkûrede olan esâs-ı beyt ve evânî ve nühâs ve’l-hâsıl, ism-i mâl ıtlâk olunup menzili mezkûrûn içinde hâlâ mevcûd olan mezbûrenin mülk-i mahzıdır. bi vechin mine’l-vücûh benim alâkam yokdur dedikde, mukırr-ı mezbûrun ikrâr-ı meşrûhun mezbûre Rahime dahi bi’l-muvâcehe tasdîk ettikde, mevlânâ-yı mûmâ-ileyh mahallinde tahrîr edip, meclisi şer‘-i şerîfde alâ vukū‘ihi inhâ etmeğin, mâ vaka‘a ketb olundu. Tahrîren fi’l-yevmi’t-tâsi‘ aşer min Cemâziyelevvel li sene seb‘a ve ışrîn ve elf. Şuhûd[ü’l-hâl]: Fahrü’l-müderrisîni’l-kirâm Mehmed Efendi b. Hüsam, Şeyh Mehmed b. İbrahim el-Medenî, Muzaffer Ağa b. Abdülmennân el-Bevvâbü’s-sultânî, Kasım [b.] Abdullah, Mehmed b. Evliyâ, Ömer b. Mustafa, Bosnevî Mehmed Ağa.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 252 - Hüküm no: 339 - Orijinal metin no: [38a-1])﻿

﻿

﻿

340. Hüküm

Âsu bt. Beşe Hâtun vakfı evinin, vakıf evlatlarından Meryem ve Sâliha Hâtunlar arasında taksim edildiği

Mahmiye-i İstanbul’da Manisalı Çelebi mahallesi sâkinelerinden Sâliha Hâtun bt. Mehmed mahfili kazâda, Meryem Hâtun bt. Süleyman mahzarında takrîr-i kelâm edip, mahalle-i mezbûrede vâki‘ iki tarafdan mahalle-i mezbûre imâm ve müezzinine mevkūf menzil ve Sinan Subaşı mülkü, iki tarafdan tarîk-i âm ile mahdûd ve altı bâb süflâ evleri ve su kuyusunu ve muhavvatayı müştemil olan menzili, mâlikesi ve ceddemiz merhûme ve mağfûrun-lehâ Âsu bt. Beşe Hâtun vakf edip, süknâsını evvelâ kendine ba‘dehâ sadriye kızları Safiye ve Hümâyûn nâm hâtunlara, ba‘dehümâ evlâdlarına ve evlâd-ı evlâdlarına şart etmişidi. Hâlâ evlâd-ı vâkıflar olup, derecede beraber olmakla menzili mezkûrûn süknâsı bana ve mezbûre Meryem’e intikāl etmeğin, cânib-i şer‘-i mübîn üzerine adam gönderilip her birimizin hissesi sebt ve tahrîr olunmasın taleb ederim dedikde, kıbel-i şer‘den Mevlânâ Mahmud irsâl olunup, Hâssa mi‘mârlardan Üstâd Ali Bey b. Abdullah ve zeyl-i kitâbda isimleri mastûr olan Müslimîn ile üzerine varıp, mezbûre Meryem muvâcehesinde mesâha eylediklerinde, menzili mezkûrûn tûlen ve arzan hesâb-ı şatrancî üzre bin üç yüz seksen zirâ‘ arsası olup, zikr olunan imâm ve müezzine mevkūf menzile muttasıl ve üç bâb süflâ evleri müştemil ve altı yüz doksan zirâ‘ olan tarafı su kuyusu, beynlerinde müşterek olmak üzre mezbûre Sâliha’nın hissesine ta‘yîn ve nısf-ı âharı vech-i merkūm üzre mezbûre Meryem’in hissesine ta‘yîn ve tahsîs olunup, her biri rızâları ile hisselerin kabz ve tesellüm eylediklerin mevlânâ-yı merkūm mahallinde tahrîr edip, ba‘dehû gelip mahfili kazâda inhâ ve takrîr etmeğin, mâ vaka‘a gıbbe’t-taleb ketb ü tahrîr olundu. Tahrîren fi’l-yevmi’r-râbi‘ ve’l-ışrîn min Cemâziyelevvel li sene 1027. Şuhûd[ü’l-hâl]: Hüsameddin Efendi b. Abdülkadir el-imâm, Ahmed b. Hasan, Mahmud b. Hasan, Mehmed b. Himmet, Diğer Himmet b. Himmet, Rüstem b. Abdullah, Mehmed Beşe b. Abdullah er-râcil, Ahmed Beşe b. Abdullah er-râcil ve gayruhüm.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 253 - Hüküm no: 340 - Orijinal metin no: [38a-2])﻿

﻿

﻿

341. Hüküm

Kayıp olan Ali b. Ali’nin mallarını korumak ve oğlu Ahmed’in işlerini görmek üzre Muharrem b. Burhaneddin’in kayyım tayin edilmesi

Mahmiye-i İstanbul’da Yazıcı mescidi mahallesi sâkinlerinden iken, müddet-i medîd gāib ve nâ-bedîd olan Ali b. Ali’nin sulbî oğlu Ahmed nâm sagīrin umûrunu tesviye ve gāib-i mezbûrun emvâlin zabt için, mu‘temedün-aleyh ve mevsûkun-bih bir kimesne kıbel-i şer‘-i şerîfden nasb olunması lâzım ve mühim eyledikde, işbu hâmilü’l-kitâb Muharrem b. Burhaneddin diyânet ile ma‘rûf ve istikāmet ile ma‘rûf kimesne olup, hizmeti mezbûre uhdesinden gelmeye kādir idiğin sikātdan olup zeyl-i kitâbda mastûrü’l-esâmi olan Müslimîn haber vermeğin, mezbûr Muharrem sagīr-i mezbûrun umûrun tesviye ve gāib-i mezbûrun emvâlin zabt için cânib-i şer‘-i şerîfden emîn nasb ve ta‘yîn olunup, bu hurûf ketb olunup, yedine def‘ olundu. Tahrîren fi’l-yevmi’l-hâdî ve’l-ışrîn min Cemâziyelevvel li sene 1027. Şuhûd[ü’l-hâl]: Ramazan b. Abdi, Himmet b. Durak, Ahmed b. Mehmed, Hacı Mustafa b. Zeynelâbidin, Abdünnebî b. Edhem, Şaban b. Abdünnebî çavuş, Ahmed b. Bayram, Hızır b. Ahmed el-muhzır ve gayruhüm.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 254 - Hüküm no: 341 - Orijinal metin no: [38a-3])﻿

﻿

﻿

342. Hüküm

Rahime Hâtun Vakfına ait evin bir bölümünün Sinan Efendi b. Mehmed’e tahsis edilmesi

Mahmiye-i İstanbul’da Yakub Ağa mahallesinde vâki‘ bir tarafı Yakub Ağa Vakfı ve bir tarafı tarîk-i hâs ve bir tarafı tarîk-i âm ile mahdûd olup, muhavvata-i dâhiliyesi büyût-ı müte‘addide ve kenîfi ve muhavvata-i hâriciyesi üç bâb süflâ beyti ve kenîfi müştemil olan menzili, mâlikesi olan Rahime Hâtun nâm sâhibetü’l-hayr vakf edip, süknâsını rûhiyçün yevmî iki Yâsin-i şerîf tilâvet etmek üzre ahvec ulemâya şart edip, lâkin menzili mezbûr vasî olmakla içeri muhavvatasında bir kimesne sâkin olup ve taşra havlusunda bir âhar kimesne sâkin olageldiği zeyl-i kitâbda mastûrü’l-esâmi olan Müslimîn ihbâr edip, işbu râfi‘ü’l-kitâb Mevlânâ Sinan Efendi b. Mehmed âlim ve sâlih ve mütedeyyin ve meskene etemm-i ihtiyâcla muhtâc idiği zâhir ve mütebeyyin olmağın, tarîk-i tarafeyn olup üç bâb beyti ve kenîfi müştemil olup, başka kapısı olan muhavvata-i hâriciye yevmî iki Yâsin-i şerîf tilâvet etmek üzre kıbel-i şer‘den mezbûr Sinan Efendi’ye tevcîh olunup, zabt ve tasarrufiyçün bu vesîka-i enîka ketb ve terkīm ve yedine def‘ ve teslîm olundu. Lede’l-hâce ihticâc edine. Hurrire fî evâsıtı Cemâziyelevvel li sene seb‘a ve ışrîn ve elf. Şuhûd[ü’l-hâl]: Hacı Efendi b. Numan, Mehmed Efendi b. Ahmed, es-Seyyid Nasrullah Efendi, Muharrem Efendi, Muharrem Ağa, Mustafa Ağa. Derkenâr: Bunlar ile cümle şâhid oldu, bizden cümle dahi ola.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 254 - Hüküm no: 342 - Orijinal metin no: [38a-4])﻿

﻿

﻿

343. Hüküm

Mehmed Halife b. Cemaleddin’in, öldükten sonra mallarının satılarak parasıyla adına hacca gidilmesini vasiyet etmesi

Husûs-ı âti’t-takrîr mahallinde ketb ü tahrîr olunmak için kıbel-i şer‘-i hatîrden adam taleb olundukda, Mevlânâ Receb Efendi irsâl olunup, ol dahi zeyl-i kitâbda mastûrü’l-esâmi olan Müslimîn ile mahmiye-i İstanbul’da merhûm Şehzâde Sultan Mehmed Hân mahallesine varıp akd-i meclisi şer‘î ettikde, vilâyet-i Anadolu’da Burdur kazâsına tâbi‘ Lenkemi nâm karye sâkinlerinden Mehmed Halîfe b. Cemaleddin meclisi mezbûrda ammî oğlu el-Hâc Himmet b. Receb nâm kimesne muvâcehesinde takrîr-i kelâm edip, vefâtımdan sonra işbu bir mor çuka ferâce ve bir köhne dolama ve çuka çakşır ve bir mukaddem kuşak ve bir yeşil inâyet kaftan ve bir kürdiye ve bir köhne kebe ve iki aded velençe ve bir köhne yağmurluk ve dört aded sahanımı bey‘ edip, semenini techîz ve tekfîn ve sâir husûsuma sarf edip, ba‘dehû karye-i mezbûre sükkânından Cafer b. Mustafa nâm kimesne zimmetinde cihet-i karzdan olan on altı bin akçemi mezbûr Cafer Bey’den ahz u kabz ettikden sonra, merkūm el-Hâc Himmet ya bizzat kendileri ve yahud bir sâlih ve mütedeyyin kimesneye verip, benim için hacc-ı şerîf edip sevâbın rûhuma ihdâ ettireler deyû vasiyyet etdim ve zikr olunan vesâyâmı tenfîze mersûm el-Hâc Himmet’i vasî-yi muhtâr nasb eyledim dedikde, merkūm el-Hâc Himmet dahi vesâyet-i merkūmeyi kabûl ve hizmeti lâzımesini edâya müte‘ahhid olduğun, mevlânâ-yı mezbûr mahallinde tahrîr edip, ba‘dehû gelip mahfili kazâda haber vermeğin, mâ hüve’l-vâki‘ ketb olundu. Tahrîren fi’l-yevmi’s-sâlis ve’l-ışrîn min Cemâziyelevvel li sene seb‘a ve ışrîn ve elf. Şuhûd[ü’l-hâl]: Bâli Efendi b. Ahmed, es-Seyyid Ali b. es-Seyyid Nebi, el-Hâc Resûl b. Mustafa, el-Hâc Veli b. Süleyman.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 255 - Hüküm no: 343 - Orijinal metin no: [38b-1])﻿

﻿

﻿

344. Hüküm

Hoca Hayreddin vakfı vergileri mültezimi Mahmud Çelebi b. Derviş’in zimmetindeki paranın kefîli Ali Çelebi b. Şeyh Bâli’den tahsil edilmesi

Merhûm Hoca Hayreddin vakfına berât-ı pâdişâhî ile mütevellî olan râfi‘ü’l-kitâb Hüseyin Bey b. Abdullah meclisi şer‘-i şerîfde, Ali Çelebi b. eş-Şeyh Bâli muvâcehesinde takrîr-i da‘vâ edip, bundan akdem vefât eden Mahmud Çelebi b. Derviş’e vakf-ı mezbûrun kurâsından Vize kazâsına tâbi‘ Ahmed Beylü nâm karye ve Urla kazâsına tâbi‘ Kara Yusuflu nâm karyelerin vakf-ı mezbûra âid olan a‘şâr-ı şer‘iyye ve rüsûm-ı örfiyye ve cürm ü cinâyet ve bâd-ı hevâsına bin yirmi beş senesi Martı ibtidâsından sene tamamına değin, hayâtı [hayât-ı] hâlinde yetmiş bin akçeye der-uhde ettiğimden sonra, meblağ-ı merkūmun otuz beş bin akçesine ber vech-i peşîn hâl-i hayâtında merkūm Mahmud Çelebi yedinden kabz edip, şer‘an zimmetine lâzım gelen meblağ-ı bâkī yirmi dokuz bin beş yüz akçeye mersûm Ali Çelebi emir ve kabûlü hâviye kefâletle kefîl olmuş idi. Lâkin meblağ-ı merkūm yirmi dokuz bin beş yüz akçenin dahi yirmi dört bin akçesine mezbûr Mahmud Çelebi yedinden kable’l-vefât istîfâ ve kabz etdim. Meblağ-ı bâkī beş bin beş yüz akçeyi kefâleti hasebiyle mersûm Ali Çelebi’den taleb ederim dedikde, gıbbe’s-suâl mersûm Ali kefâlet-i mezbûreyi ikrâr edip, lâkin hâl-i hayâtında meblağ-ı merkūm yirmi dokuz bin beş yüz akçeyi mersûm Mahmud Çelebi müdde‘î-i merkūma bi’t-tamâm edâ etmişdir deyip, mezkûr Hüseyin Bey yirmi dört bin akçeden ziyâde aldığını inkâr edicek, merkūm Ali Çelebi’den sıdk-ı makāline beyyine taleb olundukda, ityân-ı beyyineden âciz olup, mezbûr Hüseyin Bey meblağ-ı merkūmu bi’t-tamâm istîfâ etmediğine yemîn teklîf olundukda, alâ vefk-i mes’ûlihî yemîn billâhi’l-aliyyi’l-azîm etmeğin, mûcebiyle hükm olunup, mâ vaka‘a gıbbe’t-taleb ketb olundu. Tahrîren fî evâhiri Cemâziyelevvel min şuhûri sene seb‘a ve ışrîn ve elf. Şuhûd[ü’l-hâl]: Murad b. Mehmed, Mehmed b. Ahmed, Hüseyin b. Cafer, Ahmed b. Ömer.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 256 - Hüküm no: 344 - Orijinal metin no: [38b-2])﻿

﻿

﻿

345. Hüküm

Havva Hâtun’un tasarrufundaki vakıf ev ile ilgili temessük kaydı

Mahmiye-i İstanbul’da Aksaray nâm mevzi‘a karîb merhûm Koğacı Dede mahallesi sâkinelerinden, râfi‘atü hâze’l-kitâb Havva Hâtun bt. ( ) meclisi şer‘-i şerîfde takrîr-i kelâm edip, merhûm-ı mezbûr vakfından mahalle-i mersûmede vâki‘, bir tarafı vakf-ı mezbûr ve bir tarafı Nefise Hâtun Vakfı ve bir tarafı tarîk-i âm ile mahdûd olup, bir bâb fevkānî ve bir bâb tahtânî beyti müştemil olan menzilin mutasarrı[fı] zevcim Ketenci fevt oldukda, menzili merkūmu vakf-ı mezkûr mütevellîsi olan Şaban b. Hüseyin bana yevmî bir akçe icâre-i müeccele ile îcâr edip ve kendi mâlımla binâ ettiğim her ne mikdâr olursa hayâtta oldukça cânib-i vakıfdan icâre-i mu‘acceleye mahsûb olup, vefâtımdam sonra vakfa mülhak olmak üzre izin vermeğin, ben dahi altı bin akçe harc ve sarf edip ba‘zı binâ ihdâs etmişdim. Hâlâ mütevellî-i mezbûr vech-i mesfûr üzre hatt-ı vasiyyetimi müştemil tezkere verdi, mûcebince istihkâmen kıbel-i şer‘den dahi temessük verilmesini taleb ederim deyû yedinde olan tezkereyi ibrâz edip nazar olundukda, mazmûnu takrîrine muvâfık olmağın, bu hurûf li ecli’t-temessük ketb olundu. Tahrîren fi’l-yevmi’s-sâdis ve’l-ışrîn min Cemâziyelevvel li sene seb‘a ve ışrîn ve elf. Şuhûd[ü’l-hâl]: Kıdvetü’l-muhakkikīni’l-kirâm Mehmed Efendi b. Mehmed, Fahrü’l-akrân Muzaffer Ağa b. Abdullah Reîsü’l-muhzırîn, Fahrü’l-a‘yân Yusuf Çavuş b. Abdülmennân.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 256 - Hüküm no: 345 - Orijinal metin no: [38b-3])﻿

﻿

﻿

346. Hüküm

Abdülazîz b. Ömer’in, Süleyman b. Yahya’ya olan borcunu havale usulüyle ödediği

Demircilerden Süleyman b. Yahya mahfili kazâda hâmilü’l-kitâb Abdülazîz b. Ömer el-Mevlâ mahzarında üzerine da‘vâ edip, bundan akdem beynimizde vasf ve kadri ilm-i şer‘î ile ma‘lûm bin beş yüz akçelik eski enseri, mezbûr Abdülazîz’e bey‘ ve teslîm edip, ol dahi tesellüm etmişdi. Hâlâ semenin taleb ederim dedikde, gıbbe’s-suâl mezbûr Abdülaziz cevâbında, fi’l-vâki‘ mezbûr Süleyman’dan vech-i merkūm üzre bin beş yüz akçelik enseri iştirâ ve teslîm almış idim. Lâkin semen-i merkūmu mezbûr Süleyman Mesud b. ( ) nâm kimesneye üçü mahalli vâhidde hâzır iken hâvâle-i şer‘iyye ile havâle edip, ol dahi havâle-i merkūmeyi kabûl etmeğin, mezbûr Süleyman’ın semen hakkı kalmamışdır deyicek gıbbe’l-inkâr ve akībü’l-istişhâd, udûl-i Müslimînden Hüseyin b. Hamid ve Salim b. Süleyman ve Piyâle b. Abdullah nâm kimesneler mahfili kazâya li ecli’ş-şehâde hâzırûn olup, fi’l-vâki‘ mezbûr Süleyman mezbûr Abdülazîz zimmetinde enser bahâsından olan bin beş yüz akçe hakkını mezbûr Mesud’a üçü meclisi vâhidde hâzırlar iken bizim her birimize havâle-i şer‘iyye ile havâle edip, ol dahi havâle-yi merkūmeyi kabûl etti. Bu husûsa şâhidleriz, şehâdet dahi ederiz deyû edâ-i şehâdet-i şer‘iyye ettiklerinde, gıbbe’t-ta‘dîl ve’t-tezkiye şehâdetleri makbûle olup, mûcebiyle ile mezbûr Süleyman mütâlebeden men‘ olundu. Tahrîren fî 24 Cemâziyelevvel li sene 1027. Şuhûd[ü’l-hâl]: Osman b. Abdullah Hasan b. Memi, Ahmed b. Hüseyin, Yusuf b. Bayram, Eyüb b. Hamid.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 257 - Hüküm no: 346 - Orijinal metin no: [38b-4])﻿

﻿

﻿

347. Hüküm

Osman Bekir b. Abdülmennân’ın, Mehmed Ağa b. Mehmed’den aldığı ödünç para karşılığında çiftliğini rehin verdiği

Vilâyet-i Rumeli’nde İnebahtı alaybeyi olan kıdvetü’l-a‘yân Osman Bekir b. Abdülmennân meclisi şer‘de, bâ‘isü’l-kitâb mefharü’l-emâcid ve’l-ekârim bi’l-fi‘il Rumeli kethüdâsı olan Mehmed Ağa b. Mehmed mahzarında ikrâr ve takrîr-i kelâm edip, merkūm Mehmed Ağa’ya deyn-i şer‘îden yüz elli bin akçe deynim olup, meblağ-ı mekūmun hâlâ on bin akçesini merkūma edâ ve teslîm edip ve meblağ-ı bâkī yüz kırk bin akçe mukābelesinde Yenişehir kazâsına tâbi‘ Yusuflu nâm karyede vâki‘ olup, bir tarafı el-Hâc Muharrem mülküne ve bir tarafı Yazıcı Mehmed demekle ma‘rûf kimesne mülküne ve bir tarafı Pîrî Şah b. Hüseyin mülküne ve taraf-ı râbi‘i tarîk-i âmma müntehî olup, bir büyük ahırı ve büyût-ı müte‘addideyi müştemil olan çiftlik demekle ma‘rûf mülk menzilimi, merkūm Mehmed Ağa’ya bundan akdem rehin vaz‘ edip, ba‘de’t-tahliyye teslîm eyledim, ol dahi irtihân ve kabûl ve kabz ettikden sonra meblağ-ı merkūm yüz kırk bin akçenin yetmiş bin akçesini merkūm Mehmed Ağa’nın vekîli ve kayınatası olup hâlâ Alasonya’da Yeniçeriler serdârı olan Osman Bey nâm kimesneye târih-i kitâbdan altı ay tamamına değin edâya müte‘ahhid olup, bâkī kalan yetmiş bin akçeyi dahi târih-i kitâb şehri gurresinde bir sene tamamına müeccel olup, ba‘de tamâmi’s-sene merkūm Mehmed Ağa’ya teslîm edeyim dedikde, mâ vaka‘a kayd şüd. Tahrîren fi’l-yevmi’s-sâdis min Cemâziyelevvel li sene seb‘a ve ışrîn ve elf. Şuhûd[ü’l-hâl]: Umdetü’l-eşrâf ve’l-a‘yân Mehmed Ağa Kethüdâ-yı bevvâbân, Zahrü’l-a‘yân Ömer Ağa kethüdâ-yı hazreti Davud Paşa, Fahrü’l-eşbâh Hüseyin el-cündî, Fahrü’l-akrân Yakub, Yahya Bey er-râcil, Hüseyin Bey er-râcil ve gayruhüm.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 258 - Hüküm no: 347 - Orijinal metin no: [39a-1])﻿

﻿

﻿

348. Hüküm

Piyâle Bey b. Abdülmennân’ın tasarrufundaki zeâmeti, Mehmed Çavuş b. Abdüddeyyan’a devrettiği

Mahmiye-i Kostantıniyye sükkânından olup Dîvân-ı hümâyûn kâtiblerinden olan fahr-ı erbâbü’t-tahrîr ve’l-kalem Piyâle Bey b. Abdülmennân meclisi şer‘de, fahrü’l-asâkir ve’l-cüyûş Mehmed Çavuş b. Abdüddeyyan muvâcehesinde ikrâr ve takrîr-i kelâm edip, vilâyet-i Anadolu’da livâ-i Aydın’da Birgi nâhiyesinde Develi ve Yosunderesi nâm karye ve gayriden yirmi bin akçe ze‘âmetimi cümle mahsûlâtı ile iki ay mukaddem mezbûr Mehmed Çavuş’a kırk beş bin akçe mukābelesinde ferâğ ve berâtımı teslîm edip, meblağ-ı merkūmun üç bin akçesi mukābelesinde mezbûr Mehmed Çavuş’dan bir re’s kır bârgir alıp kabz edip, zimmetinde kırk iki bin akçem kaldı dedikde, mukırr-ı merkūm Piyâle Bey’in vech-i meşrûh üzre sudûr eden ikrârın, mersûm Mehmed Çavuş vicâhen tasdîk etmeğin, mâ hüve’l-vâki‘ gıbbe’t-taleb ketb olundu. Tahrîren fi’l-yevmi’s-sâdis ve’l-ışrîn min Cemâziyelevvel li sene seb‘a ve ışrîn ve elf. Şuhûd[ü’l-hâl]: Ahmed Efendi, Ali Ağa b. Behrâm, Mehmed Bey, Receb b. Abdullah, Mustafa b. Yusuf, Hasan b. Abdullah ve gayruhüm.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 258 - Hüküm no: 348 - Orijinal metin no: [39a-2])﻿

﻿

﻿

349. Hüküm

Semitatoz v. Kosta’nın Piyâle? Çavuş Vakfı’ndan ödünç aldığı

Havâss-ı Kostantıniyye müzâfâtından Abaya? karyesinde sâkin Semitatoz v. Kosta nâm zimmî, üzerinde ve zimmetinde, merhûm Piyâle? Çavuş vakfı mütevellîsi hâmil-i hâze’l-kitâb Ahmed Çelebi b. el-Hâc Süleyman nâm kimesne lehine, vakıf malından aldığı karzdan dolayı râyic fi’l-vakt bin altı yüz otuz dokuz akçe ve dört yüz doksan akçe ve satılıp kendisi tarafından teslîm alınmış çuka bahâsı bakiyesinden dolayı da zeyilde yer alan ayın gurresinden bir sene tamamına müeccel yüz kırk dokuz akçe borcu olduğunu ikrâr-ı sahîh-i şer‘î ile ikrâr etti. Mütevellî-yi mezbûr tarafından da vicâhen ve şifâhen beyânı tasdîk edildi. Cerâ zâlike ve hurrire fi’l-yevmi’r-râbi‘ min Cumâdelûlâ sene 1027.

Şuhûdü’l-hâl: İbrahim b. Receb, Mustafa b. Mehmed, Mehmed b. Ömer, Hızır b. Halil ve gayruhüm

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 259 - Hüküm no: 349 - Orijinal metin no: [39a-3, Arapça])﻿

﻿

﻿

350. Hüküm

İbrahim Çelebi Vakfına ait evi tamir etmesi hususunda Nâzenin Hâtun bt. Abdullah’a izin verildiği

Mahmiye-i İstanbul’da Câmeşûy İbrahim Çelebi nâm sâhibü’l-hayrın atîkalarından, râfi‘atü hâze’l-kitâb Nâzenin Hâtun bt. Abdullah meclisi şer‘-i şerîfde takrîr-i kelâm edip, seyyidim mezbûr İbrahim Çelebi mahmiye-i mersûmda Uzun Şucâ‘ mahallesinde vâki‘, bir tarafdan Ahmed Ağa mülkü ve bir tarafdan Çıtacı Ali Bey mülkü ve bir tarafdan tarîk-i hâs ve bir tarafdan tarîk-i âm ile mahdûd olup, fevkānî ve tahtânî dört bâb büyûtu ve bir ahır ve bi’r-i mâ ve kenîfi müştemil olan menzilini, hâl-i sıhhatinde vakf edip, süknâsını utekāsına ve evlâd-ı utekāsına, ba‘de’l-inkırâz ulemâdan bir kimesneye şart edip, lâkin menzili mezbûr mürûr-ı eyyâm ile harâbe müşrif olup, ihmâl olduğu takdîrce bi’l-külliye münhedim olmak mukarrerdir ve mezbûr İbrahim Çelebi’nin utekāsından Kâmile bt. Abdullah ile fukarâdan gayri kimesne yokdur, menzili mezbûru meremmet [ve] ta‘mîr ettirmek murâd ettiğimde, mezbûre Kâmile bana mâni‘ olur, kıbel-i şer‘den ehl-i hibre ile üzerine varılıp, ne mikdâr akçe ile ta‘mîr olunmak mümkündür, ba‘de’t-tahmîn ketb ü tahrîr olunup izn-i şer‘î verilmek taleb ederim dedikde, savb-ı şer‘den Mevlânâ İsmail Efendi b. Ömer ve hâssa mi‘mârlarından Üstâd Mustafa Bey b. Hüsameddin irsâl olunup, ol dahi zeyl-i kitâbda mastûrü’l-esâmi olan Müslimîn ile mahalli mezbûra varıp nazar ettiklerinde, menzili mezbûrun bi hesâb-ı şatrancî iki yüz zirâ‘ sakfına beher zirâ‘ yirmişer akçeden dört bin akçe ve ta‘mîrât ve meremmetine sekiz yüz akçe ve ahırına ve direklerine üç bin akçe ve fevkānî tahta-pûşa beş yüz akçe ve kapı üzerinde vâki‘ küçük odanın pencerelerine ve taş duvarlarına beş yüz akçe, cem‘an sekiz bin sekiz yüz akçe ile ancak ta‘mîr olur deyû mevlânâ-yı mezbûr [ve]sâir ehl-i vukūf müslimîn ittifâkıyla haber verdiklerinde, vâki‘ hâli mevlânâ-yı mezbûr mahallinde tahrîr ve mahfili kazâda ihbâr ve takrîr etmeğin, mezbûre Nâzenin Hâtun’a menzili mezkûru minvâl-i muharrer üzre binâya izin verilip, mâ hüve’l-vâki‘ ketb olundu. Tahrîren fi’l-yevmi’s-sâbi‘ ve’l-ışrîn min Cemâziyelevvel li sene seb‘a ve ışrîn ve elf. Şuhûd[ü’l-hâl]: Ahmed Efendi b. Hüseyin el-müderris, Mehmed b. Abdullah er-râcil, Kemal Bey b. Hasan, Hüseyin Bey b. Veli ve gayruhüm.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 259 - Hüküm no: 350 - Orijinal metin no: [39a-4])﻿

﻿

﻿

351. Hüküm

Edirnekapı’daki koyun ve mukâtaasının eskiden beri Yahya Çavuş, Danyal ve Yasef üzerinde olduğu

Mahmiye-i İstanbul’da Edirnekapısı’nda vâki‘ bâc-ı pây-ı ağnâm ve elvâh-ı fıçı ve varil ve tevâbi‘i mukāta‘asına ber vech-i iştirâk emîn olan işbu râfi‘ü’l-kitâb Yahya Çavuş b. Mehmed ve Danyal v. Yahudi ve Yasef v. Yahudi meclisi şer‘-i şerîf-i Muhammedî ve mahfili dîn-i münîf-i Ahmedî’de, mürde emînleri olan İlya ve Avraham ve Yako ve Yohanna ve Alus nâm Yahudiler mahzarında üzerlerine takrîr-i da‘vâ edip, mahmiye-i mezbûrede olan koyunun ve sığırın ayak bâcı kadîmden bizim mukāta‘amıza tâbi‘ iken, mezbûrlar fuzûlen müdâhele ederler, suâl olunup men‘ olunmaları matlûbumuzdur dediklerinde, gıbbe’s-suâl mezbûrlar müdâhele ettiklerin ikrâr edip, lâkin biz tasarruf ede gelmişizdir deyip, minvâl-i meşrûh üzre mezbûrlardan berât taleb olundukda, berâtları olmadığını i‘tirâf edip, müdde‘iyyûn-ı mezbûrûnun berâtlarında musarrah ve mu‘ayyen olmağın, ta‘arruzdan men‘ birle, mâ vaka‘a ketb olundu. Tahrîren fi’l-yevmi’s-sâdis ve’l-ışrîn min Cemâziyelevvel sene seb‘a ve ışrîn ve elf. Şuhûd[ü’l-hâl]: Hasan Çelebi b. Ahmed, Âbidin Beşe b. Abdullah, Hamza b. ( ) Du‘âcı, Mustafa, Murad b. Mehmed.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 260 - Hüküm no: 351 - Orijinal metin no: [39b-1])﻿

﻿

﻿

352. Hüküm

Mehmed b. Hasan kendisine tecavüz ettikleri iddiasıyla Marko v. Mihal ve Yani v. Petro’yu şikâyet etmesi

Mahmiye-i İstanbul’da Parmakkapı kurbunda sâkin olan yasakçıların odabaşısı Mustafa Beşe b. Abdullah nâm râcilin hizmetkârı olan Mehmed b. Hasan nâm emred meclisi şer‘-i şerîfde, Marko v. Mihal nâm efrencî ve Yani v. Petro nâm zimmî mahzarlarında takrîr-i kelâm edip, işbu târih-i kitâb şehrinin yirmi üçüncü gecesi Cum‘a gecesidir, ağa-yı mezbûr Mustafa sâir yasakçılar ile mahallâtı beklemeye gittiklerinde, nısfu’l-leyle karîb odadan taşra çıkıp kenîfe vardığımda mezbûrân Marko ve Yani bana fi‘il-i şenî‘ ettiler, suâl olunup icrâ-yı hak olunmak taleb ederim dedikde, gıbbe’s-suâl zimmîyân-ı mezbûrân husûs-ı mesfûru inkâr edicek, müdde‘î-i mezbûrdan takrîrine muvâfık beyyine taleb olundukda, ityân-ı beyyine için istimhâl etmeğin, mehl-i şer‘î ile imtihâl olunup, mâ hüve’l-vâki‘ gıbbe’t-taleb ketb olundu. Hurrire fi’l-yevmi’s-sâbi‘ ve’l-ışrîn min Cemâziyelevvel li sene seb‘a ve ışrîn ve elf. Şuhûd[ü’l-hâl]: Abdüllatif b. Osman er-râcil el-mübâşir, Hasan b. Abdullah er-râcil, Mustafa b. Abdullah er-râcil, Ali b. Abdullah, Murad b. Mehmed.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 261 - Hüküm no: 352 - Orijinal metin no: [39b-2])﻿

﻿

﻿

353. Hüküm

Sucu tâifesinin, yeni seçilen yiğitbaşı el-Hâc İslâm b. Mehmed’den adetleri olan ziyafet isteklerinden vazgeçmeleri

Mahmiye-i İstanbul’da arka sakası tâ’ifesinin şeyhleri olan Ali Dede b. Mehmed ve tâ’ife-i mezbûreden Mahmud b. Muharrem ve Ahmed b. Ali ve Mahmud b. İnebey ve Bünyad b. Receb ve İbrahim b. Murtaza ve Veli b. Kalender ve Maden b. Şaduman ve Zülfikar b. Bayram ve Mustafa b. Süleyman ve Mustafa b. Hüseyin ve Kara Veli b. Bahşî ve Musa b. Hasan ve Kubad b. Hızır ve Abdülcelîl b. Hüseyin ve Kulu b. Mustafa ve Mustafa b. Şaban ve Şaban b. Nasûh b. Şaduman ve Bayram b. Hasan ve İlyas b. Mustafa ve Murad b. Abdullah nâm kimesneler meclisi şer‘-i şerîfde, hâlâ savb-ı şer‘den tâ’ife-i mezbûrenin yiğitbaşıları ta‘yîn olunan sâhibü’l-kitâb el-Hâc İslâm b. Mehmed mahzarında her biri ikrâr-ı tav‘î ve takrîr-i kelâm edip, kadîmü’l-eyyâmdan tâ’ifemize yiğitbaşı nasb olundukda kazgan kaynatıp bizi ziyâfet ede gelmişlerdir, sen dahi bizi ziyâfet eyle deyû mezbûr el-Hâc İslâm’a teklîf ettiğimizde, mezbûr dahi harc-ı ma‘kūlünüze sizin ma‘rifetiniz ile bin yedi yüz akçe harc almışidim. Meblağ-ı merkūmu bana edâ edin, sizi ziyâfet edeyin demekle, mâ beynimizde nizâ‘ vâki‘ olmuş idi. El-hâletü hâzihî mezbûr el-Hâc İslâm meblağ-ı merkūme bin yedi yüz akçeyi bizden talebden ferâğ etmeğin, biz dahi mezbûr el-Hâc İslâm’dan ziyâfet talebinden ferâğ eyleriz dediklerinde, mezbûrları ikrâr-ı meşrûhlarında mezbûr el-Hâc İslâm vicâhen tasdîk ve meblağ-ı merkūmu merkūmlardan talebden ferâğ eylediğin tahkīk etmeğin, mâ hüve’l-vâki‘ gıbbe’t-taleb ketb olundu ve tahrîr olundu. Tahrîren fi’l-yevmi’s-sâdis ve’l-ışrîn min Cemâziyelevvel li sene seb‘a ve ışrîn ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Murad b. Halil, Hasan Çelebi b. Ahmed, Bayram b. İbrahim, Yusuf b. Bayram, Halil b. İbrahim ve gayruhüm.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 261 - Hüküm no: 353 - Orijinal metin no: [39b-3])﻿

﻿

﻿

354. Hüküm

Ahmed Bey b. Âbidin’in, Hamza Bey b. Yusuf’dan aldığı ödünç karşılığında evini rehin vermesi

İstanbul’da Şehremîni mahallesinden Ahmed Bey b. Âbidin nâm bevvâb-ı sultânî meclisi şer‘de, Hamza Bey b. Yusuf en-nüvvâb mahzarında ikrâr ve takrîr-i kelâm edip, merkūm Hamza Bey’e deyn-i şer‘îden târih-i kitâbdan dört ay tamamına değin müeccel üzre altmış üç bin dört yüz akçe deynim olup, meblağ-ı merkūm mukābelesinde mahmiye-i mezbûrede Ereğli mahallesinde vâki‘, bir tarafı yine benim mülküm ve bir tarafı Cemile Hâtun mülküne ve tarafeyni tarîk-i âmma müntehî evleri, mülk-i şer‘î rehin vaz‘ etdim ve ba‘de’t-tahliyye teslîm eyledim, ol dahi irtihân ve kabûl ve kabz etti dedikde, mâ vaka‘a kayd şüd. [Tarih yazılmamıştır]. Şuhûd[ü’l-hâl]: Hasan b. Kalender, Receb b. ( ) el-mülâzım, Piyâle b. Abdullah, Mustafa b. er-râcil, Mehmed b. Musli.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 262 - Hüküm no: 354 - Orijinal metin no: [39b-4])﻿

﻿

﻿

355. Hüküm

Fâtıma bt. Mehmed’e babasından intikâl eden, Râbia Hâtun bt. Hasan Ağa’daki emânet paranın alınması

Mahmiye-i İstanbul’da Korucu? Mahmud mahallesi sâkinelerinden Fâtıma bt. Mehmed nâm sagīrenin vâlidesi ve ta‘dîl-i umûriçin kıbel-i şer‘den mansûb vasîsi olan Ayşe Hâtun bt. Ahmed meclisi şer‘-i şerîfde, fahrü’l-muhadderât Râbia Hâtun bt. el-merhûm Hasan Ağa tarafından husûs-ı âti’z-zikre vekîl olup, nehc-i şer‘î-i mu‘teber üzre şer‘an vekâleti sâbite olan zevci fahrü’l-a‘yân Ahmed Subaşı b. Ramazan mahzarında takrîr-i kelâm edip, bundan akdem merhûm-ı mersûm Hasan Ağa’da kızım sagīre-i mezbûreye babasından intikāl eden emvâlinden kırk bin nakid akçe emânet vaz‘ etmiş idi. Mezbûr Hasan Ağa bi emrillâhi te‘âlâ vefât ettikde meblağ-ı merkūmu kızı mesfûre Râbia Hâtun hıfz etmişdi. Hâlâ meblağ-ı mezbûr kırk bin akçeyi vekîl-i mezbûr Ahmed Subaşı yedinden bi’t-tamâm ahz u kabz eyledim, meblağ-ı mezbûrdan merkūme Râbia Hâtun yedinde bir akçe ve bir habbe bâkī kalmadı dedikde, mukırr-ı mezbûre Ayşe Hâtun’u ikrâr-ı meşrûhunda mezkûr Ahmed Subaşı bi’l-muvâcehe tasdîk edip, mâ hüve’l-vâki‘ gıbbe’t-taleb ketb olundu. Hurrire fi’l-yevmi’s-sâmin ve’l-ışrîn min Cemâziyelevvel li sene seb‘a ve ışrîn ve elf. Şuhûd[ü’l-hâl]: Fahrü’l-akrân Çâker Çavuş b. Abdullah, Abdi Çelebi [b.] eş-Şeyh Salim, Habib b. Hasan, Mehmed b. Behrâm, Mehmed b. Nebi, Mustafa b. Cafer, Mustafa b. Hamza.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 262 - Hüküm no: 355 - Orijinal metin no: [39b-5])﻿

﻿

﻿

356. Hüküm

Rum metropolid ve piskoposlarının Rum Patriği’ne aidatlarını ödedikleri

Ereğli metrepolidi Timotyos ve Erdek metrepolidi Bartino ve İznikmid metrepolidi Gavril ve İznik metrepolidi Gorkoryor? ve Kadıköyü metrepolidi Timotyos ve Balyabadre metrepolidi Mofi? ve Edirne metrepolidi Atanos ve Filibe metrepolidi Yasef ve Akilos metrepolidi Baritinos ve Misivri metrepolidi Kiryanos ve Gördos metrepolidi Atimos ve Filibecik metrepolidi Kelimos, ve Misistre [metre]polidi Diyanyos ve Drama metrepolidi Miyaftos ve Nevrekob metrepolidi Danyel ve Vidin metrepolidi Sofronyos ve Çatalca piskoposu ( ) ve Dömeke piskoposu Yasef, ve Ağrefe piskoposu Aristinuz ve Olidrek piskoposu Yakos ve Garvak? piskoposu Markofan ve Rodoscuk piskoposu Miksura? ve Hora metrepolidi Ağnatiyos ve Marmara piskoposu Kelimo Yorgi v. Lagoşani v. Sakri v. Mihail ve Mihail v. Manol ve Amandi Kethüdâ ve Kurd v. Dalse ve Dimitri v. Papa Yorgi ve Papa Yorgi v. Hamcı? ve Manol Duka ve Mihail Luize ve Aleksandra Papanidi ve Yorgo Dimitri ve Papa Mologo v. Kiryakos meclisi şer‘-i şerîfde mahmiye-i İstanbul’da hâlâ patrik olan işbu sâhibü’l-kitâb Timotyos v. Samuel tarafından tasdîk-i âtîye vekîl olup, Manol [v.] Yorgi ve Dimitri [v] Yani şehâdetleri ile vekâleti sâbite olan Manol v. Atos mahzarında ikrâr ve takrîr-i kelâm edip, bin yirmi senesi Zilhiccesi gurresinden târih-i kitâba gelinceye değin <

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 263 - Hüküm no: 356 - Orijinal metin no: [40a-1])﻿

﻿

﻿

357. Hüküm

Lucaka bt. Tomase’nin, Mihal v. San’a kaftan borcunu havale yoluyla ödediği

Tâ’ife-i Yahudiyeden Lucaka bt. Tomase mahfili kazâda hâmilü’l-kitâb Mihal v. San nâm zimmî mahzarında ikrâr ve takrîr-i kelâm edip, benim Mihal’e kaftan bahâsından ba‘de küllî hesâb bin üç yüz akçe deynim olup, ben dahi işbu hâzır fi’l-meclis olan Piyero bt. Sultan zimmetinde deyn-i şer‘îden bin üç yüz akçe hakkım olmakla, üçümüz meclisi vâhidde hâzır iken, mezbûre Piyero zimmetinde olan bin üç yüz akçe hakkımı rızâsıyla mezbûr Mihal’e havâle-i şer‘iyye ile havâle edip, mezbûr Mihal dahi havâle-i merkūmu kabûl etdim dedikde, mezbûr Yucaka’nın vech-i merkūm üzre sudûr eden ikrârın, merkūmetân Mihal ve Piyero vicâhen tasdîk ve havâle-i merkūmemi vech-i sâbık üzre kabûl ettiklerinde tahkīk etmeğin, mâ vaka‘a bi’t-taleb ketb olundu. Tahrîren fi’l-yevmi’s-sâmin ve’l-ışrîn li sene seb‘a ve ışrîn ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: İbrahim b. Abdullah, Kenan b. Abdullah, Mustafa b. Hamza, el-Hâc Kenan b. ( ) el-havâle ve gayruhüm mine’l-hâzırûn.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 264 - Hüküm no: 357 - Orijinal metin no: [40a-2])﻿

﻿

﻿

358. Hüküm

Ümmî bt. Mehmed’in muhâla‘a yapması

Mahmiye-i Kostantıniyye mahallâtından Kızıltaş mahallesinde sâkine Ümmî bt. Mehmed adlı kadın, meclisi şerî‘at-i şerîfet-i a‘lâ ve mahfili din-i münîf-i mu‘allâda kocası bâ‘iset-i hâze’l-kitâb Mehmed b. Abdullah nâm kimesne ile muhâla‘a yaptı. Kocası da nikâhı esnasında taahhüt ettiği râyic fi’l-vakt bin akçe mehr-i müeccel ve mikdârı aralarında mu‘ayyen ve malum iddet nafakası karşılığında onunla muhâla‘a yaptı. Kadın, yeni bir akit yapılmadan ve yeniden mehir ödenmeden eski kocasına helâl olmayacak şekilde ondan ayrılmış oldu. Sonra her biri umûmen bütün da‘vâ, mütâlebât, yemîn ve muhâsamâtdan ve husûsan zevciyyetle alâkalı da‘vâdan yek diğerinin zimmetini ibrâ-yı âm ile kesin olarak ibrâ etti. Cerâ zâlike ve hurrire fi’l-yevmi’s-sâmin ve’l-ışrîn min Cumâdelûlâ sene 1027.

Şuhûdü’l-hâl: Ebûbekir b. Abdullah, Muslu b. Hasan, Mehmed b. Timur, Eyüb b. Mehmed, Mehmed b. Eyüb

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 264 - Hüküm no: 358 - Orijinal metin no: [40a-3, Arapça])﻿

﻿

﻿

359. Hüküm

Receb b. Cafer’in, Fâtıma bt. Ebûbekir’e câriye bedelinden borçlu olduğu

Mahmiye-i İslâmbol’da Çukur mahallesinde sâkin olan Receb b. Cafer mahfili kazâda, hâmiletü’l-kitâb Fâtıma Hâtun bt. Ebûbekir nâm hâtun mahzarında ikrâr-ı tâm ve takrîr-i kelâm edip, merkūm Fâtıma Hâtun beynimizde ma‘lûm câriye bahâsından dört bin sekiz yüz akçe el-ân zimmetimde lâzım ve vâcibü’l-kazâ deynimdir dedikde, mukırr-ı merkūm Fâtıma vicâhen tasdîk ve şifâhen tahkīk edicek, mâ hüve’l-vâki‘ gıbbe’t-taleb ketb olundu. Tahrîren fi’l-yevmi’t-tâsi‘ ve’l-ışrîn min Cemâziyelevvel min şuhûri sene seb‘a ve ışrîn ve elf. Şuhûd[ü’l-hâl]: Süleyman b. eş-Şeyh Mehmed, Mehmed b. el-Hâc Nebi, Mehmed b. Timur, Mehmed b. Ömer, Yusuf b. Bayram, Mehmed b. Ömer el-havâle ve gayruhüm.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 265 - Hüküm no: 359 - Orijinal metin no: [40a-4])﻿

﻿

﻿

360. Hüküm

Seltan bt. Abraham’ın Sabatay ile evlilik akdi

Dârü’s-saltanati’l-aliyye Kostantıniyye el-mahmiyye mahallâtından Marola mahallesi sâkinelerinden olup, Edirne cemâ‘atinden olan Seltan bt. Abraham [nâm] Yahudiye meclisi şer‘-i şerîfde, cemâ‘at-i mezbûreden olup hâmilü’l-kitâb olan Sabatay v. Yahudi mahzarında ikrâr-ı tâm ve takrîr-i kelâm edip, mezbûr Sabatay’a elli bin mehr-i müeccel ile nefsimi tezvîc etdim dedikde, mezbûr Sabatay dahi mezbûre Seltan’ı vech-i merkūm üzre elli bin akçe mehr-i müeccel ile tezevvüc ve kabûl etmeğin, mâ hüve’l-vâki‘ gıbbe’t-taleb ketb ve terkīm olunup, tâlibine def‘ ve teslîm olundu. Tahrîren fi’l-yevmi’t-tâsi‘ ve’l-ışrîn ve elf min şehri Cemâziyelevvel li sene [1027]. Şuhûd[ü’l-hâl]: Yusuf Bey G

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 265 - Hüküm no: 360 - Orijinal metin no: [40b-1])﻿

﻿

﻿

361. Hüküm

Nuh Bey b. Hasan’ın, alacaklısı Mehmed b. Mustafa’yı mahkemede hazır eden kefîlleri azlettiği

Nuh Bey b. Hasan mahfili kazâda, Rıdvan Çavuş b. Abdullah ve Seydî b. Hüseyin nâm kimesneler mahzarlarında takrîr-i kelâm edip, mezbûrân hâzır bi’l-meclis olup, bana deyn-i şer‘îden on altı bin akçe deyni olan Mehmed b. Mustafa’ya kefâlet-i şer‘iyye ile kefîl olmuşdu. El-hâletü hâzihî kefâletten ihrâc murâd edip, mezbûr Mehmed’i bana meclisi şer‘de teslîm etmeğin, ben dahi zimmetlerin kefâletden ibrâ etdim dedikde, gıbbe’t-tasdîki’ş-şer‘î mâ hüve’l-vâki‘ bi’t-taleb ketb olundu. Hurrire fî gurreti-i Cemâziyelâhir li sene seb‘a ve ışrîn ve elf. Şuhûd[ü’l-hâl]: Abdürrahim Çelebi el-müderris eş-Şerîfzâde, Hidâyetullah Efendi el-kadı, Osman Efendi b. Mustafa, Veli Efendi, Mustafa b. Abdullah er-râcil ve gayruhüm.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 265 - Hüküm no: 361 - Orijinal metin no: [40b-2])﻿

﻿

﻿

362. Hüküm

Ayşe Hâtun bt. Bâli’nin Fâtıma Hâtun bt. Mehmed’den istediği Rus asıllı köle ve câriyenin Fâtıma Hâtun’un mülkü olduğu

Mahmiye-i İstanbul’da Hâfız Ahmed Paşa Câmi‘i mahallesi sâkinelerinden Ayşe Hâtun bt. Bâli Efendi tarafından husûs-ı âti’z-zikre vekîl olup, hasm-ı şer‘î-i câhid mahzarında Hasan Dede b. Abdullah ve Mahmud b. Veli şehâdetleri ile şer‘an vekâleti sâbite olan zevci Hasan Efendi b. Hüseyin meclisi şer‘-i şerîfde, hâfızatü’-kitâb Fâtıma Hâtun bt. Mehmed mahzarında takrîr-i kelâm edip, müvekkilemin babası olup mezbûre Fâtıma Hâtun’un zevci olup bundan akdem vefât eden Bâli Efendi’nin verâseti zevcesi ile mezbûreye münhasıra olup ve müteveffâ-yı mezbûrun emvâlinden Rûsiyyü’l-asl Haver b. Abdullah nâm abd ve Rûsiyyetü’l-asl Kâmile bt. Abdullah nâm câriyeyi mezbûre Fâtıma Hâtun zabt ve tasarruf eder, suâl olunup müvekkilimin hisse-i şer‘iyyesi alıverilmek taleb ederim dedikde, gıbbe’s-suâl mezbûre Fâtıma Hâtun cevâbında, zikr olunan abd ile câriye müteveffâ-yı mezbûrun emvâlinden değildir, benim mülk-i müşterâmdır deyicek, vekîl-i merkūmdan takrîrine muvâfık beyyine taleb olundukda, ityân-ı beyyineden âciz olup, mezkûre Fâtıma Hâtun abd-i mezkûr ve câriye-i mezbûre müteveffâ-yı mezbûr emvâlinden olup ikisine intikāl etmediğine yemîn teklîf olundukda, ol dahi yemîn billâhi te‘âlâ etmeğin, mâ hüve’l-vâki‘ gıbbe’t-taleb ketb olundu. Hurrire fî selhi Cemâziyelevvel li sene seb‘a ve ışrîn ve elf. Şuhûd[ü’l-hâl]: Mustafa b. Abdullah, Murad b. Mehmed, Mustafa b. Cafer, Mehmed b. Cafer ve gayruhüm.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 266 - Hüküm no: 362 - Orijinal metin no: [40b-3])﻿

﻿

﻿

363. Hüküm

Ayşe Hâtun bt. Ömer’in kaybolan oğlu Hüseyin’i alıkoyan Mehmed b. Hasan’dan şikâyetçi olması

Mahmiye-i İstanbul’da Manisa[lı] Çelebi mahallesinde sâkine Ayşe Hâtun bt. Ömer meclisi şer‘-i şerîfde, evlâd-ı Arab’dan Mehmed b. Hasan nâm kimesne muvâcehesinde takrîr-i da‘vâ edip, târih-i kitâbdan iki ay mukaddem sadrî oğlum Hüseyin b. İsa nâ-bedîd olup hayâtı ve memâtı nâ-ma‘lûm oldukda, merkūm Mehmed târih-i kitâbdan bir gün mukaddem mahalle-i merkūmede sâkine olduğum menzilime gelip, oğlun benim yanımdadır, eğer bana müjde verirsen oğlunu sana teslîm ederim demişdi. Hâlâ ta‘allül edip oğlumu bana teslîmden imtinâ‘ eder, suâl olunup oğlum mezbûru bana teslîm etmesin taleb ederim dedikde, gıbbe’s-suâl ve akībü’l-inkâr Musa b. Eyüb el-müezzin ve Hüseyin b. Mustafa nâm kimesneler li ecli’l-ihbâr meclisi şer‘a hâzırlar olup, gıbbe’l-istihbâr, fi’l-vâki‘ merkūm Mehmed târih-i kitâbdan bir gün mukaddem mersûme Ayşe Hâtun’un menziline gelip, eğer müjde verirsen oğlun Hüseyin benim yanımdadır sana getirip teslîm ederim deyû bizim huzûrumuzda ikrâr eyledi deyû ihbâr ettiklerinde, mâ vaka‘a bi’t-taleb ketb olundu. Tahrîren fi’l-yevmi’s-sâbi‘ ve’l-ışrîn min Cemâziyelevvel li sene seb‘a ve ışrîn ve elf. Şuhûd[ü’l-hâl]: Mehmed b. Ömer, Hüseyin b. Ahmed, Hüseyin b. Ali, Musa b. Yusuf, Ahmed b. Abdullah ve gayruhüm.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 266 - Hüküm no: 363 - Orijinal metin no: [40b-4])﻿

﻿

﻿

364. Hüküm

Rahime bt. Mahmud’a ve çocuğuna nafaka tayini ve istidâne için kadına izin vermesi

Hâkim, mahmiye-i Kostantıniyye mahallâtından Çakır Ağa mahallesinde sâkine Rahime bt. Mahmud adlı boşanmış kadının nafakası ve barınma masrafı için adı geçen kadının talebiyle zevc-i mutalliki üzerine zeyilde yer alan târihten i‘tibâren iddeti bitene kadar her gün için râyic fi’l-vakt dört akçe, ayrıca evi ve terbiyesi altında bulunan Hasan b. Hüseyin nâm sagīr için de günlük üç akçe farz ve takdîr etti. Hâkim ayrıca kadına vakt-i hâcette istidânede bulunma ve eski kocası döndüğünde ona rücû‘una izin verdi. Cerâ zâlike ve hurrire fi’l-yevmi’s-sânî ve’l-ışrîn min Cumâdelûlâ sene 1027.

Şuhûdü’l-hâl: Abdünnebî b. İbrahim, Abdurrahman b. Veli, Mehmed b. el-Hâc …?, Hasan Çelebi b. Veli, Yusuf b. Abdullah

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 267 - Hüküm no: 364 - Orijinal metin no: [40b-5, Arapça])﻿

﻿

﻿

365. Hüküm

Ayşe Hâtun bt. Süleyman’ın ortak kullandıkları duvar üzerine Ahmed Ağa’nın bina yapmasına izin verdiği

Husûs-ı âti’z-zikri mahallinde ketb ü tahrîre savb-ı şer‘-i kavîmden adam taleb olundukda, fahrü’l-mülâzım Mevlânâ Mahmud Efendi irsâl olunup, hâssa mi‘mârlarından Ali Bey b. Abdullah ve zeyl-i kitâbda mastûrü’l-esâmi olan cemm-i gafîr Müslimîn ile mahmiye-i İstanbul’da Hasan Çelebi mahallesi sâkinlerinden olup İstanbul Ağası olan fahrü’l-a‘yân Ahmed Ağa b. Mahmud’un menziline varıp akd-i meclis edip, mezbûr Ahmed Ağa’nın câr-ı mülâsıkı olan Ayşe Hâtun bt. Süleyman hâzıra bi’l-meclis olup muvâcehesinde ikrâr ve takrîr-i merâm edip, benim mülk menzilimin cânib-i şarkīsinde vâki‘ mezbûr Ahmed Ağa’nın cânib-i şarkīsinde vâki‘ olup tûlen ve arzan hesâb-ı şatrancî üzre doksan zirâ‘ olan duvar beynimizde müşterek olup, benim menzilimden tarafı benim mülküm, mezbûr Ahmed Ağa menzilinden tarafı kendinin mülkü iken hâlâ mezbûr Ahmed Ağa zikr olunan duvarın üzerine mertekler vaz‘ edip üstüne binâ ihdâs etmek murâd eder deyû mezbûr Ahmed Ağa’dan taleb ve da‘vâ edip, mi‘mâr-ı mezbûr sâir ahâlî-i vukūf dahi zikr olunan duvar vech-i sâbık üzre müşterek idiğin haber vermekle beynimizde münâza‘ât-ı kesîre vâkı‘a olmuşidi. El-hâletü hâzihî tavassut-ı Müslimîn ile ben zikr olunan duvarın üzerine mertek vaz‘ edip binâ ihdâsına mezbûr Ahmed Ağa’ya izin verip, mezbûr dahi mukābelesinde bana üç bin akçe vermek üzre sulh eylediklerinde, ben dahi sulh-ı mezbûru kabûl ve bedel-i sulh olan meblağ-ı merkūmu mezbûr Ahmed Ağa yedinden alıp kabz edip, vech-i merkūm üzre duvar-ı mezbûra mertek vaz‘ edip binâya izin verdim dedikde, mezbûr Ayşe Hâtun’u cemî‘-i kelimâtında mezbûr Ahmed Ağa bi’l-muvâcehe tasdîk eylediğin mevlânâ-yı mersûm mahallinde tahrîr edip, ba‘dehû gelip mahfili kazâda inhâ ve takrîr etmeğin, mâ vaka‘a bi’t-taleb ketb ü tahrîr olundu. Tahrîren fî evâsıtı Cemâziyelevvel li sene 1027. Şuhûd[ü’l-hâl]: Hasan Subaşı b. Mehmed, İbrahim Subaşı b. Abdullah, Mehmed Subaşı b. Mahmud, Osman Halîfe b. Ömer el-imâm, Receb b. Abdullah, Ali Bey b. Sefer, Ali Beşe b. Abdullah ve gayruhüm.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 267 - Hüküm no: 365 - Orijinal metin no: [41a-1])﻿

﻿

﻿

366. Hüküm

Hasan Bey b. Abdullah’ın, evini oğluna sattığı

Bevvâb-ı sultânî Hasan Bey b. Abdullah kıbelinden aşağıda geçecek olan ikrâr-ı bey‘ ve kabz-ı semene vekâleti Mustafa Çelebi b. Abdullah ve Mehmed b. Mustafa nâm kimesnelerin şehâdeti ile sâbit olan vekîl el-Hâc Musa Bey b. Abdullah meclisi şer‘î‘at-i şerîfeti’l-garrâ ve mahfili tarîkatü’r-refî‘atü’z-zehrâda müvekkili mesfûrun işbu akdin kendilerinden sudûruna kadar mâliki olduğu mahmiye-i Kostantıniyye mahallâtından Sarı Nasûh mahallesinde vâki‘ iki tarafdan müvekkili mezbûrun kızı Ayşe Hâtun mülkü ve iki tarafdan da tarîk-i âm ile mahdûd bir bâb ev, ahır, avlu ve helâyı hâvî mülk menzilini cümle tevâbi‘ ve levâhıkı ve kâffe-i menâfi‘ ve levâhıkı ile râyic fi’l-vakt on bin akçe semen-i mu‘ayyen-i makbûz ile sulbî oğluna bey‘-i bât ile kesin olarak sattığını ikrâr-ı sahîh-i şer‘î ile ikrâr etti. Müvekkili mezbûr, semen-i mezbûru zimmetinde bulunan on bin akçelik borcu için tahsîs etti. Müşteri kıbelinden tasdîke vekâleti Haydar b. Abdullah ve Mehmed b. Abdullah nâm kimesnelerin şehâdetleri ile sâbit olan vekîl Ali Ağa b. Abdullah tarafından tasdîk edildi. Cerâ zâlike ve hurrire fi’l-yevmi’t-tâsi‘ ve’l-ışrîn min Cumâdelûlâ sene 1027.

Şuhûdü’l-hâl: Ömer Halife b. Mehmed imâm, Mustafa b. Abdi, müezzin, el-Hâc Musa yaya, Mehmed b. Mustafa kâtib, Haydar b. Abdullah yaya, Hasan b. Mustafa ve gayruhüm

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 268 - Hüküm no: 366 - Orijinal metin no: [41a-2, Arapça])﻿

﻿

﻿

367. Hüküm

Kenan Ağa Vakfı’na ait evin Evliyâ Mehmed Efendi b. Cafer’e kiraya verildiği

Merhûm Kenan Ağa vakfına berât-ı pâdişâhî ile mütevellî olan Hüseyin Bey b. Mahmud meclisi şer‘de, sâlik-i mesâlikü’l-hidâye ve’t-ta‘yîn vâkıf-ı muvâfıku’r-rüşd ve’t-temkîn âlim-i ma‘âlimü’t-tarîka vâsıl-ı âlemü’l-hakīka Evliyâ Mehmed Efendi b. Cafer tarafından tasdîk-i âti’z-zikre vekîl olup, hasm-ı câhid mahzarında Mehmed b. Ahmed ve Osman b. Mehmed şehâdetleriyle vekâleti sâbite olan Mustafa Efendi b. Mustafa muvâcehesinde ikrâr ve takrîr-i kelâm edip, vakf-ı mezbûrdan olup mahmiye-i İstanbul’da Ayasofya-i kebîr mahallesinde vâki‘ bir tarafı Ayşe Hâtun bt. Fîrûz Ağa vakfına ve bir tarafı Şehzâde Hâtun bt. Yunus vakfına ve tarafeyni tarîk-i âmma müntehî olup, yedi bâb dükkânı ve üzerinde dört bâb odaları ve zikr olunan odaların üzerinde biri birine mukābil iki oda ve bir sofayı ve ondan mâ‘adâ iki bâb büyük ve iki bâb küçük fevkānî odaları ve bir sofa ve bir dehliz ve bir matbah ve bir kiler ve iki kenîf ve bir ahır ve bir fevkānî köşkü müştemil olan menzili, yevmî onar akçe icâre-i müeccele ve altmış bin akçe icâre-i mu‘accele ile merkūm Evliyâ Mehmed Efendi’ye tevliyyetim hasebiyle icâr ve ba‘de’t-tahliyye teslîm eyledim, ol dahi târih-i kitâbdan istîcâr ve kabûl ettikden sonra icâre-i mu‘accele olan meblağ-ı merkūm altmış bin akçeyi vakf için yedinden ahz u kabz edip ve menzili mezbûrun ta‘mîre muhtâc olan mevâzi‘ini kendi mâlıyla [ta‘mîr] edip, harc eylediğin meblağ icâre-i mu‘acceleye mahsûb olmak üzre merkūm Mehmed Efendi’ye izin verdim dedikde, mütevellî-i merkūmun vech-i mersûm üzre cârî olan kelâmını vekîl-i merkūm vicâhen tasdîk edicek, mâ vaka‘a kayd şüd. Tahrîren fi’l-yevmi’s-sâmin ve’l-ışrîn min Cemâziyelevvel li sene seb‘a ve ışrîn ve elf. Şuhûd[ü’l-hâl]: Fahrü’s-sulehâ Mehmed Efendi b. Ahmed, Osman Efendi b. Mehmed el-imâm, Mustafa Efendi b. ( ) el-imâm, Fahrü’l-a‘yân Ali Ağa el-müteferrika, el-Hâc İsmail el-Bevvâb.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 269 - Hüküm no: 367 - Orijinal metin no: [41a-3])﻿

﻿

﻿

368. Hüküm

Apostol v. Iskarani’nin, Mihal v. Niko’dan ödünçten alacaklı olduğu

Zimmî tâ’ifesinden Apostol v. Iskarani meclisi şer‘de Mihal v. Niko muvâcehesinde üzerine da‘vâ edip, merkūm Mihal zimmetinde karz-ı şer‘îden beş bin akçe ve beynimizde zirâ‘ ve levni ma‘lûm çuka bahâsından sekiz yüz akçe hakkım vardır taleb ederim dedikde, gıbbe’s-suâl ve akībü’l-inkâr, merkūm Apostol’dan müdde‘âsına mutâbık beyyine taleb olundukda, Dimitri v. Yorgi ve Esteryano v. Yorgi nâm zimmîler meclisi şer‘a hâzırân olduklarında gıbbe’l-istişhâd, fi’l-vâki‘ müdde‘î-i mersûm Apostol’un mersûm Mihal zimmetinde karz-ı şer‘îden beş bin akçe ve çuka bahâsından sekiz yüz akçe hakkı vardır, biz bu husûsa şâhidleriz şehâdet dahi ederiz deyû edâ-i şehâdet-i şer‘iyye ettiklerinde, ba‘de’t-tezkiye şehâdetleri makbûle oldukdan sonra mûcebiyle hükm olundu. Mâ vaka‘a kayd şüd. Ve fi’t-târihi’l-mezbûr. Şuhûd[ü’l-hâl]: Sinan b. Abdullah, Hızır b. Abdullah, Yusuf b. Halil, Murad b. Mehmed, Mehmed b. Eyüb ve gayruhüm.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 269 - Hüküm no: 368 - Orijinal metin no: [41a-4])﻿

﻿

﻿

369. Hüküm

Süleyman Bey b. Mustafa’nın Asiye bt. Zülfikar’a evlatlık aldığı (tebenni)

Zülfikar b. Cafer nâm kimesne Asiye adlı sulbiye kızını meclisi şer‘-i şerîfde mahmiye-i Kostantıniyye mahallâtından Sinan Ağa mahallesinde sâkin hâmil-i hâze’l-kitâb Süleyman Bey b. Mustafa’ya teslîm etti. O da tebenni, terbiye ve ailesi yanında büyütmek için çocuğu teslîm aldı. Sonra hâkim-i muvakkı‘ a‘lâhu -es‘adehû fi’d-dâreyni mevlâhü yesserallâhu te‘âlâ mâ yürîdühû ve yetemennâhu-sagīre-i mezbûrenin nafakası, kisvesi ve sâir havâyic-i zarûriyyesi için geçen her gün başına zeyilde yer alan târihten i‘tibâren râyic fi’l-vakt yevmî 3 akçe farz ve takdîr etti. Ve hâkim ayrıca bu nafakayı harcama, vakt-i hâcette istidâneye ve taleb ve ahz hakkı kendisine âid olmak üzre anneye rücû‘una izin verdi. Cerâ zâlike ve hurrire fi’l-yevmi’s-sânî min Cumâdelûlâ sene 1027.

Şuhûdü’l-hâl: Seyyid Ramazan b. Seyyid Mehmed, Mehmed Bey b. ( ), Murad b. Mehmed, Halil Bey b. ( ), Mehmed b. Bâli, Murad b. Mehmed ve gayruhüm

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 270 - Hüküm no: 369 - Orijinal metin no: [41a-5, Arapça])﻿

﻿

﻿

370. Hüküm

Bakkal Dimitri Moskolyo’nun diğer Dimitri Mosko’ya verdiği ödünç miktarında anlaştıkları

Mahmiye-i İstanbul’da Tavukpazarı bakkallarından Dimitri Moskolyo nâm zimmî meclisi şer‘-i kavîmde işbu hâfız[-ı kitâb] diğer Dimitri v. Moskoya nâm zimmî muvâcehesinde ikrâr ve ta‘bîr ani’l-merâm edip, bundan akdem ben sılama gittiğimde sermâye tarîkiyle merkūm Dimitri’ye elli bin akçe verip, ba‘dehû sılamdan geldiğimde meblağ-ı mezbûr elli bin akçeden yirmi bin akçe noksan geldi deyû beynimizde münâza‘ât-ı kesîre ve muhâsamât-ı şedîde vâkı‘a olmuşidi. El-hâletü hâzihî tavassut-ı muslihîn ile husûs-ı mezbûru an inkâr iki bin sekiz yüz akçeye sulh eylediklerinde, ben dahi sulh-ı mezbûru kabûl ve bedel-i sulh olan meblağ-ı merkūm iki bin sekiz akçeyi bi’t-tamâm merkūm Dimitri yedinden ahz u kabz edip, zimmetini husûs-ı mezbûre müte‘allik olan cemî‘-i da‘âvî ve mütâlebât ve eymân ve muhâsemâtdan ibrâ-i âm ile ibrâ ve ıskāt-ı hak eyledim. Ba‘de’l-yevm mazmûn-ı kitâba muhâlif benden veya vekîlimden da‘vâ sâdıre olursa, lede’l-hükkâmi’l-kirâm mesmû‘a ve makbûle olmaya dedikde, mukırr-ı mezbûrun vech-i meşrûh üzre ikrârını merkūm Dimitri bi’l-muvâcehe tasdîk ve bi’l-müşâfehe tahkīk edicek, mâ hüve’l-vâki‘ bi’t-taleb ketb ve terkīm olunup yed-i tâlibine def‘ olundu. Tahrîren fî selhi Cemâziyelevvel li sene seb‘a ve ışrîn ve elf. Şuhûd[ü’l-hâl]: İsmail b. Abdünnebî, Mustafa b. Hamza, Hasan b. Ali, Ramazan b. Mehmed, Murad b. Halil, el-Hâc Kadri b. İlyas ve gayruhüm.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 270 - Hüküm no: 370 - Orijinal metin no: [41b-1])﻿

﻿

﻿

371. Hüküm

Ali Bekir b. Kurd’un arsasını Anastas v. Yani’ye sattığı

Ali Bekir b. Kurd tarafından husûs-ı âti’l-beyâna vekîli olup Ahmed Çelebi b. Sinan ve İbrahim b. Bâli şehâdetleriyle sâbitü’l-vekâle olan Hasib Bey b. Abdullah meclisi şer‘de Anastas v. Yani mahzarında bi’l-vekâle ikrâr ve takrîr-i kelâm edip, müvekkilim merkūmun mahmiye-i İstanbul’da Zeyrek nâm mevzi‘ kurbunda vâki‘ Hızır Bey mahallesinde bir tarafı merhûm Kepenkci-zâde vakfına ve bir tarafı Fâtıma Sultan vakfına ve bir tarafı Hayri Bey vakfına ve taraf-ı râbi‘i tarîk-i hâssa müntehî olan bir kıt‘a mülk arsa-i hâliyeyi, vekâletim hasebiyle merkūm Anastas’a bey‘-i bât ile bey‘ ve teslîm edip kabz-ı semen eyledim, ol dahi ibtiyâ‘ ve kabûl ve kabz eyledi dedikde, gıbbe’t-tasdîk vicâhen Ahmed Çelebi b. Sinan ve İbrahim b. Bâli nâm kimesneler meclisi şer‘a hâzırân olup arsa-i mezbûrenin derkine emr ve kabûlü hâviye kefâlet ile kefîl olduklarında, mâ vaka‘a kayd şüd. Tahrîren fi’l-yevmi’s-sânî min Cemâziyelâhir li sene [10] 27. Şuhûd[ü’l-hâl]: Ali b. Sinan el-imâm, Mustafa b. Şükrullah el-müezzin, İbrahim b. Mehmed [el-]kayyım, Şaban b. Abdullah er-râcil, Ahmed b. Bâli, Cafer b. Şaduman, Mustafa b. Abdullah, Mehmed b. Abdullah er-râcil, Abdülkādir b. Abdu[llah], Sinan b. Abdullah ve gayruhüm.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 271 - Hüküm no: 371 - Orijinal metin no: [41b-2])﻿

﻿

﻿

372. Hüküm

İbrahim Çavuş b. Abdullah’ın Kostantine bt. Yani’deki alacağı davanın anlaştığı

Dergâh-ı dâme mahfûfen bi’l-me‘âlî çavuşlarından fahrü’l-âşiyân İbrahim Çavuş b. Abdullah meclisi şer‘-i şerîfde hâfızu’l-kitâb Kostantine bt. Yani nâm zimmî mahzarında takrîr-i kelâm edip, mezbûrenin zimmetinde cihet-i karzdan on sekiz bin akçe hakkım vardır deyû da‘vâ ettiğimde, merkūme dahi inkâr etmekle beynimizde münâza‘ât-ı kesîre vâkı‘a olmuşidi. El-hâletü hâzihî beynimizde muslihûn-ı Müslimûn tavassut edip, husûs-ı mezbûru an inkâr iki bin akçeye sulh ettiklerinde, ben dahi sulh-ı mersûmu kabûl ve bedel-i sulh olan iki bin akçeyi bi’t-tamâm mezkûrenin yedinden ahz u kabz etdim ve meblağ-ı mesfûra müte‘allik âmme-i de‘âvîden mersûme Kostantine’nin zimmetini ibrâ-i âm ile ibrâ etdim. Ba‘de’l-yevm husûs-ı mezkûra müte‘allik benden da‘vâ ve taleb sudûr ve zuhûr ederse lede’l-hükkâmi’l-kirâm mesmû‘a ve makbûle olmaya dedikde, mezbûr İbrahim Çavuş ikrâr-ı meşrûhunda zimmîye-i mesfûreyi bi’l-muvâcehe tasdîk edip, mâ hüve’l-vâki‘ gıbbe’t-taleb ketb olundu. Hurrire fi’l-yevmi’s-sâlis min Cemâziyelâhir li sene seb‘a ve ışrîn ve elf. Şuhûd[ü’l-hâl]: el-Hâc Ali b. Abdullah kethudâ-yı muhzırîn, Mustafa Ağa b. Osman serbölük, Osman Çelebi ve Ömer Çelebi b. Mustafa bölükbaşı, Hasan b. Osman, Halil b. İbrahim, Mehmed b. Ömer, Mehmed b. Ali, Mehmed b. Abdullah, Murad b. Mehmed ve gayruhüm.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 271 - Hüküm no: 372 - Orijinal metin no: [41b-3])﻿

﻿

﻿

373. Hüküm

Emine bt. Yadigâr’ın mîrâs hissesi konusunda sulh olduğu

Mukaddemâ vefât eden merhûm Mehmed’in mîrâsçısı ve baba bir kız kardeşi olan Emine bt. Yadigâr adlı kadın müteveffâ-yı mezbûrun zevcesi ve mîrâsçısı olan ve muhallefâtına el koyan sâhibe-i hâze’l-kitâb Hatice bt. Fethullah mahzarında ikrâr-ı sahîh-i şer‘î ile ikrâr etti ki, Hatice Hâtunla müteveffânın muhallefâtındaki akār, eşyâ, kap kaçak, elbise, nakid ve diğer şeylerdeki hisse-i şâyiasından dolayı terekede mevcûd nakidden hissesinden fazla aldığı nakid için ve zimem-i nâsdaki fıkdân-ı düyûn için râyic fi’l-vakt sekiz yüz akçe karşılığında sulh-ı tehârüc-i şer‘î ile sulh olmuşdur. Sonra her biri bütün da‘vâ ve anlaşmazlıklardan diğerinin zimmetini ibrâ etti. Tasdîk sâhibince vicâhen ve şifâhen tasdîk edildi. Cerâ zâlike ve hurrire fî gurreti Cumâdelâhıre sene 1027.

Şuhûdü’l-hâl: Abdülganî Efendi b. Süleyman müderris, Mehmed Efendi b. Sunullah imâm, Şaban b. Mustafa imâm, Mehmed Subaşı b. İbrahim, el-Hâc Hamza b. Hasan, Mustafa b. Abdullah, Mustafa Çelebi b. Mehmed, Musa b. Memi, Bekir b. …? Hasan b. Müstecâb?

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 272 - Hüküm no: 373 - Orijinal metin no: [41b-4, Arapça])﻿

﻿

﻿

374. Hüküm

Mehmed b. Kaya’nın Mehmed b. Halil’e verdiği ödünç para ile eşyaları geri aldığı

Mahmiye-i İstanbul’da Harâccı mahallesinde sâkin Mehmed b. Kaya nâm kimesne Meclisi şer‘-i Nebevî’de Mehmed b. Halil nâm kimesne mahzarında ikrâr ve takrîr-i kelâm edip, bundan esbak merkūm Mehmed zimmetinde cihet-i karzdan dört yüz akçe hakkım olup ve üç yüz akçe kıymetli bir panbuk kebesi ve üç yüz akçe kıymetli bir kazganımı ve bir gömleğimi merkūm Mehmed b. Halil’e emânet vaz‘ etmişdim. Hâlâ meblağ-ı merkūm dört yüz akçeyi ve emânet vaz‘ ettiğim eşyâ-i mezkûreyi aynı ile merkūmun yedinden ahz u kabz eyledim ve mezbûr Mehmed b. Halil ile târih-i kitâba gelince beynimizde bey‘ ü şirâ ve ahz [u] i‘tâ ve nice vech ile mu‘â[me]lâtımız olmuş idi. Hâlâ birbirimizin zimmetini ibrâ ettik, ba‘de’l-yevm birbirimizden da‘vâ ve nizâ‘ sâdıre olursa lede’l-hükkâmi’l-kirâm mesmû‘a olmasın dedikde, ba‘de’l-musâdaka işbu vesîka gıbbe’t-taleb ketb olundu. Tahrîren fi’l-yevmi’t-tâsi‘ ve’l-ışrîn min Cemâziyelevvel li sene seb‘a ve ışrîn ve elf. Şuhûd[ü’l-hâl]: Hamza b. Mustafa [el-]havâle, İshak b. Veli, Ali b. Kasım, Mehmed b. Timur, Mustafa, Hasan Çelebi b. Veli.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 272 - Hüküm no: 374 - Orijinal metin no: [42a-1])﻿

﻿

﻿

375. Hüküm

Ayşe bt. Mehmed’in boşandığı eşi Mustafa b. Hızır’daki mehir ve nafakasını tahsil ettiği

Mahmiye-i İstanbul’da Emin Bey mahallesinden Ayşe bt. Mehmed nâm hâtun mahfili kazâda sâbıkan zevci olup tatlîk eyleyen Mustafa b. Hızır muvâcehesinde ikrâr edip, mezbûr zimmetinde olan dört yüz akçe mehr-i müeccelimi ve üç yüz akçe nafaka-i iddetimi ve karzdan yüz akçemi bi’t-tamâm alıp kabz eyledim dedikde, gıbbe’t-tasdîk [mâ vaka‘a ketb olundu]. [Tarih yazılmamıştır]. Şuhûd[ü’l-hâl]: Ahmed b. İlyas, Kadri b. İlyas, Mehmed b. Ömer, Mustafa b. Hasan

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 273 - Hüküm no: 375 - Orijinal metin no: [42a-2])﻿

﻿

﻿

376. Hüküm

Ölen Ali b. Mustafa’nın kızı Rahime’ye kalan hissenin vekili tarafından alındığı

Bundan akdem vefât eden Ali b. Mustafa’nın verâseti sulbiye sagīre kızı Rahime’ye ve zevcesi Kerime Hâtun bt. Mehmed’e ve li ebeveyn kız karındaşı Şakire’ye münhasıra oldukdan sonra, mezbûre Şakire’nin zevci ve tarafından husûs-ı âti’z-zikre vekîli olup mezbûreyi ma‘rifet-i şer‘iyye ile ârifeyn olan Siyami b. Pir Ahmed ve Abdurrahman Efendi b. Pir Mehmed şehâdetleriyle vekâleti sâbite olan Mustafa b. Emrullah meclisi şer‘de, sagīre-i merkūmenin kıbel-i şer‘den vasîsi olan fahrü’l-âşiyân Mehmed Çavuş b. Mustafa muvâcehesinde bi’l-vekâle ikrâr ve takrîr-i kelâm edip, müteveffâ-yı merkūmun cümle muhallefât-ı verese-i mezbûre beyninde alâ mâ farazallâh taksîm olundukda, muhallefât-ı mezbûrenin cümlesinden müvekkilem merkūme Şakire’nin hissesine dört bin elli akçe isâbet etmiş idi. El-hâletü hâzihî meblağ-ı mârrü’z-zikri vekâlet-i mahkiyem hasebiyle vasiyy-i mûmâ-ileyh yedinden müvekkileme îsâl için bi’t-tamâm ahz u kabz eyledim dedikde, gıbbe’t-tasdîk mâ vaka‘a kayd şüd. Tahrîren fi’l-yevmi’l-hâmis min Cemâziyelâhir min şuhûri li sene seb‘a ve ışrîn ve elf. Şuhûd[ü’l-hâl]: Çukadâr Mustafa Beşe b. İvaz er-râcil, Sefer b. Mehmed, İbrahim b. el-Hâc Mehmed, Mustafa b. Mustafa ve gayruhüm.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 273 - Hüküm no: 376 - Orijinal metin no: [42a-3])﻿

﻿

﻿

377. Hüküm

Sâliha ve İbrahim b. Mehmed’in, babalarından kalan dükkânı işgal eden Nasûh Efendi b. Mehmed ile anlaştıkları

İbrahim b. Mehmed ve li ebeveyn kız karındaşı Sâliha nâm kimesneler meclisi şer‘de râfi‘ü’l-kitâb fahrü’l-müderrisîni’l-kirâm Nasûh Efendi b. Mehmed muvâcehesinde her biri ikrâr ve takrîr-i kelâm edip, kazâ-i havâss-ı Kostantıniyye’ye tâbi‘ Silivri nâm kasabada vâki‘ Pîrî Paşa oğlu demekle ma‘rûf Mehmed Çelebi vakfından olan bir tarafı Mehmed b. Abdullah ve bir tarafı Mahmud b. Abdullah mülkleri ve bir tarafı vakf-ı mezbûr ile mahdûd olup, vakf-ı merkūma ayda on beş akçe icâre-i müeccele ve icâre-i mu‘accele ile babamız merkūm Mehmed mutasarrıf olduğu bir bâb haffâf dükkânı ve üzerinde bir odanın hakk-ı tasarrufu ba‘de’l-vefât kānûn üzre bize intikāl etmiş iken, merkūm Nasûh Efendi dükkân-ı merkūmu babanız hâl-i sıhhatinde bana fâriğ olmuşdur deyû tasarrufumuza mâni‘ olup, beynimizde münâza‘ât-ı kesîre vâkı‘a olmuşidi. El-hâletü hâzihî tavassut-ı muslihîn ile beynimizde üç bin üç yüz akçe üzerine inşâ’-i akd-i sulh ettiklerinde, biz dahi sulh-ı mezbûru kabûl ve bedel-i sulh olan meblağ-ı merkūmu mezbûrun yedinden bi’t-tamâm ahz u kabz edip dükkân-ı merkūma müte‘allik olan da‘vâdan mezbûrun zimmetini ibrâ ve ıskāt eyledik. Ba‘de’l-yevm husûs-ı mezbûra müte‘allik bi’z-zât bizden veya vekîllerden da‘vâ sâdır olursa lede’l-hükkâmi’l-kirâm mesmû‘a ve makbûle olmaya dediklerinde, mâ vaka‘a kayd şüd. Tahrîren fi’l-yevmi’r-râbi‘ min Cemâziyelâhir li sene seb‘a ve ışrîn ve elf. Şuhûd[ü’l-hâl]: Mustafa Çavuş b. Abdullah eş-şehîr Şekercibaşı, Receb b. Mustafa, Mustafa Reis b. ( ), Ahmed Efendi b. Mehmed el-müderris ve gayruhüm.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 274 - Hüküm no: 377 - Orijinal metin no: [42a-4])﻿

﻿

﻿

378. Hüküm

Cihanşah Hoca bt. Abdullah’ın çayırını, İbrahim Efendi’ye sattığı

Mahmiye-i Kostantıniyye’de merhûm Haydar Ağa mahallesi sâkinelerinden fahrü’l-muhadderât Cihanşah Hoca bt. Abdullah tarafından bey‘ ve semenini kabz [ve] ikrâra mezbûreyi ma‘rifet-i şer‘iyye ile ârifeyn olan Satı Bey b. Musa el-cündî ve Hasan b. Veli ed-dir‘î şehâdetleri ile hasm-ı şer‘î-i câhid mahzarında vekâleti sâbite olan zevci Ahmed Ağa b. Şaban eş-Şehîr be Çakırzâde meclisi şer‘de, işbu sâhibü’l-kitâb fahrü’l-kuzât İbrahim Efendi b. Züfer muvâcehesinde vekâleten ikrâr ve i‘tirâf edip, vilâyet-i Anadolu’da Kastamonu sancağında Güni kazâsına tâbi‘ Yukarı çayır demekle ma‘rûf karye kurbunda vâki‘, bir tarafı Mehmed b. Ramazan mezra‘asıyla ve bir tarafı Kocaoğlu mülkü ve bir tarafı Emrezâde mezra‘asıyla ve taraf-ı râbi‘i mûmâ-ileyh İbrahim Efendi mezra‘asıyla mahdûd olup, eşcâr-ı müsmire ve gayri müsmireyi müştemil olan mülk çayırını, müvekkilem merkūme Cihanşah Hoca mûmâ-ileyh İbrahim Efendi’ye dört bin nakd-i râyic fi’l-vakt akçeye bey‘-i bâtt-ı sahîh-i şer‘î ile bey‘ edip kabz-ı semen-i merkūm etti dedikde, vekîl-i mesfûrun ikrâr-ı meşrûhunu müşterî-i mûmâ-ileyh dahi tasdîk edicek, mâ hüve’l-vâki‘ isre’t-taleb ketb olundu. Tahrîren fî gurreti-i Cemâziyelâhir li sene seb‘a ve ışrîn ve elf. Şuhûd[ü’l-hâl]: Davud Efendi kıdvetü’l-kuzât, Mustafa Efendi fahrü’l-kuzât, Süleyman Çavuş, Mehmed Çavuş, Mustafa Efendi, Mustafa Çelebi ve gayruhüm. [Derkenâr:] Kastamonî İbrahim Efendi hüccetidir.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 275 - Hüküm no: 378 - Orijinal metin no: [42a-5])﻿

﻿

﻿

379. Hüküm

Mehmed Halife b. Kemaleddin’in vakfettiği paranın vakıf olarak devam etmesine karar verildiği

İşbu kitâb-ı sıhhat-nisâbın tahrîrine bâ‘is oldur ki, vilâyet-i Anadolu’da Burdur kazâsına tâbi‘ Lengümi nâm karye sâkinlerinden Mehmed Halife b. Kemaleddin meclisi şer‘-i şerîfde, vakf-ı âtîye li ecli’t-tescîl mütevellî nasb ettiği Ahmed Halife b. Receb mahzarında ikrâr ve takrîr-i kelâm edip, kendi mâlımdan üç bin akçe hasbeten lillâhi te‘âlâ vakf ve habs ve mütevellî-i mezbûra teslîm eyledim, ol-dahi tesellüm eyledikden sonra şöyle şart eyledim ki, mâdemki hayâtda olam meblağ-ı mezbûru vakfiyet üzre mutasarrıf olam ve ba‘de vefâtî meblağ-ı mezbûr mütevellîsi yediyle yılda onu on bir ve rubû‘ akçe hesâbı üzre istirbâh olunup, hâsıl olan üç yüz yetmiş beş akçe ribhin yetmiş beş akçesi vazîfe-i mütevellî olup mâ‘adâsı karye-i mezbûre avârızı için mütevellîsi bir mu‘temed kimesne ile irsâl eyleye deyip, mütevellî-i mezbûr vâkıf-ı merkūmu tasdîk ettikden sonra vâkıf-ı mezbûr mütevellî-i merkūm muvâcehesinde takrîr-i kelâm edip, vakf-ı nukūd inde e’immetine’s-selâse gayr-i sahîh olmağın vakf-ı mezbûrdan rücû‘ etdim deyû meblağ-ı merkūmu taleb ettikde, mütevellî dahi cevâbında İmâm Züfer re’y-i şerîfi üzre sıhhat-i vakf-ı nukūd emr-i mukarrerdir deyû teslîmden imtinâ‘ edip, sadr-ı kitâbda tevkī‘-i vâki‘ olan hâkimden hükm taleb ettikde, ol dahi nazaran li’l-vakf sıhhatine hükm ettikde, vâkıf-ı mezbûr tekrâr bast-ı merâm edip, eğerçi vakf-ı nukūd alâ re’yi’l-imâmi’l-ma‘hûd sahîh ve câ’izdir lâkin lüzûm yokdur, ona binâen taleb ederim deyip mütevellî dahi cevâbında, sıhhat-i vakf ile lüzûm ile lüzûm tev’emândır. Husûsa hükm-i hâkim dahi ola deyip, ba‘de’l-mücâdele hâkim-i müşârun-ileyh dahi bi’l-muvâcehe lüzûmuna dahi hükm edip, min ba‘d vakf-ı mezbûr vakf-ı sahîh ve lâzım olup, nakzı muhâl ve tağyîr ve tebdîli mümteni‘ü’l-ihtimâl oldu. Tahrîren fi’l-yevmi’s-selâse min Cemâziyelevvel li sene seb‘a ve ışrîn ve elf. Şuhûd[ü’l-hâl]: Bâli Efendi b. Ahmed, es-Seyyid Ali b. es-Seyyid Nebi, el-Hâc Resûl b. Mustafa, el-Hâc Veli b. Süleyman ve gayruhüm.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 275 - Hüküm no: 379 - Orijinal metin no: [42b-1])﻿

﻿

﻿

380. Hüküm

Fâtıma Hâtun bt. Şah Mehmed’in, evini Fâtıma Hâtun bt. el-Hâc Veli’ye sattığı

Fâtıma Hâtun bt. Şah Mehmed adlı kadın meclisi şer‘-i şerîfde işbu akdin kendilerinden sudûruna kadar mâliki olduğu ve elinde bulundurduğu, mahmiye-i Kostantıniyye mahallâtından el-Hâc Ferhad mahallesinde kâin, üç bâb tahtânî ev, fevkānî bir selâmlık, tahtânî bir bâb ev, ahır, su kuyusu, helâ ve içinde meyve ağaçları bulunan bir avluyu hâvî, bir tarafdan kıdvetü’l-müderrisîni’l-fihâm Şeyhî Efendi b. el-müvellâ el-merhûm Mahmud Efendi mülkü, diğer tarafdan Ahmed Çelebi b. Ümmî mülkü, iki tarafdan da tarîk-i hâs ve tarîk-i âm ile mahdûd mülk menzilini cümle tevâbi‘ ve levâhıkı ve kâffe-i menâfi‘ ve mürâfıkı ile râyic fi’l-vakt altmış ben bin elli akçe semen-i mu‘ayyen-i makbûz ile râfi‘atü’l-kitâb Fâtıma Hâtun bt. el-Hâc Veli’ye icap ve kabûlü hâvî bey‘-i bât ile kesin olarak sattığını ikrâr ve itiraf etti. Fâtıma Hâtun da kendi malıyla ve kendisi için menzili satın aldı. Müşteriden ikrâra tasdîke vekâleti Hayreddin Efendi b. el-Hâc Ahmed ve Süleyman Çelebi b. Ali’nin şehâdetleriyle sâbit olan vekîl Mehmed Çelebi b. Abdi tarafından vicâhen ve şifâhen tasdîk edildi. Teslîm-i mebî‘ ve kabz-ı semen eylediler. Cerâ zâlike ve hurrire fi’l-yevmi’s-sâni min Cemâziyelâhir sene 1027.

Şuhûdü’l-hâl: A‘lemü’l-ulemâ’i’l-fihâm Hazreti Mehmed Efendi, efdalü’l-fuzalâ’i’l-izâm eş-şehîr …?zâde, fahrü’l-müderrisîni’l-kirâm Abdullah Efendi b. eş-Şeyh Ahmed, fahrü’l-kuzât Hüsam Efendi b. Resûl, Abdüsselam Çavuş b. Abdülkādir, Behruz Bey b. Abdülmennân, Muslu Çelebi b. Mehmed yaya, Mehmed b. Ahmed müezzin, el-Hâc Mustafa Efendi b. Mahmud kadı ve gayruhüm

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 276 - Hüküm no: 380 - Orijinal metin no: [42b-2, Arapça])﻿

﻿

﻿

381. Hüküm

Mehmed Bey b. Abdullah’ın, Ömer Beşe’den satın aldığı atın elinden alınması üzerine ödediği parayı Ömer Beşe’den istemesi

Mahmiye-i İstanbul mahallâtından Evliyâ mahallesi sükkânından Mehmed Bey b. Abdullah nâm cündî meclisi şer‘de Ömer Beşe b. Abdullah nâm râcil üzerine da‘vâ edip, bundan akdem mezbûr Ömer Beşe boynunun sol tarafında çevgân damgası ve beli altında yara izi ve dudaklarında ve kıç ayakları arasında abrası olan kır bârgiri mülkü olmak zu‘muyla bin beş yüz akçeye bana bey‘ ve teslîm edip, ben dahi iştirâ ve tesellüm ve def‘-i semen edip yedimde iken, Mehmed Bey b. Mustafa nâm cündî müstehık çıkıp hâkim-i muvakkı‘ı’l-kitâb huzûrunda şuhûd ile ısbât edip, hükm-i şer‘le yedimden ahz etmeğin, hâlâ ben de mezbûr Ömer Beşe’ye mürâca‘at edip def‘ eylediğim semeni taleb ederim dedikde, gıbbe’s-suâl mezbûr Ömer Beşe cevâbında, fi’l-hakīka mezbûr Mehmed’e evsâf-ı mezbûre ile mevsûf bir bârgiri vech-i merkūm üzre bey‘ etmişidim. Lâkin yedinden hükm-i şer‘le ahz olunan bârgir idiği ma‘lûmum değildir deyicek, müdde‘î-i mezbûrdan da‘vâsına muvâfıka beyyine taleb olundukda, udûl-i Müslimînden İlyas b. Mehmed ve Kasım Beşe b. Abdullah nâm kimesneler mahfili kazâya li ecli’ş-şehâde hâzırân olup istişhâd olunduklarında, fi’l-vâki‘ merkūm Mehmed Bey yedinde merkūm Mehmed Bey b. Mustafa da‘vâ-yı istihkāk edip, ba‘de’l-ısbât hükm-i şer‘le yedinden alınan bârgir bi aynihî müdde‘î-i mezbûr Mehmed Bey b. Abdullah’ın mersûm Ömer Beşe’den semen-i merkūm ile iştirâ eylediği bârgirdir, bu husûsa şâhidleriz şehâdet dahi ederiz deyû edâ-i şehâdet-i şer‘iyye ettiklerinde, ba‘de’t-ta‘dîl ve’t-tezkiye şehâdetleri makbûle olup, mûcebi ile semen-i merkūmun edâsıyla hükm olunup, mâ vaka‘a bi’t-taleb ketb olundu. Tahrîren fi’l-yevmi’s-sâlis min Cemâziyelâhir li sene seb‘a ve ışrîn ve elf. Şuhûd[ü’l-hâl]: Osman Beşe er-râcil, Ali Beşe er-râcil, Ali Beşe b. Veli er-râcil, Mehmed Beşe b. Abdullah er-râcil, Abdülkerim b. Abdullah er-râcil, Murad b. Mehmed, Memi Beşe b. ( ) er-râcil, İbrahim b. Kasım Kul oğlu ve gayruhüm.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 277 - Hüküm no: 381 - Orijinal metin no: [42b-3])﻿

﻿

﻿

382. Hüküm

Perviz Ağa b. Abdülmennân’ın, Sekbânbaşı Yakub Ağa vakfının icâreteynli arsa üzerindeki dükkân binasını vakfettiği

Elhamdü li veliyyihî ve’s-salâtü ve’s-selâmü alâ nebiyyihî ve âlihî ve eshâbihi’l-müte’eddibîn bi âdâbihî ve ba‘d bu kitâb-ı hurşît-tâbın tahrîrine bâ‘is ve bâdî ve bu hitâb-ı azîz-nikābın tastîrine hâs ve nâdî oldur ki, Dârü’s-saltanati’l-aliyye Kostantıniyye el-mahmiyye mahallâtından Soğan Ağa mahallesi ahâlîsinden fahrü’l-ekâbir ve’l-a‘yân makbûlü’s-sudûr ve’l-erkân sâhibü’l-hayrât ve râgibü’l-müberrât Perviz Ağa b. Abdülmennân meclisi şer‘-i kaviyyü’l-bünyân ve mahfili dîn-i semiyyi’l-erkânda, vakf-ı ferhunde vasf-ı âti’l-beyâna li ecli’t-tescîl lâ büd-mend olan her dakīk ve celîl için mütevellî nasb ettiği Ahmed Efendi b. Ömer mahzarında bi tav‘ihî ikrâr ve i‘tirâf edip, mahmiye-i mezbûr[da] merhûm ve mağfûrun leh Sultan Bayezid Hân hamamı kurbunda vâki‘ merhûm Sekbânbaşı Yakub Ağa vakfından iki tarafı vakf-ı mezbûr ve bir tarafı tarîk-i âm ile mahdûd olup, üç yüz akçe icâre-i mu‘accele ve yevmî iki akçe ücret-i müeccele ile tasarrufumda olan arsa üzerine olan börekçi dükkânımın mülk-i sarîhim olan binâsını hasbeten lillâhi te‘âlâ vakf ve habs edip şöyle şart eyledim ki, dükkân-ı mezbûr sâir vakıflar gibi yed-i mütevellî ile îcâr olunup hâsıl olan icâreden yevmî iki akçe arsası için Yakub Ağa Vakfı mütevellîsine teslîm oluna ve mezbûr Ahmed Efendi mütevellî olup yevmî bir akçe vazîfeye mutasarrıf ola ve merhûm Kemal Paşa Mescidi şerîfinde suhuf-ı kübrâdan üç nefer kimesne birer cüz’-i şerîf tilâvet edip yevmî ikişer akçe vazîfe alalar, bir cüz’-i şerîfin sevâbını hazreti Resûlullah -sallallâhu te‘âlâ aleyhi vesellem-rûh-ı şerîfine ihdâ edeler ve iki cüz’-i şerîfin sevâbını benim rûhuma ihdâ edeler ve cüz’-i şerîfin birini hayâtda oldukça mezbûr Ahmed Efendi tilâvet ede ve birisini dahi Ebûbekir Efendi tilâvet ede ve bir cüz’-i şerîfi dahi merhûm eş-Şeyh Bâli Efendi türbedârı Ali Dede tilâvet ede ve bunların vefâtından sonra Kurşunlu türbe nâm zâviyede olan fukarâ tilâvet edip, minvâl-i muharrer üzre vazîfeye mutasarrıf olalar ve dahi şöyle şart eyledim ki, hayâtda olduğumca merreten ba‘de uhrâ asl-ı vakfa zarar terettüb etmeyecek kadar tebdîl ve tağyîr ve erbâb-ı vezâifi teksîr yedimde ola. Âhar mevzi‘de dükkân-ı mezbûrdan râcih, vakf etmeye sâlih emlâk bulup iştirâ edersem ona tebdîl edem deyip, dükkân-ı mezbûru mütevellî-i mezkûra teslîm etdim, ol dahi tevliyyeti hasebiyle kabz ve tesellüm etti dedikde, vâkıf-ı mezbûru mütevellî-i mersûm cümle kelâmında bi’l-muvâcehe tasdîk edip, emr-i tesâduk tamâm ve tarafeynin kelâmı burada encâm bulıcak, vâkıf-ı ârif kelâmını semt-i âhara sârif olup, vakf-ı mezbûr İmâm-ı a‘zam ve hümâm-ı efham Ebû Hanîfe-i Kûfî hüziye? bi’l-hayr ve Kûfî katında lâzım olmayıp, vâkıf için rücû‘ emr-i meşrû‘ olup ve arz-ı mevkūfe üzerinde olan binâyı cihet-i uhrâya vakf ba‘zı e’imme katında sahîh olmamağın vakf-ı mezbûrdan rücû‘ edip, dükkân-ı mezbûru mülküme red ve tarîk-i vakfı sed etmek isterim dedikde, mütevellî-i mezbûr cevâba mütesaddî olup, eğerçi vakf-ı mezkûr ol imâm-ı mesfûr katında lâzım değil ise e’imme-i sa‘îdin? kibârından nicesi “el-vakfu izâ sahha lezime” buyurmuşlardır ve arz-ı mevkūfe üzerinde olan binâyı cihet-i uhrâya vakf dahi ba‘zı e’imme katında sahîh ve lâzımdır deyû redden imtinâ‘ etmekle, beynlerinde nizâ‘ vâki‘ olup, muvakkı‘-ı sadr-ı kitâb olan hâkim-i hâsım ve’l-ictinâb hazretlerinin huzûr-ı şerîflerinde murâfa‘a olduklarında ol hâkim-i fâzıl-zamîr -sehhelellâhu te‘âlâ aleyhi külle asîrin-cânib-i temhîd-i hayrât-ı evlâ ve taraf-ı teşyîd-i mebânî-i müberrâtı ahrâ görüp, sıhhat ve lüzûmu ihtiyâr eden e’imme-i kibâr ve vakıf arz üzerinde binâ olan ebniye ve müsakkafâtın icrâya vakfiyyetin sıhhatine zâhib olan müctehidîn re’y-i şerîfleri üzre vakf-ı mezbûrun sıhhatine ve lüzûmuna ve şerâ’itinin şer‘ine bi’l-muvâcehe hükm buyurup ve vakf-ı merkūm üslûb-ı mersûm üzre vakf-ı sahîh lâzım olup, min ba‘d nakz u naksına mecâl muhâl oldu. Tahrîren fî evâhiri şehri Cemâziyelevvel li sene seb‘a ve ışrîn ve elf. Şuhûd[ü’l-hâl]: Ebûbekir Efendi, Murad b. Mehmed, Mustafa b. Cafer, Mehmed b. Cafer ve gayruhüm.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 277 - Hüküm no: 382 - Orijinal metin no: [43a-1])﻿

﻿

﻿

383. Hüküm

Raziye bt. Abdullah’ın muhâla‘ası

Mahmiye-i Kostantıniyye mahallâtından Debbâğzâde mahallesinde sâkine Raziye bt. Abdullah kıbelinden zikri aşağıda geçeceği üzre muhâla‘a ve ibrâya vekâleti kendisini ma‘rifet-i şer‘iyye ile tanıyan Mehmed b. Piyâle ve İbrahim b. Hasan nâm kimesnelerin şehâdetleri ile sâbit olan vekîl Müstedam b. Abdullah, zikrolunan vekâlete dayanarak müvekkilesinin kocası hâmil-i hâze’l-kitâb yaya Mehmed b. Hızır nâm kimesne ile muhâla‘a yaptığını ikrâr-ı sahîh-i şer‘î ile ikrâr etti. Kocası da nikâhında taahhüt ettiği râyic fi’l-vakt on bin akçe mehr-i müeccel ve iddet nafakası karşılığında onunla muhâla‘a yaptı. Kadın, yeni bir akit yapılmadan ve yeniden mehir ödenmeden eski kocasına helâl olmayacak şekilde ondan ayrılmış oldu. Sonra her biri umûmen bütün da‘vâ, mütâlebât, yemîn ve muhâsamâtdan ve husûsan aralarında cârî zevciyyetle alâkalı da‘vâdan yek diğerinin zimmetini ibrâ-yı âm ile kesin olarak ibrâ etti. Zevc-i mezbûr tarafından vicâhen ve şifâhen tasdîk edildi. Cerâ zâlike ve hurrire fi’l-yevmi’s-sâlis min Cemâziyelâhir sene 1027.

Şuhûdü’l-hâl: Hasan Çelebi b. Halil, fahr-ı erbâbü’l-kalem Kurt Efendi b. Mustafa kâtibü’l-hazine, Hasan b. Hüseyin, Yusuf b. Abdullah, Ali Bey b. Abdullah

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 279 - Hüküm no: 383 - Orijinal metin no: [43a-2, Arapça])﻿

﻿

﻿

384. Hüküm

El-Hâc Ahmed Veli’nin Piyâle Paşa Vakfı’ndan icâreteynli at değirmenini el-Hâc Mehmed b. Yusuf’a kiraladığı

El-Hâc Ahmed b. Veli nâm kimesne mahfili kazâda hâmilü’l-kitâb Mehmed b. Yusuf nâm kimesne mahzarında ikrâr ve takrîr-i kelâm edip, merhûm Piyâle Paşa vakfından olup mahmiye-i İstanbul’da Sagīr Yahya mahallesinde vâki‘ vâkıf-ı sâlife intimâ’ ile tahdîd ve tavsîfden müstağnî ve icâre-i mu‘accele ve yevmî yirmi akçe ücret-i müeccele ile yedimde ve tasarrufumda olan at değirmenini, tevâbi‘ ve levâhıkı ve otuz bin râyic-i fıddî sermâye ile târih-i kitâb şehri gurresinden iki sene tamamına değin yevmî ellişer akçe ücret-i müeccele ile mezbûr Mehmed’e îcâr ve teslîm etdim, mezbûr Mehmed dahi vech-i merkūm üzre istîcâr ve tesellüm etti dedikde, mezbûr el-Hâc Ahmed’i ikrâr-ı meşrûhunda mezbûr Mehmed dahi vicâhen tasdîk ettikden sonra takrîr-i merâm edip, zikr olunan yevmî elli akçe ücretin yirmi akçesin cânib-i vakfa ve otuz akçesin mezbûr el-Hâc Ahmed’e edâya ta‘ahhüd etmeğin, mâ hüve’l-vâki‘ gıbbe’t-taleb ketb ü tahrîr olunup yed-i tâlibe def‘ olundu. Tahrîren fi’l-yevmi’r-râbi‘ min Cemâziyelâhir li sene seb‘a ve ışrîn ve elf. Şuhûd[ü’l-hâl]: Kurd b. Ali, el-Hâc Bedreddin eş-şehîr Basravî?, Abdi b. Abdullah el-kethüdâ, el-Hâc Şehabeddin [b.] el-Hâc Mustafa, el-Hâc Abdullah b. Ali.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 279 - Hüküm no: 384 - Orijinal metin no: [43a-3])﻿

﻿

﻿

385. Hüküm

Kiracısı Mustafa Çavuş b. Ahmed’in tamir ettiği Ahmed Paşa Vakfı’na ait evin keşfi

Mahmiye-i İstanbul’da Topkapısı dâhilinde vâki‘ merhûm Ahmed Paşa vakfından olup vâkıf-ı sâlife intimâ’ ile tahdîd ve tavsîfden müstağnî olan menzilde, icâre-i mu‘accele ve müeccele ile sâkin olan mefharü’l-asâkir ve’l-cüyûş hâfızu’l-kitâb Mustafa Çavuş b. Ahmed, meclisi şer‘-i şerîfe hâzır olup takrîr-i kelâm ve bast-ı merâm edip, menzili mezkûr mürûr-ı eyyâm ve kürûr-ı a‘vâm hasebiyle harâb ve ta‘mîre muhtâc oldukda, cânib-i vâkıfdan ta‘mîrine müsâ‘ade olmamağın, kend[üm] mâlım ile ta‘mîr edip, ba‘dehû sarf eylediğim meblağ taraf-ı vakfda icâre-i mu‘accelesine mahsûb olmak üzre vakf-ı mezbûr mütevellîsi Mustafa Çelebi b. Şaban izin vermekle, mukaddemâ üzerine nâ’ib ve muhammin getirip on sekiz bin akçe menzili mezkûrûn cümle nakzını tahmîn ve takvîm edip, ben dahi ta‘mîri lâzım olan mevâzi‘-i adîdesini ta‘mîr ve tecdîd etmiş idim. El-hâletü hâzihî savb-ı şer‘-i mübînden üzerine varılıp vâki‘ hâl keşf ve tahmîn ve mertebe-i tahammülü ta‘yîn olunmasın taleb ederim dedikde, cânib-i şer‘-i mübînden Mahmud Efendi irsâl olunup hâssa mi‘mârlardan Üstâd Ali b. Abdülmennân ve zeyl-i kitâbda mastûrü’l-esâmi Müslimîn ile üzerine varıp, menzili mezkûrûn cümle sakfını mesâha eylediklerinde, tûlen ve arzan hesâb-ı şatrancî üzre bin dört yüz doksan altı zirâ‘ olup, her zirâ‘ı otuz akçeden kırk dört bin sekiz yüz seksen akçe, duvarları dahi mesâha olundukda tûlen ve arzan bi hesâb-ı mezbûr dokuz yüz altmış altı zirâ‘ olup her zirâ‘ı onar akçeden dokuz bin altı yüz altmış akçe ve müceddeden binâ olunan küçük odanın sakfı mesâha olundukda, vech-i merkūm üzre tûlen ve arzan altmış zirâ‘ olup zirâ‘ı ellişer akçeden üç bin akçe ve zikr olunan odanın vech-i mezbûr üzre kırk dokuz zirâ‘ tuğla ile dolma duvarının her zirâ‘ına otuzar akçeden bin dört yüz yetmiş akçe ve tavanları tûlen ve arzan yedi yüz otuz zirâ‘ olup zirâ‘ı kırkar akçeden yirmi dokuz bin iki yüz ve yüz seksen beş zirâ‘ kaldırımına zirâ‘ı on üçer akçeden iki bin dört yüz beş akçe ve üç yüz üç dâne bahçenin dizme parmaklarının dânesi sekiz akçeden iki bin dört yüz yirmi dört akçe ve yüz yirmi iki zirâ‘ asma çardağına zirâ‘ı yirmişer akçeden iki bin dört yüz kırk akçe ve üç yüz kırk iki zirâ‘ bağçe duvarının sakfı ta‘mîre üç bin dört yüz yirmi akçe ve yetmiş zirâ‘ tuğla döşemesine on beş akçeden bin elli akçe ve altı pencerelerine cemî‘-i levâzımıyla beş bin dört yüz akçe ve şadırvanına cemî‘-i mühimmâtıyla altı bin akçe ve elli beş zirâ‘ su yoluna zirâ‘ı altmış akçeden üç bin üç yüz akçe ve kenîfine üç bin akçe, mevâzi‘-i mezbûrenin cem‘an yüz on yedi bin altı yüz kırk dokuz akçe ile ta‘mîre tahammülü olduğun mi‘mâr-ı mezbûr vesâir ahâlî-i vukūf ve erbâb-ı ebniye ve sukūf haber verdiğin mevlânâ-yı merkūm mahallinde tahrîr edip, ba‘dehû gelip mahfili kazâda inhâ ve takrîr etmeğin, meblağ-ı merkūm vech-i sâbık üzre taraf-ı vakıfda menzili mezkûrûn icâre-i mu‘accelesine mahsûb olmak üzre bu hurûf ketb olundu. Tahrîren fî evâhiri Cemâziyelevvel li sene seb‘a ve ışrîn ve elf. Şuhûd[ü’l-hâl]: Es-Seyyid Derviş Mehmed Efendi, Berviş Çavuş, Esad Efendi, Osman Çavuş ve gayruhüm.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 280 - Hüküm no: 385 - Orijinal metin no: [43b-1])﻿

﻿

﻿

386. Hüküm

Okçubaşı Hayreddin Bey Vakfı’na ait evin Derviş Sadi b. Mehmed’e kiralandığı

Mahmiye-i İstanbul’da merhûm-ı mağfiret-nişân Sultan Bayezid Hân -tâbe serâhu ve berede mesvâhu-hazretlerinin câmi‘-i şerîfi kurbunda Emir Bey mahallesinde vâki‘, merhûm Okçubaşı Hayreddin Bey vakf edip süknâsı utekāsına ba‘de’l-inkırâz îcâr olunup, ücretinden rûhiyçün huzûrunda eczâ-i şerîfe tilâvetine şart eylediği menzilin mütevellîsi olan hâfızu’l-kitâb Ahmed Çelebi b. Muharrem meclisi şer‘-i şerîfde Derviş Sadi b. Mehmed mahzarında ikrâr ve takrîr-i kelâm edip, tafsîl-i mezkûr üzre vakf olup utekā münkariz olmakla, mahalle-i merkūmede vâki‘ bir tarafı Hasan Efendi mülküne ve bir tarafı Mehmed Bey nâm Yesârî mülküne ve bir tarafı vakf-ı mezbûra ve taraf-ı râbi‘i tarîk-i âmma müntehî olup, üç fevkānî odaları ve fevkānî bir sofayı ve müşterek su kuyusunu müştemil olan menzili tevâbi‘ ve levâhıkı ile târih-i kitâb şehri gurresinde üç sene tamamına değin yevmî beş akçe ücret-i müeccele ile mezbûr Derviş Sadi’ye tevliyyetim hasebiyle îcâr ve teslîm eyledim, mezbûr dahi vech-i merkūm üzre istîcâr ve tesellüm eyledi dedikde, mütevellî-i mezbûru ikrâr-ı meşrûhunda mezbûr Derviş Sadi dahi vicâhen ve şifâhen tasdîk ve vech-i sâbık üzre istîcâr ve tesellüm eylediğin tahkīk etmeğin, mâ hüve’l-vâki‘ gıbbe’t-taleb ketb ü tahrîr olunup, yed-i tâlibe def‘ olundu. Tahrîren fî evâili Cemâziyelâhir li sene seb‘a ve ışrîn ve elf. Şuhûd[ü’l-hâl]: Mustafa Beşe b. İvaz, Hasan b. Hüseyin, Ahmed b. Süleyman, Ali Dede b. Mehmed ve gayruhüm.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 281 - Hüküm no: 386 - Orijinal metin no: [43b-2])﻿

﻿

﻿

387. Hüküm

Ahmed b. Abdullah’ın Abdi b. Musa’ya verdiği ödünç parayı tamamen geri aldığı

Ahmed b. Abdullah mahfili kazâda Abdi b. Musa mahzarında takrîr-i da‘vâ edip, mezbûr Abdi zimmetinde karz-ı şer‘îden sekiz bin akçem vardır taleb ederim dedikde, gıbbe’s-suâl mezbûr Abdi cevâb verip, zimmetimde vech-i merkūm üzre mezbûr Ahmed’in sekiz bin akçesi var idi. Lâkin bir def‘a üç bin akçe ve bir def‘a beş bin akçe cem‘an sekiz bin akçeyi mezbûr Ahmed’e def‘ ve teslîm etdim dedikde, mezbûr Ahmed meblağ-ı merkūmun üç bin akçesin kabz ettiğin mu‘terif olup, beş bin akçesin almadım deyû inkâr edip, mezbûr Abdi’den meblağ-ı merkūm beş bin akçeyi def‘ ve teslîm ettiğine beyyine taleb olundukda, ityân-ı beyyineden ızhâr-ı acz edip istihlâf edicek, mezbûr Ahmed dahi alâ vefki’l-mes’ûl yemîn billâhi te‘âlâ eyledikde, meblağ-ı merkūm beş bin akçe edâsına hükm olundukdan sonra, mezbûr Abdi meblağ-ı merkūm beş bin akçeyi meclisi şer‘de merkūm Ahmed’e teslîm edip ol dahi bi tamâmihî tesellüm etmeğin, mâ vaka‘a gıbbe’t-taleb ketb olundu. Tahrîren fi’l-yevmi’r-râbi‘ min Cemâziyelâhir li sene seb‘a ve ışrîn ve elf. Şuhûd[ü’l-hâl]: Mehmed b. Timur, Mehmed b. Eyüb, Osman b. Abdullah, Ebûbekir b. Osman ve gayruhüm.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 282 - Hüküm no: 387 - Orijinal metin no: [43b-3])﻿

﻿

﻿

388. Hüküm

Mihal v. Niko’nun, Şilo v. Nikola’ya olan borcunu havale sûretiyle ödemesi

Zimmî tâ’ifesinden Mihal v. Niko meclisi şer‘-i şerîfde Şilo v. Nikola nâm zimmî muvâcehesinde takrîr-i kelâm edip, merkūm Şilo’ya karz-ı şer‘îden on yedi bin beş yüz akçe deynim olup meblağ-ı merkūmun dört bin akçesine bundan akdem Yorgi v. Yani nâm zimmîden havâle-i sahîha-i şer‘iyye ile havâle edip ol dahi kabûl etmiş idi. El-hâletü hâzihî meblağ-ı bâkī on üç bin beş yüz akçeyi, işbu meclisde hâzır olan Şiro v. Nikola’dan îcâb-ı muhîl ve kabûl-i muhtâl ve rızâ-yı muhtâlun aleyhim câmi‘a havâle-i sahîha-i şer‘iyye hâvâle eyledim [de]dikde, gıbbe’t-tasdîki’ş-şer‘î mâ hüve’l-vâki‘ gıbbe’t-taleb ketb olundu. Tahrîren fi’l-yevmi’s-sâmin ve’l-ışrîn min Cemâziyelevvel li sene seb‘a ve ışrîn ve elf. Şuhûd[ü’l-hâl]: Sinan b. Abdullah [el-]muhzır, Mehmed b. Ahmed er-râcil, Hasan b. Mustafa, Yusuf b. Halil ve gayruhüm.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 282 - Hüküm no: 388 - Orijinal metin no: [44a-1])﻿

﻿

﻿

389. Hüküm

Büyük Kresava köylülerinin, İstanbul’daki köy ahâlîsinden vergileri tahsil için Mihal ve Nikola’yı vekil tayin etmeleri

Rumeli’nde Yenişehir kazâsı müzâfâtından Fener nâhiyesinde vâki‘ Büyük Kresava nâm karye mahallâtından aşağı mahalle ahâlîsinden Yani v. Dimitri ve Anastas v. Mihal ve Yorgi v. Mihal ve Şiyo v. Mihal ve Dimitri v. Anastas ve Yorgi v. Varta ve Nikola v. Yorgi ve Şilo v. Dimitri ve Nikola v. İstemad ve Laho v. Yani ve Yorgi v. Dimitri ve Dimitri v. Todori ve Yorgi v. Dimitri ve Nikola v. Varta ve Mihal v. Niko ve Yorgi v. Uyar nâm zimmîler mahfili kazâda mahalle-i mezbûreden işbu râfi‘ü’l-kitâb Mihal v. İstemad ve Nikola v. İstemad nâm zimmîler muvâcehelerinde takrîr-i kelâm edip, bin on yedi senesinden bu âna gelince mahalle-i merkūme re‘âyâsı üzerine lâzım olan cizye ve tekâlîf-i örfiyye ve levâzım-ı zarûriyyesi için istidâne olunup kefîl olduğumuz meblağdan ehl-i mahalle-i mezbûre zimmetlerinde yüz kırk sekiz bin akçe bâkī kalmışdır. El-hâletü hâzihî meblağ-ı merkūmdan hâlâ mahalle-i merkūmede ve İstanbul’da olan mahalle-i merkūme re‘âyâsının her birinin zimmetine lâzım gelen düyûnu cem‘ [ve] tahsîl edip, ba‘dehû kasaba-i Kerbeneş sâkinlerinden Mehmed Beşe b. Abdullah nâm râcile olan otuz altı bin akçe ve Puşrik nâm kahveciye olan otuz bin ve Hasan Çavuş’a olan on dört bin akçe ve es-Seyyid Ahmed Efendi’ye olan sekiz bin dört yüz akçe cem‘an seksen sekiz bin akçe düyûn edâ ve teslîm edip temessük-i şer‘î alıp, mâ‘adâsı İstanbul’da olan duyûn için defteriyle getirip yedinden cevâbın vermeğe mezbûrân Mihal ve Nikola’yı vekîl ve mübâşir ve nâ’ib nasb eyledik ve ba‘de itmâmi’l-hizmet hizmetleri mukābelesinde mezbûrâna on iki bin akçe ücret vermeyi müte‘ahhid olduk dediklerinde, mezbûrân dahi vekâlet-i merkūmeyi kabûl ve hizmeti lâzımesine müte‘ahhid olmağın, mâ hüve’l-vâki‘ gıbbe’t-taleb ketb olundu. Tahrîren fi’l-yevmi’s-sâmin ve’l-ışrîn min Cemâziyelevvel li sene seb‘a ve ışrîn ve elf. Şuhûd[ü’l-hâl]: Ali b. Abdullah, Yusuf b. Ali, Mehmed b. Abdullah, Cafer b. Mustafa, Hızır Bâli b. Abdullah ve gayruhüm.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 283 - Hüküm no: 389 - Orijinal metin no: [44a-2])﻿

﻿

﻿

390. Hüküm

Şeyh Resmî Evkâfı’ndan Ahmed Çelebi b. el-Hâc Süleyman’ın tamir ettirdiği evin keşfi

Mahmiye-i İstanbul’da merhûm Şeyh Resmî mahallesi sâkinlerinden Ahmed Çelebi b. el-Hâc Süleyman meclisi şer‘-i şerîfde sıdk-ı kelâm edip, mahalle-i mezbûrede merhûm-ı merkūmun evkāfından olup, iki tarafı vakf-ı mezbûr ve bir tarafı Âbid Çelebi Vakfı ve bir tarafı tarîk-i âm ile mahdûd olup icâre-i mu‘accele ve müeccele ile sâkin olduğum menzilin tuğla dolma duvarı ve tahta perdesi ve tahta döşemesi ve tarîk-i âm tarafından vâki‘ taş duvarı harâbe müşrif olmağın, bundan akdem izn-i hâkimü’ş-şer‘le tecdîd ve ta‘mîr eyledim. Hâlâ kıbel-i şer‘-i şerîfden üzerine varılıp keşf ve tahmîn ve mertebe-i tahammülü ta‘yîn olunmak taleb ederim dedikde, savb-ı şer‘-i kavîmden Mevlânâ Mahmud irsâl olunup, hâssa mi‘mârlardan Üstâd Ali b. Abdullah ve Mustafa Bey ve zeyl-i kitâbda mastûrü’l-esâmi olan bî-garaz Müslimîn ile mahalli mezbûra varıp müşâhede ettiklerinde, fi’l-hakīka mezbûr Ahmed Çelebi’nin takrîr[i] üzre tecdîd ve ta‘mîr olunduğu mukarrer olmağın, mi‘mârân-ı mezbûrân tahmîn-i sahîh ile tahmîn eylediklerinde, şatrancî hesâbı üzre yetmiş iki zirâ‘ tuğla duvarın tecdî[di]ne bin beş yüz doksan akçe ve tahta perdenin müceddeden binâsına dört yüz akçe ve hesâb-ı mezbûr üzre elli üç zirâ‘ tahta döşemenin tecdî[di]ne bin üç yüz yirmi beş akçe ve yine hesâb-ı mezbûr üzre otuz altı zirâ‘ taş duvarın müceddeden binâsına sekiz yüz doksan akçe, cem‘an dört bin iki yüz beş akçe harc ve sarf olunmuşdur. Meblağ-ı mersûmdan noksanla husûlü müyesser değildir deyû haber verdiklerini mevlânâ-yı merkūm mahallinde tahrîr, ba‘dehû gelip mahfili kazâda ihbâr ve takrîr etmeğin, mâ hüve’l-vâki‘ ketb olundu. Tahrîren fî evâili Cemâziyelâhir li sene seb‘a ve ışrîn ve elf. Şuhûd[ü’l-hâl]: Halil Efendi b. Emrullah el-imâm, Mehmed b. Hasan, el-Hâc Mehmed b. el-hayyât, Mahmud b. el-hayyât, Sâlih Çelebi b. Yusuf, Mahmud b. el-Hâc Süleyman.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 283 - Hüküm no: 390 - Orijinal metin no: [44a-3])﻿

﻿

﻿

391. Hüküm

Hâcce Hâtun Vakfı’na ait Zeyrek’teki çifte hamamın, Mustafa b. Musa’ya kiraya verildiği

Merhûme Hâcce Hâtun vakfından berât-ı pâdişâhî ile bi’l-fi‘il mütevellî olan fahrü’l-eşbâh Ramazan Bey b. Abdülkerim meclisi şerîfde râfi‘ü’l-kitâb Mustafa b. Musa nâm râcil muvâcehesinde takrîr-i kelâm ve ta‘bîr ani’l-merâm edip, vakf-ı mezbûrdan olup mahmiye-i İstanbul’da Zeyrek nâm mevzi‘ kurbunda Hızır Bey mahallesi demekle ma‘rûf mahallede vâki‘ vâkıfe-i mûmâ-ileyhâya intimâ’ ile tahdîd ve tavsîfden müstağnî olan çifte hamamın, yılda otuz altı bin akçe icâre-i mu‘accele ile müste’cir-i olan Mustafa Çelebi’nin müddet-i icâresi tamam olup, merkūm Mustafa b. Musa yılda kırk [bin] akçe icâre ile tâlib olup, vakfa nef‘i olmağın hamam-ı merkūmu tevliyyetim hasebiyle mersûm Mustafa b. Musa’ya her sene kırk bin akçe icâre-i müeccele ile târih-i kitâbdan üç sene tamamına değin îcâr ve ba‘de’t-tahliyye teslîm eyledim, merkūm dahi istîcâr ve kabûl ve kabz edip ve icâre-i mezbûreden her re’s-i şehrde zimmetine lâzım gelen üçer bin üçer yüz otuz akçeyi her ay tamamında vermeye müte‘ahhid oldu dedikde, mâ vaka‘a gıbbe’t-taleb ketb olundu. Hurrire fi’l-yevmi’s-sâbi‘ min Cemâziyelâhir li sene seb‘a ve ışrîn ve elf. Şuhûd[ü’l-hâl]: Ahmed Çelebi b. Sâlih, Ahmed Bey b. el-hammâmî, Mahmud Çelebi el-Bevvâbü’s-sultânî, Mehmed b. Mehmed el-hammâmî, Receb Çelebi b. Mustafa ve gayruhüm.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 284 - Hüküm no: 391 - Orijinal metin no: [44a-4])﻿

﻿

﻿

392. Hüküm

Ayşe Hâtun’un rûhuna Kur’ân okuyanlara, vakfiyesi doğrultusunda yapılması

Mahmiye-i İstanbul’da merhûme Ayşe Hâtun nâm sâhibetü’l-hayr rûhiyçün, yevmî birer buçuk akçe ile huzûrunda birer cüz’-i şerîf tilâvet eden Himmet b. Receb ve Bâli b. Veli ve Ali b. Abdullah ve Mehmed b. Mehmed nâm kimesneler meclisi şer‘-i şerîfde hâlâ merhûme-i mezbûrenin vakfına mütevellî olan fahrü’l-fuzalâ eş-Şeyh Seyfullâh Efendi b. Sâlih mahzarında takrîr-i kelâm edip, merhûme-i mesfûrenin vakfiye-i ma‘mûlün-bihâsında cüz’-i şerîf tilâvet edenlere yevmî birer buçuk akçe vazîfe verile deyû mukayyed ve mastûr iken, merkūm Seyfullâh Efendi ayda kırkar akçeden ziyâdesini vermede ta‘allül eder, suâl olunup tenbîh-i şer‘î kılınmak taleb ederiz dediklerinde, gıbbe’s-suâl mezbûr Seyfullâh Efendi cevâbında, fi’l-hakīka vâkıfe-i mezbûrenin vakfiyesinden yevmî birer buçuk akçe vazîfe verile deyû mastûrdur dedikde, şart-ı vâkıfe üzre mezbûrların vazîfe-i mu‘ayyenelerin teslîm etmeye mezbûr Seyfullâh Efendi’ye tenbîh-i şer‘î kılınıp, mâ hüve’l-vâki‘ gıbbe’t-taleb ketb olundu. Hurrire fi’l-yevmi’s-sâbi‘ min Cemâziyelâhir li sene seb‘a ve ışrîn ve elf. Şuhûd[ü’l-hâl]: el-Hâc Ali b. Abdullah, el-Hâc Bayezid b. Veli, Hasan b. Ali, Mehmed b. Cafer, Murad b. Mehmed, Mustafa b. Cafer ve gayruhüm.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 285 - Hüküm no: 392 - Orijinal metin no: [44b-1])﻿

﻿

﻿

393. Hüküm

Yasef v. Salamon’un el-Hâc Mehmed b. el-Hâc Ahmed’e ödünçten borcu olduğu

Yasef v. Salamon nâm Yahudi meclisi şer‘-i şerîfde üzerinde ve zimmetinde hâmil-i hâze’l-kitâb el-Hâc Mehmed b. el-Hâc Ahmed lehine karz cihetinden lâzımü’l-edâ ve vâcibü’l-kazâ râyic fi’l-vakt sekiz bin akçe borcu olduğunu ikrâr-ı sahîh-i şer‘î ile ikrâr etti. Alacaklı vicâhen ve şifâhen beyânı tasdîk etti. Cerâ zâlike ve hurrire fi’l-yevmi’s-sâmin min Cemâziyelâhir sene 1027.

Şuhûdü’l-hâl: Ebûbekir b. Osman, Himmet [b.] Hüdâverdi ve gayruhüm

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 285 - Hüküm no: 393 - Orijinal metin no: [44b-2, Arapça])﻿

﻿

﻿

394. Hüküm

Mustafa Paşa’nın, kardeşi Mehmed Çavuş’dan satın aldığı arazi ve mallarının vekîline teslim edilmesi

Sâbıkan vezâretle Bosna Beylerbeyi olup, ber vech-i arpalık Kastamonu sancağından munfasıl olan düstûr-ı mükerrem müşîr-i müfahham nâzım-ı menâzımü’l-âlem küberâ’i’s-sâ’ib mütemmim-i mehâmmü’l-enâm bi’l-fikri’s-sâkıb Mustafa Paşa hazretleri tarafından, husûs-ı âti’z-zikre hasm-ı şer‘î-i câhid mahzarında Derviş b. Haydar ve Yusuf b. Abdullah şehâdetleri ile vekâlet-i sâbite olan fahrü’l-akrân Hasan Ağa b. Hasan meclisi şer‘-i şerîf-i şâmihü’l-imâdda vezîr-i müşârun-ileyhin li ebeveyn karındaşı olup, bundan esbak fevt olan Mehmed Çavuş b. Süleyman’ın sagīr oğulları Ahmed ve Dilaver’in kıbel-i şer‘-i şerîfde mansûb vasîleri olup, emlâk ve arâzî [ve] ebniyeye vâzı‘u’l-yed olduğu şer‘an sâbit olan Mustafa Efendi b. Abdullah mahzarında vekâleten takrîr-i da‘vâ edip, Gelibolu kazâsına tâbi‘ Kavaklı nâm karyede vâki‘ iki fevkānî ve bir tahtânî evleri ve bir anbarı ve bir ahırı müştemil olup, bir tarafı Seydî Bâli b. ( ) mülkü ile ve üç tarafı tarîk-i âm ile mahdûd olan mülk menzili ve bir su sığırı çiftini ve bir kara sığırı çiftini ve iki su sığırı ineğini ve bir su sığırı düğesini ve bir su sığırı tosunu ve bir kara sığır tosunu ve bir bârgiri ve Macarü’l-asl Sadr b. Abdullah nâm kulu ve iki kıt‘a bağı müvekkili mûmâ-ileyh safka-i vâhide ile otuz sekiz bin nakd-i râyic fi’l-vakt akçeye iştirâ ve teslîm-i semen-i mesfûr ve kabz-ı cemî‘-i mebî‘-i mezkûr edip ve yine karye-i mezbûrede vâki‘ inde’l-ahâlî ve’l-cîrân ma‘lûmü’l-hudûd olan kıt‘a mezâri‘i sâhib-i arz ma‘rifetiyle tefvîz edip, mu‘âmele-i tefvîzde merkūm on bin nakd-i râyic fi’l-vakt akçe teslîm edip, emlâk-i mezbûre ve arâzî-yi mesfûre vezîr-i müşârun-ileyhin müşterâsı iken vasî-yi mezkûr fuzûlen vaz‘-ı yed etmişdir. Suâl olunup yedi [yed-i] kasr olunmak matlûbumdur dedikde, gıbbe’s-suâl yetîmân-ı mezbûrânın mülkü olduğu sebebden vaz‘-ı yed ettiğin ikrâr edip, vezîr-i müşârun-ileyhin mülkü olduğun inkâr edip, vekîl-i mezbûrdan da‘vâsını müsbite beyyine taleb olundukda, udûl-i Müslimînden Ahmed Çelebi b. Mustafa ve Mehmed Çelebi b. Mehmed ve Ahmed Bey b. Nasûh nâm kimesneler meclisi şer‘-i şerîfe hâzırûn olup, fi’l-vâki‘ hudûd-ı mezbûre ile mahdûde olan emlâk ve arâzîyi müvekkili mûmâ-ileyh mezbûrdan otuz sekiz bin akçeye iştirâ ve on bin akçeye tefevvüz etti. Müvekkili mûmâ-ileyhin mülk-i müşterâsıdır. Bu husûsa şâhidleriz şehâdet dahi ederiz deyû edâ-i şehâdet-i şer‘iyye ettiklerinde, şehâdetleri hayyiz-i kabûlde vâki‘ oldukda, mûcebi ile tenbîh birle, mâ vaka‘a ketb olundu. Tahrîren fi’l-yevmi’r-râbi‘ min Cemâziyelâhir min şuhûri li sene seb‘a ve ışrîn ve elf. Şuhûd[ü’l-hâl]: Süleyman Çelebi b. Ali, Hamza b. Mustafa, Mustafa Çavuş-ı Dergâh-ı âlî, Sefer Çavuş-ı Dergâh-ı âlî, Arslan Çavuş, Mehmed Bey el-mütevellî, Mustafa Ağa, Mustafa Çelebi.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 286 - Hüküm no: 394 - Orijinal metin no: [44b-3])﻿

﻿

﻿

395. Hüküm

Makri v. Petro’nun Mehmed Çavuş b. Abdullah’a borçlu olduğu

Makri v. Petro nâm zimmî, üzerinde ve zimmetinde hâmil-i kitâb Mehmed Çavuş b. Abdullah lehine karz cihetinden, işbu zeyilde geçen târihten kırk gün tamamına müeccel lâzımü’l-edâ râyic fi’l-vakt on iki bin akçe borcu olduğunu ikrâr-ı sahîh ve itiraf-ı sarîh ile ikrâr etti. Alacaklı bu beyânı vicâhen tasdîk etti. Mahmiye-i Kostantıniyye mahallâtından Süleyman Ağa mahallesinde sâkin ve mezbûr Makri’nin (Maryon) kardeşi Aleksi v. Petro nâm zimmî meblağ-ı mezkûrûn tamamına kefîl oldu. Cerâ zâlike ve hurrire fi’l-yevmi’l-ışrîn min Cumâdelûlâ sene 1027.

Şuhûdü’l-hâl: Mustafa b. Cafer, Mehmed b. Eyüb, Mehmed b. Ahmed, Ömer Çelebi b. Mustafa, Osman Çelebi b. Mustafa ve gayruhüm

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 287 - Hüküm no: 395 - Orijinal metin no: [44b-4, Arapça])﻿

﻿

﻿

396. Hüküm

Ayasofya’daki vakıf evin, İmâm Mehmed Efendi’ye verildiği

Mahmiye-i İstanbul’da Ayasofya-i kebîr mahallesinde vâki‘ bir tarafdan Abdi Çelebi mülkü ve bir tarafdan Ahmed Çelebi mülkü ve bir tarafdan Çâşnigir Mustafa Ağa mülkü ve bir tarafdan tarîk-i âm ile mahdûd olup, fevkānî ve tahtânî büyût-ı müte‘addideyi müştemil olan menzili ashâb-ı hayrâtdan ( ) vakf eyleyip, süknâsını rûhiyçün her senede hatm-i şerîf tilâvet olunmak üzre ulemâdan bir fakīr kimesneye şart eyleyip, menzili mezbûrda ber-mûceb-i şart-ı vâkıf bundan akdem Ayasofya-i kebîr câmi‘-i şerîfinde müezzin olan Mehmed sâkin iken fevt olup, menzili mezbûr mahlûl olmağın, işbu râfi‘ü’l-kitâb câmi‘-i mezbûrda hâlâ imâm olan fahrü’l-e’imme Mehmed Efendi b. Tâceddin âlim ve fakīr ve sâlih ve mütedeyyin ve meskene etemm-i ihtiyâcı zâhir ve mütebeyyin olmağın tevcîh olundu. Zabt ve tasarrufiyçün bu vesîka ketb ve yedine def‘ olundu. Tahrîren fî evâili Cemâziyelâhir li sene seb‘a ve ışrîn ve elf. Şuhûd[ü’l-hâl]: Fahrü’l-hutebâ’i’l-kirâm Mahmud Efendi b. el-Hâc Mehmed, Ce[ma]leddin Efendi b. Abdünnebî el-hatîb, Umdetü’l-müderrisîn Yahya Efendi b. Mahmud, Derviş Çelebi el-kâtib, Ezânî Efendi el-kadı, Sa‘d b. Halîfe el-müezzin, Nizâmî Halîfe el-müezzin ve gayruhüm.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 287 - Hüküm no: 396 - Orijinal metin no: [45a-1])﻿

﻿

﻿

397. Hüküm

Todori v. Yani’nin evini, Kostantin ve Zanile’ye sattığı

Nasârâ tâ’ifesinden Todori v. Yani mahfili kazâda işbu hâmilü’l-kitâb Kostantin v. Andriye ve zevcesi Zanile bt. Mavrodi tarafından ikrâr-ı âtîyi tasdîka vekîli olup, vekâleti Dramo v. Yorgi ve Yorgi v. Ahse? nâm zimmîler şehâdetleriyle sâbite olan Dramo v. Yorgi nâm zimmî muvâcehelerinde ikrâr ve i‘tirâf edip, hısn-ı Kostantıniyye ebvâbından Fenerkapısı hâricinde vâki‘, bir tarafı Komno v. Niko mülkü ve bir tarafı Yorgi v. Ahse? mülkü ve bir tarafı sâhil-i bahr ve bir tarafı tarîk-i âm ile mahdûd, ulüvven ve süflen sekiz bâb büyûtu müştemil mülk menzilimin nısf-ı şâyi‘ini, mezbûr Kostantin’e ve nısf-ı şâyi‘-i âharını mezbûre Zanile’ye altmış sekiz bin nakd-i râyicü’l-vakt fıddî Osmânî akçeye bey‘-i bât ile bey‘ edip, meblağ-ı merkūmun otuz dört bin akçesi mersûm Kostantin’nin yedinde ve otuz dört bin akçesi dahi mezbûre Zanile yedinde olup kabz eyledim. Min ba‘d mülk-i müşterâlarıdır, keyfe mâ yeşâ mutasarrıf olsun dedikde, mukırr-ı mezbûrun ikrâr-ı meşrûhunu mezbûrîn-i asıl ve vekîl vicâhen tasdîk ettikden sonra işbu vesîka ketb [olundu]. Fî 10 Cemâziyelâhir li sene [10] 27. Şuhûd[ü’l-hâl]: İbrahim Subaşı b. Abdullah, Osman Bey el-cündî, Bekir b. Osman, Ahmed b. Ömer, Hamza b. Mustafa, Murad b. Mehmed, Mustafa b. Hamza, el-Hâc Mehmed b. İsmail, Yorgi [v.] Yani, Drako [v.] Yani, Luizo [v.] Mihal ve gayruhüm.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 287 - Hüküm no: 397 - Orijinal metin no: [45a-2])﻿

﻿

﻿

398. Hüküm

Mihal v. Manol nâm zimmînin Paskal v. Yanaki’ye ödünçten borçlu olduğu

Mihal v. Manol nâm zimmî, üzerinde ve zimmetinde hâmil-i hâze’l-kitâb Paskal v. Yanaki nâm zimmî lehine karz cihetinden râyic fi’l-vakt beş bin akçe lâzımü’l-edâ ve vâcibü’l-kazâ borcu bulunduğunu ikrâr-ı sahîh-i şer‘î ve itiraf-ı sarîh-i mer‘î ile ikrâr etti. Alacaklı tarafından vicâhen beyânı tasdîk edildi. Târih-i mezbûrda [böyle cereyân etti ve yazıldı, Arapça].

Şuhûdü’l-hâl: İbrahim [b.] Receb, Hüseyin [b.] Hüdâverdi, Abdullah [b.] İbrahim, Receb [b.] Yusuf, Hızır b. İlyas, Hamza b. Mustafa

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 288 - Hüküm no: 398 - Orijinal metin no: [45a-3, Arapça])﻿

﻿

﻿

399. Hüküm

Ölen Hürrem Çavuş Vakfı mütevellisi Osman Çelebi’nin kızlarının vakfa paralarını yeni mütevelli Mahmud Çavuş b. Ahmed’e teslim ettikleri

Mahmiye-i İstanbul’da merhûm Hürrem Çavuş vakfına mütevellî iken vefât eden Osman Çelebi’nin sulbiye kızları Fâtıma ve Hatice nâm sagīrelerin vasiyy-i şer‘îleri olan Ümmühâni Hâtun bt. Mustafa tarafından husûs-ı âtîye vekîl olup, mâ hüve nehcü’s-sübût şer‘an vekâleti sâbite olan fahrü’l-kuzât Mustafa Efendi b. Mehmed, mahfili kazâda vakf-ı mezbûra hâlâ mütevellî olan Mahmud Çavuş b. Ahmed muvâcehesinde takrîr-i kelâm edip, mütevellî-i mezbûr Osman Çelebi vefât ettikden sonra ben vasiyy-i merkūmun vekîli olmağla, yüz on sekiz bin iki yüz elli dört akçe ve bin [yirmi] altı senesi ribhinden dört bin yüz akçe ve odalar icâresinden altı yüz akçe ve der-kîse beş yüz akçe mersûm Mahmud Çavuş’a teslîm eyledim, suâl olunup takrîri tahrîr olunmasını taleb ederim dedikde, gıbbe’s-suâl mersûm Mahmud Çavuş fi’l-hakīka vech-i merkūm üzre vakf-ı mezbûrdan zikr olunan meblağları vekîl-i mezbûr yedinden alıp kabz eyledim dedikde, mâ hüve’l-vâki‘ gıbb[e’t-taleb ketb olundu].

Şuhûdü’l-hâl: Ali Bey b. Abdullah, Ömer b. Muharrem, Şaban b. Hasan, Mustafa b. Hacı Veli, Ali Bey b. Sefer, Mahmud Bey b. Abdullah, Deveci Mahmud.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 288 - Hüküm no: 399 - Orijinal metin no: [45b-1])﻿

﻿

﻿

400. Hüküm

Köle diye el konulan Mahmud b. Pervâne’nin hürriyetine hükmedilmesi

Rumeli vilâyeti Ustrumca kasabası ahâlîsi udûl-i Müslimîninden Mehmed Efendi b. Mustafa ve silahdâr Ali Bey b. Mehmed ve Bâli b. İbrahim ve Nasûh b. İbrahim nâm hür kimesneler meclisi şer‘-i şerîfde aşağıda zikri geçeceği üzre davacının hürriyetini reddeden ve köle zannıyla ona el koyan Mehmed Çelebi b. Ömer nâm kimesne mahzarında bâ‘is-i hâze’l-kitâb emred, iri kara gözlü, açık kaşlı ve bey‘ ve teslîmle davacıya âid olduğunu itiraf eden Mahmud b. Pervâne’den sâdır olan da‘vâ-yı sahîha-i şer‘iyyede gıbbe’l-istişhâd şöyle şehâdet ettiler ki, müdde‘iyye-i mezkûr aslen hürdür; Hayâlî-zâde diye meşhûr Ustrumcî Hüseyin Efendi’nin âzâd ettiği Âfitâb bt. Abdullah adlı hür bir anneden doğmuştur. Annesi Afitab bt. Abdullah, babası Pervâne b. Abdullah’tır. Şehâdetin kabûl şartlarına uygunluğunun ardından mûcibince hükmedildi. Cerâ zâlike ve hurrire fi’l-yevmi’l-âşir min Cumâdeluhrâ sene 1027.

Şuhûdü’l-hâl: Osman Çavuş, Murad b. Mehmed, İsa b. İlyas, Mahmud b. Bâli ve gayruhüm

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 289 - Hüküm no: 400 - Orijinal metin no: [45b-2, Arapça])﻿

﻿

﻿

401. Hüküm

İsfendiyar v. Aydın’ın menzilini bey’ bi’l-istiğlâl ile Kasım Bey Vakfı’na satışı

İsfendiyar v. Aydın nâm zimmî işbu akdin kendilerinden sudûruna kadar sâhibi ve mâliki olduğu elinde ve taht-ı tasarrufunda bulundurduğu mahmiye-i Kostantıniyye mahallâtından Mirahor mahallesinde vâki‘, bir tarafdan Mehmed Bey mülkü, diğer tarafdan Kadun Beşe bt. Kaya mülkü ve iki tarafdan da tarîk-i âm ile mahdûd mülk menzilini cümle tevâbi‘ ve levâhıkı ile râyic fi’l-vakt yirmi yedi bin akçe semen-i mu‘ayyen-i makbûz ile bundan beş buçuk ay önce Kasım Bey vakfı mütevellîsi hâfız-ı hâze’l-kitâb fahrü’l-akrân Mehmed b. Kasım’a sattığını ikrâr etti. Mütevellî de vakıf malıyla ve vakfa gelir getirmesi için ondan satın aldı. Satıcının menzili kirâlamak istemesi üzerine mütevellî zeyilde yer alan yıl gurre-i Muharreminden bir yıl tamamına üç bin üç yüz yetmiş akçe kirâ bedeli karşılığında kirâya verdi. Mütevellî vicâhen ve şifâhen satıcının beyânını tasdîk etti. Sonra yaya Hasan Beşe b. Abdullah ve mezbûr Hasan Beşe’nin kardeşi Kadun Beşe bt. Abdullah menzili mezbûrun derkine ve bedel-i icârenin teslîmine icap ve kabûlü hâvî kefâlet ile kefîl oldular. Cerâ zâlike ve hurrire fi’l-yevmi’s-sâlis aşere min Cumâdeluhrâ sene 1027.

Şuhûdü’l-hâl: Mehmed b. Yusuf, Mustafa b. [Şaban, Arapça], Mustafa [b.] Cafer, Ali Bey el-hammâmî, Pervâne [b.] Abdullah, Yusuf [b.] Abdullah

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 289 - Hüküm no: 401 - Orijinal metin no: [45b-3, Arapça])﻿

﻿

﻿

402. Hüküm

eş-Şeyh Mehmed b. Ahmed Efendi’nin Yusuf b. Abdullah’a ödünç para verdiği

Vilâyet-i Rumeli’nde kasaba-i Üsküb sâkinlerinden eş-Şeyh Mehmed b. Ahmed Efendi meclisi şer‘-i şerîfde Yusuf b. Abdullah nâm kimesne muvâcehesinde üzerine da‘vâ edip, bundan akdem mahmiye-i İstanbul’da mezbûr Yusuf’a karz tarîkiyle yirmi üç aded filori ve beş aded guruş ve elli nakid akçe ve kasaba-i mezbûrede dört yüz akçe, cem‘an dört bin sekiz yüz doksan akçe karz verdim, ikrâr dahi etmişdir. Hâlâ edâdan ta‘allül eder, suâl olunup mûcebini taleb ederiz dedikde, gıbbe’s-suâl ve akībü’l-inkâr müdde‘î-i mezbûr eş-Şeyh Mehmed’in sıdk-ı da‘vâsına beyyine taleb olundukda, udûl-i ahrârdan Mahmud Efendi b. Mehmed ve Hüseyin b. Mustafa nâm kimesneler li ecli’ş-şehâde hâzırân bi’l-meclis olup, istişhâd olunduklarında, fi’l-vâki‘ vech-i muharrer üzre bundan akdem mezbûr Yusuf mahalle-i mezbûreden merkūm eş-Şeyh Mehmed’den karz tarîki ile yirmi üç aded filori ve beş aded guruş ve elli akçe ve kasaba-i mezbûrede dört yüz akçe, cem‘an dört bin sekiz yüz doksan [akçe] aldım deyû ikrâr etti, bu husûsa şâhidleriz, şehâdet dahi ederiz deyû edâ-i şehâdet-i şer‘î ettiklerinde, gıbbe’t-ta‘dîl şehâdetleri hayyiz-i kabûlde vâki‘ olup, mûcebince hükm birle, mâ cerâ bi’t-taleb kayd olundu. Şuhûdü’l-mezbûr: Mehmed b. ( ) [el-]müezzin?, Hasan b. Ahmed, Halil [b.] İbrahim ve gayruhüm.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 290 - Hüküm no: 402 - Orijinal metin no: [45b-4])﻿

﻿

﻿

403. Hüküm

Akıl hastası Meryem Hâtun bt. Sadi’ye vasî nasbı

Hâkim, hâmil-i hâze’l-kitâb el-Hâc Süleyman Bey b. Abdullah’ı Meryem Hâtun bt. Sadi adlı mecnûneye hıfz-ı emvâl ve zabt-ı ahvâli ve cemî‘-i mesâlih-i nâfiası için vasî nasbetti. O da vesâyet-i merkūmeyi kabûl edip gereğini ve edâ-yı hizmeti üstlendi. Târih-i mezbûrda böyle cereyân etti ve yazıldı.

Şuhûdü’l-hâl: Mehmed Halife [b.] Hasan imâm, Rıdvan Halife [b.] Mustafa müezzin, el-Hâc Ali b. Abdullah, el-Hâc İsmail Bey ve gayruhüm

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 290 - Hüküm no: 403 - Orijinal metin no: [46a-1, Arapça])﻿

﻿

﻿

404. Hüküm

Abdülkadir b. Abdullah’ın, Meryem Hâtun bt. Sadi’ye borcu olduğu

Ba‘dehû mezbûre Hâtunun zevci Abdülkādir b. Abdullah meclisi şer‘-i şerîfde mecnûne-i merkūmeye deyn-i şer‘îden zimmetimde edâsı lâzım beş akçe deynim vardır dedikde, mukırr-ı merkūmu vasiyy-i merkūm vicâhen ve şifâhen tasdîk ve tahkīk edicek, mâ hüve’l-vâki‘ bi’t-taleb kayd şüd.

Şuhûdü’l-hâl: Es-Sâbikūn.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 291 - Hüküm no: 404 - Orijinal metin no: [46a-2])﻿

﻿

﻿

405. Hüküm

Sabiha bt. Ahmed’in nikâhla ilgili vekâlet verdiği

Mahmiye-i Kostantıniyye mahallâtından Çukur Bostan mahallesinde sâkine Sabiha bt. Ahmed adlı kadın meclisi şer‘de hâzır olup râfi‘-i kitâb Sadeddin b. Ferruh’u vekîl edip zevcinin mehr-i müecceli üstlenmesi karşılığında kendi adına nikâha taraf olup evlilik ve nikâhla ilgili husûslarda gereğini yapması için nâ’ib kıldı. Vekil de vekâlet-i mezbûreyi kabûl edip gereğini yapmayı üstlendi. Cerâ zâlike ve hurrire fi’l-yevmi’s-sânî aşere min Cemâziyelâhir sene 1027.

Şuhûdü’l-hâl: Mansur hatîb, Sadeddin b. el-Hâc Halid, Ahmed b. Mustafa, Yusuf b. Ali ve gayruhüm

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 291 - Hüküm no: 405 - Orijinal metin no: [46a-3, Arapça])﻿

﻿

﻿

406. Hüküm

Akıl hastası Meryem Hâtun bt. Sadi’nin kocası Abdülkadir b. Durmuş’daki alacaklarının vasîsi tarafından alındığı

Mahmiye-i İstanbul mahallâtından merhûm Akşemseddin mahallesi sâkinelerinden Meryem Hâtun bt. Sadi nâm mecnûnenin kıbel-i şer‘den mansûb vasîsi olan el-Hâc Süleyman b. Abdullah nâm kimesne meclisi şer‘-i kavîmde, hâmil-i hâze’l-kitâb mezbûre Meryem Hâtun’un bi’l-fi‘il zevci olan Abdülkādir b. Durmuş nâm kimesne muvâcehesinde bi’l-vesâye takrîr-i kelâm ve ta‘bîr ani’l-merâm kılıp, vasîsi olduğum merkūme Meryem’in bundan akdem bir mor ferâce ve bir kumaş kaftan ve iki nâfte zıbın ve bir gümüşlü kuşak ve bir çift mâ’î kemhâ peşkir ve bir peçesi zâyi‘ oldukda, zevc-i mezbûr Abdülkādir’i mazanne ittihâz edip, vesâyet-i mahkiyem hasebiyle merkūmdan da‘vâ ve taleb ettiğimde, merkūm Abdülkādir inkâr edip beyyineden aczim olmağla ve mezbûr Abdülkādir’in yemîn etmesi mukarrer olmağın bu takdîrce sulh mezbûre Hâtuna enfa‘ olmağla, muslihûn tavassutu ile an inkâr bin beş yüz nakd akçe ve bin akçe kıymetli bir kumaş kaftan vermek üzre mâbeynimizi ıslâh ve tevfîk eylediklerinde, ben dahi vesâyet-i mahkiyem hasebiyle sulh-ı mezbûru kabûl ve bedel-i sulh olan meblağ-ı merkūm ile mezkûr kaftanı merkūm Abdülkādir’in yedinden ahz u kabz edip, husûs-ı mezbûrdan merkūm Abdülkādir’in zimmetini ibrâ-i âm ile ibrâ ve ıskāt-ı tâm ile ıskāt etdim. Ba‘de’l-yevm husûs-ı mezbûra müte‘allik benden asâleten veya vekîlimden vekâleten da‘vâ sâdır olursa lede’l-hükkâmi’l-kirâm mesmû‘a olmaya dedikde, mûcebince merkūmu ikrâr-ı meşrûhunda mezbûr Abdülkādir vicâhen tasdîk ve şifâhen tahkīk edicek, mâ hüve’l-vâki‘ gıbbe’t-taleb ketb olundu. Tahrîren fî evâili Cemâziyelâhir li sene seb‘a ve ışrîn ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Mehmed Halife [b.] Hasan el-imâm, Resûl Halife [b.] Mustafa el-müezzin, el-Hâc Ali [b.] Abdülkādir, el-Hâc İsmail [b.] Mehmed, Mehmed [b.] Kasım, Ali [b.] Oruç ve gayruhüm.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 291 - Hüküm no: 406 - Orijinal metin no: [46a-4])﻿

﻿

﻿

407. Hüküm

Nâzenin bt. Abdullah’ın, Ahmed Efendi b. Uğurlu’dan aldığı borç karşılığında rehin olarak bıraktığı eşyaların tescili

Mahmiye-i Kostantıniyye mahallâtından Manisa[lı] Çelebi mahallesi sâkinelerinden işbu râfi‘atü’l-kitâb Nâzenin bt. Abdullah meclisi şerîfde Süleyman b. Mehmed el-yesârî mahzarında takrîr-i merâm edip, bundan akdem Ahmed Efendi b. Uğurlu nâm imâmdan üç bin üç yüz elli akçeyi alâ-tarîki’l-karz alıp kabz edip, bir siyah kılıncı ve kadîfe kaplı kılıncı mezbûr Ahmed yedinde meblağ-ı mezkûr mukābelesinde rehin vaz‘ edip, ba‘dehû mezbûr Ahmed âhar diyâra gitmek lâzım geldikde, mezbûr Süleyman Çelebi’yi tarafından zimem-i nâsda olan hukūkunu kabza ve yedinde olan rihân-ı makbûzamı ashâbına teslîme vekîl edip, zikr olunan kılınçları mezbûr Süleyman Çelebi’ye teslîm eyleyip, ben dahi zikr olunan siyah kılıncı mezbûr Süleyman Çelebi yedinden alıp, mukābelesinde bir âhar kılınç ve gümüş çengelli bir kuşak teslîm eylemiş idim. Hâlâ deyn-i mesfûru merkūm Ahmed Efendi inkâr eylemişdir, murâd etdiğimden sonra teslîm ettiğim kılıncı ve gümüş çengelli kuşağı mezbûr Ahmed Efendi inkâr eylemişdir, suâl olunup mezbûr Süleyman Çelebi’nin ikrâr ve takrîri tahrîr olunmak matlûbumdur dedikde, gıbbe’s-suâl mezbûr Süleyman Çelebi cevâbında, fi’l-vâki‘ zikr olunan kılıncı ve gümüş çengelli kuşağı merkūme Nâzenin yedinden alıp kabz edip, ben dahi mezbûr Ahmed Efendi’nin câriyesi Üftâde’ye teslîm etdim deyicek, vâki‘ hâl zabten li’l-makāl ketb olundu. Tahrîren fi’l-yevmi’s-sâlis aşer min Cemâziyelâhir li sene seb‘a ve ışrîn ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: İbrahim [b.] Receb, Receb Çavuş [b.] İsmail, Mehmed [b.] Eyüb, Hasan [b.] Ali, Hasan [b.] Mahmud, Hacı(?) [b.] Süleyman.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 292 - Hüküm no: 407 - Orijinal metin no: [46a-5])﻿

﻿

﻿

408. Hüküm

Saraylı Halime bt. Abdullah’ın, evini Hatice Sultan’a sattığı

Mahmiye-i İstanbul mahallâtından İskender Ağa mahallesi sâkinelerinden Saraylı Halîme Hâtun bt. Abdullah mahfili kazâda fahrü’l-muhadderâti’l-mükerremât tâcü’l-mestûrâti’l-mu‘azzamât safiyyetü’z-zât zekiyyetü’s-saffât el-manzûre bi inâyeti’l-meliki’r-Rahmân Hatice Sultan -dâmet ismetuhâ- hazretlerinin cânib-i âlîlerinden ikrâr-ı âti’z-zikri tasdîka vekîl olup, Mehmed Halife b. el-Hâc Veli el-imâm ve Mehmed b. Ali şehâdetleri ile hasm-ı câhid mahzarında vekâleti sâbite olan gılmân-ı acemiyândan Hızır Beşe b. Yusuf nâm Baltacı muvâcehesinde ikrâr-ı sahîh-i şer‘î ve i‘tirâf-ı sarîh-i mer‘î edip, mahalle-i merkūmede vâki‘ bir tarafdan Mehmed Çelebi b. Ali ve Keyvan Bey b. Abdullah el-Bevvâbü’s-sultânî mülklerine ve bir tarafdan Raziye ve Ma‘rife Hâtun mülklerine ve bir tarafdan Ramazan b. Abdullah ve Mehmed b. Abdullah mülklerine ve bir tarafdan tarîk-i âmma müntehî olup, bir bâb ulvî ve bir bâb süflî avluyu ve su kuyusunu ve kenîfi ve zât eşcâr-ı müsmire ve gayr-i müsmire muhavvatayı müştemil ve hâvî olan mülk menzili, âmme-i tevâbi‘ ve levâhıkı ve kâffe-i menâfi‘ ve merâfıkı ile müvekkile-i mûmâ-ileyhâ -dâmet ismetuhâ- bey‘-i bâtt-ı sahîh-i şer‘î ile otuz bin nakd-i râyic fi’l-vakt akçeye bey‘ edip, kabz-ı semen ve teslîm-i mebî‘ etdim. Ba‘de’l-yevm menzil müvekkile-i müşârun-ileyhânın mülk-i müşterâlarıdır dedikde, mukırre-i merkūmeyi ikrâr-ı meşrûhunda mezbûr Hızır Beşe dahi vekâlet-i mahkiyesi hasebiyle vicâhen tasdîk ve şifâhen tahkīk etmeğin, mâ vaka‘a ketb ü tahrîr olundu. Tahrîren fi’l-yevmi’s-sânî aşer min Cemâziyelâhir li sene seb‘a ve ışrîn ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Ahmed b. Mehmed el-imâm, Ramazan b. Mustafa, Hüseyin b. Hamza, Mehmed b. Ahmed, Mehmed b. Ali, İbrahim b. Receb, Hacı Mehmed b. İsmail, Halil b. Hacı İbrahim ve gayruhüm.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 293 - Hüküm no: 408 - Orijinal metin no: [46b-1])﻿

﻿

﻿

409. Hüküm

Yusuf Bey b. Abdullah’ın, Gülbeşe Hâtun Vakfı’ndan kiraladığı evin kirasının tespiti

Mahmiye-i İstanbul’da Kâtib Şemseddin mahallesi sâkinlerinden fahrü’l-eşbâh Yusuf Bey b. Abdullah nâm bevvâb-ı sultânî meclisi şer‘de takrîr-i kelâm edip, mahalle-i mezbûrede vâki‘ merhûme Gülbeşe Hâtun vakfından olup, inde’l-ahâlî ma‘lûmü’l-hudûd olan menzili merkūm murûr-ı eyyâm ile ve kürûr-ı a‘vâm ile harâbe müşrif olup, müceddeden binâsına cânib-i vakıfdan müsâ‘ade olmamağın, vakf-ı mezbûr mütevellîsi olan Rıdvan b. Abdullah menzili mezbûru bana icâre-i mu‘accele-i ma‘lûme ve yevmî iki akçe ücret-i müeccele ile îcâr edip ve kendi mâlım ile ihdâs ettiğim binâ cânib-i vakıfdan icâre-i mu‘acceleye mahsûb olmak üzre izin verip, ben dahi ta‘mîr ve meremmet etmek istediğimde, ba‘zı kimesneler bana garazen menzili mezbûrun yevmî dört akçe ücrete tahammülü vardır, ecr-i mislinden dûnla istîcâr ettin biz yevmî dörder akçeye kabûl ederiz demeğin, mütevellî-i mezbûr tasarrufuma mâni‘ olup, kıbel-i şer‘den ehl-i hibre ile üzerine varılıp menzili mezbûrun yevmî ne mikdâr akçe ücrete tahammülü vardır, ba‘de’l-yevm ketb ve terkīm olunup minvâl-i muharrer üzre binâya izn-i şer‘î verilmek taleb ederim dedikde, savb-ı şer‘den Mevlânâ Şaban Efendi ve Hâssa mi‘mârlardan Üstâd ( ) b. Abdullah ve Üstâd Mustafa b. Abdullah irsâl olunup, zeyl-i kitâbda mastûretü’l-esâmi olan Müslimîn ile menzili mezbûra varıp, mütevellî-i mezbûr mahzarında mi‘mârân-ı merkūmân, işbu menzilin yevmî üç buçuk akçeye tahammülü vardır, hâlâ ziyâdeye îcâr olunsa ba‘de zamân kimesne rağbet etmemekle hâlî kalıp vakfa gadr olmak lâzım gelir, ancak ecr-i misli yevmî üçer akçedir deyû mi‘mârân-ı mersûmân sâir ehl-i vukūf-ı Müslimîn ittifâkıyla haber verdiklerinde, müste’cir-i mezbûr dahi kabûl etmeğin, vâki‘ hâli mevlânâ-yı mezbûr mahallinde tahrîr ve mahfili kazâda ihbâr ve takrîr etmeğin, minvâl-i mastûr üzre binâya izn-i şer‘î verilip, mâ vaka‘a ketb olundu. Tahrîren fi’l-yevmi’s-sânî aşer min Cemâziyelâhir li sene seb‘a ve ışrîn ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Abdi Çavuş b. Abdullah, Hüseyin Ağa [b.] Abdullah, İbrahim Halife b. Nasûh, Abdülbâkī Çelebi, Mehmed Beşe, Mehmed Efendi b. Şaban el-imâm, Rüstem b. Abdullah.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 293 - Hüküm no: 409 - Orijinal metin no: [46b-2])﻿

﻿

﻿

410. Hüküm

Hasan b. Abdullah’ın, Ahmed b. Abdülvehhâb’daki emânet para davasının anlaşma ile sonuçlandığı

El-emru kemâ fîh Harrerehû el-fakīru ileyh subhânehû İbrahim b. Süleyman el-müvellâ hilâfetühû Kostantıniyye el-mahmiyye. ufiye anhümâ. Vilâyet-i Anadolu’da Kütahya sancağı müzâfâtından Gönen(?) nâm karyede sâkin iken bundan akdem kal‘a-i Kars’da vefât eden, Altmışıncı Ağa Bölüğünde[n] Haydar b. Abdullah nâm râcilin ibn-i hâletesi ve bi’l-inhisâr vârisi Hasan b. Abdullah mahfili kazâda hâmilü’l-kitâb Ahmed b. Abdülvehhâb mahzarında ikrâr-ı tâm ve takrîr-i kelâm edip, müteveffâ-yı mezbûr hâl-i hayâtında mezbûr Ahmed Beşe’ye alâ tarîki’l-emânet on iki bin akçe teslîm edip, ba‘de vefâtihî verâset-i mahkiyemiz hasebiyle meblağ-ı mezbûr bana intikāl edip taleb etmemle, beynimizde münâza‘ât-ı kesîre vâki‘ olmuş idi. El-hâletü hâzihî beynimize muslihûn tavassut edip, meblağ-ı mezbûru altı bin nakd-i râyic fi’l-vakt akçeye ıslâh edip, ben dahi sulh-ı mezbûru kabûl ve bedel-i sulh olan meblağ-ı mezbûru merkūm Ahmed Beşe yedinden bi’t-tamâm alıp kabz edip, husûs-ı mezkûra müte‘allik da‘vâdan zimmetini ibrâ ve ıskāt etdim, ba‘de’l-yevm bi’z-zât veya bi’l-vâsıta da‘vâ dahi sudûr ederse mesmû‘a olmaya dedikde, mâ hüve’l-vâki‘ gıbbe’t-tasdîk kayd şüd. Hurrire fi’l-yevmi’s-sâbi‘ min Cemâziyelâhir sene [10] 27.

Şuhûdü’l-hâl: Ahmed Beşe b. er-râcil, el-Hâc Hasan [b.] Abdullah, Hızır b. Abdullah, Mustafa b. Abdullah, Cafer b. Abdullah er-râcil.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 294 - Hüküm no: 410 - Orijinal metin no: [46b-3])﻿

﻿

﻿

411. Hüküm

Mehmed b. Abdullah ile Apostol v. Yorgi arasındaki eşya davasının anlaşma ile sonuçlandığı

Mehmed b. Abdullah nâm kimesne şer‘-i şerîfde Apostol v. Yorgi nâm zimmî mahzarında takrîr-i kelâm edip, bundan akdem mezbûr Apostol bana, sen benim zevcem Marine bt. Andon nâm zimmîyeyi ıdlâl edip ba‘zı eşyâmı ahz ettin deyû da‘vâ etdikde, ben dahi mezkûr Apostol’dan beynimizde ma‘lûm ba‘zı eşyâ taleb etmiş idim. El-hâletü hâzihî târih-i kitâba gelince ettiğimiz de‘âvîden (de‘âvâdan) her birimizin zimmetini ibrâ-ı âm ile ibrâ etdik dedikde, mezbûr Mehmed’i ikrâr-ı meşrûhunda mezkûr Apostol bi’l-muvâcehe tasdîk edip, mâ hüve’l-vâki‘ gıbbe’t-taleb ketb olundu. Hurrire fi’l-yevmi’r-râbi‘ aşer min Cemâziyelâhir li sene seb‘a ve ışrîn ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Hızır b. Abdullah, Murad b. Mehmed, Mustafa b. Cafer ve gayruhun mine’l-hâzırîn.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 295 - Hüküm no: 411 - Orijinal metin no: [46b-4])﻿

﻿

﻿

412. Hüküm

Sinan Ağa Vakfı’na ait bakkal dükkânını kiralayan Makri v. Pilov’a temessük verilmesi

İşbu râfi‘ü’l-kitâb Makri v. Pilov nâm zimmî meclisi şer‘-i şerîfe gelip takrîr-i kelâm edip, Sinan Ağa nâm sâhibü’l-hayrın vakfı olup mahmiye-i İstanbul’da el-Hâc Ferhad mahallesinde vâki‘ lede’l-cîrân ma‘lûmü’l-hudûd olan bir bâb bakkāl dükkânı cânib-i vakıfdan îcâr olunmak lâzım gelmeğin, mütevellîsi olan Hasan b. Ahmed bin yirmi Rebî‘ilâhiri’nin yirmi ikisinde vakf için yedimden üç yüz akçe icâre-i mu‘accele alıp kabz edip, beher ay yirmi beşer akçe icâre-i müeccele ile bana îcâr eyleyip, ben dahi vech-i mübeyyen üzre istîcâr ve kabûl eylediğimden sonra lede’l-ihtiyâc meremmetini dahi taht-ı icâremde oldukça kendi mâlımdan etmeğe râzı olduğuma binâen zabt u tasarrufu için yedime tezkire vermiş idi. El-hâletü hâzihî tezkire mazmûnunca savb-ı şer‘den dahi temessük taleb ederim deyû mütevellî-i mezbûr nâmına hatt u hâtemini müştemile ve târih ile müverraha mazmûnu takrîrine mutâbık mütevellî tezkiresi ibrâz eylemeğin, tezkiresi mûcebi üzre bu sahîfe talebiyle ketb olunup, cânib-i vakfa icâre-i müeccele-i mu‘ayyenesini edâ eyleyip ve meremmâtını mâlından edâ eyledikce zabt u tasarrufuna kimesne mâni‘ olmamak savb-ı şer‘-i mutahharadan yedine def‘ olundu ki, lede’l-ihtiyâc ibrâz ve ihticâc ve def‘-i hasm-ı licâc ede. Tahrîren fi’l-yevmi’l-hâmis aşer min Cemâziyelâhir li sene seb‘a ve ışrîn ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Üstâd Mehmed b. ( ), Bayram b. Abdullah, Mehmed b. Pervâne, Üstâd Hamza, Muharrem [b.] Himmet, İbrahim b. Hamza ve gayruhüm.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 295 - Hüküm no: 412 - Orijinal metin no: [47a-1])﻿

﻿

﻿

413. Hüküm

Gülfidar bt. Korkud’un, kocası Bayram b. Cihân’ın tarafından dövüldüğü

Kıbtiyân tâ’ifesinden Gülfidar bt. Korkud nâm hâtun zevci Bayram b. Cihân nâm kıbtîyi meclisi şer‘a ihzâr ve mahzarında takrîr-i da‘vâ edip, mezbûr Bayram beni fuzûlî satır ile darb eyledi, suâl olunup hakkım alıverilmek taleb ederim dedikde, gıbbe’s-suâl ve akībü’l-inkâr, mezbûreden da‘vâsına mutâbık beyyine taleb olundukda, udûl-i Müslimînden el-Hâc Ali b. Yakub ve nisâ tâ’ifesinden Fâtıma bt. Mustafa ve Selime bt. Mustafa nâm kimesneler meclisi şer‘a li ecli’ş-şehâde hâzırûn olup istişhâd olunduklarında, fi’l-vâki‘ mezbûre Gülfidar’ı zevci merkūm Bayram bizim huzûrumuzda bî-vech-i şer‘î satır ile darb eyledi, biz bu husûsa şâhidleriz, şehâdet-i şer‘iyye dahi ederiz deyû edâ-i şehâdet-i şer‘iyye eylediklerinde, gıbbe ri‘âyet-i şerâ’iti’l-kabûl şehâdetleri hayyiz-i kabûlde vâkı‘a olup, li ecli’t-takrîr, mâ hüve’l-vâki‘ bi’t-taleb ketb olundu. Hurrire fi’l-yevmi’r-râbi‘ aşer min Cemâziyelâhir li sene seb‘a ve ışrîn ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Hızır b. Abdullah, Yusuf b. Bayram, Ali b. Abdullah, Mehmed b. Ali.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 296 - Hüküm no: 413 - Orijinal metin no: [47a-2])﻿

﻿

﻿

414. Hüküm

Mustafa Efendi b. İbrahim’in, Şaban Bey b. Hasan’ın yanında bulduğu kölesini aldığı

Vilâyet-i Rumeli’nde Balçık nâm kasaba sâkinlerinden Mustafa Efendi b. İbrahim meclisi şer‘de Şaban Bey b. Hasan nâm cündî mahzarında üzerine takrîr-i da‘vâ edip, işbu hâzır bi’l-meclis olan açık kaşlı elâ gözlü ak benizli orta boylu Eflakiyyü’l-asl Piyâle b. Abdullah benim abd-i memlûküm idi, târih-i kitâbdan sekiz ay mukaddem mülkümden ibâk etmiş idi. Hâlâ mezbûr Şaban Bey’in yedinde buldum, suâl olunup şer‘le alıverilmek taleb ederim dedikde, gıbbe’s-suâl mezbûr Şaban cevâbında, işbu abd-i merkūmu ben Dîvân-ı hümâyûn kâtiblerinden Mustafa Çelebi b. Sinan nâm kimesneden beş bin sekiz yüz akçeye iştirâ etdim, müdde‘î-i mersûmun abdi olup mülkünden ibâk ettiği ma‘lûmum değildir deyû cevâb vericek, müdde‘î-i mesfûrdan takrîrine muvâfık beyyine taleb olundukda, udûl-i Müslimînden Hasan Efendi b. el-Hâc Fazlullah ve Hüseyin Efendi b. Mustafa li ecli’ş-şehâde meclisi şer‘a hâzırân olup gıbbe’l-istişhâd, fi’l-vâki‘ işbu mezbûr Piyâle müdde‘î-i merkūm Mustafa Efendi’nin mülküdür, târih-i kitâbdan sekiz ay mukaddem ibâk etti, husûs-ı mezkûra şâhidleriz, şehâdet dahi ederiz deyû edâ-i şehâdet-i şer‘iyye ettiklerinde, ba‘de’t-ta‘dîl ve’t-tezkiye şehâdetleri makbûle oldukdan sonra abd-i mezkûru vücûh-ı şer‘iyyeden bir vechile mülkünden ihrâc etmediğine müdde‘î-i merkūma yemîn teklîf olundukda, ol dahi yemîn billâhi te‘âlâ etmeğin, abd-i mersûm müdde‘î-i merkūma hükm olunup, mâ hüve’l-vâki‘ bi’t-taleb ketb olundu. Hurrire fi’l-yevmi’s-sâlis aşer min Cemâziyelâhir li sene seb‘a ve ışrîn ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Yahya Efendi b. Abdülvehhâb, Ebûbekir Efendi b. Süleyman, İbrahim Efendi b. Veli, Ebûbekir Çelebi b. İsmail, Hasan b. Ahmed.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 296 - Hüküm no: 414 - Orijinal metin no: [47a-3])﻿

﻿

﻿

415. Hüküm

İbrahim Çelebi b. Mahmud’un evini Seyyid Mehmed Efendi b. Seyyid Ali Efendi’ye sattığı

İbrahim Çelebi b. Mahmud meclisi şer‘-i şerîfde işbu akdin sudûruna kadar sâhibi ve mâliki olduğu, elinde ve taht-ı tasarrufunda bulundurduğu mahmiye-i Kostantıniyye mahallâtından Akşemseddin mahallesinde kâin, fevkānî ve tahtânî birer bâb evi, selâmlığı, mutfağı, su kuyusunu, ahırı, meyveli ve meyvesiz ağaçlar bulunun avluyu hâvî, bir tarafdan Cihan? Hâtun vakfı, diğer tarafdan el-Hâc Yusuf b. Abdullah mülkü, öbür tarafdan bevvâb-ı sultânî Mehmed Çelebi ve Mustafa b. Mehmed mülkleri ve diğer tarafdan da Topçu vakfı ile mahdûd mülk menzilini cümle tevâbi‘ ve levâhıkı ve kâffe-i menâfi‘ ve mürâfıkı ile râyic fi’l-vakt altmış beş bin akçe semen-i mu‘ayyen-i makbûz ile kıdvetü’l-ulemâ’i’l-kirâm umdetü’l-eşrâfi’l-fihâm zü’l-kadr Seyyid Mehmed Efendi b. merhûm Seyyid Ali Efendi’ye bey‘-i bât ile sattığını ikrâr-ı sahîh-i şer‘î ile ikrâr etti. Seyyid Mehmed Efendi de kendi malıyla ve kendisi için ondan satın aldı. Müşterî-i mûmâ-ileyh tarafından beyânı vicâhen ve şifâhen tasdîk edildi. Teslîm-i mebî‘ ve kabz-ı semen eylediler. Cerâ zâlike ve hurrire fi’l-yevmi’l-hâdî aşere min Cumâdeluhrâ sene 1027.

Şuhûdü’l-hâl: Kıdvetü’l-ulemâ Feyzullah Efendi b. Ali, Mehmed Efendi b. Ali, Seyyid Ali b. Seyyid Mehmed, Seyyid Mehmed b. Seyyid Ali, Seyyid Mahmud b. Ali, Abdullah Efendi b. Mahmud Efendi, Seyyid Mustafa b. Ali, Mehmed Efendi b. Hasan imâm, Cafer Bey b. Abdullah Solak, İbrahim Bey Reîs-i bevvâbîn-i sultânî ve gayruhüm mine’l-hâzırîn

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 297 - Hüküm no: 415 - Orijinal metin no: [47b-1, Arapça])﻿

﻿

﻿

416. Hüküm

Ebûbekir b. Sefer’in karısı Râbia Hâtun’u boşaması

Mahmiye-i İstanbul’da Beyceğiz mahallesi sâkinlerinden Ebûbekir b. Sefer nâm kimesne meclisi şer‘-i şerîfde zevcesi Râbia Hâtun bt. Mehmed mahzarında takrîr-i kelâm edip, mezbûrenin ma‘kūdun-aleyh olan iki yüz akçe mehr-i müeccelini ve nafaka-i iddeti için dahi üç yüz akçeyi mezbûre yedine teslîm ettikden sonra merkūme Râbia Hâtun’u talâk-ı bâyin ile tatlîk etdim dedikde, gıbbe’t-tasdîk mâ hüve’l-vâki‘ gıbbe’t-taleb ketb olundu. Hurrire fi’l-yevmi’s-sâdis aşer min Cemâziyelâhir li sene seb‘a ve ışrîn ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Murad b. Mehmed, Mehmed b. Eyüb, Eyüb b. Mehmed, Mustafa b. Cafer ve gayruhüm.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 298 - Hüküm no: 416 - Orijinal metin no: [47b-2])﻿

﻿

﻿

417. Hüküm

Beytülmâlce el konulan istihkak iddiasına ilişkin nakl-i şehâdet

Vilâyeti Anadolu’da vâki‘ Küre-i ma‘mûrede müvellâ bulunan Mevlânâ Abdülvâhid b. Yahya’ya âid olan ve onun imzâsı ve mührünü taşıyan bin yirmi yedi senesi Cumâdelûlâsının yirmi altıncı günü ile müverrah ve mazmûnunda, kazâ-i mezbûre müzâfâtından Aydınlılı tevâbi‘inden Pataryoz? karyesinde sâkin sâhib-i hâze’l-kitâb …? reisi Süleyman Beşe b. Muzaffer’den sâdır olan da‘vâ-yı sahîha-i şer‘iyyede şâhidlik yapan udûlden kasaba-i mezbûre mahallâtından Karaman mahallesinde sâkin Mustafa b. Orhan b. Mehmed ve yine kasaba-i mezbûrede sâkin Mehmed b. el-Hâc Ahmed b. Molla Mehmed’in şehâdetlerini ihtiva eden kitâbü’n-naklî Süleyman Beşe b. Muzaffer eliyle vârid olduğunda, müdde‘î-i mezbûr, sâbıkan hâric-i mahmiye-i Galata’daki Tophâne mahallesinde sâkin olup Rumeli müzâfâtından …? kasabasında vefât eden ve beytü’l-mâl emînince muhallefâtına el konulan Abdünnebî b. Ahmed nâm kimesnenin amca oğlu ve vârisidir. Verâset ona münhasırdır. Ondan başka mîrâsçı ve terekede hak sâhibi kimesne bilmiyoruz. Şehâdetlerinin kabûl şartlarına uygun olduğunun tesbitinin ardından kitâb-ı mezbûr, meclisi şer‘-i şerîfde mütevveffâ-yı mezbûrun muhallefâtına el koyan kasaba-i mezbûrede vâki‘ beytü’l-mâlin emîni Yusuf Bey kıbelinden vekîl edilen Perviz b. Abdullah’ın mahzarında okundu. Vekil-i mersûmun bunu inkâr etmesi üzerine isimleri zeyl-i kitâbda yazan udûlden Mustafa b. Şaban ve Mustafa b. Mehmed nâm kimesneler hâzır oldular. Şehâdetlerinin kabûl şartlarına uygun olduğunun görülmesinden sonra bunun mûcibince hükmedildi. Şehâdet yoluyla böyle cereyân etti.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 298 - Hüküm no: 417 - Orijinal metin no: [47b-3, Arapça])﻿

﻿

﻿

418. Hüküm

Ahmed Bey b. Abdullah’ın, Rimini bt. Nikola’da alacağı olduğu

Mahmiye-i Kostantıniyye mahallâtından Fethiye mahallesi sâkinlerinden işbu râfi‘ü’l-kitâb Ahmed Bey b. Abdullah meclisi şer‘de Rimini bt. Nikola mahzarında da‘vâ edip, mezbûre Rimini zimmetinde deyn-i şer‘îden bin elli akçe hakkım olup, bundan esbak ikrâr dahi eylemişdir, suâl olunup alıverilmesini murâd ederim dedikde, gıbbe’s-suâl ve akībü’l-inkâr, gıbbe’l-istişhâd udûl-i Müslimînden mahalle-i mezbûre ahâlîsinden İsmail b. Ahmed ve Mehmed Ağa mahallesinden Mehmed b. Ali nâm kimesneler meclisi şer‘a li ecli’ş-şehâde hâzırân olup gıbbe’l-istişhâd, fi’l-vâki‘ mezbûre Rimini bizim huzûrumuzda müdde‘î-i mezbûra deyn-i şer‘îden bin elli akçe deynim vardır deyû ikrâr etti, bu husûsa şâhidleriz, şehâdet dahi ederiz deyû edâ-i şehâdet-i şer‘iyye ettiklerinde, ba‘de’t-ta‘dîl ve’t-tezkiye mûcebi ile tenbîh birle, mâ vaka‘a ketb olundu. Hurrire fî evâsıtı Cemâziyelâhir li sene seb‘a ve ışrîn ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Murad b. Mehmed, Eyüb b. Mehmed, Mehmed b. Eyüb, Hamza b. Mustafa ve gayruhüm mine’l-huzzâr.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 299 - Hüküm no: 418 - Orijinal metin no: [47b-4])﻿

﻿

﻿

419. Hüküm

Ölen Kıbrıslı Yakomi v. Petro’nun varislerinin ev ve bağ hususundaki davalarının reddedildiği

Cezîre-i Kıbrıs’ın Câmi‘-i Gilan kasabasında sâkin iken bundan akdem mahmiye-i İstanbul’da Zindân-ı Sultânî’de Zeyt için mahbûs iken hâlik olan Yakomi v. Petro’nun verâseti, li ebeveyn karındaşı Hıristofi ve li eb ve ümm kız karındaşı Filorince nâm nasrâniye ve vâlidesi Hıristine nâm nasrâniyeye munhasır olduğu nakl-i şer‘î ile sâbit oldukdan sonra, mezbûr Hıristofi kendi tarafından asâleten ve merkūmetân Filorince ve Hıristine taraflarından husûs-ı âti’z-zikre vekâleti kezâlik nakl-i şer‘î ile sâbit oldukdan sonra mezbûretân taraflarından vekâleten, meclisi şer‘-i kavîmde hâmil-i hâze’l-kitâb Cuvan v. İstefani ve sulbî kebîr oğlu İstefani nâm zimmîler mahzarında bi’l-asâle ve bi’l-vekâle da‘vâ edip, mûrisimiz hâlik-i mezbûrun mahmiye-i Üsküdar’a tâbi‘ İstavros nâm karyede vâki‘ lede’l-ahâlî ma‘lûmü’l-hudûd olan Horabağı(?) demekle ma‘rûf bir kıt‘a bağı ve yine karye-i mezbûrede vâki‘ bir tarafdan Yorgi v. Pandazi mülkü ve iki tarafdan tarîk-i âm ile ve bir tarafdan sâhil-i bahr ile mahdûd olan mülk menzili irs-i şer‘î ile bize intikāl etmişken, merkūmân Cuvan ve İstefani bî-vech-i şer‘î vaz‘-ı yed edip tasarrufumuza mâni‘ olurlar, suâl olunup yed-i âdiyesi def‘ olunmasını taleb ederiz dedikde, gıbbe’s-suâl merkūmân Cuvan ve İstefani cevâblarında, bundan akdem bin yirmi dört senesi Saferü’l-hayrı’nın evâ’ilinde hâlik-i mezbûr hâl-i hayâtında iken zikr olunan bağı ve menzili bizden da‘vâdan sonra merkūmân menzil ve bağın da‘vâlarından zimmetimizi ibrâ-ı âm ile ibrâ edip, nâ’ib-i mûmâ-ileyh imzâsıyla yedimize bi’l-vekâle ol târihde mahmiye-i İstanbul’da nâ’ibü’ş-şer‘i’l-kavîm olan Mehmed Efendi b. eş-Şeyh Mehmed huzûrunda hüccet-i şer‘iyye verdi deyû nâ’ib-i mûmâ-ileyh imzâsıyla mümzât ve hâtemiyle mahtûme hücceti ibrâz edip, hüccet-i merkūme cevâblarına muvâfık bulundukda, gıbbe’l-istintâk müdde‘î-i merkūm mazmûn-ı hücceti inkâr edip, mezbûrân Cuvan ve İstefani’den sıdk-ı da‘vâlarına beyyine taleb olundukda, udûl-i Müslimînden zeyl-i kitâb[da] mastûrü’l-esâmi olan Müslümanlardan el-Hâc Ali b. Abdullah ve Hüseyin b. Hasan nâm kimesneler li ecli’ş-şehâde meclisi şerîfde hâzırân olduklarından her biri gıbbe’l-istişhâd edâ-i şehâdet-i şer‘iyye edip, fi’l-vâki‘ hâlik-i mezbûr tarafından vekîl olan Ali b. Abdullah nâm kimesne hüccet-i merkūmede mezbûr olduğu üzre mezkûrân Cuvan ve İstefani mahzarlarında bi mâ hüve tarîkü’l-isbât vekâlet-i şer‘iyye ettikden sonra müdde‘â-aleyhimâ mastûrânın zimmetleri zikr olunan ve menzil ve bağa müte‘allika olan de‘âvî ve husûmâtdan ibrâ-i âmm-ı kātı‘ li’d-da‘vâ ile ibrâ edip, mezbûrân Cuvan ve İstefani dahi kabûl edip, nâ’ib-i mûmâ-ileyh huzûrunda sicil ve hüccet oldu, bu husûsa şâhidleriz, şehâdet dahi ederiz deyû şehâdet-i şer‘iyye ettiklerinde, ba‘de ri‘âyet-i şerâ’iti’l-kabûl mezkûr Hıristofi da‘vâ-yı mesfûreden men‘ olunup, bu hurûf ber-sebîk-i temessük ketb ve yed-i tâlibe vaz‘ olundu. Tahrîren fî evâsıtı Cemâziyelâhir li sene seb‘a ve ışrîn ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Mefharü’l-kuzât Ahmed Efendi, Fahrü’l-müderrisîn Ahmed Efendi, Hamza Bey el-Bevvâbü’s-sultânî, Mehmed Çelebi serbölük, Eyüb b. Mehmed, Ahmed b. Şahbaz, Musa b. İlyas, Hüseyin b. Abdullah, Musli Çelebi b. ( ), Ahmed b. Abdullah, Ahmed b. Mustafa, Hüseyin b. Yusuf, Mehmed Bâşe b. Pir Mehmed.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 299 - Hüküm no: 419 - Orijinal metin no: [48a-1])﻿

﻿

﻿

420. Hüküm

Yasemin bt. Abdullah’ın vasîsine nâzır tayini

Hâkim, aşağıda zikri geçecek olan sagīrenin ninesi olan hâmile-i hâze’l-kitâb Yasemin bt. Abdullah adlı kadını, Ayşe bt. Ahmed adlı sagīre-i mezbûrenin mukaddemâ vefât eden annesi Asiye bt. Hüseyin Efendi’den intikāl eden mallarının hıfzı için vasiyy-i muhtâr olan vasîsine nâzır nasbetti. Ki artık vasiyy-i merkūm, nâzıra-i merkūmenin bilgisi dışında hareket edemesin. Yasemin hâtun da nezâret-i mezbûreyi kabûl edip gereğini yerine getirmeyi üstlendi. Cerâ zâlike ve hurrire fi’l-yevmi’s-sâbi‘ aşere min Cemâziyelâhir min şuhûri sene 1027.

Şuhûdü’l-hâl: Mehmed Çelebi b. Üveys, Mustafa b. Ahmed, Ahmed b. İsa, Yusuf b. Halil

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 300 - Hüküm no: 420 - Orijinal metin no: [48a-2, Arapça])﻿

﻿

﻿

421. Hüküm

Ayşe Hâtun bt. Mustafa’nın, Hasan Çelebi b. Sinan’daki alacağının ödenmesi

Mahmiye-i Kostantıniyye mahallâtından Dülgerzâde mahallesi sâkinelerinden işbu sâhibetü’l-kitâb Ayşe Hâtun bt. Mustafa meclisi şer‘de Hasan b. Sinan mahzarında üzerine takrîr-i da‘vâ edip, mezbûr Hasan Çelebi zimmetinde karz-ı şer‘îden on bin akçe hakkım olup, mukaddemâ mezbûr Hasan ikrâr dahi edip, hâlâ meblağ-ı mezkûr on bin akçenin dört bin akçesin yedinden alıp kabz edip bâkī olan altı bin akçenin alıverilmesin murâd ederim dedikde, gıbbe’s-suâl mezbûr Hasan Çelebi cevâbında, fi’l-vâki‘ müdde‘iyye-i mezbûreye karzdan olan dört bin akçe deynini edâ ettiğini ikrâr, mâ‘adâsın bi’l-külliye inkâr edip, müdde‘iyye-i mezbûreden da‘vâsını müsbite beyyine taleb olundukda, udûl-i Müslimînden Ali Çavuş b. Kemal ve Hüseyin Bey b. Abdullah el-cündî nâm kimesneler gıbbe’l-istişhâd, meclisi şer‘a li ecli’ş-şehâde hâzırân olup, fi’l-vâki‘ merkūm Hasan Çelebi bizim huzûrumuzda müdde‘iyye-i mezbûreye karz-ı şer‘îden on bin akçe deynim vardır deyû ikrâr etti, bu husûsa şâhidleriz, şehâdet dahi ederiz deyû edâ-i şehâdet-i şer‘iyye ettiklerinde, isre’t-ta‘dîl ve’t-tezkiye şehâdetleri hayyiz-i kabûlde vâkı‘a oldukda, meblağ-ı mezbûr altı bin akçenin edâ ve teslîm ile mezbûr Hasan Çelebi’ye tenbîh olunup, mâ vaka‘a bi’t-taleb ketb olundu. Tahrîren fi’l-yevmi’s-sânî aşer min Cemâziyelâhir li sene seb‘a ve ışrîn ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: El-Hâc Mehmed b. İsmail, İbrahim b. Receb, Mehmed b. Durmuş, Hamza b. Mustafa, Murad b. Mehmed.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 301 - Hüküm no: 421 - Orijinal metin no: [48a-3])﻿

﻿

﻿

422. Hüküm

Hâkimin Ayşe bt. Osman adlı küçük kıza nafaka takdiri ve annesine istidâneye izin vermesi

Hâkim, Ayşe adlı sagīrenin nafakası için mahmiye-i Kostantıniyye mahallâtından Kızıl …? mahallesinde sâkin Osman b. Abdullah adlı babasının üzerine annesi ve hâdinesi ve Osman’dan boşanmış olan hâmile-i hâze’l-kitâb Sâliha bt. Abdullah’ın talebi ile zeyilde yer alan târihten i‘tibâren râyic fi’l-vakt yevmî üç akçe farz ve takdîr etti. Hâkim ayrıca annesine vakt-i hâcette istidâne edip Osman’ı bulduğunda ona rücû‘ etmesine izin verdi. Cerâ zâlike ve hurrire fi’l-yevmi’s-sâmin aşere min Cumâdeluhrâ sene 1027.

Şuhûdü’l-hâl: Mustafa b. Hamza, Yusuf b. Halil, Abdünnebî b. Halil, Himmet b. Mustafa, Sinan b. Abdullah ve gayruhüm

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 301 - Hüküm no: 422 - Orijinal metin no: [48b-1, Arapça])﻿

﻿

﻿

423. Hüküm

Musa Çelebi b. İsmail’in evinin yarı payını İkbal Bey b. Abdullah’a sattığı

Musa Çelebi b. İsmail meclisi şerî‘at-i şerîfe-i garrâda sâhibi ve mâliki olduğu, mahmiye-i Kostantıniyye mahallâtından Tercüman Yunus mahallesinde vâki‘, fevkānî ve tahtânî ikişer bâb evi, selâmlığı, su kuyusunu ve meyveli meyvesiz ağaçları hâvî, bir tarafdan Hatice Hâtun mülkü, diğer tarafdan Belkıs Hâtun mülkü, iki tarafdan da tarîk-i âm ile mahdûd menzildeki şâyi‘ yarı hissesinin tamamını râyic fi’l-vakt on bin akçe semen-i mu‘ayyen-i makbûz ile ve âkıdeynden sâdır icap ve kabûl üzre bey‘-i bâtt-ı kat‘î ile sattığını ikrâr-ı sahîh ile ikrâr etti. Müşterî-i mezbûr tarafından beyânı vicâhen tasdîk edildi. Teslîm-i mebî‘ ve kabz-ı semen eylediler. Cerâ zâlike ve hurrire fi’l-yevmi’r-râbi‘ aşere min Cumâdeluhrâ sene 1027.

Şuhûdü’l-hâl: Sadeddin Efendi b. Nasûh kadı, Mahmud b. Mustafa yaya, İbrahim b. Uğurlu?, Üstâd Hasan …?, Kâmuran Bey b. Abdullah, Ahmed Çelebi kâtib, Sadi Çavuş, Abdullah Efendi imâm, Hasan Halife b. Ali imâm, Yusuf b. Abdullah müezzin, Abdullah Dede müezzin ve gayruhüm

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 302 - Hüküm no: 423 - Orijinal metin no: [48b-2, Arapça])﻿

﻿

﻿

424. Hüküm

Mehmed Beşe b. Abdullah ve David v. Köni’nin bağlarını Osman b. Mehmed’e sattıkları

Rumeli’nde Opar kazâsına tâbi‘ Rosova nâm karye sükkânından Mehmed Beşe b. Abdullah er-râcil ve David v. Köni nâm kimesneler meclisi şer‘-i şerîf-i şâmihü’l-imâd ve mahfili dîn-i münîf-i râsihü’l-evtâdda, işbu hâfizu’l-kitâb Osman b. Mehmed nâm kimesne mahzarında ikrâr ve ta‘bîr ani’l-merâm [edip], karye-i mezbûrede vâki‘ bir tarafdan Derviş Bey b. Sefer mülküne ve bir tarafdan Mehmed b. Abdullah bağına ve bir tarafdan dereye ve bir tarafdan tarîk-i âm[a] müntehî olan tahmînen otuz çapalık bağımızı, mezbûr Osman’a üç bin beş yüz nakd-i râyic fi’l-vakt akçeye bey‘-i kat‘î ile bey‘ edip, semeni olan meblağ-ı merkūmu mezbûr Osman yedinden bi’t-tamâm ahz u kabz ettikden sonra zikr olunan bağı mahallinde kabza mezbûr Osman’ı taslît eyledik dediklerinde, mukırrân-ı mezbûrânın vech-i meşrûh üzre ikrârın merkūm Osman bi’l-muvâcehe tasdîk ve bi’l-müşâfehe tahkīk edicek, mâ hüve’l-vâki‘ gıbbe’t-taleb ketb ve imlâ olunup yedine def‘ olundu ki, vakt-i hâcetde müzekkeri mâ cerâ ola. Tahrîren fi’l-yevmi’s-sâmin aşer min Cemâziyelâhir min şuhûri li sene seb‘a ve ışrîn ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Ali Beşe b. Mehmed er-râcil, Âbidin b. Hızır er-râcil, Mehmed b. Hasan, Hasan b. Ahmed, Hasan Çelebi b. Ali, Mahmud b. Abdullah.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 302 - Hüküm no: 424 - Orijinal metin no: [48b-3])﻿

﻿

﻿

425. Hüküm

Marovhay v. Mavrodi’nin ticaret bedelinden Mehmed b. Musa’ya borcu olduğu

Marovhay v. Mavrodi nâm Yahudi mahfili kazâda Mehmed b. Musa muvâcehesinde ikrâr edip, beynimizde vezni ma‘lûm siyah ibrişim bahâsından mezbûr Mehmed’e iki bin beş yüz doksan akçe zimmetimde vâcibü’l-edâ deynimdir dedikde, gıbbe’t-tasdîk mâ vaka‘a ketb olundu. Tahrîren fî 18 Cemâziyelâhir [sene 1027].

Şuhûdü’l-hâl: Mustafa b. Mehmed el-Havâle, Kadri [b.] İlyas, Osman [b.] Abdullah, Murad b. Mehmed, Halil b. Hüdâverdi, Ahmed b. Şahbaz, Abdurrahman b. Hacı Ali, Abdurrahman [b.] Hacı Bekir.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 303 - Hüküm no: 425 - Orijinal metin no: [48b-4])﻿

﻿

﻿

426. Hüküm

Ayşe bt. Halil ve Beşir b. Mustafa’nın zimmetlerini ibrâ ettikleri ve muhâla‘a yoluyla boşandıkları

Mahmiye-i İstanbul’da Mirahor mahallesinde sâkine Ayşe bt. Halil mahfili kazâda zevci hâmilü’l-kitâb Beşir b. Mustafa tarafından ikrâr-ı âti’z-zikri tasdîka vekîl olup, Mustafa b. Abdüssamed ve Perviz b. Abdullah şehâdetleri ile mahzar-ı hasm-ı câhidde vekâleti sâbite olan babası mezbûr Mustafa b. Abdi muvâcehesinde ikrâr ve takrîr-i kelâm edip, zevcim mezbûr Beşir’in zimmetinde olan bin akçe mehr-i müeccelimin altı yüz akçesin alıp kabz edip, mâ‘adâsı dört yüz akçeden ve nafaka-i iddetimden ve beynimizde vasıfları ma‘lûm iki mülk döşek ve iki yasdık ve iki yorgandan fâriğa olmak üzre mezbûr Beşir ile muhâla‘a eylediğimizden sonra zevciyyete müte‘allika de‘âvî ve husûmâtdan biri birimizin zimmetin ibrâ ve ıskāt ettik dedikde, mezbûre Ayşe Hâtun’u ikrâr-ı meşrûhunda mezbûr Mustafa dahi vekâlet-i mahkiyesi hasebi ile vicâhen tasdîk ve vech-i sâbık üzre müvekkili mezbûre Ayşe ile muhâla‘a edip, zevciyyete müte‘allika de‘âvî ve husûmâtdan ahadühümâ âharın zimmetin ibrâ ve ıskāt eylediklerin tahkīk etmeğin, mâ vaka‘a gıbbe’t-taleb ketb ü tahrîr olundu. Tahrîren fi’l-yevmi’s-sâbi‘ aşer min Cemâziyelâhir li sene 1027.

Şuhûdü’l-hâl: Mehmed b. Bâli, Halil b. el-Hâc İbrahim, el-Hâc Ali b. Mustafa, el-Hâc Hüseyin b. Osman, Mehmed b. Eyüb, Hüseyin b. Mustafa eş-şehîr bi Üskübî, Süleyman Efendi el-kâtib ve gayruhüm.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 303 - Hüküm no: 426 - Orijinal metin no: [48b-5])﻿

﻿

﻿

427. Hüküm

Davud b. Hacı’nın Mehmed b. Kurd’da alacağı olduğu

Sâhibü’l-kitâb Davud b. Hacı nâm kıbtî mahfili kazâda Mehmed b. Kurd muvâcehesinde üzerine da‘vâ edip, mukaddemâ bin yedi yüz altmış akçe karzdan da‘vâ edip ol dahi ikrâr etmeğin [mâ vaka‘a ketb olundu].

Şuhûdü’l-hâl: Halil b. İbrahim, Mustafa b. Ömer Havâle, Murad b. Mehmed, Osman b. Abdullah ve gayruhüm.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 304 - Hüküm no: 427 - Orijinal metin no: [49a-1])﻿

﻿

﻿

428. Hüküm

Ayşe Hâtun bt. Hasan Ağa’nın menzilini oğluna sattığı

Fahrü’l-muhadderât Ayşe Hâtun bt. merhûm Hasan Ağa kıbelinden hasm-ı şer‘î mahzarında aşağıda zikri geçecek olan husûsa vekîl edilen fahrü’l-akrân Mehmed Çavuş b. Abdülmennân vekâleten meclisi şer‘de hâzır olup kendisini ma‘rifet-i şer‘iyye ile tanıyan Reyhan Ağa b. Abdullah ve Cafer Bey b. Abdullah nâm kimesnelerin şehâdetlerinin sâbit olmasının ardından şöyle ikrâr ve itiraf etti ki, müvekkile-i mezbûresi, işbu akdin kendilerinden sudûruna kadar sâhibi ve mâliki olduğu, elinde ve taht-ı tasarrufunda bulundurduğu, havâss-ı mahmiye-i Kostantıniyye kazâsı tevâbi‘inden Kağıthâne’de vâki‘, bir tahtânî bir bâb evi, ayrıca fevkānî ve tahtânî ikişer bâb evi, ahır, fırın, meyveli ve meyvesiz ağaçlar bulunan bahçeyi, avluyu ve helâyı hâvî, bir tarafdan Mahmud Ağa b. İlyas mülkü, diğer tarafdan müezzin Ali Halife b. Süleyman mülkü, iki tarafdan da tarîk-i âm ile mahdûd mülk menzilini cümle tevâbi‘ ve levâhıkı ile birlikte râyic fi’l-vakt on bin akçe semen-i mu‘ayyen-i makbûzla Damad Efendi diye meşhûr sadrî oğlu hâfız-ı hâze’l-kitâb kıdvetü’l-mudakkikīni’l-kirâm Mehmed Efendi b. merhûm Mehmed Efendi’ye bey‘-i bâtt-ı kat‘î ile sattı. O da kendi malıyla kendisi için ondan satın aldı. Müşterî-i mûmâ-ileyh kıbelinden zikri geçen ikrârı tasdîke vekâleti bi mâ hüve tarîku’s-sübût sâbit olan vekîl Ali Efendi b. Mehmed tarafından vicâhen tasdîk edildi. Cerâ zâlike ve hurrire fi’l-yevmi’l-ışrîn min Cemâziyelâhir sene 1027.

Şuhûdü’l-hâl: Mustafa Efendi b. Ahmed kadı, Mehmed Çavuş b. Mustafa, Muzaffer Ağa b. Abdullah, el-Hâc Ali b. Abdullah, Sefer b. ( ) ve gayruhüm

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 304 - Hüküm no: 428 - Orijinal metin no: [49a-2, Arapça])﻿

﻿

﻿

429. Hüküm

Nisâ Hâtun bt. Mahmud’un, Hoca Üveys Vakfı’na ait evin tasarruf hakkını Hâssa bostancılarından Mehmed’e devrettiği

Nisâ Hâtun bt. Mahmud mahfili kazâda Hâssa bostâncılardan sâhibü’l-kitâb Mehmed b. ( ) nâm acemi tarafından husûs-ı âtîye vekîl olup, vekâleti Mustafa b. Hasan ve İbrahim b. Perver şehâdetleriyle şer‘an sâbite olan fahrü’l-a‘yân Mehmed Ağa b. Veli mahzarında ikrâr edip, mahmiye-i İstanbul’da Hocapaşa câmi‘i kurbunda vâki‘, bir tarafı hâlâ Sadrazam ve Serdâr-ı ekrem Halil Paşa hazretleri sarayı ve bir tarafı Ahmed b. Abdullah mülkü ve bir tarafı Hâkime Hâtun mülkü ve bir tarafı tarîk-i âm ile mahdûd Hoca Üveys vakfından olup, icâre-i mu‘accele ve müeccele ile tasarrufumda olan buyût-ı müte‘addideyi müştemil menzilin hakk-ı tasarrufu mütevellî-i vakf-ı mezbûr ma‘rifetiyle mezbûr Mehmed[‘e] tefvîz ve teslîm eyledim, ol dahi tefevvüz ve tesellüm edip mukābele-i tefvîzinde vekîl-i mezbûr yedinden merkūm Mehmed mâlından otuz beş bin akçeyi alıp kabz eyledim, min ba‘d menzili mezbûrun hakk-ı tasarrufu mersûm Mehmed’indir dedikde, mukırr-ı mezbûrun ikrâr-ı meşrûhun vekîl-i mesfûr vicâhen tasdîk edip, mâ vaka‘a bi’t-taleb ketb olundu. Tahrîren fi’l-yevmi’l-ışrîn min Cemâziyelâhir li sene seb‘a ve ışrîn ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Süleyman Çavuş, Halil Çelebi, Hüsrev b. Abdullah, Receb Beşe b. Abdullah.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 304 - Hüküm no: 429 - Orijinal metin no: [49a-3])﻿

﻿

﻿

430. Hüküm

Mehmed b. Abdullah ve Mavrodi v. Dimo’nun Mehmed b. Hızır’ın satacağı atına binerek firar eden Ahmed’e kefîl oldukları

Sâhibü’l-kitâb Mehmed b. Hızır mahfili kazâda Mehmed b. Abdullah ve Mavrodi v. Dimo nâm kimesneler muvâcehelerinde üzerlerine da‘vâ edip, bundan akdem mezbûrân Mehmed ve Mavrodi, Ahmed nâm kimesne ile Atpazarı’na gelip bin altı yüz râyic akçe kıymetli bir kır bârgiri iştirâya tâlib olup, mezbûr Ahmed binmek murâd edip ben rızâ vermediğimde, mezbûrlar Mehmed ve Mavrodi bana bârgiri veresin, firâr ederse biz zâmin[iz] dediklerine binâen binmeğe rızâ verdim, mezbûr Ahmed binip firâr etti. Hakīkat-i hâl suâl olunup ihkāk-ı hak olunmak taleb ederim dedikde, gıbbe’s-suâl mezbûrlar Mehmed ve Mavrodi hâl minvâl-i meşrûh üzre idiğini bi’l-külliye inkâr edip, müdde‘î-i mezbûrdan da‘vâsına muvâfık beyyine taleb olundukda, udûl-i Müslimînden İbrahim b. Musa ve Nuh b. Musa nâm kimesneler fi’l-hakīka mezbûrlar Mehmed ve Mavrovi bizim huzûrumuzda mersûm Ahmed bârgire bindiği vakit korkmayasın firâr edip bârgirin zâyi‘ olursa biz zâmin[iz] dediklerine binâen merkūm Mehmed binmeğe rızâ vermiş idi, bu husûsa şâhidleriz, şehâdet dahi ederiz deyû edâ-i şehâdet-i şer‘iyye edip, gıbbe’t-ta‘dîl şehâdetleri hayyiz-i kabûlde vâkı‘a oldukdan sonra mezbûrlar Mehmed ve Mavrovi dahi hâl minvâl-i meşrûh üzre olduğuna ve zımnında mukırrlar olmağın edâsına hükm olundu. Fî 10 Cemâziyelâhir [sene 1027].

Şuhûdü’l-hâl: Mustafa b. Mehmed, Murad b. Mehmed, Osman b. Abdullah, İshak b. Veli.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 305 - Hüküm no: 430 - Orijinal metin no: [49a-4])﻿

﻿

﻿

431. Hüküm

Müderris Yahya Efendi b. Mahmud’un, satın aldığı çiftlik hissesini Mehmed b. Yakub’a iade ettiği

Umdetü’l-müderrisîn kıdvetü’l-muhakkikīn Yahya Efendi b. Mahmud meclisi şer‘-i kavîmde vilâyet-i Anadolu’da Ünye kazâsına tâbi‘ Eşrefli nâm karye sâkinlerinden hâmil-i hâze’l-kitâb Mehmed b. Yakub nâm kimesne muvâcehesinde ikrâr ve takrîr-i kelâm edip, bundan akdem mezbûr Mehmed on beş yıl gāib olmağla, li eb ve üm karındaşları olan Mustafa ve Yakub ile iştirâk-i seviy üzre taht-ı tasarruflarında olup lede’l-ahâlî ma‘lûmü’l-hudûd olan dokuz kıt‘a tarlalardan sülüs hissesi bi hasebi’l-kānûn tapuya müstehak olmağla, hisse-i merkūmeyi sipâhisinden tapu ile ben almışdım, el-hâletü hâzihî mezbûr Mehmed gelip zikr olunan hisseyi benden taleb ettikde, muslihûn tavassutu ile Köselin altı dimekle ma‘rûf olan çiftlik ki, bir tarafı Seydî havlusu ve bir tarafı hendek toprağı ve bir tarafı dere ve bir tarafı Seniceli sınırıyla mahdûd olup, tahmînen keyl-i İstanbulî ile sekiz keyl tohumluk zâdı bana vermek üzerine mâbeynimizi tevfîk eylediklerinde, ben dahi zikr olunan sekiz keyl tohumluk zâdı kabûl edip, hisse-i merkūmeyi mezbûr Mehmed’e teslîm etdim, ba‘de’l-yevm mârrü’z-zikr hisseye müte‘allika benden asâleten veya vekîlimden vekâleten da‘vâ sâdıre olursa lede’l-huddâm-ı [hükkâm-ı] zevi’l-ihtirâm mesmû‘a olmaya dedikde, mukırr-ı mûmâ-ileyh Yahya Efendi’yi ikrâr-ı meşrûhunda el-mukarru lehü’l-merkūm Mehmed vicâhen tasdîk ve şifâhen tahkīk ettikden sonra Davud Efendi b. Yusuf el-kârizî müşârun-ileyh Yahya Efendi’ye bedel-i mîrîlere mârrü’z-zikr zâdının derkine kefîl oldum dedikde, mâ hüve’l-vâki‘ gıbbe’t-taleb ve’l-kabûl ketb ve yed-i tâlibe vaz‘ olundu. Tahrîren fî evâhiri Cemâziyelâhir li sene seb‘a ve ışrîn ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Mustafa Efendi b. Yusuf el-kadı, Mustafa Efendi b. Receb el-kadı, Musa Efendi b. Resûl, Muslihiddin Efendi b. Mehmed el-müderris, Ali Efendi b. Şaban, Mehmed Efendi b. Mustafa, Hızır b. Hüseyin el-kadı, Şucâ‘ Efendi el-kadı, Abdi Efendi el-kadı, Mehmed Beşe b. Musli ve gayruhüm.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 306 - Hüküm no: 431 - Orijinal metin no: [49a-5])﻿

﻿

﻿

432. Hüküm

Mustafa b. Abdullah’ın sattığı kuşağın parasını ödemeyen Ayşe Hâtun bt. Yusuf’tan geri aldığı

Mahmiye-i İstanbul’da Lanka kurbunda vâki‘ Koğacı Dede mahallesi sâkinlerinden Mustafa b. Abdullah nâm kimesne meclisi şer‘-i kavîmde mahalle-i mezbûre sâkinelerinden Ayşe Hâtun bt. Yusuf tarafından husûs-ı âti’l-beyâna vekîl olup, mezbûre Ayşe’yi ma‘rifet-i şer‘î ile ârifeyn olan Hızır b. Mehmed ve Halil b. İbrahim nâm kimesneler şehâdetleriyle hasm-ı mu‘teber mahzarında vekâleti sâbite olan zevci Mehmed b. Abdullah nâm kimesne muvâcehesinde ikrâr ve takrîr-i kelâm edip, bundan akdem bir murassa‘ kuşağımı mezbûre Ayşe’ye on üç bin akçeye bey‘ ve teslîm edip, ol dahi iştirâ ve tesellüm ettikden sonra semeni olan meblağ-ı mesfûr on üç bin akçeyi merkūme Hâtun’dan taleb ettiğimde, edâdan imtinâ‘ etmekle izn-i hâkim ile merkūme Hâtun Zindân-ı Sultânî’de habs olunmuş idi. El-hâletü hâzihî bey‘-i mezbûru ikāle ve fesh edip terâzi olmaya rücû‘ edip, merkūme Ayşe Hâtun zikr olunan kuşağı bana teslîm edip, ben dahi alıp kabz ettiğimden sonra mezbûre Ayşe Hâtun’un dahi benim yedimde vedî‘at olan yirmi bir miskāl altın bileziğini merkūme Hâtuna teslîm etdim dedikde, mukırr-ı mezbûre [mezbûr] Mustafa’yı ikrâr-ı meşrûhunda vekîl-i mezbûr Mehmed vicâhen tasdîk ve şifâhen tahkīk edicek, mâ hüve’l-vâki‘ gıbbe’t-taleb ketb olundu. Tahrîren fî evâsıtı Cemâziyelâhir li sene seb‘a ve ışrîn ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Mahmud b. Bâli, Halil b. İbrahim, Musli b. Cafer, Ali b. Abdullah, Kadri b. Mustafa ve gayruhüm.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 306 - Hüküm no: 432 - Orijinal metin no: [49b-1])﻿

﻿

﻿

433. Hüküm

Mehmed b. Abdullah’ın, Mustafa b. Abdullah’taki alacak davasından vazgeçtiği

Mahmiye-i İstanbul’da Lanka kurbunda vâki‘ Koğacı Dede mahallesi sâkinlerinden Mehmed b. Abdullah nâm kimesne meclisi şer‘-i şerîf-i lâzımü’t-teşrîfde hâmilü hâze’l-kitâb Mustafa b. Abdullah nâm kimesne muvâcehesinde ikrâr ve takrîr-i kelâm edip, bundan akdem mezbûr Mustafa zimmetinde mâ beynimize ilm-i şer‘î ile ma‘lûm koyun bahâsından bin altı yüz akçe hakkım vardır deyû merkūm Mustafa’dan da‘vâ ve taleb ettiğimde inkâr etmeğin, beynimizde nizâ‘ vâki‘ olmuş idi. El-hâletü hâzihî zikr olunan koyun bahâsından olan meblağa müte‘allika de‘âvî ve husûmâtdan merkūm Mustafa’nın zimmetini ibrâ-i âmm-ı kātı‘ li’d-da‘vâ ile ibrâ etdim, ba‘de’l-yevm husûs-ı mezbûra müte‘allik benden asâleten veya vekîlimden vekâleten da‘vâ sâdır olursa lede’l-hükkâm-ı zevi’l-ihtirâm mesmû‘a olmaya dedikde, mukırr-ı mezbûr Mehmed’i ikrâr-ı meşrûhunda merkūm Mustafa vicâhen tasdîk ve şifâhen tahkīk edicek, mâ hüve’l-vâki‘ gıbbe’t-taleb ketb ve yed-i tâlibe vaz‘ olundu. Tahrîren fî evâsıtı Cemâziyelâhir li sene seb‘a ve ışrîn ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Es-Sâbikūn.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 307 - Hüküm no: 433 - Orijinal metin no: [49b-2])﻿

﻿

﻿

434. Hüküm

Halil b. İbrahim’in, Mustafa b. Abdullah’taki alacak davasından vazgeçtiği

Mahmiye-i İstanbul’da Lanka kurbunda Koğacı Dede mahallesi sâkinlerinden Halil b. İbrahim nâm kimesne meclisi şer‘-i kavîmde hâmil-i hâze’l-kitâb Mustafa b. Abdullah nâm kimesne muvâcehesinde ikrâr ve takrîr-i kelâm edip, bundan akdem mezbûr Mustafa zimmetinde karz-ı şer‘îden iki bin altı yüz akçe hakkım vardır deyû da‘vâ ve taleb ettiğimde, mezbûr Mustafa inkâr etmekle mâ beynimizde nizâ‘ vâki‘ olmuş idi. El-hâletü hâzihî zikr olunan meblağa müte‘allik olan de‘âvî ve husûmâtdan merkūm Mustafa’nın zimmetini ibrâ-i âmm-ı kātı‘ li’d-da‘vâ ile ibrâ etdim dedikde, mukırr-ı mezbûr Halil’i vech-i muharrer üzre sâdır olan ikrârında el-mukarru lehü’l-mezbûr Mustafa vicâhen tasdîk ve şifâhen tahkīk edicek, mâ hüve’l-vâki‘ gıbbe’t-taleb ketb ve yed-i tâlibe vaz‘ olundu. Tahrîren fî evâsıtı Cemâziyelâhir li sene seb‘a ve ışrîn ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Es-Sâbikūn.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 307 - Hüküm no: 434 - Orijinal metin no: [49b-3])﻿

﻿

﻿

435. Hüküm

Ayşe bt. Ahmed’e, annesinden kalan evin Mustafa Çelebi b. Ahmed Çelebi’ye satılması

Mahmiye-i İstanbul mahallâtından Şeyh Ferhad mahallesinde sâkine iken bundan akdem vefât eden Asiye bt. Hüseyin Ağa nâm müteveffânın sadriye kızı Ayşe bt. Ahmed nâm sagīrenin tesviye-i umûru için vasiyy-i muhtârı olan Kadri Çelebi b. Mehmed meclisi şer‘de, işbu hâfizü’l-kitâb Mustafa Çelebi b. Ahmed Çelebi muvâcehesinde ikrâr ve takrîr-i kelâm edip, beş bin akçe icâre-i mu‘accele ve yevmî dört akçe icâre-i müeccele ile mahalle-i mezbûrede vâki‘, bir tarafdan Osman Çavuş mülküne ve bir tarafdan Veznedâr Mahmud Çelebi vakfına ve bir tarafdan Sadri Çavuş vakfına ve bir tarafdan tarîk-i âmma müntehî olan iki bâb fevkānî ve iki bâb tahtânî evleri ve bir ahırı ve fırını ve bir şeh-nişîn ve bir sofayı müştemil olup, sagīre-i mezbûre vâlidesi merkūme Asiye’den intikāl eden menzil harâb olup ve ba‘zı duvarları yıkılıp binâsına sagīre-i mezbûrenin nukūd ve urûzdan mâlı olmadığı ecilden bey‘ olunmak her vechile sagīre-i mezbûreye enfa‘ olmağın, Sûk-ı Sultânî’de tâlibîn ve râgıbîne arz olunup, bi’l-âhire dokuz bin üç yüz nakd-i râyic fi’l-vakt akçeye karâr edip, rağabât-ı nâs bi’l-külliye munkatı‘a olup, semen-i merkūm yevm-i vukū‘-ı bey‘de semen-i misli idiği ihbâr-ı Müslimîn ile mütehakkik olup, hakk-ı karârı üzre zikr olunan menzili meblağ-ı mezbûr dokuz bin üç yüz akçeye bey‘-i kat‘î ile vesâyetim hasebiyle merkūm Mustafa Çelebi’ye bey‘ edip, ol dahi semen-i merkūm ile iştirâ ve kabûl eyleyip, meblağ-ı mezbûru yedinden bi’t-tamâm kabz eyledim. Min ba‘d menzili merkūmda sagīre-i mezbûrenin medhali ve alâkası kalmamışdır dedikde, vasiyy-i mezbûrun ikrâr-ı meşrûhunu merkūm Mustafa Çelebi bi’l-muvâcehe tasdîk edicek, mâ hüve’l-vâki‘ bi’t-taleb ketb ve terkīm olunup yed-i tâlibine vaz‘ olundu. Tahrîren fi’l-yevmi’s-sâmin aşer min Cemâziyelâhir li sene seb‘a ve ışrîn ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Mehmed Çelebi b. Üveys, Mustafa b. Ahmed, Ahmed b. İsa, Yusuf b. Abdullah.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 308 - Hüküm no: 435 - Orijinal metin no: [49b-4])﻿

﻿

﻿

436. Hüküm

Ölen İmre v. Yani’nin Hacı Mehmed Vakfı’na olan borcunun terekesinden tahsil edilmesi

Mahmiye-i İstanbul’da vâki‘ merhûm el-Hâc Mehmed vakfına bi’l-fi‘il mütevellî olan işbu râfi‘ü’l-kitâb Ramazan b. Hasan meclisi şer‘de, bundan akdem mürd olan İmre v. Yani nâm zimmînin sulbî sagīre kızları Roşin ve Turkadın nâm sagīrelerin cânib-i şer‘den mansûbe vasî ve vâlideleri ve yine mürd-i mezbûrun zevcesi Seltan bt. Mihal nâm zimmîye mahzarında üzerine takrîr-i da‘vâ edip, bundan akdem mürd-i mezbûr zimmetinde mâl-ı vakf-ı mezbûrdan cihet-i karzdan ve çuka bahâsından cem‘an on bir bin akçe olup, meblağ-ı mezbûrdan yedi bin akçesin hayâtında mezbûr İmre’den alıp kabz edip bâkī dört bin akçe kalmış idi. Hâlâ meblağ-ı mezbûr dört bin akçeyi tevliyyetim hasebi ile muhallefât-ı mürd-i mezbûrdan mezbûreden taleb ederim dedikde, gıbbe’s-suâl ve akībü’l-inkâr mütevellî-i mezbûrdan takrîrine muvâfık beyyine taleb olundukda, zimmî tâ’ifesinden Karagöz v. Karlı ve Pehlivan v. Durmuş nâm zimmîler li ecli’ş-şehâde meclisi şer‘a hâzırân olup istişhâd olunduklarında, fi’l-vâki‘ mâl-ı vakf-ı mezbûrdan mürd-i mezbûr İmre zimmetinde cihet-i karzdan ve çuka bahâsından on bir bin akçe olup, meblağ-ı mezbûrdan yedi bin akçesin hayâtında mezbûr İmre’den mütevellî-i mezbûr Ramazan huzûrumuzda alıp kabz edip dört bin akçesi zimmetinde bâkīdir, mezbûr mütevellî için hakk-ı mütâlebe vardır, husûs-ı mezbûra şâhidleriz, şehâdet dahi ederiz deyû edâ-i şehâdet-i şer‘iyye ettiklerinde şehâdetleri hayyiz-i kabûlde vâkı‘a olmağın, ba‘de’t-tahlîfi’l-âdî mûcebince meblağ-ı mezbûr muhallefât-ı mürd-i mezbûrdan hükm olundu. Hurrire fi’t-târihi’l-mezbûr.

Şuhûdü’l-hâl: El-Hâc Ali, İbrahim b. Receb, Eyüb b. Hamza, Mustafa b. Osman, Mehmed b. Ahmed, Receb b. Musa.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 309 - Hüküm no: 436 - Orijinal metin no: [49b-5])﻿

﻿

﻿

437. Hüküm

Zeynep bt. Abdullah’ın menzilini el-Hâc Ali b. Ebûbekir’e sattığı

Mahmiye-i Kostantıniyye mahallâtından Atik Nişâncı …? mahallesinde sâkine Zeynep bt. Abdullah adlı kadın işbu akdin kendilerinden sudûruna kadar sâhibi ve mâliki olduğu, elinde ve taht-ı tasarrufunda bulundurduğu, mahmiye-i mezbûre mahallâtından Çukurbostan diye bilinen Cebecibaşı mahallesinde kâin, fevkānî ve tahtânî ikişer bâb evleri, helâ, ve avluyu hâvî, bir tarafdan Hasan Çelebi mülkü, diğer tarafdan Karabaş Sâlih mülkü, öbür tarafdan Ayşe Hâtun mülkü ve diğer tarafdan da tarîk-i âm ile mahdûd mülk menzilini râyic fi’l-vakt yedi bin beş yüz akçe semen-i mu‘ayyen-i makbûz ile hâmil-i hâze’l-kitâb el-Hâc Ali b. Ebûbekir’e icap ve kabûlü hâvî bey‘-i bât ile sattığını ikrâr-ı sahîh-i şer‘î ile ikrâr etti. Teslîm-i mebî‘ ve kabz-ı semenin ardından müşteri kıbelinden vicâhen ve şifâhen satıcının beyânı tasdîk edildi. Cerâ zâlike ve hurrire fî evâhiri Cumâdeluhrâ sene 1027.

Şuhûdü’l-hâl: El-Hâc Mehmed b. Ali, Mehmed b. Halil, Mehmed b. Celal, Ahmed b. Ömer, Murad b. Mehmed

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 309 - Hüküm no: 437 - Orijinal metin no: [50a-1, Arapça])﻿

﻿

﻿

438. Hüküm

Ahmed ve Mustafa kardeşlerin evlerini Hüseyin Subaşı b. Abdülmennân’a sattığı

Ahmed ve Mustafa ibney Hüseyin adlı kimesneler mahmiye-i Kostantıniyye mahallâtından Karaköy diye bilinen mahallede vâki‘, iki tarafdan müşterî-i mezbûr mülkü ile, bir tarafdan Ali Bey b. Mehmed mülkü, diğer tarafdan da tarîk-i âm ile mahdûd, fevkānî ve tahtânî birer bâb evleri, helâyı ve bahçeyi hâvî cemî‘-i menzillerini cümle tevâbi‘iyle râyic fi’l-vakt on beş bin akçeye bâ‘is-i kitâb fahrü’l-akrân Hüseyin Subaşı b. Abdülmennân’a icap ve kabûlü hâvî bey‘-i bât ile sattığını ikrâr-ı sahîh-i şer‘î ile ikrâr ve itiraf ettiler. O da kendi malıyla kendisi için onlardan satın aldı. Müşterinin babası kıbelinden tasdîke vekâleti Seyyid Ali Efendi b. Seyyid Murtaza ve Mehmed Halife b. Sunullah’ın şehâdetleriyle şer‘an sâbit olan vekîl İbrahim Çelebi satıcının beyânını tasdîk etti. Teslîm-i mebî‘ ve kabz-ı semen eylediler. Cerâ zâlike ve hurrire fi’t-târihi’l-mezbûr.

Şuhûdü’l-hâl: Ahmed Halife b. Mehmed müezzin, Mehmed b. Resûl, Mustafa b. Mehmed, Ali Bey b. Mehmed, Hasan b. Müstecâb müezzin, Ebûbekir b. Seydî, Hasan Bey b. ( )

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 310 - Hüküm no: 438 - Orijinal metin no: [50a-2, Arapça])﻿

﻿

﻿

439. Hüküm

Totos v. Dimo’nun, Belgrâdî Mustafa Efendi Vakfı’na borcu olduğu

Zimmî tâ’ifesinden Totos v. Dimo meclisi şer‘-i kavîmde mahmiye-i Kostantıniyye’de Belgrâdî merhûm Mustafa Efendi vakfında berât-ı pâdişâhî ile işbu bi’l-fi‘il mütevellî olan bâ‘is-i hâze’l-kitâb Mehmed Çelebi b. Hasan muvâcehesinde ikrâr ve i‘tirâf edip, mütevellî-i mezbûr yediyle mâl-ı vakf-ı merkūmdan me’hûz yirmi beş bin akçe asıldan ve altı bin akçe bir gümüşlü raht semen ve bahâsından cem‘an zimmetimde edâsı lâzım otuz bir bin akçe deynim vardır dedikde, mukırr-ı mezbûr zimmîyi vech-i muharrer üzre sâdır olan ikrârında el-mukarru lehü’l-mezbûr Mehmed Çelebi vicâhen tasdîk ve şifâhen tahkīk edicek, mâ hüve’l-vâki‘ gıbbe’t-taleb ketb ve yed-i tâlibe vaz‘ olundu. Tahrîren fî evâsıtı Cemâziyelâhir li sene seb‘a ve ışrîn ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: İbrahim b. Receb, Mustafa b. Hamza, Ahmed b. Hamza, Mehmed b. Kadri, Nasûh b. el-Hâc Osman, Memi b. Abdullah ve gayruhüm mine’l-huzzâr.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 310 - Hüküm no: 439 - Orijinal metin no: [50a-3])﻿

﻿

﻿

440. Hüküm

Şeyh Mehmed Çelebi’nin, Yusuf b. Abdullah’taki alacağını tahsil ettiği

Mahrûse-i Üsküb sâkinlerinden Şeyh Mehmed Çelebi tarafından husûs-ı âtîye vekîl olup, bi mâ hüve nehcü’s-sübût şer‘an vekâleti sâbite olan babası fahrü’l-kuzât Ahmed Efendi b. el-merhûm Pir Mehmed’i mahfili kazâda hâmilü’l-kitâb Yusuf b. Abdullah muvâcehesinde müvekkili mezbûr mesfûr Yusuf’a dört bin dokuz yüz akçe karz vermiş idi. Vekâletim hasebiyle meblağ-ı mezbûru bi’t-tamâm mersûm Yusuf’dan alıp kabz eyledim dedikde, gıbbe’t-tasdîk mâ vaka‘a ketb olundu.

Şuhûdü’l-hâl: İmran b. Ali, Mustafa b. Nasûh, Mustafa b. Sefer, Ahmed b. Mehmed, Hacı Ali b. Abdullah.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 311 - Hüküm no: 440 - Orijinal metin no: [50a-4])﻿

﻿

﻿

441. Hüküm

İstanbul metropolidi Timotyos’un alacak davası için Mustafa Çelebi b. Mehmed’i vekil tayin ettiği

Mahmiye-i Kostantıniyye ve memâlik-i mahrûsede olan nasârâ tâ’ifesine bi’l-fi‘il metropolid olan Timotyos nâm râhib mahfili kazâda Mustafa Çelebi b. Mehmed mahzarında takrîr-i kelâm edip, Dülbentçi Mehmed Ağa, sen Papa Nikola nâm hâlikin muhallefâtını kabz ettin, benim mersûm Papa Nikola’da beş yüz filori hakkım vardır deyû benden da‘vâ edip, el-hâletü hâzihî merkūm Mehmed Ağa ve vekîl[ine] da‘vâ ve husûmete ve redd-i cevâba mersûm Mustafa Çelebi’yi vekîl ve menâbıma nâ’ib nasb eyledim dedikde, ol dahi vekâlet-i merkūmeyi kabûl ve hizmeti lâzımesine müte‘ahhid olmağın [bi’t-taleb ketb olundu]. [Tarih yazılmamıştır].

Şuhûdü’l-hâl: Hamdi Çelebi el-müderris el-kâtib, Ahmed Efendi el-kadı el-kâtib, Receb Efendi el-kadı el-kâtib, Murad b. Mehmed, Ahmed b. Hamza.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 311 - Hüküm no: 441 - Orijinal metin no: [50a-5])﻿

﻿

﻿

442. Hüküm

Kefîl olma

Habbâz tâ’ifesinden Petro v. Yorgi nâm zimmî mahfili kazâda Yorgi v. Angelo nâm zimmî muvâcehesinde ikrâr edip, mezbûr Yorgi ile san‘at-ı habbâzîde müşterekler olup, mâl-ı şirketden benim mezbûr Yorgi’ye on iki bin dört yüz doksan akçe deynim vardır dedikde, gıbbe’t-tasdîk medyûn-ı mezbûrun nefsine üç güne değin Ovanes v. David kefîl olmağın [bi’t-taleb ketb olundu]. [Tarih yazılmamıştır]. Fî 23 Cemâziyelâhir [sene 1027].

Şuhûdü’l-hâl: Ali b. Abdullah, Sinan b. Abdullah, Murad b. Mehmed, Osman b. Abdullah ve gayruhüm.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 312 - Hüküm no: 442 - Orijinal metin no: [50b-1])﻿

﻿

﻿

443. Hüküm

Tevfikîzâde Ahmed Efendi’ye, Nişâncı Paşa Vakfı’ndan kiraladığı evi tamir ettirmesine izin verildiği

Dârü’s-saltanati’l-aliyye Kostantıniyye el-mahmiyyede vâki‘ merhûm Nişâncı Paşa vakfına mütevellî olan fahrü’l-a‘yân Ahmed Çelebi b. Ali tarafından husûs-ı âti’z-zikre vekîl olup, hasm-ı şer‘-i câhid mahzarında Sinan Efendi b. el-Hâc Hüseyin ve Sefer Efendi b. el-Hâc Yusuf şehâdetleri ile şer‘an vekâleti sâbite olan fahrü’l-akrân Yusuf Çavuş b. Hüdâverdi meclisi şer‘-i şerîfde, bâ‘is-i tenmîk-ı hâze’l-kitâb iftihârü’l-müdakkikīni’l-kirâm muhtâru’l-muhakkikīni’l-fihâm Ahmed Efendi eş-şehîr bi Tevfîkīzâde mahzarında takrîr-i kelâm edip, vakf-ı mezbûrdan mahmiye-i mezbûrede Kâtib Şemseddin mahallesinde vâki‘, iki cânibi Yeniçeri ağasına mahsûs olan saray ve bir tarafı tarîk-i hâs ve bir tarafı tarîk-i âm ile mahdûd olup, muhavvata-i dâhiliyesi üç bâb beyti ve bir matbahı ve bir hamamı ve kenîfi ve muhavvata-i hâriciyesi bir büyük sofayı ve sofanın iki cânibinde birer odayı ve bir harâbe odayı ve bağçe ve kenîfi müştemil [ve] ulemâdan bir kimesneye îcâr oluna deyû şart olunan menzil, mûmâ-ileyh Ahmed Efendi’nin taht-ı icâresinde olup, yevmî sekiz akçe ile müvekkilim müşârun-ileyh mütevellî bundan akdem îcâr etmişler idi. Lâkin menzili mezbûr mürûr-ı dühûr ve kürûr-ı şühûr ile harâb ve sakf u cidârânı mâ’il-i turâb olup, cânib-i vâkıfdan müsâ‘ade olmayıp, meremmât-ı lâzımesine kâfi mâl-ı vakf olmamağın, mûmâ-ileyh efendiye menzili mezbûru kendi mâlın ile ta‘mîr ve meremmet eyle, harc u sarf ettiğin meblağ yevmî sekiz akçe icâre-i müecceleye mahsûb olsun deyû binâya izin verip, vech-i meşrûh üzre izn ü îcârda cânib-i vakfa nef‘ müşâhede olunup, müvekkilim mütevellî-i müşârun-ileyh menzilin harâb u yebâb olmasından siyânet ve himâyeti re’y-i savâb mu‘âyene etmiş idi. Hâlâ mûmâ-ileyh Ahmed Efendi imâretine azîmet etmeğin, kıbel-i şer‘den ehl-i hibre ile menzili mezbûrun üzerine varılıp ne mikdâr akçe ile ta‘mîr olunmak mümkündür tahmîn-i sahîh ile tahmîn olunmasın taleb ederim dedikde, savb-ı şer‘-i kavîmden mefharü’l-müderrisîn Mevlânâ Abdüsselam Efendi ile Hâssa mi‘mârlardan Üstâd Ali Bey ve Üstâd Mustafa b. Abdullah irsâl olunup, cîrânından ahvâl-i binâya vukūfu olan Müslimîn ile mahalli merkūma varıp nazar ettiklerinde, hâl zikr olunan minvâl üzre olup, menzili mezbûrun muhavvata-i dâhiliye ve hâriciyesinde olan büyût-ı müte‘addide ve hamam ve sakflarını ve kenîfini mi‘mârân-ı mezbûrân mesâha ettiklerinde, duvarlarına ve sakflarına ve pencerelerine ve üstâdiyye ve ırgādiyye ve sâir levâzım-ı mühimmesine cem‘an doksan yedi bin yüz akçe harc u sarf olunur, noksan ile ta‘mîr mümkün değildir deyû mi‘mârân-ı merkūmân sâir ehl-i vukūf ittifâkıyla haber verdiklerinde, vâki‘ hâli mevlânâ-yı mezbûr mahallinde tahrîr ve mahfili kazâda ihbâr ve takrîr etmeğin, mûmâ-ileyh Ahmed Efendi’ye vech-i mübeyyen üzre binâya kıbel-i şer‘den dahi izin verilip, mâ hüve’l-vâki‘ bi’t-taleb ketb ve imlâ olunup yedine def‘ olundu ve teslîm olundu. Tahrîren fî evâsıtı Cemâziyelâhir li sene seb‘a ve ışrîn ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Mevlânâ Esad Efendi b. İbrahim, Abdi Çelebi b. ( ), Ebûbekir Efendi, İbrahim Çavuş.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 312 - Hüküm no: 443 - Orijinal metin no: [50b-2])﻿

﻿

﻿

444. Hüküm

Bâli v. Karagöz’ün, ekmekçilik ticaretinden elde edilen kar hissesinin ortağı Ahmed b. Mehmed’de ödenmesi

Bâ‘is hâzihi’s-sahîfe Bâli v. Karagöz nâm zimmî mahfili kazâda Ahmed b. Mehmed nâm kimesne mahzarında takrîr-i kelâm edip, bundan akdem mezbûr Ahmed ve Manişer nâm zimmî ile üçümüz şirket-i vücûh tarîkiyle akd-i şirket edip, ekmekçilik işleyip, ba‘dehû akd-i mezbûru rızâmız ile fesh edip işlediğimiz zamânın fâ’idesin hesâb ve kitâb eylediğimizde, mezbûr Ahmed yedinde yedi bin akçe fâ’ideden meblağ zuhûr etmiş idi. Meblağ-ı merkūmdan hisse-i şer‘iyyem olan iki bin üç yüz otuz üç akçeyi mezbûr Ahmed’den taleb ederim dedikde, gıbbe’s-suâl mezbûr Ahmed cevâbında, vech-i merkūm üzre akd-i şirket edip ve ba‘dehû fesh-i akd edip hesâb ve kitâb eylediklerinde, kendinde fâ’ideden yedi bin akçe zuhûr eylediğini i‘tirâf edicek, mezbûrun i‘tirâfı mûcebince mezbûr Bâli’nin hissesi olan iki bin üç yüz otuz üç akçenin edâsına tenbîh birle, ba‘de’t-taleb bu hurûf ketb u tahrîr olunup, tâlibi yedine def‘ olundu. Tahrîren fi’l-yevmi’s-sâlis ve’l-aşer min Cemâziyelâhir min şuhûri li sene seb‘a ve ışrîn ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Bâli b. Murad, Eyüb b. Mehmed, Mehmed Çelebi b. Ahmed, Ali b. Abdullah, Mustafa b. Cafer.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 313 - Hüküm no: 444 - Orijinal metin no: [50b-3])﻿

﻿

﻿

445. Hüküm

Mehmed b. Mustafa’nın, Memi b. Yahya’yı vekil tayin ettiği

Kostantıniyye mahallâtından Yeni mahallede sâkin Mehmed b. Mustafa meclisi şer‘-i şerîfde hâzır olup mahalle-i mezbûrede kâin evine el koyan Asiye bt. Nâmi? adlı kadın karşısında hükkâm-ı zevi’l-efdal nezdinde murâfa‘a ve muhâsama etmesi için hâmil-i hâze’l-kitâb Memi b. Yahya’yı vekîl ta‘yîn etti. O da vekâlet-i mezbûreyi kabûl etti.

Şuhûdü’l-hâl: Mehmed b. Hızır, Himmet b. Mustafa, Mahmud b. Bâli, Hızır b. Abdullah, Mustafa b. Mehmed, …?

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 314 - Hüküm no: 445 - Orijinal metin no: [50b-4, Arapça])﻿

﻿

﻿

446. Hüküm

Ahmed b. Abdullah’ın alacağını tahsil ettiği

Mahmiye-i Kostantıniyye mahallâtından Fethiye mahallesinde sâkin Ahmed b. Abdullah, …? bt. Nikola zimmetinde bulunan bin elli akçe alacağını tamamen alıp kabz ettiğini ikrâr etti. Zimmetinde bir akçe ve bir habbe bâkī kalmadı. Tasdîk hakkı sâhibince beyânı vicâhen tasdîk edildi. Cerâ zâlike ve hurrire fî evâsıtı Cumâdeluhrâ sene 1027.

Şuhûdü’l-hâl: Murad b. Mehmed, Eyüb b. Mehmed, Mehmed b. Eyüb

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 314 - Hüküm no: 446 - Orijinal metin no: [50b-5, Arapça])﻿

﻿

﻿

447. Hüküm

Ölen köle Belkıs bt. Abdullah’ın âzâd olunduğunu ispat ettiği

Bundan akdem vefât eden Sultan bt. İsmail’in zevci Hanefi b. İbrahim meclisi şer‘de, mezbûrenin mu‘takası olan işbu râfi‘atü’l-kitâb uzun boylu kara gözlü Rûsiyyetü’l-asl Belkıs bt. Abdullah mahzarında üzerine takrîr-i da‘vâ edip, mezbûre Belkıs mezbûre Hâtunun mülkü olup vefât ettikde verâseti bana ve li ebeveyn kız karındaşı Cevrî nâm hâtuna munhasıra olmağın, merkūme Belkıs’ın dahi nısfı bana intikāl edip mülk-i mevrûsum olmuş iken itâ‘atden imtinâ‘ eder, suâl olunup ihkāk-ı hak olunmasın taleb ederim dedikde, gıbbe’s-suâl mezbûre Belkıs cevâbında, fi’l-vâki‘ mezbûre Sultan Hâtun’un câriyesi olup hâl-i hayâtında beni müdebbere edip vefât ettikde müdde‘î-i mezbûr gāib ve mezbûre Hâtunun verâseti henüz meşkûke ve gayr-i müsbete olduğuna binâen, mahmiye-i İstanbul’da Beytü’l-mâl emîni olan Mehmed Ağa mezbûre Hâtunun mülkü olmak zu‘mu ile bana emâneten ve kıbel-i şer‘den vesâyeten vaz‘-ı yed edip, ben dahi hayâtında mezbûre Hâtun müdebbire idiğini mahmiye-i mezbûrede bin yirmi altı senesi Cemâziyelevveli’nin evâ’ilinde kassâm-ı askerî olan Mevlânâ Mehmed Efendi b. Ali huzûrunda nehc-i şer‘î üzre isbât ve ıtkıma hükm edip, yedime hüccet-i şer‘iyye verdi deyû kassâm-ı mûmâ-ileyh imzâsıyla mümzât ve hâtemiyle mahtûme hüccet ibrâz edip, hüccet-i merkūme cevâbına muvâfık bulundukda, gıbbe’l-istintâk merkūm Hanefi mazmûn-ı hücceti inkâr edip, mezbûre Belkıs’dan sıdk-ı makāline beyyine taleb olundukda, udûleyn zeyl-i kitâbda mastûrü’l-e[sâ]mî olan Müslimînden Ahmed Çelebi b. Mehmed ve Mehmed b. Hamza nâm kimesneler meclisi şer‘a hâzırân olup gıbbe’l-istişhâd, fi’l-vâki‘ emîn-i mezbûr müteveffât-ı mezbûrenin mülkü olmak zu‘mu ile isbât ve ıtkına hükm olundu, bu husûsa şâhidleriz, şehâdet dahi ederiz deyû mazmûn-ı hüccet-i mezbûreye muvâfık edâ-i şehâdet-i şer‘iyye ettiklerinde şehâdetleri hayyiz-i kabûlde vâkı‘a olmağın, hâlâ vereseye nazaran müteveffât-ı mezbûrenin zât-ı tezkiyesi merkūmenin zımnında müsâ‘id idiği sikāt ihbârıyla ma‘lûm olmağın, hükm-i sâbık îfâ olunup, mâ hüve’l-vâki‘ bi’t-taleb ketb olundu. Hurrire fî evâhiri Cemâziyelâhir li sene seb‘a ve ışrîn ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: İbrahim [b.] Hanefi, Ali Çavuş el-mübâşir, Ahmed [b.] Ali, Mehmed [b.] Mustafa, Haydar b. Abdullah.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 314 - Hüküm no: 447 - Orijinal metin no: [51a-1])﻿

﻿

﻿

448. Hüküm

Salamon v. Yahudi’nin el-Hâc Ömer b. Ebûbekir’e borcu olduğu

Mahmiye-i Kostantıniyye mahallâtından Kalealtı mahallesinde sâkin Salamon v. Yahudi adlı zimmî, üzerinde ve zimmetinde hâmil-i kitâb el-Hâc Ömer b. Ebûbekir lehine deyn-i şer‘îden râyic fi’l-vakt altı yüz akçe lâzımü’l-edâ borcu olduğunu ikrâr-ı sahîh-i şer‘î ile ikrâr etti. Alacaklı tarafından da beyânı vicâhen ve şifâhen tasdîk edildi. Cerâ zâlike ve hurrire fi’l-yevmi’r-râbi‘ ve’l-ışrîn min Cumâdeluhrâ sene 1027.

Şuhûdü’l-hâl: Abdurrahman [b.] Süleyman, Yusuf [b.] Bayram, Ali b. Abdullah, Mahmud [b.] Mehmed ve gayruhüm

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 315 - Hüküm no: 448 - Orijinal metin no: [51a-2, Arapça])﻿

﻿

﻿

449. Hüküm

Nikola v. Yani’nin Yani v. Dimo’ya borcu olduğu

Mahmiye-i Kostantıniyye mahallâtından Sofular mahallesinde sâkin Nikola v. Yani nâm zimmî, deyn-i şer‘îden üzerinde ve zimmetinde hâmil-i kitâb Yani v. Dimo lehine râyic fi’l-vakt lâzımü’l-edâ bin altı yüz akçe tutarında borcu bulunduğunu ikrâr-ı sahîh-i şer‘î ile ikrâr etti. Alacaklı tarafından da vicâhen ve şifâhen beyânı tasdîk edildi. Cerâ zâlike ve hurrire fi’l-yevmi’r-râbi‘ ve’l-ışrîn min Cumâdelâhire sene 1027.

Şuhûdü’l-hâl: Mustafa b. Hamza, Yusuf b. Bayram, Halil [b.] İbrahim, Sinan [b.] Abdullah ve gayruhüm

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 315 - Hüküm no: 449 - Orijinal metin no: [51a-3, Arapça])﻿

﻿

﻿

450. Hüküm

Sema Hâtun bt. Mehmed’in ahlaksızlık yaptığı için mahalleden uzaklaştırılması

Mahmiye-i İstanbul’da Tabbâh [Debbâğ] Yunus mahallesi sâkinlerinden işbu hâfızu’l-kitâb es-Seyyid Hüseyin b. es-Seyyid Ramazan ve Mehmed Efendi b. Alâaddin el-imâm ve Mehmed Efendi el-müderris ve Ali Subaşı b. mezbûr Hüseyin Çelebi ve Mehmed Çavuş b. Kasım ve Hüseyin Bey b. Memi ve Mehmed Bey b. Mustafa el-cündî ve Behrâm b. İbrahim ve Osman Çelebi ve el-Hâc Şehabeddin ve sâirleri bi isrihim meclisi şer‘a, yine mahalle-i mezbûreden Sema Hâtun bt. Mehmed’i ihzâr ve mahzarında takrîr ve da‘vâ edip, mezbûre Hâtun evinde dâ’imâ fesâd üzredir olduğundan gayrı evine nâ-mahrem girip çıkmakdan hâlî değildir, mahallemizde bu üslûb üzre sâkine olursa fesâd olmak mukarrerdir, kirâren mezbûreye mahallemizden çıkmağa tenbîh olunmuş iken âhar mahalleye çıkmak ile mukayyed değildir, hâlâ mezbûreyi mahallemizden ihrâc olunmasını taleb ederiz dediklerinde, mezbûre Hâtun dahi rızâsıyla çıkmağa istimhâl etmeğin, târih-i kitâbdan üç güne değin âhar mahalleye nakl olunmak için mezbûreye tenbîh olundu. Hurrire fî 24 Cemâziyelâhir fi’t-târihi’l-mezbûr.

Şuhûdü’l-hâl: Mehmed Efendi, Veli b. Ali, Ahmed Beşe, Hasan Efendi.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 316 - Hüküm no: 450 - Orijinal metin no: [51a-4])﻿

﻿

﻿

451. Hüküm

Yeniçeri Ali Beşe b. Ahmed’in Sâbire bt. Yakub’u dövmesi

Vilâyet-i Anadolu’da kazâ-i İznikmid tevâbi‘inden Söğütler nâm karye sâkinelerinden Sâbire bt. Yakub nâm hâtun mahfili kazâda Dergâh-ı âlî yeniçerilerinden işbu râfi‘ü’l-kitâb Ali Beşe b. Ahmed mahzarında üzerine da‘vâ edip, bundan akdem karye-i merkūmede vâki‘ menzilime mezbûr Ahmed Beşe girip ta‘addî ve tecâvüz eylediğinden mâ‘adâ yumruğu ile beni muhkem darb etti, suâl olunup ihkāk-ı hak olunmasını taleb ederim dedikde, gıbbe’s-suâl mezbûr Ali Beşe husûs-ı mezkûru bi’l-külliye inkâr edicek, gıbbe’l-istişhâd mezbûre Sâbire ityân-ı beyyineden izhâr-ı acz edip istihlâf edicek, mezbûr Ali Beşe dahi mezbûre Sâbire’nin menziline girip ta‘addî ve tecâvüz etmeyip yumruk ile mezbûreyi darb etmediğine yemîn billâhi’l-azîm etmeğin, mâ vaka‘a bi’t-taleb ketb olundu. Tahrîren fi’l-yevmi’s-sâdis ve’l-ışrîn min Cemâziyelâhir li sene 1027.

Şuhûdü’l-hâl: El-Hâc Mehmed el-müsta‘id, Mehmed b. Pir Mehmed, Hasan b. Muharrem, Şükrullah b. Mehmed, Mustafa b. Hasan, Musa b. Yusuf, İbrahim b. Receb.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 316 - Hüküm no: 451 - Orijinal metin no: [51a-5])﻿

﻿

﻿

452. Hüküm

Hasan Efendi b. Süleyman’ın tarlalarının tasarruf hakkını devretmesi

Vilâyet-i Anadolu’da Bucura kazâsına tâbi‘ Süleyman Hacılar nâm karye sâkinlerinden Hasan Efendi b. Süleyman el-mülâzım meclisi şer‘-i şerîfde, kazâ-i mezbûra tâbi‘ Demirciler karye sükkânından ashâb-ı hâze’l-kitâb Osman b. Fazlullah ve Mustafa b. Kuluhan ve Veli b. el-Hâc Yusuf nâm kimesneler muvâcehelerinde ikrâr ve i‘tirâf edip, zikr olunan karye-i Demirciler sınırında vâki‘ lede’l-ahâlî ma‘lûmü’l-hudûd olup, bundan akdem bilâ evlâd-ı zükûr fevt olan Mahmud b. Mustafa ve Resûl b. Şaban’ın mahlûllerinden aldığım Çiftlik demekle ma‘rûf olan tarlaların hakk-ı tasarruflarını, sâhib-i arz ma‘rifetiyle merkūmûn Osman ve Mustafa ve Veli’ye tefvîz edip, ânlar dahi ber vech-i iştirâk-i seviy tefevvüz ve kabûl eylediklerinden sonra, mukābele-i tefvîzde mezbûrûn Osman ve Mustafa ve Veli yedlerinden üç yüz nakd-i râyic fi’l-vakt akçelerin ahz u kabz eyledim, ba‘de’l-yevm sâir tarlaları gibi mutasarrıf olsunlar dedikde, mukırr-ı mezbûr Hasan Efendi vech-i meşrûh üzre sâdır olan ikrârında el-mukarrun lehümü’l-merkūmûn Osman ve Mustafa ve Veli vicâhen ve şifâhen tahkīk edicek, mâ hüve’l-vâki‘ gıbbe’t-taleb ketb ve tâlibler yedlerine vaz‘ olundu. Tahrîren fî evâhiri Cemâziyelâhir li sene seb‘a ve ışrîn ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Ahmed Efendi b. Hasan el-mülâzım, Müstecâb Efendi b. Hüseyin el-kadı, İlyas Efendi b. İshak el-müsta‘id, Veli Efendi b. Mehmed el-müsta‘id, Maden Efendi b. Hamza el-müsta‘id.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 317 - Hüküm no: 452 - Orijinal metin no: [51b-1])﻿

﻿

﻿

453. Hüküm

Resûl b. İshak’ın, Subaşı Murad b. İbrahim hakkındaki gasp davasında anlaşma sağlandığı

Vilâyet-i Anadolu’da Kastamonu sancağında Boyabad kazâsına tâbi‘ Kalasa nâm karye sükkânından Resûl b. İshak nâm kimesne meclisi şer‘de Murad b. İbrahim mahzarında ikrâr ve i‘tirâf edip, bundan akdem mezbûr Murad vilâyetimizde subaşı iken bilâ vech-i şer‘î evim basıp üç bin beş yüz akçemi almış idi deyû hâlâ taleb ettiğimde, vermede ta‘allül ve inkâr edip, beynimizde münâza‘ât vâkı‘a olmuş idi. El-hâletü hâzihî beynimize muslihûn tavassut edip beni dört yüz akçeye sulh edip, ben dahi sulh-ı mezbûru kabûl ve bedel-i sulh olan meblağ-ı mezkûru yedinden bi’t-tamâm alıp kabz edip, zimmetini husûs-ı mezbûra müte‘allik da‘vâdan ibrâ ve ıskāt eyledim dedikden sonra mezbûr Murad dahi meclisi şer‘de vech-i muharrer üzre merkūm Resûl’ün zimmetini husûs-ı mezbûra müte‘allika olan de‘âvîden ibrâ ve ıskāt eyledim dedikde, gıbbe’l-kabûl ve’t-tasdîk min tarafeyn, mâ hüve’l-vâki‘ bi’t-taleb ketb olundu. Hurrire fi’l-yevmi’l-hâmis min Cemâziyelâhir sene 1027.

Şuhûdü’l-hâl: Mehmed Efendi b. Yusuf, Veli Efendi b. Ramazan, Mehmed Efendi b. İbrahim, Hüseyin Çavuş b. Abdullah.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 317 - Hüküm no: 453 - Orijinal metin no: [51b-2])﻿

﻿

﻿

454. Hüküm

Eviro v. Todori ve ortağı Nikola v. Aleksi’nin, Ali Beşe b. Abdullah’da çobanlık ücreti ve keçi satışından alacakları olduğu

Rumeli’nde Eğriboz sancağında Modoniç kazâsına tâbi‘ Badarkat(?) nâm karyeden İviro v. Todori ve şerîki Nikola v. Aleksi nâm zimmîler meclisi şer‘de, nefs-i kasaba-i Modoniç sâkinlerinden Ali Beşe b. Abdullah mahzarında üzerine da‘vâ edip, bundan akdem mezbûr Ali Beşe bizi ağnâm ra‘y etmek için beher mâh yüz ellişer akçeye istîcâr edip, biz dahi vech-i meşrûh üzre mezbûra nefsimizi îcâr edip, bir sene ra‘y edip, cem‘an bin sekiz yüz akçe ecir hakkım olup, andan mâ‘adâ mezbûr Ali Beşe’nin İstanbul’a bey‘ için sürüb getirdiği sürüsünde bizim dahi otuz iki re’s keçimiz olup, ma‘an bey‘a izin verdiğimizde, merkūm keçilerimizi her birin yüz yirmişer akçeden cem‘an üç bin sekiz yüz akçeye bey‘ edip, akçesin kabz edip, merkūmda cem‘an beş bin sekiz yüz kırk akçe hakkımız olup Müslümanlar huzûrunda taleb ettiğimizde, bu cümle tâyi‘an ikrâr dahi etmiş iken hâlâ vermede inâd ve muhâlefet eder, suâl olunup ihkāk-ı hak olunmasını taleb ederiz dediklerinde, gıbbe’s-suâl [ve] akībü’l-inkâr ve’l-istişhâd udûl-i Müslimînden mahmiye-i İstanbul’da İsmail Ağa mahallesi sâkinlerinden Mahmud b. Ahmed ve Yenikapı hâricinde Mevlevîhâne kurbunda sâkin Ali b. Ebûbekir nâm kimesneler li ecli’ş-şehâde meclisi şer‘a hâzırân olup istişhâd olunduklarında, her biri edâ-i şehâdet-i şer‘iyye edip, fi’l-hakīka müdde‘iyyân-ı mezbûrân mûmâ-ileyh Ali Beşe’den zikr olunan ücretden bin sekiz yüz akçeyi ve keçiler bahâsından üç bin sekiz yüz kırk akçe, cem‘an beş bin altı yüz kırk akçe olur, bizim huzûrumuzda taleb eylediklerinde zikr olunan keçiler semeni olan meblağ-ı merkūm üç bin sekiz yüz kırk akçe bendedir ve ücret-i mezkûre bin sekiz yüz akçe zimmetimdedir deyû tâyi‘an

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 318 - Hüküm no: 454 - Orijinal metin no: [51b-3])﻿

﻿

﻿

455. Hüküm

Kerime Hâtun bt. Ahmed’in mîrâsçılarının sulh olması

Bundan akdem Kerime Hâtun bt. Ahmed adlı kadın vefât edip verâseti aşağıda zikri geçecek olan sagīrenin babası kıdvet-i kuzât-i İslâm Tâceddin Efendi b. Mehmed’e ve kızı Kamer adlı sagīreye ve annesi Pervin Hâtun bt. Abdullah’a münhasır olup vech-i şer‘î üzre böyle tesbit edildiğinde mezbûre Pervin Hâtun meclisi şer‘-i şerîfde hâzır olup merhûmenin muhallefâtına el koyan kocası mûmâ-ileyh Tâceddin Efendi mahzarında, kendisine irs-i şer‘le kızının terekesinden intikāl eden para, eşyâ, ev eşyâsı vb. misli ve kıyemi mallardan tehârüc-i şer‘î tarîkiyle râyic fi’l-vakt on yedi bin akçe bedel-i sulh ile onunla sulh olduğunu ikrâr etti… Lehine ikrârda bulunulan kimesne tarafından beyânı vicâhen tasdîk edildi. Cerâ zâlike ve hurrire fi’l-yevmi’l-ışrîn min Cumâdeluhrâ sene 1027.

Şuhûdü’l-hâl: Fahrü’l-müderrisîni’l-fihâm Seyyid Mehmed Efendi b. …?, fahrü’l-kuzât İbrahim Efendi b. Mustafa ve fahrü’l-kuzât Ahmed Efendi b. Davud, Alâaddin Efendi b. Ahmed kadı, Mustafa Efendi b. Ali hatîb, Muslihiddin [b.] Halim …?, Musa Efendi b. Mehmed, …? b. Osman müezzin, Mehmed b. Yakub, Kara Ali b. Abdullah, …? ve gayruhüm

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 319 - Hüküm no: 455 - Orijinal metin no: [52a-1, Arapça])﻿

﻿

﻿

456. Hüküm

Handan Bey b. Abdullah’ın eşyalarını çalan Ahmed b. Ali’nin eşyaları Zülfikar b. Abdullah’a teslim etmesi

Sâbıkan Karaman Beylerbeyi olan emîrü’l-ümerâ’i’l-kirâm kebîrü’l-küberâ’i’l-fihâm Yahya Paşa hazretlerinin âdemlerinden olan fahrü’l-akrân Handan Bey b. Abdullah meclisi şer‘-i şerîfde, sarrâclar tâ’ifesinden Üstâd Zülfikar b. Abdullah muvâcehesinde üzerine da‘vâ kılıp, işbu hâzır bi’l-meclis olan Ahmed b. Ali nâm mürâhık, bundan akdem mezbûr Zülfikar’ın şâkirdi iken benim yanıma gelip üç yıl hizmetkârım oldukdan sonra, hâlâ odamdan sekiz yüz elli akçe kıymetli bir sahan ve dört yüz akçemi ve üç makramamı ahz edip, ba‘dehû mezbûr Zülfikar’ın yanına gelip, zikr olunan şeyler merkūm Zülfikar’a teslîm etmiş, suâl olunup alıverilmesin taleb ederim dedikde, mezbûr gıbbe’s-suâl ve akībü’l-inkâr, müdde‘î-i mezbûr Handan Bey’in sıdk-ı da‘vâsına beyyine taleb olundukda ityânından âciz olup istihlâf etmeğin, mezbûr Zülfikar’a vech-i muharrer üzre merkūm Ahmed zikr olunan şeyleri kendüye teslîm etmediğine yemîn teklîf olundukda, mezbûr Zülfikar yemînden nükûl etmeğin, mâ hüve’l-vâki‘ gıbbe’t-taleb ketb olundu. Tahrîren fî evâhiri Cemâziyelâhir li sene seb‘a ve ışrîn ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Yusuf [b.] Abdullah, Hüseyin Beşe er-râcil, Rıdvan [b.] Abdullah, Musli [b.] Hızır, İshak [b.] Veli, Mehmed [b.] Timur, Ahmed [b.] Veli ve gayruhüm.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 319 - Hüküm no: 456 - Orijinal metin no: [52a-2])﻿

﻿

﻿

457. Hüküm

Handan Bey’in Zülfikar b. Abdullah ile anlaştığı

Bâlâda mastûr olan Handan Bey, merkūm Zülfikar’la muslihûn tavassutu ile bin iki yüz akçe üzre sulh olup bedel-i sulhu kabz edip, mezbûr Zülfikar’ın zimmetini husûs-ı mezbûrdan ibrâ ve ıskāt ettiği, mezbûr Zülfikar talebiyle ketb olundu. Fi’[t-târihi’]l-mezbûr.

Şuhûdü’l-hâl: Es-Sâbikūn.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 320 - Hüküm no: 457 - Orijinal metin no: [52a-3])﻿

﻿

﻿

458. Hüküm

Mü’mine bt. Hasan’ın, evini Hatice Sultan’a sattığı

İskender Ağa mahallesinde sâkine Mü’mine bt. Hasan adlı kadın, işbu akdin kendilerinden sudûruna kadar sâhibi ve mâliki olduğu, elinde ve taht-ı tasarrufunda bulundurduğu, mahalle-i mezbûrede kâin, tahtânî bir bâb evi, içinde meyveli ve meyvesiz ağaçlar bulunan avluyu ve helâyı hâvî, iki tarafdan …? mülkü ile ve komşusu mülkü ile ve bir tarafdan tarîk-i âm ile mahdûd mülk menzilini cümle tevâbi‘ ve levâhıkı ile râyic fi’l-vakt altı bin iki yüz akçeye hâmile-i hâze’l-kitâb …..? meliketü’l-mülukât Hatice Sultan’a -dâmet ismetuhâ- icap ve kabûlü hâvî bey‘-i bât ile sattığını ikrâr-ı sahîh-i şer‘î ile ikrâr etti. O da kendi malıyla kendisi için ondan satın aldı. Alıcı tarafından ikrârı tasdîke vekâleti Mehmed Halife b. Ali ve Mehmed Halife b. Memi nâm kimesneler şehâdetleri ile sâbit olan vekîl …? zümresinden yaya Hızır Beşe b. Yusuf tarafından beyânı tasdîk edildi. Teslîm-i mebî‘ ve kabz-ı semen eylediler. Cerâ zâlike ve hurrire fî evâhiri Cumâdelâhire sene 1027.

Şuhûdü’l-hâl: El-Hâc Mustafa [b.] Ali imâm, el-Hâc İbrahim [b.] Ali müezzin, Ahmed Bey [b.] Abdullah silahdâr, Halil [b.] İbrahim, Mehmed Beşe b. Ahmed ve gayruhüm

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 320 - Hüküm no: 458 - Orijinal metin no: [52a-4, Arapça])﻿

﻿

﻿

459. Hüküm

Fâtıma bt. Abdülkadir’in Mustafa’ya borç verdiği

Yenibahçe mahallesi sâkinelerinden Fâtıma bt. Abdülkādir mahfili kazâda, işbu hâmilü’l-kitâb el-Hâc Bayram b. Durmuş mahzarında da‘vâ edip, bundan akdem es-Seyyid Mustafa nâm kimesne yedimden bin beş yüz akçe istikrâz edip, ben dahi ikrâz eylediğimde meblağ-ı merkūmu emr ve kabûlü hâviye kefâlet ile kefîl olmuşdu, kefâleti hasebiyle meblağ-ı merkūmu taleb ederim dediğinde, gıbbe’s-suâl mezbûr el-Hâc Bayram cevâbında, hâl beynimizde bu minvâl üzre vâki‘ olup, lâkin sonra ben ve müdde‘iyye-i mezbûre ve medyûn-ı mezbûr üçümüz meclisi vâhidde iken, mezbûr es-Seyyid Mustafa şecere-i siyâdetini dâ’in-i mezbûre yedinden meblağ-ı merkūm mukābelesinde rehin vaz‘ etmekle, müdde‘iyye-i mezbûre mahzar-ı şuhûdda [beni] kefâletden ihrâc etti deyip gıbbe’l-inkâr ve akībü’l-istimhâl Ali b. Necib ve Abdurrahman b. Hüseyin hâzırân olup, fi’l-vâki‘ üçü hâzırlar iken mezbûr es-Seyyid Mustafa şecere-i siyâdetini rehin vaz‘ edip, müdde‘iyye-i mezbûre kefâletden mezbûr el-Hâc Bayram’ı bizim huzûrumuzda ihrâc etti, bu husûsa şâhidleriz, şehâdet dahi ederiz dediklerinde, gıbbe’t-ta‘dîl ve’t-tezkiye şehâdetleri makbûle olup mûcebi ile müdde‘iyye-i mezbûre müdde‘â-aleyh-i mezkûra ta‘arruzdan men‘ olunup, mâ vaka‘a kayd olundu. Fi’t-târihi’l-mezbûr.

Şuhûdü’l-hâl: Abdülcelîl b. Çalabverdi, Nebi b. İbrahim, Hasan b. Ahmed, İbrahim b. Receb ve gayruhüm.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 320 - Hüküm no: 459 - Orijinal metin no: [52a-5])﻿

﻿

﻿

460. Hüküm

İstefani v. Civan’a ev satıldığı

Nasrâniyye …? bt. Aleksi adlı kadın kıbelinden aşağıda zikri geçecek olan ikrâr bi’l-bey‘ ve kabz-ı semene vekâleti Azra? v. …? ve Aleksandr v. Samaveyenos? nâm zimmîler şehâdetleri ile sâbit olan vekîl Nimo v. Samaveyenos? nâm zimmî, müvekkile-i mezbûresinin işbu akdin kendilerinden sudûruna kadar sâhibi ve mâliki olduğu, elinde ve taht-ı tasarrufunda bulundurduğu, mahrûse-i Üsküdar müzâfâtından İstavros karyesinde vâki‘, tahtânî bir bâb evi ve bölmeyi ve avluyu hâvî, bir tarafdan Hasan b. Abdullah mülkü, diğer tarafdan Simitçi Yorgi mülkü, öbür tarafdan deniz sahili ve diğer tarafdan da tarîk-i âm ile mahdûd mülk menzilini cümle tevâbi‘ ve levâhıkı ile râyic fi’l-vakt on altı bin akçe semen-i mu‘ayyen-i makbûz ile hâmil-i hâze’l-kitâb İstefani v. Civan nâm zimmîye icap ve kabûlü hâvî bey‘-i bât ile sattığını ikrâr-ı sahîh-i şer‘î ile ikrâr ve itiraf etti. O da kendi malıyla ve kendisi için menzili ondan satın aldı. Müşterî-i mezbûr tarafından beyânı vicâhen tasdîk edildi. Teslîm-i mebî‘ ve kabz-ı semen eylediler. Aleksandr v. Samaveyenos nâm zimmî menzili mezkûrûn derkine icap ve kabûlü hâvî kefâlet ile kefîl oldu. Cerâ zâlike ve hurrire fî evâhiri Cumâdeluhrâ sene 1027.

Şuhûdü’l-hâl: Osman [b.] Abdullah, Himmet [b.] Mustafa, Hasan [b.] Ali, Nasûh [b.] Yusuf, Ahmed [b.] Abdullah, Mahmud Çelebi [b.] Bâli, Sinan Bey b. Abdullah ve gayruhüm

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 321 - Hüküm no: 460 - Orijinal metin no: [52b-1, Arapça])﻿

﻿

﻿

461. Hüküm

Hasan Çelebi b. Mehmed’in, evini Mehmed Efendi’ye sattığı

Mahmiye-i Kostantıniyye mahallâtından Muhtesib Karagöz mahallesinde sâkin fahrü’l-akrân Hasan Çelebi b. Mehmed meclisi şer‘-i şerîfde hâzır olup işbu akdin sudûruna kadar sâhibi ve mâliki olduğu, elinde ve taht-ı tasarrufunda bulundurduğu mahalle-i mezbûrede vâki‘, beş bâb tahtânî evi, selâmlıkları, içinde meyve ağaçları bulunan bahçeyi, büyük fevkānî bir bâb evi, altında su kuyusunu ve su mahallini, mutfak, hamam, helâ, fırın ve oturma mahallini hâvî, iki tarafdan müşterî-i muşârun ileyh mülküne bitişik, diğer tarafdan kısmen Mahmud Bey b. Abdullah mülkü ve diğer tarafdan kısmen Mehmed Çelebi ve Hasan Çavuş b. Abdullah mülkleri ve kısmen bâyi‘-i mezbûr mülkleri ve kısmen Hamza Efendi vakfı ile mahdûd mülk menzilini cümle tevâbi‘ ve levâhıkı ve kâffe-i menâfi‘ ve mürâfıkı ve tarâyıkı ile râyic fi’l-vakt yüz elli bin akçe semen-i mu‘ayyen-i makbûzla bey‘-i sahîh ve akd-i sarîh ile bâ‘is-i tenmîk-ı hâze’l-kitâb Kara Çelebi zâde diye meşhûr a‘lemü’l-ulemâ’i’l-izâm efdalü’l-fuzalâ’i’l-fihâm Hazreti Mehmed Efendi neclü’l-müvellâ merhûm-i mebrûr el-gafûr Hüsameddin Efendi’ye kesin olarak sattığını ikrâr-ı sahîh-i şer‘î ile ikrâr etti. O da kendi malıyla ve kendisi için ondan satın aldı. Alıcı kıbelinden ikrârı tasdîke vekâleti şer‘an sâbit olan fahrü’l-akrân Veli Bey b. Bâli tarafından satıcının beyânı tasdîk edildi. Teslîm-i mebî‘ ve kabz-ı semen eylediler. Cerâ zâlike ve hurrire fi’l-yevmi’t-tâsi‘ ve’l-ışrîn min Cumâdelâhire sene 1027.

Şuhûdü’l-hâl: Umdetü’l-mehâdîmü’l-kirâm zübdetü’l-e‘âzımîni’l-fihâm Abdülazîz Efendi müşterî-i muşârun ileyhin kardeşi, fahrü’l-müderrisîni’l-kirâm Ahmed Efendi b. Mehmed eş-şehîr bi Vazîfeci-zâde, zahrü’l-mudakkikīni’l-izâm Mehmed Efendi b. Musa müderris Osman Paşa Medresesi’nde müderris, fahrü’l-müderrisîni’l-kirâm Mehmed Efendi b. İsmail, mefhari kuzâti’l-İslâm Ahmed Efendi b. Hüsam eş-şehîr bi Şâmî Efendi, zübdetü vülâti’l-enâm Receb Efendi, zahrü’l-kuzât Mehmed Efendi b. Mehmed eş-şehîr bi Halil? zâde, fahrü’l-müderrisîn Şaban Efendi b. Ali, Molla Faruk Efendi müderris, Müstedam Bey b. Abdullah silahdâr, Piyâle Bey b. Abdullah Bevvâb-ı sultânî, Behrâm Çavuş b. Abdullah, Molla Mahmud b. Seydî, muharriru’l-hurûf Hamza Efendi müderris

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 321 - Hüküm no: 461 - Orijinal metin no: [52b-2, Arapça])﻿

﻿

﻿

462. Hüküm

Hamdi Efendi b. Mehmed Efendi’nin kölesini âzâd etmesi

Fahrü’l-muhâdimîni’l-kirâm zahrü’l-e‘âzımi’l-fihâm kıdvetü’l-müdakkıkīn zübdetü’l-muhakkikīn Hazreti Mahmud Efendi b. el-müvellâ el-fâzıl el-kâmil el-âlim el-âmil Hazreti Mehmed Efendi eş-şehîr bi Kara Çelebi zâde kıbelinden aşağıda zikri geçecek olan âzâd ikrârına vekâleti bi mâ hüve nehcü’s-sübût sâbit olan fahrü’l-müderrisîn Hamdi Efendi b. Şeyh Mehmed meclisi şer‘-i şerîfde vekâleten hâzır olup müvekkili mûmâ-ileyhinin, rıkkını itiraf eden açık kaşlı, esmer tenli, uzun boylu hâfiz-ı hâze’l-kitâb Haver Bey b. Abdullah nâm abd-i memlûkini hasbeten lillâhi te‘âlâ âzâd ettiğini ikrâr-ı sahîh-i şer‘î ile ikrâr etti. Böylece lehlerine olan şeylerin kendi lehine, aleyhlerine olan şeylerin kendi aleyhine sâbit olduğu sâir hür doğanlar gibi hür oldu. Ki artık onun üzerinde efendisinin hukūken velâ hakkı sâhiblerine âzâdlı köleler üzerinde tanınmış (mîrâs) hakkından başka bir hak kalmadı. Cerâ zâlike ve hurrire fi’t-târihi’l-mezbûr.

Şuhûdü’l-hâl: Es-Sâbikūn

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 322 - Hüküm no: 462 - Orijinal metin no: [52b-3, Arapça])﻿

﻿

﻿

463. Hüküm

Bakkallık yapan Mihal v. Niko ile Yorgi v. Yani’nin ortaklıktan ayrılmaları

Medîne-i İstanbul’da Haseki çarşısında bir dükkânda bakkāl olan Mihal v. Niko nâm zimmî mahfili kazâda, şerîki hâmilü’l-kitâb Yorgi v. Yani nâm zimmî muvâcehesinde ikrâr edip, bundan akdem mezbûr Yorgi ile mallarımı halt edip bakkāllık san‘atında şerîkler olup, târih-i kitâba gelince ma‘an ticâret ve kâr u kesb edip, hâlâ şirketi fesh ve malları tefrîk edip, benim mezbûr Yorgi’de bin dört yüz akçem zuhûr edip, hâlâ meblağ-ı merkūmu mersûm Yorgi yedinden alıp, yevm-i târih-i kitâba gelince kat‘â bir akçe ve bir nesne kalmadı deyû her biri âharın zimmetini husûs-ı mezbûra müte‘allik da‘vâdan ibrâ ettiklerinde, gıbbe’l-musâdaka işbu vesîka sebt olundu. Fî 27 Cemâziyelâhir [sene 1027].

Şuhûdü’l-hâl: Yusuf b. Musa, Sinan b. Abdullah, Bekir b. Osman, Osman b. el-Hâc Murad, Anglaki v. Franko, Polo v. Yani.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 323 - Hüküm no: 463 - Orijinal metin no: [52b-4])﻿

﻿

﻿

464. Hüküm

Hayrünnisa bt. Abdullah’ın evini Emine bt. Karagöz’e sattığı

Hayrünnisa bt. Abdullah adlı kadın işbu akdin kendilerinden sudûruna kadar sâhibi ve mâliki olduğu, elinde ve taht-ı tasarrufunda bulundurduğu, mahmiye-i Kostantıniyye mahallâtından Arpa emîni mahallesinde vâki‘, bir tarafdan mezbûre Hayrunnisâ Hâtun mülkü ve iki tarafdan Musa Bey mülkü ve diğer tarafdan da tarîk-i âm ile mahdûd, ahır ve bahçeyi hâvî mülk menzilini cümle tevâbi‘, ve levâhıkıyla râyic fi’l-vakt altı bin akçeye icap ve kabûlü hâvî bey‘-i bât ile hâmiletü’l-kitâb Emine bt. Karagöz’e sattığını ikrâr-ı sahîh-i şer‘î ile ikrâr ve itiraf etti. O da menzili ondan satın aldı. Müşteri tarafından satıcının beyânı vicâhen tasdîk edildi. Teslîm-i mebî‘ ve kabz-ı semen eylediler. Cerâ zâlike ve hurrire fî evâhiri Cumâdelâhire sene 1027.

Şuhûdü’l-hâl: Hızır b. Abdullah, Osman b. Abdullah, Mehmed b. Mustafa, Hızır b. Mustafa, Keyvan b. Abdullah, Mehmed b. Vildan müezzin, ve gayruhüm mine’l-hâzırîn

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 323 - Hüküm no: 464 - Orijinal metin no: [52b-5, Arapça])﻿

﻿

﻿

465. Hüküm

Âmine bt. Karagöz’ün evini bey‘ bi’l-istiğlâl ile Osman Ağa Vakfı’na satması

Mahmiye-i Kostantıniyye mahallâtından Arabacı mahallesinde sâkine Âmine bt. Karagöz adlı kadın işbu akdin kendilerinden sudûruna kadar sâhibi ve mâliki olduğu, elinde ve taht-ı tasarrufunda bulundurduğu mahalle-i merkūmede vâki‘ bir tarafdan Yunus Bey mülkü, diğer tarafdan Hayrunnisâ Hâtun mülkü ve diğer tarafdan da tarîk-i âm ile mahdûd mülk menzilini râyic fi’l-vakt üç bin akçe semen-i mu‘ayyen-i makbûzla icap ve kabûlü hâvî bey‘-i bât ile mahalle-i mezbûrede bulunan merhûm Osman Ağa vakfının mütevellîsi hâmil-i hâze’l-kitâb Mehmed b. Ali’ye sattığını ikrâr-ı sahîh ile ikrâr ve itiraf etti. Mütevellî de vakıf malıyla ve vakf-ı mezbûr için kendisinden menzili satın aldı. Satıcının sonra menzili kirâlamak istemesi üzerine mütevellî menzili tahliyye edip zeyilde yer alan târihten bir sene tamamına üç yüz akçe kirâ bedeli ile kirâya verdi. Menzili mezbûrun derkine ve ücretin ödenmesine Ali b. Mehmed ve Mehmed b. Şaban ve Hasan b. Musa ve Hayrunnisâ Hâtun bt. Abdullah adlı kişiler icap ve kabûlü hâvî kefâlet ile kefîl oldular. Cerâ zâlike ve hurrire fî gurreti Receb el-mürecceb sene 1027.

Şuhûdü’l-hâl: El-Hâc Mustafa b. Ali imâm, el-Hâc İbrahim b. Ali Müezzin, Keyvan [b.] Abdullah, Mehmed b. Vildan, Hasan [b.] Mustafa, Mehmed [b.] Mustafa ve gayruhüm

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 324 - Hüküm no: 465 - Orijinal metin no: [53a-1, Arapça])﻿

﻿

﻿

466. Hüküm

Avraham v. Yahuda’nın tasarrufunda olan Haseki Sultan Vakfı’na ait dükkânı Manas v. Mosi’ye kiraladığı

Yahud tâ’ifesinden Sinyor cemâ‘atinden Avraham v. Yahuda mahfili kazâda, yine tâ’ife-i mezbûreden râfi‘ü’l-kitâb Manas v. Mosi nâm yahudi mahzarında ikrâr ve takrîr-i kelâm edip, merhûme Haseki Sultan vakfından mahmiye-i İstanbul’da Mahmud Paşa sûkunda vâki‘, vâkıfe-i mezbûreye intimâ’ ile tahdîdden müstağnî olup, icâre-i mu‘accele ve müeccele ile tasarrufumda olan bir bâb dükkânı içinde olan binâ-i mürtefi‘amla izn-i mütevellî ile târih-i kitâbdan sene tamamına varınca yevmî on altı akçe icâre-i müeccele ile mezbûr Manas’a îcâr edip, ol dahi bu minvâl üzre istîcâr ve kabûl etti. Ba‘de’l-yevm mâh be mâh ücret-i mezbûreyi bana edâ ve teslîm edip mutasarrıf olsun dedikde, mâ hüve’l-vâki‘ gıbbe’t-tasdîk bi’t-taleb kayd şüd. Hurrire fi’t-târihi’l-mezbûr.

Şuhûdü’l-hâl: İbrahim [b.] Receb, İshak b. Veli, Hasan b. Ahmed, Şakir b. Osman ve gayruhüm.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 324 - Hüküm no: 466 - Orijinal metin no: [53a-2])﻿

﻿

﻿

467. Hüküm

İnebolu’lu Ahmed b. Abdünnebî’nin, Durmuş b. Musa ile alacak davasında, sulh olduğu

Vilâyet-i Anadolu’da kasaba-i İnebolu sâkinlerinden Ahmed b. Abdünnebî nâm cündî meclisi şer‘de işbu hâfızu’l-kitâb Durmuş b. Musa mahzarında ikrâr ve takrîr-i kelâm edip, bundan akdem mezbûr Durmuş’a iki bin beş yüz akçeye bir re’s siyah bârgir bey‘ edip, meblağ-ı mezbûrun bin akçesin ahz u kabz edip, bâkī bin beş yüz akçe hakkım mezbûr Durmuş’da kalıp taleb ettiğimde inkâr etmeğin, beynimizde münâza‘ât vâkı‘a olmuş idi. El-hâletü hâzihî beynimize muslihûn tavassut edip, an inkâr beni altı yüz nakd-i râyic fi’l-vakt akçeye sulh ettiklerinde, ben dahi sulh-ı mezbûru kabûl ve bedel-i sulh olan altı yüz akçeyi mersûm Durmuş yedinden bi’t-tamâm ahz u kabz edip, husûs-ı mezbûra müte‘allik da‘vâdan mersûm Durmuş’un zimmetini ibrâ-i âm ile ibrâ ve ıskāt-ı tâm ile ıskāt eyledim, ba‘de’l-yevm mazmûn-ı kitâba muhâlif benden veya vekîlimden da‘vâ sâdıre olursa lede’l-hükkâmi’l-kirâm mesmû‘a ve makbûle olmaya dedikde, mukırr-ı mezbûrun vech-i meşrûh üzre sudûr eden ikrârda merkūm Durmuş bi’l-muvâcehe tasdîk edicek, mâ hüve’l-vâki‘ bi’t-taleb ketb olundu. Hurrire fi’t-târihi’l-mezbûr.

Şuhûdü’l-hâl: Mustafa b. Abdürrezzak, İsa b. Musa, Mahmud Bâli b. Mehmed, İbrahim b. Receb.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 325 - Hüküm no: 467 - Orijinal metin no: [53a-3])﻿

﻿

﻿

468. Hüküm

Ali Beşe b. Yakub’un eşi Zâhide Hâtun bt. Abdullah’a satışından vazgeçtiği

Mahmiye-i İstanbul’da Hoca Üveys mahallesi sâkinelerinden Zâhide Hâtun bt. Abdullah tarafından husûs-ı âti’z-zikre vekîl olup, hasm-ı şer‘î-i câhid mahzarında mezbûreyi ma‘rifet-i şer‘iyye ile ârifân olan Ramazan Halife b. Ahmed ve Mehmed b. Vildan şehâdetleri ile şer‘an vekâleti sâbite olan Ali b. Abdullah meclisi şer‘de, mezbûrenin zevci olan râfi‘-i hâze’l-kitâb Ali Beşe b. Yakub mahzarında takrîr-i kelâm edip, bundan akdem mezbûr Ali Beşe mahalle-i mezbûrede vâki‘, bir tarafı Âlime Hâtun bt. Arabî ve bir tarafı Hümâ Hâtun bt. Muhyi mülkleri ve bir tarafdan Ferruh Bey b. Abdullah mülkü ve bir tarafdan tarîk-i âm ile mahdûd olup, üç bâb süflî beyti ve bir sofayı ve bir tâkı ve kenîfi ve muhavvatayı müştemil olan mülk menzili cümle tevâbi‘iyle zevcesi mezbûreye elli bin akçeye bey‘-i bât ile bey‘ ve teslîm edip, tarafından on bin akçesin kabz etmiş idi. El-hâletü hâzihî ikāle-i şer‘iyye ile ikāle edip, mezbûre Zâhide meblağ-ı mezbûru kabz ve mezbûr Ali Beşe menzili mezkûru ahz etti dedikde, gıbbe’t-tasdîki’ş-şer‘î mâ hüve’l-vâki‘ bi’t-taleb ketb olundu. Hurrire fi’l-yevmi’s-sâbi‘ ve’l-ışrîn min Cemâziyelâhir li sene seb‘a ve ışrîn ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Mehmed Subaşı b. Mustafa, Abdullah b. Şemseddin, Ahmed b. Hızır, Mehmed b. İbrahim, Mehmed b. Hüseyin, Hüseyin b. Davud ve gayruhüm.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 325 - Hüküm no: 468 - Orijinal metin no: [53a-4])﻿

﻿

﻿

469. Hüküm

Oruç b. Evranos’un, Mimar Sinan Vakfı’na ait dükkân ve üstündeki odanın tasarruf hakkını Yorgi v. Yani’ye sattığı

Oruç b. Evranos nâm kimesne meclisi şer‘-i şerîfde işbu sâhibü’l-kitâb Yorgi v. Yani mahzarında takrîr-i kelâm edip, mahmiye-i İstanbul’da Mimar Sinan mahallesinde vâki‘, merhûm Mimar Sinan vakfından olup icâre-i mu‘accele ve müeccele ile taht-ı icâremde olup iki tarafdan vakf-ı mezbûra ve bir tarafdan merhûm Kadızâde Efendi türbesine ve bir tarafdan tarîk-i âmma müntehî olan bir bâb bakkāl dükkânı ve üstünde olan bir bâb odanın hakk-ı tasarrufunu ma‘rifet-i mütevellî ile mezbûr Yorgi’ye tefvîz edip, ol dahi tefevvüz ve kabûl eyledikden sonra mukābilinde mezbûr Yorgi yedinden beş bin nakd-i râyic fi’l-vakt akçe alıp kabz eyledim, ba‘de’l-yevm mâdemki zikr olunan dükkânın icâresini cânib-i vakfa edâ eyleye, keyfe mâ yeşâ mutasarrıf ola dedikde, mukırr-ı mezbûrun vech-i meşrûh üzre sudûr eden ikrârın el-mukarru lehü’l-merkūm Yorgi bi’l-muvâcehe tasdîk edicek, mâ hüve’l-vâki‘ bi’t-taleb ketb olundu. Tahrîren fi’l-yevmi’s-sâbi‘ ve’l-ışrîn min Cemâziyelâhir min şuhûri sene seb‘a ve ışrîn ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Sefer Çelebi b. Bâli, Sinan b. Abdullah, Murad b. Mehmed ve gayruhüm.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 326 - Hüküm no: 469 - Orijinal metin no: [53a-5])﻿

﻿

﻿

470. Hüküm

Merde bt. Yani’nin Marya’dan câriye bedelinden alacağı olduğu

Mahmiye-i İstanbul’da Nişâncı mahallesi sâkinelerinden işbu hâmiletü’l-kitâb Merde bt. Yani nâm nasrâniye meclisi şer‘-i şerîf-i şâmihü’l-imâdda Marya bt. ( ) nâm Yahudiye mahzarında takrîr-i da‘vâ edip, mezbûre Marya’nın zimmetinde beynimizde vasfı ve cinsi ilm-i şer‘î ile ma‘lûm câriye bahâsından bin beş yüz akçe hakkım ve yüz seksen akçe kıymetli bir beyaz kebem vardır, suâl olunup şer‘le alıverilmesini murâd ederim dedikde, gıbbe’s-suâl mezbûre Marya cevâbında, fi’l-vâki‘ müdde‘iyye-i mezbûrenin zikr olunan câriye bahâsından bin beş yüz akçesi ve yüz seksen akçe kıymetli bir kebesi zimmetimde var idi. Lâkin zikr olunan bin beş yüz akçenin bin akçesini mezbûrenin emri ile Âlem Hâtun’a def‘ ve teslîm etdim, mâ‘adâsı zimmetimdedir dedikde, müdde‘iyye-i mezbûre dahi istintâk olundukda def‘ u ref‘ emr ettiğini inkâr edip, mezbûre Marya’dan sıdk-ı cevâbına beyyine taleb olundukda, istimhâl etmeğin, mehl-i şer‘î ile imhâl olunup, mâ vaka‘a ketb olundu. Tahrîren fi’l-yevmi’s-sâmin ve’l-ışrîn min Cemâziyelâhir li sene seb‘a ve ışrîn ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: İbrahim b. Receb, Murad b. Mehmed, Çelebi b. Ahmed ve gayruhüm.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 326 - Hüküm no: 470 - Orijinal metin no: [53b-1])﻿

﻿

﻿

471. Hüküm

Hüseyin Ağa câmiinin evinin İmâm es-Seyyid Emrullah Efendi’ye verilmesi

Mahmiye-i İstanbul’da Âşık Paşa mahallesinde vâki‘ merhûm Hüseyin Ağa câmi‘-i şerîfinde bi’l-fi‘il imâm olan es-Seyyid Emrullah Efendi b. es-Seyyid Halil meclisi şer‘-i kavîmde Ahmed b. Alâaddin nâm kimesne muvâcehesinde üzerine da‘vâ edip, mahalle-i mezbûrede vâki‘ olup bir tarafı İmâmzâde Efendi mülkü ve bir tarafı Ma[r]tiloszâdeler mülkü ve bir tarafı vakıf ev ve bir tarafı tarîk-i âm ile mahdûd olup, fevkānî ve tahtânî büyût-ı müte‘addideyi müştemil olup merhûm-ı mûmâ-ileyh vakf ve süknâsını câmi‘-i mezbûrda imâm olanlara şart ettiği menzili, bundan akdem câmi-i mezbûrda imâm olan Musli Çelebi meskene ihtiyâcı olmamağla, mezbûr Ahmed’in babası olup câmi‘-i mezbûrda müezzin iken vefât eden merkūm Alâaddin’e fâriğ olup, mezbûr dahi bir tarîk ile sâkin olurken fevt olup, imâmet-i merkūme bana sadaka olundu, zikr olunan menzil hakk-ı meşrûtum olup meskene dahi ihtiyâcım olmağın, hakīkat-i hâl mezbûr Ahmed’den suâl olunup menzili mezbûrdan ihrâc ve bana teslîm ettirilmek taleb ederim dedikde, gıbbe’s-suâl merkūm Ahmed cevâbında, müdde‘î-i merkūmu kelimât-ı meşrûhasının cümlesinde tasdîk edip, fi’l-vâki‘ menzili mezbûr müdde‘î-i merkūmun vech-i meşrûh üzre hakk-ı meşrûtiye deyû i‘tirâfından mâ‘adâ vakfiyye-i ma‘mûlün-bihâ ve ma‘mûlün-aleyhâsında dahi menzili mezbûrun süknâsı câmi‘-i mezbûrda imâm olanlara meşrût idiği mastûr ve musarrah olmağın, merkūm Ahmed’e menzili mezbûrdan hurûc ve mûmâ-ileyh es-Seyyid Emrullah Efendi’ye teslîme tenbîh-i şer‘î kılınıp, mâ hüve’l-vâki‘ gıbbe’t-taleb ketb olundu. Tahrîren fî evâhiri Cemâziyelâhir li sene seb‘a ve ışrîn ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Fahrü’l-cüyûş Hüseyin Çavuş b. Mehmed, es-Seyyid Mehmed Efendi b. el-merhûm es-Seyyid Ahmed Efendi, İftihârü’l-emâsil Musa Çavuş, Zahrü’l-emâcid Osman Çavuş b. Dav[u]d Efendi, Derviş Çelebi b. Emrullah, Rıdvan Bey b. Abdullah, Osman b. Mustafa, Mehmed b. İlyas, Mehmed b. Cafer, Mustafa b. Abdullah er-râcil ve gayruhüm.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 327 - Hüküm no: 471 - Orijinal metin no: [53b-2])﻿

﻿

﻿

472. Hüküm

Âşık Paşa mahallesindeki Hüseyin Ağa câmii imâmı es-Seyyid Emrullah Efendi’nin oturduğu evi müezzin Ömer Halife b. Mustafa’ya devrettiği

Mahmiye-i İstanbul’da vâki‘ Âşık Paşa mahallesinde merhûm Hüseyin Ağa câmi‘-i şerîfinde bi’l-fi‘il imâm olan es-Seyyid Emrullah Efendi b. es-Seyyid Halil meclisi şer‘-i kavîmde, câmi‘-i mezbûrda hâlâ müezzin olan hâmil-i hâze’l-kitâb Ömer Halife b. Mustafa muvâcehesinde takrîr-i kelâm edip, mahalle-i mezbûrede vâki‘ olup, bir tarafı İmâmzâde Efendi mülkü ve bir tarafı Martiloszâdeler mülkü ve bir tarafı vakıf ev ve bir tarafı tarîk-i âm ile mahdûd olup, fevkānî ve tahtânî büyût-ı müte‘addideyi müştemil olan menzilin süknâsı câmi‘-i mezbûrda imâm olanlara meşrût olup, lâkin benim meskene ihtiyâcım olmamağın, mezbûr Ömer Halife fakīr ve mütedeyyin ve meskene etemm-i ihtiyâcı mütebeyyin olmağla, menzili mezbûrun süknâsı merkūm Ömer Halife’ye fâriğ oldum dedikde, merkūm Ömer Halife dahi bi’l-muvâcehe kabûl edicek, mâ hüve’l-vâki‘ bi’t-taleb ketb olundu. Tahrîren fi’t-târihi’l-mezbûr.

Şuhûdü’l-hâl: Es-Sâbikūn.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 328 - Hüküm no: 472 - Orijinal metin no: [53b-3])﻿

﻿

﻿

473. Hüküm

Hanîfe bt. Nasûh adlı kadına ve kızına nafaka takdiri ve istidâneye izin verilmesi

Hâkim, mahmiye-i Kostantıniyye mahallâtından …? minâre diye bilinen mahallede sâkine Hanîfe bt. Nasûh adlı kadının ve evi ve terbiyesi altındaki İsmihân adlı sagīre kızının nafakası, kisvesi ve sâir havâyic-i zarûriyyesi için mezbûre kadının talebiyle gāib kocası ve sagīre kızının babası olan ( ) üzerine râyic fi’l-vakt yevmî beşer akçe farz ve takdîr etti. Vakt-i hâcette istidâne etmesine ve gāib-i mezbûr dönüp geldiğinde ona rücû‘una izin verdi. Cerâ fi’l-yevmi’s-sâdis ve’l-ışrîn min Cumâdelâhire sene 1027.

Şuhûdü’l-hâl: Mustafa b. Osman, Murad b. Halil, el-Hâc Abdülkādir b. ( ), İbrahim b. Nebi? ve gayruhüm mine’l-hâzırîn

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 328 - Hüküm no: 473 - Orijinal metin no: [53b-4, Arapça])﻿

﻿

﻿

474. Hüküm

Fâtıma Hâtun bt. Mehmed’i Sâime Hâtun bt. Abdullah’tan alacaklı olduğu

Mahmiye-i İstanbul’da Âşık Paşa mahallesi sâkinelerinden râfi‘atü’l-kitâb Fâtıma Hâtun bt. Mehmed mahfili şer‘de Sâime Hâtun bt. Abdullah mahzarında ikrâr edip, bundan akdem mezbûre Sâime Hâtun zimmetinde çuka ferâce ve gömlek ve makrama bahâsından, cem‘an bin dört yüz altmış akçe hakkım var idi, hâlâ meblağ-ı mezbûrdan dört yüz akçesin mezbûre yedinden alıp kabz etdim, bâkī kalan bin altmış akçeyi dahi târih-i kitâbdan altmış güne te’cîl etdim dediğine, gıbbe’t-tasdîk yine mahalle-i mezbûreden Ayşe Hâtun bt. Mustafa meblağ-ı mezbûra emr ve kabûlü hâviye kefâlet ile kefîl oldum dedikde, mâ hüve’l-vâki‘ gıbbe’t-taleb kayd şüd. Hurrire fi’t-târihi’l-mezbûr.

Şuhûdü’l-hâl: Halil b. Hüdâverdi, Abdullah b. İbrahim, el-Hâc Hasan b. Osman, Hüseyin Çelebi b. Mustafa.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 329 - Hüküm no: 474 - Orijinal metin no: [54a-1])﻿

﻿

﻿

475. Hüküm

Manol v. Mihal’in, Şeyhülislâm Kadızâde Efendi Evkâfı’na olan borcunun kalan kısmın taksitlendirildiği

El-emru kemâ hurrire fîh harrerehû el-fakīr ileyhi subhânehû İbrahim b. Süleyman el-müvellâ-hilâfeten Bi Kostantıniyye el-mahmiyye. ufiye anhüm. Medîne-i İstanbul’da vâki‘ merhûm Şeyhülislâm Kadızâde Efendi Evkāfı’na bi’l-fi‘il mütevellî olan kıdvetü’l-allâm Mehmed Efendi b. İsmail tarafından husûs-ı âtîye vekîl olup, bi mâ hüve nehcü’s-sübût şer‘an vekâleti sâbite olan Ebûbekir b. Mahmud mahfili kazâda, işbu hâmilü’l-kitâb Luyizu v. Kiryazi nâm zimmî muvâcehesinde ikrâr ve takrîr-i kelâm edip, mâl-ı vakf-ı mezbûrdan Manol v. Mihal nâm zimmî zimmetinde on bin akçe olup meblağ-ı merkūme mersûm Luyizu emr ve kabûlü hâviye kefâlet ile kefîl olup, hâlâ müvekkili mûmâ-ileyh meblağ-ı merkūmdan üç bin akçesin asîl-i mezbûr mâlından ahz u kabz edip, bâkī yedi bin akçeyi üçer yüz akçe teslîm etmek üzre mersûm Luyizu üzerine taksîm edip, ol dahi taksît-i mezbûru kabûl eyleyip mukâssat olan meblağ yedi bin akçeden gayrı bir akçe ve bir habbe mezbûr Luyizu’da kalmadı dedikde, vekîl-i mezbûrun ikrâr-ı meşrûhun el-mukarru lehü’l-merkūm vicâhen tasdîk edip, bu hurûf ba‘de’t-taleb ketb ü tahrîr olunup, yedine def‘ olundu. Tahrîren fi’l-yevmi’s-sâbi‘ min Cemâziyelâhir li sene seb‘a ve ışrîn ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Mehmed b. Ali, Süleyman b. Abdullah, Murad b. Mehmed, Osman b. Abdullah, Mustafa Çavuş b. Ali ve gayruhüm.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 329 - Hüküm no: 475 - Orijinal metin no: [54a-2])﻿

﻿

﻿

476. Hüküm

Kokna bt. Manol’un evini bey’ bi’l-istiğlâl ile Papasoğlu Vakfı’na sattığı

Mahmiye-i Kostantıniyye’de vâki‘ Edirne Kapısı diye maruf Sur içinde sâkine Kokna bt. Manol nâm Nasrâniyye zimmîyye işbu akdin kendilerinden sudûruna kadar sâhibi ve mâliki olduğu, elinde ve taht-ı tasarrufunda bulundurduğu mevzi‘ mezbûrda vâki‘, bir tarafdan Vasil v. Dimoni mülkü, iki tarafdan Todori v. Yorgi mülkü, diğer tarafdan da tarîk-i âm ile mahdûd mülk menzilini cümle tevâbi‘ ve levâhıkıyla râyic fi’l-vakt yirmi bin akçe semen-i mu‘ayyen-i makbûz ile merhûm Papas oğlu vakfı mütevellîsi Rıdvan Bey b. Abdullah’a icap ve kabûlü hâvî bey‘-i sahîh ile sattığını ikrâr-ı sahîh-i şer‘î ile ikrâr ve itiraf etti. Mütevellî de vakıf malıyla ve vakf-ı mezbûra gelir getirmesi için menzili ondan satın aldı. Satıcın sonra menzili kirâlamak istemesi üzerine mütevellî menzili tahliyye edip zeyilde yer alan ayın başından dört ayın tamamına kadar bin akçe kirâ bedeli karşılığında kirâya verdi. Mütevellî, satıcının beyânını vicâhen ve şifâhen tasdîk etti. Sonra, Yanaki v. Dimitri ve Yorgi v. Yani nâm zimmîler menzili mezbûrun derkine ve bedel-i icârenin ödenmesine icap ve kabûlü hâvî kefâlet ile kefîl oldular. Cerâ zâlike ve hurrire fî gurreti Receb el-mürecceb sene 1027.

Şuhûdü’l-hâl: Piyâle b. Abdullah, Süleyman Halife el-Bevvâb, Ahmed b. Muharrem, el-Hâc Kadri b. İlyas, Murad b. Halil, Abdurrahman b. Süleyman ve gayruhüm

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 330 - Hüküm no: 476 - Orijinal metin no: [54a-3, Arapça])﻿

﻿

﻿

477. Hüküm

Abdülgaffar b. Osman’ın ölen Hüseyin Ağa’daki alacağının terekesinden tahsil edilmesi

Mahmiye-i İstanbul’da eş-Şeyh Ebülvefâ mahallesinde Abdülgaffar b. Osman nâm kimesne mahfili kazâda, bundan akdem mahmiye-i mezbûrede eş-Şeyh Ferhad mahallesinde sâkin iken vefât edip verâseti sulbiye kızı Asiye ve zevceleri Ayşe bt. Abdullah ile Yasemin bt. Abdullah’a munhasıra oldukda, kable’l-kısme mezbûre Asiye dahi fevt olup, sagīre ve sadriye kızı Ayşe bt. Ahmed ile merkūme Yasemin’e ve zevci mezbûr Ahmed b. İsa’ya munhasıra olmağın sagīre-i merkūmeye vasiyy-i muhtâr olup, muhallefâtına vâzı‘u’l-yed olan Kadri b. Mehmed mahzarında üzerine da‘vâ edip, bundan akdem mezbûr Hüseyin Ağa’ya on kıt‘a sahanı safka-i vâhide ile bin dört yüz otuz akçeye bey‘ ve teslîm edip, kabz-ı semen etmeden mezbûr Hüseyin Ağa vefât edip, terekesi veresesine müntakil oldukda, vasî muhallefâtına bi’l-vesâye vaz‘-ı yed etmeğin, deyn-i merkūmu mezbûr Hüseyin Ağa’nın muhallefâtından vasiyy-i mezbûrdan taleb ederin dedikde, gıbbe’s-suâl vasiyy-i mezkûr husûs-ı mezkûru münkir olıcak, gıbbe’l-istişhâd udûl-i Müslimînden el-Hâc Mehmed b. Mustafa ve Mahmud b. Osman nâm kimesneler mahfili kazâya li ecli’ş-şehâde hâzırân olup, fi’l-vâki‘ müdde‘î-i mezbûr müteveffâ-yı mezbûr Hüseyin Ağa’ya hâl-i sıhhatinde on bakır sahanı safka-i vâhide ile bin dört yüz otuz akçeye bizim huzûrumuzda bey‘ ve teslîm edip, ol dahi tesellüm etti, biz bu husûsa şâhidleriz, şehâdet dahi ederiz dediklerinde, gıbbe’t-ta‘dîl ve’t-tezkiye şehâdetleri makbûle olup, müdde‘î-i mezbûra meblağ-ı merkūmdan küllen ve ba‘zan müteveffâ-yı mezbûrdan almayıp ve vücûh-ı ibrâdan bir vechile zimmetini ibrâ ve ıskāt etmediğine yemîn billâhi te‘âlâ etmeğin, mûcebi ile hükm birle, bu hurûf ketb u tahrîr olunup, tâlibi yedine def‘ olundu. Tahrîren fi’l-yevmi’s-sâmin aşer min Cemâziyelâhir li sene seb‘a ve ışrîn ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Mehmed b. Üveys er-râcil, Yusuf b. Mehmed, Ebûbekir b. Osman, el-Hâc Mehmed b. İsmail ve gayruhüm.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 330 - Hüküm no: 477 - Orijinal metin no: [54a-4])﻿

﻿

﻿

478. Hüküm

Mehmed Çelebi b. Ali’nin evini kardeşine sattığı

Mukaddemâ babası vefât eden Mehmed Çelebi b. Ali, meclisi şer‘-i şerîfde müteveffâ babasından kendisine intikāl eden mahmiye-i Kostantıniyye mahallâtından Akşemseddin mahallesinde vâki‘, fevkānî üç, tahtânî iki bâb evleri, ahır, su kuyusu, fırın ve helâyı hâvî, bir tarafdan silahdâr Yusuf Bey b. Abdullah mülkü, diğer tarafdan Ahmed b. Hüsrev mülkü ve iki tarafdan da yolla mahdûd menzilin şâyi‘ nısf hissesini, cümle tevâbi‘ ve levâhıkı ve kâffe-i menâfi‘ ve mürâfıkı ile râyic fi’l-vakt yirmi bin beş yüz akçe semen-i mu‘ayyen-i makbûz ile kardeşi hâfiz-ı hâze’l-kitâb Osman Çelebi’ye icap ve kabûlü hâvî bey‘-i bât ile sattığını ikrâr-ı sahîh-i şer‘î ile ikrâr etti. Kardeşi de kendi malıyla kendisi için ondan satın aldı. Müşteri tarafından satıcının beyânı vicâhen ve şifâhen tasdîk edildi. Teslîm-i mebî‘ ve kabz-ı semen eylediler. Cerâ zâlike ve hurrire fî gurreti Recebi’l-ferd sene 1027.

Şuhûdü’l-hâl: Mehmed Efendi b. Hasan imâm, Mehmed b. Mustafa müezzin, el-Hâc Ali b. Abdullah, Sinan b. Abdullah, Ahmed b. Hüsrev, Hasan Bey b. Abdullah, Mahmud Çelebi b. Kaya, el-Hâc Hasan b. Abdullah ve gayruhüm

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 331 - Hüküm no: 478 - Orijinal metin no: [54b-1, Arapça])﻿

﻿

﻿

479. Hüküm

Kubad b. Salim’in kızı Reşide’yi Ali b. İsa’nın oğlu Bedevi ile evlendirdiği

Evlâd-ı Arab’dan olup Benî Hamâs cemâ‘atinden Kubad b. Salim nâm kimesne meclisi şer‘-i kavîm-i lâzımü’t-tekrîmde, yine cemâ‘at-i mezbûreden hâfızu’l-kitâb Ali b. İsa nâm kimesne mahzarında ikrâr ve takrîr-i kelâm edip, sulbiye kızım Reşide nâm sagīreyi velâyetim hasebiyle mezbûr Ali’nin oğlu Bedevi nâm sagīre iki bin akçe mehr-i mu‘accel-i makbûz ve iki yüz akçe mehr-i müeccel ile tezvîc eyledim, merkūm Ali dahi velâyeti hasebiyle kızım mezbûre Reşide’yi oğlu merkūm Bedevi’ye tezevvüc eyledi dedikde, mukırr-ı mezbûrun vech-i meşrûh üzre ikrârın merkūm Ali bi’l-muvâcehe tasdîk ve kendi dahi vech-i merkūm üzre velâyeti hasebiyle oğlu mezbûr Bedevi’ye sagīre-i mezbûreyi, zikirleri sâlif mehr-i mu‘accel ve müeccel ile tezvîci kabûl eylediğini tahkīk edicek, mâ hüve’l-vâki‘ gıbbe’t-taleb ketb ve terkīm olundu. Tahrîren fî gurre-i Recebi’l-ferd min şuhûri sene seb‘a ve ışrîn ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Mustafa b. Emir, Selim b. Fevzi, Cuma b. Ali, Ali b. Mansur, Ahmed b. Mehmed, Raşid b. Sefer ve gayruhüm.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 331 - Hüküm no: 479 - Orijinal metin no: [54b-2])﻿

﻿

﻿

480. Hüküm

Dilaver b. Abdullah’ın, Fâtıma Hâtun bt. Mahmud’u şartlı talâk ile boşadığı

Dilaver b. Abdullah nâm kimesne meclisi şer‘-i şerîfde râfi‘atü hâzihi’l-kitâb Fâtıma Hâtun bt. Mahmud mahzarında üzerine da‘vâ edip, mezbûre Fâtıma Hâtun benim menkûham, benimle mu‘âmele-i zevciyyetden imtinâ‘ edip, âhar menzilde sâkine olur, suâl olunup tenbîh-i şer‘î kılınmak taleb ederim dedikde, gıbbe’s-suâl mezbûre Fâtıma Hâtun cevâbında, fi’l-vâki‘ mezbûr Dilaver’in menkûhasıydım, lâkin merkūm Dilaver bin yirmi dört senesinde vâki‘ mâh-ı Receb’inin yirmi altıncı vâki‘ olan Cuma günü bana hitâb edip, eğer bu sâkin olduğumuz menzilden üç güne değin çıkıp âhar menzile nakl etmezsem, sen benden talâk-ı selâse ile mutallaka ol deyû şart edip, ba‘dehû şartına vefâ etmeyip beş günden sonra nakl edip, minvâl-i muharrer üzre mutallaka olduğumu sene-i mezbûre şehr-i Ramazâni’l-mübârekenin yedinci gününde mahmiye-i İstanbul’da hilâfeten müvellâ olan fahrü’l-müderrisîni’l-kirâm Mevlânâ İbrahim Efendi b. Hayreddin huzûrunda şuhûd-ı udûl ile şer‘an isbât edip, yedime hüccet-i şer‘iyye almış idim deyû, târih-i mezbûr ile müverraha ve mevlânâ-yı mûmâ-ileyh imzâsıyla mümzât ve hâtemi ile mahtûme hüccet-i şer‘iyye ibrâz edip, nazar olundukda mazmûnu mukarrarına muvâfık bulunmağın, mezbûr Dilaver istintâk olundukda, mazmûn-ı hücceti münkir olıcak merkūme Fâtıma Hâtun’dan mazmûn-ı hüccete beyyine taleb olundukda, zeyl-i hüccetde isimleri muharrer olan şuhûddan Himmet b. Mustafa ve Mustafa b. Mehmed nâm kimesneler li ecli’ş-şehâde mahfili kazâda hâzırân olup, gıbbe’l-istişhâd, fi’l-vâki‘ merkūme Fâtıma Hâtun mezbûr Dilaver’in vech-i mübeyyen üzre şart edip şartına vefâ etmemekle mutallaka olduğunu mevlânâ-yı merkūm huzûrunda mezkûr Dilaver muvâcehesinde isbât etti, ol hînde biz hâzır idik, hüccet-i mezbûre merkūm Dilaver’in muvâcehesinde ketb olundu, minvâl-i merkūm üzre mazmûn-ı hüccet merkūmeye biz şâhidler şehâdet dahi eder deyû edâ-i şehâdet-i şer‘iyye ettiklerinde, ba‘de’t-ta‘dîl ve’t-tezkiye şehâdetleri makbûle olmağın, mezbûr Dilaver mu‘ârazadan men‘ olunup, mâ hüve’l-vâki‘ gıbbe’t-taleb ketb olundu. Hurrire fî selhi Cemâziyelâhir li sene seb‘a ve ışrîn ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Murad b. Mehmed, Mustafa b. Cafer, Mahmud b. Bâli, Sinan b. Abdullah ve gayruhüm.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 332 - Hüküm no: 480 - Orijinal metin no: [54b-3])﻿

﻿

﻿

481. Hüküm

Ayşe bt. Mustafa’nın muhâla‘a yapması

Mahmiye-i Kostantıniyye mahallâtından Tahtaminâre mahallesinde sâkine Ayşe bt. Mustafa, zevci Hasan b. Abdullah ile muhâla‘a yaptı. Kocası Hasan da nikâhı esnasında taahhüt ettiği râyic fi’l-vakt altı yüz akçe mehr-i müeccel, iddet nafakası ve meûneti süknâsından vazgeçmesi şartlarıyla onunla muhâla‘a yaptı. Kadın, yeni bir akit yapılmadan ve yeniden mehir ödenmeden eski kocasına helâl olmayacak şekilde ondan ayrılmış oldu. Sonra her biri umûmen bütün da‘vâ, mütâlebât, yemîn ve muhâsamâtdan ve husûsan zevciyyetle alâkalı da‘vâdan yek diğerinin zimmetini ibrâ-yı âm ile kesin olarak ibrâ etti. Cerâ zâlike ve hurrire fi’l-yevmi’s-sâlis min şehri Recebi’l-mürecceb sene 1027.

Şuhûdü’l-hâl: Hasan Çelebi b. Ahmed, Ahmed b. Ömer, Mustafa b. Hamza, Halil b. İbrahim

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 333 - Hüküm no: 481 - Orijinal metin no: [54b-4, Arapça])﻿

﻿

﻿

482. Hüküm

Mustafa b. Abdullah’ın Veli b. Ali ile alacak davasında sulh olduğu

Mahmiye-i Kostantıniyye mahallâtından Vefa mahallesi sâkinlerinden Mustafa [b.] Abdullah nâm kimesne meclisi şer‘de Veli b. Ali nâm kimesne mahzarında ikrâr ve i‘tirâf edip, bundan akdem mezbûr Veli’ye deyn-i şer‘îden altı yüz akçe verip, hâlâ meblağ-ı mezkûru taleb ettiğimde, vermede ta‘allül ve inkâr edip beynimizde münâza‘ât-ı kesîre vâkı‘a olmuş idi. El-hâletü hâzihî beynimize muslihûn tavassut edip, beni üç yüz akçe üzre sulh edip ve bedel-i sulh olan üç yüz akçeden yüz akçesin alıp kabz edip, bâkī iki yüz akçenin ayda yüz akçe vermek üzre taksît eyledim dedikde, mukırr-ı mezbûrun vech-i meşrûh üzre cârî olan ikrârı el-mukarru lehü’l-mezbûr bi’l-muvâcehe tasdîk edicek, mâ hüve’l-vâki‘ bi’t-taleb ketb olundu. Hurrire fi’l-yevmi’s-sânî min şehri Recebi’l-mürecceb li sene seb‘a ve ışrîn ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Murad b. Halil, Hasan b. Ahmed, Mustafa b. Hamza, Halil b. İbrahim, Hamza b. Mustafa, Sinan b. Abdullah.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 333 - Hüküm no: 482 - Orijinal metin no: [55a-1])﻿

﻿

﻿

483. Hüküm

Aleksandr v. Kostantin’in Aleksi v. Apostol’a borcu olduğu

Aleksandr v. Kostantin nâm zimmî, üzerinde ve zimmetinde işbu hâmil-i hâze’l kitâb Aleksi v. Apostol ve Tiro? v. Papa nâm zimmîler lehine şer‘î bir borçtan dolayı zeyilde yer alan târihten i‘tibâren elli gün tamamına müeccel eşit olarak râyic fi’l-vakt yirmi sekiz bin üç yüz akçe müeccel borcu olduğunu ikrâr-ı sahîh-i şer‘î ile ikrâr ve itiraf-ı sarîh-i mer‘î ile itiraf etti. İki alacaklı bu beyânı bi’l-muvâcehe tasdîk etti. Tahrîren fî 4 Receb el-mürecceb sene 1027.

Şuhûdü’l-hâl: Halil b. el-Hâc İbrahim, İbrahim b. Receb, Hızır b. Abdullah, Murad [b.] Mehmed, Mustafa [b.] Cafer ve gayruhüm

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 334 - Hüküm no: 483 - Orijinal metin no: [55a-2, Arapça])﻿

﻿

﻿

484. Hüküm

Receb b. Mahmud’un Havyarcılar kethüdâlığı tayin edildiği

Havyarcılar tâ’ifesinden Manol v. İstemad ve Dimo v. Andriye ve Preşkova v. Yorgi ve Nikola v. Afradi ve İstaki v. Aleksi ve sâirleri meclisi şer‘de Receb b. Mahmud mahzarında her biri ikrâr ve takrîr-i kelâm edip, mezbûr Receb bizim kethüdâmız iken hâlâ Himmet b. Pîrî nâm kimesne Dîvân-ı Âlî tarafından buyruldu-yı şerîf ile kethüdâlığı alıp, lâkin hizmeti mezbûrenin uhdesinden gelmeyip hizmeti mezbûre mu‘attala kalmağın, merkūm Receb hizmeti mezkûrenin uhdesinden gelmeğin kıbel-i şer‘den kethüdâ nasb olunmasın taleb ederiz dediklerinde, merkūm Receb kethüdâ nasb olunup, ol dahi hizmeti lâzımesin edâya müte‘ahhid olmağın, mâ hüve’l-vâki‘ bi’t-taleb ketb olundu. Hurrire fi’l-yevmi’r-râbi‘ min şehri Recebi’l-mürecceb li sene seb‘a ve ışrîn ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: El-Hâc Ali b. Abdullah, Mustafa b. Osman serbölük, Mustafa b. Hamza, Yusuf b. Bayram.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 334 - Hüküm no: 484 - Orijinal metin no: [55a-3])﻿

﻿

﻿

485. Hüküm

Hürriyetini elde etmiş olan Çerkez Sâliha köle diye satanların birbirleriyle hesaplaşmaları

Mahmiye-i İstanbul’da esirci tâ’ifesinden Hızır Beşe b. Abdullah nâm râcil meclisi şer‘-i şerîfde, sâhibetü’l-kitâb Raziye bt. Hamza nâm hâtun tarafından tasdîk-i âti’l-beyâna vekîl olup, merkūmeyi ma‘rifet-i şer‘iyye ile ârifeyn olan Mahmud b. Abdullah ve Hüseyin Çelebi b. Hüsrev şehâdetleri ile hasm-ı câhid mahzarında şer‘an vekâleti sâbite olan zevci Kurd Beşe b. Abdullah muvâcehesinde ikrâr ve takrîr-i kelâm edip, bundan akdem Mustafa Beşe b. Abdullah nâm râcilden yirmi dört bin nakd-i fıddî-i râyic fi’l-vakt akçeye iştirâ ve kabz ettiğim Çerkeziyyetü’l-asl Sâliha nâm câriye benim yedimde iken, bundan esbak mahmiye-i mezbûrede kadı olan Bahşî Efendi hazretleri huzûrunda Sabiha nâm hâtunun mülkü olduğu hâlde, merkūme Sabiha’nın i‘tâk ettiğini şer‘le isbât edip ıtkına hükm olunup sebîli tahliyye olundukdan sonra, ben dahi bâyi‘im olan mezbûr Mustafa Beşe’ye rücû‘ bi’s-semen edip ve merkūm Mustafa Beşe dahi bâyi‘ası olan Fâtıma nâm hâtuna ve mezbûre Fâtıma dahi bâyi‘ası olan merkūme Raziye’ye rücû‘ bi’s-semen etmek lâzım geldikde, dördümüz muvâcehesinde merkūm Mustafa Beşe semen-i mezbûru bana mezbûre Fâtıma’dan havâle edip ve merkūme Fâtıma dahi mezbûre Raziye’den havâle edip, ben dahi kabûl etmiş idim. El-hâletü hâzihî semen-i merkūm yirmi dört bin akçeyi merkūme Raziye’nin vekîli olan merkūm Kurd Beşe yedinden bi’t-tamâm ahz u kabz etdim dedikde, mukırr-ı merkūm Hızır Beşe’yi vech-i muharrer üzre sâdır olan ikrârında vekîl-i mezbûr Kurd Beşe vicâhen tasdîk ve şifâhen tahkīk edicek, mâ hüve’l-vâki‘ gıbbe’t-taleb ketb olundu. Tahrîren fi’l-yevmi’l-hâmis min Şevvâli’l-mükerrem li sene seb‘a ve ışrîn ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Mehmed Çavuş, el-Hâc Ali, Eyüb b. Mehmed, Hamza Du‘âcı, Hasan b. Ahmed, Ahmed Çelebi ve gayruhüm.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 334 - Hüküm no: 485 - Orijinal metin no: [55a-4])﻿

﻿

﻿

486. Hüküm

Seyyid Receb b. Seyyid Şaban’ın evini vakfetmesi

Elhamdülillâhi ve’s-salâtü alâ nebiyyihî Muhammed ve âlihî ve sahbihî, imdi bu, mazmûnunda vakıf kurma muamelesinden bahseden sahîh, şer‘î bir hüccet ve sarîh, mer‘î bir vesîkadır. Mahmiye-i Kostantıniyye mahallâtından İskender Paşa mahallesinde sâkin fahrü’s-sulehâ Seyyid Receb b. merhûm Seyyid Şaban, meclisi şer‘î‘at-i şerîfe-i Muhammediyye ve mahfili tarîkat-i latîfe-i Ahmediyye’de hâzır olup aşağıda zikri geçecek olan vakfa tescîl maksadıyla mütevellî olan Mehmed Efendi b. merhûm Şeyh Mehmed Efendi mahzarında şöyle ikrâr ve itiraf etti ki, işbu vakfın kendisinden sudûruna kadar sâhibi ve mâliki olduğu, elinde ve taht-ı tasarrufunda bulundurduğu, mahalle-i merkūmede vâki‘, fevkānî ve tahtânî birer bâb evleri, helâyı ve avluyu hâvî, bir tarafdan Ahmed b. Abdullah mülkü, diğer tarafdan Mehmed Bey b. Abdullah mülkü, iki tarafdan da tarîk-i âm ile mahdûd mülk menzilini cümle tevâbi‘ ve levâhıkı ve kâffe-i menâfi‘ ve mürâfıkı ile kavlî ve fiilî tasarrufları yapmaya sâlih hâl-i sıhhatinde hâlisâne bir niyetle hasbeten lillâhi’l-aliyyü’l-a‘lâ vakfedip hapsetmiştir. Sonra evde oturmayı önce sağ olarak kaldığı sürece kendisine, sonra Fâtıma Hâtun adlı sulbiye kızına şart etti. Sonra onun evlâdına ve nesilleri kesilene kadar evlâd-ı evlâdına ve evlâd-ı evlâd-ı evlâdına şart etti. Nesilleri kesildikten sonra -ki Allah korusun-mahmiye-i Galata kurbundaki Kasımpaşa kasabası mahallâtından el-Hâc Ahmed mahallesinde kâin Uşşâkī Efendi diye meşhûr kutbu’l-ârifîn senedü’l-vâsilin Şeyh Hüsameddin Efendi zâviyesine imâm olan kimesneye şart etti. İsterse orada otursun isterse mutad kirâ bedeli ile kirâya verip sabah vakti bir kere Yasin sûresini okuyup sevâbını Nebi (s.a.v)’in rûhuna hediye etmesi şartıyla bedel-i icâreyi kendisi alsın. Bu şartlar yerine getirilemezse bedel-i icâre Medine-i Münevvere fukarâsı için sarf edilsin. Sonra tevliyye, tebdîl ve tağyîri yaşadığı sürece kendisine şart etti. Vefatından sonra da tevliyye işini hâkimin re’yine tefvîz etti. Vâkıf-ı mûmâ-ileyh daha sonra menzili merkūmu mütevellî-yi mersûma teslîm etti. O da diğer vakıf mütevellîlerinin yaptığı gibi menzili tasarrufuna aldı. Mütevellî-yi mezbûr tarafından vakıfın beyânı vicâhen ve şifâhen tasdîk edildi. Hâl bu minvâl üzre iken vâkıf, vakf-ı akār mezhebimizin üç imâmınca sahîh olsa bile İmâm-ı Azam Ebû Hanîfe’ye göre gayri lâzımdır diyerek vakıfdan caydı ve menzili eskiden olduğu gibi malvarlığına geri istedi. Mütevellî-yi muşârun ileyh, Ebû Yusuf ve İmâm Muhammed b. Hasan eş-Şeybânî yani imâmeyn-i hümâmeyne göre sıhhatin lüzûmdan ayrılmayacağını ileri sürerek menzili merkūmu vâkıf-ı mezbûra geri vermekten imtinâ‘ etti. Bunun üzerine davacı ve davalı olup hâkimin huzûrunda murâfa‘a olundular. Hâkim imâmeynin kavline göre vakıf lehine karâr verdi… Böylelikle vakıf lâzım, müebbed ve muhalled hâle geldi… Fe-men beddelehû ba‘demâ sem‘ihî feinnemâ ismuhû ale’l-lezîne yübeddilûnehû inna’llâhe semî‘un alîm ve ecru’l-vâkıf ale’r-rabbi’l-kerîm. Vaka‘a el-işhâd ve’t-tahrîr fî selhi Cumâdelâhire sene 1027.

Şuhûdü’l-hâl: Sâhibü’l-fazli’l-bâkī Mustafa Efendi b. merhûm Şeyh Hüsameddin Efendi, umdetü’l-muhakkikīn Mehmed Efendi b. merhûm Şeyh Mehmed, es‘adü’l-?müdakkıkīn Abdülazîz Efendi b. merhûm Şeyh Hüsameddin Efendi, …? Abdurrahman Çelebi b. Şeyh mûmâ-ileyh, Abdurrahman Efendi b. el-Hâc Mehmed, Mehmed Çelebi b. Mehmed eş-şehîr bi Süleyman zâde, Ahmed Çelebi b. Ahmed, Mustafa Ağa Reîsü’l-muhzırîn, el-Hâc …? b. Abdullah kethüdâ’ü’l-muhzırîn, Memi Çelebi b. Ahmed serbölük, Mehmed Çelebi b. …? …?, Kâtibü’l-hurûf Ahmed b. Mehmed el-muhzır ve gayruhüm

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 335 - Hüküm no: 486 - Orijinal metin no: [55b-1, Arapça])﻿

﻿

﻿

487. Hüküm

Ali b. Sefer’in bazı mülklerini sağlığında hanımı Mehtab Hâtun bt. Abdullah’a sattığı

Dergâh-ı âlî -dâme mahfûfen bi’l-me‘âlî- müteferrikalarından olup vilâyet-i Anadolu’da Kastamonu sancağında ze‘âmete mutasarrıf iken Küre-i Cedîd nâm kasabada vefât eden merhûm Ali b. Sefer’in verâseti, zevce-i metrûkesi olup mahmiye-i Kostantıniyye’de Kâtib Kasım mahallesi sâkinelerinden olan Mehtab Hâtun bt. Abdullah ve li ebeveyn kız karındaşı Emine bt. Sefer ve li ebeveyn karındaşı Yusuf’un sulbî oğlu Hasan Çelebi’ye munhasıra idiği mütehakkik oldukdan sonra, mezbûre Emine tarafından husûs-ı âti’l-beyâna vekîl olup mezbûreyi ma‘rifet-i şer‘iyye ile ârifeyn olan Mehmed b. Kurdbâli ve Mehmed b. Halil şehâdetleri ile hasm-ı şer‘î mahzarında vekâleti sâbite olan Mehmed Beşe b. Abdullah mahfili kazâda akārât-ı âtiyyetü’z-zikre vâzı‘atü’l-yed idiği şer‘an sâbit olan bâ‘isetü’l-kitâb mezbûre Mehtab tarafından husûs-ı câ’iz’z-zikre vekîl olup, kezâlik mezbûre Mahtab dahi ma‘rifet-i şer‘iyye ile ârifân olan şâhidân-ı merkūmân şehâdetleri ile hasm-ı münkir mahzarında isbât-ı vekâlet eden Ali Efendi b. Mehmed muvâcehesinde bi’l-vekâle

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 336 - Hüküm no: 487 - Orijinal metin no: [55b-2])﻿

﻿

﻿

488. Hüküm

Kıptilerin İstanbul mahallelerinde dolaşarak kalay yapamayacakları

Mahmiye-i İstanbul’da olan kalaycı tâ’ifesinin kethüdâsı İbrahim b. Hızır ve yiğitbaşısı Abdi b. Hüseyin ve ihtiyâr üstâdlardan Ali b. Osman ve el-Hâc Receb b. Kaya ve Hasan b. Mehmed ve Halil b. Mustafa ve Hüseyin b. Oruç ve Ali b. Abdullah ve sâirleri meclisi şer‘-i şerîfde, kıbtî tâ’ifesinden Solak b. Ramazan ve Timur b. Arab ve Şaban b. Abdullah mahzarlarında takrîr-i kelâm edip, kadîmü’l-eyyâmda mahmiye-i mezbûrede olan kalaycılar dükkânda oturup kalaya muhtâc olan eşyâyı ashâbı getirip dükkânlarda kalayladır idi. Hâlâ merkūmûn kıbtîler olagelene muhâlif dükkâna geçmeyip, mahallât arasında gezip kalaya muhtâc olan eşyâyı mahallelerde kalaylayıp, bizim kâr u kisbimize mâni‘ olduklarından gayrı, biz ehl-i dükkân değiliz deyû vâki‘ olan tekâlîfi bizimle edâ etmekden imtinâ‘ ettikleri ecilden men‘ olunup, sâir üstâdlar gibi dükkânda iclâs olunmaları için elimizde emr-i şerîf vardır deyû ibrâz edip, nazar olundukda, mazmûn-ı sa‘âdet-makrûnu takrîrlerine muvâfık bulunmağın, mezkûrûn kıbtîler istintâk olunduklarında, biz İstanbul’da ancak üç ay mütemekkin oluruz, dükkânda oturamazız ve vâki‘ olan tekâlîfi dahi edâ edemeziz dediklerinde, tâ’ife-i mezbûrenin yedlerinde olan emr-i cihân-mutâ‘ mûcebince mersûmûn kıbtîlere kalaycılık ederseniz sizde sâir üstâdlar gibi dükkânda işleyin deyû tenbîh olunup, mâ hüve’l-vâki‘ gıbbe’t-taleb ketb olundu. Hurrire fi’l-yevmi’t-tâsi‘ ve’l-ışrîn min Cemâziyelâhir li sene seb‘a ve ışrîn ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: El-Hâc Ali b. Abdullah, Mehmed b. Timur, Mahmud b. Hızır, Murad b. Mehmed ve gayruhüm.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 338 - Hüküm no: 488 - Orijinal metin no: [56a-1])﻿

﻿

﻿

489. Hüküm

İstati v. Yani’nin Dimitri v. İstadi’deki alacağının ödenmesi

Mahmiye-i İstanbul’da İstati v. Yani nâm zimmî meclisi şer‘-i şerîf-i lâzımü’t-teşrîfde, işbu hâfızu’l-kitâb Dimitri v. İstadi nâm zimmî üzerine da‘vâ edip, bundan akdem mezbûr Dimitri’ye üç yüz yirmi beş akçe verip, mukābelesinde merkūm Dimitri bana bir çuka ferâce rehin vaz‘ eylemiş idi. Meblağ-ı merkūmu mezbûr Dimitri’den taleb ederim dedikde, gıbbe’s-suâl mersûm Dimitri cevâbında, zikr olunan üç yüz yirmi beş akçeyi mezbûr İstati’ye def‘ ve teslîm eyledim demeğin, ba‘de’l-inkâr, mezbûr Dimitri’nin sıdk-ı makāline beyyine taleb olundukda, ityân-ı beyyineden ızhâr-ı acz edip istihlâf etmeğin, zikr olunan üç yüz yirmi beş akçeyi merkūm Dimitri yedinden ahz u kabz eylemediğine yemîn billâhi te‘âlâ etmeğin, meblağ-ı mezbûrun edâsına tenbîh olunup, mâ vaka‘a bi’t-taleb ketb olundu. Tahrîren fi’s-sâmin ve’l-ışrîn min Cemâziyelâhir li sene seb‘a ve ışrîn ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Sinan b. Abdullah, Bekir b. Osman, Süleyman b. Abdullah, Mustafa b. Mehmed, Musa b. Veli, Hamza b. Mustafa.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 338 - Hüküm no: 489 - Orijinal metin no: [56a-2])﻿

﻿

﻿

490. Hüküm

Yorgi v. Yani ile Lambo v. Dimo’nun alacak davasında sulh olduğu

Yorgi v. Yani nâm bakkāl zimmî mahfili kazâda hâmilü’l-kitâb Lambo v. Dimo nâm zimmî bakkāl mahzarında ikrâr ve takrîr-i kelâm edip, bundan akdem mezbûr Lambo zimmetinde deyn-i şer‘îden beş yüz yetmiş akçe deynim olup, taleb eylediğimde inkâr edip, ba‘de’l-münâza‘ât tavassut-ı muslihîn ile an inkâr yüz akçeye sulh eylediklerinde, ben dahi sulh-ı mezbûru kabûl ve bedel-i sulh olan meblağı yedinden alıp kabz [edip], mâ‘adâsından zimmetini ibrâ ve ıskāt-ı da‘vâ etdim. Mezbûr Lambo’dan bi’z-zât veya bi’l-vekâle da‘vâ sudûr ederse, lede’l-hükkâm makbûle olmaya dedikde, gıbbe’t-tasdîk ve’t-taleb mâ vaka‘a ketb olundu. Hurrire fî 5 min Recebi’l-mürecceb sene 1027.

Şuhûdü’l-hâl: Mustafa Bölükbaşı el-bakkāl, Ali Bölükbaşı b. Mustafa, Ahmed b. Mahmud el-bakkāl, Yusuf b. Abdullah, Rıdvan b. Abdullah, Ahmed b. Âbid, Ahmed b. Ömer, Mehmed b. Ahmed ve gayruhüm.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 339 - Hüküm no: 490 - Orijinal metin no: [56a-3])﻿

﻿

﻿

491. Hüküm

Bâli Halife Vakfı’na el-Hâc Muharrem b. Şaban’ın mütevelli nasb edilmesi

İşbu tevkī‘-i şerîf-i müstetâbı bu vesîkanın üzerine koyan müvellâ-yı fâzıl-ı ulemâ, mahmiye-i Kostantıniyye mahallâtından Azeri Sinan mahallesinde vâki‘ merhûm Bâli Halife vakfına hâmil-i hâze’l-kitâb fahrü’l-akrân el-Hâc Muharrem b. Şaban’ı mütevellî-yi hasbî atadı ve kendisine vakf-ı mezbûru kabza, diğer mütevellîler gibi onda tasarrufa ve mesârif-i şer‘iyyesini sarfa izin verdi. Kendisi de mezbûr mütevellîliği hasbeten lillâhi’l-azîm kabûl etti ve gereğini ifâyı üstlendi. Cerâ zâlike ve hurrire fi’l-yevmi’l-hâmis min şehri Receb min şuhûri sene 1027.

Şuhûdü’l-hâl: Ali Halife b. …? imâm, Mehmed b. el-Hâc Muharrem, Mustafa b. Abdullah yaya, Mustafa Bey b. Abdullah Bevvâb, Ali Efendi b. ( ) müderris, el-Hâc Nizâmî b. Bâli, Ali b. Mahmud, el-Hâc Hızır b. Mustafa, Mustafa Çelebi b. Nebi ve gayruhüm mine’l-hâzırîn

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 339 - Hüküm no: 491 - Orijinal metin no: [56b-1, Arapça])﻿

﻿

﻿

492. Hüküm

Dolapçı Hacı Hüseyin b. Veli’nin kölesi Hasan’ın hür bir kadının oğlu olduğundan serbest bırakılması

İşbu orta boylu açık kaşlı kara gözlü Hasan nâm kimesne mahfili kazâda kendüye mâlikiyyet zu‘muyla vâzı‘u’l-yed olup, mahmiye-i İstanbul’da Sarâ-yı Atîk’de dolabçı el-Hâc Süleyman b. Veli mahzarında üzerine takrîr-i da‘vâ edip, bundan mukaddem vilâyet-i Anadolu[’da] Kangırı kazâsına tâbi‘ Bayındır nâm karyeden Fâtıma bt. Cafer nâm hurretü’l-aslın firâşından tevellüd edip, sadrî oğlu olup, kat‘â rık kârı olmamış iken mezbûr el-Hâc Süleyman bana bi gayri vech-i şer‘î vaz‘-ı yed eyledi. İbtâl olunup benden yed-i âdiyesi def‘ u ref‘ olunmak taleb ederim dedikde, gıbbe’s-suâl mezbûr el-Hâc Süleyman cevâbında, müdde‘î-i mezbûr Hasan’ı rık olunmak üzre iştirâ ettiğimde, rıkkına mu‘terif olmuş idi, vaz‘-ı yedim ona binâendir, mezbûrun vech-i meşrûh üzre hurrü’l-asl idiği ma‘lûmum değildir dedikde, gıbbe’l-istintâk, mesfûr Hasan sâbıkan rıkka ikrârına mukırr olduğu ecilden, mücerred kavliyle halâsa mahâl olmayıp istişhâd olundukda, udûlden Mustafa b. el-Hâc Pir Aziz ve Ahmed b. Hamza nâm kimesneler li ecli’ş-şehâde meclisi şer‘a hâzırân olup, gıbbe’l-istişhâd, her biri edâ-i şehâdet-i şer‘iyye edip, fi’l-vâki‘ karye-i mezbûreden Fâtıma nâm hurretü’l-aslın sadrî oğludur, firâşından tevellüd etmeğin hürdür, bu husûsa şâhidleriz, şehâdet dahi ederiz dediklerinde, ba‘de’t-ta‘dîl şehâdetleri makbûle olmağın, ba‘de’l-hükm kayd şüd. Hurrire fi’t-târihi’l-mezbûr.

Şuhûdü’l-hâl: Hasan Sofu b. el-Hâc Ali, Mehmed b. el-Hâc Hızır, Ahmed b. Hamza, Murad b. Abdullah.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 340 - Hüküm no: 492 - Orijinal metin no: [56b-2])﻿

﻿

﻿

493. Hüküm

Mehmed Çavuş b. Abdullah’ın ölen Ahmed b. Kaya’daki alacağını varisinden istemesi

Dergâh-ı âlî çavuşlarından Mehmed Çavuş b. Abdullah nâm kimesne meclisi şer‘de Esma bt. Halil tarafından husûs-ı âti’z-zikri da‘vâya vekîl olup, vekâleti bi mâ hüve nehcü’s-sübût şer‘an sâbite olan zevci Ali Bey b. Ahmed el-yesârî mahzarında üzerine da‘vâ edip, bundan akdem müvekkile-i mezbûrenin ammîsi Ahmed b. Kaya nâm kimesne, târih-i kitâbdan on beş ay mukaddem karz-ı şer‘î tarîkiyle on altı bin akçe verip, mukābelesinde mahmiye-i İstanbul’da Şerefzâde mahallesinde vâki‘, inde’l-ahâlî ve’l-cîrân ma‘lûmü’l-hudûd olan mülk menzilini bana bi tarîki’l-istiğlâl bey‘ ve teslîm eyledi. Ben dahi iştirâ ve tesellüm edip, yine kendiye sene tamamına değin bin dokuz yüz yirmi akçe müddet-i ma‘lûme ve ücret-i mu‘ayyene ile îcâr edip, ol dahi istîcâr eyleyip, husûs-ı mezbûru bin yirmi altı senesinde mahmiye-i mezbûrede hilâfeten müvellâ olan Mehmed Efendi b. Atâullah huzûrunda hüccet-i şer‘iyye dahi ettirmiş idik. Hâlâ merkūm Ahmed ba‘de tamâmi’l-müddet fevt olup, verâseti karındaşı kızı mezbûreye munhasıra olup, muhallefâtının cümlesine vâzı‘atü’l-yed olmağın, meblağ-ı mezbûru taleb ederim deyû mevlânâ-yı mezbûrun imzâsıyla mümzât ve hâtemiyle mahtûme hüccet-i şer‘iyye ibrâz edip, nazar olundukda, mazmûnu takrîrine muvâfık bulunmağın, vekîl-i mezbûr istintâk olundukda, mazmûn-ı hüccet mezbûreyi münkir olup, müdde‘î-i merkūmdan mazmûn-ı hüccete beyyine taleb olundukda, udûl-i Müslimînden el-Hâc Ali b. Abdullah ve el-Hâc Hüseyin b. Osman ve Piyâle b. Abdullah nâm kimesneler meclisi şer‘de li ecli’ş-şehâde hâzırûn olup, gıbbe’l-istişhâd, fi’l-vâki‘ müdde‘î-i mezbûr Mehmed Çavuş müteveffâ-yı merkūm Ahmed’e bizim huzûrumuzda karz-ı şer‘î on altı bin akçe verip, mukābelesinde menzili mezkûru bi tarîki’l-istiğlâl iştirâ ve kabz edip, yine kendiye sene tamamına değin bin dokuz yüz yirmi akçeye îcâr edip, ol dahi istîcâr eyledi ve müddet-i îcâre dahi tamam oldu. Biz bu husûsa şâhidleriz, şehâdet dahi ederiz deyû edâ-i şehâdet-i şer‘iyye eylediklerinde, şehâdetleri hayyiz-i kabûlde vâkı‘a olmağın, mûcebiyle hükm olunup, mâ hüve’l-vâki‘ bi’t-taleb ketb olundu. Hurrire fi’l-yevmi’l-hâmis min Cemâziyelâhir li sene seb‘a ve ışrîn ve elf.Şuhûdü’l-hâl: Mustafa b. Osman, Hasan Çelebi b. Ahmed, İbrahim b. Receb, Osman b. Mustafa ve gayruhüm.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 340 - Hüküm no: 493 - Orijinal metin no: [56b-3])﻿

﻿

﻿

494. Hüküm

Ölen Ayşe Hâtun bt. eş-Şeyh Yakub Efendi’nin mîrâsı

Mahmiye-i İstanbul’da Canbâziye mahallesinde vefât eden Ayşe Hâtun bt. eş-Şeyh Yakub Efendi’nin verâseti, li ebeveyn karındaşı oğulları Ahmed Çelebi ve Kadri b. Mehmed’e ve âhar karındaşı oğlu fahrü’l-kuzât Abdülkerim Efendi b. Yusuf’a ve sadriye kızı zahrü’l-muvakkarât Fâtıma Hâtun bt. Fethullah’a munhasıra idiği zâhir ü mütehakkik oldukdan sonra, mezbûr Abdülkerim Efendi tarafından husûs-ı âti’z-zikre vekîl olup, hasm-ı şer‘î-i câhid mahzarında nehc-i şer‘î üzre vekâleti sâbite olan Mustafa b. Turhan meclisi şer‘de, merkūme Fâtıma Hâtun’un zevci ve vekîli olup bi mâ hüve tarîkü’s-sübût şer‘an vekâleti sâbite olan fahrü’l-ümerâ’i’l-kirâm Hüseyin Bey b. Mehmed müteveffât-ı mezbûrenin cümle muhallefâtını kızı merkūme Fâtıma Hâtun kabz etmeğin müvekkilimin hisse-i şer‘iyyesini da‘vâ ve taleb eylediğimde, vekîl-i mezbûr Hüseyin Bey dahi vekâleti tehârüc-i şer‘î tarîkiyle dokuz bin nakd akçe verip, ben dahi vekâleti hasebiyle meblağ-ı mezbûru vech-i mersûm üzre vekîl-i mezbûr yedinden ahz u kabz [edip ve] müteveffât-ı merkūmenin muhallefâtına müte‘allik âmme-i de‘âvâdan zimmetini ibrâ-i âm ile ibrâ etdim dedikde, mukırr-ı mezbûru ikrâr-ı meşrûhunda mezbûr Hüseyin Bey bi’l-muvâcehe tasdîk edip, mâ hüve’l-vâki‘ gıbbe’t-taleb ketb olundu. Hurrire fi[‘l-yevmi’l]-hâmis min Recebi’l-mürecceb li sene seb‘a ve ışrîn ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Ebûbekir Efendi b. Mahmud, Mehmed Çelebi b. Hüseyin, İbrahim b. Yakub, Sefer Çelebi b. Bâli, Hüseyin b. Mustafa ve gayruhüm.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 341 - Hüküm no: 494 - Orijinal metin no: [57a-1])﻿

﻿

﻿

495. Hüküm

Şemuyel v. Yahuda’nın, Mehmed Paşa Vakfı’na ait işkembeci dükkânı ve oda konusunda Nikola v. Yorgi ile ihtilafının kalmadığı

Karaferye cemâ‘atinden Şemuyil v. Yahuda nâm Yahudi meclisi şer‘de Nikola v. Yorgi nâm zimmî tarafından husûs-ı âti’z-zikre vekîl olup, vekâleti bi mâ hüve nehcü’s-sübût şer‘an sâbite olan Pagona bt. Nikola nâm nasrâniye muvâcehesinde ikrâr ve takrîr-i kelâm edip, merkūm Mehmed Paşa vakfından mahmiye-i İstanbul’da el-Hâc İsa mahallesinde vâki‘, inde’l-ahâlî ve’l-cîrân ma‘lûmü’l-hudûd olup, icâre-i mu‘accele-i ma‘lûme ve ücret-i müeccele-i mu‘ayyene ile müvekkili mezbûrun taht-ı tasarrufunda olan bir bâb işkembeci dükkânını ve üstünde bir bâb odayı mezbûr Nikola’dan mukaddem istîcâr etmiş idim deyû târih-i kitâba gelince da‘vâ ve nizâ‘ üzre idim. El-hâletü hâzihî müvekkili mezbûr Nikola zimmetini zikr olunan dükkân ve odaya müte‘allik olan âmme-i da‘vâdan ibrâ ve ıskāt eyledim. Ba‘de’l-yevm husûs-ı mezbûra müte‘allik da‘vâ benden veyâhud vekîlimden sudûr ve zuhûr ederse, lede’l-hükkâmi’l-kirâm mesmû‘a ve makbûle olmasın dedikde, gıbbe’t-tasdîk mâ hüve’l-vâki‘ bi’t-taleb ketb olundu. Hurrire fi’l-yevmi’r-râbi‘ min şehri Recebi’l-mürecceb li sene seb‘a ve ışrîn ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: El-Hâc Mehmed b. İsmail, Rüstem b. Abdullah, Mehmed b. Süleyman, Ahmed b. Ömer ve gayruhüm.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 342 - Hüküm no: 495 - Orijinal metin no: [57a-2])﻿

﻿

﻿

496. Hüküm

Receb Bey b. Derviş’in İbrahim Beşe b. Bâli’ye borcu olduğu

Vilâyet-i Rumeli’nde Niğbolu sancağında Lofça nâm kasaba sâkinlerinden Receb Bey b. Derviş el-cündî meclisi şer‘de İbrahim Beşe b. Bâli er-râcil mahzarında ikrâr ve i‘tirâf edip, mezbûr İbrahim Beşe’ye deyn-i şer‘îden târih-i kitâbdan üç ay tamamına değin müeccel elli bin akçe deynim olup, mukābelesinde kasaba-i mezbûrede vâki‘ inde’l-ahâlî ve’l-cîrân ma‘lûmü’l-hudûd olan mülk menzilimi ve kasaba-i merkūme tevâbi‘inden Pirsak nâm karyede vâki‘ inde’l-ahâlî ve’l-cîrân ma‘lûmü’l-hudûd olan mülk çiftliğimi, cemî‘-i tevâbi‘ ve levâhık ile mezbûr İbrahim Beşe’ye rehin vaz‘ eyledim idi. El-ân makbûzdur dedikde, mukırr-ı merkūmun vech-i meşrûh üzre cârî olan ikrârın el-mukarru lehü’l-mezbûr bi’l-muvâcehe tasdîk ettikden sonra, mukırr-ı merkūmun karındaşı İbrahim nâm kimesne meclisi şer‘de takrîr-i kelâm edip, karındaşım mezbûr Receb Bey’in zimmetinde olan elli bin akçeye emr ve kabûlü hâviye kefâlet ile kefîl oldum dedikde, gıbbe’t-tasdîk ketb olundu. Tahrîren fi’l-yevmi’l-hâmis min şehri Recebi’l-mürecceb li sene seb‘a ve ışrîn ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Emir Efendi el-hammâmî, Ali Bey sorguccu, Abdurrahman Çelebi b. Ahmed, ve Hasan [b.] Mehmed Çelebi, Mehmed Çelebi [b.] Sefer Bey.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 342 - Hüküm no: 496 - Orijinal metin no: [57a-3])﻿

﻿

﻿

497. Hüküm

Pervâne Ağa b. Abdullah’ın Hüseyin Çavuş b. Durak’a ödünçten borcu olduğu

Vilâyeti Rumeli-i ma‘mûrede vâki‘ Çatalca kazâsında sâkin Müteferrika Pervâne Ağa b. Abdullah, üzerinde ve zimmetinde hâfız-ı hâze’l-kitâb fahrü’l-cuyûş Hüseyin Çavuş b. Durak lehine râyic fi’l-vakt altmış bin akçe-i Osmânî borcu bulunduğunu, bunun elli bin akçesinin karz cihetinden kalan on bin akçesinin de mikdârı aralarında malum satılıp teslîm edilmiş çuka bahâsından olup zeyilde yer alan târihten yüz seksen gün tamamına müeccel olduğunu ikrâr-ı sahîh-i şer‘î ile ikrâr ve itiraf-ı sarîh-i mer‘î ile itiraf etti. Mezbûr alacaklı tarafından bu beyân vicâhen ve şifâhen tasdîk edildi. Cerâ zâlike ve hurrire fi’l-yevmi’l-hâmis min Recebi’l-ferd sene 1027.

Şuhûdü’l-hâl: Ali Efendi b. Hüseyin, Abdüsselam Efendi b. Alâaddin, Muzaffer Ağa b. Abdullah, fahrü’l-cuyûş İbrahim Çavuş

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 343 - Hüküm no: 497 - Orijinal metin no: [57b-1, Arapça])﻿

﻿

﻿

498. Hüküm

Mevlânâ Kemaleddin Efendi b. Hacı Zülfikar’ın Kargı’nın Emiri köyündeki bağını Mustafa b. Mehmed’e sattığı

Fahrü’l-kuzât Mevlânâ Kemaleddin Efendi b. el-Hâc Zülfikar meclisi şer‘-i şerîfde, vilâyet-i Anadolu’da Kargı kazâsına tâbi‘ Emîrî nâm karye sâkinlerinden Mustafa b. Mehmed nâm kimesne tarafından ikrâr-ı âtîyi tasdîka vekîl olup, fahrü’l-kuzât Mevlânâ İnâyetullah Efendi b. Musa ve İbrahim b. İsmail nâm râcil şehâdetleriyle vekâleti hasm-ı şer‘î-i mu‘teber mahzarında sâbite olan fahr-ı kuzâtü’l-İslâm Mevlânâ Mehmed Sadi b. Mustafa muvâcehesinde ikrâr-ı tâm ve ta‘bîr ani’l-merâm edip, medîne-i mezbûre sınırı dâhilinde vâki‘, bir tarafı İbrahim b. el-Hâc Mustafa bağıyla ve bir tarafı Hasan b. Durmuş bağıyla ve bir tarafı Veli b. ( ) bağıyla ve bir tarafı tarîk-i hâs ile mahdûd ve mümtâz olan bir kıt‘a mülk bağımı cemî‘-i tevâbi‘ ve levâhıkı ile tarafeynden îcâb ve kabûlü hâvî bey‘-i bâtt-ı sahîh-i şer‘î ile müvekkili mezbûr Mustafa’ya râyic fi’l-vakt ve’l-hîn üç bin akçeye bey‘ edip, kabz-ı semen eyledim, ol dahi vech-i muharrer üzre iştirâ ve kabûl ettikden sonra bey‘-i mezbûru mahallinde kabza müşterî-i merkūm Mustafa’yı taslît eyledim dedikde, mukırr-ı mûmâ-ileyhin ikrâr-ı meşrûhunu vekîl-i merkūm bi’l-vekâle vicâhen tasdîk edicek, mâ vaka‘a bi’t-taleb ketb olundu. Tahrîren fi’l-yevmi’l-isneyn min şehri Receb li sene seb‘a ve ışrîn ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Fahrü’l-kuzât İnâyetullah Efendi b. Musa, Nasûh Çavuş Kethüdâ, Said Çavuş b. Mustafa, İbrahim b. Ali er-râcil, Abdullah b. ( ) ve gayruhüm.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 343 - Hüküm no: 498 - Orijinal metin no: [57b-2])﻿

﻿

﻿

499. Hüküm

Pedros v. Avanos’un Rus asıllı kölesini âzâd ettiği

Pedros v. Avanos nâm zimmî, meclisi şer‘-i şerîfde işbu hâfiz-ı kitâb, orta boylu, açık kaşlı, ala gözlü, emred ve Rûsiyyü’l-asl Daniel v. Avram nâm abd-i memlûkini âzâd ettiğini ikrâr ve itiraf etti. O artık diğer hür doğanlar gibi hür oldu. Târih-i mezbûrda böyle cereyân etti.

Şuhûdü’l-hâl: Mehmed b. …?, Nasûh b. Yusuf, el-Hâc Mehmed b. İsmail, Mehmed b. Abdullah, İbrahim b. …?

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 344 - Hüküm no: 499 - Orijinal metin no: [57b-3, Arapça])﻿

﻿

﻿

500. Hüküm

Karahisarlı Satılmış b. Yusuf’un kölesini Bedros v. Avanos’a sattığı

Vilâyet-i Anadolu’da Karahisar sâkinlerinden Satılmış b. Yusuf mahfili kazâda zimmî tâ’ifesinden Bedros v. Avanos mahzarında ikrâr edip, silk-i mülkümde olup hâzır bi’l-meclis orta boylu açık kaşlı elâ gözlü Rûsiyyü’l-asl Danyel v. Avram nâm abd-i memlûkümü, mezbûra râyic fi’l-vakt elli bin akçeye bey‘-i bât ile bey‘ edip, kabz-ı semen ve teslîm-i mebî‘ etdim dedikde, gıbbe’t-tasdîk kayd şüd. Hurrire fi’t-târihi’l-mezbûr.

Şuhûdü’l-hâl: Es-Sâbikūn.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 344 - Hüküm no: 500 - Orijinal metin no: [57b-4])﻿

﻿

﻿

501. Hüküm

Cemile Hâtun bt. Hüseyin’in Rus asıllı câriyesini tedbiren âzâd ettiği

Mahmiye-i Kostantıniyye mahallâtından Yeniçeri mahallesinde sâkine Cemile Hâtun bt. Hüseyin adlı kadın kıbelinden aşağıda zikri geçeceği üzre tedbiren âzâda vekâleti Ahmed b. Musa ve Şaban b. Fethullah nâm kimesnelerin şehâdetleri ile sâbit olan vekîl Mustafa b. İlyas meclisi şer‘-i şerîf ve mahfili din-i münîfte -Allah tağyîr ve tebdîlden korusun-müvekkile-i merkūmesinin hâl-i sıhhat ve kemâl-i aklında hâfıza-i hâze’l-kitâb rıkkını itiraf eden uzun boylu, sarışın, açık kaşlı, ala gözlü ve Rûsiyyetü’l-asl Mülâyim bt. Abdullah adlı câriye-i memlûkesini ölümümden kırk gün önce benden hür olasın diyerek mukayyed tedbirle âzâd ettiğini ikrâr-ı sahîh ile ikrâr etti. Mezbûre efendisi ölüp rabbine kavuştuğunda kavl-i muhtâra göre efendisinin mâl varlığından ayrılıp sâir doğuştan hür doğan kadınlar gibi hür olıcaktır. Cerâ zâlike ve hurrire fi’l-yevmi’s-sâbi‘ min Recebi’l-ferd sene 1027.

Şuhûdü’l-hâl: Ali Efendi b. Ahmed imâm, Ahmed Çelebi b. Abdullah câbî, Rıdvan b. Abdullah, el-Hâc Ali b. Abdullah, Hüdâverdi Çavuş b. Abdullah, Mustafa b. Hüdâverdi, İbrahim [b.] Receb, Hasan b. Ali, Ali Osman b. Abdullah, şâhidü’l?-vekâle ve gayruhüm mine’l-hâzırîn

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 345 - Hüküm no: 501 - Orijinal metin no: [57b-5, Arapça])﻿

﻿

﻿

502. Hüküm

Ümmühâni bt. Bâli’den kardeşi Mustafa Bey’in çocuklarına mîrâs kalan evin Kamer bt. Hasan’a satıldığı

Mahmiye-i İstanbul’da Arabacı Bayezid mahallesi sâkinelerinden iken bundan akdem müteveffât olan Ümmühâni bt. Bâli’nin verâseti li ebeveyn karındaşı Mehmed Bey b. Mustafa nâm cündînin sulbî sığār oğulları Süleyman ve Mehmed ve Abdurrahman’a munhasıra idiği hâkim-i muvakki‘i’l-kitâb tûbâ-leh ve hüsnü me’âb huzûrunda zâhir ve müte‘ayyin oldukdan sonra, sığār-ı mezbûrûna kıbel-i şer‘-i şerîfden mansûb vasî olan vâlideleri Ümmühâni bt. Tâhir nâm hâtun tarafından ikrâr-ı âti’l-beyâna vekîl olup, hasm-ı şer‘-i câhid mahzarında vasiyy-i mezkûre Ümmühâni Hâtun ma‘rifet-i şer‘iyye ile ârifeyn olan ammîsi Şaban ve Ramazan b. Mustafa nâm kimesneler şehâdetleriyle vekâleti sâbite olan Bâli b. Mehmed nâm sarrâc-ı sultânî meclisi şer‘-i şerîfde, hâmiletü’l-kitâb Kamer bt. Hasan nâm hâtun mahzarında bi’l-vekâle ikrâr ve i‘tirâf edip, mahalle-i mezbûrede vâki‘ bir cânibi Mustafa b. Üveys mülküne ve bir cânibi Hümâ bt. Bâli mülküne ve iki cânibi tarîk-i âmma müntehî olup tahtânî bir beyti ve bir gurfeyi ve serdâbı ve bi’r-i mâ ve hadîkayı ve eşcâr-ı müsmire ve gayr-i müsmireyi ve muhavvata ve kenîfi müştemil olan menzil, müteveffât-ı merkūmenin mülkü olup müteveffât oldukda, bi tarîki’l-inhisâr sığār-ı mezbûrûna irsle intikāl eylemiş idi. Hâlâ menzili mezbûr harâbe müşrif olup, ta‘mîr ve termîme sarf olunmağa sığār-ı mezbûrûnun iktidârları dahi olmayıp, bir iki yıl bu hâl üzre kalır ise bi’l-külliye münhedim olup, bey‘ olunması sığāra her vechile enfa‘ ve evlâ olmağın, izn-i hâkim-i şer‘ ile menzili mezbûr Sûk-ı Sultânî’de mirâren beyne’t-tâlibîn müzâyede olunup, rağabât-ı nâs munkatı‘a oldukdan sonra sekiz bin beş yüz akçede mârretü’z-zikr Kamer Hâtun üzerinde karâr edip, ziyâde ile âhar tâlib olmamağın, menzili mezbûru cümle tevâbi‘ ve levâhıkı ile vech-i meşrûh üzre mezbûre Kamer Hâtun’a sekiz bin beş yüz nakd-i râyic fi’l-vakt akçeye sığār-ı mezbûrûn için müvekkilem mezbûre vesâyeti hasebiyle bey‘-i bâtt-ı sahîh-i şer‘î ile bey‘ edip, kabz-ı semen ve teslîm-i mebî‘ eyledi. Ol dahi vech-i muharrer üzre iştirâ ve tesellüm etti. Ba‘de’l-yevm menzili mezbûr merkūme Kamer Hâtun’un mülk-i mahz ve hakk-ı sırfıdır, keyfemâ yeşâ’ ve yahtâr mutasarrıfe olsun dedikde, mukır olan vekîl-i mezbûrun ber vech-i meşrûh sudûr eden ikrârını el-mukarru lehâ’l-müşteriyyeti’l-mezbûre Kamer Hâtun vicâhen ve şifâhen tasdîk ve tahkīk edicek, mâ vaka‘a bi’t-taleb ketb olundu. Tahrîren fi’l-yevmi’s-sâbi‘ min şehri Recebi’l-mürecceb li sene 1027.

Şuhûdü’l-hâl: Rıdvan b. Abdullah el-cerrâh, Hüseyin b. Abdullah mehter, Mehmed b. Abdullah er-râcil, Mustafa b. Ahmed er-râcil, Ahmed b. Mustafa, Mehmed b. Abdülkerim, Mehmed b. Hüseyin ve gayruhüm mine’l-hâzırîn.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 345 - Hüküm no: 502 - Orijinal metin no: [58a-1])﻿

﻿

﻿

503. Hüküm

Ali Halife Vakfı’na mütevellî tayini

Mahmiye-i Kostantıniyye’de Çukurhamam kurbunda vâki‘ Kırkkilise mahallesinde vâki‘, merhûm Ali Halife vakfına yevmî buçuk akçe ile mütevellî olan Reşid b. Cafer nâm kimesne vefât edip, yeri mahlûl olmağın, işbu istikāmet ile mevsûf ve diyânet ile ma‘rûf olan hâmil-i hâze’l-kitâb Yusuf b. Abdullah nâm kimesne hizmeti tevliyyet uhdesinden gelir kimesne olmağın, cânib-i şer‘-i kavîmden vazîfe-i merkūme ile vakf-ı mezbûr üzerine mütevellî nasb u ta‘yîn olunup, ol dahi tevliyyeti mezkûru kabûl ve hizmeti lâzımesin edâya ta‘ahhüd ettikde, mâ hüve’l-vâki‘ bi’t-taleb ketb olundu. Tahrîren fî şehri Recebi’l-ferd li sene seb‘a ve ışrîn ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Mahmud b. Hasan, Abdülkerim [b.] Zülfikar, Ahmed [b.] Hızır, Mahmud [b.] Durasın, Himmet [b.] Bayram, Musa [b.] Bayram, Budak [b.] Hacı ve gayruhüm.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 346 - Hüküm no: 503 - Orijinal metin no: [58a-2])﻿

﻿

﻿

504. Hüküm

Ali Halife Vakfı’na ait evin Ahmed b. Mehmed’e kiraya verildiği

Ba‘dehû bâlâda mastûr olan mütevellî Yusuf meclisi şer‘-i şerîfde Ahmed b. Mehmed muvâcehesinde takrîr-i kelâm edip, vakf-ı mezbûrdan olan mahalle-i mezbûrede vâki‘, bir tarafdan Kamer Hâtun mülkü ve bir tarafdan Molla Çelebi Vakfı ve bir tarafdan mescidi şerîf ve bir tarafdan tarîk ile mahdûd olup, bir bâb fevkānî evi ve bir ahırı müştemil olup, mahlûl olan vakf menzili, iki bin akçe icâre-i mu‘accele ve târih-i kitâb şehri gurresinden her ayda yirmi beşer akçe icâre-i müeccele ile mezbûr Ahmed’e tevliyyetim hasebiyle îcâr ve teslîm etdim, ol dahi vech-i muharrer üzre istîcâr ve kabûl etti. Ba‘de’l-yevm icâre-i müeccelesin mâ[h] be mâh cânib-i vakfa edâ edip, menzili mezbûra mutasarrıf oldum dedikde, gıbbe’t-tasdîk mâ hüve’l-vâki‘ bi’t-taleb kayd olundu. Tahrîren fî evâili Recebi’l-ferd li sene seb‘a ve ışrîn ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Es-Sâbikūn.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 347 - Hüküm no: 504 - Orijinal metin no: [58a-3])﻿

﻿

﻿

505. Hüküm

Piyâle b. Abdullah’ın, evini Alâaddin Vakfı’na bey’ bi’l-istiğlâl ile sattığı

Piyâle b. Abdullah nâm kimesne sâhibi ve mâliki olduğu ve elinde bulundurduğu mahrûse-i Kostantıniyye mahallâtından Molla Fenârî mahallesinde vâki‘, iki tarafdan Ali Bey b. Abdullah mülkü ve Kasım Bey vakfı ile, iki tarafdan da tarîk-i hâs ve tarîk-i âm ile mahdûd cemî‘-i menzilini cümle tevâbi‘ ve levâhıkı ile râyic fi’l-vakt yirmi bin akçe semen-i mu‘ayyen-i makbûz ile merhûm Alâaddin …? vakfı mütevellîsi râfi‘-i kitâb Ahmed Çelebi b. Ali’ye sattığını ikrâr-ı sahîh-i şer‘î ile irar etti. Mütevellî de vakıf malıyla ve vakfa gelir getirmesi için menzili ondan satın aldı. Satıcının daha sonra menzili kirâlamak istemesi üzerine mütevellî menzili tahliyye edip zeyilde yer alan târihten üç sene tamamına yedi bin beş yüz akçe bedel-i icâre ile ona kirâya verdi. Mütevellî-yi mezbûr bu beyânı vicâhen ve şifâhen tasdîk etti. Sonra, mukırr-ı mezbûrun zevcesi Üftâde bt. Abdullah meclisi şer‘de hâzır olup menzili mezbûrun derkine ve bedel-i icâreye icap ve kabûlü hâvî kefâlet ile kefîl oldu. Cerâ zâlike ve hurrire fi’l-yevmi’s-sâmin min Recebi’l-ferd sene 1027.

Şuhûdü’l-hâl: Mustafa Halife b. Pervâne imâm, Ali Çelebi b. Mehmed câbî, …? Çavuş b. Mustafa, Ali Bey b. Receb, Mustafa Bey b. Hamza, Mehmed Ağa b. Hasan Ağa, Mustafa Efendi b. Ali mütevellî, İsmail Çelebi b. Ahmed müezzin, Mehmed Çelebi b. Mahmud müezzin, Ali Beşe b. Abdullah yaya, Mahmud kayyım, (…) ve gayruhüm

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 347 - Hüküm no: 505 - Orijinal metin no: [58a-4, Arapça])﻿

﻿

﻿

506. Hüküm

Mehmed b. Ali adlı küçüğe nafaka takdir edilmesi ve annesine istidâneye izin verilmesi

Hâkim, mahmiye-i Kostantıniyye mahallâtından Tahtaminâre mahallesinde sâkin Mehmed b. Ali nâm sagīrin nafakası, kisvesi ve sâir havâyic-i zarûriyyesi için evi ve terbiyesi altında bulunduğu annesi sâhibe-i hâze’l-kitâb Safiye Hâtun bt. Abdullah’ın talebiyle annesinin zevc-i mutalliki babası üzerine zeyilde yer alan târihten i‘tibâren geçen her gün için râyic fi’l-vakt yevmî dört akçe farz ve takdîr etti. Hâkim ayrıca anneye meblağ-ı mezbûru küçüğün ihtiyâçları için harcamasına ve vakt-i hâcette istidâne edip ele geçtiğinde babaya rücû‘ etmesine izin verdi. Cerâ zâlike ve hurrire fi’l-yevmi’t-tâsi‘ min Receb el-mürecceb sene 1027.

Şuhûdü’l-hâl: Ali b. Abdullah, Ahmed Bey b. Süleyman, Murad b. Halil, Sinan b. Abdullah

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 348 - Hüküm no: 506 - Orijinal metin no: [58b-1, Arapça])﻿

﻿

﻿

507. Hüküm

Emine b. Mehmed ile boşandığı eşi Murad b. Mehmed’in mehir ve eşya davasında sulh oldukları

Mahrûse-i Kostantıniyye’de Beyceğiz mahallesinde sâkin Emine Hâtun bt. Mehmed mahfili kazâda, zevc-i mutalliki hâmilü’l-kitâb Murad b. Mehmed nâm muhzır mahzarında ikrâr ve takrîr-i kelâm edip, mezbûr Murad zevcim olup beni tatlîk eylediğinde, mezbûrdan dört bin beş yüz akçe mehr-i müeccelimi ve nafaka-i iddetimi da‘vâ ve taleb edip, mezbûr Murad dahi benden on ayaklı sahan ve bir kaliçe ve bir kilim ve Yanbolu kebesi ve bir çift sepet sandığı ve on vakıyye keten taleb ve da‘vâ etmeğle, beynimizde münâza‘ât-ı kesîre ve muhâsamât-ı şedîde ve hatîre vâkı‘a olmuşidi. El-hâletü hâzihî beynimizde muslihûn tavassut edip, mezbûr Murad eşyâ-i mezkûre da‘vâsından ve ben de zikri sâlif mehr-i müeccel ve nafaka-i iddet da‘vâsından ferâğ etmek üzre bizi sulh eylediklerinde, ben dahi sulh-ı mezbûru kabûl edip, zikr olunan mehr-i mu‘accel da‘vâsından ve sâir de‘âvî-i husûmâtdan mezbûr Murad’ın zimmetin ibrâ-i âmm-ı kâtı‘u’n-nizâ‘ ibrâ ve terk-i da‘vâ etdim. Min ba‘d tarafeynden hilâf-ı zâlik bi’z-zât veya bi’l-vesâta da‘vâ sudûr ederse, lede’l-hükkâmi’l-kirâm mesmû‘a ve makbûle olmaya dedikde, mezbûre Emine’yi ikrâr-ı meşrûhunda mezbûr Murad dahi vicâhen ve şifâhen tasdîk ve zevce-i merkūm üzerine kendüden eşyâ-i merkūme da‘vâsından mezbûre Emine’nin zimmetin cemî‘-i de‘âvî ve husûmâtdan ibrâ ve terk-i da‘vâ eylediğin i‘tirâf ve tahkīk etmeğin, mâ vaka‘a bi’t-taleb ketb ü tahrîr olundu. Tahrîren fî 8 min Recebi’l-müfred li sene seb‘a ve ışrîn ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Mehmed b. Ahmed, Mahmud b. Bâli, el-Hâc Mehmed b. İsmail, Veli b. Osman, Süleyman b. Ahmed, Ebûbekir b. Osman, Ahmed b. Şahbaz, İbrahim b. Receb ve gayruhüm.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 348 - Hüküm no: 507 - Orijinal metin no: [58b-2])﻿

﻿

﻿

508. Hüküm

Fâtıma bt. Abdullah’ın kocası Ebûbekir b. Osman’dan boşandığı

Mahmiye-i İstanbul mahallâtından Akseki mahallesi sâkinelerinden işbu râfi‘atü’l-kitâb Fâtıma bt. Abdullah nâm hâtun meclisi şer‘-i şerîfde Ebûbekir b. Osman mahzarında üzerine takrîr-i da‘vâ edip, mezbûr Ebûbekir benim zevcim olup, bundan akdem eğer şürb-i hamr edersem benden zevcem mezbûre Fâtıma talâk-ı selâse ile mutallaka olsun deyû şart edip, ba‘dehû mezbûr Ebûbekir şürb-i hamr edip, şart-ı mezbûr bulunmak ile talâk-ı selâse bana nâzile olmuşdur. Suâl olunup benimle mu‘âşeretden men‘ olunmak taleb ederim dedikde, gıbbe’s-suâl mezbûr Ebûbekir cevâbında, fi’l-vâki‘ minvâl-i meşrûh üzre şart etmiş idim. Lâkin kable vücûdi’ş-şarti’l-mezkûr ve nüzûlü’l-talâki’l-mesfûr, zevcem müdde‘iyye-i mesfûreyi talâk-ı bâyin ile tatlîk etdiğimden sonra ba‘de tamâmi’l-iddet şürb-i hamr etmeğin, şartım lâ ilâ cezâ’in? münhal olup, talâk-ı selâse vâki‘ olmamışdır dedikde, gıbbe’l-istintâk, mezbûre Fâtıma hâl bu minvâl üzre olup, bu tarîk ile hîle-i şer‘iyye etdiğin bi’l-külliye inkâr edip, mezbûr Ebûbekir’den sıdk-ı cevâbına beyyine taleb olundukda beyyinesi hâzıra olmayıp istimhâl etmeğin, mehl-i şer‘î ile imhâl olunup, hakīkat-i hâl mütebeyyin olunca zevciyyet üzre mu‘âşeretden men olundu. Hurrire fî 8 min Recebi’l-mürecceb sene 1027.

Şuhûdü’l-hâl: Mustafa b. Hasan, Abdünnebî b. Memi, Ferhad b. Abdullah, Himmet b. Fazlı, Osman b. Mustafa, Mustafa b. Hasan ve gayruhüm.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 349 - Hüküm no: 508 - Orijinal metin no: [58b-3])﻿

﻿

﻿

509. Hüküm

Kadı Ahmed Efendi b. İsmail ile Nisâ Hâtun bt. Ali’nin alacak davasında sulh olduğu

Vilâyet-i Rumeli’nde bi’l-fi‘il Karinabad kadısı olan kıdvetü’l-kuzât Ahmed Efendi b. İsmail meclisi şer‘-i şerîfde, kasaba-i Silivri sâkinlerinden olup Vize ve Kırkkilise mukāta‘âtı emîni iken müteveffâ olan Mustafa Çavuş b. Gökmen’in zevc-i metrûkesi olup, menzili âti’z-zikre vâzı‘atü’l-yed olan râfi‘atü’l-kitâb Nisâ Hâtun bt. Ali mahzarında ikrâr ve takrîr-i kelâm edip, hâlâ mezbûre Nisâ yed ve tasarrufunda olup, kasaba-i merkūmede Ali Bey mahallesinde vâki‘, tarafeyni Yasin b. Abdullah ve Hasan b. Abdullah mülkleriyle ve tarafeyni âhareyni tarîk-i âm ile mahdûd olan menzil, müteveffâ-yı mezkûrûn mülkü olup, hâl-i sıhhatinde karz-ı şer‘îden bana deyni olan elli beş bin akçe ve Handan Bey nâm kimesneye yine karzdan deyni olan kırk bin akçeye emr ve kabûlü hâviye kefâlet ile ben kefîl olmağın, mezbûr Handan Bey’e kefâletim hasebiyle edâ etmeğin, meblağ-ı merkūm kırk bin akçe hakkı, müteveffâ-yı mezbûrun zimmetine lâzım gelen doksan beş bin akçeye menzili mezkûru bana bey‘-i bâtla bey‘ edip, semeninden zimmetimde olan doksan beş bin akçeye takas edip, ben dahi vech-i merkūm üzre ibtiyâ‘ ve takas etmiş iken, menzili mezkûra mezbûre Nisâ Hâtun bi gayri vech-i şer‘î [ve] vaz‘-ı şer‘î vaz‘-ı yed eder. Yedi kasr ve izâle olunsun deyû mezbûre Nisâ Hâtun’dan taleb ve da‘vâ eylediğimde, mezbûre dahi menzili mezkûr benim mülk-i müşterâmdır müteveffâ-yı mezkûrûn alâka ve medhali yokdur deyip, beynimizde münâza‘ât-ı kesîre vukū‘undan sonra beynimizde muslihûn tavassut edip, husûs-ı mezkûru yedi bin akçeye sulh eylediklerinde, ben dahi sulh-ı mezkûru kabûl ve bedel-i sulh olan meblağ-ı merkūm yedi bin akçeyi mezbûre Nisâ Hâtun yedinden alıp kabz edip, husûs-ı mezkûra müte‘allika de‘âvî ve husûmâtdan zimmetini ibrâ-i âm ile ibrâ ve terk-i da‘vâ etdim. Ba‘de’l-yevm bi’z-zât veya bi’l-vâsıta mazmûn-ı kitâba muhâlif da‘vâ sudûr ederse, lede’l-hükkâmi’l-kirâm mesmû‘a olmaya dedikde, mûmâ-ileyh Ahmed Efendi’nin ikrâr-ı meşrûhunda mezbûre Nisâ Hâtun dahi vicâhen tasdîk ve tahkīk etmeğin, mâ vaka‘a bi’t-taleb ketb ü tahrîr ve yed-i tâlibe def‘ olundu. Tahrîren fi’l-yevmi’t-tâsi‘ min Recebi’l-ferd li sene seb‘a ve ışrîn ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Ali Ağa b. Şeyh Bâli el-müteferrika, Mehmed Bey b. Hüseyin el-mütevellî, Halil Ağa b. Kemal el-müteferrika, Hasan Bey el-kâtib, Nebi b. Bâli, Mustafa Bey b. Hüseyin, Hâfız Mehmed b. Ahmed el-mütevellî ve gayruhüm mine’l-hâzırîn.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 349 - Hüküm no: 509 - Orijinal metin no: [58b-4])﻿

﻿

﻿

510. Hüküm

Kadir Bey b. Abdullah’ın, kendilerini yaraladıkları gerekçesiyle Mecid Bey hizmetkarlarını şikâyeti

Mahmiye-i İstanbul’da merhûm ve mağfûrun-leh Şeyh Ebülvefâ mahallesi sâkinlerinden olan Kadir Bey b. Abdullah meclisi şer‘-i şerîfde, işbu râfi‘ü’l-kitâb Mehmed Çelebi b. Hasan mahzarında takrîr-i kelâm ve ta‘bîr ani’l-merâm edip, târih-i kitâbdan üç gün mukaddem fahrü’l-müderrisîni’l-kirâm Muharrem Efendi b. Musa’nın abd-i memlûkü olup, hâzır bi’l-meclis olan Handan b. Abdullah nâm emredi Mecid Bey hizmetkârlarından Arnavud Sefer ve Çâşnigirbaşı Ali Çavuş ve Kadir b. Abdullah ve Küçük Yazıcı ve Hasan b. ( ) nâm kimesneler çekip fi‘il-i şenî‘ kasd eylediklerinde, ben dahi mezbûr Handanı mezbûrûnun ellerinden tahlîs murâd eylediğimde, mezbûrlar âlet-i harb ile üzerime gelip, benim başımdan mezbûr Arnavud Sefer ve kolumdan mezbûr Çâşnigirbaşı kılıç ile vurup mecrûh etdi. Husûs-ı mezbûrda mezbûr Mehmed Çelebi ile da‘vâ ile nizâ‘ım yokdur. Benim husûmetim ancak mûmâ-ileyh Mecid Efendi’nin esâmisi mezkûr olan âdemleri iledir. Eğer ben ol cerâhatdan bi emrillâhi te‘âlâ vefât edersem, veresem dem ü diyetim mezkûrlardan da‘vâ eylesin dedikde, mâ vaka‘a bi’t-taleb ketb olundu. Hurrire fi’l-yevmi’t-tâsi‘ min Recebi’l-mürecceb sene 1027.

Şuhûdü’l-hâl: Handan b. Abdullah, Şaban b. Abdullah, Hasan b. Osman, Mahmud b. Nasûh, Mustafa b. Ali ve gayruhüm.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 350 - Hüküm no: 510 - Orijinal metin no: [59a-1])﻿

﻿

﻿

511. Hüküm

Mustafa’ya nafaka tayini ve annesine istidâneye izin verilmesi

Hâkim, Mustafa b. …? nâm sagīrin nafakası, kisvesi ve sâir havâyic-i zarûriyyesi için evi ve terbiyesi altında bulunduğu annesi Sâliha bt. Ali’nin talebiyle annesininin zevc-i mutalliki babası üzerine zeyilde yer alan târihten i‘tibâren geçen her gün için râyic fi’l-vakt yevmî üç akçe farz ve takdîr etti. Hâkim ayrıca anneye vakt-i hâcette istidâne edip ele geçtiğinde babaya rücû‘ etmesine izin verdi. Sene 1027.

Şuhûdü’l-hâl: Mehmed b. Süleyman, Mehmed b. Mehmed, Mustafa [b.] Mehmed, Mehmed [b.] Yusuf, Yusuf [b.] Behrâm, Bekir b. Osman, Mustafa b. Hamza ve gayruhüm

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 351 - Hüküm no: 511 - Orijinal metin no: [59a-2, Arapça])﻿

﻿

﻿

512. Hüküm

Despoyi v. Novay’ın kasap Manol v. Yorgi’de koyun bedelinden alacağı olduğu

Vilâyet-i Rumeli’nde Şehirköy kazâsına tâbi‘ Hırınse? nâm karye sâkinlerinden ve Despoyi v. Navay nâm zimmî mahfili kazâda, İstanbul kasablarından Manol v. Yorgi nâm zimmî mahzarında üzerine da‘vâ edip, bundan akdem merkūm Manol her re’si yüz beşer akçeye olmak üzre bin yüz altmış yedi re’s koyunu yüz yirmi iki bin beş yüz otuz beş akçeye bey‘ ve teslîm edip, on bin akçesin yedinden alıp, zimmetinde yüz on iki bin beş yüz otuz beş akçe hakkım kalıp, suâl olunup merkūm Manol’dan merkūm hakkım alıverilmek taleb ederim dedikde, gıbbe’s-suâl mezbûr Manol cevâbında, fi’l-vâki‘ merkūm Despoyi’den iştirâ ve kabz etdiğim koyun semeninden hâlâ yüz on iki bin beş yüz otuz beş akçe deynim vardır, zimmetimde vâcibü’l-kazâ deynimdir dedikde, i‘tirâfı mûcebince edâsıyla mezbûr Manol ilzâm olundu. Hurrire fi’l-evâili Recebi’l-ferd li sene seb‘a ve ışrîn ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Ahmed b. Ömer, Mehmed b. Ahmed, Nebi b. İbrahim, Sinan b. Abdullah.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 351 - Hüküm no: 512 - Orijinal metin no: [59a-3])﻿

﻿

﻿

513. Hüküm

Mehmed b. Hamza’nın Mosi v. Yasyon’da tulum peyniri bedelinden alacağı olduğu

İşbu râfi‘ü’l-kitâb Mehmed b. Hamza nâm kimesne meclisi şer‘-i şerîfde, mahmiye-i İstanbul hısn-ı ebvâbından Ahırkapısı kurbunda sâkin olan Mosi v. Nason? nâm Yahudi mahzarında üzerine takrîr-i da‘vâ edip, târihi’l-kitâbdan iki yıl mukaddem beher kantârın beş yüz akçeye olmak üzre, yirmi kantâr tulum peyniri mezbûr Mosi’ye on bin akçeye bey‘ ve teslîm edip, ol dahi vech-i muharrer üzre iştirâ ve tesellüm eyledi. Yedinden sekiz bin akçesini alıp, iki bin akçe zimmetinde bâkī kalmış idi. Hâlâ bâkī kalan meblağ-ı merkūm iki bin akçeyi dahi mezbûrdan taleb ederim dedikde, gıbbe’s-suâl merkūm Mosi bi’l-külliye inkâr edip, müdde‘î-i mezbûrdan da‘vâsına mutâbık beyyine taleb olundukda, udûl-i Müslimînden İbrahim b. Mehmed ve İsmail b. Abdullah nâm kimesneler li ecli’ş-şehâde meclisi şer‘a hâzırân olup, akībü’l-istişhâd, fi’l-vâki‘ târih-i kitâbdan iki yıl mukaddem merkūm Mosi yirmi kantâr tulum peyniri on iki bin akçeye müdde‘î-i mezbûr Hasan’dan iştirâ ve tesellüm eyledim deyû bizim yanımızda ikrâr eyledi. Bu husûsa şâhidleriz, şehâdet dahi ederiz deyû bi’l-muvâcehe edâ-yı şehâdet-i şer‘iyye eylediklerinde, ba‘de’t-ta‘dîl ve’t-tezkiye şehâdetleri hayyiz-i kabûlde vâkı‘a oldukdan sonra mûcebiyle hükm olunup, mâ vaka‘a bi’t-taleb ketb olundu. Tahrîren fi’l-yevmi’t-tâsi‘ min şehri Recebi’l-mürecceb li sene seb‘a ve ışrîn ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Ahmed b. Şahbaz, Mustafa b. Hamza, Kadri b. Mustafa, Murad b. Mehmed ve gayruhüm.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 352 - Hüküm no: 513 - Orijinal metin no: [59a-4])﻿

﻿

﻿

514. Hüküm

Kara Yorgi v. Karis Hasib v. Yakut’un öldürüldüğünün tescili

Mahmiye-i İstanbul’da hâlâ subaşı olup cânib-i saltanat-ı aliyyeden husûs-ı âti’z-zikrin keşf ve izhâr ve emr-i şer‘-i şerîf üzre mûcibin icrâya me’mûr olan fahrü’l-akrân el-Hâc Mehmed b. Şaban nâm kimesne meclisi şer‘-i şerîfde, Haseb v. Yakut nâm Ermeni mahzarında üzerine takrîr-i da‘vâ edip, mezbûr Haseb târih-i kitâb gecesi mahmiye-i mezbûre Macuncu Çarşısı’nda Müftü Hamamı önünde Kara Yorgi v. Karis nâm Ermeni’yi amden bıçak ile boynunun sağ cânibinden vurup katl etdi me’mûriyyetim hasebiyle suâl olunup icrâ-yı hak olunmak taleb ederim dedikde, gıbbe’s-suâl mezbûr Haseb cevâbında, fi’l-vâki‘ târih-i kitâb gecesi mezbûr Kara Yorgi’yi hamam-ı mezbûrun önünde minvâl-i muharrer üzre mücerred bıçakla boynunun sağ cânibine amden vurup ben katletdim deyû, bi tav‘ihî ikrâr ve i‘tirâf etmeğin, mûceb-i şer‘îsi icrâ olunmak için mâ vaka‘a bi’t-taleb ketb olundu.

Şuhûdü’l-hâl: Es-Seyyid Burhan Efendi b. es-Seyyid Mehmed, Şaban Efendi b. Süleyman el-imâm, el-Hâc Ali b. es-Seyyid Musa, el-Hâc Süleyman b. Ahmed Hasan b. Hüseyin, Ahmed b. Hamza, Mustafa b.. Receb, Murad b. Mehmed ve gayruhüm mine’l-hâzırîn.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 352 - Hüküm no: 514 - Orijinal metin no: [59b-1])﻿

﻿

﻿

515. Hüküm

Kassâm-ı askerî muhzırı Mustafa’nın Abdülbâki’yi yaraladığı

Mahmiye-i İstanbul’da Mehmed Ağa mahallesi sâkinlerinden el-Hâc Mehmed b. Abdullah nâm kimesne meclisi şer‘-i şerîfe gelip takrîr-i kelâm edip, târih-i kitâb gecesi sulbiye kızım oğlu Abdülbâkī b. Mehmed nâm emredi beyne’l-ışâ’eyn bıçak ile vurup mecrûh etmişler. Kıbel-i şer‘den üzerine varılıp ba‘de’l-keşf ve’n-nazar cârihinden suâl olunup takrîri tahrîr olunmak taleb ederim dedikde, savb-ı şer‘den Mevlânâ Hamdi Efendi b. eş-Şeyh Mehmed el-müderris irsâl olunup, zeyl-i kitâbda mastûrü’l-esâmi olan Müslimîn ile mecrûh-ı mezbûrun menziline varıp bast ettiklerinde, fi’l-hakīka mezbûr Abdülbâkī’nin karnının sol cânibinde bıçak yarası olduğunu müşâhede edip, cârihinden suâl ettiklerinde mezbûr Abdülbâkī cevâbında, beni târih-i kitâb gecesi beyne işâ’eyn mahalle-i mezbûre sâkinlerinden olup, kassâm-ı askerî muhzırı olan Mustafa nâm kimesne mahmiye-i mezbûrede İstikāmet Efendi menzili demekle ma‘rûf menzil önünde amden vurup mecrûha etti. Cârihim mezbûr Mustafa’dır dedikde, vâki‘ hâli mevlânâ-yı mezbûr mahallinde tahrîr ve mahfili kazâda ihbâr ve takrîr etmeğin, mâ hüve’l-vâki‘ bi’t-taleb ketb olundu. Tahrîren fi’l-yevmi’l-hâdî aşer min şehri Recebi’l-mürecceb li sene seb‘a ve ışrîn ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Ali Efendi b. Ahmed el-hatîb fî câmi‘-i Sultan Şehzâde Mehmed Hân ve’l-imâm fi’l-mahalleti’l-mezbûre, Mehmed Halife b. Halil el-müezzin, Mustafa Çelebi b. Osman er-râcil, Segbân Ali Çelebi b. Ahmed, Mustafa b. İlyas el-kayyım, Ahmed b. Halil, Ahmed b. Musa, Mustafa b. Hamza.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 353 - Hüküm no: 515 - Orijinal metin no: [59b-2])﻿

﻿

﻿

516. Hüküm

Fâtıma bt. Mehmed’in Râbia bt. Abdullah’a ödünçten borcu olduğu

Mahmiye-i Kostantıniyye mahallâtından Fethiye mahallesinde sâkine Fâtıma bt. Mehmed adlı kadın, üzerinde ve zimmetinde hâfıza-i hâze’l-kitâb Râbia bt. Abdullah lehine karz cihetinden râyic fi’l-vakt bin iki yüz akçe lâzımü’l-edâ ve vâcibü’l-kazâ borcu bulunduğunu ikrâr-ı sahîh-i şer‘î ile ikrâr ve itiraf etti. Mezbûre alacaklı da bu beyânı vicâhen tasdîk etti. Cerâ fi’l-yevmi’t-tâsi‘ min Recebi’l-mürecceb sene 1027.

Şuhûdü’l-hâl: Abdülcelîl b. Hüdâverdi, Abdünnebî b. İbrahim, Osman b. Abdullah, Mehmed b. Zeynî, İbrahim b. Hasan ve gayruhüm

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 353 - Hüküm no: 516 - Orijinal metin no: [59b-3, Arapça])﻿

﻿

﻿

517. Hüküm

Muharrem ve Ahmed’in ortaklığı fesh ederek zimmetlerini ibrâ ettikleri

Sâbıkan vilâyet-i Anadolu’da kasaba-i Çorum sâkinlerinden olup, hâlâ mahmiye-i İstanbul’da Ortakapısı dâhilinde sâkin Muharrem b. Müstecâb meclisi kazâda li ebeveyn karındaşı, işbu râfi‘ü’l-kitâb Ahmed b. Müstecâb el-mezbûr mahzarında ikrâr ve takrîr-i kelâm edip, bundan akdem karındaşım mezbûr Ahmed ile şirket-i sanâyi‘ tarîkiyle şirket edip, mezbûr ile papuççuluk san‘atı işleyip, hâlâ muhâsebemiz gördüğümüzde, benim mezbûr Ahmed zimmetinde mâl-ı şirketden sekiz yüz akçe hakkım zuhûr edip, mezbûr Ahmed’den meblağ-ı merkūmu bana teslîm edip, ben dahi kabz ve tesellüm edip, beynimizde cârî olan akd-i şirketi fesh edip, zikr olunan şirkete müte‘allik de‘âvî ve husûmâtdan biri birimizin zimmetin ibrâ-yı âm ile ibrâ ve terk-i da‘vâ ettik dedikde, mezbûr Muharrem’i ikrâr-ı meşrûhunda karındaşı mezbûr Ahmed dahi vicâhen ve şifâhen tasdîk ve beynlerinde cârî olan akd-i şirketi vech-i sâbık üzre fesh edip kendi dahi mezbûrun zikr olunan şirkete müte‘allik da‘âvâdan ve husûmâtdan zimmetini ibrâ ve terk-i da‘vâ eylediğin tahkīk etmeğin, mâ vaka‘a bi’t-taleb ketb ve yed-i tâlibe def‘ olundu. Hurrire fî 10 Recebi’l-ferd li sene 1027.

Şuhûdü’l-hâl: Mehmed b. Pir Ali, Hamza b. Ali, İshak b. Veli, Abdurrahman b. Süleyman ve gayruhüm mine’l-hâzırîn

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 354 - Hüküm no: 517 - Orijinal metin no: [59b-4])﻿

﻿

﻿

518. Hüküm

Halil b. el-Hâc İbrahim’in, evini Zal Mehmed Çelebi Vakfı’na bey’ bi’l-istiğlâl ile satması

Mahmiye-i Kostantıniyye mahallâtından Şemseddin mahallesinde sâkin Halil b. el-Hâc İbrahim nâm kimesne, işbu akdin kendilerinden sudûruna kadar sâhibi ve mâliki olduğu, elinde ve taht-ı tasarrufunda bulundurduğu, mahalle-i merkūmede vâki‘, bir tarafdan yaya Mehmed Çelebi b. Himmet mülkü, diğer tarafdan Mehmed Çelebi b. Abdullah mülkü, öbür tarafdan Kerime Hâtun bt. Abdullah mülkü ve diğer tarafdan da tarîk-i âm ile mahdûd mülk menzilini cümle tevâbi‘ ve levâhıkı ile râyic fi’l-vakt dört bin akçe semen-i mu‘ayyen-i makbûzla Zal Mehmed Çelebi vakfı mütevellîsi hâmil-i hâze’l-kitâb el-Hâc Ali b. Abdullah’a icap ve kabûlü hâvî bey‘ ile sattığını ikrâr-ı sahîh-i şer‘î ile ikrâr ve itiraf etti. Mütevellî de vakıf malıyla ve vakfa gelir getirmesi için menzili ondan satın aldı. Satıcının sonra menzili kirâlamak istemesi üzerine mütevellî menzili tahliyye edip zeyilde yer alan ayın gurresinden bir sene tamamına altı yüz akçe bedel-i icâre karşılığında kirâya verdi. Mütevellî-yi mezbûr bu beyânı vicâhen ve şifâhen tasdîk etti. Sonra Kerime bt. Abdullah menzili mezbûrun derkine ve bedel-i icâreye icap ve kabûlü hâvî kefâlet ile kefîl oldu. Cerâ zâlike ve hurrire fi’l-yevmi’l-âşir min Recebi’l-ferd min şuhûri sene 1027.

Şuhûdü’l-hâl: Mehmed Halife imâm, Mehmed Çelebi b. …?, Mahmud b. Bâli, Musa b. Hızır ve gayruhüm

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 354 - Hüküm no: 518 - Orijinal metin no: [60a-1, Arapça])﻿

﻿

﻿

519. Hüküm

Nârince? bt. İsmail nafaka tayini ve annesine istidâneye izin verilmesi

Hâkim, babası mahmiye-i Kostantıniyye mahallâtından Edirne kapısı diye maruf mahallede vefât eden Nârince bt. İsmail adlı sagīrenin nafakası, kisvesi ve sâir havâyic-i zarûriyyesi için evi ve terbiyesi altındaki annesi hâmile-i kitâb Hümâ Hâtun bt. Muzaffer’in talebiyle kendisine irs-i şer‘le babasından intikāl eden ve Turabî b. Mustafa adlı vasîsi tarafından zapt edilen mallardan zeyilde yer alan târihten i‘tibâren yevmî üç akçe farz ve takdîr etti. Hâkim ayrıca anneye vakt-i hâcette istidâne edip mezbûr vasî ele geçtiğinde ona rücû‘ etmesine izin verdi. Cerâ zâlike ve hurrire fi’l-yevmi’l-hâdî aşere min Receb el-mürecceb sene 1027.

Şuhûdü’l-hâl: Mehmed b. Hasan, …?, Turhan b. Abdullah, Nebi b. İbrahim, Mustafa b. Hamza, Osman b. Abdullah

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 355 - Hüküm no: 519 - Orijinal metin no: [60a-2, Arapça])﻿

﻿

﻿

520. Hüküm

Âbid Çelebi b. Abdi’nin, Rahime bt. Abdullah’da köle bedelinden alacağı olduğu

Mumcu Kemal mahallesinde sâkin Âbid Çelebi b. Abdi meclisi şer‘-i şerîfde Rahime bt. Abdullah mahzarında üzerine da‘vâ edip, bundan akdem on üç bin beş yüz akçeye Rûsiyyetü’l-asl Seher nâm câriye-i memlûkemi mezbûre Rahime’ye bey‘ ve teslîm edip, ol dahi iştirâ ve tesellüm etdikden sonra semen-i merkūmdan on bin akçesin mezbûre Rahime yedinden ahz u kazb edip, üç bin beş yüz akçesi zimmetinde bâkī kalmağla merkūmdan taleb ettiğimde, edâsından imtinâ‘ eder suâl olunup alıverilmesin taleb ederim dedikde, gıbbe’s-suâl merkūm Rahime cevâbında mezkûr câriyeyi âhara bey‘ ettirdeyim deyû mezbûr Âbid Çelebi’den aldım deyip, tafsîl-i sâbık üzre olan bey‘ ü şirâyı münkire olmağın, merkūm Âbid Çelebi’den sıdk-ı da‘vâsına beyyine taleb olundukda, ityân-ı beyyineden âciz olup istihlâf etmeğin, merkūm Rahime’ye vech-i muharrer üzre merkūme câriyeyi on üç bin beş yüz akçeye merkūm Âbid Çelebi’den iştirâ ve tesellüm etmediğine yemîn teklîf olundukda yemînden nükûl edip, müdde‘â-bih olan üç bin beş yüz akçe ile ilzâm olunup, mâ hüve’l-vâki‘ bi’t-taleb ketb olundu. Tahrîren fî evâili Recebi’l-ferd li sene seb‘a ve ışrîn ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: El-Hâc Ali Abdullah, İbrahim Çelebi b. Mustafa, Ahmed b. İlyas, Mehmed b. Zeynel, Mahmud b. Bâkī el-havâle, Mustafa Ağa b. ( ) Muhzırân ve gayruhüm.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 355 - Hüküm no: 520 - Orijinal metin no: [60a-3])﻿

﻿

﻿

521. Hüküm

Fâtıma Hâtun bt. Yusuf’un boşandığı eşi Ahmed b. Mehmed’de mehir alacağı olduğu

Mahmiye-i İstanbul’da Sofular mahallesi sâkinelerinden râfi‘atü hâzihi’l-kitâb Fâtıma Hâtun bt. Yusuf meclisi şer‘-i şerîfde zevc-i mutalliki olan Ahmed b. Mehmed mahzarında üzerine takrîr-i da‘vâ edip, mezbûr Ahmed târih-i kitâbdan iki ay mukaddem eğer müskirâtdan hamr veya boza içersem benden talâk-ı selâse ile mutallaka ol deyû bana hitâb edip şart etmişti. Lâkin şart etdiğin ve târih-i kitâb şehrinin ikinci günü şürb-i hamr edip, şart-ı mezkûrûn vukū‘uyla mahmiye-i mezbûrede hâlâ Sarrâciye Mahkemesi’nde hilâfeten müvellâ olan Mevlânâ Mustafa Efendi b. Ali huzûrunda ikrâr edip, mevlânâ-yı mezbûr beynûnet-i galîza ile mübâne olduğumu müştemil hüccet-i şer‘iyye verip, mezbûrun zimmetinde ma‘kūdun-aleyh olan iki bin akçe mehr-i müeccelim taleb ederim dedikde, mevlânâ-yı mezbûrun imzâsıyla mümzât ve hâtemi ile mahtûme ve şehr-i mezbûrun ikinci günü ile müverraha hüccet-i şer‘iyye ibrâz edip, nazar olundukda mazmûnu takrîrine muvâfık bulunmağın, mezbûr Ahmed’den suâl olundukda, mezkûr Ahmed zimmetinde müdde‘iyye-i mezbûrenin iki bin akçe mehr-i müecceli olduğun ve minvâl-i muharrer üzre şart ettiğini ikrâr ve mazmûn-ı hücceti ve vukū‘-ı şartı inkâr edicek, müdde‘iyye-i mezbûreden da‘vâsına mutâbık beyyine taleb olundukda, udûl-i ricâlden Mevlânâ Şaban Efendi b. Abdülhalîm el-müderris ve el-Hâc Ramazan b. Abdullah ve Ahmed b. Mehmed nâm kimesne li ecli’ş-şehâde meclisi şer‘-i şâmihü’l-imâdda hâzırûn olup, gıbbe’l-istişhâd, fi’l-vâki‘ müdde‘iyye-i mezbûre ile mezkûr Ahmed yevm-i mersûmda mevlânâ-yı mezkûr huzûrunda murâfa‘a olduklarında biz hâzırlar idik. Vech-i mübeyyen üzre hüccet-i mesfûr merkūm Ahmed muvâcehesinde ketb ü tahrîr olundu. Hüccet-i mezbûrenin mazmûnuna biz şâhidleriz, şehâdet dahi ederiz deyû edâ-yı şehâdet-i şer‘iyye etdiklerinde, ba‘de’t-ta‘dîl ve’t-tezkiye şehâdetleri makbûle olmağın, mûcibiyle hükm olunup, mâ hüve’l-vâki‘ gıbbe’t-taleb ketb olundu. Hurrire fi’l-yevmi’s-sânî min Recebi’l-mürecceb li sene seb‘a ve ışrîn ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Mustafa Bölükbaşı b. Osman, Mustafa b. Hamza ed-dâ‘î, Yusuf b. Bayram, Mahmud b. Bâli, Mustafa b. Cafer, Mehmed b. Cafer ve gayruhüm.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 356 - Hüküm no: 521 - Orijinal metin no: [60a-4])﻿

﻿

﻿

522. Hüküm

Cafer b. Gülâbî’ye yabancıları evine almaması için tenbihde bulunulduğu

Mahmiye-i İstanbul mahallâtından Molla Hüsrev mahallesinde vâki‘ Kara Ali odaları sekenâtından Mustafa b. Abdullah ve Bayram b. Abdullah ve Bâli b. Mahmud ve el-Hâc Abdullah nâm kimesneler meclisi şer‘de, işbu hâzır fi’l-meclis olan Cafer b. Gülâbî nâm kimesneyi ihzâr ve mahzarında takrîr-i kelâm edip, mezbûr Cafer dâimâ evine nâ-mahrem idhâl edip, birkaç def‘a cümlemiz tenbîh edip, olmadığından mâ‘adâ hâlâ Hasan nâm nâ-mahrem evindedir, suâl olunup cânib-i şer‘den tenbîh olunmasını taleb ederiz dediklerinde, gıbbe’s-suâl mersûm Cafer cevâbında, fi’l-vâki‘ mezbûr Hasan şâgirdim olmakla evime gelir gider deyû mezbûr Hasan’ın evine dâhil olduğuna i‘tirâf etmeğin, mezbûr Cafer evine nâ-mahrem idhâl etmemek için cânib-i şer‘den tenbîh-i ekîd olunup, mâ vaka‘a kayd şüd. Fi’t-târihi’l-mezbûr.

Şuhûdü’l-hâl: Receb b. Muharrem, Cafer b. Mustafa, Hasan b. Abdullah.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 357 - Hüküm no: 522 - Orijinal metin no: [60b-1])﻿

﻿

﻿

523. Hüküm

Mehmed b. İsmail’in Partanos v. Yani ve Papa Dimitri’deki alacağının kefîllerinden tahsil edilmesi

İşbu râfi‘ü’l-kitâb Mehmed b. Ali nâm râcil meclisi şer‘-i şerîfde, mahmiye-i İstanbul’da ( ) mahallesi sâkinlerinden Dimo v. Nikola ve İstati v. Yani nâm zimmîler mahzarlarında üzerlerine takrîr-i da‘vâ edip, bundan akdem Barnabos v. Yani ve Papa Dimitri v. Yani nâm zimmîlere ber vech-i iştirâk otuz iki bin akçe karz verip ve bin yirmi altı senesi Rebî‘ilevveli gurresinden sene tamamına müeccel olmak üzre üç bin akçeye dahi çuka bey‘ edip, hâlâ zimmetlerinde otuz beş bin akçesi olup, meblağ-ı merkūmun cümlesine merkūmân Dimo ve İstati emir ve kabûlü hâviye kefâlet ile her biri müstakillen kefîl bi’l-mâl olmakla ve ecel-i mezbûr dahi mürûr etmekle, merkūmân Dimo ve İstati yedlerinde kefâletleri hasebiyle otuz üç bin akçesi olup iki bin akçesi kalmış idi. Bâkī kalan meblağ-ı merkūm iki bin akçeyi dahi taleb ederim dedikde, gıbbe’s-suâl mezbûrân Dimo ve İstati cevâblarında, biz ancak mezbûrân Barnabos ve Papa Dimitri zimmîler yedinde olan yirmi beş bin akçe deynlerine kefîl olmuş idik. Lâkin hîn-i kefâletde otuz beş bin akçe deyû ikrâr ettik, ikrârımızda kâzibleriz dediklerinde müdde‘î-i mezbûr vech-i muharrer üzre merkūmân Dimo ve İstati ikrârlarında kâzib olmadıkları yemîn teklîf olundukda, ol dahi alâ vefki’l-mes’ûle yemîn billâhi te‘âlâ etmeleriyle, bâkī kalan meblağ-ı mezbûr iki bin akçeyi müdde‘î-i mezbûre edâya küfelâ-yı mezbûrân Dimo ve Estati’ye kıbel-i şer‘den tenbîh olunup, mâ vaka‘a bi’t-taleb ketb olundu. Tahrîren fi’l-yevmi’s-sânî min şehri Recebi’l-mürecceb li sene seb‘a ve ışrîn ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Mustafa b. Hızır er-râcil, Ahmed b. Şahbaz, Kadri b. Mustafa, Hamza b. Mustafa ve gayruhüm mine’l-hâzırîn.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 357 - Hüküm no: 523 - Orijinal metin no: [60b-2])﻿

﻿

﻿

524. Hüküm

Mehmed Bey b. Bâli’nin Fâtıma Hâtun bt. Bedreddin’deki alacağını tahsil ettiği

Fahrü’l-akrân Mehmed Bey b. Bâli nâm bevvâb-ı sultânî meclisi şer‘-i şerîfde mahmiye-i İstanbul’da Harâccı Fahreddin mahallesi sâkinlerinden Ramazan b. Hasan ve Fâtıma Hâtun bt. Bedreddin mahzarlarında ikrâr-ı tâm ve ta‘bîr ani’l-merâm edip, bundan akdem mezbûre Fâtıma Hâtun zimmetinde karz-ı şer‘îden ve çuka bahâsından otuz dokuz bin yüz râyic fi’l-vakt akçe hakkım olmağın, mezbûre Fâtıma zimmetinde olan meblağ-ı mezbûr otuz dokuz bin akçeyi bana teslîm etmek için mezbûr Ramazan’ı tevkîl etmiş idim. Hâlâ merkūm Ramazan meblağ-ı mezbûru merkūme Fâtıma yedinden ahz u kabz eyledi ve bana bî-kusûr teslîm etti. Min ba‘d mezbûre Fâtıma zimmetinde bir akçe ve bir habbe hakkım kalmadı dedikde, mukırr-ı mezbûrun ikrâr-ı meşrûhunu mezbûre Fâtıma ve merkūm Ramazan bi’l-muvâcehe tasdîk ve tahkīk etmeğin, mâ vaka‘a bi’t-taleb ketb olundu. Tahrîren fi’l-yevmi’l-hâdî aşer min şehri Receb li sene seb‘a ve ışrîn ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Mehmed Çelebi b. Ahmed el-kâtib, Mehmed b. Abdullah, Ali b. Abdullah, Hamza b. Mustafa, Murad b. Mehmed ve gayruhüm.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 358 - Hüküm no: 524 - Orijinal metin no: [60b-3])﻿

﻿

﻿

525. Hüküm

Ermeni Patriği Avanos v. Murad’ın Millîzade Ali Ağa b. Yusuf’a olan borcunun kalan kısmının tecil edildiği

Dârü’s-saltanati’s-seniyye Kostantıniyye el-mahmiyyede Manastır mahallesi sâkinlerinden olup Ermeniler patriği olan Avanos v. Marad meclisi şer‘-i şerîfde, Dergâh-ı âlî müteferrikalarından râfi‘ü’l-kitâb fahrü’l-emâsil ve’l-emâcid Millîzâde demekle ma‘rûf Ali Ağa b. Yusuf muvâcehesinde bi’t-tav‘i’s-sâ‘ib ikrâr u i‘tirâf edip, her bir zirâ‘ı beş yüz akçeye olmak üzre altmış zirâ‘ altmış çile kırmızı çuka bahâsından otuz beş bin fiddî râyic fi’l-vakt akçe ve deyn-i şer‘îden yetmiş bin mezbûrü’n-na‘t akçe ki, cem‘an zimmetimde mûmâ-ileyh Ali Ağa hazretlerine yüz beş bin akçe olur. Hâlâ beynimizde ilm-i şer‘î ile ma‘lûm fıddî gök yâkûtdan bir altun hâtime beş bin mezbûrü’n-na‘t akçeye müşârun-ileyh Ali Ağa’ya bey‘ ve teslîm edip, ol dahi vech-i muharrer üzre iştirâ ve tesellüm eyledi. Semeni olan meblağ-ı mezbûr beş bin akçemi zimmetimde olan meblağ-ı merkūm yüz beş bin akçeden mezbûr Ali Ağa hazretlerine takas eyledik. Bâkī kalan yüz bin akçe dahi târih-i kitâbdan bir sene tamamına değin müeccel olmak üzre mûmâ-ileyh Ali Ağa hazretlerine zimmetimde lâzımü’l-edâ ve vâcibü’l-kazâ deynimdir dedikde, mukırr-ı mezbûrun vech-i meşrûh üzre el-cârî olan cemî‘ kelimâtını el-mukarru lehü’l-mezbûr Ali Ağa hazretleri bi’l-muvâcehe tasdîk edicek, mâ vaka‘a bi’t-taleb ketb olundu. Tahrîren fi’l-yevmi’l-âşir min şehri Receb li sene tis‘a [seb‘a] ve ışrîn ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Mustafa Çavuş b. Hasan Çavuş, Mustafa Ağa b. Abdullah, Mehmed Çavuş b. Mustafa, Hüseyin Beşe b. Abdullah Çukadâr, Süleyman Bey Kethüdâ-yı Ali Paşa, Ali Çavuş b. Bezzâzistân, Yakub Çelebi Bezzâzistân, Ömer Bey b. İbrahim, Hüseyin b. Osman, el-Hâc Musli Bezzâzistân, ve gayruhüm mine’l-hâzırîn.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 358 - Hüküm no: 525 - Orijinal metin no: [61a-1])﻿

﻿

﻿

526. Hüküm

Hacı Ramazan b. İlyas’ın ortaklıktan dolayı Musa b. Abdülkadir ve Hızır b. Hasan’da alacağı olduğu

Mahmiye-i İstanbul’da Unkapanı kurbunda sâkin hâmilü’l-kitâb el-Hâc Ramazan b. İlyas mahfili kazâda Musa b. Abdülkādir ve Hızır b. Hasan nâm kimesneler mahzarlarında takrîr-i kelâm edip, bundan akdem ben kendi mülküm olan on bir bin akçelik ve merkūm dahi on dokuz bin akçelik ve mersûm Hızır dahi yedi bin akçelik, cem‘an otuz yedi bin akçelik unu bir yere halt edip her birimiz yüz guruşunu? âhara bey‘ etmekle akd-i şirket-i inân tarîkiyle mezbûrlar ile akd-i şirket edip bey‘ ü şirâ etmişler idi. Ba‘dehû muhâsebemiz gördükde re’s-i mâlımdan mezbûr yanında beş bin sekiz yüz seksen akçe kalıp, meblağ-ı merkūm kendülerin makbûzu idüğüne ikrâr dahi etmişler idi. Hâlâ taleb ederim dedikde, gıbbe’s-suâl mezbûrân Hızır ve Musa cevâblarında fi’l-hakīka hâl beynimizde bu minvâl üzre cârî olup muhâsebemiz gördüğümüzde, mezbûr el-Hâc Ramazan’ın re’s-i mâlından ikimizde beş bin sekiz yüz seksen akçesi vardır deyû ikrâr eylediklerinde, merkūmân Musa ve Hızır’ın ikrârı mûcebince meblağ-ı merkūm beş bin sekiz yüz seksen akçenin edâsına tenbîh olunup, mâ hüve’l-vâki‘ gıbbe’t-taleb ketb ü tahrîr ve yed-i tâlibe def‘ olundu.

Şuhûdü’l-hâl: Ebûbekir b. Osman, Sinan b. Abdullah, Mustafa b. Hamza, Hüseyin b. Mustafa, Mustafa b. Cafer ve gayruhüm.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 359 - Hüküm no: 526 - Orijinal metin no: [61a-2])﻿

﻿

﻿

527. Hüküm

Resûl Efendi b. Hamza’nın evini Nasûh Bey b. Yahya’ya bey’ bi’l-istiğlâl ile satması

Fahrü’l-kuzât Resûl Efendi b. Hamza, meclisi şer‘-i şerîfde işbu akdin kendilerinden sudûruna kadar sâhibi ve mâliki olduğu, elinde ve taht-ı tasarrufunda bulundurduğu, mahmiye-i havâss-ı Kostantıniyye tevâbi‘inden Birinci? diye maruf karyede vâki‘, fevkānî bir bâb, tahtânî üç bâb evleri, ahırı, mahzeni, fırını, içinde meyveli ve meyvesiz ağaçlar bulunun bahçeyi hâvî, bir tarafdan Odacıbaşı diye maruf kimesne mülkü, üç tarafdan da tarîk-i âm ile mahdûd mülk menzilini cümle tevâbi‘ ve levâhıkı ile râyic fi’l-vakt on beş bin akçe semen-i mu‘ayyen-i makbûzla hâmil-i hâze’l-kitâb fahrü’l-akrân Nasûh Bey b. Yahya’ya sattığını ikrâr ve itiraf etti. O da kendi malıyla ve gelir elde etmek için menzili ondan satın aldı. Satıcının sonra menzili kirâlamak istemesi üzerine alıcı menzili tahliyye edip zeyilde yer alan târihten bir sene tamamına bin iki yüz elli akçe bedel-i icâreye kirâya verdi. Müşteri tarafından bu beyân vicâhen tasdîk edildi. Cerâ zâlike ve hurrire fî gurreti şehri Receb sene 1027.

Şuhûdü’l-hâl: Fahrü’l-kuzât Şaban Efendi b. Cafer, fahrü’l-kuzât …? Efendi b. Veli, Abdünnebî Efendi müderris, Mehmed Çavuş b. ( ) kethüdâ, Muzaffer Ağa b. Abdullah muhzırbaşı, el-Hâc Ali b. Abdullah ve gayruhüm mine’l-hâzırîn

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 360 - Hüküm no: 527 - Orijinal metin no: [61a-3, Arapça])﻿

﻿

﻿

528. Hüküm

Larende’nin Ağras köyündeki Döndü Hâtun vakfının, İstanbul Aksaray’da sâkin Çalabverdi b. İlyas’daki alacağının tahsil edilmesi

İşbu râfi‘ü’l-kitâb Abdülganî b. Ahmed nâm kimesne meclisi şer‘de İstanbul mahallâtından Aksaray mahallesinde sâkin olan Çalabverdi b. İlyas nâm kimesneyi ihzâr ve mahzarında üzerine da‘vâ edip, vilâyet-i Karaman’da Lârende kazâsına tâbi‘ Ağras nâm karyede vâki‘ Döndü Hâtun vakfına mütevellî olan Mustafa b. Halil nâm kimesne beni İstanbul’da zimem-i nâsda olan mâl-ı vakfı da‘vâ ve taleb ve kabza vekîl nasb etmişdir. Hâlâ İstanbul’da mahalle-i mezbûrede sâkin olan merkūm Çalabverdi’de dahi mâl-ı vakf-ı mezbûrdan bin akçe vardır, suâl olunup alıverilmek taleb ederim dedikde, gıbbe’s-suâl mezbûr Çalabverdi cevâbında, fi’l-vâki‘ vakf-ı mersûme mütevellî-i mûmâ-ileyh yedinden ahz olunma bin fiddî ve râyic fi’l-vakt akçe deynim vardır. Lâkin mütevellî-i sâlifü’z-zikr tafsîl-i sâbık üzre müdde‘î-i merkūm Abdülganî’yi tevkîl ettiği ma‘lûmum değildir deyû inkâr edip, müdde‘î-i mezbûrdan da‘vâsına mutâbık beyyine taleb olundukda, udûl-i Müslimînden İvaz b. Cafer ve Ramazan b. İsmail nâm kimesneler li ecli’ş-şehâde mahfili kazâda hâzırân olup, edâ-yı şehâdet-i şer‘iyye edip, fi’l-vâki‘ müşârun-ileyh mütevellî-i vâkıf-ı mûmâ-ileyhin İstanbul’da zimem-i nâsda olan düyûnu da‘vâ ve taleb ve kabza bizim huzûru[muzda] merkūm Abdülganî[’yi] tevkîl edip, merkūm dahi bi’l-muvâcehe kabûl etdi. Bu husûsa şâhidleriz şehâdet dahi ederiz deyû şehâdet ettiklerinde, ba‘de ri‘âyet-i şerâ’iti’l-kabûl şehâdetleri hayyiz-i kabûlde vâkı‘a olmağın, mûcebiyle ilzâm olunup, mâ hüve’l-vâki‘ bi’t-taleb ketb olundu. Hurrire fi’l-yevmi’s-sânî aşer min Recebi’l-ferd li sene seb‘a ve ışrîn ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: El-Hâc Hüseyin b. Osman, Mustafa b. Abdullah, İsmail b. Ramazan, Ahmed b. Hasan, Hamza b. Sefer

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 360 - Hüküm no: 528 - Orijinal metin no: [61b-1])﻿

﻿

﻿

529. Hüküm

Arzuman b. Abdullah’ın satım akdinden doğan borca kefîl olması

Mahmiye-i Kostantıniyye mahallâtından Ali Paşa mahallesinde sâkin Arzuman b. Abdullah nâm kimesne, Hüseyin b. Ali nâm kimesnenin zimmetinde Abdullah b. Osman’ın alacağı olarak bulunan, dört bin akçeye satılıp teslîm edilmiş at bahâsından râyic fi’l-vakt üç bin akçeye meclisi şer‘-i şerîfde kefîl oldu. Cerâ fî evâili Recebi’l-ferd.

Şuhûdü’l-hâl: Musa b. İlyas, Murad b. Halil, Mehmed Çelebi b. …?, Mustafa b. Yusuf

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 361 - Hüküm no: 529 - Orijinal metin no: [61b-2, Arapça])﻿

﻿

﻿

530. Hüküm

Mustafa b. Atâullah’ın, evini Veli b. Mebrûk’a satması

Mustafa b. Atâullah nâm kimesne, işbu akdin kendilerinden sudûruna kadar sahibi ve mâliki olduğu elinde ve taht-ı tasarrufunda bulundurduğu, mahmiye-i Kostantıniyye mahallâtından Atîk Nişâncı Hamza Paşa mahallesinde vâki‘, tahtânî iki bâb evi, üstünde fevkānî iki bâb evi, su kuyusunu, helâyı ve içinde meyve ağaçları bulunan avluyu hâvî, bir tarafdan silahdâr Mehmed Bey b. Abdullah mülkü, diğer tarafdan Aynî Hâtun bt. Abdullah vakfı, öbür tarafdan müşterî-i mezbûr mülkü ve diğer tarafdan da tarîk-i âm ile mahdûd mülk menzilini cümle tevâbi‘ ve levâhıkı ve kâffe-i menâfi‘ ve mürâfıkı ile râyic fi’l-vakt yedi bin beş yüz akçe semen-i mu‘ayyen-i makbûz ile meclisi şer‘-i şerîf-i Ahmedî ve mahfili dîn-i münîf-i Muhammedî el-masûn ani’t-tağyîr ve’t-tahrîf‘te hâmil-i hâze’l-kitâb Veli b. Mebrûk nâm kimesneye icap ve kabûlü hâvî bey‘-i bât ile sattığını ikrâr-ı sahîh-i şer‘î ile ikrâr ve itiraf-ı sarîh-i mer‘î ile itiraf etti. O da kendi malıyla kendisi için menzili ondan satın aldı. Müşterî-i mezbûr tarafından satıcının beyânı vicâhen ve şifâhen tasdîk edildi. Teslîm-i mebî‘ ve kabz-ı semen eylediler. Sonra Atâullah Çelebi b. Mustafa nâm kimesne menzili mezbûrun derkine icap ve kabûlü hâvî kefâlet ile kefîl oldu. Cerâ zâlike ve hurrire fi’l-yevmi’t-tâsi‘ min Receb sene 1027.

Şuhûdü’l-hâl: Mahmud Çelebi b. Hasan, Sinan Efendi [b.] Osman, Muslu Çelebi Bevvâb, Mehmed b. Musa, Ahmed b. Abdullah, Mehmed b. Musa imâm, Mustafa b. Murad müezzin, Mustafa b. Abdullah, Ahmed b. Mustafa, Hüseyin b. Abdullah silahdâr

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 361 - Hüküm no: 530 - Orijinal metin no: [61b-3, Arapça])﻿

﻿

﻿

531. Hüküm

Sahipsiz çocuğa (lakît) nafaka tayini

Hâkim, yolda bulunan Raziye bt. Abdullah adlı sâhibsiz sagīrenin sâhibsiz bulunduğunun udûlden şâhidlerin şehâdetiyle sâbit olmasının ardından nafakası ve sâir önemli ihtiyâçları için kendisini bulan hâmil-i kitâb Emine bt. Abdullah’ın talebiyle zeyilde yer alan târihten i‘tibâren sagīre üzerine borç olarak yevmî dört akçe farz ve takdîr etti. Kendisini bulan kadın, sagīrenin babası zâhir olursa ona, zâhir olmazsa sagīre büyüdüğünde sagīreye rücû‘ hakkına sâhibdir. cerâ zâlike ve hurrire fi’l-yevmi’t-tâsi‘ aşere min Receb el-ferd sene 1027.

Şuhûdü’l-hâl: Mehmed Halife [b.] Ahmed, Mehmed b. Mustafa

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 362 - Hüküm no: 531 - Orijinal metin no: [61b-4, Arapça])﻿

﻿

﻿

532. Hüküm

Sinan Bey b. Abdullah’ın evini vakfetmesi

Elhamdülillâhillezî feteha bi miftâhi inâyetihî … İmdi, bu sahîh ve şer‘î bir hüccet ve sarîh ve mer‘î bir vesîkadır… Mahmiye-i Kostantıniyye mahallâtından Kasab İlyas mahallesinde sâkin sâhibü’l-hayrât Bevvâb-ı sultânî Sinan Bey b. Abdullah meclisi şerî‘at-i şer‘iyyet-i Muhammediyye ve mahfili tarîkat-i latîfe-i Ahmediyye’de hâzır olup aşağıda zikredilecek olan vakfına tescîl maksadıyla mütevellî nasbettiği İbrahim b. Yusuf mahzarında şöyle ikrâr ve itiraf etti ki, işbu vakfın kendisinden sudûruna kadar sâhibi ve mâliki olduğu, elinde ve taht-ı tasarrufunda bulundurduğu, mahalle-i mezbûrede vâki‘ tahtânî iki bâb evi, fevkānî küçük bir bâb evi, su kuyusunu, helâ ve avluyu hâvî, bir tarafdan Behrâm b. Abdullah mülkü, diğer tarafdan Mehmed Subaşı b. Abdullah mülkü, öbür tarafdan Zâhide bt. Abdullah mülkü ve diğer tarafdan da tarîk-i âm ile mahdûd mülk menzilini cümle tevâbi‘ ve levâhıkı ve kâffe-i menâfi‘ ve mürâfıkı ile hâlis bir niyet ile Allah rızâsı için vakfedip hapsetmiştir. Sonra orada oturmayı önce yaşadığı sürece kendine, ölümünden sonra zevcesi Mülâyim bt. Abdullah’a, onun ölümünden sonra da nesilleri kesilene kadar evlâdına ve evlâd-ı evlâdına ve evlâd-ı evlâdına şart etti. Sonra âzâdlı kölelerine ve sonra âzâdlı kölelerinin evlâdına sonra nesilleri kesilene kadar âzâdlı kölelerinin evlâdının evlâdına şart etti. Sonra menzili mezbûrun mütevellî eliyle Medine-i Münevvere ve Ravza-i Mutahhara evkāfı için kirâya verilmesini ve hâsıl olan kirâ bedelinin Medine fukarâsına yollanmasını şart etti. Sonra tevliyye, tebdîl ve tağyîri yaşadığı sürece kendisine, vefâtından sonra ise mütevellîlerin en salihine şart etti. Vakıf-ı mezbûr sonra menzili mesfûru mütevellî-yi merkūma teslîm etti. Mütevellî de teslîm alıp sâir vakıf mütevellîleri gibi tasarruf etti. Vâkıf-ı mezbûrun beyânı mütevellî-yi merkūm tarafından vicâhen tasdîk edildi. Hâl bu minvâl üzre iken vâkıf, vakf-ı akār mezhebimizin üç imâmınca sahîh olsa bile İmâm-ı Azam Ebû Hanîfe’ye göre gayri lâzımdır diyerek vakıfdan caydı ve menzili eskiden olduğu gibi malvarlığına geri istedi. Mütevellî-yi muşârun ileyh, Ebû Yusuf ve İmâm Muhammed b. Hasan eş-Şeybânî yani imâmeyn-i hümâmeyne göre sıhhatin lüzûmdan ayrılmayacağını ileri sürerek menzili merkūmu vâkıf-ı mezbûra geri vermekten imtinâ‘ etti. Bunun üzerine davacı ve davalı olup hâkimin huzûrunda murâfa‘a olundular. Hâkim vakıf cihetini tercihe şayan bulup imâmeyn kavline uygun olarak vakfın lüzûmuna hükmetti… Bu sûretle vakıf lâzım, müebbed ve muhalled bir vakıf hâline geldi… Fe-men beddelehû ba‘demâ sem‘ihî feinnemâ ismuhû ale’l-lezîne yübeddilûnehû inna’llâhe semî‘un alîm ve ecru’l-vâkıf ale’r-rabbi’l-kerîm. Cerâ zâlike ve hurrire fî evâili Receb el-ferd sene 1027.

Şuhûdü’l-hâl: Ahmed Efendi b. Mahmud imâm, Receb Bey b. Abdülganî, Ali b. Abdülganî, Osman Beşe b. Abdullah yaya, Sinan Beşe b. Abdullah yaya, Ahmed Beşe b. Abdullah yaya, Pîrî b. Abdullah, el-Hâc Mehmed b. İsmail, Mustafa b. Gülabi ve gayruhüm

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 362 - Hüküm no: 532 - Orijinal metin no: [62a-1, Arapça])﻿

﻿

﻿

533. Hüküm

Veli b. Mebrûk’un evini Fâtıma Hâtun bt. Hâce Sinan Vakfı’na bey’ bi’l-istiğlâl ile satması

Mahmiye-i Kostantıniyye mahallâtından Atîk Nişâncı Hamza Paşa mahallesinde sâkin Veli b. Mebrûk, meclisi şer‘-i şerîf-i Ahmedî ve mahfili dîn-i münîf-i Muhammedî’de işbu akdin kendilerinden sudûruna kadar sâhibi ve mâliki olduğu, elinde ve taht-ı tasarrufunda bulundurduğu mahalle-i mezbûrede vâki‘, bir tarafdan silahdâr Mehmed Bey b. Abdullah mülkü, diğer tarafdan mezbûr müşteri mülkü, öbür tarafdan Aynî Hâtun bt. Abdullah vakfı ve diğer tarafdan da tarîk-i âm ile mahdûd cem‘-i menzilini cümle tevâbi‘ ve levâhıkı ve kâffe-i menâfi‘ ve mürâfıkı ile râyic fi’l-vakt beş bin beş yüz akçe akçe semen-i mu‘ayyen-i makbûz ile merhûme Fâtıma Hâtun bt. Hâce Sinan vakfı mütevellîsi hâmil-i hâze’l-kitâb Mahmud Çelebi b. Abdurrahman’a icap ve kabûlü hâvî bey‘-i sahîh ile sattığını ikrâr ve itiraf etti. Mütevellî de vakıf malıyla vakfa gelir getirmesi için menzili satın aldı. Satıcının menzili kirâlamak istemesi üzerine mütevellî menzili tahliyye edip zeyilde yer alan sene gurre-i Cumâdelûlâsından üç sene tamamına bin sekiz yüz altmış akçe bedel-i icâre karşılığında kirâya verdi. Mütevellî, satıcının yukarıdaki beyânını vicâhen ve şifâhen tasdîk etti. Sonra, Mustafa b. Atâullah ve Atâullah b. Mustafa ve Hasan b. Veli nâm kimesnelerin her biri menzili merkūmun derkine ve bedel-i icâreye icap ve kabûlü hâvî kefâlet ile kefîl oldular. Cerâ zâlike ve hurrire fi’l-yevmi’l-âşir min Recebi’l-ferd sene 1027.

Şuhûdü’l-hâl: Sinan Efendi b. Osman, Mehmed b. Receb, Ahmed Çelebi b. Ali, Mustafa b. Ali, Mustafa Bey b. Hamza, Sefer Çavuş, Ali Bey b. Receb ve gayruhüm

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 363 - Hüküm no: 533 - Orijinal metin no: [62a-2, Arapça])﻿

﻿

﻿

534. Hüküm

Sâliha bt. Ali’nin muhâla‘a yapması

Mahmiye-i Kostantıniyye mahallâtından Lütfi Paşa mahallesinde sâkine Sâliha bt. Ali adlı kadın, zevci hâmil-i kitâb Zülfikar b. Mustafa ile muhâla‘a yaptı. Zevci de nikâhında taahhüt ettiği râyic fi’l-vakt bin akçe mehr-i müeccel, aralarında malum ve mu‘ayyen iddet nafakası ve aralarında malum kaftan bahâsından zimmetinde bulunan altı yüz akçe karşılığında onunla muhâla‘a yaptı. Kadın, yeni bir akit yapılmadan ve yeniden mehir ödenmeden eski kocasına helâl olmayacak şekilde ondan ayrılmış oldu. Sonra her biri umûmen bütün da‘vâ, mütâlebât, yemîn ve muhâsamâtdan ve husûsan aralarında cârî zevciyyetle alâkalı da‘vâdan yek diğerinin zimmetini ibrâ-yı âm ile kesin olarak ibrâ etti. Cerâ zâlike ve hurrire fî evâili Recebi’l-ferd sene 1027.

Şuhûdü’l-hâl: Mehmed b. Süleyman, Mehmed b. Mehmed, Mustafa b. Mehmed, Mehmed b. Yusuf, Yusuf b. Bayram, Bekir b. Osman, Mustafa b. Hamza ve gayruhüm

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 364 - Hüküm no: 534 - Orijinal metin no: [62a-3, Arapça])﻿

﻿

﻿

535. Hüküm

Şeyh Süleyman vakfının, Mehmed Çelebi b. Mehmed’deki vakıf alacaklarının tahsil edildiği

Mahmiye-i Kostantıniyye’de İvazzâde mahallesinde vâki‘ merhûm Şeyh Süleyman vakfına berât-ı pâdişâhî ile bi’l-fi‘il mütevellî olan Kaya b. Abdullah nâm kimesne meclisi şer‘-i kavîmde, hâmilü hâze’l-kitâb Mehmed Çelebi b. Mehmed muvâcehesinde ikrâr ve i‘tirâf edip, bundan akdem mezbûr Mehmed Çelebi vakf-ı mezbûr malından zimmetinde edâsı lâzım olan on iki bin akçe deyni mukābelesinde, mahalle-i mezbûrede vâki‘ bir tarafdan Atîke Hâtun bt. Mahmud mülkü ve bir tarafdan Hüseyin Ağa mülkü ve bir tarafdan tarîk-i âm ile merhûm-ı mûmâ-ileyh vakfı ile mahdûd olan mülk menzili, ale’t-tarîki’l-istiklâl bana bey‘ edip, ben dahi tevliyyeti mahkiyem hasebiyle vakf-ı mezbûr için iştirâ ve tesellüm edip, ba‘de’t-tahliyye ve’t-tekābuz bin yirmi bir Cemâziyelâhiresi’nden tamamına varınca dek menzili mezbûru bin beş yüz akçeye merkūma îcâr ve teslîm edip, ol dahi istîcâr ve kabûl edip, ilâ hâze’l-ân her sene tamamında ücret-i merkūmeyi mezbûr Mehmed Çelebi yedinden ahz u kabz edegelmiş idim. El-hâletü hâzihî [deyn-i] asıl olup mârrü’z-zikr olan on iki bin akçe dahi mezbûr Mehmed yedinden bi’t-tamâm ahz u kabz edip, menzili mezbûru merkūm Mehmed Çelebi’ye teslîm edip menzili mezbûrda alâka ve medhalim kalmamışdır ve mezbûr Mehmed Çelebi zimmetinde asıldan ve ücretden bir akçe ve bir habbe bâkī kalmadı dedikde, mütevellî-i mezbûru ikrâr-ı meşrûhun el-mukarru lehü’l-mezbûr Mehmed Çelebi vicâhen tasdîk ve şifâhen tahkīk edicek, mâ hüve’l-vâki‘ gıbbe’t-taleb ketb ve yed-i tâlibe vaz‘ olundu. Tahrîren fî evâili Recebi’l-ferd li sene seb‘a ve ışrîn ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Sinan Efendi b. Ali el-imâm, Mehmed Çelebi b. Süleyman el-bakkāl, Hüseyin Bey b. Abdullah en-nüvvâbü’s-sultânî, Mehmed b. eş-Şeyh Abdullah, Mustafa Çelebi b. Sinan el-müsta‘id ve gayruhüm.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 364 - Hüküm no: 535 - Orijinal metin no: [62b-1])﻿

﻿

﻿

536. Hüküm

Ahmed b. Abdullah’ın, Abdi b. Musa’daki adalak iddiasını ispat edemediği

Mahmiye-i Kostantıniyye’de vâki‘ Aksaray’da sâkin Ahmed b. Abdullah nâm kimesne meclisi şer‘-i kavîmde Abdi b. Musa nâm kimesne muvâcehesinde üzerine da‘vâ edip, mezbûr Abdi zimmetinde cihet-i karz-ı şer‘îden on bin akçe hakkım olup, meblağ-ı mezbûrdan sekiz bin akçesin merkūm Abdi yedinden ahz u kabz edip, üç bin akçesi zimmetinde bâkī kalmışdır. Suâl olunup alıverilmesin taleb ederim dedikde, gıbbe’s-suâl mezbûr Abdi cevâbında, merkūm Ahmed’e cihet-i karzdan sekiz bin akçe deynim olup, mezbûre bi’t-tamâm edâ ve ifâ etdim deyip ziyâdeyi münkir olmağın, merkūm Ahmed’e ziyâdeye beyyine taleb olundukda ityân-ı beyyineden âciz olup istihlâf etmeğin, mezbûr Abdi’ye vech-i muharrer üzre merkūm Ahmed’e karz-ı şer‘îden sekiz binden ziyâde üç bin akçe dahi üzerinde müstahakkü’t-teslîm deyn-i şer‘îden hakkı olmadığına yemîn teklîf olundukda, mezbûr Abdi alâ vefk-i mes’ûle yemîn billâhi’l-azîm etmeğin, mâ hüve’l-vâki‘ gıbbe’t-taleb ketb olundu. Tahrîren fî evâili Recebi’l-ferd li sene seb‘a ve ışrîn ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Ebûbekir b. Osman, Hamza b. Mustafa, Mehmed b. Timur, Hızır b. Halilî, el-Hâc Ali ve gayruhüm.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 365 - Hüküm no: 536 - Orijinal metin no: [62b-2])﻿

﻿

﻿

537. Hüküm

Dimetoka’dan getirilen bardak fiyatlarının tespiti

Mahmiye-i İstanbul’da Çömlekçiler tâ’ifesinin kethüdâları olan Hüseyin b. Ramazan ve Yiğitbaşıları Ahmed b. Hamza ve tâ’ife-i mezbûreden Ahmed b. Mahmud ve Hasan Beşe b. Abdullah ve sâirleri mahfili kazâda, Dimetoka’dan mahmiye-i mezbûreye araba ile füruht etmek için bardak getiren Receb [ve] Abdullah mahzarında takrîr-i kelâm edip, mezbûrlar getirdikleri bardağı ziyâde bahâ ile bey‘ murâd etmeğin, hâlâ üstâdlarımız mezbûrlar ile bir yere cem‘ olup, getirdikleri ayaklı bardağı ikişer buçuk akçeye ve iki kulplu bardağı ikişer akçeye olmak üzre ittifâk eyledik. Vech-i merkūm üzre olan ittifâkımız sicil olmasın taleb ederiz dediklerinde, mezbûrân Abdullah Çelebi dahi mezbûrları vicâhen tasdîk etmeğin, vech-i merkūm tarafına tenbîh olunup tecâvüzden men‘ birle, mâ hüve vaka‘a gıbbe’t-taleb ketb olundu. Tahrîren fi’l-yevmi’s-sânî ve’l-ışrîn min Cemâziyelâhir sene seb‘a ve ışrîn ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Süleyman b. Abdullah, Yusuf b. Abdullah, Mustafa b. Mehmed, Musa b. Veli ve Osman b. Ömer

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 366 - Hüküm no: 537 - Orijinal metin no: [62b-3])﻿

﻿

﻿

538. Hüküm

Hüseyin b. Receb Çelebi’ye vasî tayini

Hâkim-i fâzıl ü fâsıl-ı beyne’l-hak ve’l-bâtıl, mahmiye-i Kostantıniyye mahallâtından Mustafa Bey mahallesinden emin sıfatıyla mevsûf ve garar ve cinâyetten emin gördüğü imâm râfi‘-i kitâb Ali Halife b. Ahmed’i, babası mukaddemâ seferde vefât eden Hüseyin b. Receb Çelebi nâm sagīrin zabt-ı ahvâli ve babasından intikāl eden mallarının hıfzı için bülûğ ve rüşdüne kadar vasî nasbetti. Ali Halife vesâyet-i merkūmeyi kabûl edip gereğini ifâyı üstlendi. Cerâ zâlike ve hurrire fî 22 Recebi’l-ferd sene 1027.

Şuhûdü’l-hâl: Mustafa Ağa Reîs-i muhzırîn, Ali Çelebi kethüdâ-yı muhzırîn, Nebi b. İbrahim, Ahmed b. …?, Mehmed b. Timur ve gayruhüm

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 366 - Hüküm no: 538 - Orijinal metin no: [62b-4, Arapça])﻿

﻿

﻿

539. Hüküm

Evine yabancı erkekleri aldığı için mahalleden çıkarılmasına karar verilen Belkıs Hanım’a mühlet verildiği

Mahmiye-i Kostantıniyye’de Mustafa bey mahallesi ahâlîsinden Ali Halife b. Ahmed el-imâm ve Mustafa Bey b. Mehmed el-cündî ve Yunus Çelebi b. ( ) el-kâtib ve Ahmed Bey b. Mustafa el-cündî ve Ahmed Bey el-Bevvâbü’s-sultânî ve Osman b. Süleyman ve Hamza b. Ramazan ve sâirleri mahfili kazâya hâzırûn olup, mahalle-i merkūmede Belkıs Hâtun bt. Abdullah mahzarında her biri takrîr-i kelâm edip, mezbûre Belkıs mahallemizde sâkine olup, kendü hâlinde olmayıp, gece ve gündüz evine nâ-mahrem ve levend getirip me’vâ-yı fevâhiş olup dâimâ fısk u fücûr üzredir ve bu husûsları cümlemiz mirâren ve kirâren mu‘âyeneten müşâhede edip, gelip giden erâzilin şerlerinden havfen akşam ve yatsı namâzın cemâ‘at-i Müslimîn ile edâya iktidârımız olmaz. Havf ederiz ki eşkiyâ bir gün mahallemizi ateşe vuralar. Mezbûre Belkıs’ın mahallemizden ihrâc olunmasın iltimâs ederiz deyû bi’l-muvâcehe haber verdiklerinde, fi’l-hakīka mezbûrenin tafsîl-i sâbık üzre sû-i hâlin mukerrer ve muhakkak olmağın, mezbûre Belkıs’ın mahalle-i merkūmeden ihrâcına tenbîh olundukda istimhâl etmekle, mezbûre mehl-i şer‘î ile imhâl olunup, mâ hüve’l-vâki‘ gıbbe’t-taleb ketb olundu. Fi’t-târihi’l-mezbûr.

Şuhûdü’l-hâl: eş-Şâhidûne’s-sâbıkūn.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 366 - Hüküm no: 539 - Orijinal metin no: [62b-5])﻿

﻿

﻿

540. Hüküm

Yeniçeri İbrahim Beşe b. Abdullah’ın Kiryako v. Yani’deki alacağının ödenmesi hususunda kefîline mühlet verildiği

İşbu râfi‘ü’l-kitâb İbrahim Beşe b. Abdullah nâm Yeniçeri mahfili kazâda zimmî tâ’ifesinden Papa İstavraki nâm zimmî mahzarında da‘vâ edip, bundan akdem Kiryako v. Yani zimmetinde cihet-i karzdan on bin akçe hakkım olup, meblağ-ı mezbûre merkūm İstivraki emr ve kabûlü hâviye kefâlet ile kefîl olmuşdur. Hâlâ meblağ-ı mezbûru mezbûrdan taleb ederim dedikde, gıbbe’s-suâl mezbûr İstivraki cevâbında, fi’l-vâki‘ müdde‘î-i mezbûrun merkūm Kiryako zimmetinde cihet-i karzdan hakkı olan meblağ-ı mezbûre ben kefîl oldum. Lâkin bi’t-tamâm mezbûr İbrahim Beşe’ye edâ etdim dedikde, gıbbe’l-inkâr, kefîl-i mezbûrdan beyyine taleb olundukda, ol dahi ityân-ı beyyine için istimhâl etmeğin, mehl-i şer‘î ile imhâl olundukdan sonra kefîl-i mezbûr İstivraki takrîr-i kelâm edip, mezbûr İbrahim Beşe bi gayri vech-i şer‘î beni evine celb etmişdir bana ve kefîl olduğum karındaşım oğlu mezbûr Kiryako’ya garaz eyleyip telbîs ve tezvîre sülûkünden havfımız vardır ben ve mezbûr Kiryako’dan taleb ettiği on bin akçeden gayrı hakkı var mıdır, suâl olunup cevâbı tahrîr olunmasın taleb ederim dedikde, gıbbe’s-suâl, mezbûr İbrahim dahi cevâb verip, kefîl-i mezbûrânla meblağ-ı merkūmeden gayrı alâkam yokdur. Fe-ammâ mezbûr Kiryako’da üç bin akçe dahi cihet-i âharîden hakkım vardır. Üç binden mâ‘adâ bir akçe hakkım dahi yokdur deyû i‘tirâf edicek, tarafeynin kelâmı zabten li’l-makāl tahrîr olunup, kefîl-i mezbûre mekfûlün-bih olan meblağ-ı mastûru edâ ettiğine beyyine-i âdile ikāmetine imhâl olundu. Hurrire fi’t-târihi’l-mezbûr.

Şuhûdü’l-hâl: Cevad b. Halil, el-Hâc Ali b. Abdullah, Ahmed b. Şahbaz, Mehmed b. İbrahim.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 367 - Hüküm no: 540 - Orijinal metin no: [63a-1])﻿

﻿

﻿

541. Hüküm

Ölen Melike Hâtûnun terekesi anlaşmazlığında babası ile kocasının sulh olduğu

Mahmiye-i İstanbul’da Kadırga Limanı mahallesinde sâkine iken vefât eden Melike nâm hâtunun babası ve vârisi Yedinci? b. Abdullah meclisi şer‘de müteveffât-ı mezbûrenin zevci olan râfi‘ü’l-kitâb Sinan b. Oruç mahzarında ikrâr ve takrîr-i kelâm edip, bundan akdem mezbûre Melike vefât etdikde muhallefâtından mezbûr Sinan yirmi altın kıymetli bir gümüş kuşak ve yirmi altın akçe kıymetli bir mor ferâce ve dört yüz akçe kıymetli bir yeşil atlas zıbın ve dört yüz akçe kıymetli bir kırmızı zıbın ve bir nezgeb ve bir arakiye ve bir al gömlek ve bir tarak ve bir baş makraması ve yirmi zirâ‘ bez ve bir sırmalı makrama kabz etmiş idi. Hâlâ zikr olunan eşyâyı mezbûr Sinan’dan taleb etmeğle, mâbeynimizde münâza‘ât-ı şedîde ve muhâsamât-ı kesîre vâki‘ olmuş idi. El-hâletü hâzihî beynimizde muslihûn tavassut ile husûs-ı mezbûru merkūm Sinan ile râyic fi’l-vakt üç bin beş yüz akçeye sulh olup, bedel-i sulh olan meblağ-ı mezbûru merkūm Sinan yedinden bi’t-tamâm alıp kabz edip, husûs-ı mezbûra müte‘allik olan da‘vâdan mezbûrun zimmetini ibrâ ve ıskāt etdim. Ba‘de’l-yevm husûs-ı mezbûra müte‘allika bi’z-zât ve bi’l-vâsıta da‘vâ dahi sudûr ederse, istimâ‘ olunmaya dedikde, mâ vaka‘a gıbbe’t-tasdîk kayd şüd. Hurrire fi’t-târihi’l-mezbûr sene [10] 27.

Şuhûdü’l-hâl: El-Hâc Mustafa b. Mustafa, Küpeli? b. Abdullah, Hasan b. Mehmed, Mehmed b. Abdullah, Mustafa b. Dede, Bâli [b.] Mahmud, Ahmed b. Ömer, Hasan b. Musli.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 368 - Hüküm no: 541 - Orijinal metin no: [63a-2])﻿

﻿

﻿

542. Hüküm

Rahime bt. Abdullah’ın Girit asıllı câriyesini âzâd etmesi

Mahmiye-i Kostantıniyye mahallâtından Çavuş Mescidi mahallesinde sâkine Rahime bt. Abdullah adlı kadın, rıkkını itiraf eden hâfiza-i hâze’l-kitâb orta boylu, açık kaşlı, iri kara gözlü, buğday tenli ve Girit asıllı câriye-i memlûkesi Cavidan bt. Abdullah’ı hasbeten li’l-lâhi te‘âlâ âzâd ettiğini ikrâr ve itiraf etti. Böylece lehlerine olan şeylerin kendi lehine, aleyhlerine olan şeylerin kendi aleyhine sâbit olduğu sâir hür doğanlar gibi hür oldu. Ki artık onun üzerinde efendisinin hukūken velâ hakkı sâhiblerine âzâdlı köleler üzerinde tanınmış (mîrâs) hakkından başka bir hak kalmadı. Cerâ zâlike ve hurrire fi’t-târihi’l-mezbûr.

Şuhûdü’l-hâl: Hasan Bey b. Abdullah, Derviş b. Davud, Hasan Halife, Mehmed b. Fazlullah, Hızır b. Resûl, Mehmed b. Abdullah ve gayruhüm

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 368 - Hüküm no: 542 - Orijinal metin no: [63a-3, Arapça])﻿

﻿

﻿

543. Hüküm

Sâliha bt. Mehmed adlı küçüğe nafaka takdiri ve annesine istidâneye izin verilmesi

Hâkim, mahmiye-i Kostantıniyye mahallâtından Mehmed Ağa mahallesinde sâkine Sâliha bt. Mehmed nâm sagīreye nafakası, kisvesi ve sâir havâyic-i zarûriyyesi için, evi ve terbiyesi altındaki annesi sâhibe-i kitâb...?han Hâtun bt. Abdullah’ın talebiyle annesinin zevc-i mutalliki babası Mahmud üzerine zeyilde yer alan târihten i‘tibâren geçen her gün için râyic fi’l-vakt yevmî dört akça farz ve takdîr etti. Annesine meblağ-ı mefrûzu çocuğun ihtiyâçları için sarfetmeye ve vakt-i hâcette istidâne etmesine ve babası ele geçtiğinde ona rücû‘ etmesine izin verdi. Cerâ zâlike ve hurrire fi’l-yevmi’l-hâmis aşere min Receb el-ferd sene 1027.

Şuhûdü’l-hâl: Hasan b. Osman, Mustafa b. Ali, Kenan b. Abdullah, el-Hâc Ali b. Abdullah

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 369 - Hüküm no: 543 - Orijinal metin no: [63a-4, Arapça])﻿

﻿

﻿

544. Hüküm

Panayot v. İfsato’nun dükkânını soymakla şuçladığı şahısların itirazı

Mahmiye-i Kostantıniyye’de Okçular Çarşısı ahâlîsinden Ali b. Mehmed ve Ali b. Abdullah nâm kimesneler ve Ano? ve Dimo nâm zimmîler mahfili kazâda, zikr olunan çarşu ahâlîsinden hâmilü’l-kitâb Panayot v. İfsato nâm kürkçü zimmî mahzarında üzerine da‘vâ edip, bundan akdem mezbûr Panayot’un zikr olunan çarşıda vâki‘ dükkânı gece ile açılıp içinde yirmi beş bin nakid akçesi ve ba‘zı esbâbı sirkat olundukda, mezbûr Panayot bizden taleb edip da‘vâ etmekle, ehl-i örf tâ’ifesi cerîme nâmına bizden (…) [beş bin akçe] almış idi. Hâlâ mezbûr Panayot’un sirkat olunan esbâbından ba‘zısı Mihail nâm zimmî yedinde zuhûr etmeğin, mezbûr Panayot sebeb olup ehl-i örf tâ’ifesi cerîme nâmına bizden ahz ettiği beş bin akçeyi mezbûr Panayot’dan taleb ederiz dediklerinde, gıbbe’s-suâl mezbûr Panayot vech-i muharrer üzre dükkânı açılıp mezbûrlardan zan edip da‘vâ ettiğin mu‘terif olup, lâkin zikr olunan eşyânın âharda zuhûru mütehakkik olmayıp mücerred ba‘zı zan kabîlinden olduğu ecilden, si‘âyetî si‘âyetuhû mûcibeten li’d-damân olmamağın, merkūmlar mersûm Panayot’a ta‘arruzdan men‘ olunup, mâ vaka‘a gıbbe’t-taleb ketb ve yed-i tâlibe def‘ olundu. Hurrire fî evâsıtı Recebi’l-ferd li sene 1027.

Şuhûdü’l-hâl: Mustafa b. Osman, Mustafa b. Hasan, Rıdvan b. Abdullah, Hasan Cemal b. Ahmed ve gayruhüm.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 369 - Hüküm no: 544 - Orijinal metin no: [63a-5])﻿

﻿

﻿

545. Hüküm

Alacağını tahsil eden İstavri v. Nikola’nın Despina bt. Karagöz’ün rehin aldığı eşyaları iade ettiği

Mahmiye-i Kostantıniyye’de Nişâncı mahallesi sâkinlerinden İstavri v. Nikola nâm zimmî meclisi şer‘-i kavîmde, hâmiletü hâze’l-kitâb mahalle-i merkūme sâkinelerinden Despina bt. Karagöz nâm nasrâniyye muvâcehesinde ikrâr ve i‘tirâf edip, bundan akdem merkūme Despina’ya alâ tarîki’l-karz on üç aded kâmil guruş verip mukābelede bir kafes incü ve bir çift altun küpe ve bir altın hâtem ve bir demir sini ve bir mor kemhâ kaftan yedinde rehin-i makbûz idi. El-hâletü hâzihî meblağ-ı merkūm on üç aded kâmil guruşu merkūme Despina yedinden bi’t-tamâm ahz u istîfâ edip, fekk-i rehin olunmağla, zikr olunan kafes inciyi ve bir çift küpeyi ve hâtemi ve siniyi ve kaftanı, merkūme Despina’ya teslîm etdim dedikde, mukırr-ı mezbûr İstavri’yi ikrâr-ı meşrûhunda el-mukarru lehâ’l-mezbûre Despina vicâhen tasdîk ve şifâhen tahkīk edicek, mâ hüve’l-vâki‘ gıbbe’t-taleb ve yed-i tâlibeye vaz‘ olundu. Tahrîren fî evâili Recebi’l-ferd li sene seb‘a ve ışrîn ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Ali b. Abdullah, Ali b. Abdullah, Ahmed b. Ömer, Abdurrahman [b.] Süleyman, Bekir b. Osman ve gayruhüm mine’l-huzzâr.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 370 - Hüküm no: 545 - Orijinal metin no: [63b-1])﻿

﻿

﻿

546. Hüküm

Belkıs Hâtun bt. Mehmed’in, evini Mustafa Efendi Vakfı’na bey’ bi’l-istiğlâl ile satması

Mahmiye-i Kostantıniyye mahallâtından Kefeli mahallesi diye maruf mahallede sâkine Belkıs Hâtun bt. Mehmed adlı kadın, meclisi şer‘-i şerîf ve mahfili dîn-i münîfte işbu akdin kendilerinden sudûruna kadar sâhibi ve mâliki olduğu, elinde ve taht-ı tasarrufunda bulundurduğu, mahalle-i mezbûrede vâki‘, bir tarafdan Ali b. Mehmed mülkü, diğer tarafdan Ayşe Hâtun bt. Mehmed mülkü, öbür tarafdan Bayram vakfı ve diğer tarafdan da tarîk-i âm ile mahdûd mülk menzilini cümle tevâbi‘ ve levâhıkı ile râyic fi’l-vakt altı bin Osmanlı akçesi semen-i mu‘ayyen-i makbûz ile merhûm Hatip Mustafa Efendi vakfı mütevellîsi hâmil-i hâze’l-kitâb İbrahim b. Mahmud’a sattığını ikrâr ve itiraf etti. Mütevellî-yi mezbûr da vakıf malıyla ve vakfa gelir temini için menzili ondan satın aldı. Satıcının sonra menzili kirâlamak istemesi üzerine mütevellî menzili tahliyye edip zeyilde yer alan târihten bir sene tamamına yedi yüz elli akçe bedel-i icâreye kendisine kirâya verdi. Sonra imâm Mehmed Efendi b. Abdullah, menzili mezbûrun derkine ve ödenmesi gereken bedel-i icâreye icap ve kabûlü hâvî kefâlet ile kefîl oldu. Cerâ zâlike ve hurrire fi’l-yevmi’l-hâmis aşere min Receb el-mürecceb sene 1027.

Şuhûdü’l-hâl: Hasan Efendi b. Cafer, Himmet b. Seydî, Üveys b. Abdullah, Mustafa b. Mahmud, Osman b. Ramazan müezzin, Hasan Çelebi el-Bevvâb

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 370 - Hüküm no: 546 - Orijinal metin no: [63b-2, Arapça])﻿

﻿

﻿

547. Hüküm

Ümmî Hâtun bt. Şaban’ın muhâla‘a yapması

Mahmiye-i Kostantıniyye mahallâtından Fenârî Dede mahallesinde sâkine Ümmî Hâtun bt. Şaban, zevci hâmil-i kitâb Ahmed b. Abdullah ile muhâla‘a yaptı. Zevci de nikâhında taahhüt ettiği râyic fi’l-vakt altı yüz akçe-i Osmânî ve mikdârı aralarında malum iddet nafakası karşılığında onunla muhâla‘a yaptı. Kadın yeni bir akit yapılmadan eski kocasına helâl olmayacak şekilde ondan ayrılmış oldu. Sonra her biri zevciyyetle alâkalı da‘vâdan yek diğerinin zimmetini ibrâ-yı âm ile kesin olarak ibrâ etti. Cerâ zâlike ve hurrire fi’l-yevmi’t-tâsi‘ min Recebi’l-ferd sene 1027.

Şuhûdü’l-hâl: Hüseyin Beşe b. Abdullah çuhadar, Ahmed b. Mehmed, Hızır b. Mehmed, Abdülcelîl b. Hüdâverdi

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 371 - Hüküm no: 547 - Orijinal metin no: [63b-3, Arapça])﻿

﻿

﻿

548. Hüküm

Boşandığı Abdi b. Hacı Ahmed’deki nafakasını tamamen alan Fâtıma bt. Sefer’in yeniden evlendiğinden yanındaki çocuğunu babasına teslim ettiği

Mahmiye-i İstanbul’da merhûm Hâfız Paşa odaları sâkinelerinden Fâtıma bt. Sefer nâm hâtun mahfili kazâda, zevc-i mutalliki olan râfi‘ü hâze’l-kitâb Abdi b. el-Hâc Ahmed mahzarında takrîr-i kelâm edip, bundan akdem mezbûr Abdi bana bin akçe mehr-i müeccelim teslîm edip, beni talâk-ı bâyin ile tatlîk etdikde, ben dahi iddetim münkaziye olunca kendi nefsim ile benden tevellüd edip hacrimde olan Bayram nâm sagīr için yevmî sekiz akçe nafaka takdîr etmiş idim. El-hâletü hâzihî iddetim münkaziye olup, târih-i kitâba gelince mürûr eden nafaka-i mefrûzayi mezbûr Abdi’nin yedinden bi’t-tamâm ahz u kabz edip ve nefsimi zevc-i âhara tezevvüc etmemle sagīr-i mezbûru dahi teslîm edip, zevciyyete müte‘allik da‘vâdan bir birimizin zimmetini ibrâ-yı âm ile ibrâ etdik dedikde, gıbbe’t-tasdîk mâ hüve’l-vâki‘ bi’t-taleb ketb olundu. Hurrire fi’l-yevm-i evâhiri Cemâziyelâhir li sene seb‘a ve ışrîn ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: İbrahim b. Receb, Arslan b. Mehmed, Sinan b. Abdullah, Murad b. Mehmed ve gayruhüm.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 371 - Hüküm no: 548 - Orijinal metin no: [63b-4])﻿

﻿

﻿

549. Hüküm

Atiye Hâtun bt. Ali’nin varislerinden Zeynep Hâtun bt. Musa’nın, Mehmed Çelebi b. Mustafa ile ev davasında anlaştığı

Mahmiye-i İstanbul’da Muhtesib İskender mahallesi sâkinelerinden olup vefât eden Atiye Hâtun bt. Ali’nin kebîr kızı Zeynep Hâtun bt. Musa meclisi şer‘de müteveffât-ı mezbûrenin kızı olup vefât eden İstemihan Hanım bt. Abdi’nin kebîr oğlu olan râfi‘ü’l-kitâb Mehmed Çelebi b. Mustafa mahzarında ikrâr ve takrîr-i kelâm edip, müteveffât-ı mezbûre Atiye Hâtun hayâtında mahalle-i mezbûrede vâki‘ bir tarafı Emine Hâtun bt. Cafer mülkü ve bir tarafı tarîk-i âm ve iki tarafı Mustafa b. Abdullah mülkü ile mahdûd olan mülk menzilini bi cümleti’t-tevâbi‘ mezbûre İstemihan Hâtun’a yirmi bir bin akçeye bey‘ ve teslîm ve kabz-ı semen murâd edip, lâkin minvâl-i meşrûh üzre menzili mezbûrun bey‘inde mezbûr Mehmed Çelebi ile nizâ‘ üzre olup, menzili mezbûrda hisse-i şâyi‘amı mezbûr Mehmed Çelebi’den da‘vâ etmiş idim. Hâlâ bey‘-i mezbûru dahi makbûlümdür. Menzili mezbûra müte‘allik merkūm Mehmed Çelebi ile da‘vâm yokdur. Ba‘de’l-yevm husûs-ı mezbûra müte‘allik bi’z-zât da‘vâ dahi sudûr ederse, lede’l-hükkâmi’l-kirâm mesmû‘a olmaya dedikde, gıbbe’t-tasdîk kayd şüd. Hurrire fi’t-târihi’l-mezbûr.

Şuhûdü’l-hâl: İbrahim Efendi b. Mustafa el-imâm, Mustafa b. Ömer el-müezzin, İbrahim [b.] Bekir el-mütevellî, Hasan Beşe el-habbâz, Mehmed b. Mesih, Mustafa b. Yusuf, Yakub Beşe er-râcil.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 371 - Hüküm no: 549 - Orijinal metin no: [63b-5])﻿

﻿

﻿

550. Hüküm

Mehmed Çelebi ile babası Mustafa’nın, Zeynep b. Musa aleyhine olan ev davasından vazgeçtikleri

Mahmiye-i İstanbul[‘da] Muhtesib İskender mahallesi sâkinelerinden olup vefât eden İstemihan Hâtun bt. Abdi’nin kebîr oğlu Mehmed Çelebi ve yine müteveffât-ı mezbûrenin zevci Mustafa b. Abdullah meclisi şer‘de, yine müteveffât-ı mezbûrenin kız karındaşı olan râfi‘atü’l-kitâb Zeynep Hâtun bt. Yunus mahzarında ikrâr ve takrîr-i kelâm edip, bundan akdem müteveffât-ı mezbûre hâl-i hayâtında mahalle-i mezbûrede vâki‘ bir tarafı İbrahim Çelebi b. Mustafa mülkü ve bir tarafı Mustafa’nın şer‘î mülkü ve bir tarafı Mustafa b. Sefer mülkü ve bir tarafı tarîk-i âm ile mahdûd olup, iki bâb beyt-i süflîyi ve bi’r-i mâyı müştemil olan menzilin süknâsı mezbûre Zeynep Hâtun’a vakf ve şart etmiş idi. Hâlâ menzili mezbûrun minvâl-i meşrûh üzre vakıf olmağın, mezbûre Zeynep Hâtun ile nizâ‘ üzre idik. El-hâletü hâzihî menzili mezkûrûn süknâsı mezbûre İstemihan Hâtun, mezbûre Zeynep Hâtuna vakıf ve şart idüğü bizim dahi ma‘lûmumuz ve makbûlümüzdür. Menzili mezbûre müte‘allik ve Zeynep Hâtun ile vechen mine’l-vücûh da‘vâ ve nizâ‘ımız yokdur. Ba‘de’l-yevm husûs-ı mezbûra müte‘allik da‘vâ dahi sudûr eder ise istimâ‘ olunmaya dedikde, gıbbe’t-tasdîk kayd şüd. Hurrire fi’t-târihi’l-mezbûr.

Şuhûdü’l-hâl: Es-Sâbikūn.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 372 - Hüküm no: 550 - Orijinal metin no: [64a-1])﻿

﻿

﻿

551. Hüküm

Mehmed Çelebi ve babası Mustafa’nın Zeynep bt. Musa’daki alacaklarını tahsil ettikleri

Mahmiye-i İstanbul’da Muhtesib İskender mahallesi sâkinelerinden olup vefât eden İstemihan Hâtun bt. Abdi nâm hâtunun kebîr oğlu Mehmed Çelebi ve zevci Mustafa Abdullah mahfili kazâda, râfi‘atü’l-kitâb Zeynep Hâtun mahzarında her biri ikrâr ve takrîr-i kelâm edip, muhallefât-ı müteveffât-ı mezbûreden mezbûre Zeynep Hâtun zimmetinde iki bin akçe vardır deyû mezbûreden da‘vâ ve taleb etmiş idik. Hâlâ meblağ-ı mezbûru ahz olunmağın, sâbıku’z-zikr meblağa müte‘allik da‘vâdan mezbûre Zeynep Hâtun’un zimmetini ibrâ ve ıskāt etdik. Ba‘de’l-yevm muhallefât-ı müteveffât-ı mezbûreye müte‘allik bi’z-zât veya bi’l-vâsıta da‘vâ dahi sudûr ederse istimâ‘ olunmaya dedikde, gıbbe’t-tasdîk kayd şüd. Hurrire fi’t-târihi’l-mezbûr.

Şuhûdü’l-hâl: Es-Sâbikūn.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 373 - Hüküm no: 551 - Orijinal metin no: [64a-2])﻿

﻿

﻿

552. Hüküm

Kocacık Yörükleri Beyi Hüseyin Bey b. Ahmed’in, Miri develer reisi Ali’ye olan borcunun tecil olunduğu

Sâbıkan Kocacık Yörüğü Beyi olan Hüseyin Bey b. Ahmed meclisi şer‘-i kavîmde, mîrî sârbânı reisi olan râfi‘ü’l-kitâb Ali Sârbân muvâcehesinde ikrâr ve i‘tirâf edip, zikr olunan sancağı bin yirmi iki senesinden yirmi beş senesine varınca zabt edip, ba‘de’l-hesâb cânib-i mîrîye altmış sekiz bin yüz kırk dört akçe deynim olup, meblağ-ı mezbûr cânib-i mîrîden mezbûr Ali Sârbân’a sârbânlar ve deveciler mevâcibi için cânib-i selefe Ali’den havâle olunup, yedlerine bin yirmi altı senesi Şevvâli’yle muvarrah sebeb-i tahrîr hükmü verilip, hâlâ nakid akçem olmağın [olmamağın] tahsîl ve teslîm için te’cîl olunmak taleb ettiğimde, meblağ-ı mezbûr altmış sekiz bin yüz kırk dört akçeyi târih-i kitâbdan doksan güne varınca mezbûr Ali Sârbân te’cîl edip, ben dahi kabûl etmeğin, meblağ-ı mezbûr mûmâ-ileyh Ali Sârbân’a bu tarîk ile vâcibü’l-kazâ deynimdir dedikde, mâ vaka‘a gıbbe’t-tasdîk ketb olundu. Hurrire fi’l-yevmi’s-sâmin aşer min Receb li sene seb‘a ve ışrîn ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Musa Bey b. Mustafa, Mehmed Bey b. Ramazan gulâm, Mehmed Çelebi b. Ömer el-küttâb, Der[vi]ş b. Ahmed, Hüseyin b. Ramazan ve gayruhüm.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 373 - Hüküm no: 552 - Orijinal metin no: [64a-3])﻿

﻿

﻿

553. Hüküm

Müteferrika Ömer Ağa b. Ahmed’in, Kadı Yahya Efendi b. Mehmed’e köle davasından men olunduğu

Dergâh-ı âlî müteferrikalarından fahrü’l-akrân Ömer Ağa b. Ahmed meclisi şer‘de Yenişehir kazâsından ma‘zûl umdetü’l-ulemâ’i’l-izâm Yahya Efendi ibni’l-merhûm Mehmed Efendi el-Mü’eyyedî tarafından husûs-ı âti’z-zikre vekîl olup, vekâleti nehc-i şer‘î üzre sâbite olan Mevlânâ Ahmed Efendi b. Mehmed mahzarında takrîr-i kelâm edip, işbu orta boylu açık kaşlı gök elâ gözlü sol bileğinde yanık nişânı olan Rûsiyyetü’l-asl Emine bt. Abdullah nâm memlûke câriyemi, Nâime bt. Mehmed nâm Hâtuna on iki bin akçeye bey‘ ediver deyû vermiş idim. Hâlâ câriye-i mezbûreyi sekiz bin akçeye mûmâ-ileyh Yahya Efendi’ye bey‘ etmiş, bey‘-i mezbûr makbûlüm değildir, suâl olunup alıverilmek taleb ederim deyû vekîl-i mezbûr istintâk olundukda, mezbûr Ömer Ağa câriye-i mezbûreyi bundan akdem on bin akçeye bey‘-i bâtt-ı sahîh ile mezbûre Emine’ye bey‘ ve teslîm edip, mülkü oldukdan sonra, ol dahi sekiz bin akçeye mûmâ-ileyh Yahya Efendi’ye bey‘ edip, târih-i kitâb senesi Recebi’nin yedinci gününde câriye-i mezbûrenin semeni mezbûre Emine’den da‘vâ ve taleb eyledikde, hâlâ Ahî Çelebi mahkemesinde nâ’ib olan Mevlânâ Abdullah b. Şeyh Mehmed huzûrunda murâfa‘a olup, câriye-i mezbûrenin semenin taleb etdikde, merkūme Emine hâl bu minvâl üzre müteveccih olduğuna mu‘terife olmağın, semen-i mezbûrun edâsıyla ilzâm olunup, habs olunmuşdur ve bu kelâmına muvâfık vech-i meşrûh üzre hüccet-i şer‘iyye ibrâz edip, mezbûr Ömer Ağa ba‘de’n-nazar mazmûn-ı hüccet-i mezbûreyi mu‘terif olmağın, da‘vâdan men‘ olundu. Tahrîren fi’l-yevmi’s-sâmin aşer min Recebi’l-ferd li sene seb‘a ve ışrîn ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Mahmud Efendi el-mülâzım, Muslihiddin Efendi, İbrahim Bey el-cündî, Mustafa Ağa b. Abdullah, el-Hâc Ali, Hüseyin Beşe çukadâr, Ali Bey er-râcil.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 373 - Hüküm no: 553 - Orijinal metin no: [64a-4])﻿

﻿

﻿

554. Hüküm

Tesonya bt. Yorgi nâm zimmînin menzilini Mustafa Efendi Vakfı’na bey’ bi’l-istiğlâl ile satması

Tesonya? bt. Yorgi adlı Nasrâniyye meclisi şer‘-i şerîfde işbu akdin kendilerinden sudûruna kadar sâhibi ve mâliki olduğu, elinde ve taht-ı tasarrufunda bulundurduğu mahmiye-i Kostantıniyye mahallâtından Avcı Bey mahallesinde vâki‘, tahtânî bir bâb evi, bahçeyi ve helâyı hâvî, bir tarafdan Terzi İstamara mülkü, diğer tarafdan Hamamcı Manol mülkü, öbür tarafdan Ahmed Bey’in evi ki bu kimesneler satıcının kardeşidir, ve diğer tarafdan da tarîk-i âm ile mahdûd cemî‘-i menzilini cümle tevâbi‘ ve levâhıkı ve kâffe-i menâfi‘ ve mürâfıkı ile râyic fi’l-vakt on altı bin akçe semen-i mu‘ayyen-i makbûz ile Belgrâdî diye meşhûr merhûm Mustafa Efendi vakfı mütevellîsi hâmil-i hâze’l-kitâb Mehmed Çelebi b. Hasan’a sattığını ikrâr ve itiraf etti. Mütevellî de vakıf malıyla ve vakfa gelir getirmesi amacıyla menzili ondan satın aldı. Satıcının sonra menzili kirâlamak istemesi üzerine mütevellî menzili tahliyye edip zeyilde yer alan târihten bir sene tamamına iki bin akçe bedel-i icâreye kirâya verdi. Mütevellî, satıcının beyânını vicâhen ve şifâhen tasdîk etti. Sonra Yani v. Nikola ve Yani v. Astoli ve Kozka v. Yorgi ve Nasrâniyye Tesonya bt. Nikola adlı zimmîler menzili mezbûrun derkine ve bedel-i icâreye icap ve kabûlü hâvî kefâlet ile kefîl oldular. Cerâ zâlike ve hurrire fi’l-yevmi’l-hâmis aşere min şehri Receb sene 1027.

Şuhûdü’l-hâl: Ahmed Çavuş b. Mehmed, Attâr el-Hâc Hüseyin, Terzi Yusuf, Hamamcı Mehmed, Memi Bey b. Abdullah, Yusuf Bey b. Abdullah, Kâtib Yusuf, Himmet b. Mustafa, Arslan b. Abdullah, el-Hâc Osman b. Ali ve gayruhüm

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 374 - Hüküm no: 554 - Orijinal metin no: [64b-1, Arapça])﻿

﻿

﻿

555. Hüküm

Receb b. Üveys’in Veli Efendi b. Muharrem’e karzdan borcu olduğu

Mahmiye-i havâss-ı Kostantıniyye müzâfâtından Silivri kasabasında sâkin Receb b. Üveys nâm kimesne, üzerinde ve zimmetinde hâmil-i hâze’l-kitâb zahrü’l-kuzât Veli Efendi b. Muharrem lehine karz cihetinden râyic fi’l-vakt üç bin akçe-i Osmânî lâzımü’l-edâ ve vâcibü’l-kazâ borcu bulunduğunu ikrâr ve itiraf etti. Alacaklı tarafından borçlunun beyânı vicâhen târih-i mezbûrda tasdîk edildi.

Şuhûdü’l-hâl: Ali Efendi b. Receb, Hüsameddin Efendi b. Ehramyan?, Şükrullah Efendi b. Yusuf, Mahmud b. Mustafa, Yusuf b. Bayram, Halil [b.] İbrahim ve gayruhüm

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 375 - Hüküm no: 555 - Orijinal metin no: [64b-2, Arapça])﻿

﻿

﻿

556. Hüküm

Köse Duka v. Todori’nin el koyduğu çiftlik hissesini Andon v. Dimitri’ye teslimi

Zimmî tâ’ifesinden işbu râfi‘ü’l-kitâb Andon v. Dimitri nâm zimmî mahfili kazâda, bundan akdem mahrûse-i Galata’da hâlike olan ve Vitorye bt. Yani nâm zimmîyenin hâli ve bi’l-inhisâr vârisi olup, akārâti’l-mezkûre vâzı‘u’l-yed idiği şer‘an sâbit olan Köse Duka v. Todori nâm zimmî mahzarında üzerine takrîr-i da‘vâ edip, hâlike-i mezbûre hâl-i sıhhatinde vilâyet-i Anadolu’da Samanlı kazâsına tâbi‘ Katırlı nâm karye kurbunda vâki‘ bir tarafı Mustafa Çelebi b. Hüseyin mülkü ve bir tarafdan Şiyona v. Nikola nâm zimmî mülkü ve bir tarafı cebel ve bir tarafdan tarîk-i âm ile mahdûd olup, iki bâb tahtânî ve üç fevkānî büyûtu ve bir fırını ve bir hamamı ve iki ahırı ve bir güvercinliği ve iki göz su değirmeni ve yirmi dönüm bağı ve bir mikdâr arsa-i hâliyeyi müştemil olan mülk çiftlik menzilinin nısfını bin yirmi dört Cumâdelâhiresinin evâilinde iki bin nakd akçeye bey‘-i bât ile bey‘ ve teslîm ve kabz-ı semen etmiş iken, ba‘de helâkihâ mezbûr Köse Duka verâseti hasebiyle çiftlik-i mezkûrûn cümlesine vaz‘-ı yed edip, benim hâlik-i merkūmeden iştirâ ettiğimi inkâr etdikde, ben dahi da‘vâ edip, hâlike-i mesfûreden târih-i mezbûrda çiftlik-i mezbûrenin nısfını minvâl-i muharrer üzre bana bey‘ ettiğini bin yirmi altı senesi Rebî‘ilâhiri’nde mahrûse-i Galata’da kadı olan kıdvetü’l-ulemâ’i’l-izâm Hasan Efendi b. Şaban huzûrunda masfûr Köse Duka muvâcehesinde şer‘an isbât edip, çiftlik-i mezbûrun nısfı bi hasebi’ş-şer‘i’ş-şerîfe benim mülk-i müşterâm idiği muhakkak oldukdan sonra, mersûm Köse Duka dahi nısf-ı çiftlikde alâka ve medhalim yokdur, keyfe mâ yeşâ mutasarrıf olsun olsun deyû yedime hüccet-i şer‘iyye dahi vermiş iken, yine kanâ‘at etmeyip, çiftlik-i mezbûrun cümlesini tasarruf eder. Suâl olunup nısfından yed-i âdiyesi kasr olunmak taleb ederim deyû, mûmâ-ileyh efendinin imzâsıyla mümzât ve hâtemi ile mahtûme ve târih-i mezbûr ile muvarraha hüccet-i şer‘iyye ibrâz edip, nazar olundukda mazmûnu takrîrine muvâfık bulunmağın, merkūm Köse Duka istintâk olundukda, mazmûn-ı hüccet-i mezbûreyi mu‘terif olmağın, çiftlik-i mezbûrun nısfından kasr etmeğe mezbûr Köse Duka’ya tenbîh-i şer‘î kılınıp, mâ hüve’l-vâki‘ gıbbe’t-taleb ketb olundu. Tahrîren fi’l-yevmi’s-sâmin aşer min Recebi’l-ferd li sene seb‘a ve ışrîn ve elf.Şuhûdü’l-hâl: Mustafa b. Cafer, Mustafa Ağa b. Abdullah, el-Hâc Ali b. Abdullah, Ali Beşe b. Veli el-bostanî, Çukadâr Ali b. Abdullah, Osman Bâşe b. Bayezid el-bostanî?, (…) ve gayruhüm.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 375 - Hüküm no: 556 - Orijinal metin no: [64b-3])﻿

﻿

﻿

557. Hüküm

Andon v. Dimitri ile Köse Duka v. Todori’nin ortaklaşa sahip oldukları çiftliğin kullanımı konusunda anlaştıkları

Mahmiye-i Galata’da bundan akdem hâlike olan Vitorye bt. Yani nâm zimmîyenin hâlî ve bi’l-inhisâr vârisi olan Köse Duka v. Todori nâm zimmî meclisi şer‘de, hâmil-i hâze’l-kitâb Andon v. Dimitri nâm zimmî mahzarında takrîr-i kelâm edip, mûrisem mezkûre vilâyet-i Anadolu’da Samanlı kazâsına tâbi‘ Katırlı nâm karye kurbunda vâki‘, bir tarafdan Mustafa Çelebi b. Hüseyin mülkü ve bir tarafdan Şiyona v. Yani nâm zimmî mülkü ve bir tarafdan cebel ve bir tarafdan tarîk-i âm ile mahdûd olup, üç bâb fevkānî ve iki bâb tahtânî büyûtu ve bir fırını ve hamam ve iki ahırı ve iki göz su değirmenine ve bir güvercinliği ve yirmi dönüm bağı ve bir mikdâr arsa-yı hâliyeyi müştemil olan mülk çiftlik menzilinin nısfını hâl-i sıhhatinde mezbûr Andon’a

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 376 - Hüküm no: 557 - Orijinal metin no: [64b-4])﻿

﻿

﻿

558. Hüküm

Rodaş v. Nikola’nın, evini Belgrâdî Mustafa Efendi Vakfı’na bey’ bi’l-istiğlâl ile satması

Mahmiye-i Kostantıniyye mahallâtından Avcı Bey mahallesinde sâkin Rodaş v. Nikola nâm zimmî meclisi şer‘-i şerîfde Belgrâdî diye meşhûr merhûm Mustafa Efendi vakfı mütevellîsi hâmil-i hâze’l-kitâb Mehmed Çelebi b. Hasan mahzarında, üzerinde ve zimmetinde mütevellî ile yaptığı muameleden dolayı vakf-ı mezbûr lehine râyic fi’l-vakt on sekiz bin akçe lâzımü’l-edâ ve vâcibü’l-kazâ borcu bulunduğunu ikrâr ve itiraf etti. Bunun on altı bin akçesi karz cihetinden, zeyilde yer alan târihten bir sene sonrasına müeccel olan iki bin akçesi ise mikdârı aralarında malum, satılıp teslîm alınmış çuka bahâsındandır. Mütevellî-yi mezbûr mukırr-ı merkūmun ikrârını bi’l-muvâcehe tasdîk etti. Sonra hepsi aynı mahalleden Liyon v. Yorgi ve Yani v. Nikola ve Yani v. Astoli ve Kozka v. Yorgi ve mukırr-ı mezbûrun zevcesi Nasrâniyye Tesonya bt. Yorgi ve kızı Nasrâniyye...? bt. Nikola nâm zimmîler meblağ-ı mezbûra kefîl oldular. Cerâ zâlike ve hurrire fi’l-yevmi’l-hâdî aşere min şehri Receb sene 1027.

Şuhûdü’l-hâl: Ahmed Çavuş b. Mehmed, Attâr el-Hâc Hüseyin, Terzi Yusuf, Hamamcı Mehmed, Memi Bey b. Abdullah, Yusuf Bey b. Abdullah, İbrahim b. Receb, Kâtib Yusuf, Himmet b. Mustafa, el-Hâc Osman b. Ali ve gayruhüm

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 377 - Hüküm no: 558 - Orijinal metin no: [65a-1, Arapça])﻿

﻿

﻿

559. Hüküm

Mehmed Efendi b. Pîrî’nin muhâla‘a yapması

Mahmiye-i Kostantıniyye mahallâtından Altı bohça mahallesinde sâkin Hatip Mehmed Efendi b. Pîrî, kızı Fâtıma Hâtun’dan vekâleti kendisini marifet-i şer‘iyye ile tanıyan Ahmed Efendi b. Muslihiddin ve Rıdvan b. Abdullah nâm kimesnelerin şehâdetleri ile sâbit olan İmâm Abdurrahman Efendi b. Sinan ile muhâla‘a yaptı. O da vekâlet hasebiyle nikâhında karârlaştırılan râyic fi’l-vakt yedi bin akçe mehr-i müeccel ve mikdârı aralarında malum olan iddet nafakası karşılığında onunla muhâla‘a yaptı. Kadın artık kocasından yeni bir nikâh yapılmadan ve yeni bir mehir ödemeden helâl olmaz şekilde ayrılmış oldu. Sonra mezbûr Mehmed Efendi zevciyyetle ilgili da‘vâdan merkūme Fâtıma Hâtun’un zimmetini kesin olarak ibrâ-yı âm ile ibrâ etti. Sonra Abdurrahman Efendi zevciyyetle ilgili da‘vâdan Mehmed Efendi’nin zimmetini ibrâ-yı âm ile kesin olarak ibrâ etti. Cerâ zâlike ve hurrire fi’l-yevmi’r-râbi‘ aşere min Recebi’l-ferd sene 1027.

Şuhûdü’l-hâl: Abdullah b. Ubeydullah, Ahmed b. Mustafa, Mehmed b. Veli?...?, Mehmed b. Memi?

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 377 - Hüküm no: 559 - Orijinal metin no: [65a-2, Arapça])﻿

﻿

﻿

560. Hüküm

Mahmud b. Abdullah’ın ölümünde eşinin karnındaki çocuğu için ayrılan mîrâsın teslim edildiği

Mahmiye-i İstanbul’da el-Hâc Muhyiddin mahallesinde vefât eden Mahmud b. Abdullah’ın verâseti sulbî sagīr oğulları Mehmed ve Mustafa’ya ve zevcesi Belkıs Hâtun bt. Ali’ye münhasıra idiği zâhir ve müte‘ayyin oldukdan sonra, mezbûre Belkıs Hâtun’un vâlidesi ve husûs-ı âti’l-beyâna vekîli olup, hükm-i şer‘î-i câhid mahzarında mezbûreyi ma‘rifet-i şer‘iyye ile ârifeyn olan Musa Efendi b. Sun‘[ullah] el-imâm ve Mustafa b. Yunus şehâdetleriyle şer‘an vekâleti sâbite olan Ümmî Hâtun bt. Mehmed meclisi şer‘-i şerîfde, sığār-ı mezbûrenin kıbel-i şer‘den mansûb vasîleri olan Mehmed Paşa b. Hasan nâm râcil mahzarında takrîr-i kelâm edip, müteveffâ-yı mezbûrun muhallefât-ı beyne’l-vârise taksîm olundukda kızım mezkûre Belkıs hâmil olmak hasebiyle muhallefâtdan hamli için re’y-i hâkimü’ş-şer‘ ile yirmi dokuz bin beş yüz akçe hisse vasiyy-i mezbûra teslîm olunmuşidi. Hâlâ müvekkilemin hamli zuhûr etmeğin, meblağ-ı mezbûr dahi teslîm olundukda, mezbûrenin hissesine üç bin yedi yüz akçe isâbet etmişidi. Meblağ-ı mezbûru vasiyy-i mezkûrûn yedinden bi’t-tamâm ahz u kabz etti, bir akçe kalmadı dedikde, vekîl-i mezbûru ikrâr-ı meşrûhunda vasiyy-i merkūm bi’l-muvâcehe tasdîk edip, mâ hüve’l-vâki‘ ketb olundu. Hurrire fi’l-yevmi’s-sâdis aşer min Recebi’l-mürecceb li sene seb‘a ve ışrîn ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Mehmed b. Mustafa, Mustafa b. Mehmed, Mehmed b. el-Hâc Mehmed, Mustafa b. Ahmed.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 378 - Hüküm no: 560 - Orijinal metin no: [65a-3])﻿

﻿

﻿

561. Hüküm

Ayşe Hâtun bt. Hasan’ın muhâla‘a yapması

Mahmiye-i Kostantıniyye mahallâtından Haraçcı Muhyiddin mahallesinde sâkine Ayşe Hâtun bt. Hasan nâm kadın, meclisi şer‘-i şerîfde kocası hâmil-i hâze’l-kitâb Abdi b. Halil ile muhâla‘a yaptı. Kocası da nikâhında taahhüt ettiği râyic fi’l-vakt dört yüz akçe mehr-i müeccel ve iddet nafakası karşılığında onunla muhâla‘a yaptı. Kadın artık kocasından yeni bir nikâh yapılmadan ve yeni bir mehir ödemeden helâl olmaz şekilde ayrılmış oldu. Sonra her biri diğerinin zimmetini bütün da‘vâ, anlaşmazlık ve zevciyyetle ilgili da‘vâlardan ibrâ-yı âm ile kesin olarak ibrâ etti. Cerâ zâlike ve hurrire fi’l-yevmi’l-ışrîn min Recebi’l-ferd sene 1027.

Şuhûdü’l-hâl: Mehmed Çelebi b. el-Hâc...?, Murad b. Mehmed, Yusuf [b.] Bayram, Abdurrahman Çelebi b. Süleyman,...? b. Veli

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 379 - Hüküm no: 561 - Orijinal metin no: [65b-1, Arapça])﻿

﻿

﻿

562. Hüküm

Yusuf b. Abdullah’ın kiracısı olduğu vakıf dükkânı davasında haklı olduğu

Dükkân-ı âti’l-beyânın müste’cir-i olan Yusuf b. Abdullah nâm kimesne meclisi şer‘a dükkân-ı mezbûru icâre ile mutasarrıf olan Kosta v. ( ) nâm zimmî ile vakf-ı mezkûre meşrûtiyyet tarîkiyle mütevellîye olan Ayşe bt. ( ) tarafından husûs-ı âti’z-zikre vekîl-i şer‘î olup, vekâleti mezbûreyi ma‘rifet-i şer‘iyye ile ârifeyn olan el-Hâc Mustafa b. Mustafa ve Ahmed b. İsmail şehâdetleri ile sâbite olan Musa Efendi b. Halil nâm kimesneyi ihzâr ve mahzarında üzerine da‘vâ edip, bundan akdem mahmiye-i İstanbul’da Unkapanı kurbunda vâki‘ olup vakıfına intimâ’ ile meşhûr ve ma‘rûf olmağın, tahdîdden müstağnî olan bir bâb boyacı dükkânı Hasan Beşe nâm râcilin taht-ı icâresinde iken mezbûr Hasan Beşe fevt olup, evlâdı kalmamağla mahlûl olup, ber-mûceb-i emr-i pâdişâhî âhara îcâr olunmak lâzım geldikde, zikr olunan dükkân tâlibîn ve râgıbîne arz olunmadın merkūme Ayşe Hâtun zimmî-i mezbûre ecr-i mislinden nice mertebe eksik beş bin akçe icâre-i mu‘accele ve beher mâh altmış akçe ücret-i müeccele ile icâr edip, hâl bu minvâl üzre olup, vakfa küllî gadr olduğu nâzır ve mürtezika-i vakfın ma‘lûmu olup, ziyâde ile tâlib zuhûr etdikde, tâlibine arz için mezâda verilip, bilâhire benim üzerimde olup, on iki bin üç yüz akçeye karâr etdikde zikr olunan meblağ dükkân-ı merkūmun ecr-i misli olmağın, mütevellî-i merkūme Ayşe Hâtun dükkân-ı mersûmu ragabât-ı nâs munkatı‘a oldukdan sonra, bana târih-i kitâb şehri gurresinden on iki bin üç yüz akçe icâre-i mu‘accele ve beher mâh altmış akçe ücret-i müeccele [ile] müşâhereten îcâb, zikr olunan on iki bin üç yüz akçemi mütevellî-i sâlifü’z-zikr benden bi’t-tamâm ahz u kabz etmiş iken, mezbûr Kosta fuzûlî tasarruf eder, merkūmân Musa Efendi ve Kosta zimmî dükkân-ı merkūmu bana teslîm etmezler. Suâl olunup mersûm Kosta’nın yed-i âdiyesi ref‘ ve mezbûr vekîl[e] teslîm ile ilzâm olunmak taleb ederim dedikde, gıbbe’s-suâl mezbûr Kosta ile vekîl-i mezbûr Musa Efendi müdde‘î-i merkūmu kelimât-ı meşrûhasında tasdîk etdikden sonra, mersûm Kosta’yı dükkândan çıkarıp ba‘de’t-tahliyye müdde‘î-i mesfûra teslîm ile ilzâm olundukda, mezkûr Kosta ta‘annüden iki bin akçe dahi ziyâde edip, zeyl-i kitâbda mastûrü’l-esâmi olan Müslümanlar bir sehim dükkân-ı mezbûrun ecr-i misli karârın bulup ziyâdesi ta‘annüt-i [ta‘annüd-i] mahzıdır. Müdde‘î-i mezbûr emlâ’ ve evra‘ olup vakfa her vechile enfa‘ idiğine ittifâk etdiklerinde, mezbûr Kosta bî-vech ve ta‘annüten ta‘arruzdan men‘ olunup, mâ hüve’l-vâki‘ bi’t-taleb ketb olundu. Hurrire fi’l-yevmi’r-râbi‘ aşer min Recebi’l-ferd li sene seb‘a ve ışrîn ve [elf].

Şuhûdü’l-hâl: El-Hâc Ali b. Abdullah, Sinan b. Abdullah, Hüseyin b. Mustafa, Mustafa b. Cafer, Mehmed b. Cafer.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 379 - Hüküm no: 562 - Orijinal metin no: [65b-2])﻿

﻿

﻿

563. Hüküm

Atanaş v. Yorgi’nin Kosta v. Dimo’ya borcu olduğu

Mahmiye-i Kostantıniyye mahallâtından...? mahallesinde sâkin Atanaş v. Yorgi nâm Nasrâni, üzerinde ve zimmetinde hâfız-ı hâze’l-kitâb Kosta v. Dimo lehine deyn-i şer‘îden zeyilde yer alan târihten iki yüz güne müeccel râyic fi’l-vakt bin akçe borcu olduğunu ikrâr ve itiraf etti. Tasdîk sâhibince beyânı bi’l-muvâcehe tasdîk edildi. Cerâ zâlike ve hurrire fi’l-yevmi’l-hâmis ve’l-ışrîn min Recebi’l-ferd sene 1027.

Şuhûdü’l-hâl: Sinan b. Abdullah, Ali b. Abdullah, Eyüb b. Mehmed, Mehmed b. Receb, Ahmed b. Halil, Hızır b. Abdullah

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 380 - Hüküm no: 563 - Orijinal metin no: [65b-3, Arapça])﻿

﻿

﻿

564. Hüküm

Cafer b. Bedreddin’in, İsmail Efendi’de ev satışından kalan alacağını tahsil ettiği

Mahmiye-i İstanbul’da Karagümrük mahallesi sâkinlerinden olup bi’l-fi‘il şehirde sâkin olan Cafer b. Bedreddin nâm kimesne tarafından husûs-ı âti’z-zikre vekîl olup, nehc-i şer‘î üzre vekâleti sâbite olan Kara Mehmed nâm kimesne meclisi şer‘-i şerîfde İsmail Efendi mahzarında üzerine bi’l-vekâle da‘vâ edip, bundan akdem müvekkilim mezbûr Cafer mahalle-i mezbûrede vâki‘ lede’l-ahâlî ma‘lûmü’l-hudûd olan bir mülk menzilini mûmâ-ileyh İsmail Efendi’ye on iki bin nakd-i fiddî akçeye bey‘-i kat‘î ile bey‘ edip, ol dahi iştirâ ve kabûl etdikden sonra semeni merkūmdan on bir bin akçesin ahz u kabz edip, bin akçesi mezbûr İsmail Efendi’nin zimmetinde bâkī kalmışdır. Suâl olunup vekâlet-i mahkiyem hasebiyle alıverilmesini taleb ederim dedikde, gıbbe’s-suâl mezbûr İsmail Efendi ikrâr edip, fi’l-vâki‘ vech-i muharrer üzre merkūm Cafer’den menzili mezbûru on iki bin akçeye iştirâ edip, meblağ-ı merkūmdan on bir bin akçeyi benden taleb ve da‘vâya mezbûr Kara Mehmed’i vekîl ettiği ma‘lûmum değildir deyi inkâr etmeğin, mezbûr Kara Mehmed’in sıdk-ı makāline beyyine taleb olundukda, udûl-i ahrârdan Ramazan Efendi b. Bedreddin ve Cavid b. Abdullah nâm kimesneler li ecli’ş-şehâde hâzırân bi’l-meclis olup, gıbbe’l-istişhâd edâ-yı şehâdet-i şer‘iyye edip, fi’l-vâki‘ vech-i muharrer üzre mezbûr Cafer zikr olunan menzil bahâsından olan meblağ-ı bâkī bin akçeyi mûmâ-ileyh İsmail Efendi’den taleb ve da‘vâ ve ahz u kabz ve îsâle mezbûr Kara Mehmed’i huzûrumuzda vekîl etti. Bu husûsa şâhidleriz, şehâdet dahi ederiz dediklerinde gıbbe ri‘âyet-i şerâ’iti’l-kabûl şehâdetleri hayyiz-i kabûlde vâki‘ oldukdan sonra, mûcibi ile hükm olundu. Mâ hüve’l-vâki‘ ketb [olundu]. [Tarih yazılmamıştır]. [Şuhûdü’l-hâl:] el-Hâc Ali b. Abdullah, Halil b. Hacı İbrahim, Halil b. Hüdâverdi, Mahmud b. Bâli.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 380 - Hüküm no: 564 - Orijinal metin no: [65b-4])﻿

﻿

﻿

565. Hüküm

Himmet Efendi b. Ahmed’in Yorgi v. Timo’da ödünçten alacağı olduğu

Udûlden Seyyid Eyüb Efendi b. Seyyid Mustafa ve Mustafa Efendi b. Nasûh nâm kimesneler meclisi şerî‘at-i şerîfet-i garrâ ve mahfili tarîkat-i latîfe-i zehrâda Gelibolu tevâbi‘inden Galata karyesi ahâlîsinden Yorgi v. Timo nâm zimmî mahzarında, Himmet Efendi b. Ahmed’den sâdır olan da‘vâ-yı sahîha-i şer‘iyyede gıbbe’l-istişhâd şöyle şehâdet ettiler ki, zimmî-i mezbûr bizim yanımızda zimmetinde, müdde‘î-i mezbûr lehine karz cihetinden râyic fi’l-vakt üç bin beş yüz akçe borcu bulunduğunu ikrâr ve itiraf etti. Şehâdetin kabûl şartlarını taşıdığının tesbitinin ardından mûcibince hükmedildi. Cerâ zâlike ve hurrire fi’l-yevmi’l-ışrîn min Recebi’l-mürecceb sene 1027.

Şuhûdü’l-hâl: Ali b. Abdullah, Abdülcelîl b. Hüdâverdi, el-Hâc Mehmed b. İsmail, İbrahim b. Receb

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 381 - Hüküm no: 565 - Orijinal metin no: [66a-1, Arapça])﻿

﻿

﻿

566. Hüküm

Melike bt. Mehmed eşi Hüseyin b. Derviş’ten muhâla‘a yoluyla boşanması

Mahmiye-i Kostantıniyye’de Kadırga Limanı mahallesinde sâkine Melike bt. Mehmed nâm kıbtiyye zevci hâmilü’l-kitâb Hüseyin b. Derviş nâm kıbtî mahzarında ikrâr-ı tâm ve ta‘bîr [ani’l-]merâm edip, zevci mezbûr Hüseyin zimmetinde olan bin altı yüz akçe mehr-i müeccelimden ve nafaka-i iddetimden fâriğa olmak üzre, merhûm Hüseyin ile muhâla‘a eylediğimizden sonra, hukūk-ı zevciyyete müte‘allik de‘âvî ve husûmâtdan ibrâ-i âm ile biri birinin zimmetin ibrâ ve terk-i da‘vâ etdik dedikde, mezbûre Melike’yi ikrâr-ı vâkı‘ında mezbûr Hüseyin dahi vicâhen ve şifâhen tasdîk ve zevc-i merkūm üzre biri biri ile muhâla‘a edip, hukūk-ı zevciyyete müte‘allik de‘âvî ve husûmâtdan biri birinin zimmetin ibrâ ve terk-i da‘vâ eylediklerin tahakkuk etdikten sonra, mezbûre Melike zimmetinde beynlerinde ma‘lûm mürtezika bahâsından olan sekiz yüz akçeden dahi zimmetin ibrâ ettim demeğin, mâ hüve’l-vâki‘ gıbbe’t-taleb ve’l-kabûl ketb ü tahrîr ve yed-i tâlibe def‘ olundu. Tahrîren fî 21 min Recebi’l-ferd li sene seb‘a ve ışrîn ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Mustafa b. Cafer, Ali b. Abdullah, Derviş b. Abdullah, Fazlı b. Havlan?, Hızır b. Abdullah, Hızır b. Abdullah, Kara Mustafa b. Hasan, Sinan b. Mustafa, Bâli b. Mehmed ve gayruhüm.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 381 - Hüküm no: 566 - Orijinal metin no: [66a-2])﻿

﻿

﻿

567. Hüküm

Musa Efendi b. Abdullah’ın oturduğu vakıf evini Sinan Efendi b. Şeyh Sâlih’e devrettiği

Mahmiye-i İstanbul’da Kadırga Limanı’nda merhûm Vezîriâzam Mehmed Paşa’nın Fethiye demekle ma‘rûf olan câmi‘-i şerîfi kurbunda vâki‘, bir tarafı Cerrah Ahmed mülkü ve bir tarafı Şahincibaşı olan Derviş Ağa b. Abdullah mülkü ve iki tarafı tarîk-i âm ile mahdûd olup üç bâb ulvî evleri ve muhavvatayı ve kenîfi ve su kuyusunu hâvî olan menzil, ashâb-ı hayrâtdan merhûm Üstâd Mahmud b. Abdullah’ın evvelâ Rıdvan b. Abdullah nâm abd-i atîkine, ba‘dehû mezbûr Rıdvan’ın evlâdına ve evlâd-ı evlâdına ve ba‘de’l-inkırâzi’l-evlâd-ı atîka-i vâkıf olan Gülahmer bt. Abdullah’a ve Gülsürûr bt. Abdullah’a vakıf olup ve ba‘de vefâtihîmâ menzili mârrü’z-zikrin sulehâ’-i ulemâdan bir recül-i sâlih [ve] âlim sâkin ola deyû ta‘yîn etmeğin, zikr olunan mevkūfün-aleyhim munkarızûn olmağla, ber-mûceb-i şart-ı vâkıf menzili mezbûrda olan [on] yıldan berî sulehâ’-i ulemâdan olup sâkin olagelen, iftihârü’l-müderrisîn Musa Efendi b. Abdullah meclisi şer‘de hâmilü’l-kitâb ve fahrü’l-müderrisîn Sinan Efendi b. eş-Şeyh Sâlih Efendi’ye fâriğ olmağın, mûmâ-ileyh Sinan Efendi sâlih [ve] âlim ve mütedeyyin ve meskene etemm-i ihtiyâcı mütebeyyin olmağın tevcîh olunup zabt ve tasarrufiyçün bu vesîka ketb olundu. Tahrîren fî evâhiri Recebi’l-ferd li sene seb‘a ve ışrîn ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Mefharü’l-emâcid Haydar Ağa b. Abdullah Kethüdâ-yı Hazreti Cafer Paşa ve Zahrü’l-emâsil Mehmed Ağa b. Kethüdâ-yı Bevvâbân-ı Paşa-yı müşârün-ileyh, Umdetü’l-kuzât Abdullah Efendi.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 382 - Hüküm no: 567 - Orijinal metin no: [66a-3])﻿

﻿

﻿

568. Hüküm

Fâtıma Hâtun bt. Mehmed’in, kölesi tarafından bir gözünün çıkarılması sebebiyle eşi Seyyid Hasan aleyhine açtığı davadan vazgeçtiği

Mahmiye-i İstanbul’da Ali Paşa-yı atîk mahallesi sâkinelerinden Fâtıma Hâtun bt. Mehmed meclisi şer‘-i şerîfde hâlâ zevci olan es-Seyyid Hasan b. es-Seyyid Mustafa mahzarında ikrâr ve takrîr-i kelâm edip, târih-i kitâbdan iki ay mukaddem mezbûr es-Seyyid Hasan’ın ümmü’l-veledi olup hâzıra bi’l-meclis olan Gülistan bt. Abdullah sağ gözümü hatâ’en vurup mecrûh etmekle, ziyâsı zâil oldu deyû mûcibini mevlâsına tazmîn için da‘vâya mütesaddiye olmuşdum. El-hâletü hâzihî da‘vâ-yı merkūmeden fâriğa olup, merkūm es-Seyyid Hasan’ın zimmetini husûs-ı mezbûre müte‘allika olan de‘âvî ve husûmâtdan ibrâ-i âmm-ı câsim li’d-da‘vâ ile ibrâ etdim dedikde, mersûm es-Seyyid Hasan mukırra-i merkūmenin ibrâsın kabûl ve ikrâr-ı muvâfakatın tasdîk etdikden sonra, mâ hüve’l-vâki‘ gıbbe’t-taleb ketb olundu. Tahrîren fi’l-yevmi’l-ışrîn min Recebi’l-ferd li sene 1027.

Şuhûdü’l-hâl: Hüseyin Efendi b. el-imâm, Mehmed Efendi b. Abdullah el-imâm, Abdullah b. Mahmud, Mehmed b. Ahmed, Osman b. Mustafa el-müezzin, Mustafa b. Pîrî er-râcil, el-Hâc Ahmed b. İlyas, Mustafa b. Hızır, Mehmed Halife el-müezzin, Mehmed Efendi b. Abdünnebî Kefeli ve gayruhüm mine’l-mezbûrîn.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 383 - Hüküm no: 568 - Orijinal metin no: [66a-4])﻿

﻿

﻿

569. Hüküm

Emine Hâtun bt. Mahmud’un mahkemede evlenmesi

Mahmiye-i Kostantıniyye mahallâtından merhûme Mihrimah Sultan mahallesinde sâkine Emine Hâtun bt. Mahmud adlı kadın meclisi şer‘-i şerîfde hâzır olup kendisini hâzır bi’l-meclis hâfız-ı kitâb Mustafa b. Ramazan ile üç bin üç yüz akçe mehr-i müeccel ile nikâhladı. O da mehr-i mezkûr ile Emine Hâtun ile evlendi. Târih-i mezbûrda cereyân etti.

Şuhûdü’l-hâl: Ahmed b. Ömer, Mustafa b. Hamza, el-Hâc Ali b. Abdullah

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 383 - Hüküm no: 569 - Orijinal metin no: [66a-5, Arapça])﻿

﻿

﻿

570. Hüküm

Hüseyin Bey b. Ali’nin, Abdullah b. Osman’a olan borcunu ödemesi

İşbu râfi‘ü’l-kitâb Abdullah b. Osman nâm râcil meclisi şer‘-i şerîfde mahmiye-i İstanbul’da Ali Paşa mahallesi sâkinlerinden Hüseyin Bey b. Ali nâm kimesne mahzarında üzerine takrîr-i da‘vâ edip, bundan akdem evsâfı beynimizde ilm-i şer‘î ile ma‘lûm kır at bahâsından dört bin dört yüz nakd râyic fi’l-vakt akçe mezbûr Hüseyin Bey’in zimmetinde hakkım vardır. Hâlâ suâl olunup alıverilmesin taleb ederim dedikde, gıbbe’s-suâl mezbûr Hüseyin Bey cevâbında, fi’l-hakīka vech-i muharrer üzre kır at bahâsından dört bin dört yüz akçe müdde‘î-i mezbûr Abdullah’a zimmetimde lâzımü’l-edâ ve vâcibü’l-kazâ deynimdir deyû bi’t-tav‘ ve’r-rızâ ikrâr u i‘tirâf edicek, mûcebiyle meblağ-ı mezbûru müdde‘î-i merkūma edâya mesfûr Hüseyin Bey’e kıbel-i şer‘den tenbîh olunup, mâ vaka‘a bi’t-taleb ketb olundu. Tahrîren fî evâsıtı Receb sene 1027.

Şuhûdü’l-hâl: Ahmed b. Şahbaz, Kadri b. Mustafa, Hamza b. Mustafa ve Abdullah b. Mustafa ve gayruhüm mine’l-hâzırîn.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 383 - Hüküm no: 570 - Orijinal metin no: [66b-1])﻿

﻿

﻿

571. Hüküm

Bakkal Kosta v. Dimo ile Atanaş v. Yorgi’nin alacak davasında sulh olduğu

Mahmiye-i İstanbul’da Zincirlikuyu kurbunda vâki‘ Bakkal tâ’ifesinden Kosta v. Dimo nâm zimmî meclisi şer‘-i şerîfde, işbu sâhibü’l-kitâb Atanaş v. Yorgi nâm zimmî mahzarında ikrâr ve takrîr-i kelâm edip, bundan akdem mezbûr Atanaş ile şerîk olmak üzre beş bin akçe vermiş idim. Ba‘dehû taleb eylediğimde merkūm Atanaş inkâr etmeğin, beynimizde münâza‘ât-ı kesîre ve muhâsamât-ı şedîde vâkı‘a olmuş idi. El-hâletü hâzihî beynimize muslihûn tavassut edip an inkâr iki bin nakd râyic fi’l-vakt akçeye beni sulh eylediklerinde, ben dahi sulh-ı mezbûru kabûl ve bedel-i sulh olan meblağ-ı mezbûr iki bin akçeyi mersûm Atanaş yedinden bi’t-tamâm ahz u kabz edip, zimmetini husûs-ı mezbûra müte‘allik olan cemî‘-i da‘vâdan mersûm Atanaş’ın zimmetini ibrâ-i âm ile ibrâ ve ıskāt-ı hak eyledim. Ba‘de’l-yevm mazmûn-ı kitâba muhâlif benden veya vekîlimden da‘vâ sâdır olursa, lede’l-hükkâmi’l-kirâm istimâ‘ olunmaya dedikde, mukırr-ı mezbûrun vech-i meşrûh üzre ikrârın merkūm Atanaş bi’l-muvâcehe tasdîk edicek, mâ hüve’l-vâki‘ gıbbe’t-taleb ketb olundu. Tahrîren fi’l-yevmi’s-sânî ve’l-ışrîn min Recebi’l-ferd li sene seb‘a ve ışrîn ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Sinan b. Abdullah, Ali b. Abdullah, Hızır b. Abdullah, Eyüb b. Mehmed, Mehmed b. Receb, Bekir b. Osman ve gayruhüm.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 384 - Hüküm no: 571 - Orijinal metin no: [66b-2])﻿

﻿

﻿

572. Hüküm

Hacı Süleyman b. Derviş’in, Numan b. Veli’deki alacağının ödenmesi

Tüccâr tâ’ifesinden el-Hâc Süleyman b. Derviş nâm kimesne mahfili kazâya Numan b. Veli nâm kimesneyi ihzâr ve mahzarında üzerine da‘vâ edip, bundan akdem mezbûr Numan zimmetinde attâr eşyâsı bahâsından yedi bin akçe hakkım olup, mukābelesinde beynimizde vasfı ve cinsi ma‘lûm altı bin altı yüz akçe kıymetli Rûsiyyetü’l-asl bir câriye iştirâ ve semenin takas edip, zimmetinde dört yüz akçe hakkım bâkī kalmışdır. Taleb ederim suâl olunsun dedikde, gıbbe’s-suâl mezbûr Numan cevâbında, fi’l-hakīka müdde‘î-i mezbûr el-Hâc Süleyman’a attâr eşyâsı bahâsından yedi bin akçe deynim olup, lâkin merkūm el-Hâc Süleyman câriye-i merkūmeyi yedi bin akçeye bey‘-i bât ile bey‘ edip, zikr olunan yedi bin akçe câriyem semeni deyn-i mezbûrun cümlesine takas edip, zimmetimde bir akçe hakkı kalmamışdır dedikde, gıbbe’l-istintâk mezkûr el-Hâc Süleyman altı bin altı yüz akçeden ziyâdeye iştirâ ve takas ettiğin inkâr edip, merkūm Numan’dan sıdk-ı da‘vâ ve makāline beyyine taleb olundukda, ityân-ı beyyineden izhâr-ı acz edip, mezbûr el-Hâc Süleyman câriye-i mezkûreyi mesfûr Numan’a altı bin altı yüz akçeden ziyâdeye iştirâ etmeyip iddi‘â olunan dört yüzü tafsîl-i sâbık üzre alâ tarîki’t-takas haklaşmaduğuna yemîn teklîf olundukda, mezbûr dahi alâ vefki’l-mes’ûl yemîn billâhi te‘âlâ etmeğin, mersûm el-Hâc Süleyman’a merkūm Numan meblağ-ı mezkûr dört yüz akçenin edâsına tenbîh birle, mâ vaka‘a bi’t-taleb ketb olundu. Hurrire fî evâhiri Recebi’l-ferd sene seb‘a ve ışrîn ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: El-Hâc Hamis b. İbad, Abdi b. Yahya, el-Hâc Mansur b. Salim, Mustafa b. Gülabi, Sinan b. Abdullah, Ebîbekir b. Osman, Nuh b. Ali ve gayruhüm. El-emru kemâ hurrire fîh Harrerehu’l-fakīri Sübhânehû Ali b. Abdurrauf el-kadri Bursa el-mahrûse. Ufiye anhümâ.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 384 - Hüküm no: 572 - Orijinal metin no: [66b-3])﻿

﻿

﻿

573. Hüküm

Abdurrahman Çelebi b. Mehmed’in, kölesini âzâd ettiği

Mahrûse-i Bursa mahallâtından Hâce Ali Efendi mahallesinde vefât eden Abdurrahman Çelebi b. Mehmed nâm kimesnenin baba bir kardeşi ve usûbe-i nesebiyye cihetiyle vârisi olan Adanalı zâde diye meşhûr fahrü’l-a‘yân Mehmed Çavuş b. Mehmed meclisi şerî‘at-i şerîfe-i garrâda ikrâr ve itiraf etti ki ve ayrıca müteveffâ-yı mezbûr Abdurrahman Çelebi’nin kız kardeşi ve vârisi olan Sıyami Hâtun bt. Abdullah adlı kadın ikrâr ve itiraf etti ki ve ayrıca müteveffâ-yı mezkûr Abdurrahman Çelebi’nin zevce-i metrûkesi ve vârisi olan Ayşe Hâtun bt. ( ) adlı kadın ikrâr ve itiraf etti ki, müteveffâ-yı merkūm Abdurrahman Çelebi kemâl-i akl ve hâl-i sıhhatinde rıkkını itiraf eden çok uzun boylu, çatık kaşlı, ala gözlü,...? asl abd-i memlûki hâmil-i hâze’l-kitâb Kenan b. Abdullah’ı hasbeten li’llâhi te‘âlâ ve taleben li merdâtihi âzâd ve tahrîr etmiştir. Hâlen her biri verâset hasebiyle bunu kabûl ettiler. Böylece lehlerine olan şeylerin kendi lehine, aleyhlerine olan şeylerin kendi aleyhine sâbit olduğu sâir hür doğanlar gibi hür oldu. Ki artık onun üzerinde efendisinin hukūken velâ hakkı sâhiblerine âzâdlı köleler üzerinde tanınmış (mîrâs) hakkından başka bir hak kalmadı. Tasdîk hakkı sâhibince bu beyânlar vicâhen ve şifâhen tasdîk edildi. Cerâ zâlike ve hurrire fî evâsıt-ı Şevvâli’l-mükerrem min şuhûr sene 1027.

Şuhûdü’l-hâl: Kasım Çavuş el-ma‘rûf bi Hançerî zâde, Abdurrahman Bey b. Mahmud Bey el-meşhûr bi Hançerî zâde, İbrahim Çelebi b. Yakub azeb, Mehmed Bey b. Mehmed Bevvâb, Ali Çavuş b. Mehmed, Abdülmümin Çavuş b. Hüseyin, Mehmed Çavuş...?, Mehmed Ağa b. Mustafa cündî?, Hamza...?, Hüseyin Bey b. ( ) silahdâr, Mehmed b. Abdullah, Ali Çelebi b. Abdi, Mehmed b. Derviş, Mustafa b. Abdullah muhzır

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 385 - Hüküm no: 573 - Orijinal metin no: [67a-1, Arapça])﻿

﻿

﻿

574. Hüküm

Ali b. İslâm’ın, Turhan Vakfı’ndan ödünç aldığı

Ali b. İslâm nâm kimesne, üzerinde ve zimmetinde mahmiye-i Kostantıniyye’de vâki‘ Turhan vakfı mütevellîsi râfi‘-i kitâb Ali Çavuş b. Hasan ile yaptığı muameleden dolayı râyic fi’l-vakt üç bin akçesi karz cihetinden, yedi yüz akçesi de satılıp teslîm alınmış çuka bahâsından olmak üzre vakf-ı mezbûr lehine toplam üç bin yedi yüz akçe borcu bulunduğunu ikrâr ve itiraf etti. Mütevellî-yi mezbûr tarafından beyânı bi’l-muvâcehe tasdîk edildi. Hurrire fî 25 min Recebi’l-ferd sene 1027.

Şuhûdü’l-hâl: İbrahim b. Receb, Ali b. Abdullah, Musa [b.] Veli, Eyüb b. Mehmed ve gayruhüm

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 386 - Hüküm no: 574 - Orijinal metin no: [67a-2, Arapça])﻿

﻿

﻿

575. Hüküm

Zamarina bt. Abdullah’ın eşi Şâhin b. Mehmed’den muhâla‘a yoluyla boşandığı

Mahmiye-i İstanbul’da Karabaş mahallesi sâkinlerinden Zamarina bt. Abdullah nâm hâtun meclisi şer‘-i şerîfde zevci Şâhin b. Mehmed mahzarında takrîr-i kelâm edip, ma‘kūdun-aleyh olan üç yüz akçe mehr-i müeccelim mukābelesinde mezbûr Şâhin yedinden on çeki un ve bir keyl pirinç ve bir keyl mercimek ve beş vakıyye sabun alup, nafaka-i iddetim ve me’ûnet-i süknâm üzre mezbûr Şâhin ile muhâla‘a-i sahîha-i şer‘iyye ile muhâla‘a eyleyip, bir birimizin zimmetini zevciyyete müte‘allik âmme-i de‘âvâdan ibrâ-i âm ile ibrâ etdik, ba‘de’l-yevm her hangiden zevciyyete müte‘allik da‘vâ sudûr ederse, inde’l-hükkâmi’l-kirâm mesmû‘a olmaya dedikde, mezbûr Zamarina’yı ikrâr-ı meşrûhunda mezbûr Şâhin bi’l-muvâcehe tasdîk edip, mâ hüve’l-vâki‘ gıbbe’t-taleb ketb olundu. Tahrîren fi’l-yevmi’l-hâmis aşer min Recebi’l-mürecceb li sene seb‘a ve ışrîn ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: El-Hâc Ali b. Abdullah, Hasan b. Mehmed, Ali b. Abdullah ve gayruhüm.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 386 - Hüküm no: 575 - Orijinal metin no: [67a-3])﻿

﻿

﻿

576. Hüküm

Yorgi v. İstello’nun Petro v. Yorgi’deki alacağının tecil edildiği

Mahmiye-i İstanbul’da Irgadpazarı sâkinlerinden işbu râfi‘ü’l-kitâb Yorgi v. Angelo Meclisi şer‘-i şerîfde Petro v. Yorgi nâm zimmî mahzarında üzerine da‘vâ edip, bundan akdem mezbûr Petro zimmetinde deyn-i şer‘îden beş bin akçe hakkım olup, iki bin akçesin yedinden alıp kabz edip, üç bin akçesi zimmetinde kalmışdı. Suâl olunup şer‘ ile alıverilmesini murâd ederim dedikde, gıbbe’s-suâl mezbûr Petro cevâbında fi’l-vâki‘ müdde‘î-i mezbûre vech-i muharrer üzre deyn-i şer‘îden üç bin akçe deynim vardır. Lâkin târih-i kitâbet şehrinin yedinci gününde doksan güne değin müecceldir deyip, müdde‘î-i mezbûrdan istintâk olundukda deyn-i mezbûrun minvâl-i mezkûr üzre müeccel olduğun i‘tirâf etmeğin, mâ vaka‘a isre’t-taleb ketb olundu. Tahrîren fi’l-yevmi’l-hâdî ve’l-ışrîn min Recebi’l-ferd li sene seb‘a ve ışrîn ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Mehmed Çavuş b. Feyzullah?, Osman Çavuş b. Ali, Murad b. Mehmed, Eyüb b. Mehmed, Mehmed b. (…)

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 387 - Hüküm no: 576 - Orijinal metin no: [67a-4])﻿

﻿

﻿

577. Hüküm

Zâhide bt. Abdullah’ın, evini Nâzenin bt. Abdullah’a sattığı

Mahmiye-i Kostantıniyye mahallâtından Muhtesib İskender mahallesinde sâkine Zâhide bt. Abdullah, işbu akdin kendilerinden sudûruna kadar sâhibi ve mâliki olduğu, elinde ve taht-ı tasarrufunda bulundurduğu, mahalle-i mezkûrede vâki, tahtânî bir bâb evi, bahçe ve helâyı hâvî, bir tarafdan kısmen bâyi‘a-i mezbûre mülkü, diğer tarafdan kısmen Ümmî Hâtun mülkü, öbür tarafdan merhûme Fâtıma Hâtun vakfı ve diğer tarafdan da tarîk-i âm ile mahdûd mülk menzilini cümle tevâbi‘ ve levâhıkı ile râyic fi’l-vakt üç bin akçe-i Osmânî-yi mu‘ayyen-i makbûz ile bâ‘ise-i kitâb Nâzenin bt. Abdullah’a sattığını icap ve kabûlü hâvî bey‘-i bât ile kesin olarak sattığını ikrâr-ı sahîh-i şer‘î ile ikrâr etti. O da kendi malıyla ve kendisi için menzili ondan satın aldı. Müşteri tarafından satıcının beyânı vicâhen ve şifâhen tasdîk edildi. Teslîm-i mebî‘ ve kabz-ı semen eylediler. Cerâ zâlike ve hurrire fi’l-yevmi’l-hâmis ve’l-ışrîn min Recebi’l-ferd sene 1027.

Şuhûdü’l-hâl: İbrahim Halife b. Mustafa imâm, Mustafa b. İbrahim tabib-i sultânî, Mehmed b. İbrahim tabib-i sultânî, Ömer b. Mustafa müezzin ve gayruhüm

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 387 - Hüküm no: 577 - Orijinal metin no: [67a-5, Arapça])﻿

﻿

﻿

578. Hüküm

Seyyid Abdurrahman b. Seyyid Hamza ile Hacı Behrâm b. Abdullah’ın dükkânlarını genişleterek yola tecavüzden men edilmesi

Mahmiye-i İstanbul’da Bakkalzâde Mehmed Efendi vakfına mütevellî olan Hasan b. Abdullah meclisi şer‘a gelip takrîr-i kelâm edip, vakf-ı mezbûrda mahmiye-i mezbûrede Tavukpazarı’nda vâki‘ vâkıf-ı mezbûre intimâ’ ile tahdîdden müstağnî olan dekâkînin kârgir duvarına muttasıl olan dükkânın icâre-i mu‘accele ve müeccele ile müste’cir-i olan es-Seyyid Abdurrahman b. es-Seyyid Mehmed ve el-Hâc Behrâm b. Abdullah vaz‘-ı kadîme muhâlif, dükkân-ı mezbûrun kapısı önüne yol üzerine tecâvüz etmişlerdir. Kıbel-i şer‘den üzerine varılıp ba‘de’l-müşâhede mezbûrâna def‘ine tenbîh ve tahrîr olunmasını taleb ederim dedikde, savb-ı şer‘den Mevlânâ Şaban Efendi ve Hâssa mi‘mârlarından Üstâd Ali b. Memi irsâl olunup, onlar dahi zeyl-i kitâbda mastûrü’l-esâmi olan Müslimîn ile mahalli mezbûra varıp mezbûrân es-Seyyid Abdurrahman ve el-Hâc Behrâm muvâcehelerinde nazar ve mesâha eylediklerinde, zikr olunan kârgir yolun arzı iki buçuk zirâ‘ olup ve mezbûrân es-Seyyid Abdurrahman ve el-Hâc Behrâm dükkânları tarîk-i mezbûr önüne on parmak mütecâsirler bulunmağın, mevlânâ-yı mezbûr mahallinde tahrîr ve def‘ine mezbûrâna tenbîh olundukdan sonra gelip haber vermeğin, mâ hüve’l-vâki‘ bi’t-taleb kayd şüd. Hurrire fî evâhiri Receb sene [10] 27.

Şuhûdü’l-hâl: Mustafa Bekir b. Kasım el-cündî, Ali b. ( ) er-râcil, el-Hâc Mustafa b. Ramazan ve gayruhüm.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 388 - Hüküm no: 578 - Orijinal metin no: [67b-1])﻿

﻿

﻿

579. Hüküm

Nesli Hâtun bt. Hamza’nın, evini nakit vakfına bey’ bi’l-istiğlâl ile satması

Mahmiye-i Kostantıniyye mahallâtından Hasan Paşa mahallesinde sâkine Nesli Hâtun bt. Hamza adlı kadın meclisi şer‘-i şerîfde, işbu akdin kendilerinden sudûruna kadar sâhibi ve mâliki olduğu, elinde ve taht-ı tasarrufunda bulunduğu, Hasan Paşa mahallesinde vâki‘, fevkānî iki, tahtânî bir bâb evi, bölmeyi, selâmlığı, ahırı, su kuyusunu, helâyı ve avluyu hâvî, bir tarafdan Ahmed b. Mustafa mülkü, diğer tarafdan...? diye meşhûr Veli mülkü ve öbür tarafdan da tarîk-i âmla mahdûd mülk menzilini cümle tevâbi‘ ve levâhıkı ve kâffe-i menâfi‘ ve mürâfıkıyla râyic fi’l-vakt dört bin akçe semen-i mu‘ayyen-i makbûzla mahmiye-i mezbûre mahallâtından Debbâğzâde mahallesi avârızı nukūd-i mevkūfesine mütevellî olan hâmil-i hâze’l-kitâb Müyesser Efendi b. Şaban’a sattığını ikrâr ve itiraf etti. Mütevellî de vakf-ı mezbûr malıyla ve vakfa gelir temini amacıyla menzili ondan satın aldı. Sonra satıcının menzili kirâlamak istemesi üzerine mütevellî menzili tahliyye edip zeyilde yer alan târihten bir sene tamamına altı yüz akçeye kirâya verdi. Mütevellî satıcının yukarıdaki beyânlarını vicâhen tasdîk etti. Satıcının kızı Râbia bt. Mustafa adlı kadın menzili mezbûrun derkine ve bedel-i icâreye icap ve kabûlü hâvî kefâlet ile kefîl oldu. Cerâ zâlike ve hurrire fi’l-yevmi’s-sânî ve’l-ışrîn min şehri Recebi’l-mürecceb min şuhûri sene 1027.

Şuhûdü’l-hâl: Ali Bey b. Mustafa Bevvâb-ı sultânî, Ahmed b. Hasan müezzin, Yusuf Çelebi b. Abdurrahman, Ramazan Bey b. Hasan, Halil b. İbrahim, Rıdvan b. Abdullah ve gayruhüm

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 388 - Hüküm no: 579 - Orijinal metin no: [67b-2, Arapça])﻿

﻿

﻿

580. Hüküm

Duha Hâtun bt. Ramazan’ın, evini Nesli Hâtun bt. Hamza’ya satması

Duha Hâtun bt. Ramazan, meclisi şer‘-i şerîfde, işbu akdin kendilerinden sudûruna kadar sâhibi ve mâliki olduğu, elinde ve taht-ı tasarrufunda bulundurduğu, mahmiye-i Kostantıniyye mahallâtından Hasan Paşa mahallesinde vâki‘, fevkānî iki, tahtânî bir bâb evi, bölme, selâmlık, ahır, su kuyusu, helâ ve avluyu hâvî, bir tarafdan Ahmed b. Mustafa mülkü, diğer tarafdan Ahmed b. Mustafa mülkü, öbür tarafdan...? diye meşhûr Veli mülkü ve diğer tarafdan da tarîk-i âm ile mahdûd mülk menzilini cümle tevâbi‘ ve levâhıkı ve kâffe-i menâfi‘ ve mürâfıkı ile râyic fi’l-vakt on dokuz bin akçe semen-i mu‘ayyen-i makbûzla hâmile-i hâze’l-kitâb Nesli Hâtun bt. Hamza’ya icap ve kabûlü hâvî bey‘-i bât ile sattığını ikrâr ve itiraf etti. Nesli Hâtun kendi malıyla ve kendisi için menzili ondan satın aldı. Alıcı Nesli Hâtun tarafından satıcının beyânı vicâhen ve şifâhen tasdîk edildi. Teslîm-i mebî‘ ve kabz-ı semen eylediler. Cerâ zâlike ve hurrire fi’l-yevmi’s-sânî aşere min şehri Receb el-mürecceb min şuhûri sene 1027.

Şuhûdü’l-hâl: Ali Bey b. Mustafa Bevvâb-ı sultânî, Müyesser Efendi b. Şaban imâm, Ahmed b. Hasan müezzin, Yusuf b. Abdurrahman, Ramazan Bey b. Hasan, Halil b. İbrahim, Rıdvan Bey b. Abdullah ve gayruhüm mine’l-hâzırîn

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 389 - Hüküm no: 580 - Orijinal metin no: [67b-3, Arapça])﻿

﻿

﻿

581. Hüküm

Pavoli bt. Hıristadola’nın ölen annesinin terekesini teslim aldığı

Bundan akdem mahmiye-i İstanbul’da Ohri mahallesinde sâkine iken hâlike olan Hıristadola bt. Nikola nâm zimmîyenin kebîre kızı Pavoli meclisi şer‘-i kavîmde, hâlike-i mezbûrenin zevci olan işbu râfi‘ü’l-kitâb Nikola v. Yorgi nâm zimmî mahzarında ikrâr ve takrîr-i kelâm edip, bundan esbak hâlike-i mezbûre muhallefâtından bana intikāl eden menkūlâtdan mezbûr Nikola yedinde bir erguvânî atlas fistan ve bir mor ferâce kalmış idi. Hâlâ zikr olunan fistan ile ferâceyi mezbûr Nikola yedinden alıp kabz edip, muhallefât-ı hâlike-i mezbûreye müte‘allika da‘vâdan mezbûr zimmetini ibrâ ve ıskāt etdim. Ba‘de’l-yevm husûs-ı mezbûre müte‘allik mezbûr Nikola ile vechen mine’l-vücûh da‘vâm yokdur dedikde, mukırr-ı mezbûreyi ikrâr-ı meşrûhunda mezbûr Nikola vicâhen ve şifâhen tasdîk edip, mâ vaka‘a bi’t-taleb ketb olundu. Hurrire fî evâhiri Recebi’l-ferd li sene seb‘a ve ışrîn ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Receb b. İbrahim, Hasan b. Ahmed, Mustafa Çavuş b. Ali, Ali b. Abdi, Mustafa b. Hamza, el-Hâc Osman b. Abdullah.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 389 - Hüküm no: 581 - Orijinal metin no: [68a-1])﻿

﻿

﻿

582. Hüküm

Ahmed Çelebi b. Abdullah ile İshak b. Abdullah’ın at satışıyla davasında sulh olduğu

Mahmiye-i Kostantıniyye mahallâtından ( ) mahallesi sâkinlerinden fahrü’l-akrân Ahmed Çelebi b. Abdullah nâm kimesne meclisi şer‘-i kavîmde, işbu bâ‘isü’l-kitâb mahmiye-i mezbûrede ( ) sükkânından İshak b. Abdullah mahzarında ikrâr ve takrîr-i kelâm edip, bundan akdem merkūm İshak’dan iki sene mukaddem iki bin beş yüz akçeye bir re’s kır ve iğdiç at iştirâ ve kabz edip, semeni elân zimmetimde deyni iken, mezkûr İshak zikr olunan atı beş bin beş yüz akçeye bey‘ etdim deyû ziyâde semeni taleb edip, isbâta kādir olmayıp, merkūm atın dahi tansîf-i semen iktizâ eder beynimizde ma‘lûm ayb hâdis olup, üç binden ziyâdeye tahammülü olmadığı sikāt ihbârıyla ma‘lûm olmağın, alâ tarîki’s-sulh ani’l-inkâr zikr olunan beş bin beş yüz akçeye tuta, mezbûr bârgiri yine merkūm İshak’a bey‘ ve semenini takas edip, iki bin beş yüz akçesin nakden teslîm etmek üzre ıslâh etdiklerinde, ben dahi kabûl edip zikr olunan at ve akçeyi mezbûr İshak’a teslîm edip, bu husûsa müte‘allika da‘âvâdan zimmetin ibrâ etdim dedikde, gıbbe’t-tasdîk ve’l-kabûl mezkûr İshak dahi mârrü’z-zikr Ahmed Çelebi’nin zimmetin zikr olunan ata müte‘allik da‘vâdan ibrâ-yı âmm-ı kâtı‘u’n-nizâ‘ ile ibrâ etdim. Ba‘de’l-yevm husûs-ı mezbûra müte‘allika benden bi’z-zât veya vekîlimden bi’l-vâsıta da‘vâ sâdır olursa, lede’l-hükkâm mesmû‘a olmaya dedikde, tarafeynden sâdır olan ikrâr ve tesâduk inde’ş-şer‘i’ş-şerîf mukayyed buyurulup, mâ hüve’l-vâki‘ gıbbe’t-taleb kayd olundu. Fi’t-târihi’l-mezbûr.

Şuhûdü’l-hâl: Mustafa Çelebi b. Ramazan el-cündî, Mehmed Beşe b. Abdullah, Mehmed b. Şaban, İbrahim [b.] Receb, Murad b. Halil ve gayruhüm.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 390 - Hüküm no: 582 - Orijinal metin no: [68a-2])﻿

﻿

﻿

583. Hüküm

Ramazan b. Mehmed’in, boşandığı eşi Gülbeşe bt. Abdullah’a müdahaleden men edildiği

Mahmiye-i İstanbul mahallâtından Tahtaminâre mahallesi sâkinelerinden Gülbeşe bt. Abdullah nâm hâtun meclisi şer‘-i şerîfde Ramazan b. Mehmed mahzarında takrîr-i kelâm ve ta‘bîr ani’l-merâm edip, merkūm Ramazan mukaddemâ zevcim olup, târih-i kitâbdan üç sene mukaddem zimmetinde olan üç bin akçe mehr-i müeccelimden ve nafaka-i iddetimden ferâğ üzre mezbûr ile muhâla‘a-i sahîha-i şer‘iyye ile muhâla‘a edip, hukūk-ı zevciyyete müte‘allik da‘vâdan biri birimizin zimmetin bi’l-külliye ibrâ edip, mezbûrun talâk-ı bâyin ile mutallakası iken, hâlâ inkâr edip benimle zevciyyet üzre mu‘âşeret etmek ister. Suâl olunup ihkāk-ı hak olunmak taleb ederim dedikde, gıbbe’s-suâl mezbûr Ramazan cevâbında, fi’l-hakīka mezbûre Gülbeşe mukaddemâ zevcem olup, târih-i kitâbdan üç sene mukaddem vech-i merkūm üzre üç bin akçe mehr-i müeccelinden ve nafaka-i iddetinden ferâğ üzre mezbûre ile muhâla‘a ve zevciyyete müte‘allik da‘vâdan biri birimizin zimmetin ibrâ etmekle, tafsîl-i sâbık üzre muhâla‘a olup beynimizde beynûnet vâkı‘a olmuşdur deyû tâyi‘an ikrâr etdikde, mezbûr Ramazan bî-vech-i şer‘î ta‘arruzdan men olunup, vâki‘ hâl mezbûre Gülbeşe talebiyle ketb ve terkīm olunup, yed-i tâlibe def‘ olundu. Tahrîren fi’l-yevmi’s-sâdis ve’l-ışrîn min Recebi’l-mürecceb li sene seb‘a ve ışrîn ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Kulu b. Ahmed, Hüseyin Bey, Süleyman b. Abdullah, Baba Nasûh b. Yusuf, el-Hâc Ali b. Abdullah ve gayruhüm.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 391 - Hüküm no: 583 - Orijinal metin no: [68a-3])﻿

﻿

﻿

584. Hüküm

Veli b. Abdullah’ın başkasına ait çıkan satın aldığı câriyenin bedelini Abdülbâki b. İbrahim’den istemesi

Mahrûse-i Bursa sâkinlerinden râfi‘ü’l-kitâb Veli b. Abdullah mahfili kazâda, mahmiye-i Kostantıniyye’de Uzun Yusuf mahallesinde sâkin Abdülbâkī b. İbrahim mahzarında üzerine da‘vâ edip, işbu hâzır fi’l-meclis olan Rûsiyyetü’l-asl Bâdısabâ bt. Abdullah nâm câriyeyi, bundan akdem altı bin fıddî ve râyic fi’l-vakt akçeye, mezbûr Abdülbâkī’den iştirâ ve kabz edip semeni teslîm etmiş idim. El-hâletü hâzihî câriye-i merkūme yedimde iken Fâtıma bt. Hüseyin nâm hâtun câriye-i merkūmeye müstahık çıkup, bi’l-fi‘il mahrûse-i Bursa’da hâkimü’ş-şer‘i’ş-şerîf olan a‘lemü’l-ulemâ’i’l-mütebahhirîn Şeyhzâde Ahmed Efendi huzûrunda mülk-i mutlak da‘vâsın edip, inkârından sonra şuhûd-ı udûlle isbât edip, hâkim-i mûmâ-ileyh -esbağallâhu te‘âlâ ni‘amehû aleyh-hazretleri dahi merkūme Bâdısabâ’yı müstahıkk-ı merkūmeye hükm edip, yed ve malımdan ihrâc edip mezbûreye teslîm etdirdiğine binâen, ben dahi bâyi‘im olan mârrü’z-zikr Abdülbâkī’ye mürâca‘at bi’s-semen taleb ederim dedikde, gıbbe’s-suâl mezbûr Abdülbâkī cevâbında, fi’l-vâki‘ câriye-i merkūmeyi mezbûr Veli’ye semen-i merkūm altı bin akçeye bey‘ ve teslîm edip kabz-ı semen etmiş idim. Ve tafsîl-i sâbık üzre sâlifü’z-zikr Veli’nin da‘vâ-yı istihkāk edip hâkim-i mârrü’z-zikrin hükmü ile elinden alınmağın, mezbûr Veli için benim üzerime istircâ‘ bi’s-semen lâzım geldiği ma‘lûmumdur deyû istihkāk etdiğimde, mezbûr Abdülbâkī meblağ-ı merkūm altı bin akçenin müdde‘î-i merkūma edâsıyla ilzâm olunup, mâ vaka‘a gıbbe’t-taleb ketb ve yed-i tâlibe def‘ olundu. Tahrîren fi’l-yevmi’l-âşir min Recebi’l-ferd li sene seb‘a ve ışrîn ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Hızır Beşe er-râcil, Sefer Beşe er-râcil, Mustafa b. Gülabi, Şaban b. Abdullah, Veli b. İbrahim ve gayruhüm mine’l-hâzırîn.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 391 - Hüküm no: 584 - Orijinal metin no: [68a-4])﻿

﻿

﻿

585. Hüküm

Çavuşbaşı Mehmed Ağa Vakfı’na ait hânenin kira bedelinin artırılması

Mahmiye-i İstanbul’da merhûm Çavuşbaşı Mehmed Ağa vakfına mütevellî olan râfi‘ü’l-kitâb Mustafa b. İbrahim meclisi şer‘de takrîr-i kelâm edip, vakf-ı mezbûrdan mahmiye-i mezbûrede Bezzâz-ı cedîd mahallesinde vâki‘ ma‘lûmü’l-hudûd iki bâb menzil, beher yevm bir akçe ücret ile hâzır bi’l-meclis olan Osman b. Abdullah el-Kerîm nâm kimesneye îcâr olunup, lâkin ücret-i mezbûre ecr-i misli olmamak ile vakf-ı mezbûra küllî gadr olmuşdur. Kıbel-i şer‘den üzerine varılıp menzili mezbûrun ne mikdâr ücrete tahammülü vardır müşâhede ve tahrîr olunmasın taleb ederim dedikde, musavvab-ı şer‘den Mevlânâ Abdüsselam Efendi ve Hâssa mi‘mârlarından Üstâd Ali b. Abdullah irsâl olunmağın, ânlar dahi zeyl-i kitâbda mastûrü’l-esâmi olan Müslimîn ile mahalli mezbûra varıp, mezbûr Osman muvâcehesinde nazar eylediklerinde, menzili mezbûrun beher yevm iki akçe ücrete tahammülü vardır, noksan ile îcâr olunursa vakf-ı mezbûra gadr olunur deyû ittifâk etdiklerinde, mevlânâ-yı mezbûr mahallinde tahrîr edip, ba‘de gelip meclisi şer‘de haber vermeğin, mâ vaka‘a bi’t-taleb ketb olundu. Hurrire fî evâili Recebi’l-ferd li sene seb‘a ve ışrîn ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Es-Seyyid Hasan Efendi b. es-Seyyid Şâhkulu, Seydî Ali b. Seydî Ahmed, İbrahim b. Halil, Rıdvan b. Abdullah el-müezzin, el-Hâc Ali b. Hüsam, el-Hâc Ali b. Pîrî ve gayruhüm.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 392 - Hüküm no: 585 - Orijinal metin no: [68b-1])﻿

﻿

﻿

586. Hüküm

Mehmed Bey b. Abdullah’ın, evini Yusuf b. Abdullah’a satması

Fahrü’l-akrân silahdâr Mehmed Bey b. Abdullah meclisi şer‘-i şerîfde işbu akdin kendilerinden sudûruna kadar sâhibi ve mâliki olduğu, elinde ve taht-ı tasarrufunda bulundurduğu, mahmiye-i Kostantıniyye mahallâtından Mimar Şucâ‘ mahallesinde vâki‘, tahtânî bir bâb evi, selâmlığı, su kuyusunu, bahçeyi, avlu ve helâyı hâvî, bir tarafdan Muslu Çelebi b. Mehmed mülkü, diğer tarafdan İsmail b. Hasan mülkü, öbür tarafdan Sâliha bt. ( ) mülkü ve diğer tarafdan da müşterî-i mezbûr ile merkūm İsmail arasında müşterek tarîk ile mahdûd mülk menzilini cümle tevâbi‘ ve levâhıkı ve kâffe-i menâfi‘ ve mürâfıkı ile râyic fi’l-vakt yirmi bin akçe semen-i mu‘ayyen-i makbûz ile hâmil-i hâze’l-kitâb Yusuf b. Abdullah’a icap ve kabûlü hâvî bey‘-i bât ile sattığını ikrâr ve itiraf etti. O da kendi malıyla ve kendisi için menzili ondan satın aldı. Teslîm-i mebî‘ ve kabz-ı semen eylediler. Müşterî-yi mezbûr tarafından satıcının beyânı vicâhen ve şifâhen tasdîk edildi. Cerâ zâlike ve hurrire fi’l-yevmi’t-tâsi‘ ve’l-ışrîn min şehri Receb sene 1027.

Şuhûdü’l-hâl: El-Hâc İbrahim imâm, Ali b....? müezzin, el-Hâc Ramazan b. Mehmed, İshak Bey Bevvâb-ı sultânî, Derviş b. Halil, Mustafa b. Gülâbî, İlyas b. Hızır, Murad b. Mehmed, Halil b. Sinan, Ahmed Çelebi solak, Ali b. Receb, İsmail b. Hasan, Murad b. Ahmed ve gayruhüm

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 393 - Hüküm no: 586 - Orijinal metin no: [68b-2, Arapça])﻿

﻿

﻿

587. Hüküm

Emine bt. Abdullah’ın muhâla‘a yapması

Mahmiye-i Kostantıniyye mahallâtından Tercüman Yunus mahallesinde sâkine Emine bt. Abdullah adlı kadın, zevci hâfiz-ı hâze’l-kitâb Mehmed b. Nef‘î? ile nikâhında karârlaştırılan râyic fi’l-vakt bin akçe mehr-i müeccel ve iddet nafakası karşılığında muhâla‘a yaptı. Kadın, yeni bir akit yapılmadan ve yeniden mehir ödenmeden eski kocasına helâl olmayacak şekilde ondan ayrılmış oldu. Sonra her biri umûmen bütün da‘vâ, mütâlebât, yemîn ve muhâsamâtdan ve husûsan zevciyyetle alâkalı da‘vâdan yek diğerinin zimmetini ibrâ-yı âm ile târih-i mezbûrda kesin olarak ibrâ etti.

Şuhûdü’l-hâl: İbrahim b. Receb, Mehmed Çelebi b. Mehmed, Mahmud b. Mehmed, Mustafa [b.] Cafer, Abdullah [b.] İbrahim, Mustafa [b.] Hamza, Mehmed b. Timur.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 393 - Hüküm no: 587 - Orijinal metin no: [68b-3, Arapça])﻿

﻿

﻿

588. Hüküm

Seyisler sınıfının başı olan Ali’nin yerine Fethullah b. Mehmed’in tayin olunduğu

Mahmiye-i İstanbul’da mütemekkin olan seyisler zümresinin mukaddemlerinden olup, bundan akdem fevt olan Ali’nin yerine berât-ı pâdişâhî ile mukaddem olan Fethullah b. Mehmed nâm mukaddem meclisi şer‘-i şerîfe bast-ı kelâm edip, zikr olunan mukaddemlik kadîmden ola geldiği üzre berât-ı pâdişâhî ile bana verilmişdir. Hâlâ nazar olunup mûcebince amel olunması için kıbel-i şer‘-i kavîmden temessük taleb ederim deyû berât ibrâz edip, nazar olundukda, takrîri muvâfık bulunmağın, berât-ı âlîşân mûcebince amel olunmak için kıbel-i şer‘-i şerîfden dahi bu berât ketb olundu. Hurrire fi’t-târihi’l-mezbûr.

Şuhûdü’l-hâl: Bekir b. Osman, Mustafa b. Cafer, Halil b. İbrahim.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 394 - Hüküm no: 588 - Orijinal metin no: [68b-4])﻿

﻿

﻿

589. Hüküm

Mustafa Beşe b. Abdullah’ın mahkeme kararı ile elinden alınan kısrağın bedelini, Şehriyar v. Bahtiyar’dan taleb etmesi

Yeniçeri zümresinden Mustafa Beşe b. Abdullah meclisi şer‘-i şerîfde Ermeni tâ’ifesinden Şehriyar v. Bahtiyar mahzarında takrîr-i kelâm edip, târih-i kitâbdan dört sene mukaddem mezbûr Şehriyar’dan yirmi beş buçuk guruş kebîre alnı sakar bir al kısrak iştirâ edip, kabz-ı semen ve teslîm-i mebî‘ olmuşidim. Lâkin zikr olunan kısrak kasaba-i Tokat sâkinlerinden Sefer Ağa b. Abdullah nâm kimesnenin mülkü olup zâyi‘ olmuş imiş. Kasaba-i merkūmede hâkimü’ş-şer‘ huzûrunda mülkü olup zâyi‘ olduğunu şuhûd-ı udûl ile şer‘an isbât edip, yedimden hükm-i hâkimü’ş-şer‘le ahz edip, ben dahi semenine mürâca‘at etmek isterim, suâl olunsun dedikde, gıbbe’s-suâl mezbûr Şehriyar cevâbında, müdde‘î-i merkūme târih-i merkūmdan yirmi iki guruşa bir re’s al kısrak bey‘ ve teslîm ve kabz-ı semen etmişdim. Benim bey‘ eylediğim kısrağımın alnında sakarı yok idi. Ve mezbûr Sefer Ağa’nın isbât edip ahz eylediği kısrak benim bey‘ ettiğim kısrak idiği ma‘lûmum değildir deyicek, müdde‘î-i mezbûrdan takrîrine muvâfık beyyine taleb olundukda, beyyinem hâzır fi’l-beled değildir dedikde, vâki‘ hâl hıfzan li’l-makāl mezbûr Şehriyar talebiyle ketb olundu. Tahrîren fî evâhiri Recebi’l-ferd li sene seb‘a ve ışrîn ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Mustafa b. Cafer, Hamza b. Mustafa, İsmail b. Abdullah.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 394 - Hüküm no: 589 - Orijinal metin no: [69a-1])﻿

﻿

﻿

590. Hüküm

Âmine Hâtun bt. Hüseyin’in Rus asıllı câriyesini âzâd ettiği

Mahmiye-i Kostantıniyye mahallâtından Tercüman Yunus mahallesinde sâkine Âmine Hâtun bt. Hüseyin adlı kadın kıbelinden hasm-ı şer‘î mahzarında âtiyyetü’z-zikr âzâd ikrârına vekâleti kendisini ma‘rifet-i şer‘î ile tanıyan Haydar b. Abdullah ve Pervâne b. Abdullah nâm şâhidlerin şehâdetleri ile sâbit olan vekîl Mustafa b. Abdullah, müvekkile-i mezbûresinin, açık kaşlı, ala gözlü, sarışın, sagīre, Rûsiyyetü’l-asl ve rıkkını mu‘terife Ceyhun? bt. Abdullah adlı hâmile-i hâze’l-kitâb câriye-i memlûkesini hasbeten lillâhi’l-azîm âzâd ve tahrîr ettiğini ikrâr etti. Böylelikle câriye-i mezbûre, leh ve aleyhindeki husûsların kendi üzerlerinde cereyân ettiği sâir hür doğan kadınlar gibi hür oldu. Efendilerin âzâdlı köleler üzerinde sâbit olan velâ hakkından başka üzerinde hiç kimesnenin bir hakkı kalmadı. Cerâ zâlike ve hurrire fî evâhiri Receb el-ferd sene seb‘a ve ışrîn ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Pervâne b. Abdullah, Yusuf b. Abdullah yaya, Kurd Bey, el-Hâc Ali b. ( ), Mehmed b. Abdullah yaya

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 394 - Hüküm no: 590 - Orijinal metin no: [69a-2, Arapça])﻿

﻿

﻿

591. Hüküm

Fâtıma bt. Cafer’in, mühtedi Fâtıma bt. Abdullah aleyhindeki alacak davasının daha önce anlaşma ile sonuçlandığının tespiti

Mahmiye-i İstanbul’da Kırkçeşme mahallesi sâkinelerinden Fâtıma bt. Cafer nâm hâtun mahfili kazâda Fâtıma bt. Abdullah nâm mühtediye mahzarında üzerine da‘vâ edip, mezbûre Fâtıma’ya bundan akdem bin iki yüz akçe kıymetli bir al dârâyî kaftan ve dört yüz akçe kıymetli bir yeşil temiz üst kaftanı ve sekiz yüz akçe kıymetli bir bürüncek gömlek ve kırk endâze keten bezi, her endâzesi kırk akçe hesâbı üzre bin altı yüz akçe kıymetli, cem‘an dört bin akçe hakkım vardır. Hâlâ taleb ederim suâl olunsun dedikde, gıbbe’s-suâl mezbûre Fâtıma cevâbında, bundan akdem eşyâ-yı mezkûrenin bahâsını benden da‘vâ etdikde, ben dahi müdde‘iyye-i mezbûre zimmetinde karz-ı şer‘îden olan iki bin yedi yüz akçe hakkımı da‘vâ eylediğimde, beynimizde münâza‘ât-ı kesîre ve muhâsamât-ı şedîde vâkı‘a olup, muslihûn tavassutu ile üzerinde olan meblağ-ı mezkûr iki bin yedi yüz akçeden mâ‘adâ dört yüz akçe vermek üzre inşâ’-i akd-i sulh edip, müdde‘iyye-i mezbûre Fâtıma dahi sulh-ı mezbûru kabûl ve bedel-i sulh olan meblağ-ı mezkûr dört yüz akçeyi benden bi’t-tamâm ahz u kabz eyledikden sonra, bir birimizin zimmetini ibrâ etmişdik dedikde, gıbbe’s-suâl ve akībü’l-inkâr ve isre’l-istişhâd udûl-i Müslimînden Mustafa b. Hasan ve Mehmed b. Timur ve Mustafa b. Hamza nâm kimesneler meclisi şer‘a li ecli’ş-şehâde hâzırûn olup, gıbbe’l-istişhâd, fi’l-vâki‘ müdde‘iyye-i merkūme mersûme Fâtıma’dan minvâl-i mastûr üzre meblağ-ı mesfûru da‘vâ etdikde, bizim huzûrumuzda vech-i meşrûh üzre sulh olup, bir birinin zikr olunan husûsa müte‘allik da‘vâdan zimmetlerini ibrâ ettiler. Husûs-ı mezbûre biz şâhidleriz şehâdet dahi ederiz deyû edâ-yı şehâdet-i şer‘iyye eylediklerinde, gıbbe ri‘âyet-i şerâ’iti’l-kabûl şehâdetleri hayyiz-i kabûlde vâkı‘a oldukdan sonra müdde‘iyye-i merkūme Fâtıma da‘vâdan men‘ olunup, mâ vaka‘a bi’t-taleb ketb olundu. Hurrire fî evâhiri Recebi’l-ferd li sene seb‘a ve ışrîn ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: El-Hâc Kadri b. Osman, Hasan b. Veli, Mehmed b. Ali.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 395 - Hüküm no: 591 - Orijinal metin no: [69a-3])﻿

﻿

﻿

592. Hüküm

Ahmed Çavuş b. Abdullah’ın Elkas v. Zanin’deki alacağını tahsil ettiği

Vilâyet-i Anadolu’da kasaba-i Rize ahâlîsinden Ahmed Çavuş b. Abdullah meclisi şer‘de kasaba-i mezbûreden işbu hâmilü’l-kitâb Elkas v. Zanin mahzarında ikrâr ve i‘tirâf edip, bundan akdem mezbûr Elkas’dan altmış iki kantâr asel bahâsından cem‘an otuz bir bin akçe hakkım vardır deyû da‘vâ edip, mezbûrun muvâcehesinde şuhûd-ı udûlle şer‘an isbât etmiş idim. Hâlâ meblağ-ı mezbûr otuz bir bin akçeyi yedinden bi’t-tamâm ve’l-kemâl ahz u kabz edip, zimmetinde bir akçem kalmadı dedikde, gıbbe’t-tasdîk ketb olundu. Tahrîren fî evâhiri Recebi’l-mürecceb sene 1027.

Şuhûdü’l-hâl: Davud Çavuş b. Abdullah el-mübâşir, Murad b. Halil, Kara Mehmed b. Mustafa, Ebûbekir b. Osman, Ahmed b. Şahbaz, Mustafa b. Osman, el-Hâc Ali b. Abdullah, Hüseyin Beşe Çukadâr.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 396 - Hüküm no: 592 - Orijinal metin no: [69b-1])﻿

﻿

﻿

593. Hüküm

Şem’î bt. İbrahim’in, evini Emine bt. Ahmed’e satması

Şem‘î bt. İbrahim adlı kadın işbu akdin kendilerinden sudûruna kadar sâhibi ve mâliki olduğu, elinde ve taht-ı tasarrufunda bulundurduğu, mahmiye-i Kostantıniyye mahallâtından Ahveş? Mahallesinde vâki‘, bir bâb tahtânî ve bir bâb fevkānî evleri, gölgelik, müşterek su kuyusu, helâ ve bir bâb dükkânı hâvî, bir tarafdan merhûm Mimar Sinan vakfı, diğer tarafdan merhûm Ahmed Bey vakfı, iki tarafdan da tarîk-i âm ve tarîk-i hâs ile mahdûd mülk menzilini, cümle tevâbi‘ ve levâhıkı ile râyic fi’l-vakt on yedi bin akçe semen-i mu‘ayyen-i makbûz ile hâmil-i hâze’l-kitâb Emine bt. Ahmed’e icap ve kabûlü hâvî sahîh ve şer‘î bey‘-i bât ile sattığını ikrâr ve itiraf etti. Alıcı da kendi malıyla ve kendisi için menzili ondan satın aldı. Alıcı tarafından satıcının beyânı vicâhen ve şifâhen tasdîk edildi. Teslîm-i mebî‘ ve kabz-ı semen eylediler. Cerâ zâlike ve hurrire fî gurreti Şabani’l-mu‘azzam sene 1027.

Şuhûdü’l-hâl: Ahmed Efendi b. Mehmed, Receb Halife b. Şaban imâm, Hasan b. Mustafa müezzin, Mehmed b. Bayram, Hamza Beşe b. Abdullah yaya, Mehmed b. Mustafa,...? Çavuş b. Abdullah, Mustafa b. Cafer, İbrahim b. Mustafa

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 396 - Hüküm no: 593 - Orijinal metin no: [69b-2, Arapça])﻿

﻿

﻿

594. Hüküm

Mehmed b. Abdullah’ın, evini merhûme Melekşah Vakfı’na bey’ bi’l-istiğlâl ile satması

Mahmiye-i Kostantıniyye mahallâtından Karabaş mahallesinde sâkin Mehmed b. Abdullah nâm kimesne meclisi şer‘-i şerîfde işbu akdin kendilerinden sudûruna kadar sâhibi ve mâliki olduğu, elinde ve taht-ı tasarrufunda bulundurduğu, mahalle-i merkūmede vâki‘, bir tarafdan kayyım Ali Hâce mülkü, diğer tarafdan Fâtıma Hâtun mülkü, öbür tarafdan arâzî-i hâliye ve diğer tarafdan da tarîk-i âm ile mahdûd mülk menzilini cümle tevâbi‘ ve levâhıkı ve kâffe-i menâfi‘ ve mürâfıkı ile râyic fi’l-vakt bin akçe semen-i mu‘ayyen-i makbûz ile merhûme Melekşah vakfı mütevellîsi hâmile-i kitâb Sâliha Hâtun bt. Sadri’ye bey‘-i sahîh-i şer‘î ile sattığını ikrâr ve itiraf etti. Mütevellî, vakıf malıyla ve vakfa gelir temini için menzili ondan satın aldı. Satıcının sonra menzili kirâlamak istemesi üzerine, mütevellî menzili tahliyye edip zeyilde yer alan ayın başından bir sene tamamına yüz akçe bedel-i icâre ile kirâya verdi. Mütevellî tarafından satıcının beyânı vicâhen ve şifâhen tasdîk edildi. Cerâ zâlike ve hurrire fi’l-yevmi’s-sânî min Şabani’l-mu‘azzam sene 1027.

Şuhûdü’l-hâl: Abdullah b. İbrahim, Yunus Halife müezzin, Ahmed b. Hüseyin, Abdülcelîl b. Hüdâverdi ve gayruhüm

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 397 - Hüküm no: 594 - Orijinal metin no: [69b-3, Arapça])﻿

﻿

﻿

595. Hüküm

Ahmed Beşe b. Osman’ın menzilini geri almak kaydıyla (bey‘ bi’l-vefâ) Şemuyil v. Azra’ya sattığı

Mahmiye-i İstanbul’da Defterdâr Ahmed Çelebi mahallesi sâkinlerinden Ahmed Beşe b. Osman er-râcil meclisi şer‘de Şamael v. Azra muvâcehesinde ikrâr ve takrîr-i kelâm edip, mahalle-i mezbûrede vâki‘ bir tarafı Müstedam Çavuş b. Abdullah mülkü ve bir tarafı Ruşen b. İlyas mülkü ve iki tarafı tarîk-i âm ile mahdûd olup, iki bâb fevkānî ve bir bâb tahtânî evleri ve ahırı ve fırını ve bi’r-i mâyı ve bahçeyi müştemil olan muhavvatayı hâvî mülk menzilimi, mezbûr Şemuyil’e târih-i kitâb gününden doksan gün tamamına değin bey‘ bi’l-vefâ tarîki ile vasî Osman’a elli beş bin akçeye bey‘ edip kabz-ı semen ve teslîm-i mebî‘ eyledim dedikde, mukırr-ı merkūmun vech-i meşrûh üzre cârî olan ikrârın el-mukarru lehü’l-mezbûr bi’l-muvâcehe tasdîk etdikden sonra, Dilaver b. Abdullah nâm kimesne meclisde hâzır olup menzili mezkûrûn derkine emr ve kabûlü hâviye kefâlet ile kefîl oldum dedikde, mâ hüve’l-vâki‘ bi’t-taleb ketb olundu. Hurrire fi’l-yevmi’s-sânî min Şa‘bâni’l-mu‘azzam li sene seb‘a ve ışrîn ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Hızır b. Abdullah, Sinan b. Abdullah, Halil b. İbrahim, Receb b. Musa, Ahmed b. Ömer.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 397 - Hüküm no: 595 - Orijinal metin no: [69b-4])﻿

﻿

﻿

596. Hüküm

Süleyman b. Abdullah’ın kendisini bıçakla yaraladığını iddia ettiği Sava v. Andriye’yi davadan vazgeçtiği

Acemioğlanı zümresinden Süleyman b. Abdullah mahfili kazâda zimmî tâ’ifesinden işbu râfi‘ü’l-kitâb Sava v. Andriye nâm zimmî mahzarında üzerine ikrâr ve takrîr-i kelâm edip, bundan akdem mezbûr Sava darb kasdıyla üzerime bıçak ile gelip vurdu deyû da‘vâ ve taleb etmiş idim. Hâlâ zikr olunan da‘vâdan mezbûr zimmînin zimmetini ibrâ-i âm ile ibrâ ve ıskāt eyledim. Ba‘de’l-yevm da‘vâ-yı mezbûreye müte‘allik benden bi’z-zât veya bi’l-vâsıta da‘vâ dahi sudûr eder ise istimâ‘ olunmaya dedikde, gıbbe’t-taleb kayd şüd. Hurrire fi’t-târihi’l-mezbûr.

Şuhûdü’l-hâl: Mehmed Usta, Osman Beşe ve Mustafa b. Mehmed, Yusuf b. Süleyman.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 398 - Hüküm no: 596 - Orijinal metin no: [70a-1])﻿

﻿

﻿

597. Hüküm

Bayram b. Hızır’ın bağını Pano v. Backa’ya sattığı

<

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 398 - Hüküm no: 597 - Orijinal metin no: [70a-2])﻿

﻿

﻿

598. Hüküm

Sâliha bt. Mustafa’nın muhâla‘a yapması

Mahmiye-i Kostantıniyye mahallâtından...? Ağa mahallesinde sâkine Sâliha bt. Mustafa, zevci hâfiz-ı kitâb Ahmed Çavuş b. Mehmed ile muhâla‘a yaptı. Zevci de nikâhında taahhüt ettiği yüz sahîhü’l-ayar altın mehr-i müeccel ve mikdârı aralarında malum iddet nafakası karşılığında onunla muhâla‘a yaptı. Kadın yeni bir akit yapılmadan eski kocasına helâl olmayacak şekilde ondan ayrılmış oldu. Sonra her biri zevciyyetle alâkalı da‘vâdan yek diğerinin zimmetini ibrâ-yı âm ile kesin olarak ibrâ etti. Cerâ zâlike ve hurrire fi’l-yevmi’s-sânî min Şabani’l-mu‘azzam sene 1027.

Şuhûdü’l-hâl: Ahmed Efendi b. Süleyman imâm, Nasûh b. Receb, Ahmed b. Memi, Hasan b. Veli, İsmail b. Abdullah

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 398 - Hüküm no: 598 - Orijinal metin no: [70a-3, Arapça])﻿

﻿

﻿

599. Hüküm

Abdülbâki Çelebi’nin Nesli Hâtun bt. Hamza’ya açtığı mülk davasından vazgeçtiği

Mahmiye-i İstanbul’da Kurukavak mahallesinde bundan akdem vefât eden Ahmed Çavuş b. ( ) verâseti sulbî kebîr oğlu Abdülbâkī Çelebi’ye ve sulbiye kebîre kızları Sâkine Hâtun ve Musâhibe Hâtun ve zevce-i metrûkesi Kamer Hâtun’a münhasıra idiği mütehakkik oldukdan sonra, mezbûr Abdülbâkī Çavuş asâleten ve mezbûretân Sâkine Hâtun ve Musâhibe Hâtun taraflarından husûs-ı âti’z-zikre vekîl olup, hasm-ı şer‘î-i câhid mahzarında mezbûr Abdülbâkī Çavuş ve Rıdvan b. Abdullah şehâdetleri ile şer‘an vekâleti sâbite olan fahrü’l-kuzât Ali Efendi b. eş-Şeyh Mustafa vekâleten meclisi şer‘-i şerîfde, râfi‘atü hâze’l-kitâb Nesli Hâtun bt. Hamza mahzarında takrîr-i kelâm edip, mahmiye-i merkūmede Hasan Paşa mahallesinde vâki‘ bir tarafdan Fâtıma Hâtun mülkü ve bir tarafdan Mustafa nâm kimesne mülkü ve bir tarafdan Ahmed Çelebi Vakfı ve bir tarafdan tarîk-i âm ile mahdûd olup mezbûre Nesli Hâtun hâzıra bi’l-meclis olan Suhbî Hâtun bt. Ramazan’dan on dokuz bin akçe iştirâ ettiği menzil müteveffâ-yı mezbûrun mülkü idi. Ba‘de’l-vefât verese-i merkūmeye intikāl etti deyû da‘vâ ettikde, mezbûre Suhbî Hâtun müteveffâ-yı mezbûr menzili merkūmu hâl-i sıhhatinde bana hibe ve temlîk etmişidi. Mülk-i mevhûbum olmağla, mezbûre Nesli Hâtun’a bey‘ etdim deyip beynimizde münâza‘ât-ı kesîre vâkı‘a olmuşidi. El-hâletü hâzihî müteveffâ-yı merkūm hâl-i sıhhatinde mezbûre Suhbî Hâtun’a menzili mersûmu hibe-i şer‘iyye ile ve teslîm ettiği yakīnen ma‘lûmum olmağın, menzili mezkûra müte‘allik da‘vâdan fâriğ olup, asâleten ve vekâleten menzili merkūma müte‘allik da‘vâdan mezbûre Nesli hâtunun zimmetini ibrâ-yı âmm-ı kâtı‘u’n-nizâ‘ ile ibrâ etdik dediklerinde, mukırrân-ı mezbûrânı ikrâr-ı meşrûhlarında el-mukarru lehü’l-mezbûre bi’l-muvâcehe tasdîk edip, mâ hüve’l-vâki‘ gıbbe’t-taleb ketb olundu. Tahrîren fi’l-yevmi’s-sâlis min Şa‘bâni’l-mu‘azzam sene sitte seb‘a ve ışrîn ve velf.

Şuhûdü’l-hâl: Hüsameddin Efendi el-kadı, Ali Bey b. Mustafa en-nüvvâbü’s-sultânî, Süleyman Bey [b.] Hamza, Yusuf Çelebi b. Abdurrahman, Ebûbekir b. Osman, Abdurrahman b. Süleyman, Murad b. Mehmed, Murad b. Halil ve gayruhüm.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 399 - Hüküm no: 599 - Orijinal metin no: [70a-4])﻿

﻿

﻿

600. Hüküm

Ölen Musli’nin tasarrufundaki tarlalarının Ahmed b. Mehmed’e verildiğine dair hüccet talebi

İşbu sâhibü hâze’s-sahîfe Ahmed b. Mehmed nâm kimesne mahfili kazâda hâzır olup takrîr-i kelâm edip, vilâyet-i Rumeli’nde Nevrekob kazâsına tâbi‘ Teşon nâm karye sâkinlerinden iken fevt olan Musli nâm kapıcının evlâd-ı zükûru kalmayıp, üç kızları kalıp, karye-i merkūme sınırı dâhilinde vâki‘ tasarrufunda olup lede’l-ahâlî ve’l-cîrân hudûdları ma‘lûme olan tarlaları ve çayırları ve yaylak ve cevherlik yerleri mahlûle olup, bi hasebi’l-kānûn tapuya müstahak oldukda, hakk-ı karârı ile kızlarına teklîf olundukda, taleb ve rağbet etmedikleri ecilden, ben tâlib ve râgıb olup, arâzî-i mezbûre zâbiti olan Mehmed Halife yedinden yirmi beş akçe resm-i tapu alıp, kabz edip arâzî-i merkūmenin tasarrufiyçün yedime hat ve hâtemini müştemil temessük vermişdir. Nazar olunup li ecli’l-isti‘lâm kıbel-i şer‘den dahi yedime hüccet verilmesini taleb ederim deyû târih-i kitâb şehri Cumâdelâhiresi evâili ile müverraha ve zâbit-i mezbûr Mehmed Halife hat ve imzâsıyla mümzât ve hâtemi [ile] mahtûme temessük ibrâz edip, nazar olundukda, mezbûr Ahmed’in takrîr-i meşrûhuna muvâfık ve mutâbık bulunmağın ve hurûfu dahi kıbel-i şer‘den ketb olunup, yedine def‘ olundu. Hurrire fî 5 min Şa‘bâni’l-mu‘azzam li sene 1027.

Şuhûdü’l-hâl: İbrahim Kâmil eş-şehîr Potuksârlı?, Mehmed Bey Kethüdâ-yı Nevrekob, Mehmed Çavuş [b.] Burak, Mustafa Çelebi b. ( ) Halife, Hüsam Halife Tezkire-i Halife, Ali Çelebi b. Hasan, Mehmed Abdi b. Davud ve Veli Bey b. Abdullah, Bekir b. Osman, Mustafa Çelebi b. Hidâyetullah, Mehmed b. Zeynî ve gayruhüm.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 400 - Hüküm no: 600 - Orijinal metin no: [70b-1])﻿

﻿

﻿

601. Hüküm

Merzifon sâkinlerinden Cafer b. Abdullah’ın arsasını Hacı Hüseyin b. Abdullah’a sattığı

Vilâyet-i Anadolu’da Merzifon sâkinlerinden Cafer b. Abdullah nâm kimesne meclisi şer‘-i şerîfde, hâfız-ı hâze’l-kitâb el-Hâc Hüseyin b. Abdullah nâm râcil mahzarında ikrâr edip, kasaba-i mezbûrede Sofracıoğlu mahallesinde vâki‘, bir tarafdan Serkiz nâm zimmî tarlası ve bir tarafdan Gore nâm zimmî mülkü ve bir tarafdan Tavas nâm zimmî mülkü ile ve bir tarafdan tarîk-i âm ile mahdûd mülk harâbe menzil yerini, mezbûra yüz elli akçeye bey‘-i bât ile bey‘ etdim, ol dahi iştirâ ve kabûl ve kabûl etdikden sonra semeni olan meblağ-ı mezbûru merkūmun yedinden ahz u [kabz] edip, mebî‘-i merkūmu mahallinde kabza müşterî-i merkūmu taslît etdim dedikde, mukırr-ı mezbûru ikrâr-ı meşrûhunda el-mukarru lehü’l-mezbûr bi’l-muvâcehe tasdîk edip, mâ hüve’l-vâki‘ gıbbe’t-taleb ketb olundu. Tahrîren fi’l-yevmi’s-sâdis min Şa‘bâni’l-mu‘azzam li sene seb‘a ve ışrîn ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Maden b. Mehmed, Osman b. Himmet, Mehmed b. Abdullah er-râcil, Hamza b. İbrahim.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 400 - Hüküm no: 601 - Orijinal metin no: [70b-2])﻿

﻿

﻿

602. Hüküm

Dimo v. Yani’nin, koyun bedelinden Mehmed b. Abdullah’taki alacağının kefîlinden tahsil edilmesi

Celeb tâ’ifesinden sâhibü’l-kitâb Dimo v. Yani nâm zimmî meclisi şer‘-i şerîfde, mahmiye-i Kostantıniyye’de Çakır Ağa mahallesi sâkinelerinden Ayşe bt. Yusuf nâm hâtun mahzarında takrîr-i kelâm edip, kasab tâ’ifesinden olup mezbûre Ayşe’nin zevci olan Mehmed b. <

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 401 - Hüküm no: 602 - Orijinal metin no: [70b-3])﻿

﻿

﻿

603. Hüküm

Safiye Hâtun bt. Yahya’nın bakkal dükkânını Andon v. Dimitri’ye kiralaması

Mahmiye-i Kostantıniyye mahallâtından Eski İmâret mahallesi sâkinelerinden Safiye Hâtun bt. Yahya tarafından husûs-ı âti’z-zikre vekîl olup, Mehmed b. Musa ve Mehmed b. Mustafa şehâdetleriyle vekâleti sâbite olan Mehmed Çavuş b. Mustafa meclisi şer‘de, işbu sâhibü’l-kitâb Andoni v. Dimitri nâm zimmî muvâcehesinde bi’l-vekâle takrîr-i kelâm edip, müvekkilem mezbûre Safiye Hâtun’un mahalle-i mezkûrede vâki‘ inde’l-ahâlî ve’l-cîrân ma‘lûmü’l-hudûd olan bir bâb bakkal dükkânı târih-i kitâbdan bir sene tamamına değin merkūm Andoni’ye yedi bin akçeye ve her mutasarrıf olduğu sene için yedişer bin mezbûr altun akçe vermek üzre îcâr edip, ol dahi vech-i meşrûh üzre istîcâr ve kabûl eyledikden sonra, müvekkile-i merkūm Safiye Hâtun mezbûr Andon’a dükkân-ı merkūmdan sermâye edinmek için yirmi bin fıddî râyic fi’l-vakt akçe ikrâz ve teslîm etti deyû ikrâr edip, el-mukarru lehü’l-merkūm mukırr-ı mezbûru ikrâr-ı meşrûhunda tasdîk ettikden sonra, dükkân-ı merkūmun ücretine ve meblağ-ı mezkûre Apostol v. Dimitri ve Kosta v. Astamo nâm zimmîler emr ve kabûlü hâviye kefâlet ile her biri alâ haddihî kefîl olduklarında, mâ hüve’l-vâki‘ bi’t-taleb ketb olundu. Hurrire fi’l-yevmi’s-sânî min Şa‘bâni’l-mu‘azzam li sene seb‘a ve ışrîn ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Hasan b. Mustafa, Sinan b. Abdullah, Bekir b. Osman, Mehmed Çavuş b. Ferruh, Mustafa b. Mehmed.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 401 - Hüküm no: 603 - Orijinal metin no: [70b-4])﻿

﻿

﻿

604. Hüküm

Kara Mehmed Beşe b. Abdullah’ın sığırlarını Yuvan v. Astoyani ile arkadaşı Arnavud Dimo’nun çaldıkları

Kazâ-i Havâss-ı Kostantıniyye tevâbi‘inden Baba Nakkaş nâm karye sâkinlerinden hâmilü’l-kitâb Kara Mehmed Beşe b. Abdullah nâm Yeniçeri mahfil ve şer‘-i şerîfde, Yuvan v. Astoyani nâm zimmîyi ihzâr ve mahzarında üzerine da‘vâ edip, işbu târih-i [kitâb] şehrinin beşinci vâki‘ olan sebt gecesi nısfu’l-leylde, mezbûr Yuvan refîki ile mülk sığırlarım karye-i merkūme sınırı dâhilinde vâki‘ otlağımda iken, otlağımı basıp sekiz yüz akçe kıymetli dört re’s sığırları ahz u gasb etdiler. Suâl olunmak taleb ederin dedikde, gıbbe’s-suâl mezbûr Yuvan cevâbında fi’l-vâki‘ leyle-i merkūmede Çamlıca’da sâkin Arnavud Dimo nâm zimmî ile mezbûr Kara Ali Beşe’nin karye-i merkūme kurbunda vâki‘ otlağına varıp dört re’s sığırlarını ahz edip, mahmiye-i İstanbul’da Mustafa Paşa Çarşısı’nda sâkin kasab Kasım ve Mehmed’e verdik dedikde, mezbûr Yuvan vech-i muharrer üzre sudûr eden takrîri mezbûr Kara Mehmed Beşe talebiyle ketb ü tahrîr ve yedine vaz‘ olundu ki, lede’l-hâce müzekkeri mâ cerâ ola. Tahrîren fi’l-yevmi’s-sâdis min Şa‘bâni’l-mu‘azzam li sene seb‘a ve ışrîn ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Mehmed b. Zeynî, Himmet b. Durmuş, Ali b. Abdullah, Himmet b. Mustafa, Mustafa b. Cafer, Hamza b. Mustafa ed-dâ‘î ve gayruhüm.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 402 - Hüküm no: 604 - Orijinal metin no: [71a-1])﻿

﻿

﻿

605. Hüküm

Mehmed b. Mahmud’un, evini Sefer Beşe b. Abdullah’a satması

Mehmed b. Mahmud kıbelinden ikrâr bi’l-bey‘ ve kabz-ı semene vekâleti Kenan b. Abdullah ve Ali b. Hasan şehâdetleriyle sâbit olan vekîl fahrü’l-ekârim ve’l-a‘yân Mehmed Bey b. Ahmed, müvekkili mezbûrunun kendisine babasından intikāl eden, mahmiye-i Kostantıniyye mahallâtından Haydar...? mahallesinde vâki‘, bir tarafdan Hüseyin Efendi b. Hasan mülkü ve...? Hâtun mülkleri, diğer tarafdan Râbia Hâtun vakfı ve öbür tarafdan da tarîk-i âm ile mahdûd, tahtânî ve fevkānî birer bâb evleri, su kuyusunu selâmlık ve helâyı hâvî menzildeki şâyi‘ nısf hissesini cümle tevâbi‘ ve levâhıkı ile râyic fi’l-vakt on bin iki yüz elli akçe semen-i mu‘ayyen-i makbûz ile hâfız-ı kitâb Sefer Beşe b. Abdullah’a icap ve kabûlü hâvî bey‘-i bât ile sattığını ikrâr ve itiraf etti. O da kendi malıyla kendisi için ondan satın aldı. Teslîm-i mebî‘ ve kabz-ı semen eylediler. Müşterî-i mezbûr tarafından satıcının beyânı vicâhen tasdîk edildi. Cerâ fi’t-târihi’l-mezbûr.

Şuhûdü’l-hâl: Mehmed Efendi b. İlyas kadı, fahrü’l-akrân Ali Ağa b....?, Mehmed Çelebi b. Hasan, Mehmed Bey b. Ali yaya

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 403 - Hüküm no: 605 - Orijinal metin no: [71a-2, Arapça])﻿

﻿

﻿

606. Hüküm

Emine bt. Mugan’ın kocası Kaya b. Mehmed’den muhâla‘a yoluyla boşandığı

Mahmiye-i Galata tevâbi‘inden Kasımpaşa’da Seferikoz mahallesi sâkinelerinden cüsse ve sinni bülûğa mütehammil olduğu hâlde bülûğuna mu‘terife olan Emine bt. Mugan? nâm hâtun meclisi şer‘de, zevci Kaya b. Mehmed mahzarında takrîr-i kelâm edip, mezbûr Kaya zimmetinde olan beş yüz akçe mehr-i müeccelimden ve nafaka-i iddetimden ferâğ etmek üzre mezbûr Kaya ile muhâla‘a eylediğimizden sonra, hukūk-ı zevciyyete müte‘allika olan de‘âvâdan bir birimizin zimmetin ibrâ ve ıskāt etdik dedikden sonra, mezbûr Emine’yi ikrâr-ı meşrûhunda merkūm Kaya dahi vicâhen ve şifâhen tasdîk ve vech-i sâbık üzre mezbûre Emine ile muhâla‘a edip, hukūk-ı zevciyyete müte‘allik de‘âvâdan bir birinin zimmetin ibrâ ve ıskāt eylediklerin tahkīk etmeğin, mâ hüve’l-vâki‘ bi’t-taleb [ketb] olundu. Hurrire fi’l-yevmi’l-âşir min Şa‘bâni’l-mu‘azzam li sene seb‘a ve ışrîn ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Mustafa b. Cafer, Mehmed Çelebi b. el-Hâc Zeynî, Kadri b. Mehmed, Mustafa b. İnâm, Durak b. Abdi.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 403 - Hüküm no: 606 - Orijinal metin no: [71a-3])﻿

﻿

﻿

607. Hüküm

Manastır’dan Mehmed b. Abdullah’ın üvey babası Mehmed Efendi b. Ahmed aleyhindeki alacak davası hususunda haksız olduğu

Vilâyet-i Rumeli’de Manastır sâkinlerinden Mehmed b. Abdullah nâm âdem meclisi şer‘-i kavîmde, üveyi babası olan Mehmed Efendi b. Ahmed muvâcehesinde üzerine da‘vâ edip, mûmâ-ileyh Mehmed Efendi benim yedimden bin iki yüz akçemi gasben ahz edip taleb etdiğimde, zikr olunan meblağ benim mülküm idiğini ikrâr dahi etmişdir. Suâl olunup alıverilmek taleb ederim dedikde, gıbbe’s-suâl merkūm Mehmed Efendi cevâbında, fi’l-vâki‘ zikr olunan akçeyi mücerred tatyîb-i hâtırımdan mezbûr üveyi oğlum Mehmed’indir deyû ikrâr etmiş idim. Lâkin ikrâr-ı meşrûhumda kâzib idim. İkrârımda kâzib değil idiğime yemîn eylesin deyip, üç def‘a yemîn teklîf olunup, her birinde nükûl etmeğin ve sâlifü’z-zikr min ba‘d bî-vech-i şer‘î mûmâ-ileyh Mehmed Efendi’ye ta‘arruzdan men‘ olunup, mâ hüve’l-vâki‘ gıbbe’t-taleb ketb olundu. Tahrîren fî evâili Şa‘bâni’l-mu‘azzam li sene seb‘a ve ışrîn ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Fahrü’l-cüyûş İbrahim Çavuş [b.] Mehmed, Eyüb [b.] Mehmed, Mehmed b. Eyüb, Osman b. Abdullah ve gayruhüm.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 404 - Hüküm no: 607 - Orijinal metin no: [71a-4])﻿

﻿

﻿

608. Hüküm

Mehmed b. Ahmed’in borcuna kefîl olması

Mahmiye-i Kostantıniyye mahallâtından Samatya mahallesinde sâkin yaya Mehmed b. Ahmed nâm kimesne, meclisi şerî‘at-i şerîfe-i garrâda hâlen merhûme el-Hâc Hâtun vakfı mütevellîsi olan sâhib-i kitâb Rıdvan b. Abdülkerim mahzarında, vakf-ı mezbûr malından zimmetinde beş bin dokuz yüz altmış akçe borcu bulunan Mehmed b. Mustafa’ya icap ve kabûlü hâvî kefâletle kefîl olduğunu ikrâr etti. Mütevellî tarafından beyânı vicâhen tasdîk edildi.

Şuhûdü’l-hâl: Mehmed b. Mustafa, İbrahim b. Nasûh, Musa b. İlyas, Mustafa Efendi b....?, Ebûbekir b. Osman ve gayruhüm mine’l-hâzırîn

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 404 - Hüküm no: 608 - Orijinal metin no: [71a-5, Arapça])﻿

﻿

﻿

609. Hüküm

Şam’a gidecek olan Murad Paşa câmii devirhânı Mehmed Halife’nin yerine Abdullah Halife’yi tayin ettiği

Mahmiye-i İstanbul’da vâki‘ merhûm Murad Paşa-yı Atîk câmi‘-i şerîfi’nde devirhân olan Mehmed Halife b. Mustafa meclisi şer‘de, işbu râfi‘ü’l-kitâb Abdullah Halife b. Ali mahzarında ikrâr ve takrîr-i kelâm edip, hâlâ Şam-ı şerîfe teveccüh ettiğim ecilden, yerime bir kāimmakām nasbından lâzım olmağın, vakf-ı mezbûrdan mutasarrıf olduğum beş akçe vazîfenin bir buçuk akçesi ile mezbûru kāimmakām nasb ve ta‘yîn ey[le]dim dedikde, ol dahi bir buçuk akçe ile hizmeti mezbûreyi edâya ta‘ahhüd ve kabûl ettikden sonra, mâ vaka‘a bi’t-taleb ketb olundu. Hurrire fi’l-yevmi’t-tâsi‘ min Şa‘bâni’l-mu‘azzam li sene sitte ve ışrîn ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Osman Efendi b. Ahmed, Musa b. İlyas, Mehmed b. Zeynî.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 404 - Hüküm no: 609 - Orijinal metin no: [71b-1])﻿

﻿

﻿

610. Hüküm

Fâtıma’nın Sefer b. Hacı Abdullah’tan alacağı kalmadığı

Mahmiye-i İstanbul’da Kırkçeşme mahallesi sâkinelerinden Fâtıma bt. Abdullah nâm hâtun meclisi şer‘-i şerîfde, Sefer b. el-Hâc Mehmed üzerine da‘vâ edip, bundan akdem mezbûr Sefer’e Rûsiyyetü’l-asl Bahtiyar bt. Abdullah nâm câriyemi Mustafa nâm dellâle bey‘ edivermek için teslîm edip, mezbûr dahi iki bin sekiz yüz akçeye mersûm Sefer’e bey‘ edip, meblağ-ı mezbûrun yedi sikke filorisi mezbûr Mustafa yediyle bana gelip vâsıl olup, zimmetinde bin yedi yüz elli akçe hakkım kaldı ve meblağ-ı mezbûru kabza dellâl-i mezbûr beni taslît etti, suâl olunup alıverilmesin taleb ederim dedikde, gıbbe’s-suâl mezbûr Sefer cevâbında, fi’l-hakīka zikr olunan Rûsiyyetü’l-asl Bahtiyar nâm câriyemi Sarı Mustafa nâm dellâlden iki bin sekiz yüz akçeye iştirâ edip, lâkin mezbûre Bahtiyar’ın pençik kağıdı olmamağın, meblağ-ı mezbûrun iki yüz akçesini pençik kağıdı mukābelesinde mezbûre Fâtıma rızâsıyla alıkoyup, bâkī olan iki bin altı yüz akçeyi dahi dellâl-i mezbûr taslîtle, müdde‘iyye-i mezbûre Fâtıma Hâtun’a bi’t-tamâm edâ eyledim dediğini, mezbûre Fâtıma kabzda münkire olmağın, mersûm Sefer’in sıdk-ı makāline beyyine taleb olundukda, udûl-i ricâlden Yusuf b. Sevindik ve Seyfi b. Gülâbî ve Mustafa b. İsmail nâm kimesneler mahfili kazâya li ecli’ş-şehâde hâzırûn olup istişhâd olunduklarında, fi’l

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 405 - Hüküm no: 610 - Orijinal metin no: [71b-2])﻿

﻿

﻿

611. Hüküm

Molla Hüsrev Vakfı’na ait Bitpazarı’ndaki yanan odaların tamiri

Mahmiye-i İstanbul’da merhûm Molla Hüsrev vakfına evlâd-ı vâkıfdan olup meşrûtiyyet üzre mütevellîyesi olan fahrü’l-muhadderât Ayşe Hâtun bt. Sadri’nin zevci ve husûs-ı âtî ikrâr[a] vekîli olup, mezbûreyi ma‘rifet-i şer‘iyye ile ârifeyn olan fahrü’l-kuzât İbrahim Efendi b. Bâli ve Mehmed Bey b. Abdullah şehâdetleri ile şer‘an vekâleti sâbite olan umdetü’l-kuzât es-Seyyid Mehmed Efendi b. es-Seyyid Ahmed Efendi meclisi şer‘-i şerîfde, işbu ashâbü’l-kitâb Safer v. Evdik ve Bahadır v. Düğenci ve Yakob v. Marad ve Yasuf v. Sinân ve Cihanşah nâm üstâd neccârlar mahzarında takrîr-i kelâm edip, vâkıf-ı mezbûrun Bit pazarı çarşısında vâki‘ fevkānî ve tahtânî seksen altı bâb ergen odaları bi’l-külliye muhterik olup, müceddeden binâ olunmak lâzım gelmiş idi. Fevkānî olan her odanın tûl ve arzı beynimizde ma‘lûm birer kapı ve birer dolab ve ikişer penceresi olup ve tahtânî olan odaların önünde vasf ve kaddi ve tûl ve arzı indimizde ma‘lûm üç zirâ‘ dehliz ve mu‘tâd üzre birer kapı ve birer pencere olup, cümle kerestesi cânib-i vakıfdan olmak üzre mücerred neccâriyesi için mezbûrûn üstâdlara cânib-i vakıfdan her bir ayda üç bin akçe ücret vermek üzre cem‘an elli bin akçeye istîcâr ettik dedikde, zikr olunan üstâdlar dahi müceddeden binâ etmeğe vech-i meşrûh üzre nefislerini îcâr ettiklerine mu‘terif olup, binâya müte‘ahhid olduklarında, mâ vaka‘a bi’t-taleb ketb olundu. Tahrîren fî evâhiri Recebi’l-mürecceb li sene seb‘a ve ışrîn ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Mustafa Dede b. Musa, Musa Çelebi b. İbrahim, Mahmud Çelebi, Mehmed b. Yusuf, Ahmed b. Abdullah, Mustafa b. Abdullah ve gayruhüm.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 406 - Hüküm no: 611 - Orijinal metin no: [71b-3])﻿

﻿

﻿

612. Hüküm

Müteveffa Şeyh Budak Efendi’nin mîrâsının vasiyetine uygun dağıtıldığı

Mahmiye-i İstanbul’da Eski İmâret mahallesi sâkinlerinden Can Âlim demekle ma‘rûf olup bundan akdem vefât eden merhûm eş-Şeyh Budak Efendi b. Ali nâm müteveffânın ammîsi oğlu ve vârisi olan mefharü’l-kuzât Hasan Efendi b. Ali meclisi şer‘-i hatîr-i lâzımü’t-tevkîrde, müteveffâ-yı mezbûrun tenfîz-i vesâyâsına vasiyy-i muhtârı olan umdetü erbâbi’t-tahrîr ve’r-rakam zübdetü ashâbi’t-takrîr ve’r-rakam Abdurrahman Efendi b. Mehmed muvâcehesinde ikrâr ve takrîr-i kelâm edip, bundan akdem müteveffâ-yı mezbûr hâl-i hayâtında yirmi bin akçe techîz ve tekfîn ve sâir mühimmât-ı lâzımesine ve zevcesi Belkıs Hâtuna mehr-i müecceli için otuz bin akçe ve sekiz bin dahi, cem‘an otuz sekiz bin akçe ve yirmi bir bin akçe mu‘takalarına vasiyyet edip, mûmâ-ileyh Abdurrahman Efendi vasiyy-i muhtârı olmakla ber-mûceb-i vasiyyet yirmi bin akçe techîz ve tekfîn ve sâir levâzımına harc ve sarf edip ve otuz sekiz bin akçe zevcesi mezbûre Hâtun’a ve yirmi bir bin akçe mu‘takalarına muhallefât-ı müteveffâ-yı mezbûrdan edâ ve teslîm etmiş, husûs-ı mezbûr benim dahi makbûlümdür, zikr olunan husûslara müte‘allik vechen mine’l-vücûh da‘vâ ve nizâ‘ım yokdur dedikde, mâ vaka‘a bi’t-taleb ketb olundu. Hurrire fî evâsıtı Şa‘bâni’l-mu‘azzam li sene seb‘a ve ışrîn ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Mustafa Çavuş, Receb Halife b. Abdülkādir, el-Hâc Mustafa b. Mehmed, Mehmed Çelebi b. Murad, İbrahim b. Receb.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 406 - Hüküm no: 612 - Orijinal metin no: [72a-1])﻿

﻿

﻿

613. Hüküm

Mihal v. Todori ve Isranca v. Babaturhan’ın Şeyh Hasan Efendi Vakfı’ndan ödünç aldıkları

Pınarhisar tevâbi‘inden Yenice nâm karyede sâkin Mihal v. Todori ve Isranca v. Babaturhan nâm zimmîler, meclisi şerî‘at-i şerîfe-i garrâda üzerlerinde ve zimmetlerinde kıdvetü’l-meşâyihi’l-kirâm Şeyh Hasan Efendi b. Şeyh Bâli Efendi vakfı malından vakıf parasıyla satın alınmış ve kendilerince kabz edilmiş, mikdârı kendi aralarında malum çeşitli emti‘a semeninden dolayı zeyilde yer alan târihten üç yüz günün tamamına müeccel râyic fi’l-vakt yüz on beş bin akçe vakf-ı mezbûrun hakkı bulunduğunu ikrâr ettiler. Tasdîke vekîl olan Ali Ağa b. Şeyh Bâli Efendi tarafından yukarıdaki beyân tasdîk edildi. Sonra Hâfız Mehmed b. Ahmed ve Mustafa b. Rüstem şehâdetleri ile vekâleti sâbit olan mütevellî şeyh-i mûmâ-ileyh vicâhen ve şifâhen kabûl etti. Mukırr-ı mezbûrlar birbirlerinin zimmetinde yer alan borçlara kefîl oldular. Sonra karye-i mezbûreden Yani v. Rumci? ve Lanyo v. Yani nâm zimmîlerin her biri icap ve kabûlü hâvî kefâlet ile kefîl oldular.

Şuhûdü’l-hâl: : Ali Çelebi b. Yusuf imâm, Abdullah Çelebi b. Mehmed, Mustafa Bey Bevvâb, Ali Efendi b. Ahmed, Ahmed Çavuş b. Ali, İsmail Çelebi b. Mehmed, Abdullah b. Ahmed ve gayruhüm.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 407 - Hüküm no: 613 - Orijinal metin no: [72a-2, Arapça])﻿

﻿

﻿

614. Hüküm

Hüseyin Bey b. Mehmed’in Şeyh Hasan Efendi Vakfı’ndan ödünç aldığı

Vize kasabasından silahdâr Hüseyin Bey b. Mehmed nâm kimesne, üzerinde ve zimmetinde kıdvetü’l-meşâyihi’l-kirâm Şeyh Hasan Efendi b. Şeyh Ali Efendi vakfı malıyla alınmış ve kendilerince kabz edilmiş, nev‘i ve vasfı malum çeşitli emti‘a semeninden vakf-ı mezbûr lehine zeyilde yer alan târihten üç yüz gün tamamına müeccel râyic fi’l-vakt yüz on beş bin akçe borcu bulunduğunu ikrâr etti. Müvekkili mezbûr bu beyânı bi’l-muvâcehe tasdîk etti. Sonra Pınarhisar tevâbi‘inden Yenice karyesi ahâlîsinden Mihal v. Todori nâm zimmî meblağ-ı merkūmun tamamına borçlunun i‘câbı ve mütevellînin kabûlünü hâvî kefâletle kefîl oldu. Cerâ zâlike ve hurrire fi’l-yevmi’s-sânî aşere min Recebi’l-mürecceb sene 1027.

Şuhûdü’l-hâl: Es-Sâbikūn

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 407 - Hüküm no: 614 - Orijinal metin no: [72a-3, Arapça])﻿

﻿

﻿

615. Hüküm

Ölen İsmail Çavuş’un kilise fakirlerine ait vakfa borcunu ödemesi için oğlu Mehmed Çelebi’nin ikâz edildiği

Mahmiye-i Kostantıniyye’de Yahud tâ’ifesinden Atkarad? cemââtinden kiliseleri fukarâsı vakfına bi’l-fi‘il mütevellî olan Yani b. Kazar nâ[m] zimmî meclisi şer‘-i kavîmde, Mehmed Çelebi b. İsmail Çavuş muvâcehesinde üzerine da‘vâ edip, vakf-ı mezbûrdan olup Kâtib Kasım mahallesinde vâki‘ etrâf-ı selâsesi vakf-ı mezbûre, taraf-ı râbi‘i tarîk-i hâs ile mahdûd olup, büyût-ı müte‘addideyi müştemil olan menzilde bundan akdem mezbûr Mehmed Çelebi’nin babası mûmâ-ileyh İsmail Çavuş icâre ile mutasarrıf iken fevt olmakla, menzili mezbûrun icâresinden mezbûr İsmail Çavuş zimmetinde dört yıllık olmak üzre dört bin akçe kalmışdır. Mezbûr Mehmed Çelebi muhallefâtına vâzı‘u’l-yed olmağın suâl olunup muhallefât-ı merkūmeden alıverilmesin taleb ederim dedikde, gıbbe’s-suâl mezbûr Mehmed Çelebi ikrâr edip, fi’l

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 408 - Hüküm no: 615 - Orijinal metin no: [72b-1])﻿

﻿

﻿

616. Hüküm

Nikola v. Yoz nâm zimmînin at alımından el-Hâc Bayram b. Eyüb’e borcu olduğu

Mahmiye-i Kostantıniyye mahallâtından merhûm Ali Paşa mahallesinde sâkin Nikola v. Yoz nâm zimmî meclisi şer‘-i şerîfde üzerinde ve zimmetinde sâhibi hâze’l-kitâb el-Hâc Bayram b. Eyüb lehine vasfı aralarında malum olan satılıp teslîm alınmış at bahâsından zeyilde yer alan târihten borç bitene kadar altı yüz ve beş yüz akçe olmak üzre iki taksîtte ödenmek üzre bin yüz akçe borcu bulunduğunu ikrâr etti. Alacaklı tarafından bi’l-muvâcehe tasdîk edildi. Cerâ zâlike ve hurrire fi’l-yevmi’s-sâbi‘ min Receb el-mürecceb sene 1027.

Şuhûdü’l-hâl: Halil b. İbrahim, Abdülcelîl b. Hüdâverdi, Mustafa Çelebi b. Cafer, Himmet b. Mustafa, Osman b. Abdullah

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 408 - Hüküm no: 616 - Orijinal metin no: [72b-2, Arapça])﻿

﻿

﻿

617. Hüküm

Kadri’nin boşadığı eşi Şahnisa Hanım’a borcu olmadığı

Mahmiye-i Kostantıniyye mahallâtından İbrahim Paşa mahallesi sâkinelerinden Şahnisa bt. Mehmed nâm hâtun mahfili kazâda, sâbıkan zevci olan Kadri b. İbrahim nâm kimesne mahzarında üzerine da‘vâ edip, bundan esbak mezbûr Kadri zevcim iken beni tatlîk ettikde, merkūmun yedinde bin akçe kıymetli bir kırmızı atlas kaftanım ve bin akçe kıymetli üç aded serâser yastığım ve beş yüz akçe kıymetli bir serâser döşeğim, üç yüz akçe kıymetli bir kırmızı muhattam kuşağım ve altmış akçe kıymetli iki aded sahanım ve elli akçe kıymetli bir tencerem alıverilmesi matlûbumdur dedikde, gıbbe’s-suâl ve akībü’l-inkâr, müdde‘iyye-i mersûmeden da‘vâsını müsbite beyyine taleb olundukda, ityân-ı beyyineden izhâr-ı acz edip, mezbûr Kadri’nin eşyâ-yı mezbûre yedinde kalmadığına tahlîf olunmak matlûbumdur dedikde, gıbbe’l-istihlâf mezbûr Kadri dahi alâ mâ hüve’l-mes’ûl half billâhi’l-aliyyi’l-azîm etmeğin, mâ hüve’l-vâki‘ bi’t-taleb ketb olundu. Hurrire fi’l-yevmi’s-sânî aşer min Şa‘bâni’l-mu‘azzam li sene seb‘a ve ışrîn ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Ebûbekir b. Osman, Yusuf b. Dursun, Receb b. Abdülkādir, İbrahim b. Kasım, Murad b. Hüseyin.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 409 - Hüküm no: 617 - Orijinal metin no: [72b-3])﻿

﻿

﻿

618. Hüküm

Ümmühâni ve annesi Emine’nin kahveci Mustafa’ya hizmet karşılığı borçlarının ödendiği

Mahmiye-i Kostantıniyye sâkinlerinden Mustafa b. İsmail nâm kahveci mahfili kazâda, bundan akdem fevt olan Minval b. Abdullah nâm kahvecinin sulbiye sagīre kızı Ümmühâni’nin vâlidesi olup, kıbel-i şer‘den mansûbe vasîsi olan Emine bt. Abdullah nâm hâtun tarafından tasdîk-i âtîye vekîl olup, hasm-ı şer‘î-i câhid mahzarında bimâ hüve tarîku’s-sübût şer‘an vekâleti sâbite olan Abbas Çelebi b. Ahmed mahzarında ikrâr-ı tâm ve takrîr-i kelâm edip, bundan akdem müteveffâ-yı mezbûrun zimmetinde karz-ı şer‘îden sekiz bin akçe ve kırk günlük hizmetim mukābelesinde yevmî kırkar akçeden bin altı yüz akçe ve beynimizde ma‘lûm İznik fincanı bahâsından dört yüz akçe ki, cem‘an on bin akçe hakkım olup, vefât etdikde müteveffâ-yı mezbûrun muhallefâtından vasiyy-i mezbûrun makbûzların taleb edip, ikāmet-i beyyine-i âdile ile isbât edip, hükm sadedinde iken sagīre-i mezbûreye nef‘an muslihîn tavassut ettikde, husûs-ı mezbûru dört bin akçeye inşâ’-i sulh ettiklerinde, ben dahi sulh-ı mezbûru kabûl ve bedel-i sulh olan meblağ-ı merkūmu müvekkile-i mezbûre yedinden alıp kabz edip, mâ‘adâsından merkūmetân Ümmühâni ve Emine’nin zimmetini ibrâ-i âm ile ibrâ ve ıskāt eyledim. Ba‘de’l-yevm meblağ-ı merkūma müte‘allik bi’z-zât ve bi’l-vâsıta benden da‘vâ sudûr eder ise inde’l-hükkâm mesmû‘a olmaya dedikde, gıbbe’t-tasdîk mâ hüve’l-vâki‘ bi’t-taleb ketb olundu. Hurrire fî evâili Şa‘bâni’l-mu‘azzam li sene seb‘a ve ışrîn ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Seyyid Mehmed b. Seyyid Halil, Mustafa Bey b. Haydar Bey Kethüdâ-i Kahve kapanı, Mustafa b. Hüseyin el-Bevvâb, el-Hâc İbrahim b. Ebûbekir, Mehmed Çelebi b. Hasan Efendi, Hüseyin b. Ramazan.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 409 - Hüküm no: 618 - Orijinal metin no: [72b-4])﻿

﻿

﻿

619. Hüküm

Ümmühâni ve annesi Emine’nin kahveci Ali’ye hizmet karşılığı borçlarının ödendiği

Mahmiye-i İstanbul sâkinlerinden Ali b. Abdullah nâm kahveci mahfili kazâda, bundan akdem fevt olan Minval b. Abdullah nâm kahvecinin sulbiye sagīre kızı Ümmühâni’nin vâlidesi olup, kıbel-i şer‘den mansûbe vasîsi olan Emine bt. Abdullah nâm hâtun tarafından tasdîk-i âtîye vekîl olup, hasm-ı şer‘î-i câhid mahzarında ikrâr ve takrîr-i kelâm edip, müteveffâ-yı mezbûrun zimmetinde iki kıt‘a kaliçe bahâsından bin beş yüz akçe hakkım olup, vefât ettikde müteveffâ-yı merkūmun muhallefâtından vasiyy-i mezbûrun makbûzundan taleb edip, ikāmet-i beyyine-i âdile ile isbât edip hükm sadedinde iken sagīre-i mezbûreye nef‘an muslihîn tavassut ettikde, husûs-ı mezbûru beş yüz akçeye inşâ’-i sulh ettiklerinde, ben dahi sulh-ı mezbûru kabûl ve bedel-i sulh olan meblağ-ı merkūmu müvekkile-i mezbûre yedinden alıp kabz edip, mâ‘adâsından merkūmetân Ümmühâni ve Emine’nin zimmetini ibrâ-i âm ile ibrâ ve ıskāt eyledim. Ba‘de’l-yevm meblağ-ı merkūme bi’z-zât ve bi’l-vâsıta benden da‘vâ sudûr ederse inde’l-hükkâm mesmû‘a olmaya dedikde, gıbbe’t-tasdîki’ş-şer‘î kayd olundu. Hurrire fî evâili Şa‘bâni’l-mu‘azzam sene 1027.

Şuhûdü’l-hâl: Es-Sâbikūn.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 410 - Hüküm no: 619 - Orijinal metin no: [72b-5])﻿

﻿

﻿

620. Hüküm

İnebahtı mutasarrıfı Mehmed Paşa’nın bağını Mehmed Ağa’ya sattığı

Vilâyet-i Rumeli’nde İnebahtı sancağına ber vech-i arpalık mutasarrıf olan Mehmed Paşa b. Mahmud meclisi şer‘de, işbu râfi‘ü’l-kitâb Mehmed Ağa b. Mustafa mahzarında ikrâr ve takrîr-i kelâm edip, İnebahtı kal‘asında vâki‘ Menamim bahçesi demekle ma‘rûf olup, bir tarafı Mustafa Paşa değirmeni ve iki tarafı Süleyman Çelebi bağı ve bir tarafı değirmen arkı ile mahdûd olan mülk bahçemi, bi cümleti’t-tevâbi‘ ve’l-levâhık mezbûr Mehmed Ağa’ya râyic fi’l-vakt elli bin akçeye bey‘-i bâtt-ı sahîh ile bey‘ edip, kabz-ı semen-i mezbûr edip, zikr olunan bahçeyi mahallinde mezbûr Mehmed Ağa’yı taslît etdim. Ba‘de’l-yevm zikr olunan bahçe mezbûr Mehmed Ağa’nın mülküdür. Hasbemâ yehtâr mutasarrıf olsun dedikde, gıbbe’t-tasdîki’ş-şer‘î mâ hüve’l-vâki‘ bi’t-taleb ketb olundu. Hurrire fi’l-yevmi’l-hâmis aşere min Şa‘bâni’l-mu‘azzam li sene seb‘a ve ışrîn ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: El-Hâc Musa, el-Hâc Mustafa el-cündî, Şaban Çavuş b. İvaz, Mehmed Ağa b. Abdullah.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 410 - Hüküm no: 620 - Orijinal metin no: [73a-1])﻿

﻿

﻿

621. Hüküm

Mustafa Efendi’nin mîrâsı şahitlik yapacak kişiler

Husûs-ı âti’l-beyâna şâhidler olup, âhar diyâra müteveccih olan Ali Bey b. Abdullah ve Ahmed Bey b. Süleyman meclisi şer‘-i kaviyyü’l-bünyânda fahrü’l-akrân Çâker Çavuş b. Abdülmennân ve Şaban b. Hüseyin mahzarlarında takrîr-i kelâm edip, İstanbul kazâsından munfasıl iken mün‘im bihâr-ı rahmeti gafûr olan merhûm ve mağfûr Mustafa Efendi b. Bâli’nin alâ tarîki’l-inhisâr vârisi olup, hâlâ Mekke-i mükerreme kadısı olan kıdvetü’l-ulemâ’ zübdetü’l-fuzalâ Mehmed Efendi b. Mustafa eş-şehîr bi Davudzâde Efendi merhûm-ı mezbûrdan irs-i şer‘le kendiye intikāl eden Ayvalık Tire ve Birgi kazâlarında vâki‘, ma‘lûmü’l-hudûd menâzil ve değirmenleri ve çiftliği ve bahçeleri ve çiftlikde olan mevâşî ve ism-i mâl ıtlâk olunup kendiye âid olan eşyânın cümlesini vaz‘-ı yed edenlerden da‘vâ ve taleb ve ahz u kabza ve mürâfa‘a ve muhâsamaya medîne-i Tire sâkinlerinden olup ( ) kazâsından munfasıl olan Abdülhalîm Efendi b. Şah Mehmed’i kabûlüne mevkūf vekâlet ile bizim huzûrumuzda tevkîl etti. Husûs-ı mezbûre biz şâhidleriz şehâdet dahi ederiz. Lâkin biz âhar diyâra gitmekle edâ-i şehâdet müte‘azzir olmağın, her birimiz sâlifü’z-zikr Çâker Çavuş’u ve Şaban’ı vech-i meşrûh üzre istişhâd edip, tahmîl-i şehâdet ettik, varıp bizim lisânımızda minvâl-i muharrer üzre şehâdet etsinler dediklerinde, fer‘ân-ı mezbûrân dahi şehâdet-i mezbûreyi kabûl ve edâ-i şehâdete mütehammil ve müte‘ahhid olmağın, mâ hüve’l-vâki‘ gıbbe’t-taleb ketb olundu. Tahrîren fi’l-yevmi’l-hâmis min Şa‘bâni’l-mu‘azzam li sene seb‘a ve ışrîn ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Murad b. Mehmed, Mustafa b. Hızır, Sinan b. Abdullah, Ali b. Abdullah, Mustafa b. Hamza.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 411 - Hüküm no: 621 - Orijinal metin no: [73a-2])﻿

﻿

﻿

622. Hüküm

Hamza b. Mehmed’in Eflak asıllı câriyesini âzâd etmesi

Mahmiye-i Kostantıniyye mahallâtından Gürcü başı mahallesinde sâkin Hamza b. Mehmed nâm kimesne rıkkını itiraf eden açık kaşlı, ala gözlü, orta boylu, esmer, Eflak asıllı hâfıza-i hâze’l-kitâb Kahraman bt. Abdullah adlı câriye-i memlûkesini hasbeten li’llâhi te‘âlâ âzâd ettiğini ikrâr ve itiraf etti. Böylece, lehlerine olan şeylerin kendi lehine, aleyhlerine olan şeylerin kendi aleyhine sâbit olduğu sâir hür doğanlar gibi hür oldu. Ki artık onun üzerinde efendisinin hukūken velâ hakkı sâhiblerine âzâdlı köleler üzerinde tanınmış (mîrâs) hakkından başka bir hak kalmadı. Cerâ zâlike ve hurrire fî evâsıtı Şaban el-mu‘azzam sene 1027.

Şuhûdü’l-hâl: İftihâru’l-emâcid Derviş Efendi sâbıkan defterdâr, Abdülkerim Hâce imâm, Sûfî Hâce müezzin, Cafer Usta, fahrü’l-cuyûş Mehmed Çavuş [b.] Mehmed, İbrahim b. Bayram ve gayruhüm

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 412 - Hüküm no: 622 - Orijinal metin no: [73a-3, Arapça])﻿

﻿

﻿

623. Hüküm

Ölen Ümmühâni Hâtun’un mîrâsçılarının anlaştıkları

Mahmiye-i İstanbul’da bundan akdem vefât eden Ümmühâni Hâtun bt. es-Seyyid Ali Efendi’nin verâseti zevci Derviş Mehmed Efendi b. Osman Efendi’ye ve vâlidesi Fâtıma bt. Mahmud’a ve li ebeveyn kız karındaşı Safiye Hâtun’a münhasıra idiği zâhir ve mütehakkik oldukdan sonra, mezbûr Derviş Mehmed Efendi tarafından husûs-ı âti’z-zikre vekîl olup hasm-ı şer‘î-i câhid mahzarında Ahmed b. Mehmed ve Süleyman b. Abdullah şehâdetleri ile şer‘an vekâleti sâbite olan Osman Çavuş b. Mahmud ve meclisi şer‘de, mezbûretân Fâtıma ve Safiye hâtun taraflarından husûs-ı âti’l-beyâna vekîl olup, vekâleti Süleyman b. Abdullah ve Ali b. Abdullah şehâdetleri ile şer‘an sâbite olan Hacı Çavuş b. Mustafa mahzarında ikrâr edip, verese-i mezbûre müteveffât-ı merkūmeden kendilere intikāl eden muhallefât-ı beynlerinde alâ mâ farazallâhü te‘âlâ taksîm edip, her biri hisse-i şer‘iyyelerini kabz ettikden sonra, müteveffât-ı mersûmenin muhallefâtına müte‘allik olan âmme-i da‘âvâdan bir birinin zimmetlerini ibrâ-i âm ile ibrâ ettiler. Ba‘de’l-yevm her hangisinden husûs-ı mezbûre müte‘allik da‘vâ sudûr ederse, inde’l-hükkâmi’l-kirâm mesmû‘a ve makbûle olmaya dedikde, mezbûretânın vekîli olan merkūm Hacı Çavuş fi’l-hakīka hâl zikr olunan minvâl üzre olmuşdur deyû mersûm Osman Çavuş bi’l-muvâcehe tasdîk etmeğin, mâ hüve’l-vâki‘ bi’t-taleb ketb olundu. Hurrire fi’l-yevmi’l-hâmis aşere min Şa‘bâni’l-mu‘azzam li sene seb‘a ve ışrîn ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Davud Efendi, Hüseyin Efendi b. Mustafa, Ahmed Efendi el-kadı, İbrahim Efendi b. Ahmed.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 412 - Hüküm no: 623 - Orijinal metin no: [73a-4])﻿

﻿

﻿

624. Hüküm

Câriye diye satılan Yasemin bt. Abdullah’ın hürriyetine hükmedilmesi

Hüsameddin Halife b. İsa ve Mustafa b. Hasan ve Ali b. Abdullah ve Yusuf b. Abdullah ve Mustafa b. Hasan ve Mustafa b. Veli nâm kimesneler meclisi şer‘-i şerîfde, Mustafa b. ( ) ve Rıdvan b. Abdullah nâm kimesnelerden râyic fi’l-vakt altı bin akçeye satın aldığı için kendi mülkü olduğu zannıyla orta boylu, ala gözlü, açık kaşlı, Eflak asıllı câriyenin vâzı‘-ı yedi olan fahrü’l-kuzât Hüseyin Efendi nâm kadı mahzarında, hâfıza-i kitâb Yasemin bt. Abdullah’tan sâdır olan da‘vâ-yı sahîha-i şer‘iyyede gıbbe’l-istişhâd şöyle şehâdet ettiler ki, bu vasıflarla mevsûf câriye, mukaddemâ mahmiye-i Kostantıniyye mahallâtından Canbâzhâne diye bilinen mahallede vefât eden Hasan Efendi nâm kimesnenin mülk mâlı idi. Bizim yanımızda ve katımızda, hâl-i hayat ve kemâl-i sıhhatinde Kıyâmet günü vechullahı görme ümidiyle onu âzâd etmişti. Şehâdetin kabûl şartlarına uygunluğu görüldükten sonra şehâdet mûcibince hükmedildi. Cerâ fî evâsıtı Şa‘ban el-mu‘azzam sene 1027.

Şuhûdü’l-hâl: El-Hâc Hamza b. Sadi, Receb b. Tursun, Mehmed b....?, Bayram b. Ramazan

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 413 - Hüküm no: 624 - Orijinal metin no: [73b-1, Arapça])﻿

﻿

﻿

625. Hüküm

Âmine Hâtun bt. Ahmed’in, evini Çerkez Ağa Vakfı’na bey’ bi’l-istiğlâl ile satması

Mahmiye-i Kostantıniyye mahallâtından Hatice Sultan mahallesinde sâkin Âmine Hâtun bt. Ahmed adlı kadın, işbu akdin kendilerinden sudûruna kadar sâhibi ve mâliki olduğu, elinde ve taht-ı tasarrufunda bulundurduğu, mahalle-i mezbûrede vâki‘, bir tarafdan Ebûbekir b. Abdullah mülkü, iki tarafdan Emine Hâtun bt. Hasan mülkü ve diğer tarafdan da tarîk-i âm ile mahdûd mülk menzilini cümle tevâbi‘ ve levâhıkı ile râyic fi’l-vakt beş bin akçe-i Osmânî semen-i mu‘ayyen-i makbûz ile merhûm Sağır Çerkez Ağa vakfı mütevellîsinin kāim-i makāmı hâmil-i kitâb İsmail b. Abdullah’a icap ve kabûlü hâvî bey‘-i sahîh ile sattığını ikrâr ve itiraf etti. O da vakıf malıyla ve vakfa gelir temini amacıyla menzili ondan satın aldı. Satıcının sonra menzili kirâlamak istemesi üzerine mütevellî menzili tahliyye edip zeyilde yer alan târihten bir sene tamamına beş yüz akçe bedel-i icâre ile kirâya verdi. Tasdîk hakkı sâhibince satıcının beyânı vicâhen ve şifâhen tasdîk edildi. Mahalle-i mezbûre sâkinlerinden Yusuf b. Abdullah ve Hüseyin b. Oruç nâm kimesnelerin her biri menzili mezbûrun derkine ve bedel-i icâreye icap ve kabûlü hâvî kefâletle kefîl oldu. Cerâ zâlike ve hurrire fi’l-yevmi’r-râbi‘ aşere min Şabani’l-mu‘azzam sene 1027.

Şuhûdü’l-hâl: Mustafa b. Mehmed imâm, Mahmud b. Ali müezzin, Ahmed b. Mahmud silahdâr, Mehmed b. ( ) silahdâr

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 413 - Hüküm no: 625 - Orijinal metin no: [73b-2, Arapça])﻿

﻿

﻿

626. Hüküm

Hasan Bey b. Abdullah’ın, evini Mehmed b. Abdullah’a satması

Yaya Hasan Bey b. Abdullah meclisi şer‘-i şerîfde işbu akdin kendilerinden sudûruna kadar sâhibi ve mâliki olduğu, elinde ve taht-ı tasarrufunda bulundurduğu, Trabzon şehri mahallâtından Faroz mahallesinde vâki‘, tahtânî bir bâb evi, avlu ve fırını hâvî, bir tarafdan...? zâde diye meşhûr Ali Bey mülkü, diğer tarafdan Abdülbâkī Çelebi b. ( ) mülkü, öbür tarafdan Durdu Mehmed mülkü ve diğer tarafdan da tarîk-i âm ile mahdûd mülk menzilini cümle tevâbi‘ ve levâhıkı ve kâffe-i menâfi‘ ve mürâfıkı ile râyic fi’l-vakt üç bin akçeye icap ve kabûlü hâvî bey‘-i bât ile râfi‘-i hâze’l-kitâb yaya Mehmed b. Abdullah’a sattığını ikrâr ve itiraf etti. O da kendi malıyla ve kendisi için menzili ondan satın aldı. Satıcı sonra mebî‘-i mezkûrûn kabzı için müşteriye yetki verdi. Satıcının beyânı müşteri tarafından bi’l-muvâcehe tasdîk edildi. Teslîm-i mebî‘ ve kabz-ı semen eylediler. Cerâ zâlike ve hurrire fi’l-yevmi’s-sânî aşere min Şabani’l-mu‘azzam sene 1027.

Şuhûdü’l-hâl: Mahmud Bey b. Abdullah yaya, Ziya Bey b. Cihângir solak, Abdi Bey b. Abdullah, Mahmud Çavuş b. Abdullah, Sûfî Mehmed b. Abdullah, Mehmed Bey b. Abdullah

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 414 - Hüküm no: 626 - Orijinal metin no: [73b-3, Arapça])﻿

﻿

﻿

627. Hüküm

Yorgi’nin kasap dükkânı ortaklığından dolayı Mahmud’daki alacağını tahsil ettiği

Yani v. Yorgi Mahmud b. Abdullah mahzarında üzerine da‘vâ edip, bundan akdem mezbûr Mahmud ile kasablık san‘atında şerîkler olup, ba‘dehû akd-i şirket fesh olunup hesâb olundukda, ba‘de küllî hesâb mâl-ı şirketden merkūm Mahmud zimmetinde dört bin yüz akçe hakkım vardır. Hâlâ taleb ederim suâl olunsun dedikde, gıbbe’s-suâl ve akībü’l-ikrâr [inkâr], meblağ-ı mezkûru müdde‘î-i merkūma edâya tenbîh olunup, mâ hüve’l-vâki‘ bi’t-taleb ketb olundu. Fî 20 Şa‘bân sene [10] 27.

Şuhûdü’l-hâl: Kadri b. Mustafa, Abdurrahman b. Süleyman, Hasan b. Hüseyin.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 414 - Hüküm no: 627 - Orijinal metin no: [73b-4])﻿

﻿

﻿

628. Hüküm

Mahmud Paşa, Dâye Hâtun ve Atik Ali Paşa vakıflarına ait dükkân ve evlerin kullanım hakkının İbrahim b. Cafer’in çocuklarına ait olduğu

Mahmiye-i İstanbul’da Çelebioğlu mahallesi sâkinlerinden olup, bundan akdem tarîk-i hâcda vefât eden merhûm İbrahim b. Cafer’in sulbiye sagīre kızı Fâtıma’nın kıbel-i şer‘den mansûb vasîsi olan İbrahim b. Ömer meclisi şer‘-i kavîmde, merhûm-ı mezbûrun karındaşı olan Sefer b. Cafer ile mahmiye-i mezbûrede vâki‘ Ali Paşa-yı atîk vakfına bi’l-fi‘il mütevellî olan Mahmud Bey tarafından vekîl-i şer‘î olup, Mahmud b. Mehmed ve Süleyman b. Receb şehâdetleriyle isbât-ı vekâlet eden Mustafa b. Receb ve kezâlik mahmiye-i İstanbul’da Dâye Hâtun vakfına mütevellî olan Mahmud Çelebi b. Hayreddin tarafından vekîl olup, bimâ hüve tarîkü’s-sübût vekâleti sâbit olan Yusuf b. Abdullah nâm kimesneler mahzarlarında üzerlerine da‘vâ edip, Ali Paşa-yı atîk vakfından mahmiye-i mezbûrede Mercan Çarşısı’nda vâki‘ olup, etrâf-ı selâsesi yine vakf-ı mezbûr ve bir tarafı tarîk-i âm ile mahdûd olan bir bâb şerbetçi ve kebabcı dükkânı ve mahalle-i mezbûrede Dâye Hâtun vakfından olup merhûm-ı merkūm sâkin olduğu ma‘lûmü’l-hudûd menzil, icâre-i mu‘accele ve müeccele ile merhûm-ı mezbûrun taht-ı tasarrufunda olup, mütevellî-i vakf olanların mahtûm temessükü ile nice zamândan berî tasarruf edip, hattâ sene-i sâbıkada merhûm-ı merkūm Sefer hacc-ı şerîfe âzim oldukda, mezbûrân İbrahim’in ve Sefer’in zikr olunan dükkân ve menzilde ve ba‘zı emvâlde şirketleri olup ayrıldıklarında, zikr olunan mütevellîler ve sâir cemâ‘at-i Müslimîn huzûrunda zikr olunan dükkânda olan sermâye ve emlâk ve hukūklarını hesâb ve kitâb ettiklerinde, Mahmud Paşa vakfından olan bir bâb şerbetçi dükkânı mütevellîsi ma‘rifetiyle mezbûr Sefer’e ta‘yîn olunup, münâza‘un fîh olan şerbetçi ve kebabcı dükkânı ve menzil müteveffâ-yı mezbûre zikr olunan mütevellîler ma‘rifet ve rızâlarıyla ta‘yîn olunup, bu tarîk ile beynlerinde tevâfuk ve terâzi vâki‘ olup, mezbûr İbrahim münâza‘un fîh olan menzil ve dükkânı müstakil tasarruf ederken, hâlâ fevt olup, tasarrufu bi hasebi’l-emri’l-âlî sagīre-i mezbûreye intikāl etmeğin, mezbûr Sefer bî-vech-i şer‘î vaz‘-ı yed eyledi, suâl olunup merkūm Sefer’in yed-i âdiyesi ref‘ ve sagīre-i merkūme için vesâyetim hasebiyle ile bana teslîm ettirilmek taleb ederim dedikde, gıbbe’s-suâl merkūm Sefer cevâbında, hâl bu minvâl üzre mensûha olduğun bi’l-külliye inkâr edip, vasiyy-i mezbûrdan sıdk-ı makāline beyyine taleb olundukda, udûl-i Müslimînden Yusuf Bey b. Abdullah ve Halil Bey b. Süleyman ve Kenan b. Abdullah ve İskender b. Durmuş nâm kimesneler li ecli’ş-şehâde meclisi şer‘a hâzırûn olup, edâ-i şehâdet-i şer‘iyye edip, fi’l-vâki‘ merkūm İbrahim sefer-i hacca âzim oldukda karındaşı mezbûr Sefer ile mütevellîleri ma‘rifetiyle huzûrumuzda hesâb ve kitâb edip, zikr olunan menzil ve dükkânları beynlerinde taksîm edip, alâka-i şirketi kat‘ ettiklerinde, Mahmud Paşa vakfından olan şerbetçi dükkânının hakk-ı tasarrufda mütevellîsi ma‘rifeti ile mezbûr Sefer alıp, Ali Paşa-yı atîk vakfından olan şerbetçi ve kebabcı dükkânının ve Dâye Hâtun vakfından olan menzili sâbıku’z-zikrin hakk-ı tasarrufu mütevellîleri izin ve ma‘rifeti ile mezbûr İbrahim’in olup, bu tarîk ile tevâfuk ve terâzi üzre kat‘-ı şirket edip, herbiri hakk-ı me’hûz ve makbûzun mütevellîleri ma‘rifeti ile tasarruf ettirirken, mezbûr İbrahim fevt olup, hakk-ı tasarrufu bi hasebi’l-emri’l-âlî sagīre-i mezbûreye intikāl edip, mezbûrân mütevellîler dahi sagīre-i mezbûreye tefvîz edip, hak sagīre-i mezbûrenindir. Bu husûsa şâhidleriz, şehâdet dahi ederiz deyû edâ-i şehâdet-i şer‘iyye ettikleri[nde], ba‘de’t-ta‘dîl şehâdetleri hayyiz-i kabûlde vâkı‘a olmağın, mütevellîyân-ı mezbûrânın vekîlleri olan mezbûrân Mustafa ve Yusuf dahi gıbbe’l-istintâk vasiyy-i mezbûru tasdîk ve hâl bu vech üzre vâkı‘a olduğun ihbâr edip, hak her vechile sagīre-i mezbûrenin idiği zâhir olmağın, menzili mezbûr ve dükkân-ı mezkûreden mezbûrun yed-i âdiyesi ref‘ olunup, sagīre-i mezbûre için vasiyy-i mezbûre teslîm ile ilzâm olundu. Hurrire fî evâili Recebi’l-ferd li sene seb‘a ve ışrîn ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: El-Hâc Ali b. Abdullah, Hamza b. Mustafa, Nasûh b. Yusuf, Hasan b. Ali ve gayruhüm.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 414 - Hüküm no: 628 - Orijinal metin no: [74a-1])﻿

﻿

﻿

629. Hüküm

Ümmühân Hanım bt. Mustafa’nın muhâla‘a yoluyla eşi Kefe Defterdârı Mahmud Çavuş b. İbrahim’den boşandığı

Vilâyet-i Rumeli’nde Kızanlık nâm kasaba sâkinelerinden Mihrişah Hanım bt. Mustafa Bey tarafından husûs-ı âti’l-beyâna vekîl olup, Hasan Beşe b. Mehmed ve Hüseyin b. Hasan şehâdetleri ile vekâleti sâbite olan Piyâle b. Abdullah meclisi şer‘de, mezbûrenin zevci olup hâlâ Kefe defterdârı ve nâzır-ı olan Mahmud Çavuş b. İbrahim mahzarında takrîr-i kelâm edip, müvekkilem mezbûrenin mehr-i müeccelinden zevci mezbûr Mahmud zimmetinde kırk bin akçesi olup, meblağ-ı mezbûr mukābelesinde Cenane bt. Abdullah nâm Rûsiyye câriye ve Şems Perî bt. Abdullah nâm dellâke câriye alıp kabz ettikden sonra, nafaka-i iddeti üzre vekâletim hasebiyle mezbûr Mahmud ile muhâla‘a-i sahîha-i şer‘iyye ile muhâla‘a etdik ve nafaka-i iddet ve hukūk-ı zevciyyete ve esâs-ı beytiyye[ye] müte‘allik âmme-i da‘âvâdan ben mezbûr Mahmud Çavuş’un ve mezbûr Mahmud Çavuş müvekkilemin zimmetini ibrâ-i âmm-ı ile ibrâ ettik. Ba‘de’l-yevm her hangisinden husûs-ı mezbûre müte‘allik da‘vâ sudûr eder ise inde’l-hükkâm mesmû‘a ve makbûle olmaya dedikde, vekîl-i mezbûru ikrâr-ı meşrûhunda merkūm Mahmud Çavuş bi’l-muvâcehe tasdîk edip, mâ hüve’l-vâki‘ bi’t-taleb ketb olundu. Hurrire fi’l-yevmi’s-sâdis aşere min Şa‘bâni’l-mu‘azzam li sene seb‘a ve ışrîn ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Nizâmî Efendi, Fahrü’l ümerâ’i’l kirâm Mahmud, Sâlih Çelebi, Hüseyin Ağa b. Abdullah.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 416 - Hüküm no: 629 - Orijinal metin no: [74a-2])﻿

﻿

﻿

630. Hüküm

Tatavlalı Petro ve Yorgi’nin koyunlarını müştereken satın Petro, Yorgi, İstemad ve Dimo’nun birbirlerine kefîl oldukları

Medîne-i Ebâ Eyyûb el-Ensârî -aleyhi’r-rahmeti’l-meliki’l-bârî- mahallâtından Halil Paşa mahallesi sâkinlerinden Yoğurtçu Ahmed Paşa b. Abdullah meclisi şer‘-i şerîfde, mahmiye-i Galata müzâfâtından Tatavla nâm karye sâkinlerinden Petro v. Yani ve Yorgi v. Mihail mahzarında üzerine takrîr-i da‘vâ edip, bundan esbak benden mezbûr Petro ve Yorgi ve İstemad v. Dimo ve Uzun Todori v. Miho nâm zimmîler, her re’si yüz yirmişer hesâbı üzerine iki yüz otuz re’s koyunu, cem‘an yirmi yedi bin altı yüz akçeye ber vech-i iştirâk iştirâ ve kabz edip, her biri âharın zimmetine lâzım gelen meblağa emr ve kabûlü hâviye kefâlet ile kefîl olmuşlar idi. Hâlâ mezbûrlardan kefâletleri hasebi ile zikr olunan yirmi yedi bin altı yüz akçenin suâl olunup alıverilmesin[i] taleb ederim dedikde, gıbbe’s-suâl merkūmân Petro ve Yorgi ve İstemad ve Uzun Todori, her re’si yüz yirmişer akçe hesâbı üzre iki yüz otuz re’s koyunu, cem‘an yirmi yedi bin altı yüz akçe[ye] ber vech-i iştirâk iştirâ ve kabz edip, her biri âharın zimmetine lâzım gelen meblağa emr ve kabûlü hâviye kefâlet ile kefîl oldular dedikde, gıbbe’s-suâl merkūmân Petro ve Yorgi bi’l-külliye inkâr ile cevâb verip, müdde‘î-i mezbûrdan da‘vâsını müsbite beyyine taleb olundukda, mahalle-i mezbûreden Bayram b. Abdülkerim ve Ahmed b. Abdürrahim nâm kimesneler meclisi şer‘de li ecli’ş-şehâde hâzırân olup gıbbe’l-istişhâd, fi’l-vâki‘ müdde‘î-i mezbûrda mezbûr Petro ve Yorgi ve İstemad ve Uzun Todori her re’s yüz yirmişer akçe hesâbı üzre iki yüz otuz re’s koyun yirmi yedi bin altı yüz akçe ber vech-i iştirâk iştirâ ve kabz edip, her biri âharın zimmetine lâzım gelen meblağa kefîl oldular deyû şehâdet ettiklerinde, şehâdetleri hayyiz-i kabûlde vâki‘ olup, mâ vaka‘a ketb olundu.

Şuhûdü’l-hâl: Mustafa b. Abdullah, Mehmed b. Abdullah et-Tâcir, Diğer Mehmed b. Abdullah, Mustafa b. Abdullah, Musli Şah b. Hasan, Mustafa b. Mehmed, Ahmed b. Hasan ve gayruhüm.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 416 - Hüküm no: 630 - Orijinal metin no: [74b-1])﻿

﻿

﻿

631. Hüküm

Vahani ile dükkânından para alınan Polimizoni’nin sulh olduğu

Mahmiye-i Kostantıniyye’den Balıkpazarı’nda sâkin Polimizoni v. Yani nâm zimmî meclisi şer‘-i şerîfde, hâmil-i hâze’l-kitâb Kumkapısı kurbunda sâkin olan Vahani v. Yani nâm zimmî muvâcehesinde takrîr-i kelâm edip, bundan akdem hizmetkâr olan Yani v. Nikola nâm zimmî dükkânım içinde on sekiz bin akçemi ahz u kabz ve firâr ettikde, mezbûr Vahani rast gelip, mezbûr Yani’nin yedinden meblağ-ı mezbûrun dört bin akçesin ahz u kabz ve gasb etmiş deyû merkūm Vahani’den gâsıb-ı gâsıb olmağile taleb ve da‘vâ ettikde, mezbûr Vahani inkâr etmekle, mâ beynimizde nizâ‘-ı kesîr vâki‘ olmuş idi. El-hâletü hâzihî muslihûn tavassutu ile sekiz yüz akçe vermek üzre beynimizi ıslâh ve tevfîk ettiklerinde, ben dahi sulh-ı mezbûru kabûl ve bedel-i sulh olan meblağ-ı mezbûr sekiz yüz akçeyi merkūm Vahani yedinden bi’t-tamâm ahz u kabz edip, husûs-ı mezbûre müte‘allik âmme-i da‘âvâdan mezbûr Vahani’nin zimmetini ibrâ-i âmm-ı kātı‘ü’n-nizâ‘ ile ibrâ etdim. Ba‘de’l-yevm mazmûn-ı kitâba muhâlif benden bi’z-zât veya vekîlimden bi’l-vâsıta da‘vâ sâdıre olursa inde’l-hükkâmi’l-kirâm mesmû‘a olmaya dedikde, ba‘de’t-tasdîk ve’l-kabûl, mâ vaka‘a bi’t-taleb ketb olundu. [Hurrire] fi[‘t-târihi’]l-mezbûr.

Şuhûdü’l-hâl: Mustafa [b.] Hamza, Mustafa b. Abdullah, Abdullah [b.] İbrahim, Yusuf b. Süleyman ve gayruhüm.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 417 - Hüküm no: 631 - Orijinal metin no: [74b-2])﻿

﻿

﻿

632. Hüküm

Râbia bt. Ahmed’in ev satın alması

Mahmiye-i Kostantıniyye mahallâtından Akseki mahallesi sâkinelerinden Râbia bt. Ahmed kıbelinden aşağıda geçecek olan bey‘ ikrârına ve semeni kabza vekâleti Mehmed b. İslâm ve Ahmed b. Musa’nın şehâdetleriyle sâbit olmasının ardından Hüseyin Efendi b. Mehmed meclisi şer‘-i şerîfde bi’l-vekâle hâzır olup, müvekkile-i mezbûresinin babası Ahmed’den irs-i şer‘le kendisine intikāl eden mahalle-i mezbûrede vâki‘ fevkānî ve tahtânî birer bâb evi hâvî, üç tarafdan müşteriye-i mezbûre mülkü ve bir tarafdan tarîk-i âm ile mahdûd mülk menzilini cümle tevâbi‘ ve levâhıkı ile otuz tâmmü’l-vezn ve sahîhü’l-ayar altına ( )’na icap ve kabûlü hâvî bey‘-i bât ile sattığını ikrâr ve itiraf etti. O da kendi malıyla kendisi için menzili ondan satın aldı. Alıcı tarafından satıcının beyânı bi’l-muvâcehe tasdîk edildi. Teslîm-i mebî‘ ve kabz-ı semen eylediler. Cerâ zâlike ve hurrire fi’l-yevmi’l-ışrîn min Şabani’l-mu‘azzam sene 1027.

Şuhûdü’l-hâl: El-Hâc Halil b. İlyas, Süleyman b. Abdullah, Mehmed b. Ali, Mustafa b. Osman, Mustafa b. Hamza

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 418 - Hüküm no: 632 - Orijinal metin no: [74b-3, Arapça])﻿

﻿

﻿

633. Hüküm

Havva bt. Mustafa b. Durdu adlı küçüğe nafaka tayini ve annesine istidâneye izin vermesi

Hâkim, Havva bt. Mustafa b. Durdu adlı sagīrenin nafakası, kisvesi ve sâir levâzım-ı zarûriyyesi için evi ve terbiyesi altındaki mahmiye-i Kostantıniyye mahallâtından el-Hâc İsa mahallesinde sâkine annesi hâmile-i hâze’l-kitâb Râbia bt. Abdullah adlı kadının talebiyle annesinin zevc-i mutalliki babası mezbûr Mustafa üzerine zeyilde yer alan târihten i‘tibâren râyic fi’l-vakt yevmî dört akçe farz ve takdîr etti. Hâkim ayrıca annenin meblağ-ı mefrûzu, sagīre-i mezbûrenin ihticayı için sarf etmesine ve vakt-i hâcette istidâne edip ele geçtiğinde eski kocasına rücû‘ etmesine izin verdi. Cerâ zâlike ve hurrire fi’l-yevmi’t-tâsi‘ ışrîn min Şabani’l-mu‘azzam sene 1027.

Şuhûdü’l-hâl: Abdülcelîl b. Hüdâverdi, Ahmed b. Abdullah, İbrahim b. Abdullah, Himmet b. Mustafa ve gayruhüm

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 418 - Hüküm no: 633 - Orijinal metin no: [74b-4, Arapça])﻿

﻿

﻿

634. Hüküm

Nikola v. Mavrodi ile Yorgi v. Mihal’in ortak aldıkları sütçü dükkânı anlaşmazlığının giderildiği

Mahmiye-i İstanbul’da Mustafa Paşa mahallesi sâkinlerinden Nikola v. Mavrodi nâm zimmî mahfili kazâda Yorgi v. Mihal nâm zimmî muvâcehesinde üzerine da‘vâ edip, bundan akdem mahalle-i mezbûrede vâki‘ bir tarafdan Mehmed b. Abdullah mülkü ve bir tarafdan Musa b. Abdullah mülkü ve bir tarafdan İbrahim b. Abbas mülkü ve bir tarafdan tarîk-i âm ile mahdûd olup, bir bâb sütçü dükkânını târih-i kitâbdan on altı yıl mukaddem Mehmed b. Abdullah nâm kimesneden ber vech-i iştirâk ale’s-seviyye altmış beş bin nakd râyic fi’l-vakt akçeye iştirâ edip, hâlâ mezbûr Nikola bi gayri vech-i şer‘î beni tasarrufdan men‘ eder. Suâl olunup kasr-ı yed olunmak taleb ederim, suâl olunsun dedikde, gıbbe’s-suâl mezbûr Nikola cevâbında, fi’l-hakīka vech-i meşrûh üzre dükkân-ı mezkûrûn nısf-ı şâyi‘i benim mülküm ve nısf-ı şâyi‘-i âharı mezbûr Yorgi’nin mülküdür. Keyfemâ yeşâ ve yehtâr mutasarrıf olsun dedikde, mukırr-i merkūmun vech-i muharrer üzre cârî olan ikrârını el-mukarru lehü’l-mezbûr bi’l-muvâcehe tasdîk ve tahkīk edicek, mâ vaka‘a bi’t-taleb ketb olundu. Hurrire fi’l-yevmi’l-ışrîn min Şa‘bâni’l-mu‘azzam li sene seb‘a ve ışrîn ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Haydar subaşı b. Abdullah, Ali Bey b. Abdullah, Mehmed b. Ömer er-râcil, Mustafa Çelebi b. Mehmed er-râcil, Pervâne b. Abdullah.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 419 - Hüküm no: 634 - Orijinal metin no: [75a-1])﻿

﻿

﻿

635. Hüküm

Andriye v. İstemad’ın Dimitri v. Yani’ye olan borcunu ödemesi

Vilâyet-i Rumeli’nde Tırhala sancağında Yenişehir kazâsına tâbi‘ Limnani? nâm karye sâkinlerinden Dimitri v. Yani nâm zimmî mahfili kazâda Andriye v. İstemad nâm celeb muvâcehesinde üzerine da‘vâ edip, bundan akdem merkūm Andriye’de deyn-i şer‘îden on beş bin akçe hakkım olup dokuz bin altı yüz akçesini şey’en fe-şey’en alıp haklaşıp, zimmetinde ancak beş bin dört yüz akçe hakkım kalmışdır, suâl olunup alıverilmek taleb ederim dedikde, gıbbe’s-suâl ve akībü’l-ikrâr, mezbûr Andriye zikr olunan meblağ-ı mukarrun-bihâ müdde‘î-i mezbûr Dimitri’ye def‘ ile ilzâm olunup, mâ hüve’l-vâki‘ bi’t-taleb ketb olundu. Hurrire fi’l-yevmi’l-hâmis min Şa‘bâni’l-mu‘azzam li sene seb‘a ve ışrîn ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Ali b. Abdullah, Yusuf b. Bayram, Osman b. Abdullah [el-] havâle, İshak b. Veli, Mehmed b. Hasan.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 419 - Hüküm no: 635 - Orijinal metin no: [75a-2])﻿

﻿

﻿

636. Hüküm

Ayşe bt. Yusuf’u mahkemeye getiren Halil b. İbrahim’in kefâletinin kaldırıldığı

Celeb tâ’ifesinden olan Dimo v. Yani nâm zimmî meclisi şer‘-i şerîfde, işbu sâhibü’l-kitâb Halil b. İbrahim nâm kimesne muvâcehesinde ikrâr ve i‘tirâf edip, bundan akdem mezbûr Halil işbu hâzıra bi’l-meclis olan Ayşe bt. Yusuf nâm hâtunun nefsine ve hîn-i mütâlebede meclisi şer‘-i şerîfe ihzârına benim talebim ile kefîl olmuş idi. El-hâletü hâzihî mezbûr Halil merkūme Ayşe’yi meclisi şer‘-i şerîfde bana teslîm edip, ben dahi mezbûr Halil’in zimmetini kefâlet-i mezbûreden ve mütâlebeden berî eyledim dedikde, gıbbe’t-tasdîk mâ vaka‘a kayd şüd. Fi’t-târihi’l-mezbûr.

Şuhûdü’l-hâl: Murad b. Mehmed, Mustafa b. Hamza, Mahmud b. Bâli, Osman b. Abdullah.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 420 - Hüküm no: 636 - Orijinal metin no: [75a-3])﻿

﻿

﻿

637. Hüküm

Mehmed b. Mustafa’nın, kefîli Mehmed’e borcunu ödemesi

Mahmiye-i Kostantıniyye’de Samatya kapısı kurbunda vâkı‘a el-Hâc Hüseyin mahallesi sâkinlerinden Mehmed b. Mustafa meclisi şer‘-i şerîfde, işbu râfi‘ü’l-kitâb Mehmed b. Ahmed mahzarında ikrâr ve i‘tirâf edip, bundan akdem merhûme el-Hâcce Hâtun vakfına deyn-i şer‘îden altı bin akçe deynim olup, mezbûr Mehmed meblağ-ı mezbûre benim emrim ile kefîl olmuş idi. Hâlâ meblağ-ı merkūmu mezbûr Mehmed kefâleti hasebi ile vakf-ı mezbûrun mütevellîsi olan Ramazan b. Abdülkerim’e edâ ve teslîm etmeğin, meblağ-ı merkūm altı bin akçe mersûm Mehmed’e vâcibü’l-edâ ve lâzımü’l-kazâ’ deynim olmuşdur dedikde, gıbbe’t-tasdîk mâ vaka‘a ketb olundu. Tahrîren fi’l-yevmi’r-râbi‘ aşer min Şa‘bâni’l-mu‘azzam.

Şuhûdü’l-hâl: El-Hâc Ahmed b. Ali el-imâm, Muharrem b. Bayram, Ahmed b. Abdullah er-râcil, Hüseyin b. Mustafa, Mustafa Halife b. Ali el-hatîb, İbrahim b. Nasûh el-müezzin, Ebûbekir b. Osman, Hüseyin Bey b. Mustafa, İshak b. Veli ve gayruhüm

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 420 - Hüküm no: 637 - Orijinal metin no: [75a-4])﻿

﻿

﻿

638. Hüküm

Şahnisâ bt. Mehmed’e nafaka takdiri ve istidâneye izin verilmesi

Hâkim, Kostantıniyye mahallâtından ( ) mahallesinde sâkine Şahnisâ bt. Mehmed adlı kadının nafakası, kisvesi ve sâir havâyic-i asliyyesi için zeyilde yer alan târihten i‘tibâren zevc-i mutalliki Abdülkādir b. İbrahim üzerine râyic fi’l-vakt yevmî dört akçe farz ve takdîr etti... Hâkim ayrıca kadına vakt-i hâcette istidâne etmesine ve kocası ele geçtiğinde ona rücû‘ etmesine izin verdi. cerâ fi’l-yevmi’l-ışrîn min Şabani’l-mu‘azzam sene 1027.

Şuhûdü’l-hâl: Abdülcelîl b. Hüdâverdi, Mustafa b. Hamza, Yusuf b. Bayram, diğer Yusuf b. Abdullah, Ebûbekir b. Osman ve gayruhüm

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 420 - Hüküm no: 638 - Orijinal metin no: [75b-1, Arapça])﻿

﻿

﻿

639. Hüküm

Şakire bt. Mehmed’e ve çocuğuna nafaka takdir edilmesi ve istidâneye izin verilmesi

Hasan b. Himmet nâm kimesne, mahmiye-i Kostantıniyye mahallâtından Tercüman Yunus mahallesinde sâkine Şakire bt. Mehmed adlı zevcesi mahzarında, zevcesini ancak yeni bir nikâh ve yeni bir mehirle kendisine helâl olıcak şekilde boşadığını ikrâr etti. Talâk, zevcesinin nikâhta karârlaştırılan râyic fi’l-vakt beş yüz akçe mehr-i müeccelini alıp kabz ettiği ikrârından sonra vuku buldu. Hâl bu minvâl üzre akıp giderken hâkim, kadının talebi ile kadının ve kocasından olan kızının nafakası, kisvesi ve sâir havâyic-i zarûriyyeleri için iddet bitene kadar her birine râyic fi’l-vakt yevmî ikişer akçe farz ve takdîr etti. Hâkim ayrıca kadına vakt-i hâcette istidâne etmesine ve kocası ele geçtiğinde ona rücû‘una izin verdi. Cerâ zâlike ve hurrire fi’l-yevmi’s-sânî aşere min Şabani’l-mu‘azzam sene 1027.

Şuhûdü’l-hâl: İshak b. Veli, Mahmud b. Mehmed, Mehmed b. Timur, Himmet b. Sefer

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 421 - Hüküm no: 639 - Orijinal metin no: [75b-2, Arapça])﻿

﻿

﻿

640. Hüküm

Kâmile bt. Abdullah’ın muhâla‘a yapması

Kâmile bt. Abdullah adlı kadın kıbelinden aşağıda zikredilecek olan hul‘ ve ibrâya vekâleti kendisini ilm-i şer‘î ile tanıyan Mehmed b. İbrahim ve Ömer b. Nasûh nâm kimesnelerin şehâdetleri ile sâbit olan vekîl Mustafa b. Şaban ve diğer vekîl İlyas b. Mustafa nâm kimesneler meclisi şerî‘at-i şerîfet-i garrâ ve mahfili tarîkat-i münîfe-i zehrâda müvekkile-i mezbûrelerinin kocası hâfız-ı hâze’l-kitâb Veli b. Sefer ile muhâla‘a yaptılar. O da nikâhında taahhüt ettiği râyic fi’l-vakt yedi yüz akçe mehr-i müeccel ve iddet içinde kaldıkça iddet nafakası karşılığında muhâla‘a yaptı. Kadın, yeni bir akit yapılmadan ve yeniden mehir ödenmeden eski kocasına helâl olmayacak şekilde ondan ayrılmış oldu. Sonra her biri umûmen bütün da‘vâ, mütâlebât, yemîn ve muhâsamâtdan ve husûsan zevciyyetle alâkalı da‘vâdan yek diğerinin zimmetini vekâleten ve asâleten ibrâ-yı âm ile kesin olarak ibrâ etti. Cerâ zâlike ve hurrire fi’l-yevmi’l-hâdî ve’l-ışrîn min Şabani’l-mu‘azzam sene 1027.

Şuhûdü’l-hâl: Mahmud b. Bâli, Musa b. İlyas, Bekir b. Osman, Mustafa b. Abdullah Bevvâb-ı sultânî, Derviş b. Abdullah Bevvâb-ı sultânî, Ömer b. Nasûh, Piyâle b. Abdullah

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 421 - Hüküm no: 640 - Orijinal metin no: [75b-3, Arapça])﻿

﻿

﻿

641. Hüküm

Hâkimin Fâtıma bt. Abdullah’a nafakaya ödenmesi ve istidâneye izin vermesi

Hâkim, mahmiye-i Kostantıniyye mahallâtından Arabacı mahallesinde sâkine Fâtıma bt. Abdullah adlı kadının ve evi ve terbiyesi altında bulunan Ayşe bt. Cafer b. Abdullah er-râcil adlı sagīre kızının nafakaları, kisveleri ve sâir levâzım-ı zarûriyyeleri için sagīrenin babası ve kadının kocası olan mezbûr Cafer üzerine, kadının talebiyle zeyilde yer alan târihten i‘tibâren râyic fi’l-vakt yevmî altı akçe farz ve takdîr etti. Hâkim ayrıca meblağ-ı mefrûzu zarûrî ihtiyâçlarına sarfetmesi, vakt-i hâcette istidâne etmesi ve kocası ele geçtiğinde ona rücû‘ etmesi için kadına izin verdi. Cerâ zâlike ve hurrire fi’l-yevmi’l-hâdî ve’l-ışrîn min Şabani’l-mu‘azzam sene 1027.

Şuhûdü’l-hâl: Abdülcelîl b. İbrahim, Mustafa b. Hasan, Ebû [bekir, Arapça] b. Mehmed, Mahmud b. Bâli

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 422 - Hüküm no: 641 - Orijinal metin no: [75b-4, Arapça])﻿

﻿

﻿

642. Hüküm

Kestel Vakfı’na ait odanın tasarrufunun Hasan b. Mehmed’e ait olduğu

Mahmiye-i İstanbul’da ( ) mahallesi sâkinlerinden râfi‘ü’l-kitâb Hasan b. Mehmed meclisi şer‘de Mahmud b. Ali mahzarında üzerine da‘vâ edip, bundan akdem mahmiye-i mezbûrede Kestel vakfından Kazasker Hamamı kurbunda vâki‘ iki tarafı yine vakf-ı mezbûr ve bir tarafı tarîk-i âm ve bir tarafı saray duvarıyla mahdûd olan bir bâb odanın hakk-ı tasarrufunu icâre-i mu‘accele ve müeccele mutasarrıfı olan Sefer b. Halil nâm kimesne beş bin akçeye mütevellî-i vakf olan ( ) ma‘rifeti ile bana tefvîz edip, ben dahi kabz ve kabûl edip, meblağ-ı mezbûr beş bin akçeyi mezbûr Sefer’e edâ ve teslîm edip, tasarrufumda iken mezbûr Mahmud oda-i mezbûreye bî-vech-i şer‘î vaz‘-ı yed edip, hakk-ı tasarrufumu tasarrufa mâni‘ olur, suâl olunup yed-i âdiyesi def‘ olunmak taleb ederim [dedikde], gıbbe’s-suâl mezbûr Mahmud cevâbında, bundan esbak sâbıku’z-zikr odayı sen iddi‘â ettiğin zamândan sonra mezbûr Sefer’den dört bin beş yüz akçeye tefevvüz edip vaz‘-ı yed etdim idi. Mezbûr Hasan’ın minvâl-i meşrûh üzre benden mukaddem tefvîz ve tefevvüz ma‘lûmum değildir deyû, mezbûr Hasan’ın kendiden mukaddem mütevellî ma‘rifeti ile tefevvüzü inkâr edip, müdde‘î-i mezbûrdan takrîrine muvâfık beyyine taleb olundukda, udûlden el-Hâc Mehmed b. Mehmed ve el-Hâc Mehmed b. Ali ve Ali b. Ramazan li ecli’ş-şehâde meclisi şer‘a hâzırûn olup istişhâd olunduklarında, fi’l-vâki‘ bizim huzûrumuzda sâbıku’z-zikr odanın hakk-ı tasarrufu merkūm Sefer [ve] mezbûr Hasan’a mütevellî-i sâbıku’z-zikr ma‘rifeti ile tefvîz edip, ol dahi tefevvüz ve kabûl ettikden sonra mukābele-i tefvîzde beş bin akçe alıp kabz etti. Bu husûsa şâhidleriz şehâdet dahi ederiz deyû edâ-i şehâdet-i şer‘iyye ettiklerinde, şehâdetleri hayyiz-i kabûlde vâkı‘a olup, mütevellî-i mezbûr dahi hâl minvâl-i meşrûh üzre olduğun tasdîk edip, mezbûr Mahmud’un yed-i âdiyesi def‘ olunup, merkūm Hasan’a teslîm ile ilzâm olundu. Hurrire fi’t-târihi’l-mezbûr.

Şuhûdü’l-hâl: Ali b. Ramazan, İsmail b. Mehmed, Süleyman b. Ahmed, el-Hâc Hüseyin b. Osman.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 422 - Hüküm no: 642 - Orijinal metin no: [76a-1])﻿

﻿

﻿

643. Hüküm

Yani v. Nikola’nın kaybolmasında Polimizoni’nin alâkasının olmadığı

Mahmiye-i İstanbul’da Kumkapısı sâkinlerinden Kiryako v. Nikola nâm zimmî meclisi şer‘de, Polimizoni v. Apostol nâm zimmî mahzarında ikrâr ve takrîr-i kelâm edip, bundan akdem li ebeveyn karındaşım olup gāib olan Yani v. Nikola nâm zimmîyi, mezbûr Polimizoni gāib etmişdir deyû mezbûr Polimizoni’den da‘vâ etmiş idim. Hâlâ mezbûr Polimizoni’nin husûs-ı mezbûrdan alâkası olmadığı ma‘lûmum olup, zikr olunan husûsa müte‘allik da‘vâdan mezbûrun zimmetini ibrâ ve ıskāt etdim. Ba‘de’l-yevm sâlifü’z-zikr husûsa müte‘allik bi’z-zât ve bi’l-vâsıta da‘vâ dahi sudûr ederse lede’l-hükkâmi’l-kirâm mesmû‘a ve makbûle olmaya dedikde, mâ vaka‘a bi’t-taleb ketb olundu. Hurrire fi’l-yevmi’l-hâdî ve’l-ışrîn min Şa‘bâni’l-mu‘azzam li sene seb‘a ve ışrîn ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Mustafa b. Hamza, Yusuf b. Bayram, Mustafa b. Cafer.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 423 - Hüküm no: 643 - Orijinal metin no: [76a-2])﻿

﻿

﻿

644. Hüküm

Musa Bey b. Abdülkerim’in Macar asıllı kölesini âzâd etmesi

Mahmiye-i Kostantıniyye mahallâtından Karabaş mahallesinde sâkin Musa Bey b. Abdülkerim nâm kimesne meclisi şer‘-i şerîfde, rıkkını itiraf eden iri kara gözlü, açık kaşlı, orta boylu, esmer, Macar asıllı ve kafasında yanık izi bulunan abd-i memlûki hâmil-i hâze’l-kitâb Ali b. Abdullah’ı hasbeten lillâhi’l-azîm âzâd ettiğini ikrâr etti. Böylece lehlerine olan şeylerin kendi lehine, aleyhlerine olan şeylerin kendi aleyhine sâbit olduğu sâir hür doğanlar gibi hür oldu. Ki artık onun üzerinde efendisinin hukūken velâ hakkı sâhiblerine âzâdlı köleler üzerinde tanınmış (mîrâs) hakkından başka bir hak kalmadı. Cerâ zâlike ve hurrire fi’l-yevmi’s-sâlis ve’l-ışrîn min Şabani’l-mu‘azzam sene 1027.

Şuhûdü’l-hâl: Yunus Efendi b. İshak imâm, Mehmed b. Hasan müezzin,...? imâm, Hasan müezzin, Piyâle Bey b. Abdullah, Mehmed Çelebi b. Veli

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 423 - Hüküm no: 644 - Orijinal metin no: [76a-3, Arapça])﻿

﻿

﻿

645. Hüküm

Ölen İbrahim b. Abdullah’ın Kovacı Dede vakfına borcunun ödendiği

Havâss-ı Kostantıniyye müzâfâtından Çiftalan nâm karye sâkinlerinden iken bundan akdem fevt olan İbrahim b. Abdullah nâm kimesnenin sulbiye sagīre kızı Ayşe’nin vâlidesi olup, kıbel-i şer‘den mansûbe vasîsi olan Emine bt. Musli nâm hâtun, mahfili kazâda mahmiye-i Kostantıniyye’de Kovacı Dede vakfına mütevellî olan hâmilü hâze’l-kitâb Kâmyâb b. Abdullah mahzarında takrîr-i kelâm ve ta‘bîr ani’l-merâm kılıp, müteveffâ-yı mezbûrun karye-i mezbûrede vâki‘ bir tarafı Mustafa b. Abdullah mahallesi avârızına ve bir tarafı Asiye bt. Abdullah ve bir tarafı Mehmed b. Ahmed mülkleriyle ve taraf-ı râbi‘i tarîk-i âm ile mahdûd olup, bir bâb tahtânî ve bir bâb fevkānî evleri ve ahırı ve avluyu müştemil olan menzil mülkü olup, ba‘de vefâtihî sagīre-i mezbûreye intikāl etmişdi. Lâkin müteveffâ-yı mezbûrun vakf-ı merhûma cihet-i karzdan bin akçe deyni olup, şuhûd-ı udûl ile benim muvâcehemde sâbit olmakla hükm olunup, müteveffâ-yı mezbûrun menzili merkūmdan gayrı terekesi olmamakla, zarûrî deyn için bey‘ olunmak lâzım gelmeğin, Sûk-ı sultânî’de muvakkı‘-ı kitâb izniyle kirâren ve mirâren müzâyede olunup, ba‘de inkıtâ‘i’r-râğbe mezbûr Kâmyâb üzerinde iki bin nakd râyic fi’l-vakt fıddî akçede hakk-ı karâr ile karâr edip, ziyâde ile tâlib-i âhar zuhûr etmemeğin, menzili merkūmu mezbûr Kâmyâb’a vesâyeti hasebiyle meblağ-ı mezkûr iki bin akçeye bey‘-i kat‘î ile bey‘ edip, bedel-i mezbûrdan bin akçesin ahz u kabz edip, bâkī kalan bin akçesin müteveffâ-yı merkūmun vakf-ı mezbûra olan bin akçe deynine takas eyledim. Ba‘de’l-yevm menzili merkūm mezbûr Kâmyâb’ın mülk-i müşterâsıdır. Keyfe mâ yeşâ mutasarrıf olsun dedikde, gıbbe’t-tasdîk mâ hüve’l-vâki‘ bi’t-taleb ketb olundu. Hurrire fi’l-yevmi’s-sâlis ve’l-ışrîn min Şa‘bâni’l-mu‘azzam li sene seb‘a ve ışrîn ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Şaban Halife b. Ahmed el-imâm, Hasan b. Mehmed, el-Hâc İbrahim b. Abdullah, Şaban b. Abdullah, İbrahim b. Receb.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 424 - Hüküm no: 645 - Orijinal metin no: [76a-4])﻿

﻿

﻿

646. Hüküm

Fâtıma Hâtun Vakfı’na ait değirmeni kiralayan Yakof’un sözleşmesini fesh ettiği

Yahud tâ’ifesinden Yakof v. Vesko meclisi şer‘de, merhûme Fâtıma Hâtun vakfına mütevellî olan Mehmed Efendi b. Ahmed el-imâm mahzarında takrîr-i kelâm edip, mahmiye-i İstanbul’da Tekfur Sarayı kurbunda vâki‘ inde’l-ahâlî ve’l-cîrân ma‘lûmü’l-hudûd olan şîrgan [şîr-i revgan] değirmenine bundan akdem ayda kırk beşer akçe ücret-i müeccele [ile] müşâhereten istîcâr etmiştim. Târih-i kitâb şehri gurresinde fesh-i icâre eyledik, zikr olunan değirmende bir vechile alâkam kalmadı dedikde, gıbbe’t-tasdîki’ş-şer‘î mâ hüve’l-vâki‘ bi’t-taleb ketb olundu. Tahrîren fi’l-yevmi’s-sâbi‘ aşer min Şa‘bâni’l-mu‘azzam li sene seb‘a ve ışrîn ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Kadri b. Mustafa el-havâle, Mehmed b. Osman, Murad b. Mehmed, Sinan b. Abdullah.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 425 - Hüküm no: 646 - Orijinal metin no: [76b-1])﻿

﻿

﻿

647. Hüküm

Havva Hâtun bt. Abdullah adlı kadının mîrâsçılığının sabit olması

Mahmiye-i Kostantıniyye mahallâtından...? mahallesinde sâkine Raziye Hâtun bt. İlyas adlı kadın meclisi şer‘-i şerîfde hâzır olup mechûlü’l-neseb Havva Hâtun bt. Abdullah mahzarında ikrâr ve itiraf etti ki, Havva Hâtun kendisinin ana baba bir kız kardeşinin kızı ve mîrâsçısıdır... Verâset ona münhasırdır. Mukarrun lehâ tarafından beyânı vicâhen ve şifâhen tasdîk edildi. Cerâ zâlike fî evâsıt-ı Şabani’l-mu‘azzam sene 1027.

Şuhûdü’l-hâl: El-Hâc Ali b. Abdullah, Osman b. Abdullah, Muslu b. Cafer, Murad b. Mehmed, Eyüb b. Mehmed ve gayruhüm

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 425 - Hüküm no: 647 - Orijinal metin no: [76b-2, Arapça])﻿

﻿

﻿

648. Hüküm

Hamza Bey b. Yusuf ile Ahmed Subaşı b. Abdullah’ın bağ satış anlaşmasını fesh ettikleri

Dergâh-ı âlî bevvâblarından fahrü’l-akrân Hamza Bey b. Yusuf meclisi şer‘de, cezîre-i Kıbrıs’da vâki‘ Baf nâm kasaba sâkinlerinden zevi’l-emâsil Ahmed Subaşı b. Abdullah muvâcehesinde bi’t-tav‘i’s-sâf ikrâr ve i‘tirâf edip, bundan akdem mûmâ-ileyh Ahmed Subaşı’nın silk-i mülküne dâhil olup, mahrûse-i Üsküdar’a tâbi‘ İstavros nâm karyede vâki‘ bir tarafı Dimitraki v. Kosta bağı ve bir tarafı Hıristodori v. Dimitraci bağı ve bir tarafı Yanaki v. Dimitraki bağı ve bir tarafı tarîk-i âm ile mahdûd olan bir kıt‘a mülk bağını, seksen bin akçeye şirâ-i şer‘î ile mûmâ-ileyh Ahmed Subaşı’dan iştirâ edip, tarafeynden rızâlarımız ile tekābuz bedelin vâki‘ olmuş idi. Hâlâ ikimizin rızâları ile bey‘-i mezbûru fesh ve ikāle edip, semen-i mezbûr seksen bin akçeyi mezbûr Ahmed Subaşı yedinden bi’t-tamâm alıp kabz edip, mezkûr bağı yine kendiye teslîm etdim. Ba‘de’l-yevm mârrü’z-zikr bağ kemâ-kân silk-i mülkünde dâhildir, benim kat‘â alâkam yokdur, hasbemâ yehtâr mutasarrıf olsun dedikde, gıbbe’t-tasdîk mâ vaka‘a bi’t-taleb sebt olundu. Hurrire fî evâhiri Şa‘bân sene [10] 27.

Şuhûdü’l-hâl: Ahmed b. el-kadı, Abdi Efendi b. ( ), Cafer Efendi b. ( ) el-mülâzım, Ali b. Memi.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 425 - Hüküm no: 648 - Orijinal metin no: [76b-3])﻿

﻿

﻿

649. Hüküm

Hoca Sinan vakfının ev ve müştemilatının tamirine izin verildiği

Mahmiye-i İstanbul’da Elvanoğlu mahallesi sâkinlerinden eş-Şeyh Mustafa Efendi b. Ali el-Endülüsî meclisi şer‘de takrîr-i kelâm edip, mahalle-i mezbûrede vâki‘ bir tarafı Hoca İshak Vakfı ve bir tarafı Elvanoğlu mescidi duvar[ı] ve iki tarafı tarîk-i âm ile mahdûd olup, büyût-ı müte‘addideyi müştemil olan menzilin süknâsını, bundan akdem vefât eden merhûm Hoca Sinan sulehâ’-i ulemâya vakf ve şart etmekle, ber mûceb-i şart-ı vâkıf menzili mezkûrda sulehâ’-i ulemâdan evvelâ Bâli Efendi b. Üveys sâkin iken, mürûr-ı şuhûr ve kürûr-ı [eyyâm] ile menzili mezbûrun bir bâb odası ve bir hamamı ve bir duvarı bi’l-külliye münhedim olmakla, müceddeden binâ olunmağa cânib-i vakfda mâl-ı mu‘ayyen dahi olma[dı]ğın merhûm Bâli Efendi izn-i şer‘-i mütevellî ile kendi mâlı ile nefsi için müceddeden zikr olunan odayı ve hamamı ve duvarı binâ edip, ba‘de zamân merkūm Bâli Efendi vefât etmekle menzili mezbûr ve tevliyyeti dahi bana tevcîh olundukda, müteveffâ-yı mezbûr Bâli Efendi’nin mâlı ile binâ eylediği ebniye-i merkūme irs-i şer‘î ile veresesine intikāl etmeğin, verese-i merkūme zikr olunan ebniyeyi on bin dört yüz akçeye bana bey‘ ettiklerinde, nice zamân menzili mezbûrda sâkin olurken, mürûr-ı eyyâm ile menzili mezbûr harâbe ve sakf ve cüdrânı mâ’il-i turâb olmakla, tevliyyeti mahkiyem hasebiyle kendi mâlım ile müceddeden dört bâb oda ve bir mutfak ve vakf iki bâb oda ve dört duvar ve tuğla döşeme binâ etmek ve bir musandara ve bir pencere ve bir hamam meremmet etmek murâd ederin, cânib-i şer‘den ehl-i hibre ve bî-garaz Müslimîn ile üzerine varıp, ne mikdâr akçe vefâ eder tahmîn-i sahîh ile tahmîn olunup, savb-ı şer‘den binâya izin taleb ederim dedikde, kıbel-i şer‘den Mevlânâ Receb Efendi ve hâssa mi‘mârlarından Üstâd Ali b. Abdullah irsâl olunup, zeyl-i kitâbda mastûrü’l-esâmi olan bî-garaz Müslimîn ile mahalli mezbûre varıp, müşâhede ve mesâha ettiklerinde zikr olunan odaların birinin sakfı tûlen on zirâ‘ ve arzan dokuz zirâ‘ bi hesâb-ı şatrancî doksan zirâ‘ olup, her zirâ‘ı on beşer akçeden üç yüz elli akçe ve her zirâ‘ı on beşer akçeden dokuz zirâ‘ ve arzan sekiz zirâ‘ bi hesâb-ı mezbûr altmış üç zirâ‘ evlek tuğla döşeme yedi yüz elli akçe ve tûlen otuz altı zirâ‘ ve kadden altı zirâ‘ bi hesâb-ı mezbûr iki yüz on altı zirâ‘ olan duvara her zirâ‘ı dörder akçeden sıvasıyla sekiz yüz altmış dört akçe ve ikişer yüz akçeden iki kapı ve dört yüz akçe ve tûlen yirmi yedi zirâ‘ arzan on altı zirâ‘ bi hesâb-ı mezbûr iki yüz kırk iki zirâ‘ olan odaya her zirâ‘ı beşer akçeden bin iki yüz on akçe ve def‘a tuğla döşemeye ve bir pencere ve bir musandara ve bir mutfak meremmetine dört bin akçe ve def‘a iki oda meremmetine iki bin akçe ve bir hamam meremmetine üç bin akçe ve iki merdivene ikişer yüz akçeden dört yüz, cem‘an on dört bin üç yüz seksen akçe ancak vefâ eder, meblağ-ı mezbûrdan noksan ile imâret ve meremmet mümkün değildir deyû, tahmîn-i sahîh ile tahmîn ettikleri, mevlânâ-yı mezbûr mahallinde tahrîr mahfili kazâda ihbâr etmeğin, mûmâ-ileyh eş-Şeyh Mustafa Efendi ber vech-i muharrer üzre imâret ve meremmete izin verilip, mâ vaka‘a gıbbe’t-taleb ketb olundu. Fî evâhiri Şa‘bân li sene seb‘a ve ışrîn ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Abdullah b. Abdülhalîm, İsmail Efendi b. Hüseyin, Mehmed b. Kaya Çelebi, İbrahim Bey b. Bayram.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 426 - Hüküm no: 649 - Orijinal metin no: [76b-4])﻿

﻿

﻿

650. Hüküm

Gülruh bt. Abdullah’ın bazı eşyalarını Eğlence bt. Abdullah’a hibe ettiği

Mahmiye-i İstanbul’da Mimar Sinan mahallesi sâkinelerinden Gülruh bt. Abdullah nâm hâtun tarafından ikrâr-ı âti’l-beyâna Hüseyin b. Hızır ve Derviş b. Mehmed şehâdetleri ile vekâleti şer‘an sâbite olan fahrü’l-cüyûş İbrahim Çavuş b. Hasan meclisi şer‘-i şerîfde, mezbûre hâtunun mu‘takası olan işbu râfi‘atü’l-kitâb Eğlence bt. Abdullah mahzarında bi’l-vekâle ikrâr ve takrîr-i kelâm edip, müvekkilem mezbûre Gülruh Hâtun silk-i mülk-i sahîhinde intizâm üzre olan eşyâdan bir çatma yorgan ve bir nakışlı yorgan ve bir kemhâ yorgan ve üç yemenî yorgan ve dört yüz yastığı ve bir altınlı yastık ve bir serâser döşek ve bir keçe ve bir kaliçe ve bir yan keçesi ve bir mâî keçe ve otuz üç miskāl altın bir çift bilezik ve bir tek zümrüd küpe ve bir tek inci küpe ve iki sîm kuşak ve iki kaftan ve bir tora [doru] re’s ve bir Rûsiyyetü’l-asl Nevrûz bt. Abdullah [nâm] câriyeyi ifrâz ve mezbûre Eğlence’ye hibe-i sahîha-i şer‘iyye ile hibe ve temlîk ve teslîm edip, ol dahi kabz ve ittihâb ve kabûl etti. Ba‘de’l-yevm sâbikü’z-zikr eşyâ-i mezbûrenin mülk-i mevhûbudur, hasbemâ yahtâr mutasarrıfe olsun dedikde, vekîl-i mezbûru ikrâr-ı meşrûhunda mezbûre Eğlence vicâhen tasdîk edicek, mâ vaka‘a kayd şüd. Fi’l-yevmi’l-hâmis ve’l-ışrîn min Şa‘bâni’l-mu‘azzam li sene seb‘a ve ışrîn ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Mehmed Bey b. ( ) el-Bevvâbü’s-sultânî, Mustafa Çelebi er-râcil, Hasan b. Hızır, Musa b. Mehmed ve gayruhüm.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 427 - Hüküm no: 650 - Orijinal metin no: [77a-1])﻿

﻿

﻿

651. Hüküm

Borçlu olarak ölen İmre’nin evinin açık artırma ile Sultana bt. Mihail’e satıldığı

Mahmiye-i Kostantıniyye mahallâtından Mirahor mahallesinde sâkin iken bundan akdem mürd olan İmre v. Yani nâm ermeninin sulbiye kızları Tokadin ve Roşan nâm sagīrelere kıbel-i şer‘den mansûb vasî olan Papa Karagöz v. Kırıni nâm zimmî meclisi şer‘de, sagīretân-ı mezbûretânın vâlideleri olan Sultana bt. Mihal nâm ermeniye mahzarında bi’l-vesâye takrîr-i kelâm edip, hâlik-i merkūmun mahalle-i merkūmede vâki‘ bir tarafı Ellez v. Tanrıvermiş ve bir cânibi İstemad v. ( ) ve cânibeyni tarîk-i hâs ve âm ile mahdûd olup, üç bâb fevkānî evleri ve mahzeni ve sofayı ve fırını ve kenîfi ve eşcâr-ı müsmire hadîkayı müştemil olan menzil mülkü olup, ba‘de vefâtihî sagīretân-ı mezbûretâna intikāl etmişdi. Lâkin merkūm İmre medyûnen mürd olmakla, menzili merkūmdan gayri terekesi olmamakla, zarûreten deyn için bey‘ olunmak lâzım gelmeğin, hâkim-i muvakkı‘-i’l-kitâb izniyle Sûk-ı Sultânî’de mirâren müzâyede olunup, ba‘de inkıtâ‘i’r-rağbe mezbûre Sultana üzerinde yirmi bin nakd râyic fi’l-vakt fıddî akçede hakk-ı karâr ile karâr edip, ziyâde ile tâlib-i âhar zuhûr etmemeğin, menzili merkūmu vesâyet-i mahkiyem hasebiyle merkūme Sultana’ya meblağ-ı mezkûr yirmi bin fıddî akçeye bey‘-i kat‘î ile bey‘ edip, kabz-ı semen ve tesellüm-i mebî‘ eyledim. Ba‘de’l-yevm menzili merkūm mesfûre Sultana’nın mülk-i müşterâsıdır. Keyfemâ teşâ’ mutasarrıfe olsun dedikde, gıbbe’t-tasdîk mâ hüve’l-vâki‘ bi’t-taleb ketb olundu. Hurrire fî evâhiri Şa‘bâni’l-mu‘azzam li sene seb‘a ve ışrîn ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Mehmed b. Ali el-imâm, Mehmed b. Mustafa el-müezzin, Mustafa b. Abdi, Hasan b. Ahmed, Ahmed b. Musa.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 428 - Hüküm no: 651 - Orijinal metin no: [77a-2])﻿

﻿

﻿

652. Hüküm

Emine bt. Abdullah’a nafakaya ödenmesi ve istidâneye izin verilmesi

Hâkim, mahmiye-i Kostantıniyye mahallâtından...? Sinan mahallesinde sâkine Emine bt. Abdullah adlı kadının talebiyle zevc-i mutalliki üzerine nafakası, kisvesi ve sâir havâyic-i şer‘iyyesi için zeyilde yer alan târihten i‘tibâren iddeti bitene kadar râyic fi’l-vakt yevmî üç akçe farz ve takdîr etti. Hâkim ayrıca kadına vakt-i hâcette istidâne edip zevc-i mutalliki ele geçtiğinde ona rücû‘ etmesine izin verdi. Cerâ zâlike ve hurrire fi’l-yevmi’l-ışrîn min Şabani’l-mu‘azzam 1027.

Şuhûdü’l-hâl: Musa [b.] İlyas, Hacı Hüseyin b. Osman, Abdurrahman b. Süleyman, Halil b. İbrahim ve gayruhüm

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 428 - Hüküm no: 652 - Orijinal metin no: [77a-3, Arapça])﻿

﻿

﻿

653. Hüküm

Ayşe bt. Mustafa’ya nafakaya ödenmesi ve istidâneye izin verilmesi

Hâkim, mahmiye-i Kostantıniyye mahallâtından Mustafa Paşa mahallesinde sâkine hâmile Ayşe bt. Mustafa adlı kadının talebiyle zevc-i mutalliki üzerine nafakası, kisvesi ve sâir havâyic-i şer‘iyyesi için zeyilde yer alan târihten i‘tibâren iddeti bitene kadar iki sene süresince râyic fi’l-vakt yevmî dört akçe farz ve takdîr etti. Hâkim ayrıca kadına vakt-i hâcette istidâne edip zevc-i mutalliki ele geçtiğinde ona rücû‘ etmesine izin verdi. Cerâ zâlike ve hurrire fi’l-yevmi’t-tâsi‘ ve’l-ışrîn min Şaban sene [10, Arapça] 27.

Şuhûdü’l-hâl: Hasan b. Veli, Mehmed b. Timur, Rıdvan b. Abdullah, Himmet b. Mustafa

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 429 - Hüküm no: 653 - Orijinal metin no: [77a-4, Arapça])﻿

﻿

﻿

654. Hüküm

Yorgi v. Mihal ve Nikola v. Mavrodi’nin sütçü dükkânlarını Cafer Ağa Vakfı’na bey’ bi’l-istiğlâl ile satmaları

Mahmiye-i Kostantıniyye mahallâtından Mustafa Paşa mahallesinde sâkin Yorgi v. Mihal ve Nikola v. Mavrodi nâm zimmîler işbu akdin kendilerinden sudûruna kadar sâhibi ve mâliki oldukları, ellerinde ve taht-ı tasarruflarında bulundurdukları mahalle-i mezbûrede vâki‘ bir tarafdan Mehmed b. Abdullah mülkü, diğer tarafdan Musa b. Abdullah mülkü, öbür tarafdan İbrahim b. Abbas mülkü ve diğer tarafdan da tarîk-i âm ile mahdûd mülk sütçü dükkânını, cümle tevâbi‘ ve levâhıkı ile râyic fi’l-vakt on bin akçe semen-i mu‘ayyen-i makbûz ile hâmil-i kitâb merhûm Cafer Ağa vakfı mütevellîsi Ali Bey b. Abdullah nâm kimesneye sattıklarını ikrâr ve itiraf ettiler. Mütevellî de vakıf malıyla ve vakfa gelir temini için dükkânı onlardan satın aldı. Satıcıların sonra dükkânı kirâlamak istemeleri üzerine mütevellî dükkânı tahliyye edip zeyilde yer alan târihten üç sene tamamına üç bin akçe bedel-i icâre ile kirâya verdi. Satıcıların beyânı mütevellî tarafından bi’l-muvâcehe tasdîk edildi. Sonra Nikola v. Yorgi ve Yorgi v. Mavrodi nâm zimmîlerin her biri dükkân-ı mezkûrûn derkine ve bedel-i icâreye icap ve kabûlü hâvî kefâletle kefîl oldular. Cerâ zâlike ve hurrire fi’l-yevmi’l-ışrîn min Şabani’l-mu‘azzam sene 1027.

Şuhûdü’l-hâl: Haydar Subaşı b. Abdullah, Mehmed Beşe b. Ömer yaya, Mustafa Çelebi b. Mehmed yaya, Muzaffer b. Abdullah

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 429 - Hüküm no: 654 - Orijinal metin no: [77b-1, Arapça])﻿

﻿

﻿

655. Hüküm

Ayşe bt. Ali’nin ödünçten el-Hâc Ahmed b. Mehmed’e borcu olduğu

Mahmiye-i Kostantıniyye mahallâtından Hâce Kasım mahallesinde sâkine Ayşe bt. Ali, üzerinde ve zimmetinde hâmil-i kitâb el-Hâc Ahmed b. Mehmed lehine karz cihetinden râyic fi’l-vakt beş bin akçe lâzımü’l-edâ ve vâcibü’l-kazâ borcu bulunduğunu ikrâr etti. Alacaklı tarafından beyânı vicâhen ve şifâhen tasdîk edildi. Cerâ zâlike ve hurrire fî evâhiri Şabani’l-mu‘azzam sene [10, Arapça] 27.

Şuhûdü’l-hâl: Musa b. İlyas, İbrahim b. Receb, Nasûh b. Süleyman, Himmet b. Mustafa, Bekir b. Osman

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 430 - Hüküm no: 655 - Orijinal metin no: [77b-2, Arapça])﻿

﻿

﻿

656. Hüküm

Ölen kızı Raziye’nin, hisselerini Hemraz bt. Abdullah’a sattığı

Mahmiye-i İstanbul’da Davudpaşa kurbunda İbrahim Ağa odalarında sâkin iken bundan akdem fevt olan Dede Bâli nâm kimesnenin sulbiye kebîre kızı Raziye nâm hâtun meclisi şer‘de, işbu sâhibetü’l-kitâb Hemrâz bt. Abdullah nâm hâtun mahzarında takrîr-i kelâm ve ta‘bîr ani’l-merâm kılıp, müteveffâ-yı mezbûrun vârisi sulbiye kızları olduğumuz ecilden bana ve li eb hemşîrem Ümmü Gülsüm [olup], merkūme Ümmü Gülsüm dahi fevt olup vâlidesi ( ) nâm hâtû[n] ile li eb kız karındaşı olduğum ecilden beni terk edip, verâseti ikimize münhasıra oldukda, muhallefâtından olup Kocaderesi nâm mevzi‘de vâki‘ bir tarafı arz-ı hâliye ve bir tarafı Osman b. İsmail ve bir tarafı Hacı Rıdvan b. Abdullah ve bir tarafı Osman b. Memi mülkleriyle mahdûd olan mülk bahçesi münâsaha tarîkiyle on sehim olup, iki sehmi merkūme Ümmü Gülsüm’ün vâlidesine ve sekizi bana intikāl ettikde, zikr olunan sekiz sehim hisse-i şâyi‘amı merkūme Hemrâza yedi bin nakd râyic fi’l-vakt akçeye bey‘ edip, kabz-ı semen ve tesellüm-i mebî‘ eyledim. Ba‘de’l-yevm zikr olunan sekiz sehim hisse-i şâyi‘am merkūme Hemrâz’ın mülküdür. Keyfemâ yeşâ’ ve yahtâr musatarrıfe olsun dedikde, gıbbe’t-tasdîk mâ vaka‘a bi’t-taleb ketb olundu. Hurrire fî evâhiri Şa‘bâni’l-mu‘azzam sene seb‘a ve ışrîn ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Eyvan b. Abdullah, Süleyman b. Hızır, Mustafa b. Mehmed, Mehmed b. ( ), Hasan b. Abdullah.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 430 - Hüküm no: 656 - Orijinal metin no: [77b-3])﻿

﻿

﻿

657. Hüküm

Vakıf mütevellisine İbrahim Paşa hamamını iyi kiracı bulması için tenbihde bulunulduğu

Mahmiye-i İstanbul’da vâki‘ İbrahim Paşa hamamının müste’cir-i olan Hızır Beşe b. İlyas nâm yeniçeri[yi] ehl-i mahalle meclisi şer‘a ihzâr ettiklerinde, fahrü’l-cüyûş Halebli Mehmed Çavuş ve Kasım Halîfe b. Pîrî el-imâm ve Rüstem b. Veli ve Mustafa Efendi b. Hasan ve Osman b. Musa el-müezzin ve sâir ehl-i mahalle bi’l-muvâcehe takrîr-i kelâm edip, mezbûr Hızır Beşe hevâ üzredir ehl ü iyâlimiz hamama vardıkca müte’ezzî olurlar, şahs-ı mezbûr mü’temen değildir, birkaç kere avratlar hamamı kapısında nisvân içinden çıktığını gördük, haremât-ı Müslimîn ile muhtelit olur, sâbıkan dahi Hayreddin Paşa hamamından bu töhmet ile ihrâc olunmuşdur, töhmet-i sâbıkası vardır ve bi’l-cümle mezbûrun hamamcı olduğu marzîmiz değildir dediklerinde, merkūm Hızır Beşe isnâd ettikleri etvâr-ı nâ-hemvâr ile ittisâfı inkâr edip, bana iftirâdır dedikden sonra bi’t-tav‘ ve’r-rızâ ben hamam-ı mezbûrdan fâriğ olup, icâreyi fesh ederin, hemen bana hamama bir tâlib bulsunlar bana ziyâde ve cânib-i vakfa zarar ve hüsrân müterettib olmasın dedikde, mütevellî-i vakf olan fahrü’l-akrân Mahmud Bey b. Abdi meclise ihzâr olunup, cânib-i vakfa zarar ve noksan ve mezbûre gadr-i fâhiş ve hüsrân gelmemek üzre bir müste’cir-i sâlih bul deyû tenbîh olundukda, kaziyye bi’t-taleb ketb olundu. Hurrire fî evâili Şa‘bâni’l-mu‘azzam li sene seb‘a ve ışrîn ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Mehmed Bey b. Ömer, Mustafa Ağa, el-Hâc Ali b. Abdi ve gayruhüm.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 430 - Hüküm no: 657 - Orijinal metin no: [77b-4])﻿

﻿

﻿

658. Hüküm

Ahmed Bey’in kaybolan atının ortaya çıktığı

Vilâyet-i Rumeli’nde Bosna sancağı sâkinlerinden fahrü’l-akrân Ahmed Bey b. Mustafa tarafından da‘vâ-yı âti’l-beyâna Hasan b. İbrahim ve Yusuf b. Beşir şehâdetleriyle vekâleti sâbite olan, işbu râfi‘ü’l-kitâb Hüseyin Bey b. Lütfullah meclisi şer‘de, Mustafa b. Ahmed mahzarında üzerine bi’l-vekâle takrîr-i da‘vâ edip, bundan müvekkili mezbûr Ahmed Bey’in hâzır bi’l-meclis olan kır iğdiş burnu ve kulakları üzerinde damgaları olan beygir suvarında? mülkünden zâyi‘ olmuş idi. Hâlâ zikr olunan beygiri mezbûr Mustafa yedinde olan vekâletim hasebi ile taleb ederim dedikde, gıbbe’s-suâl mezbûr Mustafa Beşe cevâbında, sâbikü’z-zikr beygiri Rodoscuk’da İlyas nâm kimesneden dört bin beş yüz akçeye iştirâ etdim, mezbûrun mülkü olup minvâl-i meşrûh üzre mülkünden zâyi‘ olduğu ma‘lûmum değildir dedikde, vekîl-i mezbûrdan takrîrine muvâfık beyyine taleb olundukda, udûl-i Müslimînden yine livâ-i mezbûrdan Hüseyin Bey b. İskender ve Hasan Bey b. Yusuf nâm kimesne li ecli’ş-şehâde meclisi şer‘a hâzırân olup, istişhâd olunduklarında, fi’l-vâki‘ sâbiku’z-zikr beygir müvekkili mezbûr Ahmed Bey’in mülküdür suvarında? gezerken mülkünden zâyi‘ etmişdir. Bu husûsa şâhidleriz şehâdet dahi ederiz deyû edâ-i şehâdet-i şer‘iyye ettiklerinde, şehâdetleri hayyiz-i kabûlde vâkı‘a olmağın, müvekkili mezbûre rast gelip murâd ederse yemîn vermek üzre mûcebiyle hükm olundu. Hurrire fî evâili Ramazan sene [10] 27.

Şuhûdü’l-hâl: Hamza b. Mustafa, Ahmed b. Hüseyin, el-Hâc Osman b. ( ), Hasan b. Nasûh, Bekir b. Osman.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 431 - Hüküm no: 658 - Orijinal metin no: [78a-1])﻿

﻿

﻿

659. Hüküm

Ulvanzâde Vakfı’na ait iki odanın kiracısı Raziye hâtunda kaldığı

Mahmiye-i İstanbul’da Ulvanzâde vakfına mütevellî olan Mustafa b. Hasan meclisi şer‘-i şerîfde, vakf-ı mezbûrdan Hobyar mahallesinde vâki‘ bir tarafdan vakf-ı mezkûr ve iki tarafdan Alaman oğlu Yasef nâm Yahudi mülkü ve bir tarafdan tarîk-i hâs ile mahdûd olup, tûlen on dokuz zirâ‘ ve arzan yedi zirâ‘ arsası olup, iki bâb odayı müştemil olan menzilin icâre-i mu‘accele-i ma‘lûme ve ayda kırk akçe ücret-i müeccele-i mu‘ayyene ile müste’ciresi olup, vâzı‘atü’l-yed olan râfi‘atü hâze’l-kitâb Raziye Hâtun bt. Mehmed mahzarında üzerine takrîr-i da‘vâ edip, mezbûre Raziye Hâtun zikr olunan menzilin nısfını benim iznim ile Yahya b. Yusuf nâm kimesneden bin on sekiz Zilhiccesi gurresinde tefevvüz edip, yedine târih-i mezbûr ile müverrah ve benim hatt ve hâtemimi müştemil temessük olup tasarruf eder. Lâkin nısf-ı âhirini ne tarîk ile tasarruf eder ma‘lûmum değildir, suâl olunmak taleb ederim dedikde, gıbbe’s-suâl merkūme Raziye Hâtun cevâbında, menzili mezbûrun cümlesi yevm-i akidde ecr-i misli ile Melahat b. Abdullah nâm hâtunun taht-ı icâresinde idi. Mezbûre Melahat benim zevcim olan Nasûh b. Veli nâm kimesneye izn-i mütevellî ile tefvîz etti. Zevcim dahi nice müddet mutasarrıf oldukdan sonra bin on iki Zilhiccesi gurresinde bana tefvîz edip ve ol zamânda vakf-ı merkūm mütevellîsi olan Mustafa nâm kimesne zikr olunan nısf menzili benim üzerime kayd etmişdir. Birkaç senedir ki cümlesine bu tarîk üzre mutasarrıfe olup mâh be mâh icâre-i müeccelesin sana edâ ederim dedikde, mütevellî-i mezbûr i‘âde-i kelâm edip, mesfûrenin zevci olan mezbûr Nasûh mezkûre Melahat’den tefevvüz edip, ol hînde vakf-ı mersûme mütevellî olan Ahmed b. Mehmed’den yedine aldığı tezkirenin târihi yokdur. Ana binâen nısf-ı münâza‘un fîhi vakf için zabt etmek murâd ederim dedikde, mezbûre Raziye Hâtun zevcinden tefevvüz eylediği bin on iki Zilhiccesi gurresi târihiyle zevci mütevellî-i sâbık Ahmed’den aldığı, tezkirenin kenarında musarrah olmakla, mezbûrenin tezkiresi ma‘mûlün-bihâ olup, mücerred zevcinin tezkiresinin târihinde hatâ olmak mûceb-i fesh-i icâre olmayıp ve mütevellî-i mezbûrun fesh-i icâreyi mûceb beyân-ı şer‘îsi olmamakla, kavline i‘tibâr olmayıp, menzili merkūm müste’cire-i mersûmenin yedinde ecr-i misli ile ibkā olunup, mâ vaka‘a bi’t-taleb ketb olundu. Tahrîren fi’l-yevmi’l-hâmis min şehri Ramazâni’l-mübârek li sene seb‘a ve ışrîn ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: İbrahim Çavuş b. Mehmed, Ahmed Çavuş, Mustafa Çavuş, Mehmed Çavuş b. Abdullah, Mustafa Çavuş b. Abdullah ve gayruhüm.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 432 - Hüküm no: 659 - Orijinal metin no: [78a-2])﻿

﻿

﻿

660. Hüküm

Sâliha Hâtun’un Müderris Mustafa Çelebi’ye borçlu olduğu

Mahmiye-i İstanbul mahallâtından Hobyar mahallesi sâkinelerinden fahrü’l-muhadderât Sâliha Hâtun bt. Mehmed Efendi tarafından ikrâr-ı âti’l-beyâna vekîl olup, mezbûreyi ma‘rifet-i şer‘iyye ile ârifeyn olan fahrü’l-cüyûş Mahmud Çavuş b. İsmail ve Süleyman Bey b. Hamza el-cündî şehâdetleri ile hasm-ı câhid-i şer‘î mahzarında şer‘an vekâleti sâbite olan Mehmed Efendi b. Ziyaeddin meclisi şer‘-i kavîmde, hâmil-i hâze’l-kitâb umdetü’l-müderrisîn Mustafa Çelebi b. el-müvellâ el-merhûm Mehmed Efendi muvâcehesinde vekâleten ikrâr ve i‘tirâf edip, müvekkilem merkūme Sâliha’nın mûmâ-ileyh Mustafa Çelebi’ye cihet-i karz-ı şer‘îden zimmetinde lâzımü’l-edâ kırk altı bin nakd-i fıddî râyic fi’l-vakt akçe deyni vardır dedikde, vekîl-i mersûmu vech-i muharrer üzre sâdır olan ikrârında el-mukarru lehü’l-mûmâ-ileyh Mustafa Çelebi vicâhen tasdîk ve şifâhen tahkīk edicek, mâ hüve’l-vâki‘ bi’t-taleb ketb olundu. Tahrîren fî gurreti şehri Ramazâni’l-mübârek li sene seb‘a ve ışrîn ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Hüseyin b. Ahmed, Hızır [b.] Veli, Hamza b. Mustafa, Ebûbekir b. Osman, Hasan Çelebi b. Veli ve gayruhüm. Vekâleten deyn ikrârıdır.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 433 - Hüküm no: 660 - Orijinal metin no: [78a-3])﻿

﻿

﻿

661. Hüküm

Sâliha bt. Kurd’un Macar asıllı câriyesini âzâd etmesi

Mahmiye-i Kostantıniyye mahallâtından Zeyrek mahallesinde sâkine Sâliha bt. Kurd adlı zevcesi kıbelinden âzâd ikrârına vekâletinin, kendisini ma‘rifet-i şer‘iyye ile tanıyan yaya Sefer b. Halil ve Sefer b. Musa nâm kimesnelerin şehâdeti ile sâbit olduğunun tespitinin ardından Ömer b. Ali nâm vekîl, müvekkile-i mezbûresinin rıkkını itiraf eden açık kaşlı, ala gözlü, orta boylu ve Eflak asıllı câriye-i memlûkesi hâfiza-i kitâb Canfeda bt. Abdullah’ı hasbeten lillâhi’l-azîm âzâd ettiğini vekâleten ikrâr ve itiraf etti. Böylece lehlerine olan şeylerin kendi lehine, aleyhlerine olan şeylerin kendi aleyhine sâbit olduğu sâir hür doğanlar gibi hür oldu. Ki artık onun üzerinde efendisinin hukūken velâ hakkı sâhiblerine âzâdlı köleler üzerinde tanınmış (mîrâs) hakkından başka bir hak kalmadı. Cerâ zâlike ve hurrire fi’l-yevmi’s-sâmin min Ramazan el-mübârek sene 1027.

Şuhûdü’l-hâl: Mehmed b. Kemal imâm, el-Hâc Mustafa müezzin, Ali Hâce müezzin, Keyvan b. Abdullah kayyım

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 433 - Hüküm no: 661 - Orijinal metin no: [78b-1, Arapça])﻿

﻿

﻿

662. Hüküm

Ayşe bt. Receb’e nafakaya ödenmesi ve istidâneye izin verilmesi

Hâkim, Ayşe bt. Receb adlı kadının nafakası, kisvesi ve sâir havâyic-i zarûriyyesi için Abdi b. Abdullah nâm zevc-i mutalliki üzerine, zeyilde yer alan târihten i‘tibâren râyic fi’l-vakt yevmî üç akçe farz ve takdîr etti. Hâkim ayrıca kadına meblağ-ı mezbûru ihtiyâçlarına sarfetmesine ve vakt-i hâcette istidâne edip zevc-i mutalliki ele geçtiğinde ona rücû‘una izin verdi. Bu, kendisine nafaka bırakılmadığına dâir kadına yemîn verilmesinden sonra vuku buldu. Cerâ zâlike ve hurrire fi’l-yevmi’t-tâsi‘ min şehri Ramazan el-mübârek sene 1027.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 434 - Hüküm no: 662 - Orijinal metin no: [78b-2, Arapça])﻿

﻿

﻿

663. Hüküm

İki küçük çocuğa nafaka ödenmesi ve annelerine istidâneye izin verilmesi

Hâkim, Abdi nâm kimesnenin Abdurrahman ve Râbia adlı iki küçük çocuğunun her birinin nafakası, kisvesi ve sâir havâyic-i zarûriyyeleri için evi ve terbiyesi altında bulundukları Ayşe bt. Receb adlı annelerinin talebiyle babaları üzerine, zeyilde yer alan târihten i‘tibâren râyic fi’l-vakt yevmî üçer akçe farz ve takdîr etti. Hâkim ayrıca anneye, meblağ-ı mezbûru ihtiyâçlarına sarfetmesine ve vakt-i hâcette istidâne edip [zevc-i mutalliki] ele geçtiğinde ona rücû‘una izin verdi. Cerâ zâlike ve hurrire fi’t-târihi’l-mezbûr.

Şuhûdü’l-hâl: Es-Sâbikūn

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 434 - Hüküm no: 663 - Orijinal metin no: [78b-3, Arapça])﻿

﻿

﻿

664. Hüküm

Ölen Abdullah’ın çocuklarının Râbia ile mîrâs anlaşmazlıklarını sulh olduğu

Mahmiye-i İslâmbol’da Cafer Subaşı mahallesi sâkinlerinden olup, bundan akdem vefât eden kudemâdan Abdullah’ın verâseti, sulbiye kebîre kızları Kerime ve Râbia ve Nisâ’ya münhasıra olduğu mütehakkik oldukdan sonra merkūmetân Kerime ve Nisâ meclisi şer‘-i kavîmde, menzili âti’l-beyâna vâzı‘atü’l-yed olduğu şer‘an sâbite olan hâmil-i hâze’l-kitâb merkūm Râbia muvâcehesinde herbiri ikrâr ve takrîr-i kelâm edip, mahalle-i mezbûrede vâki‘ bir tarafdan Hayran b. Abdullah mülkü ve bir tarafdan pazarcı Hasan mülkü ve bir tarafdan tarîk-i âm ve bir tarafdan tarîk-i hâs ile mahdûd olup, iki bâb ulvî evleri ve bir bâb fevkānî odayı ve bir fırını ve havlulu ve bir dut ağaçlı ve asmayı müştemil olan menzil, müteveffâ-yı mezbûr babamızdan irs-i şer‘ ile üçümüze intikāl etmekle, menzili mezbûrdan bize âid olan hisse-i şer‘iyye-i şâyi‘amızı merkūme hemşîre ve Râbia’dan taleb eylediğimizde, ol dahi ta‘allül etmekle mâ beynimizde nizâ‘-ı kesîr vâki‘ olmuş idi. El-hâletü hâzihî muslihûn tavassutu ile her birimize üçer bin akçe vermek üzre mâ beynimizi ıslâh ve tevfîk ettiklerinde, biz dahi sulh-ı mezbûru kabûl ile aslah olan meblağ-ı mezbûr üçer bin akçeyi her birimiz merkūm Râbia Hâtun yedinden bi’t-tamâm ahz u kabz edip, zikr olunan menzili mezbûre müte‘allik âmme-i da‘âvâdan mezbûre Râbia’nın zimmetini ibrâ-i âmm-ı kātı‘ü’n-nizâ‘ ile ibrâ ettik. Ba‘de’l-yevm aslen ve vekâleten husûs-ı mezbûre da‘vâ sâdır olursa lede’l-hükkâm-ı zevi’l-ihtirâm mesmû‘a olmaya dediklerinde, mukırretân-ı merkūmetân Kerime ve Nisâ’yı ikrâr-ı meşrûhlarında el-mukarru lehü’l-mezbûre Râbia vicâhen tasdîk ve şifâhen tahkīk edicek, mâ hüve’l-vâki‘ gıbbe’t-taleb ketb olundu. Fi’t[-târihi’l]-mezbûr.

Şuhûdü’l-hâl: Mehmed [b.] Pîrî el-imâm, Rıdvan [b.] Abdullah el-müezzin, İlyas [b.] Hızır, Abdülbâkī [b.] Ebûbekir, Rıdvan Bey [b.] Abdullah, Kasım Ağa [b.] Abdullah, Mustafa [b.] Mehmed, Abdullah [b.] Halil ve gayruhüm.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 434 - Hüküm no: 664 - Orijinal metin no: [78b-4])﻿

﻿

﻿

665. Hüküm

Fâtıma bt. Osman’ın, evini Sâime bt. Musa Çavuş’a satması

Mahmiye-i Kostantıniyye mahallâtından Öksüz Mescidi mahallesinde sâkine Fâtıma bt. Osman kıbelinden aşağıda zikri geçecek bey‘ ikrârına ve semeni kabza vekâleti kendisini ma‘rifet-i şer‘iyye ile tanıyan müezzin Şaban b. Fethullah ve Halil b. Sâdık nâm kimesnelerin şâhidlikleriyle sâbit olan vekîl yaya Ahmed Bey b. Abdullah, müvekkile-i mezbûresinin işbu akdin kendilerinden sudûruna kadar sâhibi ve mâliki olduğu, elinde ve taht-ı tasarrufunda bulundurduğu, medîne-i mezbûre mahallâtından Mehmed Ağa mahallesinde vâki‘, fevkānî iki bâb ve tahtânî bir bâb evi, selâmlığı, odayı, helâ ve avluyu hâvî, iki tarafdan Cafer Bey b. Abdullah mülkü, bir tarafdan Ümmî Hâtun mülkü, diğer tarafdan da tarîk-i âm ile mahdûd mülk menzilini cümle tevâbi‘ ve levâhıkı ve kâffe-i menâfi‘ ve levâhıkı ile râyic fi’l-vakt 20.000 akçe semen-i mu‘ayyen-i makbûz ve icap ve kabûlü hâvî bey‘-i bât ile sâhibe-i kitâb Sâime bt. Musa Çavuş’a sattığını ikrâr ve itiraf etti. O da kendi malıyla ve kendisi için menzili ondan satın aldı. Alıcı, satıcının beyânını vicâhen ve şifâhen tasdîk etti. Teslîm-i mebî‘ ve kabz-ı semen eylediler. Cerâ zâlike ve hurrire fi’l-yevmi’t-tâsi‘ min şehri Ramazan el-mübârek sene 1027.

Şuhûdü’l-hâl: Derviş Çelebi b. Ahmed, Musa Efendi b. İbrahim, Ahmed b. Mehmed, Mehmed b. Halil müezzin, Ahmed b. ( ) kayyım

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 435 - Hüküm no: 665 - Orijinal metin no: [78b-5, Arapça])﻿

﻿

﻿

666. Hüküm

Kasım? Ağa Vakfı’na ait yoğurtçu dükkânının yanına peşin kira karşılığı iki kuyumcu dükkânı yapılacağı

Mahmiye-i Kostantıniyye’de Edirnekapısı kurbunda merhûme Hatice Sultan mahallesi sâkinlerinden Mihal v. Kondokra ve Yani v. Nikola nâm zimmîler meclisi şer‘-i kavîme gelip takrîr-i kelâm edip, mahmiye-i mezbûrede vâki‘ merhûm Kā[sım]? Ağa vakfından olup bir tarafdan çorbacı Mustafa Ağa mülkü ve iki tarafdan vakf-ı mezbûr ve taraf-ı âharı tarîk-i âm ile mahdûd olan bir bâb yoğurtçu dükkânının sakfı münhedim olup, müceddeden binâya vakıfda müsâ‘ade olmamakla, mütevellîsi olan Ali Çavuş b. Mustafa kendi mâlınız ile zikr olunan dükkân yanına iki bâb kuyumcu dükkânı binâ eylen, harc ve sarf ettiğin akçe cânib-i vakıfdan icâre-i mu‘accelenize mahsûb olsun demekle, biz dahi ber vech-i iştirâk kendi mâlımız ile iki bâb kuyumcu dükkânı binâ ettik, ettiğimiz binânın ne mikdâr akçeye tahammülü vardır üzerine varılıp nazar ve mesâha olunup, nakzı ba‘de’t-takdîm ketb ve terkīm olunmasın taleb ederim dediklerinde, savb-ı şer‘den Mevlânâ Receb Efendi ve hâssa mi‘mârlardan Ali b. Abdullah ve Mustafa b. Abdullah zeyl-i kitâbda mastûrü’l-esâmi olan bî-garaz Müslimîn ile mahalli mezbûre varıp, mütevellî-i mezbûr muvâcehesinde nazar ve mesâha ettiklerinde, zikr olunan cedîd dükkânların sakfı tûlen on sekiz zirâ‘ ve arzan on iki zirâ‘ bi hesâb-ı şatrancî iki yüz on altı zirâ‘ olup, her zirâ‘ı kırk beşer akçeden dokuz bin yedi yüz yirmi akçe ve bir taş duvar tûlen kırk dört zirâ‘ ve kadden bir zirâ‘ her zirâ‘ı otuz beşer akçeden bin beş yüz akçe ve tahta döşeme tûlen on iki zirâ‘ ve arzan on zirâ‘ bi hesâb-ı mezbûr yüz yirmi zirâ‘, her zirâ‘ı otuz beşer akçeden dört bin iki yüz akçe ve dört tahta perde ve üç döşeme ve bir kenîf hesâb-ı mezbûr üzre iki yüz on üç zirâ‘ olup, her zirâ‘ı yirmi beşer akçeden dört bin iki yüz altmış akçe, her biri yüzer akçeden üç merdivene üç yüz akçe ve bir kemer ocağa bin akçe ve sundurma hesâb-ı mezbûr üzre yirmi zirâ‘ olup, her zirâ‘ı on ikişer akçeden iki yüz yirmi dört akçe sakfı münhedim olan dükkânının nakzı üç bin elli iki akçeye takdîm ve ihrâc olundukdan sonra, cem‘an on sekiz bin yüz doksan iki akçeye tahammülü vardır, meblağ-ı mesfûrdan noksan ile binâ mümkün değildir deyû ihbârlarını, mevlânâ-yı mezbûr mahallinde tahrîr ve mahfili kazâda vukū‘u üzre ihbâr ve takrîr ettikden sonra, bi’l-fi‘il mütevellî-i vakf olan mezbûr Ali Çavuş ihzâr olunup suâl olundukda, müste’cir-i mezbûrun kelâmını tasdîk ve sâbıkan kendiden sâdır olan izni tahkīk ve mi‘mârân-ı mezbûrânın tahmînlerini kabûl ettikden sonra, ihbâr-ı mahall kabûl ve irtizân vâki‘ olmağın, mâ hüve’l-vâki‘ gıbbe’t-taleb ketb olundu. Tahrîren fî evâhiri Şa‘bâni’l-mu‘azzam li sene seb‘a ve ışrîn ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Mahmud b. Ali, Mahmud b. Mehmed, Mustafa b. Yunus, Ahmed b. Mahmud, Hamza b. Mustafa, Ali Bey b. Abdullah.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 436 - Hüküm no: 666 - Orijinal metin no: [79a-1])﻿

﻿

﻿

667. Hüküm

Nikola v. Yani’nin kefîl olduğu kimseyi mahkemeye teslim ettiği

Mahmiye-i Kostantıniyye mahallâtından Fîrûz Ağa mahallesinde sâkin Simo v. Bibi? nâm zimmî meclisi şer‘-i şerîfde hâzır olup yine Fîrûz Ağa mahallesinden hâmili hâze’l-kitâb Nikola v. Yani mahzarında şöyle ikrâr ve itiraf etti ki, mezbûr Nikola, mukaddemâ Kurd Beşe b. Abdullah nâm kimesnenin nefsine ve taleb edildiğinde meclisi şer‘-i şerîfde hâzır bulunmasına kefîl olmuşdu. Nikola şimdi, kefîl olduğu kimesneyi meclisi şer‘-i şerîfe ihzâr edip teslîm etti. Böylece kefâlet-i mezkûreye müteallik da‘vâlardan zimmeti ibrâ edilmiş oldu. Tasdîk sâhibince bu beyân vicâhen tasdîk edildi. Cerâ zâlike ve hurrire fi’l-yevmi’s-sâbi‘ min şehri Ramazan el-mübârek sene 1027.

Şuhûdü’l-hâl: El-Hâc Ali b. Abdullah, Hasan b. Abdullah, Ömer b. Mustafa, Rüstem b. Abdullah, Osman b. Abdullah

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 437 - Hüküm no: 667 - Orijinal metin no: [79a-2, Arapça])﻿

﻿

﻿

668. Hüküm

Murad b. Abdullah’ın Rus asıllı câriyesini Kamer bt. Hüseyin’e satışından dönüş olmadığı

Murad b. Abdullah nâm kimesne meclisi şer‘de, mahmiye-i İstanbul’da Cezerî Kasım Paşa mahallesi sâkinelerinden Kamer bt. Hüseyin nâm hâtun mahzarında üzerine da‘vâ edip, bundan akdem mezbûreye hâzır bi’l-meclis olan açık kaşlı elâ gözlü Rûsiyyetü’l-asl Bâdısabâ bt. Abdullah nâm câriyemi, yedi bin akçeye bey‘-i bâtt-ı sahîh-i şer‘î ile bey‘ edip yedine teslîm etmiş idim. Lâkin mesfûre Kamer Hâtun ma‘sere olmadığını istimâ‘ etdim bey‘-i mezbûru fesh eyleyip câriye-i mezbûremi alıverilmek murâd ederim suâl olunsun dedikde müdde‘î-i mezbûrun bir mesned-i şer‘îsi olmayıp tashîh-i da‘vâ edemeyip dâ‘vâsı fâside olmağın suâl ve cevâb müterettibe olmadığı ecilden da‘vâdan mezkûre istimâ‘ olunmayıp, mâ vaka‘a bi’t-taleb ketb olundu. Hurrire fi’l-yevmi’l-âşir min Ramazâni’l-mübârek sene seb‘a ve ışrîn ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: El-Hâc Ali b. Abdullah, Eyüb b. Mehmed, Ahmed b. Şehbaz, İsmail [b.] ( )

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 437 - Hüküm no: 668 - Orijinal metin no: [79a-3])﻿

﻿

﻿

669. Hüküm

Sakine bt. Abdullah’ın muhâla‘a yapması

Mahmiye-i Kostantıniyye mahallâtından Kovacı? Dede mahallesinde sâkine Sakine bt. Abdullah adlı kadın meclisi şer‘-i şerîfde zevci hâmil-i kitâb Mehmed b. Abdülkādir ile muhâla‘a yaptı. O da nikâhında taahhüt ettiği râyic fi’l-vakt beş yüz akçe mehr-i misil ve iddet nafakası karşılığında onunla muhâla‘a yaptı. Kadın artık yeni bir akit yapılmadıkça ve yeniden mehir ödenmedikçe helâl olmaz şekilde kocasından ayrılmış oldu. Cerâ zâlike ve hurrire fi’l-yevmi’s-sânî aşere min şehri Ramazan el-mübârek sene 1027.

Şuhûdü’l-hâl: İbrahim b. Hüseyin, Nebi b. İbrahim, Mahmud b. Bâli, Yusuf b. Bâli

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 437 - Hüküm no: 669 - Orijinal metin no: [79a-4, Arapça])﻿

﻿

﻿

670. Hüküm

Fâtıma Hâtun bt. Ahmed’in Rus asıllı câriyesini tedbir yoluyla âzâd etmesi

Zevcesi Fâtıma Hâtun bt. Ahmed kıbelinden aşağıda zikri geçecek olan tedbir yoluyla âzâd ikrârına vekâleti kendisini ma‘rifet-i şer‘iyye ile tanıyan İbrahim b. Mustafa ve Mahmud b. Mustafa nâm kimesnelerin şehâdetleriyle sâbit olan Ahmed Efendi b. Ali nâm kimesne meclisi şer‘-i şerîfde müvekkile-i mezbûresinin rıkkını itiraf eden orta boylu, açık kaşlı, ala gözlü ve Rûsiyyetü’l-asl câriye-i memlûkesi hâfiza-i hâze’l-kitâb Mülâyim bt. Abdullah’ı ölümümden kırk gün önce benden hür olasın diyerek tedbiren âzâd ettiğini ikrâr ve itiraf etti. Efendisi ölüp rabbine kavuştuğunda e’imme-i kibârın kavl-i muhtârına göre efendisi mâl varlığından ayrılıp sâir hür doğanlar gibi hür olıcaktır. Cerâ zâlike ve hurrire fi’l-yevmi’s-sânî aşere min şehri Ramazan el-mübârek sene 1027.

Şuhûdü’l-hâl: İbrahim b. Mehmed, Sinan b. Mehmed, Ahmed Çelebi b. Mustafa, Derviş b. İbrahim?, el-Hâc Mehmed b. Abdi, Ali Bey b....?, Osman b. ( ) müezzin, Şeyh Hasan Efendi b. ( ), Mehmed Efendi b. Şaban

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 438 - Hüküm no: 670 - Orijinal metin no: [79b-1, Arapça])﻿

﻿

﻿

671. Hüküm

Ahmed Çelebi b. Ali’nin Eflak asıllı câriyesini âzâd etmesi

Mahmiye-i Kostantıniyye mahallâtından Âbid Çelebi mahallesinde sâkin Ahmed Çelebi b. Ali nâm kimesne meclisi şer‘-i şerîfde rıkkını itiraf eden orta boylu, açık kaşlı, ala gözlü, Eflak asıllı câriye-i memlûkesi hâmile-i kitâb Yasemin bt. Abdullah’ı hasbeten lillâhi’l-azîm ve taleben li merdâti’r-rabbi’r-rahîm âzâd ettiğini ikrâr ve itiraf etti. Böylece, lehlerine olan şeylerin kendi lehine, aleyhlerine olan şeylerin kendi aleyhine sâbit olduğu sâir hür doğanlar gibi hür oldu. Ki artık onun üzerinde efendisinin hukūken velâ hakkı sâhiblerine âzâdlı köleler üzerinde tanınmış (mîrâs) hakkından başka bir hak kalmadı. Cerâ zâlike ve hurrire fi’l-yevmi’s-sânî aşere min şuhûri Ramazan el-mübârek fi’t-târihi’l-mezbûr [1027, Arapça].

Şuhûdü’l-hâl: Es-Sâbikūn

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 438 - Hüküm no: 671 - Orijinal metin no: [79b-2, Arapça])﻿

﻿

﻿

672. Hüküm

Ahmed Çelebi b. Ali’nin Rus asıllı câriyesini âzâd etmesi

Sonra mezbûr Ahmed Çelebi, rıkkını itiraf eden orta boylu, açık kaşlı, ala gözlü, beyaz tenli, Rûsiyyetü’l-asl câriye-i memlûkesi hâmile-i hâze’l-kitâb Kâmuran bt. Abdullah’ı hasbeten lillâhi’l-azîm ve taleben li merdâti’r-rabbi’r-rahîm âzâd ettiğini ikrâr ve itiraf etti. Cerâ zâlike ve hurrire fi’t-târihi’l-mezbûr.

Şuhûdü’l-hâl: Es-Sâbikūn

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 439 - Hüküm no: 672 - Orijinal metin no: [79b-3, Arapça])﻿

﻿

﻿

673. Hüküm

Hatice Hâtun’un, Aynî Hâtun Vakfı’na borcu karşılığı evinin rehinden çıkartıldığı

Mahmiye-i İstanbul’da vâki‘ Aynî Hâtun vakfına bi’l-fi‘il mütevellî olan işbu râfi‘ü’l-kitâb Ali Çavuş b. Hasan meclisi şer‘de, mahmiye-i mezbûrede Tercüman Yunus mahallesi sâkinelerinden Hatice Hâtun bt. Muhyiddin tarafından husûs-ı âti’l-beyânı ikrâra ve müvekkilesinin mâlından edâ-i deyne vekîl olup, vekâlet-i mezbûreyi ma‘rifet-i şer‘iyye ile ârifeyn olan şuhûd ile sâbite olan Ruhi Mehmed Çelebi b. Mustafa mahzarında mezbûrenin üzerine da‘vâ edip, bundan akdem mâl-ı vakf-ı mezbûrdan mezbûre Hatice Hâtun’a mu‘âmele-i şer‘iyye ile yirmi bin fıddî râyic fi’l-vakt akçe verip mezbûre hâtun ve mukābelesinde mahalle-i mezbûrede vâki‘ olup, lede’l-ahâlî ve’l-cîrân ma‘lûmü’l-hudûd olan mülk menzilini rehin vaz‘ edip, ba‘de’t-tahliyye teslîm ve ikbâz ve ben dahi fâriğan kabz ve tesellüm edip, bir buçuk seneden berî zimmetine mu‘âmele-i şer‘iyyeden iki bin beş yüz akçe hâsıl olmağın, mezbûre Hatice’nin zimmetinde vakf-ı mezbûr için asıl ve ribhinden ve cem‘an yirmi iki bin beş yüz akçe vardır, suâl olunup deyn-i mezbûr vakf-ı mezbûr için tevliyyetim hasebi ile alıverilip fekk-i rehin olunmak taleb ederim dedikde, gıbbe’s-suâl mezbûr Mehmed Çelebi cevâbında, fi’l-vâki‘ müvekkilem mezbûre Hatice Hâtun zimmetinde mâl-ı vakf-ı mezbûrdan asl-ı mâldan ve ribh-i şer‘îden cem‘an yirmi iki bin beş yüz akçe zimmeti olup, meblağ-ı mezbûr mukābelesinde menzili mesfûr cânib-i vakıfda rehn-i makbûzdur deyû vekâlet-i mahkiyesi hasebi ile ikrâr etmeğin, meblağ-ı mezbûru cânib-i vakf-ı mezbûre müvekkilesinin mâlından edâ edip ve menzili mezbûru rehinden fekk etmek üzre sebt olundu. Fî evâili Ramazan sene [10] 27.

Şuhûdü’l-hâl: Hasan b. Mustafa, Şaban b. Abdullah, el-Hâc Ali b. Abdullah.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 439 - Hüküm no: 673 - Orijinal metin no: [79b-4])﻿

﻿

﻿

674. Hüküm

Ölen Papa Dimitri’nin mîrâsçılarının Papa Toroni’deki alacakları hususunda davanın sulh

Mahrûse-i Edirne mahallâtından Eskikafes mahallesi sâkinlerinden olup bundan akdem mürd olan Papa Dimitri’nin sulbiye kızı Seltan’ın, kıbel-i şer‘den mansûbe vasiyyesi ve vâlidesi olan Zafire bt. Dimitri nâm nasrâniye meclisi şer‘-i kavîmde, hâmil-i hâze’l-kitâb Papa Toroni v. Papa Yaraki nâm râhib muvâcehesinde asâleten ve vesâyeten ikrâr ve takrîr-i kelâm edip, bundan akdem zevcim ve mûrisim olan merkūm Papa Dimitri hâl-i sıhhatinde iken merkūm Papa Toroni ile mâbeynlerinde nice ahz ü i‘tâ ve mu‘âmelât-ı şettâ olmakla ve merkūmun zimmetinde üç bin akçe hakkımız kalmışdır deyû taleb ve da‘vâ ettiğimizde, mezbûr Papa Toroni münkir olup, ityân-ı beyyineden âciz olup mezbûrun yemîn etmesi mukarrer olmağın, bu takdîrce sulh beynimizde enfa‘ olmakla muslihûn tavassutu ile an ibrâz bin beş yüz nakd-i râyic fi’l-vakt akçe vermek üzre mâbeynimizi ıslâh ettiklerinde, ben dahi asâleten ve vesâyeten sulh-ı mezbûru kabûl ve bedel-i sulh olan meblağ-ı mezbûru merkūm Papa Toroni yedinden bi’t-tamâm ahz u kabz edip, husûs-ı mezbûre müte‘allik âmme-i da‘âvâdan mezbûr Papa Toroni zimmetini ibrâ-i âmm-ı hâtimü’n-nizâ‘ ile ibrâ etdim. Ba‘de’l-yevm vesâ[yeten] ve vekâleten husûs-ı mezbûre müte‘allik da‘vâ sâdıre olursa lede’l-hükkâm ve zevi’l-ihtirâm mesmû‘a olmaya dedikde, mukırra-i merkūm Zafire’yi vech-i mezbûr üzre sâdır olan ikrârında el-mukarru lehü’l-mezbûr Papa Toroni vicâhen tasdîk ve şifâhen tahkīk edicek, mâ hüve’l-vâki‘ bi’t-taleb ketb olundu. Tahrîren fî evâili şehri Ramazâni’l-mübârek li sene seb‘a ve ışrîn ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Hüseyin b. Hamza, Malkoç [b.] Abdullah, İbrahim [b.] Receb, Murad [b.] Mehmed, Bekir [b.] Osman, Mahmud [b.] Bâli ve gayruhüm.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 440 - Hüküm no: 674 - Orijinal metin no: [79b-5])﻿

﻿

﻿

675. Hüküm

Mosi v. Ezkiya’nın mal alımından İsmail Çelebi b. Ebûbekir’e borcu olduğu

Küçük Selânik cemâ‘atinden Mosi v. Ezkiya nâm Yahudi meclisi şerî‘at-i şerîfe-i garrâda, üzerinde ve zimmetinde hâmil-i kitâb fahrü’l-emâsil ve’l-akrân İsmail Çelebi b. Ebûbekir lehine, satılıp teslîm alınmış, nev‘i ve vasfı aralarında malum emti‘a-i mütenevvi‘a semeninden, zeyilde yer alan târih olan Ramazan gurresinden bir sene tamamına müeccel, râyic fi’l-vakt yüz yirmi bin akçe borcu bulunduğunu ikrâr ve itiraf etti. Alacaklı, mukırr-ı mezbûrun beyânını tasdîk etti. Sonra mukırr-ı mezbûrun iki çocuğu Ezkiya ve Salemiya’nın her biri meblağ-ı mezbûrun tamamına icap ve kabûlü hâvî kefâletle kefîl oldular. Cerâ zâlike ve hurrire fî gurreti Ramazan el-mübârek sene 1027.

Şuhûdü’l-hâl: Kıdvetü’l-mevâlî Cafer Efendi b. Mahmud,...? b. Ahmed,...?, Osman Çavuş b. Mahmud, Mustafa Efendi müderris, Mehmed Efendi müderris, Mehmed Çelebi b. Ömer, el-Hâc (...), Mehmed b. Mustafa, Derviş Ali...?, Yahya Çavuş b. Derviş ve gayruhüm

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 440 - Hüküm no: 675 - Orijinal metin no: [79b-6, Arapça])﻿

﻿

﻿

676. Hüküm

Derviş Ağa b. İshak’ın mîrâs bıraktığı evin bazı hisselerinin Mustafa Bey’e satıldığı

Mahmiye-i Kostantıniyye mahallâtından Mimar Ayas mahallesi sâkinlerinden iken bundan akdem vefât eden Derviş Ağa b. İshak’ın verâseti, sulbî kebîr oğulları Hasan Çelebi’ye ve Osman Çelebi’ye ve sulbiye kebîre kızları Hatice ve İhsan ve Sitti nâm hâtunlara münhasıra olup, mesfûr Hasan Çelebi meclisi şer‘-i şerîfde, işbu sâhib-i kitâb-ı sıhhat-intisâb fahrü’l-akrân Mustafa Bey b. Mehmed mahzarında ikrâr ve i‘tirâf edip, mahalle-i merkūmede vâki‘ bir tarafı Musa Bey mülkü ile ve bir tarafı Balcı Solakbaşı kızı Sâime nâm hâtun mülkü ile ve bir tarafı merhûme Sinan Paşa ve Yusuf Paşa odaları ile ve bir tarafı tarîk-i hâs ile mahdûd olup, muhavvata-i dâhiliyesi bir tahtânî ve bir fevkānî beyti ve iki dehlizi ve iki kenîfi ve bi’r-i mâ’ı ve muhavvata-i hâriciyesi dört aded nâ-tamâm büyûtu ve nısf-ı âharı müştemil olan menzil müteveffâ-yı mezbûrun mülkü olup, fevt oldukda irs-i şer‘le bana ve verese-i mezbûresine intikāl edip, beynimizde menzili mezbûr alâ mâ farazallâhi te‘âlâ taksîm olunmadın merkūme Sitti Hâtun dahi vefât edip, verâseti li eb kız karındaşı Hatice’ye ve li ebeveyn kız karındaşı merkūme İhsan’a ve li eb er karındaşı olduğum sebebden bana ve li eb karındaşı Osman Çelebi’ye münhasıra olmakla, menzili merkūm yetmiş sehim olup zikr olunan yetmiş sehmin yirmi sehmi babam müteveffâ-yı mezbûrdan bana ve yirmi sehmi mezbûr Osman Çelebi’ye ve otuz sehmi dahi mezbûre Sitti ve İhsan ve Hatice’ye isâbet edip, ba‘dehû mezbûre Sitti hâtun dahi fevt oldukda, menzili mezbûre şâyi‘ olan on sehmin beş sehmi li ebeveyn kız karındaşı mezbûre İhsan’a ve iki sehmi bana ve iki sehmi Osman Çelebi’ye ve bir sehmi mesfûre Hatice’ye isâbet etmiş idi. Hâlâ babam müteveffâ-yı mezbûrda irs-i şer‘î ile bana intikāl eden yirmi sehmi ve kız karındaşımdan intikāl eden iki sehmi mûmâ-ileyh Mustafa Bey’e otuz bin nakd râyic fi’l-vakt akçeye bey‘-i bâtt-ı sahîh-i şer‘î ile bey‘ edip kabz-ı semen etdim. Ba‘de’l-yevm sihâm-ı mezbûre merkūm Mustafa Bey’in mülk-i müşterâsıdır dedikde, mukırr-ı merkūmun ikrâr-ı meşrûhunu müşterî-i mezkûr dahi bi’l-muvâcehe tasdîk edicek, mâ vaka‘a ketb olundu. Hurrire fi’l-yevmi’r-râbi‘ min şehri Ramazâni’l-mübârek li sene seb‘a ve ışrîn ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Mustafa Çelebi b. Mustafa el-imâm, Osman Efendi b. Mehmed el-imâm, Mustafa Efendi b. Hamza el-imâm, Abdülkādir Çelebi b. Ali el-imâm, Mehmed Beşe b. Ahmed er-râcil, Ömer Beşe b. Ahmed er-râcil, Ahmed Beşe b. Hasan, Mehmed Bey b. Hüseyin, Musa b. Abdullah, Fahrü’l-kuzât Hasan Efendi b. Abdünnebî, Kâtibü’l-hurûf Süleyman Çelebi.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 441 - Hüküm no: 676 - Orijinal metin no: [80a-1])﻿

﻿

﻿

677. Hüküm

Ümmü Gülsüm bt. Şaban’ın, evini Yehova v. Yasef’e satması

Mahmiye-i Kostantıniyye mahallâtından Kazasker Mehmed Efendi mahallesinde sâkine Ümmü Gülsüm bt. Şaban adlı kadın tarafından aşağıda zikri geçecek olan bey‘ ikrârına ve semeni kabza vekâleti, kendisini ma‘rifet-i şer‘iyye ile tanıyan yaya Hüseyin Beşe b. Abdullah ve yaya Ali Beşe b. Abdullah’ın şâhidlikleriyle sâbit olan vekîl yaya Mustafa Beşe b. Rüstem nâm kimesne, müvekkile-i mezbûresinin işbu akdin kendilerinden sudûruna kadar sâhibi ve mâliki olduğu, elinde ve taht-ı tasarrufunda bulundurduğu, mahmiye-i mezbûre mahallâtından ...? mahallesinde vâki‘, fevkānî ve tahtânî birer bâb evi, fevkānî iki odayı, helâ, su kuyusu ve mahzeni hâvî, bir tarafdan merhûm Attâr Ahmed Çelebi vakfı, diğer tarafdan merhûm Kasım Paşa vakfı, öbür tarafdan tarîk-i âm ve diğer tarafdan da tarîk-i hâs ile mahdûd mülk menzilini cümle tevâbi‘ ve levâhıkıyla râyic fi’l-vakt yirmi sekiz bin akçe semen-i mu‘ayyen-i makbûzla Ohri cemâ‘atinden hâmil-i hâze’l-kitâb Yehova v. Yasef’e icap ve kabûlü hâvî bey‘-i bât ile sattığını ikrâr ve itiraf etti. Teslîm-i mebî‘ ve kabz-ı semen eylediler. Müşteri tarafından satıcının beyânı bi’l-muvâcehe târih-i mezbûrda tasdîk edildi. Ahmed Beşe b. Abdullah, Mustafa Beşe b. Abdullah solak, Ali b. Abdullah yaya, İbrahim b. Abdullah, Receb [b.] Memi, Mehmed Çelebi [b.] Rüstem, Sinan [b.] Abdullah, Ahmed [b.] Hüsrev ve gayruhüm

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 442 - Hüküm no: 677 - Orijinal metin no: [80a-2, Arapça])﻿

﻿

﻿

678. Hüküm

Ölen Kösec Hüseyin’in Ali b. Abdullah’ın eşyasının mîrâsçıların vasîsine teslim edildiği

Mahrûse-i Belgrad’dan olup bundan akdem mahmiye-i Kostantıniyye’de Kâtib Şemseddin mahallesinde fevt olup, yanında mevcûd olan emvâl ve erzâkı îdâ‘an Ali b. Abdullah nâm kimesne yedinde mazbût olan Kösec Hüseyin b. ( ) nâm kimesnenin verâseti sagīre sulbiye kızı Râbia’ya ve zevce-i metrûkesi olan Fâtıma bt. Mustafa nâm hâtun’a münhasıra idiği mütehakkik oldukdan sonra, sagīre-i mezbûrenin vasiyy-i şer‘îsi ve zevcesinin husûs-ı âti’z-zikre vekîli olup, nehc-i şer‘î üzre vesâyeti ve vekâleti sâbite olan Mustafa b. Abdülganî nâm kimesne meclisi şer‘-i şerîfde mezbûr Ali b. Abdullah muvâcehesinde ikrâr ve i‘tirâf edip, müteveffâ-yı merkūmun muhallefâtından merkūm Ali Bey yedinde olan bir donluk yeşil çuka ve bir keman ve mükemmel oklu bir tirkeş ve bir Rûmî sâde kılınç ve bir çift rikâb ve bir çeşte eyer ve bir sâde oyalı? ma‘a sînebend ve bir kırmızı çuka kilim ve bir leğen ma‘a ibrik ve bir sîm hançer ve iki don gömlek ma‘a uçkur ve bir benefşe kuşak ve bir ….? tesbîh ve bir münakkaş yastık ve bir beyaz boğasi zıbın ve bir mor çuka dolama müsta‘mel ve bir yeşil dolama müsta‘mel ve bir beyaz karzen? zıbın ve iki karzen? çakşır ve bir diz çakşırı ve bir yelek kürklü yeşil Şirvânî ve bir çuka-ı Kürdiye mor kuzu kürklü ve bir beyaz ihrâm ve bir köhne destâr ve üç aded bel makramaları ve bir gırâr ve bir cedîd destâr ve bir destâr örtüsü ve iki Engürüs bıçakları ve bir beyaz boğasi üzre münakkaş boğça ve bir münakkaş cedîd berber makraması ve bir heybede üç bin yüz akçe, cümle bu zikr olunan eşyâ-yı mezbûr Ali’den vesâyeten ve vekâleten alıp kabz edip, bu cümleden kalîl ve kesîr yedinde bir sihâmı kalmadı dedikde, el-mukarru lehü’l-merkūm Ali merkūm Mustafa’yı ikrâr-ı meşrûhunda vicâhen tasdîk ve şifâhen tasdîk ettikde mâ hüve’l-vâki‘ bi’t-taleb kayd şüd. Tahrîren fî evâsıtı şehri Ramazâni’l-mübârek li sene seb‘a ve ışrîn ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Mahmud b. Abdullah el-cündî, Cafer b. Abdullah, el-Hâc İbrahim el-müezzin, Ramazan Bey el-cündî, Habib Efendi an Belgrad ve gayruhüm.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 442 - Hüküm no: 678 - Orijinal metin no: [80a-3])﻿

﻿

﻿

679. Hüküm

Sitti Hâtun bt. Mustafa’nın Eflak asıllı câriyesini tedbir yoluyla âzâd etmesi

Fahrü’l-muhadderât Sitti Hâtun bt. Mustafa Bey adlı kadın tarafından aşağıda zikredilecek olan tedbir yoluyla âzâd ikrârına vekâleti kendisini ma‘rifet-i şer‘iyye ile tanıyan müezzin Mehmed Subaşı b. Mustafa ve müezzin Mehmed Halife b. Vildan’ın şâhidlikleriyle sâbit olan vekîl Mehmed b. Veli nâm kimesne, müvekkile-i mezbûresinin rıkkını itiraf eden kısa boylu, açık kaşlı, iri kara gözlü ve Eflak asıllı câriye-i memlûkesi hâfiza-i hâze’l-kitâb Kaya bt. Abdullah’ı ölümümden kırk gün önce hürsün diyerek şartlı tedbirle âzâd ettiğini ikrâr ve itiraf etti. Büyük imâmlarımızın kavline göre, efendisi ölüp rabbine kavuştuğunda o da efendisi malvarlığından çıkıp sâir hür doğanlar gibi hür olıcaktır. Cerâ zâlike ve hurrire fi’[l-yevmi]’s-sâdis aşere min şehri Ramazan el-mübârek sene 1027.

Şuhûdü’l-hâl: Mehmed b. Vildan, Hüdâverdi b. Ali, Sûfî Muslu b. ( ) silahdâr, Seyyid Ali b. Seyyid Receb, Receb b. Hamza, Ferhad b....?

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 443 - Hüküm no: 679 - Orijinal metin no: [80b-1, Arapça])﻿

﻿

﻿

680. Hüküm

Hasan Paşa vakfının gelirlerin Câbi Ali vakıf mütevellisine teslim edildiği

Vilâyet-i Karaman’da Akşehir nâm kasabada vâki‘ merhûm Hasan Paşa Evkāfı’na bi’l-fi‘il mütevellî olan fahrü’l-akrân el-Hâc Abdi b. Mustafa meclisi şer‘-i şerîfde, hâmilü’l-kitâb Yusuf b. Abdullah nâm kimesne mahzarında ikrâr ve takrîr-i kelâm edip, evkāf-ı mezbûreden olup vilâyet-i Rumeli’nde nefs-i Sofya’da vâki‘ kapan hanı ve kantâriyye ve şem‘ hânesinin câbisi olan el-Hâc Ali b. ( ) cibâyeti hasebiyle, zikr olunan kapan hanı ve kantâriyye ve şem‘ hâne mahsûlâtından bin yirmi yedi senesinde kabz eylediği otuz altı bin dört yüz akçeyi câbî-i merkūm mezbûr Yusuf yediyle bana irsâl edip, ben dahi tevliyyetimiz hasebiyle vakf-ı mezbûr için meblağ-ı mezbûru merkūm Yusuf yedinden bi’t-tamâm alıp kabz eyledim. Mezbûr câbî uhdesinde bir akçe ve bir habbe bâkī kalmadı dedikde, mütevellî-i mezbûrun ikrâr-ı meşrûhunu mezbûr Yusuf bi’l-muvâcehe tasdîk edicek, mâ vaka‘a bi’t-taleb ketb olundu. Tahrîren fi’l-yevmi’l-hâmis aşer min şehri Ramazâni’l-mübârek li sene seb‘a ve ışrîn ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Mustafa b. İncekara Osman b. Ali, Osman b. Ali Dede, Osman b. Abdullah ve gayruhüm.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 444 - Hüküm no: 680 - Orijinal metin no: [80b-2])﻿

﻿

﻿

681. Hüküm

Emine’nin Sinan Beşe’de mehirden alacağı olduğu

Mahmiye-i İstanbul’da Çırakçı mahallesi sâkinelerinden Emine bt. Ahî tarafından da‘vâ-yı âtiyyetü’z-zikre vekîl olup, nehc-i şer‘î üzre vekâleti sâbite olan Ahmed Beşe b. Abdullah nâm râcil meclisi şer‘-i şerîfde, merkūme Emine’nin zevc-i mutalliki olan Sinan Beşe b. Abdullah nâm râcil muvâcehesinde vekâleti üzre da‘vâ edip, müvekkilem mezbûre Emine hâtunun mehr-i müeccelinden merkūm Sinan Beşe’nin zimmetinde beş bin beş yüz nakd-i fiddî râyic fi’l-vakt akçe hakkı vardır, suâl olunup vekâlet-i mahkiyem hasebiyle alıver[ilmesine] yemîn taleb ederim dedikde, gıbbe’s-suâl mezbûr Sinan Beşe ikrâr edip, fi’l-vâki‘ merkūm Emine’nin mehr-i müeccelinden zimmetimde edâsı lâzım üç bin ve mezbûrü’n-nukūd akçe hakkı vardır deyip ziyâdeyi münkir oldukda, vekîl-i mezbûrun ziyâdeye beyyinesi hâzıra olmamakla, merkūm Sinan Beşe’nin ikrârı mûcebince, üç bin akçeyi merkūm Emine’ye edâ ve teslîm taleb etmeğin, edâya tenbîh olundu. Mâ hüve’l-vâki‘ gıbbe’t-taleb ketb olundu. [Hurrire] fi’[t-târihi’]l-mezbûr.

Şuhûdü’l-hâl: Ahmed b. Mahmud, Yusuf b. Ali, el-Hâc Ali b. Abdullah, Musa b. İsa ve gayruhüm.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 444 - Hüküm no: 681 - Orijinal metin no: [80b-3])﻿

﻿

﻿

682. Hüküm

Belkıs Hâtun bt. Memişah’ın, evini Turhan Hâtun Vakfı’na satması

Mahmiye-i Kostantıniyye mahallâtından Kâtib Muslihiddin mahallesinde sâkine Belkıs Hâtun bt. Memişah adlı kadın, işbu akdin kendilerinden sudûruna kadar sâhibi ve mâliki olduğu, elinde ve taht-ı tasarrufunda bulundurduğu, mahalle-i mezbûrede vâki‘ iki tarafdan Gülahmer Hâtun vakfı, bir tarafdan Kâtib Mehmed Çelebi vakfı ve diğer tarafdan da tarîk-i âm ile mahdûd mülk menzilini cümle tevâbi‘ ve levâhıkı ile râyic fi’l-vakt iki bin akçe semen-i mu‘ayyen-i makbûzla ve icap ve kabûlü hâvî bey‘ bi’l-istiğlâl tarîkiyle mahmiye-i mezbûrede vâki‘ merhûme Turhan Hâtun vakfı mütevellîsi hâfız-ı hâze’l-kitâb Ali Çavuş b. Hasan’a sattığını ikrâr ve itiraf etti. Mütevellî de vakıf malıyla ve vakfa gelir temini için menzili ondan satın aldı. Satıcının sonra menzili kirâlamak istemesi üzerine mütevellî menzili tahliyye edip zeyildeki târih olan Ramazan-ı mübârek gurresinden bir sene tamamına iki yüz elli akçe bedel-i icâre ile kirâya verdi. Mütevellî tarafından satıcının beyânı bi’l-muvâcehe tasdîk edildi. Satıcı kadının kocası Ahmed b. Yusuf menzili mezbûrun derkine ve bedel-i icâreye icap ve kabûlü hâvî kefâletle kefîl oldu. Cerâ zâlike ve hurrire fî evâili şehr-i Ramazan el-mübârek sene 1027.

Şuhûdü’l-hâl: Mehmed Efendi b. Hasan, Emir Efendi imâm, Abdi Efendi imâm, Himmet b....? Mehmed Çelebi, Sarı Mehmed imâm

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 445 - Hüküm no: 682 - Orijinal metin no: [80b-4, Arapça])﻿

﻿

﻿

683. Hüküm

Kurd Ağa b. Ferhad’ın evini eşi Emine’ye hibe ettiği

Mahmiye-i İstanbul’da Kazasker Mehmed Efendi mahallesi sâkinlerinden fahrü’l-emâcid ve’l-a‘yân Kurd Ağa b. Ferhad tarafından husûs-ı âti’l-beyânı ikrâra vekîl olup, hasm-ı şer‘î-i câhid mahzarında Ali Beşe b. Abdullah ve Ahmed b. Hamza şehâdetleri ile şer‘an vekâleti sâbite olan Hızır Efendi b. Abdi meclisi şer‘de, müvekkili mûmâ-ileyhin zevcesi râfi‘atü hâze’l-kitâb fahrü’l-muhadderât zahrü’l muvakkarât Emine Hâtun bt. Ali kıbelinden ikrâr-ı âti’z-zikri tasdîke vekîl olup, hasm-ı şer‘î-i câhid mahzarında mezbûreyi ma‘rifet-i şer‘iyye ile ârifeyn olan Ali Beşe b. Abdullah er-râcil ve Mehmed Beşe Ali er-râcil şehâdetleri ile şer‘an vekâleti sâbite olan fahrü’l-kuzât Ali Efendi b. Ahmed mahzarında bi’l-vekâle ikrâr edip, müvekkili mûmâ-ileyh Kurd Ağa mahalle-i mezbûrede vâki‘ bir tarafı ba‘zan es-Seyyid Mehmed Efendi b. es-Seyyid Mahmud mülkü ve ba‘zan es-Seyyid Mustafa Çelebi b. Mahmud mülkü ve ba‘zan Kâmile Hâtun mülkü ve bir tarafı ba‘zan Hasan Çelebi b. Hüseyin mülkü ve ba‘zan Hâce Hâtun Vakfı ve ba‘zan tarîk-i hâs ile ve bir tarafı Papayko? eytâmı menzili demekle ma‘rûf menzil ile ve bir tarafdan tarîk-i âm ile mahdûd olup muhavvata-i hâriciyesi, beş bâb büyûtu ve üç sofayı ve bir tahtânî beyti ve bir ahır ve su kuyusunu ve kenîfi ve muhavvata-i dâhiliyesi beş bâb fevkānî büyûtu ve iki sofayı ve üç bâb tahtânî büyûtu ve hamam ve fırını ve bi’r-i mâ ve kenîfi müştemil olan mülk menzili, cümle tevâbi‘ ve levâhıkıyla ba‘de’t-tahliyyeti’ş-şer‘iyye zevcesi mezbûre Emine Hâtun’a hibe-i sahîh-i şer‘iyye ile hibe ve teslîm etdim, ol dahi meclisi hibede ittihâb ve kabz eyledi dedikde, gıbbe’t-tasdîki’ş-şer‘î mâ vaka‘a ketb olundu. Tahrîren fi’l-yevmi’s-sâdis aşer min Ramazâni’l-mübârek li sene seb‘a ve ışrîn ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Hüseyin Efendi el-imâm, Ömer Efendi b. Ali, Mehmed Subaşı b. Hüseyin, es-Seyyid Ali b. es-Seyyid Mehmed, es-Seyyid Mustafa b. es-Seyyid Mehmed, Osman Bey b. Abdullah, Hasan b. Yahya el-müezzin, Mahmud b. Mehmed el-müezzin, Derviş, Mehmed b. Abdullah er-râcil, Mehmed b. Hüseyin, Mustafa er-râcil, Kurd b. Abdullah er-râcil, Süleyman b. Abdullah er-râcil, Süleyman b. Abdullah, Ali b. Abdullah, es-Seyyid Ali b. es-Seyyid Mehmed, Pervâne Ağa b. Abdullah, Kurd Ağa b. Abdullah, Arslan Ağa b. Abdullah, Na‘lband Ali Bey, Bayram Çelebi b. ( ), Ebûbekir b Abdullah, Hasan b. Ali, Murad b. Mehmed, Mehmed [b.] Eyüb, Hasan Bey b. Ali el-cündî ve gayruhüm. El-emru kemâ hurrire fîhi. Harrerehû’l-fakīr ila’l-lâhi te‘âlâ Abdülmümin b. Haydar el-müvellâ bi medîne-i Kostantıniyye el-mahmiyye - ufiye anhümâ -

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 445 - Hüküm no: 683 - Orijinal metin no: [81a-1])﻿

﻿

﻿

684. Hüküm

Haseki Sultan Vakfı’na ait harap şemhânenin peşin (mu‘accel) kira karşılığı tamir edildiği

Mahmiye-i İstanbul’da sâhibetü’l-hayrât merhûme Haseki Sultan -tâbet serâhâ- Evkāfı’ndan Edirnekapısı hâricinde vâki‘ şem‘hâne dükkânından olup, hudûdunun bir tarafı Miro v. Andriye ve bir tarafı Toma nâm zimmî dükkânına ve bir tarafı selhâne duvarına ve bir tarafı tarîk-i âm ile mahdûd olan, yevmî üç akçe icâre-i müeccele ve mu‘accelelü bir bâb şem‘hâne dükkânına ber vech-i iştirâk mutasarrıf olan Dimitri v. Andriye ve Hıristo v. Avro nâm zimmîler meclisi şer‘a gelip takrîr-i kelâm edip, dükkân-ı mezbûr bundan akdem harâbe müşrif olup ta‘mîre muhtâc oldukda, mâl-ı vakıfdan müsâ‘ade olmamağın, bi’l-fi‘il vakf-ı mezbûra mütevellî olan fahrü’l-emâsil ve’l-akrân Musa Bey b. Ali el-Bevvâbü’s-sultânî, bundan akdem bin akçeye taksîm olunan noksanından mâ‘adâ kendi mâlımdan ne mikdâr akçe harc ve sarf olunursa mukaddemâ verdiğimiz icâre-i mu‘accelemize münzam olmak üzre müceddeden binâsına izin verip, yedimize tezkire vermiş idi deyû, mütevellî-i merkūmun imzâsıyla mümzâ ve hâtemi ile mahtûme bin on beş Zilhiccesi’nin târihi ile müverraha tezkire ve vech-i meşrûh üzre izinnâmesini ibrâz eyleyip, el-hâletü hâzihî dükkân-ı mezbûru vech-i meşrûh üzre ta‘mîr eyledik, cânib-i şer‘-i şerîfden üzerine varılıp hakīkat-i hâl keşf oldukdan sonra ne mikdâr meblağ harc ve sarf olunmuşdur, tahammülü tahrîr olunmak taleb ederiz dediklerinde, cânib-i şer‘-i kavîmden Üstâd Hasan b. Abdullah nâm mi‘mâr-ı hâssa ile üzerine varılıp, mütevellî-i merkūm mahzarında zeyl-i kitâbda mastûrü’l-esâmi olan Müslümanlar ile keşf olundukda, fi’l-vâki‘ dükkân-ı mezbûru müste’cirân-ı merkūmân imâret eyledikleri mukarrer olmağın, tûlen ve arzan bi hesâbi’t-terbî‘î dört yüz on altı zirâ‘ sakfına otuz beş akçede on beş bin beş yüz altmış ve üç yüz doksan altı zirâ‘ döşemelerine yirmi bin sekiz yüz kırk akçe ve tahta perdelerine ve pencerelerine ve kepenklerine sekiz bin iki yüz elli altı akçe ve merdiven ve direklerine ve kürsü taşlarına altı bin yüz on sekiz akçe ve taş duvarına ve kenîf ve kaldırımlarına yedi bin iki yüz akçe harc ve sarf olunup, ebniye-i merkūmenin cem‘an elli yedi bin dokuz yüz yetmiş dört akçeye tahammülü vardır, noksanıyla kābil-i ta‘mîr değildir deyû mi‘mâr-ı mezbûr ve sâir bî-garaz Müslümanlar alâ tarîki’l-ittifâk ihbâr eylediklerinden sonra, mukaddemâ nakz için takdîm olunan yedi bin akçe ifrâz olunup, bundan mâ‘adâ elli bin dokuz yüz yetmiş dört akçenin yirmi beş bin dört yüz seksen yedi akçesi mezkûr Dimitri’nin ve yirmi beş bin dört yüz seksen yedi akçesi mezbûr Hıristo zimmînin olmak üzre, mâ vaka‘a bi’t-taleb ketb olundu. Tahrîren fî evâsıtı şehri Rebî‘ilevvel li sene sitte aşere ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Mehmed b. Hasan, Hasan b. Hüseyin, Hamza b. Abdullah er-râcil, Musli b. Ali, Mehmed b. Abdullah, İlyas b. Abdullah ve gayruhüm.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 446 - Hüküm no: 684 - Orijinal metin no: [81a-2])﻿

﻿

﻿

685. Hüküm

Ahmed Efendi’nin Dizdârzâde Mehmed Çelebi Vakfı’ndan borç aldığı

Vilâyet-i Rumeli’nde medîne-i Yenişehir sâkinlerinden Ahmed Efendi b. Ali el-mülâzım meclisi şer‘-i şerîfde, mahmiye-i İstanbul’da vâki‘ merhûm Dizdârzâde Mehmed Çelebi vakfına bi’l-fi‘il mütevellî olan Mahmud Çelebi b. Mustafa mahzarında ikrâr ve takrîr-i kelâm edip, mezbûr Mahmud Çelebi’den vakf-ı mezbûr mâlından karz-ı şer‘î tarîkiyle dokuz bin akçe ve beynimizde cehâleti nâfi‘ ilm-i şer‘î ile ma‘lûm çuka bahâsından bin akçe ahz etdim ki, karzdan mâ‘adâsı târih-i kitâbdan bir sene tamamına değin müecceldir dedikde, gıbbe’t-tasdîk mâ vaka‘a bi’t-taleb ketb olundu. Tahrîren fi’l-yevmi’l-hâmis aşer min şehri Ramazâni’l-mübârek li sene seb‘a ve ışrîn ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Edayi Efendi, Ahmed Efendi, Süleyman Efendi, Receb Efendi, Aziz Efendi, Murad b. Mehmed, Ebûbekir b. Osman, Musli b. Cafer ve gayruhüm.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 447 - Hüküm no: 685 - Orijinal metin no: [81a-3])﻿

﻿

﻿

686. Hüküm

Meryem bt. Abdullah ile Mehmed b. Mustafa’nın câriye davasında anlaşma sağladığı

Mahmiye-i İstanbul’da Sinan Paşa mahallesi sâkinlerinden Meryem bt. Abdullah nâm hâtun meclisi şer‘-i şerîfde, hâmil-i hâze’l-kitâb Mehmed b. Mustafa nâm kimesne muvâcehesinde ikrâr ve takrîr-i kelâm edip, bundan akdem mezbûr Mehmed Eflakiyyetü’l-asl on beş bin akçe kıymetli Canfeda bt. Abdullah nâm câriye-i memlûkemi ayardup idlâl edip, kendi evinde birkaç gün haps ve gasb ettikden sonra nâ-bedîd ve ihlâk edip, câriye-i merkūmeyi mesfûr Mehmed’den taleb ettiğimde inkâr ile cevâb vermekle, mâbeynimiz[de] muhâsamât-ı adîde ve münâza‘ât-ı şedîde vâkı‘a olmuşdu. El-hâletü hâzihî müslihûn tavassutu [ile] câriye-i merkūme da‘vâsın inkârdan üç bini hâlen ve yedi bini müeccelen edâ olunmak üzre cem‘an on bin fıddî ve râyic fi’l-vakt akçe üzerine sulh teklîf ettiklerinde, ben dahi vech-i meşrûh üzre inşâ’-i sulh edip, üç bin akçesin meclisi sulh-ı mezbûrde bi’t-tamâm mezbûr Mehmed yedinden ahz u kabz edip, yedi bin akçesine târih-i kitâbdan altmış gün tamamına te’cîl edip, mezbûr Mehmed dahi sulh-ı mezbûru kabûlden sonra zikr olunan câriyeye müte‘allik olan âmme-i da‘âvâdan mezbûr Mehmed’in zimmetin ibrâ-i âmm-ı hâtimü’n-nizâ‘ ile ibrâ etdim. Ba‘de’l-yevm asâleten ve vekâleten husûs-ı mezbûre müte‘allik da‘vâ sâdıre olursa, lede’l-hükkâmi’l-kirâm mesmû‘a olmaya dedikde, mukırra-i mezbûre Meryem’i ikrâr-ı meşrûhunda merkūm Mehmed bi’l-muvâcehe tasdîk ve bi’l-müşâfehe kabûl ve tahkīk edicek, mâ hüve’l-vâki‘ gıbbe’t-taleb ketb olundu. Tahrîren fî evâsıtı şehri Ramazâni’l-mübârek li sene seb‘a ve ışrîn ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Mehmed Halife b. Bayezid el-imâm, Mustafa b. Abdullah er-râcil, Hacı Mustafa b. Abdullah, Mahmud b. Bâli, el-Hâc Ali b. Abdullah, Şaban b. Mustafa el-imâm ve gayruhüm.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 448 - Hüküm no: 686 - Orijinal metin no: [81b-1])﻿

﻿

﻿

687. Hüküm

Ramazan b. Mehmed’in ödünçten, Makri’ v. Petro’ya borcu olduğu

İşbu râfi‘ü’l-kitâb Makri v. Petro nâm zimmî meclisi şer‘de mahmiye-i İstanbul’da Sinan Ağa mahallesi sâkinlerinden Ramazan b. Mehmed mahzarında üzerine da‘vâ edip, bundan akdem mezbûr Ramazan zimmetinde cihet-i karzdan râyic fi’l-vakt on bin yedi yüz yirmi akçe hakkım vardır. Hâlâ meblağ-ı mezkûru taleb ederim dedikde, gıbbe’s-suâl ve akībü’l-inkâr ve isre’l-istişhâd, udûl-i Müslimînden Ali Bölükbaşı b. Mustafa ve Receb b. Mahmud nâm kimesneler li ecli’ş-şehâde hâzırân olup istişhâd olunduklarında, fi’l-vâki‘ mezbûr Ramazan bizim huzûrumuzda mezbûr Makri’ye cihet-i karzdan üç bin yedi yüz yirmi akçe deynim vardır deyû ikrâr ve i‘tirâf etti. Bu husûsa şâhidleriz, şehâdet dahi ederiz deyû edâ-i şehâdet-i şer‘iyye eylediklerinde, şehâdetleri hayyiz-i kabûlde vâkı‘a olmağın, mûcebiyle meblağ-ı mezbûrun edâsına hükm olunup, mâ vaka‘a bi’t-taleb ketb olundu. Hurrire fi’l-yevmi’l-hâdî aşer min şehri Ramazâni’l-mübârek li sene seb‘a ve ışrîn ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Mahmud b. Bâli, Mustafa b. Hamza, Mehmed b. Timur, Halil b. İbrahim.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 448 - Hüküm no: 687 - Orijinal metin no: [81b-2])﻿

﻿

﻿

688. Hüküm

Murad Paşa’yı Atik Vakfı’ndan kahvehânenin Yusuf b. Abdullah’a kiralandığı

Mahmiye-i İstanbul’da Murad Paşa mahallesi sâkinlerinden Mehmed b. Mehmed nâm kimesne meclisi şer‘de, işbu râfi‘ü’l-kitâb Yusuf b. Abdullah mahzarında ikrâr ve i‘tirâf edip, mahalle-i mezbûrede merkūm Murad Paşa-yı atîk vakfından vâkıf-ı mezbûr hamamı kurbunda vâki‘, üç tarafı yine vakf-ı mezbûr ve bir tarafı tarîk-i âm ile mahdûd olan bir bâb kahvehâne icâre-i mu‘accele ve ayda otuz akçe ücret-i müeccele ile tasarrufumda idi. Hâlâ zikr olunan kahvehâneyi târih-i kitâbdan üç sene tamamına varınca yevmî yirmi beş akçe ücret-i mu‘accele ve ma‘rifet-i mütevellî-i vakf-ı mezbûr ile merkūm Yusuf’a îcâr etdim, ol dahi minvâl-i meşrûh üzre istîcâr ve kabûl etti. Ba‘de’l-yevm mâ[h] be mâh ücret-i mezbûreden bir akçesin cânib-i vakf-ı mezbûre, mâ‘adâsın bana edâ edip, müddet-i tamamına varınca mutasarrıf olsun dedikde, gıbbe’t-tasdîk mâ vaka‘a bi’t-taleb ketb olundu. Hurrire fi’l-yevmi’l-ışrîn min şehri Ramazâni’l-mübârek li sene seb‘a ve ışrîn ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Ömer Bey b. Abdullah el-Bevvâb, Eyüb b. Mehmed, Ali b. Abdullah, Mehmed b. Eyüb.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 449 - Hüküm no: 688 - Orijinal metin no: [81b-3])﻿

﻿

﻿

689. Hüküm

Semâne bt. Abdullah’ın, Fâtıma bt. Mustafa’ya keten bezi bedelinden borcu olduğu

Dârü’s-saltanati’s-seniyye Kostantıniyye mahallâtından Acıçeşme mahallesi sâkinelerinden Semâne bt. Abdullah nâm hâtun mahfili kazâda, işbu sâhibetü’l-kitâb Fâtıma Hâtun bt. Mustafa muvâcehesinde ikrâr ve i‘tirâf edip, merkūme Fâtıma Hâtun’la beynimizde vasfı ve zirâ‘ı ilm-i şer‘î ile ma‘lûm keten bezi bahâsından zimmetimde iki bin akçe lâzımü’l-edâ deynim vardır dedikde, gıbbe’t-tasdîk mâ vaka‘a ketb olundu. Hurrire fî evâhiri şehri Ramazâni’l-mübârek li sene seb‘a ve ışrîn ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Murad b. Mehmed, Eyüb b. Mehmed, Himmet b. ( ).

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 449 - Hüküm no: 689 - Orijinal metin no: [81b-4])﻿

﻿

﻿

690. Hüküm

Hasan Ağa b. Hüseyin’in varisleri ile Sofya kadısı Mehmed Sâdık Efendi’nin varislerinin alacak davasının anlaşma ile sonuçlandığı

Vilâyet-i Rumeli’nde medîne-i Sofya’da sâkin iken bundan akdem merhûm olan Bâlikulu demekle ma‘rûf Hasan Ağa b. Hüseyin’in sulbî kebîr oğlu ve alâ vechi’l-huzzâr vârisi olan Abdülbâkī Çelebi meclisi şer‘-i şerîfde, medîne-i mersûmede kadı iken vefât eden Mehmed Sâdık Efendi’nin evlâdı Hüseyin Çelebi ve Ahmed Çelebi ve Mahmud Çelebi ve Havva ve İsmihân ve Ayşe nâm sıgārın kıbel-i şer‘-i şerîfden mansûb vasîleri olup, müteveffâ-yı merkūm Mehmed Sâdık Efendi’nin sulbî kebîr oğlu fahrü’l-mehâdîm Mustafa Çelebi ve sulbiye kebîre kızı Fâtıma Hâtun taraflarından husûs-ı âtîye vekîl olup, merkūme Fâtıma Hâtun’u ma‘rifet-i şer‘iyye ile ârifeyn olan Mehmed Efendi b. Ali ve Şeyhî b. Mehmed nâm kimesneler şehâdetleriyle vekâleti sâbite olan fahrü’l-emâsil ve’l-akrân Mehmed Çavuş b. Hüseyin muvâcehesinde ikrâr ve takrîr-i kelâm ve ta‘bîr ani’l-merâm edip, bundan akdem müteveffâ-yı merkūm Mehmed Sâdık Efendi hâl-i hayâtında babam merhûm-ı mersûmun muhallefâtını tahrîr eyledikde, muhallefât-ı mezbûreden iki yüz kırk bin akçeyi bi gayri vech-i şer‘î alıp kabz edip, ba‘de vefâtihî vasiyy-i merkūm Mehmed Çavuş’dan da‘vâ ve taleb eyledikde, ol dahi bi’l-külliye inkâr edip, ben dahi merhûm-ı merkūm Mehmed Sâdık Efendi’nin hâl-i hayâtında meblağ-ı mezbûru kabza ikrârını Mehmed Efendi b. Ali ve Şeyhî b. Mehmed şehâdetleriyle şer‘an isbât edip, beynimizde münâza‘ât-ı şedîde ve muhâsemât-ı ekîde vâkı‘a olmuş idi. El-hâletü hâzihî beynimizde Müslimûn-ı muslihûn tavassut edip, üç yüz filori kıymetli bir kırat ve yüz filori kıymetli bir al at ve yedi bin nakid akçeyi merkūm Mehmed Çavuş yedinden meclisi sulhde bi’t-tamâm alıp kabz edip, sıgār-ı mezbûrenin ve müvekkilân-ı mersûmânın zimmetlerini husû[s]-ı mezbûre müte‘allik âmme-i de‘âvî ve münâzâ‘at ve kâffe-i eymân ve muhâsamâtdan ibrâ-i âmm-ı kātı‘ü’n-nizâ‘ ile ibrâ etdim. Ba‘de’l-yevm benden ve müvekkilân-ı mezbûrân ve sıgār-ı mersûmeden husûs-ı mezbûre müte‘allik da‘vâ sâdıre olursa, lede’l-hükkâm mesmû‘a olmaya dedikde, mukırr-i merkūmun ikrâr-ı meşrûhunu merkūm Mehmed Çavuş dahi vasâyeten ve vekâleten tasdîk edicek, mâ vaka‘a ketb olundu. Hurrire fi’l-yevmi’s-sânî ve’l-ışrîn min şehri Ramazan li sene seb‘a ve ışrîn ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Fahrü’l-kuzât Ahmed Efendi b. İsfendiyar Âdil, el-Hâc Ali b. Kasım, Mahmud Beşe b. Abdullah, Fahrü’l-kuzât Mehmed Efendi b. Ali, el-Hâc Hüseyin el-müezzin, Ebûbekir Çelebi b. Mustafa, Ali Efendi b. Ahmed, Üveys Çavuş b. Sefer, Fahrü’l-müderrisîni’l-kirâm Bircan Efendi.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 450 - Hüküm no: 690 - Orijinal metin no: [82a-1])﻿

﻿

﻿

691. Hüküm

Küçük kıza takdir edilen nafaka miktarının artırılması

Udûlden bazı kimesneler babası mukaddemâ mahmiye-i Kostantıniyye mahallâtından Kebeci İshak mahallesinde vefât eden Neslihan bt. Osman nâm sagīreye kıbel-i şer‘den mansûb vasî olan Yusuf Çavuş b. Abdullah mahzarında sagīre-i merkūmeye babasından intikāl eden maldan yevmî dört akçe olarak farz ve takdîr edilen nafaka ihtiyâçlarını karşılamamaktadır diye haber verdiklerinde, hâkim ihbârlarını kabûl ederek nafakayı bir akçe artırmış ve böylece günlük nafaka beş akçe olmuşdur. Hâkim sonra evi ve terbiyesi altında bulunan sagīre-i mezbûrenin annesi Ayşe bt. Abdullah adlı kadına meblağ-ı mefrûzu onun ihtiyâçlarına sarfetmesi için izin vermişdir. Cerâ zâlike ve hurrire fi’l-yevmi’s-sânî ve’l-ışrîn min şehri Ramazan el-mübârek sene 1027.

Şuhûdü’l-hâl: Fahrü’l-akrân Ahmed Bey b. Mustafa Bevvâb-ı sultânî, Mehmed b. Ramazan, Mehmed b. Hamza, Hüseyin b. Mustafa, Abdurrahman b. Cafer

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 451 - Hüküm no: 691 - Orijinal metin no: [82a-2, Arapça])﻿

﻿

﻿

692. Hüküm

Celep Dimo v. Yani’nin Ayşe bt. Yusuf’daki alacağını tahsil ettiği

Celeb tâ’ifesinden Dimo v. Yani nâm tarafından meblağ-ı âti’z-zikri da‘vâ ve talebe ve sulh ve ibrâya ve bedel-i sulhu kabz ve îsâle vekîl olup, bimâ hüve nehcü’s-sübût şer‘an vekâleti sâbite olan Mehmed Beşe b. Abdullah nâm kimesne meclisi şer‘de, işbu sâhibetü’l-kitâb Ayşe Hâtun bt. Yusuf tarafından tasdîk-i âtîye bimâ hüve tarîkü’s-sübût şer‘an vekâleti sâbite olan Fâtıma Hâtun bt. Yusuf mahzarında ikrâr ve takrîr-i kelâm edip, bundan akdem müvekkilim mezbûr Dimo’nun mersûme Ayşe Hâtun zimmetinde deyn-i şer‘îden dokuz bin sekiz yüz akçe hakkı olup, vekâlet-i mahkiyem hasebiyle da‘vâ ve taleb eylediğimde, ol dahi inkâr edip, beynimizde münâza‘ât-ı şedîde vâkı‘a olmuş idi. El-hâletü hâzihî beynimizde Müslimûn-ı muslihûn tavassut ile yedi bin nakd-i râyic fi’l-vakt akçe üzre akd-i sulh inşâ edip, bedel-i sulh olan meblağ-ı mezbûr yedi bin akçeyi müvekkilem merkūme Ayşe Hâtun yedinden vekâletim hasebiyle bi’t-tamâm ve’l-kemâl alıp kabz edip, zimmetini husûs-ı mezbûre müte‘allik da‘vâ ve talebden ibrâ etdim. Ba‘de’l-yevm husûs-ı mezbûra müte‘allik müvekkilimden bi’z-zât ve bi’l-vâsıta da‘vâ sâdıre olursa, lede’l-hükkâmi’l-kirâm mesmû‘a olmaya dedikde, gıbbe’t-tasdîk mâ vaka‘a bi’t-taleb ketb olundu. Tahrîren fi’l-yevmi’s-sâmin min şehri Ramazâni’l-mübârek li sene seb‘a ve ışrîn ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Murad b. Mehmed, Mustafa b. Hamza, Hasan b. Mehmed, Yusuf b. Bayram, Halil b. İbrahim, Ali Bey b. Pir Dede el-Bevvâbü’s-sultânî, Mehmed b. Eyüb.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 451 - Hüküm no: 692 - Orijinal metin no: [82a-3])﻿

﻿

﻿

693. Hüküm

Sâdık b. Yusuf’un, eşi Ayşe Hâtunu nafakasız bırakarak bir yere gittiği takdirde Seyyid Süleyman b. Seyyid Yakub’u eşini boşamaya vekil ta’yîn ettiği

Mahmiye-i İstanbul’da Cezerî Kasım Paşa mahallesi sâkinelerinden Ayşe Hâtun bt. es-Seyyid İbrahim meclisi şer‘-i kavîmde, hâlâ zevci olan Sâdık b. Yusuf mahzarında takrîr-i kelâm edip, mezbûr Sâdık beni bilâ-nafaka ve lâ-kisve bırakıp gâh Anadolu’ya ve gâh Rumeli’ne gider, suâl olunup tenbîh olunmak taleb ederim dedikde, gıbbe’s-suâl mezbûr Sâdık cevâbında, ba‘de’l-yevm bir dahi mezbûreyi bilâ-nafaka ve lâ-kisve bırakıp âhar diyâra gidersem hâzır bi’l-meclis olan es-Seyyid Süleyman b. es-Seyyid Yakub vekîl-i mezbûreyi talâk-ı bâyin ile tatlîk eylesin dedikde, ol dahi vekâlet-i mezbûreyi kabûl ve hizmeti lâzımesin edâya müte‘ahhid olmağın, mâ hüve’l-vâki‘ gıbbe’t-taleb ketb olundu. Tahrîren fi’s-sâbi‘ ve’l-ışrîn min Ramazâni’l-mübârek li sene seb‘a ve ışrîn ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Es-Seyyid Yakub [b.] İbrahim, es-Seyyid Mehmed b. es-Seyyid Mahmud, Hasan b. Sefer, İbrahim b. Pîrkulu, Musa b. İlyas, Mahmud b. Bâli ve gayruhüm.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 452 - Hüküm no: 693 - Orijinal metin no: [82b-1])﻿

﻿

﻿

694. Hüküm

Mehmed b. Mehmed’in Nesli Hâtun’a mal bedelinden borcu olduğu

Mahmiye-i Kostantıniyye mahallâtından Ali Paşa mahallesinde sâkin Mehmed b. Mehmed Üsküdar’da sâkine sâhibe-i kitâb Nesli bt. Mehmed mahzarında, mukaddemâ vefât eden Fâtıma bt. ( ) nâm annesinin hâl-i hayat ve kemâl-i sıhhatinde mezbûre Nesli Hâtun’dan râyic fi’l-vakt dört bin akçe semen-i mu‘ayyenle gümüş kaplamalı cibinlik[li karyola, Arapça] satın almış olduğunu ve kendisinin de bu meblağa kefîl olduğunu, hâlen kefâleti sebebiyle bu meblağın yeni bir tecdîd-i te’cil ile zeyilde yer alan târihten kırk gün tamamında ödenmek üzre onun zimmetinde borç bulunduğunu ikrâr etti. Tasdîk hakkı sâhibince bu beyân vicâhen ve şifâhen tasdîk edildi. Cerâ zâlike ve hurrire fi’l-yevmi’r-râbi‘ ve’l-ışrîn min şehri Ramazan el-mübârek sene 1027.

Şuhûdü’l-hâl: Mustafa b. Ali er-râcil, Ali b. Abdullah, Mahmud b. Bâli, Ebûbekir b. Osman

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 452 - Hüküm no: 694 - Orijinal metin no: [82b-2, Arapça])﻿

﻿

﻿

695. Hüküm

Sâdık Çelebi b. Ahmed’in Rus asıllı câriyesini kitâbete kesmesi

Mahmiye-i Kostantıniyye mahallâtından Kethüdâ Hâtun mahallesinde sâkin Sâdık Çelebi b. Ahmed, rıkkını itiraf eden açık kaşlı, ala gözlü, Rûsiyyetü’l-asl, her iki gözünde de kusûr bulunan câriye-i memlûkesi hâfiza-i hâze’l-kitâb Zamane? bt. Abdullah’ı zeyilde yer alan târihten i‘tibâren aralıksız üç sene hizmet etmesi şartıyla kitâbete kestiğini ikrâr ve itiraf etti. O da kitâbet-i mezbûreyi kabûl edip hizmetin edâsını taahhüt etti. Cerâ fî 28 min şehri Ramazan el-mübârek sene 1027.

Şuhûdü’l-hâl: Sinan Efendi b. ( ) imâm, Hüseyin Efendi b. ( ) imâm, Mehmed Efendi imâm, Ömer Dede b. Mustafa, Haydar Çelebi b. Ahmed, Ahmed b. Abdülcelîl

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 453 - Hüküm no: 695 - Orijinal metin no: [82b-3, Arapça])﻿

﻿

﻿

696. Hüküm

Yor v. Yorgi’nin Mehmed Çelebi b. İbrahim’e borcu olduğu

Mahmiye-i Kostantıniyye kale kapılarından Samatya kapısı kurbunda sâkin Yor v. Yorgi nâm zimmî, üzerinde ve zimmetinde râfi‘-i kitâb Mehmed Çelebi b. İbrahim lehine deyn-i şer‘îden kaynaklanan ve zeyilde yer alan târihten altı gün tamamına müeccel râyic fi’l-vakt on iki bin akçe lâzımü’l-edâ ve vâcibü’l-kazâ borcu bulunduğunu ikrâr ve itiraf etti. Tasdîk hakkı sâhibince bu beyân vicâhen ve şifâhen tasdîk edildi. Cerâ zâlike ve hurrire fi’l-yevmi’t-tâsi‘ ve’l-ışrîn min şehri Ramazan el-mübârek sene 1027.

Şuhûdü’l-hâl: Mehmed Çavuş b. Mustafa, Kâtib Mahmud Çelebi, Kâtib Abdünnasr Efendi, Kâtib Mehmed Çelebi

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 453 - Hüküm no: 696 - Orijinal metin no: [82b-4, Arapça])﻿

﻿

﻿

697. Hüküm

Yor v. Yorgi’nin Mehmed Çelebi’ye borcu olduğu

Mezbûr Yor daha sonra üzerinde ve zimmetinde hâmil-i kitâb merkūm Mehmed Çelebi lehine deyn-i şer‘îden kaynaklanan ve [zeyilde yer alan târihten, Arapça] on yedi güne müeccel üç bin akçe borcu olduğunu ikrâr etti. Tasdîk hakkı sâhibince mukırrın beyânı bi’l-muvâcehe tasdîk edildi. Cerâ zâlike ve hurrire [fî, Arapça] târihi’l-mezbûr.

Şuhûdü’l-hâl: Es-Sâbikūn

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 453 - Hüküm no: 697 - Orijinal metin no: [82b-5, Arapça])﻿

﻿

﻿

698. Hüküm

Hâkimin Ömer b. Hamza’yı vasî nasb etmesi

Hâkim, mahmiye-i Kostantıniyye mahallâtından Kilise Câmi‘i mahallesinde sâkin Ömer b. Hamza nâm kimesneyi, babaları mukaddemâ mahalle-i mezbûrede vefât eden ve meclisi şer‘de hâzır olan Mustafa ve Ayşe veledey merhûm Mehmed adlı küçüklere, babalarından kendilerine intikāl eden malların korunması ve hıfz-ı ahvâlleri için vasî nasb etti. O da vesâyet-i merkūmeyi kabûl edâsını üstlendi. Cerâ zâlike ve hurrire fi’l-yevmi’s-sâdis min Şevvâli’l-mükerrem sene 1027.

Şuhûdü’l-hâl: Şeyh Mehmed Efendi b. Mehmed imâm, Mehmed Halife b. Hasan müezzin, Hasan b. Bahâüddin, Mustafa b. Cafer, Mehmed b. Hüseyin, Ali b. Ferhad, Rıdvan b. Abdullah

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 454 - Hüküm no: 698 - Orijinal metin no: [82b-6, Arapça])﻿

﻿

﻿

699. Hüküm

Peymâne bt. Abdullah’ın, ölen eşi Mehmed b. Ahmed’in mîrâsından hissesini aldığı

Mahmiye-i Kostantıniyye mahallâtından Şeyh Resmî mahallesinde sâkin iken fevt olan Mehmed b. Ahmed’in verâseti zevce-i metrûke ve vârisesi Peymâne bt. Abdullah ile li ebeveyn kız karındaşı Nisâ bt. Ahmed nâm hâtuna münhasıra olduğu mütehakkik oldukdan sonra mezbûre Peymâne mahfili kazâda merkūme Nisâ mahzarında takrîr-i kelâm ve ta‘bîr ani’l-merâm edip, mesfûr zevcim Mehmed’in muhallefâtından akār ve urûz ve nukūdda ve bi’l-cümle ism-i mâl ıtlâk olunur eşyâda alâ mâ farazallâhi te‘âlâ rub‘ hissemi bi’t-tamâm ve’l-kemâl alıp kabz eyledim, bir akçe ve bir habbe alacağım kalmadı. Ba‘de’l-yevm mezbûre Nisâ Hâtun’la husûs-ı mezbûra müte‘allik vechen mine’l-vücûh da‘vâ ve nizâ‘ım yokdur dedikde, mukırra-i merkūmenin [ikrârını] vech-i meşrûh üzre el-mukarru lehâ tasdîk edip, mâ vaka‘a [bi’t-taleb] ketb olundu. Hurrire fi’l-yevmi’s-sâdis min şehri Şevvâli’l-mükerrem li sene seb‘a ve ışrîn ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Derviş b. Emrullah el-müezzin, Halil b. Emrullah, Ahmed b. Şahbaz, İbrahim b. Yahya, Hacı Ali Kethüdâ, Kadri [b.] Piyâle, Mahmud b. Mehmed ve gayruhüm.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 454 - Hüküm no: 699 - Orijinal metin no: [83a-1])﻿

﻿

﻿

700. Hüküm

Ölen müteveffa İmre v. Yani’nin mîrâsının taksimi

Mahmiye-i İstanbul’da Mirahor mahallesi sâkinlerinden olup bundan akdem mürd olan İmra v. Yani nâm zimmînin sulbiye sagīre kızı Roşan ve Turkadın nâm zimmîyelerin cânib-i şer‘den mansûb vasî[si] olan Papa Karagöz v. Kırlı meclisi şer‘-i kavîmde, yine mürd-i mezbûrun zevcesi olan işbu râfi‘atü’l-kitâb Sultana bt. Mihal mahzarında ikrâr ve takrîr-i kelâm edip, bundan akdem muhallefât-ı mürd-i mezbûrdan mahalle-i mezbûrede vâki‘ bir tarafı İlya v. Tanrıvermiş mülkü ve bir tarafı İstemad v. ( ) mülkü ve bir tarafı tarîk-i âm ve bir tarafı tarîk-i hâs ile mahdûd olan menzili, zarûret-i deyn-i mürd-i mezbûr için vesâyetim hasebi ile mezbûre Sultana’ya râyic fi’l-vakt yirmi bin akçeye bey‘-i bâtla bey‘ ve teslîm edip, semeni olan meblağ-ı mezbûrdan emrimle mezbûre Seltan’a, yedi bin akçesini el-Hâc Mehmed vakfına [vakfı] mütevellîsi Ramazan b. Hüseyin nâm kimesneye, dört bin akçesini Attâr Kurd nâm kimesneye mürd-i mezbûrun deyn-i sebti için verip ve üç bin dört yüz akçesini yine mürd-i mezbûrun li ebeveyn kız kardeşleri ve vârisleri olan Güldalı ve Meryem nâm zimmîyelere hisse verip ve altı yüz akçesini mürd-i mezbûrun techîz ve tekfînine harc ve sarf edip, bâkī mezbûre Sultana zimmetinde beş bin akçe kalmış idi. Hâlâ vesâyetim hasebi ile meblağ-ı mezbûr beş bin akçeyi mezbûre Sultana yedinden sagīretân-ı mezbûretân için alıp kabz etdim. Menzili mezbûrun semeni olan meblağ-ı mezbûrdan merkūme Sultana zimmetinde bir akçe kalmadı dedikde, vasiyy-i mezbûru ikrâr-ı meşrûhunda mezbûre Sultana vicâhen tasdîk edip, mâ vaka‘a ketb olundu. Tahrîren fî evâili Şevvâli’l-mükerrem li sene seb‘a ve ışrîn ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Mehmed b. Kemal, Hasan b. Ahmed, Mehmed Çelebi b. Emin, Mehmed b. Receb, Mehmed b. Ali el-imâm, Mehmed Çelebi el-müezzin, Mustafa b. Abdi, Hasan Çelebi b. Ahmed ve gayruhüm.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 455 - Hüküm no: 700 - Orijinal metin no: [83a-2])﻿

﻿

﻿

701. Hüküm

Mehmed Çavuş b. Süleyman’ın Macar asıllı câriyesini âzâd etmesi

Mahmiye-i Kostantıniyye mahallâtından Molla Hüsrev mahallesinde sâkin fahrü’l-cuyûş Mehmed Çavuş b. Süleyman, rıkkını itiraf eden açık kaşlı, ala gözlü, orta boylu, esmer ve Macar asıllı câriye-i memlûkesi hâfiza-i hâze’l-kitâb Safiye bt. Abdullah’ı hasbeten li’llâhi te‘âlâ âzâd ettiğini ikrâr ve itiraf etti. Böylece lehlerine olan şeylerin kendi lehine, aleyhlerine olan şeylerin kendi aleyhine sâbit olduğu sâir hür doğanlar gibi hür oldu. Ki artık onun üzerinde efendisinin hukūken velâ hakkı sâhiblerine âzâdlı köleler üzerinde tanınmış (mîrâs) hakkından başka bir hak kalmadı. Cerâ zâlike ve hurrire fi’l-yevmi’l-hâdî aşere min şehri Şevvâli’l-mükerrem sene 1027.

Şuhûdü’l-hâl: El-Hâc Ali [b.] Abdullah, Eyüb [b.] Mehmed, Abdullah [b.] Halil, Hızır Beşe [b.] Abdullah yaya, Hasan b. Mehmed, Kurd Beşe b. Abdullah, Süleyman [b.] Abdullah, Ahmed b. Hacı, Mehmed Çelebi (...), Ahmed Çelebi...?, Mustafa Çelebi...?, Rıdvan [b.] Abdullah, el-Hâc Osman b. Abdullah, ...? b. Mehmed ve gayruhüm

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 455 - Hüküm no: 701 - Orijinal metin no: [83a-3, Arapça])﻿

﻿

﻿

702. Hüküm

Merdüm bt. Hacı Hasan’ın elindeki câriyenin Kerime bt. Keyvan’ın olduğu

Mahmiye-i İstanbul mahallâtından Suhte Sinan mahallesi sâkinlerinden hâmiletü hâze’l-kitâb Kerime bt. Keyvan nâm hâtun mahfili kazâda, Bilecik’de Cuma mahallesi sâkinlerinden Merdüm bt. el-Hâc Hasan mahzarında üzerine takrîr-i da‘vâ edip, işbu hâzıra bi’l-meclis olan gök elâ gözlü açık kaşlı sarışın sin ve bâliğin yedi yaşı tahammülü olan Rûsiyyetü’l-asl Vildan nâm sagīre câriye mülküm olup, taht-ı tasarrufumda iken zâyi‘ olmuş idi. Hâlâ mezbûre Merdüm Hâtun’un yedinde buldum, bî-vech-i şer‘î tasarruf eder, suâl olunup câriyemden mezbûrenin yed-i âdiyesi def‘ ve bana teslîme emr olunmak matlûbumdur dedikde, gıbbe’l-istintâk mezbûre Merdüm Hâtun cevâbında, ben mezbûr Vildan’ı Bilecik nâhiyesinde esirci tâ’ifesinden Abdurrahman nâm kimesneden iştirâ eyledim, mülk-i müşterâmdır müdde‘iyye-i merkūmenin mülkü olduğu ma‘lûmum değildir deyicek, merkūme Kerime’den da‘vâsına muvâfık beyyine taleb olundukda, dergâh-ı âlî çavuşlarından Hasan Çavuş b. Mustafa ve Hüseyin b. Hüsam nâm kimesneler meclisi şer‘-i şerîfe li ecli’ş-şehâde hâzırân olup, gıbbe’l-istişhâd fi’l-vaki‘, evsâf-ı mezbûre ile mevsûfe olan câriye-i merkūme müdde‘iyye-i mezbûrenin mülkü olup, târih-i kitâbdan bir sene mukaddem mülkünde ibâk etmiş idi. müdde‘iyye-i mezbûre Kerime’nin câriye-i mesfûreyi hakk-ı taleb ve ahz vardır. Bu husûsa şâhidleriz, şehâdet dahi ederiz deyû edâ-i şehâdet-i şer‘iyye ettiklerinde, şehâdetleri ba‘de’t-ta‘dîl ve’t-tezkiye hayyiz-i kabûlde vâkı‘a oldukdan sonra, müdde‘iyye-i mezbûre mârrü’z-zikr câriyeyi bey‘ ve hibe ve tasadduk eylemeyip, vechen mine’l-vücûh ve sebeben mine’l-esbâb mülkünden ihrâc eylemediğine ba‘de’l-istihlâf salavâti’llâhi’l-aliyyi’l-a‘lâ etmeğin, câriye-i mezbûre müdde‘iyye-i mezbûre Kerime’ye hükm olunup, ketb olundu. Tahrîren fi’l-yevmi’s-sâdis min şehri Ramazâni’l-mübârek sene seb‘a ve ışrîn ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Safer b. Subaşı? Mehmed, Ebûbekir b. Osman, Mehmed Bölükbaşı b. Hacı Ahmed, Bâli b. Mustafa el-müezzin ve gayruhüm.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 456 - Hüküm no: 702 - Orijinal metin no: [83a-4])﻿

﻿

﻿

703. Hüküm

Mosi v. Yahud’un Mehmed b. Abdullah’a sığır bedelinden borcu olduğu

Mahmiye-i Kostantıniyye mahallâtından Frenk? mahallesi diye bilinen mahalleden ve Silistre? cemâ‘atinden Mosi v. Yahud nâm Yahudi, üzerinde ve zimmetinde hâmil-i kitâb Mehmed b. Abdullah lehine, satılıp teslîm alınmış ve fiyatı aralarında malum sığır bahâsından râyic fi’l-vakt altı yüz elli akçe lâzımü’l-edâ ve vâcibü’l-kazâ borcu olduğunu ikrâr ve itiraf etti. Mukırr-ı mezbûrun beyânı alacaklı tarafından vicâhen ve şifâhen tasdîk edildi. Cerâ zâlike ve hurrire fi’l-yevmi’r-râbi‘ aşere min şehri Şevvâli’l-mükerrem sene 1027.

Şuhûdü’l-hâl: El-Hâc Mehmed b. Hüseyin, Mustafa b. Cafer, Hamza b. Mustafa

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 457 - Hüküm no: 703 - Orijinal metin no: [83a-5, Arapça])﻿

﻿

﻿

704. Hüküm

Kızına bakamayan Kerime’nin çocuğu kayınpederine vermeyi kabûl ettiği

Mahmiye-i İstanbul’da Molla Hüsrev mahallesi sâkinelerinden Kerime Hâtun bt. Mustafa mahfili kazâda Mehmed b. Mehmed mahzarında takrîr-i kelâm edip, ben mezbûr Mehmed’in sulbî oğlu Osman’ın zevcesi idim. Beni talâk-ı bâyin ile tatlîk eyledi. Lâkin mezbûr Osman’ın benden tevellüd eden işbu iki yaşında sagīre kızı Emine’nin hakk-ı hidânesi benim iken mekân ve me’vâm olmayıp imsâke kudretim olmamağın, ıskāt-ı hak edip, babasının babası olan merkūm Mehmed’e teslîm ederim dedikde, sagīre-i mersûmenin nisâ tâ’ifesinden akrabâsı olmayıp, vâlidesi dahi zâhir olup sagīre-i mesfûre cedd-i mezbûru yanında olmak her vechile evlâ olmağın, mâ vaka‘a bi’t-taleb ketb olundu. Hurrire fî evâsıtı şehri Şevvâli’l-mükerrem li sene seb‘a ve ışrîn ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Eyüb b. Mehmed, İsmail b. Ahmed, Hamza b. Mustafa, Mehmed b. Eyüb.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 457 - Hüküm no: 704 - Orijinal metin no: [83b-1])﻿

﻿

﻿

705. Hüküm

Rukiyye bt. Abdullah ile Ebrir v. Dimitri’nin kasap aletleri ile davasının anlaşmayla sonuçlandığı

Mahmiye-i Kostantıniyye mahallâtından ( ) mahalleden Rukiyye bt. Abdullah mahfili kazâda Ebrir v. Dimitri mahzarında takrîr-i kelâm edip, mezbûr Ebrir zimmetinde bundan akdem zevcim olan Süleyman b. Abdullah’dan kalma bir kasab terâzisi ve okka ve balta ve sâir kasab âlâtı olup, da‘vâ ve taleb eylediğimde, zimmî-i mezbûr dahi benden bin beş yüz akçe taleb edip, mâbeynimizde münâza‘ât-ı kesîre vâkı‘a olmuş idi. El-hâletü hâzihî beynimizde muslihûn tavassut edip, zimmî-i mezbûrdan zikr olunan terâzi ve okka ve balta ve sa’ir mukābelesinde yüz yirmi fiddî râyic fi’l-vakt akçe alıp, bâkīsinden ferâğ etdim, ol dahi zikr olunan bin beş yüz akçeden ferâğ edip, birbirimizin zimmetini ibrâ eyledik. Ba‘de’l-yevm mezbûr zimmî ile husûs-ı mezbûre müte‘allik da‘vâ ve nizâ‘ım yokdur. Eğer da‘vâ edersem inde’l-hükkâm mesmû‘a olmasın dedikde, gıbbe’t-tasdîk, mâ vaka‘a bi’t-taleb ketb olundu. Hurrire fî evâsıtı Şevvâli’l-mükerrem li sene seb‘a ve ışrîn ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Hamza b. Mustafa, Sinan b. Abdullah, Ali b. Abdi, Hüseyin b. Mustafa

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 457 - Hüküm no: 705 - Orijinal metin no: [83b-2])﻿

﻿

﻿

706. Hüküm

Mîrâsçıların tereke konusunda sulh olduğu

Dimitri v. Kirko nâm zimmî, mukaddemâ mahmiye-i Kostantıniyye mahallâtından Altı mermer mahallesinde mürd olduğunda verâseti, muhallefâtına el koyan Duka bt. İstaki nâm zimmîyye zevcesi ve amca oğlu Ergeri v. İstamo nâm zimmîye münhasır idi. Mezbûr Ergeri meclisi şer‘-i şerîfde hâzır olup merkūme Duka mahzarında, mûris-i mezbûru terekesinden irs-i şer‘le kendisine intikāl eden akār, derâhim ve denânîr, urûz, ev eşyâsı, bakır ve bakır olmayan eşyâ velhâsıl cümle kıyemi ve misli mâl konusunda bi tarîk-i tehârüc-i şer‘î kendisi ile râyic fi’l-vakt on bin akçe bedel-i sulh ile sulh olduğunu ikrâr ve itiraf etti... Mezbûre Duka bi’l-muvâcehe beyânını tasdîk etti. Sonra her biri müteveffâ-yı merkūmun terekesine ilişkin da‘vâlardan diğerinin zimmetini ibrâ-yı âm ile kesin olarak ibrâ etti. Cerâ zâlike ve hurrire fî evâili Şevvâli’l-mükerrem sene 1027.

Şuhûdü’l-hâl: Mehmed Çavuş, Mustafa Ağa, Sinan [b.] Abdullah, Yusuf [b.] Abdullah, İbrahim [b.] Nasûh, Hüseyin Çuhadar, Mehmed [b.] Mustafa, Ahmed [b.] Mehmed, Muslu Beşe, Hasan Bey [b.] Abdullah, Veli [b.] Abdullah, Mehmed [b.] Mehmed

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 458 - Hüküm no: 706 - Orijinal metin no: [83b-3, Arapça])﻿

﻿

﻿

707. Hüküm

Müslime Hâtun Vakfı eski mütevellisi İsmail b. Abdullah’ın zimmetine geçirdiği paranın tahsil edilmesi

Mahmiye-i Kostantıniyye mahallâtından Molla Hüsrev mahallesi sâkinlerinden olup mahmiye-i mezbûrede merhûm Müslime Hâtun vakfına bi’l-fi‘il berât-ı pâdişâhî ile mütevellî olan Ali b. Mustafa mahfili kazâda, hâlâ merhûm Molla Hüsrev câmi‘inde imâm olup, bundan akdem vakf-ı mezbûre mütevellî olup, ba‘de’t-teftîş hiyâneti zuhûr ile azl olunan İsmail b. Abdullah mahzarında üzerine takrîr-i da‘vâ edip. Mezbûr İsmail muvakki‘-i kitâb olan hâkim-i câsim-i âlî-cenâb ve hüsnü me’âb-ı huzûr-ı alîlerinde, ale’t-tafsîl muhâsebesi görülüp, ekl ve bel‘ ve ketm ve itlâf ile üzerinde mâl-ı vakf-ı merkūmdan yirmi bin fıddî akçe zuhûr etti. Hâlâ vakf için taleb ettiğimde teslîmde ihmâl eder, suâl olunup zikr olunan mârrü’l-vasf yirmi bin akçe vakf için bana teslîm ettirilmesin taleb ederim dedikde, gıbbe’s-suâl mezbûr İsmail merkūm Ali’yi kelimât-ı meşrûhasında tasdîk edip, fi’l-vâki‘ ekl ve bel‘ ve itlâf ile vakf-ı mezbûr için zimmetine yirmi bin mârrü’n-nukūd akçenin alâ tarîki’t-tasmîm edâsı lâzım olduğuna tâyi‘an ve râgiben ikrâr edip, muhâsebesi hâkim-i mûmâ-ileyh -esbağallâhu te‘âlâ ni‘amehû aleyhi-huzûr-ı alîlerinde vâkı‘a olmağın, ma‘lûmları olduğu ecilden zikr olunan meblağı mütevellî-i vakfa teslîm ile ilzâm olunup, mâ vaka‘a ketb ü tahrîr olundu. Hurrire fi’l-yevmi’l-âşir min şehri Ramazâni’l-mübârek li sene seb‘a ve ışrîn ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Mehmed Reis b. Zeynelâbidin, Ahmed b. Osman, Mustafa b. Abdullah, Şaban b. Ramazan.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 458 - Hüküm no: 707 - Orijinal metin no: [84a-1])﻿

﻿

﻿

708. Hüküm

Receb Halife b. Memi’nin, evini Receb b. Ali’ye sattığı

Mustafa Paşa mahallesinde sâkin Receb Halife b. Memi nâm kimesne, işbu akdin kendilerinden sudûruna kadar sâhibi ve mâliki olduğu, elinde ve taht-ı tasarrufunda bulundurduğu, karye-i mezbûrede vâki‘, fevkānî iki bâb ev, evlerin altında ahır, iki selâmlık, su kuyusu, fırın ve içinde meyveli ve meyvesiz ağaçlar bulunan avluyu hâvî, bir tarafdan Mehmed b. Mustafa mülkü, diğer tarafdan Süleyman b. Mustafa mülkü, öbür tarafdan da Pervâne b. Abdullah mülkü ve tarîk-i âm ile mahdûd mülk menzilini cümle tevâbi‘ ve levâhıkı ile râyic fi’l-vakt altı bin beş yüz akçe semen-i mu‘ayyen-i makbûz ile mahmiye-i Kostantıniyye hâsları tevâbi‘inden...? karyesinde sâkin hâmil-i hâze’l-kitâb Receb b. Ali’ye icap ve kabûlü hâvî bey‘-i sahîh ile sattığını ikrâr ve itiraf etti. O da kendi malıyla ve kendisi için menzili ondan satın aldı. Müşteri, satıcının beyânını bi’l-muvâcehe tasdîk etti. Teslîm-i mebî‘ ve kabz-ı semen eylediler. Hurrire fi’l-yevmi’s-sâlis aşere min Şevvâli’l-mükerrem sene 1027.

Şuhûdü’l-hâl: Mehmed [b.] Ali, Mehmed [b.] Veli, İbrahim [b.] Abdi, İbrahim [b.] Sefer, Halil [b.] İbrahim, Ali...?, Mustafa [b.] Hamza, Mehmed [b.] Mustafa, Yusuf [b.] Bayram, Osman [b.] Abdullah ve gayruhüm

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 459 - Hüküm no: 708 - Orijinal metin no: [84a-2, Arapça])﻿

﻿

﻿

709. Hüküm

Receb b. İsa’nın, evini Ali Ağa Vakfı’na bey’ bi’l-istiğlâl ile satması

Mezbûr Receb b. İsa nâm kimesne, işbu akdin kendilerinden sudûruna kadar sâhibi ve mâliki olduğu, elinde ve taht-ı tasarrufunda bulundurduğu, karye-i mezbûrede vâki‘, bir tarafdan Mehmed b. Mustafa mülkü, diğer tarafdan Süleyman b. Mustafa mülkü, öbür tarafdan da Pervâne b. Abdullah mülkü ve tarîk-i âm ile mahdûd mülk menzilini cümle tevâbi‘ ve levâhıkı ile râyic fi’l-vakt iki bin beş yüz akçe semen-i mu‘ayyen-i makbûz ile karye-i mezbûrede vâki‘ merhûm Ali Ağa vakfı mütevellîsi hâmil-i hâze’l-kitâb Receb Halife b. Memi’ye icap ve kabûlü hâvî bey‘-i sahîh ile sattığını ikrâr ve itiraf etti. Mütevellî de vakf-ı mezbûr malıyla ve vakfa gelir temini için menzili ondan satın aldı. Satıcının sonra menzili kirâlamak istemesi üzerine mütevellî menzili tahliyye edip zeyilde yer alan gurre-i Ramazan târihinden bir sene tamamına 375 akçe bedel-i icâre ile kirâya verdi. Mütevellî, satıcının beyânını bi’l-muvâcehe tasdîk etti. Tahrîren fî evâsıtı Şevvâli’l-mükerrem sene 1027.

Şuhûdü’l-hâl: Es-Sâbikūn

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 459 - Hüküm no: 709 - Orijinal metin no: [84a-3, Arapça])﻿

﻿

﻿

710. Hüküm

İsmail b. Abdullah’ın, İbrahim b. Mustafa’daki ipek bedelinden alacağını tahsil ettiği

Mahmiye-i İstanbul’da Şeyh Baba-yı atîk mahallesi sâkinlerinden İsmail Bey b. Abdullah meclisi şer‘-i şerîfde, hâfiz-ı hâze’l-kitâb İbrahim b. Mustafa mahzarında takrîr-i kelâm edip, mezbûrun zimmetinde beynimizde kadri ilm-i şer‘î ile ma‘lûm ipek bahâsından, altı bin iki yüz akçe hakkım var idi. Meblağ-ı mezbûru bi’d-defâ‘at merkūmun yedinden ahz u kabz etdim. Meblağ-ı merkūmdan zimmetinde bir akçe bâkī kalmadı dedikde, mukırr-ı mezbûru ikrâr-ı meşrûhunda el-mukarru lehü’l-merkūm bi’l-muvâcehe tasdîk edip, mâ hüve’l-vâki‘ gıbbe’t-taleb ketb olundu. Tahrîren fî evâili Şevvâli’l-mükerrem li sene seb‘a ve ışrîn ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Keyvan b. Abdullah, Ahmed b. Memi, Ebûbekir b. Osman, Mehmed b. Abdullah, Murad b. Halil, el-Hâc Abdülkādir b. İlyas ve gayruhüm mine’l-hâzırîn.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 460 - Hüküm no: 710 - Orijinal metin no: [84a-4])﻿

﻿

﻿

711. Hüküm

İshak v. Yasef’in Komyanoz v. Flandet’teki alacağının kefîlinden tahsili

Oldur ki Dârü’s-saltanati’s-seniyye mahmiye-i Kostantıniyye mahallâtından mahalle-i Ali Paşa sâkinlerinden olup Portakal cemâ‘atinden İshak v. Yasef nâm Yahudi meclisi şer‘-i hatîrde, Rüstem Paşa Hanı’nda sâkin Duka v. Komyanoz nâm zimmî mahzarında tasdîr-i da‘vâ edip, bundan akdem Komyanoz v. Flandet nâm zimmîye seksen zirâ‘ mor çuka bey‘ eylemişdim. Beher zirâ‘ı üçer yüz akçeye, cem‘an yekûn dört bin akçe olur. Meblağ-ı mezbûra merkūm Duka emr ve kabûlü hâviye kefâletle kefîl olmuşdu. Hâlâ merkūm Komyanoz gaybet etmekle meblağ-ı mesfûru merkūm Duka’dan kefâlet-i mahkiyesi hasebiyle taleb ederim suâl olunsun dedikde, gıbbe’s-suâl merkūm Duka bi’l-mukābele inkâr edip, müdde‘î-i mezkûr İshak’dan sıdk-ı makāline muvâfık beyyine taleb olundukda, Aragon cemâ‘atinden Paroh v. Abraham ve İlyader cemâ‘atinden Mihayil v. Yakob ve İlyad v. Murdehay nâm Yahudiler meclisi şer‘a li ecli’ş-şehâde hâzırûn olup, istişhâd olunduklarında edâ-i şehâdet-i şer‘iyye edip, fi’l-vâki‘ merkūm İshak mezkûr Komyanoz’a üçer yüz akçeye seksen zirâ‘ mor çuka bey‘ edip, meblağ-ı mezbûra mersûm Duka emr ve kabûlü hâviye kefâletle kefîl olup, bu husûsa şâhidleriz şehâdet dahi ederiz dediklerinde, gıbbe’t-ta‘dîl ve’t-tezkiye şehâdetleri hayyiz-i kabûlde vâki‘ olup, mûcebiyle hükm birle, mâ vaka‘a gıbbe’t-taleb kayd şüd. Tahrîren fî evâsıtı şehri Şevvâli’l-mükerrem sene seb‘a ve ışrîn ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Mehmed b. Timur ve Eyüb b. Mehmed ve Mustafa b. Hamza ve Ahmed Baba b. Abdullah ve gayruhüm mine’l-huzzâr.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 460 - Hüküm no: 711 - Orijinal metin no: [84b-1])﻿

﻿

﻿

712. Hüküm

Ali b. Yakub’un, ölen Mehmed’de alacağını varislerinden tahsili

Mahmiye-i Kostantıniyye mahallâtından Mustafa Paşa mahallesi sâkinlerinden Ali b. Yakub nâm kimesne meclisi şer‘de, yine mahalle-i mezbûre sâkinlerinden iken bundan akdem fevt olan Oruç nâm müteveffânın sagīr oğlu Mehmed’e kıbel-i şer‘den vasiyy-i mansûbu olan Abdülvehhâb b. Mustafa nâm kimesne mahzarında üzerine takrîr-i da‘vâ edip, bundan akdem müteveffâ-yı mezbûrun Hammâl Mehmed nâm kimesneye beş yüz akçe deyn-i müsbeti olup, taleb ettikde, müteveffâ-yı mezbûrun zevcesi Emine bt. Ahmed nâm hâtun benden karz vasiyy-i merkūm ve sâir veresenin emr u ma‘rifetiyle beş yüz akçe alıp, merkūm Hammâl Mehmed’e müteveffâ-yı mezbûrun deyni için vasiyy-i merkūmun emriyle teslîm edip, ba‘dehû taleb ettikde, meblağ-ı mezbûrun müteveffâ-yı mezbûrun muhallefâtından vasiyy-i merkūmun makbûzu olan meblağdan havâle-i sahîha-i şer‘iyye ile havâle edip, vasiyy-i merkūm kabûl etmişken, hâlâ imtinâ‘ eder, suâl olunup alıverilmek taleb ederim dedikde, gıbbe’l-istintâk vasiyy-i merkūm inkârıyla cevâb vermeğin, müdde‘î-i mezbûrun sıdk-ı makāline mutâbık beyyine taleb olundukda, udûl-i Müslimînden Cafer b. Şaban ve Durmuş b. Receb nâm kimesneler li ecli’ş-şehâde mahfili kazâya hâzırân olup, fi’l-vâki‘ müteveffâ-yı mezbûrun zevcesi mesfûre Emine Hâtun vasiyy-i merkūmun ve sâir veresenin emr u ma‘rifetiyle mezkûr Ali’den karz beş yüz akçe alıp, müteveffâ-yı mezbûrun deyn-i müsbeti için merkūm Hammâl Mehmed’e vasiyy-i merkūmun emriyle teslîm ettikden sonra meblağ-ı mezbûru müteveffâ-yı mezbûrun muhallefâtından vasiyy-i merkūmun makbûzu olan meblağdan havâle-i sahîha-i şer‘iyye ile havâle edip, vasiyy-i merkūm dahi kabûl etmişdi. Bu husûsa şâhidleriz, şehâdet dahi ederiz deyû edâ-i şehâdet-i şer‘iyye etdiklerinde, ba‘de’t-ta‘dîl mezbûrânın şehâdetleri hayyiz-i kabûlde vâki‘ oldukdan sonra mûcibiyle hükm olunup, gıbbe’t-taleb bu hurûf ketb ü terkīm ve yed-i tâlibine def‘ ve teslîm olundu. Lede’l-hâce müzekkeri mâ cerâ ola. Tahrîren fî evâsıtı şehri Şevvâl li sene seb‘a ve ışrîn ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Mahmud Efendi b. Abdi, Mahmud b. Selim, Mustafa b. Hamza, Zîver b. Mehmed ve gayruhüm.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 461 - Hüküm no: 712 - Orijinal metin no: [84b-2])﻿

﻿

﻿

713. Hüküm

Seyyid Ahmed Zaviyesi’ndeki câmide vazifeli Halil b. Kamer’in görevini Ahmed b. Hızır devrettiği

Mahmiye-i İstanbul’da merhûm es-Seyyid İsmail nâm sâhibü’l-hayrın babası Yorganî Emir demekle ma‘rûf es-Seyyid Ahmed’in zâviyesinden binâ ve ihdâs eylediği câmi‘-i şerîfin mahfilinde her kabîl-i salât-i Cum‘a kemâl-i tecvîd ve tertîl ile kırâ’at-i Kur’ân-ı cemîle kādir beş nefer kimesne birer aşr-i şerîf tilâvet edip, mukābilinde yevmî birer akçe vazîfeye mutasarrıf olalar deyû şart ve ta‘yîn eylediği, enfâr-i hamseden Halil Efendi b. Kamer hayrât-ı mezbûreden hüsn-i ihtiyârı ile işbu sâhibü’l-kitâb Ahmed b. Hızır nâm kimesneye fâriğ olup, mezkûr Ahmed kırâ’ate ehil ve kādir ve tecvîd ve tertîlde mâhir idiği zâhir olmağın, ber-mûceb-i şart-ı vâkıf tevcîh olunup, zabt u tasarrufu için bu hurûf ketb ü terkīm olundu. Cerâ zâlik. Hurrire fi’l-yevmi’t-tâsi‘ min şehri Şevvâli’l-mükerrem li sene seb‘a ve ışrîn ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Şaban Efendi b. Mustafa, İbrahim b. Bekir, Mehmed b. Hızır, Mustafa Çelebi.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 462 - Hüküm no: 713 - Orijinal metin no: [84b-3])﻿

﻿

﻿

714. Hüküm

Hidâyetnur bt. Abdullah’ın para vakfı ve şartlarını havi vakıfnâmesi

Hamd-i nâ-mahsûr ve senâ-yı nâ-ma‘dûd ol vâkıf-ı ahvâl-i ins ü cân ve hâlik-i halk u cihân mâlikü’l-mülk ve’l-melekût Rabbü’l-izzeti ve’l-ceberût -cellet hikmetuhû ve allet kelimetuhû- hazretlerinin dergâh-ı azamet-penâhlarına ref‘ olunur ki, nüsha-i insânî ketm-i âdemden ahsen-i takvîm üzre ibdâ‘ ve imlâ ve îdâ‘-ı üslûb-ı kadîm üzre ihtirâ‘ ve inşâ edip, mâlik-i me‘ânı ta‘lîm ve menâhic-i me‘âdı tefhîm eyledi. Ve sad-hezâr dürer-i salât ü selâm ve gurer-i tahiyyet ve peyâm-ı hüceste-nizâm ol âfitâb-ı evc-i levlâk ve mâh-tâb-ı semâ ve mâ erselnâke müstenid-i mesned-ıstıfâ’ Muhammed Mustafa -sallallâhu te‘âlâ aleyhi vesellem-mâ teharreke’ş-şimâl ve tenessem hazretlerinin ravza-i raziyyelerine [nisâr] ve hatîre-i behiyyelerine îsâr olunur ki, ümmetini dîn-i kavîme hidâyet ve tarîk-i müstakīme delâlet eyledi. Ve server-i bî-girân ve derûd-ı bî-pâyân cemâhir-i âl ve evlâd ve ashâb ve ahfâdları ervâh-ı tayyibelerine olsun ki, her biri tarîk-i hakka hâdî ve sebîl-i tevfîki münâdîlerdir -rıdvânullâhi te‘âlâ aleyhim ecma‘în-ve ba‘de işbu sahîfe-i nasîhanın tahrîr ve imlâsına bâ‘is ve vesîka-i enîkanın tastîr ve tenmîkine sebeb-i hâdis oldur ki, Dârü’s-saltanati’l-aliyye Kostantıniyye el-mahmiyye mahallâtından el-Hâc Fahreddin mahallesinde sâkine olan sâhibetü’l-hayrât ve râgibetü’l-müberrât fahrü’l-muhadderât Hidâyetnur Hâtun bt. Abdullah meclisi şer‘-i hatîr-i lâzımü’t-tevkīrde vakf-ı âti’z-zikri tescîl için mütevellî nasb eylediği Hasan b. Ferhad mahzarında ikrâr ve ta‘bîr ani’l-merâm edip, vaktâ ki dünyâ-yı deniyye me’vâ-yı beliyye olduğuna vâkıfe ve gınâsı itâba mütebeddil ve safâsı cefâya mütehavvil idiğine âlime ve ârife oldu ise tedârük-i mevâdd için iddihâr-ı zâd murâd etmeğin, etyab-ı mâl ve ahlas-ı menâlinden on altı bin nakd-i râyic fi’l-vakt akçe ifrâz kılıp, hasbeten lillâhi’l-azîm vakf ve habs edip şöyle şart eyledim ki, meblağ-ı mezbûr her senede rehn-i kavî ve kefîl bi’l-mâl-ı melî ile veya ikisinden biri ile onu on bir akçe ve iki pul üzre ale’l-vechi’ş-şer‘i’l-helâl yed-i mütevellî ile istirbâh ve istiğlâl olunup, hâsıl olan iki bin akçe ribh-i hayâtda olduğumca ben ekl edip, vefâtımdan sonra mahalle-i mezbûrede vâki‘ olan mescidi şerîfde beher yevm ba‘de salâti’s-subh Kur’ân-ı azîm ve Furkān-ı kerîm’den üç cüz’-i şerîf tilâvet olunup, eczâ-i şerîfenin birinin tilâveti mescidi mezbûrda imâm olana ve birinin dahi müezzin olana ve birinin dahi mahmiye-i mezbûrede Hatice Sultan Mescidi Şerîfi’nde imâm olana meşrûta olup, birinin sevâbı benim ile benden mukaddem fevt olan sadrî oğlum Ahmed rûhuna ve birinin sagīr oğlum Mehmed’in rûhuna ve birinin dahi zevcim Ali Beşe nâm müteveffâ ile mu‘takam olan Fahrî Hâtun rûhlarına ihdâ olunup, her birine birer buçuk akçe vazîfe verile. Ziyâdesi ki üç yüz seksen akçe olur, hizmeti mukābelesinde mütevellîye verile. Zikr olunan meblağ-ı mevkūf istirbâh olunmak lâzım oldukda, tüccâr-ı zevi’l-iktidâr ve mütemekkinu fi’l-emsâra verilip, ehl-i sefer ve çingâne kuluna verilmeye. Ve vakf-ı mezbûrun tevliyyeti ve tebdîl ve tağyîri ve taklîl ve teksîri kendi yedimde olup, vefâtımdan sonra re’y-i hâkim ile ahâlî-i mahalle-i mezbûreden bir recül-i sâlih mütevellî olup, ehl-i mahalle üzerine nâzır olalar. Ve mürûr-ı eyyâm ve şühûr ve kürûr-ı a‘vâm ve dühûr ile zikr olunan mesârife sarf müte‘azzir olursa, mârrü’z-zikr ribh fukarâya sarf oluna deyû ta‘yîn-i kuyûd ve tebyîn-i şürût edip, meblağ-ı merkūmu mütevellî-i mezbûra teslîm edip, ol dahi kabz ve tesellüm ve sâir mütevellîler tasarruf eyledikleri gibi iki ay tasarruf edip, cihet-i tevliyyet ta‘yîn olunan ribhinden yüz yirmi akçe vazîfesin bi’t-tamâm ahz ettiğini itiraf edip, ahadühümâ âharı cemî‘-i kelimâtında vicâhen ve şifâhen tasdîk edip, emr-i vakıf tamam ve ta‘yîn-i mesârif encâm oldukdan sonra, vâkıfe-i müşârun-ileyhâ semt-i vifâkdan cânib-i şikāka meyl edip eğerçi tafsîl-i bâyin üzre meblağ-ı merkūmu vakf etdim, lâkin vakf-ı nukūd e’imme-i selâse -rahimehumullah-yanlarında gayr-i sahîh ve zımnında olan şürût gayr-i sahîha olmağın, asl-ı mâl-ı vakfı ve mütevellî-i mezbûrun vazîfe ve bu iki ay istirbâh edip, aldığı yüz yirmi akçenin ecr-i mislden ziyâde olan kırk akçemi taleb ederim deyû da‘vâ ettikde, mütevellî-i mezbûr sevk-i kelâm edip, eğerçi vakf-ı nukūd e‘imme-i selâse-i ma‘hûd katlarında ma‘hûd değildir ve zikr olunan kırk akçe ecr-i mislden ziyâdedir, lâkin e’imme-i Hanefiyye’den Hazreti İmâm Züfer -aleyhi rahmetü’l-meliki’l-ekber’den-Ensârî rivâyeti üzre, vakf-ı nukūd ve zımnında

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 462 - Hüküm no: 714 - Orijinal metin no: [85b-1])﻿

﻿

﻿

715. Hüküm

Sığır kasap kethüdâsı olamayan Silahdâr Mehmed b. Hasan’ın hazineye yatırdığı paranın iadesi

İşbu hâmilü hâze’l-kitâb silahdârlar zümresinden fahrü’l-akrân Mehmed Bey b. Hasan meclisi şer‘-i şerîfde hâzır olup, umdetü erbâbi’l-mecd ve’l-ikbâl usvetü ashâbi’l-izz ve’l-ikbâl câmi‘u vücûhi’l-emvâl âmirü’l-hazâyin bâhisü’l-i‘mâl atebe-i aliyyede bi’l-fi‘il başdefterdâr olan Abdülkerim Efendi tarafından bâkī kullarından olmakla husûs-ı âti’z-zikr için vekîl ve mübâşir olan Ahmed Bey b. Mustafa nâm gulâm-ı şâhî mahzarında takrîr-i kelâm ve ta‘bîr ani’l-merâm edip, târih-i kitâbdan beş sene mukaddem sığır kasablığı kethüdâlığına tâlib olduğumda, üzerimde üç sene durmak üzre bu hizmet mukābelesinde bana âiddir rüsûmdan cânib-i beytü’l-mâle beher sene onar bin akçe vermeği müte‘ahhid ve on bin akçe ben henüz hizmete mübâşeret etmemeğin, ber vech-i peşin dâhil-i hazîne edip zabtına şürû‘ eylediğimde, yine kasablardan ihtiyâr üstâdlar için bu ana değin bu tarîk ile kethüdâ olagelmemişdir istemeziz deyû ittifâk etmekle zabtı müyesser olmayıp, on bin akçeyi bî-vech-i şer‘î hazînede kalıp, hâlâ hazîne-i âmire’den ahz için nâzır ve zâbıt-ı beytü’l-mâl sâlifü’z-zikr Abdülkerim Efendi’den taleb ettiğimde, hâl bu minvâl üzre olduğunu ehl-i vukūfdan suâl için mezbûru taraflarından ta‘yîn buyurdular dedikde, gıbbe’s-suâl işbu hâzırûn bi’l-meclis olan Musa b. Ali ve es-Seyyid Mehmed b. es-Seyyid Hasan ve Ömer Efendi b. Hızır ve Mustafa Çelebi b. Abdünnebî ve Yusuf b. İsa ve Piyâle b. Abdullah ve Yusuf b. Abdurrahman nâm kimesneler makām-ı kazâya hâzırûn olup, gıbbe’l-istintâk her biri cevâb verip, fi’l-vâki‘ târih-i mezbûrda beher sene on bin akçeden üç senede otuz bin akçeyi merkūm Mehmed Bey sığır kasablığı kethüdâlığı için müte‘ahhid oldukda ber vech-i peşin on bin akçesin dâhil-i hazîne eyleyip, zabtına şürû‘ eylediğimde yine kasablardan ihtiyârlar icmâ‘ ve ittifâk edip bu minvâl üzre bize kethüdâ olagelmemişdir deyû hücûm ettiklerinde, âhara tevcîh olunup, merkūm Mehmed Bey dahl ve vaz‘-ı yed etmedi deyû alâ tarîki’ş-şehâde ihbâr ettiklerinde, mâ vaka‘a kayd şüd. Fi’l-yevmi’s-sâdis aşer min Şevvâl sene seb‘a ve ışrîn ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Ahmed [b.] Abdullah, Murad b. Mehmed, Osman [b.] Mustafa, Ahmed [b.] Ömer, Hasan [b.] Ahmed, Mustafa serbölük, Hüseyin Çelebi ve gayruhüm.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 465 - Hüküm no: 715 - Orijinal metin no: [86a-1])﻿

﻿

﻿

716. Hüküm

Kuşadası, Akçaşehir ve diğer yerlerden gelen susamın saf ve halis olmasına dikkat edilmesi

Mefâhirü’l-kuzât ve’l-hükkâm me‘âdinü’l-fezâ’il ve’l-kelâm Kuşadası ve Akçaşehir ve Balat ve Mandece ve Eyne ve Sobıça kadıları -zîde fazluhüm-ve südde-i sa‘âdetimde kāimmakām olan düstûr-ı mükerrem-i mu‘azzam müşîr-i müfahham nizâmü’l-âlem Vezir Mehmed Paşa -edâmallahu te‘âlâ iclâlehû- nun Kuşadası’nda binâ eylediği hanın üzerine emîn olan Şaban tevkī‘-i refî‘-i hümâyûn vâsıl olıcak ma‘lûm ola ki, hâlâ İstanbul kadısı olan akzâ kuzâti’l-Müslimîn evlâ vülâti’l-muvahhidîn Mevlânâ Seyyid Mehmed -zîdet fezâ’iluhu-südde-i sa‘âdetime mektûb gönderip, mâ tekaddemden ol câniblerden gelen simsim sâfî ve hâlis gelir iken suhûletle işlenip pâk ve tâhir yağı hâsıl olup, Müslümanlar alıp isti‘mâl ederler iken hâlâ tîn ü turâbla âlûde ve mahlût gelmekle yağ işleyenler toz ve toprakdan tefrîk ve tathîrde hayli usret çekip ve hâsıl olan yağ bey‘ ü şirâya ve narha küllî ihtilâl verip, bulanık olduğu İstanbul’da olan şîrugancı tâ’ifesine i‘lâm edip, arz eyle deyû ilhâh ve ibrâm eyledikleri i‘lâm etmeğin, olageldiği üzre hâlis gönderilmek emrim olmuşdur. Buyurdum ki ( ) vusûl buldukda, vârid olan emr-i şerîfim muktezâsınca İstanbul’a gelen simsim kadîmden olunageldiği üzre hâlis ve sâfî gönderip mahlût ve âlûde gönderenleri men‘ u def‘ eyleyesiz, memnû‘ olmayıp muhâlefet edenleri ve muhtâc-ı arz olanları ism ü resmleri ile vukū‘u üzre yazıp arz eyleyesin, min ba‘d hilâf-ı şer‘-i şerîf ve mugāyir-i emr-i hümâyûn kimesneye iş etdirmeyesiz, şöyle bilesiz alâmet-i şerîfe i‘timâd kılasız. Tahrîren fî evâsıtı şehri Recebi’l-mürecceb sene seb‘a ve ışrîn ve elf. Be makām-ı Kostantıniyye el-mahrûse.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 465 - Hüküm no: 716 - Orijinal metin no: [86b-1])﻿

﻿

﻿

717. Hüküm

Hümâ Hâtun bt. Mehmed’in, evini Fâtıma Hâtun bt. Hasan’a satması

Mahmiye-i Kostantıniyye mahallâtından Debbâğ Yunus mahallesinde sâkine Hümâ Hâtun bt. Mehmed adlı kadın meclisi şer‘-i şerîfde işbu akdin kendilerinden sudûruna kadar sâhibi ve mâliki olduğu, elinde ve taht-ı tasarrufunda bulundurduğu, mahalle-i mezbûrede vâki‘, tahtânî bir bâb, fevkānî iki bâb evleri, avlu, helâ ve selâmlığı hâvî, bir tarafdan silahdâr Ali Çelebi b. ( ) mülkü, diğer tarafdan Haydar b. Abdullah mülkü, öbür tarafdan Mustafa b. Abdullah mülkü ve dördüncü tarafdan da tarîk-i âm ile mahdûd mülk menzilini cümle tevâbi‘ ve levâhıkı ile râyic fi’l-vakt on iki bin beş yüz akçe semen-i mu‘ayyen-i makbûz ile hâmile-i hâzel-kitâb Fâtıma Hâtun bt. Hasan adlı kadına icap ve kabûlü hâvî bey‘-i bât ile sattığını ikrâr ve itiraf etti. Fâtıma Hâtun da kendi malıyla ve kendisi için menzili ondan satın aldı. Satıcının beyânı, tasdîk hakkı sâhibince vicâhen ve şifâhen tasdîk edildi. Teslîm-i mebî‘ ve kabz-ı semen eylediler. Cerâ zâlike ve hurrire fi’l-yevmi’s-sâlis aşere min Şevvâli’l-mükerrem sene 1027.

Şuhûdü’l-hâl: Ahmed b. Mahmud, Mehmed Efendi imâm, Haydar b. Abdullah, Mehmed Halife müezzin, Cafer b. Abdullah

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 466 - Hüküm no: 717 - Orijinal metin no: [86b-2, Arapça])﻿

﻿

﻿

718. Hüküm

Kiryazi v. Yani’nin Pintazi v. Dimitri’ye ödünçten borcu olduğu

Mahmiye-i Kostantıniyye’deki Edirne? Kapısı diye bilinen sur içinde sâkin Kiryazi v. Yani nâm zimmî, üzerinde ve zimmetinde hâmil-i hâze’l-kitâb Pintazi v. Dimitri lehine karz cihetinden râyic fi’l-vakt bin akçe-i Osmânî borcu bulunduğunu ikrâr ve itiraf etti. Alacaklı tarafından beyân vicâhen ve şifâhen tasdîk edildi. Cerâ zâlike ve hurrire fi’l-yevmi’l-hâmis ve’l-ışrîn min Şevvâli’l-mükerrem sene 1027.

Şuhûdü’l-hâl: Muslu b. Cafer, Ebûbekir b. Osman, Halil b. İbrahim, Ahmed ve gayruhüm

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 467 - Hüküm no: 718 - Orijinal metin no: [86b-3, Arapça])﻿

﻿

﻿

719. Hüküm

Bitpazarı bilirkişisi Ahmed b. Abdullah’ın görevini Mehmed b. Abdullah’a devrettiği

Akzâ kuzâti’l-Müslimîn İstanbul kadısı olan Mevlânâ Seyyid Mehmed -zîdet fezâ’iluhu-südde-i sa‘âdetime mektûb gönderip, mahmiye-i İstanbul’da Bitpazarı ahâlîsi meclisi şer‘-i şerîfe varıp, ehl-i hibreleri olan Abdullah oğlu Ahmed nâ-ehil olup ve sâhib-i garaz olmakla, vâki‘ olan ahvâllerine vukūf ve şu‘ûru olmayıp ref‘ olunup, yerine Abdullah oğlu dârende-i fermân-ı vâcibü’l-iz‘ân Mehmed ehl-i hibre nasb olmak ricâ eylediklerin ve mezbûr Ahmed dahi kendi ihtiyârıyla mezbûr Mehmed[‘e] fâriğ olmağın, bu nişân-ı hümâyûn-ı izzet-makrûnu verdim ve buyurdum ki, mezbûrun yerine tâ’ife-i mezbûreye ehl-i hibre olup şol ki, vezâif hidemât-ı Bitpazarı ehl-i hibreliğidir, kadîmden olageldiği üzre mü’eddâ kıla ve hâne-i avârızdan ise avârızı vere, ol bâbda hiç ahad mâni‘ ve dâfi‘ olmaya, şöyle bileler alâmet-i şerîfe i‘timâd kılalar. Tahrîren fî evâsıtı şehri Şevvâli’l-mükerrem sene seb‘a ve ışrîn ve elf. Be makām-ı Kostantıniyye el-mahrûse.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 467 - Hüküm no: 719 - Orijinal metin no: [87a-1])﻿

﻿

﻿

720. Hüküm

Rahime bt. Abdullah’ın, evinin yarı hissesini satması

Mahmiye-i Kostantıniyye mahallâtından Arpa emîni mahallesinde sâkine Rahime bt. Abdullah adlı kadın, tağyîr ve tebdîlden korunmuş şer‘-i şerîfin meclisinde ve dîn-i münîfin mahfilinde işbu akdin kendilerinden sudûruna kadar sâhibi ve mâliki olduğu, elinde ve taht-ı tasarrufunda bulundurduğu, Arpa emîni mahallesinde vâki‘, fevkānî iki bâb evi, üstünde selâmlık olan bir ahırı, su kuyusu, bahçe, iki fırın ve helâyı hâvî, bir tarafdan adı geçen satıcı hanım mülkü, diğer tarafdan Yusuf Çavuş b. Abdullah mülkü, öbür tarafdan tarîk-i âm ve diğer tarafdan da merhûm ve mağfûrun leh Sultan Bayezid Hân -aleyhi’r-rahme ve’l-gufrân-vakfı ile mahdûd mülk menzilin yarı hissesini cümle tevâbi‘ ve levâhıkı ve kâffe-i menâfi‘ ve levâhıkı ile râyic fi’l-vakt yirmi bin akçe semen-i mu‘ayyen-i makbûz ile zevci hâfiz-ı hâze’l-kitâb silahdâr el-Hâc Pîrî b. Timur’a icap ve kabûlü hâvî bey‘-i bât ile kesin olarak sattığını ikrâr ve itiraf etti. el-Hâc Pîrî b. Timur da kendi malıyla ve kendisi için menzili ondan satın aldı. Satıcının beyânı, müşterî-yi mezbûr tarafından vicâhen ve şifâhen tasdîk edildi. Teslîm-i mebî‘ ve kabz-ı semen eylediler. Cerâ zâlike ve hurrire fi’l-yevmi’s-sânî aşere min Şevvâli’l-mükerrem sene 1027.

Şuhûdü’l-hâl: Mehmed Efendi b. Abdüsselam imâm, Ahmed Halife b. Hüseyin müezzin, Mustafa Çelebi b. Ömer Efendi, Abdi Bey b. Abdullah solak, Mehmed Beşe b. Abdullah, Canbâz Ahmed b. Bayram, Mustafa Bey b. Abdullah aşçı

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 467 - Hüküm no: 720 - Orijinal metin no: [87a-2, Arapça])﻿

﻿

﻿

721. Hüküm

Sadrazam Halil Paşa’nın hâsları reayasının yasal olmayan vergi talebiyle rencide olunmaması

Sadr-ı a‘zam hazretlerinin re‘âyâsına müte‘allikdir. Efâzılu kuzâti’l-Müslimîn evâlî vülâti’l-muvahhidîn me‘âdinü’l-fezâ’il ve’l-yakīn hüccetü’l-hak ale’l-halkı ecma‘în, vâris-i ulûmü’l-enbiyâ ve’l-mürselîn el-muhtâssûn bi mezîdi inâyeti’l-meliki’l-mu‘în İstanbul ve Üsküdar ve Galata ve Hâslar kadıları -zîdet fezâilühum-tevkī‘-i refî‘-i hümâyûn vâsıl olıcak ma‘lûm ola ki, düstûr-ı ekrem müşîr-i efham nizâmü’l-âlem müdebbir-i umûri’l-cumhûr bi’l-fikri’s-sâkıb, mütemmim-i mehâmmi’l-enâm bi’r-re’yi’s-sâ’ib müessis-i bünyâni’d-devleti ve’l-ikbâl, müşeyyid-i erkâni’s-sa‘âdeti ve’l-iclâl el-mahfûf bi sunûfi avâtıfi’l-meliki’l-a‘lâ Vezîriâzam Halil Paşa -edâmallahu te‘âlâ iclâlehû-nun taht-ı kazânızda vâki‘ olan hâsları re‘âyâsının cizye ve ispençe ve yava ve kaçkın ve resm-i bennâk ve mâl-ı gāib ve mâl-ı mefkūd ve beytü’l-mâl-i âmme ve hâssa ve kasabiyye ve masdariyye ve ibrişim ve kul ve hamr masdariyyesi ve avârız-ı dîvâniyye ve kalenderiyye ve resm-i gerdek ve koyun ve mîrî tuz ve acemioğlanı ve ipek ve mankır devşirmesi ve kapıcılar resm-i ve fıçı ve kazma ve kürek akçe ve yağ akçesi ve arpa ve saman ve balık emînleri ve istimâr ve Hızır İlyas akçesi ve ordu-yı hümâyûn talebiyle ve ümenâ ve ummâl ve mültezimîn ve muhtesib ve subaşı ve gayrı işe mübâşir olanlar ta‘addîsi müşârun-ileyhin re‘âyâsına gadr u hayf etmekle, bir def‘a müşârun-ileyh tarafından alınan cizye ve ispençe ve gayrı küllî ve cüz’î mahsûl için ellerine mühürlü temessük alan re‘âyâlarına tekrâr cizye ve ispençe ve bâd-ı hevâ ve zikr olunan hukūk ve rüsûmdan aslâ bir nesne teklîf olunmayıp rencîde olmamaları bâbında mâliye tarafından verilen emr-i şerîf mûcebince, merhûm ve mağfûrun-leh babam Hudâvendigâr -tâbe serâhu-zamânında emr-i şerîf verilip, cülûs-ı hümâyûnum vâki‘ olmakla, ol hükm-i şerîfin tecdîd olması istid‘â olunmağın buyurdum ki, ( ) vardıkda bu bâbda mukaddemâ mâliye tarafından Dîvân-ı hümâyûn’umdan verilen emr-i şerîf mûcebince, bir def‘a mûmâ-ileyh tarafından alınan ispençe ve cizye ve sâir küllî ve cüz’î mahsûlü için ellerinde olan temessüklere muhâlif tekrâr cizye ve ispençe ve bâd-ı hevâ ve zikr olunan hukūk ve rüsûm ve sâir tekâlîfden aslâ bir nesne aldırmayıp, ümenâ ve ummâl ve mübâşirîn-i a‘mâlden bir ferde müşârun-ileyhin re‘âyâsı olagelene muhâlif bir vechile rencîde etdirmeyesiz, memnû‘ olmayanları yazıp arz eyleyesiz, şöyle bilesiz alâmet-i şerîfe i‘timâd kılasız. Tahrîren fî evâsıtı Cemâziyelâhir sene seb‘a ve ışrîn ve elf. Be makām-ı Kostantıniyye.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 468 - Hüküm no: 721 - Orijinal metin no: [87b-1])﻿

﻿

﻿

722. Hüküm

Ayşe Sultan Vakfı’na ait Badracık Kazası’ndan çalışmak için İstanbul’a gelen reayanın yasal olmayan vergi talebiyle rencide olunmaması

Ayşe Sultan re‘âyâsının emr-i şerîfidir. Efâzıl-ı kuzâti’l-müslimîn evlâ vülâti’l-muvahhidîn me‘âdinü’l-fezâ’il ve’l-yakīn vâris-i [ulûmi’l]-enbiyâ ve’l-mürselîn hücecü’l-hakkı ale’l-halkı ecma‘în el-muhtâssûn bi mezîdi inâyeti’l-meliki’l-mu‘în mevlânâ İstanbul ve Galata ve Üsküdar ve Hâslar kadıları -zîdet fezâ’iluhüm-tevkī‘-i refî‘-i hümâyûn vâsıl olıcak ma‘lûm ola ki, iftihârü’l-havâss ve’l-mukarrebîn mu‘temedü’l-mülûk ve’s-selâtîn el-muhtas bi mezîdi inâyeti’l-meliki’l-mennân Dârü’s-sa‘âdetim ağası el-Hâc Mustafa -dâme ulüvvuhû- hâlâ Dersa‘âdet’ime arz gönderip, taht-ı nezâretinde olan evkāf re‘âyâsından merhûme Ayşe Sultan -tâbet serâhâ-nın defteri cedîd-i hâkānîde mukayyed evkāfı re‘âyâsı min külli’l-vücûh serbest olup ve isimleri defteri cedîd-i hâkānîde mukayyed olan re‘âyâsı vakf-ı şerîfe ettikleri hizmet mukābelesinde resm-i mâhîden ve masdariyye ve kantâriyye ve kul ve câriye ve kazma ve kürek ve ordu akçesinden ve acemioğlanı teklîfinden ve nüzül ve kürekçi ve tulum ve gerdek ve odun ve saman ve çayır hizmeti teklîfinden ve sâir teklîf-i örfiyyeden mu‘âf ve müsellem olup, cebren ümenâ ve ummâl ve nuzzâr ve yasakçılar ve kapıcılar re‘âyâsının beytü’l-mâline ve yavacılar ve balık emînleri ve istihdâm kulları dahl u rencîde eylemez iken, müşârun-ileyhânın evkāfından Badracık Kazâsına tâbi‘ Mekşe nâm karye keferesinden ba‘zıları zikr olunan kadılıklara kâr u kisb için gelip sâkin olmakla, hilâf-ı defteri cedîd-i hakānî ve emr-i şerîf teklîf-i mezbûr ile rencîde vü remîde eylediklerin bildirmeğin, min ba‘d bu bâbda mukaddemâ verilen emr-i şerîf ve defteri cedîd-i hâkānîye muhâlif isimleri defteri cedîd-i hâkānîde mukayyed re‘âyâ-yı vakfı cebren teklîfât-ı mezbûre ile kimesne rencîde vü remîde eylememek bâbında emr-i şerîfim verilmek ricâ eylemeğin, ellerinde emirleri var ise, hilâf-ı emr ve defter rencîde ettirilmeye deyû emr edip buyurdum ki, hükm-i şerîfim vardıkda, bu bâbda sâdır olan fermân-ı celîlü’l-kadrim mûcebince amel eyleyip, dahi husûs-ı mezbûra mukayyed olup göresin. Fi’l-hakīka evkāf-ı mezbûre re‘âyâsı min külli’l-vücûh serbest olup, cânib-i vakfa olan hizmetleri mukābelesinde bâlâda mezkûr olan tekâlîfden mu‘âf ve müsellemler olup, cebren ümenâ ve ummâl ve iş erleri ve sâir teklîf ve sâir tekâlîf-i mîrî cem‘ine me’mûr olanlar dahl eylemez iken, hâlâ hilâf-ı defteri cedîd-i hâkānî ve emr-i şerîf karye-i mezbûre keferesinden olup taht-ı kazânıza kâr ü kisb için sâkin olan re‘âyâ-yı vakfı olagelmişe muhâlif bî-vech ve bilâ-sebeb rencîde vü remîde eylemek isterler ise men‘ u def‘ edip, min ba‘d evkāf-ı mezbûre re‘âyâsından olup isimleri defteri cedîd-i hakānîde mukayyed olan re‘âyâsını mukaddemâ ellerine verilen mu‘âfnâmelerine ve deftere muhâlif teklîf-i merkūm ile kat‘â kimesneye rencîde vü remîde ettirilmeyip, husûs-ı mezbûr için tekrâr emr-i şerîfim taleb olunmalı eylemeyesin, şöyle bilesin ve ba‘de’n-nazar bu hükm-i hümâyûnumu bunların ellerinde ibkā edip, alâmet-i şerîfe i‘timâd kılasın. Tahrîren fi’l-yevmi’t-tâsi‘ aşer şehri Ramazâni’l-mübârek li sene seb‘a ve ışrîn ve elf. Be makām-ı Kostantıniyye.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 469 - Hüküm no: 722 - Orijinal metin no: [88a-1])﻿

﻿

﻿

723. Hüküm

Arapgir, Evin ve diğer yerlerden İstanbul’a yerleşen Ermeni ve Rumların cizyelerinin tahsil edilmesi

Seyyid Sadi Bey’in perâkende cizyesi emridir. Akzâ kuzâti’l-müslimîn efâhim-i vülâti’l-muvahhidîn ma‘denü’l-fazl ve’l-yakīn vâris-i ulûmi’l-enbiyâ’ ve’l-mürselîn, muhâlasan ale’l-hakkı ecma‘în, el-muhtas bi mezîdi inâyeti’l-meliki’l-mu‘în İstanbul ve Galata ve Hâslar ve Üsküdar kadıları -dâmet me‘âliyehum-ve mefâhirü’l-kuzât ve’l-hükkâm ma‘denü’l-fazl ve’l-kelâm İznik ve Yoros ve Aydıncık kadıları zîde fazluhüm tevkī‘-i refî‘-i hümâyûn vâsıl olıcak ma‘lûm ola ki, taht-ı kazânızda vilâyet-i Anadolu’da ve Arabgir ve Eğin ve gayriden gelip tavattun eden, perâkende Ermeni ve Rûmiyân ve Trabzon keferesinin bin yirmi sekiz târihinde üzerlerine edâsı lâzım gelen cizyelerinin cem‘ine me’mûr olan Seyyid Sa‘di elinde olan berâtı mûcebince tahsîl eylemek bâbında emr-i şerîfim recâ eylemeğin, zamânı hulûl eyledikde, vech-i meşrûh üzre cem‘ ve tahsîl etdirmek emr edip buyurdum ki, hükm-i şerîfim ile mezbûr vardıkda, bu bâbda sâdır olan fermân-ı sa‘âdetim üzre amel edip, dahi zikr olunan vilâyetde perâkende olan taht-ı kazânızda tavattun eden Ermeni ve Rûmiyân ve Trabzon keferesinin târih-i mezkûre mahsûb olmak üzre üzerlerine vâcib olan perâkende cizyelerin zamânı hulûl eylediğin mûmâ-ileyh Seyyid Sa‘di’nin eline verilen berât-ı cedîd ve işbu emr-i şerîfim mûcebince olageldiği üzre cem‘ u tahsîl etdirip, malımın cem‘ ve tahsîlinde gereği gibi takayyüd olup, bu bâbda bir ferd inâd [ve] muhâlefet ettirmeyesiz. El-hâsıl tâ’ife-i mezbûrenin zimmetlerini târih-i merkūmun cizye malında bir akçe ve bir habbe bâkī kodurmayasız. Ammâ husûs-ı mezbûrda ziyâde dikkat ve ihtimâm eyleyip, hilâf-ı emr-i şerîf re‘âyâya te‘addî vü tecâvüz ettirmeyip, ber vech-i sadâkat ve istikāmetde edâ-yı hizmet etdiresiz. Şöyle bilesiz alâmet-i şerîfe i‘timâd kılasız. Tahrîren fi’l-yevmi’l-hâmis min şehri Ramazan sene seb‘a ve ışrîn ve elf. Be makām-ı Kostantıniyye el-mahrûse.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 470 - Hüküm no: 723 - Orijinal metin no: [88b-1])﻿

﻿

﻿

724. Hüküm

Nakşa ve Para adasından olup İstanbul’da bulunanların vergilerinin Gaşar Gracyan’ın adamı tarafından tahsil ettirilmesi

Nakşa keferesinin emridir. Akzâ kuzâti’l-Müslimîn evlâ vülâti’l-muvahhidîn ma‘denü’l-fazl ve’l-yakīn vâris-i ulûmü’l-enbiyâ’ ve’l-mürselîn hüccetü’l-hakkı ale’l-halkı ecma‘în el-muhtassîn bi mezîdi inâyeti’l-meliki’l-mu‘în mevlânâ el-hâkimü’l-adl bi kazâ-i İstanbul ve Galata kadıları -zîdet fezâ’iluhümâ- tevkī‘-i refî‘-i hümâyûn vâsıl olıcak ma‘lûm ola ki, Nakşa ve Para Cezîresi’nin dukası olan Gaşar Gracyan Dersa‘âdet’ime âdem gönderip Nakşa, Para Cezîresi her senede birer çekdirir kadırga ile donanma-yı hümâyûnumda hizmet etmelik üzre kendüye tevcîh ve cezîre-i mezbûrenin rüsûm ve bâd-ı hevâ ve ebvâb mahsûlâtı mukaddemâ mültezimîn zabt u kabz edegeldikleri üzre müşârun-ileyh zabt etmek berâtında mastûr ve mukayyed olmağın ve cezîre-i mezbûrenin yazılı re‘âyâsın ve ra‘iyyet oğulları olup, ba‘zıları kâr u kisb ve nicesi dahi ticâret için İstanbul’a gelip zikr olunan kadılıklarda sâkin olmaları ile onların dahi rüsûm ve bâd-ı havâ ve beytü’l-mâl ve mahsûlât ve sâiresin müşârun-ileyh defteri mûcebince âyid ve râci‘ iken yavacıları ve beytü’l-mâl emînlerin hilâf-ı şer‘ ve kānûn dahl eyleyip ve zikr olunan mahsûlü donadup hizmet eyleyicek kadırganın ihrâcâtına havâle olunmağla, kendüye gadr olunduğundan gayrı bu husûs mukaddemâ görülüp, cezîre-i mezbûre mültezimleriyle yava ve beytü’l-mâl emînleri murâfa‘a-i şer‘ olduklarında zikr olunan rüsûm ve bâd-ı hevâ ve beytü’l-mâl mültezimlere hükm olunduğu sicil ve hüccet olunup ve min ba‘d mûcebince amel olunup cezîre re‘âyâsının vechen mine’l-vücûh rüsûm ve mahsûllerine yavacı ve beytü’l-mâl emînleri dahl eylememek için bundan akdem emr-i şerîf verildiğin bildirip, mütevellî Süleyman re‘âyâdan Câmi‘-i Cedîd’e ra‘iyyet tahrîr olanlardan mâ‘adâsın rencîde eylemeyesiz ve cezîre-i mezbûrenin ra‘iyyet olup, bu cânibe kâr u kisb için ve ticâret tarîkiyle gelen ra‘iyyetlerinin rüsûm ve bâd-ı hevâ ve beytü’l-mâl ve mahsûlâtı sâiresin ve bu bâbda mukaddemâ olan hüccet-i şer‘iyye mûcebince müşârun-ileyhin âdemîsine zabt u tasarruf ettirip, min ba‘d kazâ-i mezbûrda vâki‘ olan yava ve beytü’l-mâl emînlerinden bir ferdi dahl ettirmeyip, men‘ u def‘ eyleyesin ve hilâf-ı şer‘ ve kānûn alınan hakların şer‘le müteveccih olanlardan hükm edip alıveresin deyû Divân-ı hümâyûn cânibinden emr-i şerîf verilip, mûcebince mâliye tarafından dahi hükm-i hümâyûnum recâ eyledikleri ecilden buyurdum ki, bu bâbda Divân-ı adâlet- ünvânım tarafından verilen hükm-i şerîf mûcebince amel edip, min ba‘d hilâfına rızâ ve cevâz göstermeyesiz, şöyle bilesiz alâmet-i şerîfe i‘timâd kılasız. Tahrîren fi’l-yevmi’l-ışrîn [min] şehri Ramazâni’l-mübârek li sene seb‘a ve ışrîn ve elf. Be makām-ı Kostantıniyye el-mahrûse.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 471 - Hüküm no: 724 - Orijinal metin no: [88b-2])﻿

﻿

﻿

725. Hüküm

Bezzâzistân, Karaman-ı Kebir ve Câmi-i Cedid yakınlarındaki kavaf esnâfının nizamlarının bozulmaması

Akzâ kuzâti’l-Müslimîn evlâ vülâti’l-muvahhidîn ma‘denü’l-fazl ve’l-yakīn hüccetü’l-hakkı ale’l-halkı ecma‘în vâris-i ulûmü’l-enbiyâ ve’l-mürselîn el-muhtas bi mezîdi inâyeti’l-meliki’l-mu‘în mevlânâ İstanbul kadısı -zîdet fezâ’iluhu-tevkī‘-i refî‘-i hümâyûn vâsıl olıcak ma‘lûm ola ki, dârendegân-ı fermân-ı hümâyûn bezzâzistân kurbunda vâki‘ Kavvâfîn kethüdâsı olan Hacı Ahmed ve Karaman-ı kebîr kurbunda vâki‘ arasta kethüdâsı olan Hasan ve sâir kavvâfîn tâ’ifesi südde-i sa‘âdetime gelip şöyle arzuhâl eylediler ki, bundan akdem Câmi‘-i Cedîd kurbunda ihdâs olunan arasta kethüdâsı Ömer ve sâir kavvâfîn ile şer‘-i şerîfe varıp bunların arastalarında beyazdan gayrı basma papuç ve mest ve ütüsüz kırmızı ve sarı ve âsumânî …? on yaşına varınca papuç ve mest bey‘ olunup, on yaşından a‘lâsı bunların çarşılarında bey‘ ü şirâ olunmamak üzre mâbeynlerinde kavl ve şart olunup, vech-i meşrûh üzre ellerine hüccet-i şer‘iyye verilip mûcebince bu ana değin amel olunur iken, hâliyâ mezbûrlar kavl-i şartlarından rücû‘ edip, hüccet-i şer‘iyyeye mugāyir geri âsumânî ve kırmızı ve sarı papuç ve mesti biz satalım siz satman deyû ta‘addî eylediklerin bildirip, men‘ u def‘ ettirilip, bu bâbda mukaddemâ verilen hüccet-i şer‘iyye mûcebince amel etdirilmek bâbında inâyet recâ eyledikleri ecilden buyurdum ki, hükm-i şerîfimle vardıklarında mezbûrân kavvâfîn tâ’ifesini meclisi şer‘a ihzâr edip göresiz. Fi’l-vâki‘ husûs-ı mezbûr mukaddemâ şer‘ ile görülüp mâbeynlerinde vech-i meşrûh üzre kavl ve şart olunup, hilâfına cevâz gösterilmemek üzre bunların ellerine hüccet-i şer‘iyye verilmişken, hâliyâ rücû‘ edip geri kırmızı ve sarı ve âsumânî papuç ve mesti biz satalım siz satman deyû te‘addî eyledikleri vâki‘ ise câiz değildir. Ellerinde olan hüccet-i şer‘iyyeleri mûcebince mezbûrları men‘ u def‘ edip, emrim üzre kırmızı ve sarı ve âsumânî zenne papuç ve mesti geri bunlara bey‘ ü şirâ etdiresiz. Min ba‘d hüccet-i şer‘iyyelerine mugāyir mezbûrları dahl u ta‘arruz etdirmeyesiz, şöyle bilesiz alâmet-i şerîfe i‘timâd kılasız. Tahrîren fî evâhiri şehri Recebi’l-mürecceb sene seb‘a ve ışrîn ve elf. Be makām-ı Kostantıniyye.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 472 - Hüküm no: 725 - Orijinal metin no: [89a-1])﻿

﻿

﻿

726. Hüküm

Şemseddin mescidi imâmı Ömer Halife b. Hüseyin’in yerine Hasan Halife b. Musa’yı vekil ta’yîn ettiği

Mahmiye-i İstanbul’da el-Hâc Hasan mahallesinde vâki‘ merhûm Şemseddin Mescidi şerîfi’nde yevmî dört akçe vazîfe ile imâm olan Ömer Halife b. Hüseyin nâm kimesne üzerine vâcib olan sıla-i rahmi kazâ için sılası olan Ilgın nâm kasabaya teveccüh murâd edip, yerine bir imâm nasb olunmak lâzım oldukda, işbu hâmil-i hâze’l-kitâb Hasan Halîfe b. Musa nâm kimesne hizmeti merkūmenin uhdesinden gelir ehl-i Kur’ân olmağın, varıp gelinceye merkūm Hasan Halîfe’yi yerine nâ’ib edip, kıbel-i şer‘-i şerîfden izin taleb etmeğin, cânib-i şer‘-i şerîfeden izin verilip, mâ hüve’l-vâki‘ bi’t-taleb ketb olundu. Hurrire fi’l-yevmi’l-hâdî ve’l-ışrîn min Şevvâli’l-mükerrem li sene seb‘a ve ışrîn ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Fahrü’l-kuzât Abdurrahman Efendi b. Eyüb, El-Hâc Mustafa b. Zeynelâbidin, Sefer Bey b. Ali el-Bevvâbü’s-sultânî, Aslan Bey b. Süleyman, İsa Halife b. Ebûbekir el-müezzin, Ali Bey b. Hasan, Eyüb b. Mehmed.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 473 - Hüküm no: 726 - Orijinal metin no: [89a-2])﻿

﻿

﻿

727. Hüküm

Kapıağası Mehmed’in işlettiği fırında beyaz ekmek pişirilmesine izin verildiği

Kapı ağası tarafından. Akzâ kuzâti’l-Müslimîn evlâ vülâti’l-muvahhidîn ma‘denü’l-fazl ve’l-yakīn hüccetü’l-hakkı ale’l-halkı ecma‘în, vâris-i ulûmü’l-enbiyâ ve’l-mürselîn el-muhtas bi mezîdi inâyeti’l-meliki’l-mu‘în mevlânâ İstanbul Kadısı -zîdet fezâ’iluhu-tevkī‘-i refî‘-i hümâyûn vâsıl olıcak ma‘lûm ola ki, mahmiye-i mezbûrede vâki‘ Çukurhamamı mahallesi sâkinlerinden olup, sâbıkan Mısır kadısı olan akzâ kuzâti’l-Müslimîn Mevlânâ Mehmed -zîdet fezâ’iluhu-ve mahalle-i mezbûrede olan ulemâ’-i izâm ve meşâyih-i kirâm südde-i sa‘âdetime mahzar gönderip, hâlâ kapı ağası olan mefâhirü’l-havâs ve’l-mukarrebîn ve mu‘temedü’l-mülûk ve’s-selâtîn Mehmed -dâme ulüvvühû-nun icâresinde olmağla, mahalle-i mezbûrede olup vakıf olan ekmek fırınında kırk elli yıldan berî beyaz ekmek işleyegelmiş iken, âhar fırınlarda ba‘zı fırın noksan üzre işlemeğe men olunup, mezbûr fırında dahi eksik işler kıyâs ile men‘ olunup, mahalle-i mezbûre a‘yânına gadr olmağla, zikr olunan fırında işleyenler noksan üzre işleyip kadîmden harcı ekmek narhından yirmi beş dirhem tefâvüt üzre kuzât-i sâbıkadan ellerinde olan temessükleri mûcebiyle mahalle-i merkūmede müddet-i medîde beyaz ekmek işleyip, ahâlî-i mezbûreye nâfi‘ olduğun bildikleri ecilden, kadîmden vech-i meşrûh üzre harcı ekmek narhından yirmi beş dirhem tefâvüt üzre beyaz ekmek işlenmek bâbında merhûm ve mağfûrun-leh Hudâvendigâr -tâbe serâhu-zamânında emr-i şerîf verilip, hâlâ tecdîd olunmak recâ etmeğin mukaddemâ verilen emr-i şerîf mûcebince amel olunmak emredip buyurdum ki, ( ) vusûl buldukda, bu bâbda vech-i meşrûh üzre verilen emr-i sâbık mûcebince amel edip, zikr olunan fırında kadîmden ne vechile beyaz etmek işlenigelmiş ise geri ol vechile beyaz ekmek işledip, hâricden kimesne min ba‘d dahl etdirmeyesiz. Şöyle bilesiz alâmet-i şerîfe i‘timâd kılasız. Tahrîren fî evâhiri şehri Cemâziyelâhir sene seb‘a ve ışrîn ve elf. Be makām-ı Kostantıniyye el-mahrûse.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 473 - Hüküm no: 727 - Orijinal metin no: [89b-1])﻿

﻿

﻿

728. Hüküm

Ermeni Patriği Avanos’un yenilenen patriklik berâtı kaydı

Hâliyâ serîr-i saltanat-ı cenâb-ı hilâfet-me’âbıma müyesser oldukda, umûmen tecdîd-i berevât fermânım olmağın mahmiye-i İstanbul’da vâki‘ ve Rumeli ve Anadolu Ermenileri keferesine yüz bin akçe pîşkeş ile patrik olup, Avanos râhib amm-i büzürg-vârım Sultan Mustafa Hân -tâbe bekāhu-zamânında gelip, tecdîd-i berât etmemekle ellerinde olan berâtları mûcebince pişkeşde iki yüz bin akçe lâzım gelmeğin lâkin elli bin akçe ziyâde ile fermânım olmağın, cem‘an iki yüz elli bin akçenin seksen yedi bin akçesi bin yirmi yedi Rebî‘ilevveli’nin yirminci gününde ve on bin akçe mâh-ı mezbûrun yirmi altıncı gününde ve mâh-ı Rebî‘ilâhiri’nin yirmi beşinci gününde dört bin üç yüz yedi akçe ve mâh-ı Cemâziyelevvelin on ikinci gününde doksan bin akçe ve mâh-ı Cemâziyelâhirinin on yedinci gününde elli üç bin akçe ki, cem‘an iki yüz elli bin üç yüz yedi akçe olur bi’t-tamâm teslîm-i hazîne eylemeyin, mezbûr Avanos’a bu berât-ı sa‘âdet-âyâtı verdim ve buyurdum ki, varıp nefs-i İstanbul ve Galata ve Rumeli ve Üsküdar ve Bursa ve Kütahya ve Sivas ve Tokad ve Kayseriye ve Trabzon ve Ankara ve Kefe marhasasına müte‘allik..? âyin-i bâtıla ve âdet-i âtılaları üzre patrik olup, kimesne mâni‘ ve dâfi‘ olmayıp, bâlâda mastûr olan Ermeni marhasası ve papazları ve keşişleri ve sâir Ermeni tâ’ifesinin ulusun ve gencin mezbûru kendilerine patrik bilip ve mürâca‘at edip, muhâlefetden ihtirâz edeler ve cümle tebdîl ve tağyîrleri râhib-i mezbûrun elinde olup ve marhasa ve papaz ve keşişlerden biri mürd oldukda metrûkâtın beş binden ziyâdesi mîrî için tahsîline me’mûr olanlar kabz eyleyip, eğer beş binden ekal olursa olagelen âdet ve kānûn üzre ve âyînleri mûcebince râhib-i mezbûr zabt eyleye ve mürd olanların giydikleri kerake mintan ve âsâ ve gümüş kadehi ve at ve katırı kiniselerine müte‘allik olup patriki mezbûr zabt eyleye ve Ermeni tâ’ifesinin arasında nikâh etdirmeyince avrat tutanı veya bî-vech boşayanı ve iki avrat alanı âyinleri mûcebince görüp ve lâzım geleni icrâ edeler. Ve Ermenilerin âyînleri üzre bir birinin mâbeynlerinde olan husûsuna dahi patrikden gayrı kimesne karışmaya. Ammâ şer‘î da‘vâları oldukda vilâyet kadılarına mürâca‘at edeler ve mürd olan ruhbânın patriki mezbûreye ve kilise fukarâsına âyînleri mûcebince her ne vasiyyet eder ise makbûl olup olagelmişe muhâlif dahl ve ahz-ı mâl için nesne îcâb etmeden kadı ve kassâm âdemleri karışmaya ve patrike müte‘allik marhasa rüsûmundan her hangi vilâyetin ne mikdâr nesne var ise tahsîline izhâr-ı acz ile sâbit ve zâhir oldukdan hâkimü’l-vakt olanlar şer‘le hükm edip alıvereler ve marhasa ve papaz ve keşişleri nasbı ve ref‘i patriki mezbûrun ma‘rifeti ile ola ve mezbûrlardan birinin âdet-i âtılaları üzre günâhları sâdır olup, ihrâcları lâzım gelse kadîmden olageldiği üzre marhasalıkdan ref‘ edip yerine patriki mezbûr müstahıkk-ı olanı ta‘yîn edip ve âdeten lâzım gelen pîşkeşi alınıp dâhil-i hazîne eyledikden sonra, tasarrufu için berât-ı hümâyûnum verile kimesne mâni‘ olmaya ve patriki mezbûr veya vekîli ve marhasa olanlar mîrî rüsûm cem‘ine çıkdıkda muhâtara olan yerlerden âsân vechile geçirdip, bindikleri atlarına ve para ve yaraklarına kimesne mâni‘ olmaya ve mîrî rüsûm tahsîl etdiğin kendüden ve âdemlerinden hilâf-ı mu‘tâd perâkende harâc taleb olunmaya ve marhasa-i sâbık zamânında olan borç hâlâ olan marhasadan taleb olunmaya. Râhib-i mezkûrûn patrikliğine müte‘allik olan manastırın ve bağ ve bahçelere ve çiftliklere ve çayırlara ve tarlalara ve panayırlara ve Ayazmalara ve değirmenlere ve bi’l-cümle kiliseye vakıf olanlara âhardan dahl olunmayıp, bundan evvel ve bunun emsâli ermeni patriki olanlar ne vechile zabt ve tasarruf edegelmişler ise râhib-i mezbûr dahi ol minvâl üzre zabt u tasarruf eyleye. Bu bâbda mezkûra bir ferd mâni‘ olmaya. Şöyle bilesiz alâmet-i şerîfe i‘timâd kılasız. Tahrîren fi’l-yevmi’r-râbi‘ şehri Cemâziyelâhir li sene seb‘a ve ışrîn ve elf. Be makām-ı Kostantıniyye.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 474 - Hüküm no: 728 - Orijinal metin no: [90a-1])﻿

﻿

﻿

729. Hüküm

Cafer Ağa câmiinin tamir edilmesi

Mâ fîhi mine’l-ahbâr vaka‘a indî harrere’l-fakīr İbrahim b. Süleyman el-muvellâ hilâfeten bi Kostantıniyye el-mahmiyye -ufiye anhümâ- Mahmiye-i İstanbul’da vâki‘ merhûm Cafer Ağa Evkāfı’na bi’l-fi‘il mütevellî olan bâ‘isü’l-kitâb Süleyman Bey b. Abdullah meclisi şer‘-i şerîfde takrîr-i kelâm edip, merhûm-ı mezbûrun mahmiye-i mezkûrede vâki‘ mescidi şerîfin ba‘zı mevâzi‘inde kıbel-i şer‘den me’zûn olmağla ta‘mîr etmişidi. Kıbel-i şer‘den ehl-i hibre ile üzerine varılıp, ta‘mîr olunan mevâzi‘inin mertebe-i tahammülü tahmîn olunup ketb ve tahrîr olunmağın taleb ederin dedikde, savb-ı şer‘den Mevlânâ İsmail Efendi b. Ömer ve Hâssa mi‘mârlarından Üstâd Fazlı Bey b. Hüsameddin irsâl olunup, zeyl-i kitâbda mastûrü’l-esâmi olan ahâlî ile mahalli mezbûre varıp ve keşf eylediklerinde fi’l-hakīka mescidi şerîfin cidârân-ı erba‘ası ber vech-i meremmet ta‘mîr olunmuş bulunup, mesâha olundukda bi hesâb-ı şatrancî seksen beş zirâ‘ olup, her zirâ‘ına ellişer akçeden dört bin üç yüz otuz akçe ve müceddeden binâ olunan taş havlu cidârın bi hesâb-ı mezbûr üç yüz doksan bir zirâ‘ olup, beher zirâ‘ına ellişer akçeden on yedi bin yedi yüz elli beş akçe ve üç yüz kırk bir zirâ‘ sakafının zirâ‘ına yirmi beşer akçeden yedi bin sekiz yüz yirmi akçe ve mescidi şerîfin sedd-i haremine ve zikr olunan duvarların derzine ve tavanı ve pencerelerine ve camlarına ve harc-ı nakkâşına ve minâre ve meremmetine ve kayyım odasına ve sâir cemî‘ harcı lâzımesine dokuz bin sekiz yüz elli akçe olup, zikr olunan mescidi şerîfin ta‘mîr-i mevâzi‘inin sekiz yüz akçe noksanı ihrâc olundukdan sonra, cem‘an otuz dokuz bin altı yüz yirmi akçe ta‘mîr ve tahammülü olduğun mi‘mâr-ı mezbûr ve sâir ahâlî-i vakf ile ihbâr eylediklerin mevlânâ-yı merkūm mahallinde tahrîr ve mahfili kazâda inhâ ve takrîr etmeğin, mâ hüve’l-vâki‘ bi’t-taleb ketb olundu. Tahrîren fî evâili Cemâziyelâhir li sene seb‘a ve ışrîn ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Fahrü’l-kuzât Mustafa Efendi b. Abdüllatîf, Fahrü’l-akrân Mehmed Ağa ez-zevvâk, Fahrü’l-a‘yân Ahmed Ağa el-müteferrika, Ahmed Bey b. Aydın en-nüvvâb, Mustafa Bey b. Ömer el-cündî, Tacir Ali Çelebi bezzâzistânî, Hacı Hüseyin b. Abdullah er-râcil, Mahmud Çelebi b. Musa, el-Hâc İbrahim Mustafa el-müezzin, Yusuf Çelebi [b.] Behrâm el-imâm, Ali Efendi el-imâm ve gayruhüm.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 476 - Hüküm no: 729 - Orijinal metin no: [90b-1])﻿

﻿

﻿

730. Hüküm

Balat dışında mumculuk yapan Paros ve Apostoli’nin berâtlarının yenilenmesi

Akzâ kuzâti’l-Müslimîn evlâ vülâti’l-muvahhidîn ma‘denü’l-fazl ve’l-yakīn vâris-i ulûmü’l-enbiyâ ve’l-mürselîn hüccetü’l-hakkı ale’l-halkı ecma‘în, el-muhtas bi mezîdi inâyeti’l-meliki’l-mu‘în mevlânâ İstanbul kadısı -zîdet fezâ’iluhu-tevkī‘-i refî‘-i hümâyûn vâsıl olıcak ma‘lûm ola ki, mahmiye-i mezbûre mahallâtından Balat hâricinde sâkin Paros ve Apostoli nâm zimmîler mukaddemâ Dersa‘âdet’ime gelip biz mumcu tâ’ifesinden olup Balat’ın taşrasında Piyâle nâm kasabın ve gayrilerin boğazladıkları davarın yağını biz satın alıp, mum işleyip âdet-i kadîm üzre füruht etmek için ibtidâdan bir dükkân vaz‘ ettiğimizde selhâne âmilleri ve sâir mumcular ve gayriler mâni‘ olurlar hayfdır deyû bildirdiler. Mezkûrlara mâni‘ olan kimesneler meclisi şer‘-i şerîfe beraber edip göresin. Fî nefsi’l-emr mezkûrlar mumcular olup mahalle-i Balat hâricinde zikr olunan kasab ve gayride boğazlanan koyunun ve sâir davarların yağını satın alıp işlemek için ibtidâdan bir dükkân vaz‘ eylemeği mîrîye âid olan rüsûma zarar olmayıp dökdüğü mumu narh-ı rûzî üzre fukarâya ve sâir kimesnelere satıp, min ba‘d kimesne mâni‘ u muzâhim olmayıp tekrâr şikâyet olunmalı eylemeyesin deyû mukaddemâ emr-i şerîf verilip cülûs-ı hümâyûn-ı sa‘âdet-makrûnum vâki‘ olmağla, ol emr-i şerîf getirip tecdîd olunmasın recâ eyledikleri ecilden buyurdum ki, bu bâbda mazmûn-ı mesfûr üzre verilen emr-i şerîf mûcebince amel edip aslâ hilâfına rızâ ve cevâz göstermeyesiz. Şöyle bilesiz alâmet-i şerîfe i‘timâd kılasız. Tahrîren fi’l-yevmi’s-sâdis ve’l-ışrîn min şehri Recebi’l-mürecceb li sene seb‘a ve ışrîn ve elf. Be makām-ı Kostantıniyye el-mahrûse.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 476 - Hüküm no: 730 - Orijinal metin no: [90b-2])﻿

﻿

﻿

731. Hüküm

Ölen Simon ve Ermiya’ya ait köylerin Boğdan Voyvodası tarafından zabtedilmesi

Kıdvetü’l-ümerâ’i’l-milleti’l-Mesîhiyye umdetü küberâ’i’l-tâyifeti’l-İseviyye Boğdan voyvodası Radol voyvoda tevkī‘-i refî‘-i hümâyûnum vâsıl olıcak ma‘lûm ola ki, bundan akdem Ermiya ve Simon nâm karındaşlar Boğdan boyarlarından olup, ellerinde olan karyelerine mutasarrıflar iken vilâyet-i Boğdan’da mukaddemâ fetret oldukda, mezkûr Ermiya Boğdan voyvodası olup ve karındaşı mezbûr Simon dahi Eflak Voyvodası oldukda, ol karyeleri zabt ve tasarruf ederler iken Boğdan Voyvodası olan merkūm Ermiya kızların Leh beylerine vermekle Boğdan’dan tahsîl eylediği mâl ile kal‘alar ve köyler alıp ve karındaşı merkūm Simon dahi Eflak vilâyetinden aldığı mâl ile nice karyeler satın alıp ikisi bile mürd olduklarında avratları ve oğulları memâlik-i mahrûsede karâr etmeyip, Leh vilâyetinde aldıkları köylerine karâr eylediklerinde, Boğdan’da olan karyelerin ve kalelerin o zamân voyvoda bulunanlar vilâyet hizmetinde ve cizye tahsîlinde sa‘y ve istikāmet ile hizmet eden boyarlara verip, ile’l-ân bu vech üzre zabt olunup, mezbûrların mukaddemâ Leh vilâyetine varan avratları Leh’de olan köyleri ile kanâ‘at eylemeyip, bilâ izin Boğdan vilâyeti oğullarına zabt etdirmek için Leh askerin kaldırıp nice fesâda bâ‘is olmuşlar iken, bi inâyetillâhi te‘âlâ askerleri bozulup ve kendileri esîr oldukdan sonra mezbûr Simon’un oğlu Gavarlaş nâm zimmî Eflak vilâyetine tâlib olup, Âsitâne-i sa‘âdetime gelip ve anası ile’l-ân dârü’l-harbde Boğdan’a karîb iki günlük yolda otururken, mukaddemâ boyarlıkları zamânında zabt eyledikleri köyler babamız mülkleri idi deyû bu tarîkle Âsitâne-i sa‘âdetimden ol karyelerin zabtına emr-i şerîf ve mûcebince mektûblar alıp göndermekle, Boğdan içinde olan boyarlara ve re‘âyâya haber vardıkda cümlesi bir yere gelip, eğer bu tarîkle ol karyeleri onlar zabt ederler ise yine vilâyetimize Leh eşkiyâsı yeniden yol bulup, köyleri bahânesiyle evvelki gibi fesâda bâ‘is olıcakları mukarrer olduğundan gayrı, vilâyet-i Boğdan’dan vech-i meşrûh üzre kalan köylerine Âsitâne-i sa‘âdetimden hilâf-ı inhâ ile aldıkları evâmir-i şerîfeler ile zabt etdirilmemek ve Leh içinde varan âdemlerine min ba‘d alâka ve müdâhale etdirilmemek için bi’l-fi‘il südde-i sa‘âdetimden kapı kethüdân olan Kosta Kethüdâ tarafından arzuhâl sunulup, emr-i şerîfim recâ olunmağın, zikr olunan Gavarlaş’ın cânibinden ol karyeler zabtına varan adamları ve Leh’de olan anası tarafından dahi âdem gelirse, min ba‘d dahl ve taarruz etdirilmeyip, şimdiye değin zabt eylediği üzre kemâ-kân sen mutasarrıf olman emrim olmuşdur buyurdum ki ( ), vusûl buldukda bu bâbda sâdır olan emrim üzre amel edip, dahi mezbûr Gavarlaş’ın tarafından ol köyler zabtına varan adamların ve Leh’de olan anası tarafından dahi adam varırsa, min ba‘d ol karyelere dahl ve ta‘arruz ettirmeyip, şimdiye değin zabt edegeldiğin üzre kemâkân sen zabt ve tasarruf eyleyesin, inâd üzre olanları yazıp arz eyleyesin, şöyle bilesin alâmet-i şerîfe i‘timâd kılasın. Tahrîren fî evâili şehri Cemâziyelâhir li sene seb‘a ve ışrîn ve elf. Be makām-ı Kostantıniyye el-mahmiyye.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 477 - Hüküm no: 731 - Orijinal metin no: [91a-1])﻿

﻿

﻿

732. Hüküm

Yeni yetişmiş meyve pazarbaşılığına Osman’ın tayin olunduğu

Pazarbaşılık-ı meyve-i nev-resde der İstanbul Arzuhâli mûcebince emekdârlardan Osman’a sebk eden hizmeti mukābelesinde verilmek buyuruldu. Sene seb‘a ve ışrîn ve elf. Mehmed el-fakīr Vasale fî 9 min şehri Cemaziyelâhir li sene seb‘a ve ışrîn ve elf.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 478 - Hüküm no: 732 - Orijinal metin no: [91a-2])﻿

﻿

﻿

733. Hüküm

Galata’daki gayrımüslim reayaya İstanbul’a geçtiklerinde müdahale edilmemesi

Galata’da re‘âyâ İslâmbol’a geçdikde rencîde olunmaya deyû, İstanbul Efendisi hazretleri, Câmi‘-i Cedîd evkāfından olup Galata’da sâkin olan zimmîler İstanbul tarafına geldikçe yavacılar dahl ve ta‘arruz ederlermiş, mukayyed olup, ol makûleleri men‘ u def‘ edesiz deyû buyuruldu.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 479 - Hüküm no: 733 - Orijinal metin no: [91a-3])﻿

﻿

﻿

734. Hüküm

İstanbul, Galata ve Haslar kazalarının cizye, ispençe, bennâk türü vergilerinin Seyyid Hüseyin’e ihale olunduğu

Efâzıl-ı kuzâti’l-Müslimîn e‘âzımu vülâti’l-muvahhidîn, menâbi‘u’l-fazl ve’l-yakīn, vârisûn-ı ulûmi’l-enbiyâ ve’l-mürselîn, hüccetü’l-hakkı ale’l-halkı ecma‘în, el-muhtassûn bi mezîdi inâyeti’l-meliki’l-mu‘în, el-hâkimûne’l-âdilûn bi kazâ-i İstanbul ve Galata ve Hâslar kadıları -zîde fazluhüm-tevkī‘-i refî‘-i hümâyûn vâsıl olıcak ma‘lûm ola ki, kazâ-i mezbûrînde vâki‘ cizye-i yava ve ispençe ve resm-i bennâk mukāta‘aları Seyyid Hüseyin nâm kimesnenin uhdesinde iltizâmda iken, Dergâh-ı âlî müteferrikalarından Murad Ağa’ya bin yirmi altı Ramazanı’nın on beşinde bir tarîkiyle ber vech-i emânet tevcîh olunup, bin yirmi yedi Saferi’nin on beşine gelinceye değin zabt ve tasarrufunda iken, dergâh-ı âlî çavuşlarından Hüseyin Çavuş mukāta‘aların iltizâm-ı sâbıkında tahvîli otuz yükde iken kırk bin akçe dahi ziyâde edip, cem‘an otuz yük ve kırk bin akçeye olur iltizâm ve kabûl eyleyip, berât dahi ihrâc edip, bin yedi Saferi’nin on beşinde sene-i mezbûre Cemâziyelevveli’nin on beşine gelinceye değin bu dahi zabt ve tasarruf üzre iken, hâlâ emîn-i sâbık Seyyid Hüseyin Divân-ı hümâyûna arzuhâl sunup, mukāta‘a-i mezbûr mahsûlünden mezkûr Emin Hüseyin Çavuş’un üç ay zamân-ı zabtından bir akçe teslîm olmayıp, hâlâ bu kulları zi’l-yed olup vukūfum olduğu cihetden, zikr olunan mukāta‘alar kendüye tekrâr ibkā ve mukarrer kılınmak için emîn-i sâbık Hüseyin Çavuş’un ta‘yîn ile hükm-i şerîfim taleb eylediğinde, tahvîline bir tahvîl dahi zam olunup, beher sene on ikişer yük akçeye iltizâm ve kabûl edip, hâlâ mevâcibe bir yük akçe ta‘yîn vermek üzre Seyyid Sa‘di ber vech-i kefâlet nâzır olmak üzre fermânım olmuşdur. Buyurdum ki, hükm-i şerîfimle vardıkda, bu bâbda sâdır olan fermânım üzre amel edip, ber vech-i ilzâm emîn olan Seyyid Hüseyin ve âdemlerine taht-ı kazânızda keferenin cizye-i yava ve ispençe ve resm-i bennâklarının resm-i mîrîlerini mu‘tâd-ı kadîm üzre zabt ve kabz etdiresin. Emîn-i sâbıkın âdemlerin ve âhardan bir ferdi vaz‘-ı yed ve müdâhale etdirmeyesin. Husûs-ı mezbûr ehem-i mühimmâtdandır. Malımın taleb ve cem‘-i tahsîlinde sa‘y-i mevfûr ve bezl-i makdûr olunup, sâire kıyâs eylemeyesiz. Şöyle bilesiz alâmet-i şerîfe i‘timâd kılasız. Tahrîren fi’l-yevmi’l-ışrîn min şehri Cemâziyelevvel sene seb‘a ve ışrîn ve elf. Be makām-ı Kostantıniyye el-mahrûse. Vasale fî 26 Cemâziyelevvel sene 1027.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 479 - Hüküm no: 734 - Orijinal metin no: [91b-1])﻿

﻿

﻿

735. Hüküm

Fâtıma bt. İskender’in Bahadır b. Hızır’dan üç talâkla boşandığı

Mahmiye-i İstanbul’da Arabacı Bayezid mahallesi sâkinelerinden işbu râfi‘atü’l-kitâb Fâtıma bt. İskender nâm Hâtun meclisi şer‘de zevci olan Bahadır b. Hızır nâm râcil mahzarında üzerine da‘vâ edip, mezbûr Bahadır zevcim olup, bundan akdem eğer şürb-i hamr edersem benden zevcem mezbûre Fâtıma talâk-ı selâse ile mutallaka olsun deyû şart edip, ba‘dehû şürb-i hamr edip, mezkûr bulunmak ile talâk-ı selâse vâki‘ olup, hâl minvâl üzre olduğuna ikrâr dahi etmiş iken, yine üzerime dâhil olup mu‘âşeret taleb eder. Suâl olunup duhûlden men‘ olunmak matlûbumdur dedikde, gıbbe’s-suâl ve’l-inkâr ve isre’l-istişhâd, udûl-i Müslimînden Seyyid Mahmud b. Mehmed ve Ali b. Mehmed el-imâm ve Abdülazîz b. Mehmed el-müezzin ve Mehmed b. Murad nâm kimesneler meclisi şer‘a hâzırûn olup, fi’l-vâki‘ mezbûr Bahadır bizim huzûrumuzda min ba‘d şürb-i hamr ve şürb-i arak edersem avratım mezbûre Fâtıma selâsen mutallaka olsun deyû şart edip, ba‘dehû şürb-i hamr edip, şart bulunmak ile talâk-ı selâse vâkı‘a oldukdan sonra ve yine dâhil olduğuna ikrâr eyledi. Bu husûsa şâhidleriz, şehâdet dahi ederiz deyû edâ-yı şehâdet-i şer‘iyye etdiklerinde, ba‘de’t-ta‘dîl şehâdetleri hayyiz-i kabûlde vâkı‘a oldukdan sonra, mezbûr Bahadır müdde‘iyye-i mezbûre ile mu‘âşeret-i zevciyyetden men‘ olunup, mâ vaka‘a bi’t-taleb ketb olundu. Hurrire fî evâsıtı şehri Şevvâli’l-mükerrem sene seb‘a ve ışrîn ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Ahmed b. Abdullah, Yusuf b. Bayram, Mustafa b. Hamza, Hızır b. Halil, Abdurrahman b. Süleyman.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 480 - Hüküm no: 735 - Orijinal metin no: [91b-2])﻿

﻿

﻿

736. Hüküm

Dergâh-ı âlî kapıcılarından Mahmud’un bozacılar kethüdâsı tayin olunduğu

Bozacılar kethüdâsı emridir. Efâzıl-ı kuzâti’l-müslimîn efâhim-i vülâti’l-muvahhidîn, ma‘denü’l-fazl ve’l-yakīn vâris-i ulûmi’l-enbiyâ ve’l-mürselîn hüccetü’l-hakkı ale’l-halkı ecma‘în, el-mahfûf-ı bi mezîdi inâyeti’l-meliki’l-mu‘în İstanbul ve Galata ve Üsküdar Haslar kadıları -zîdet fezâ’iluhüm-ve kıdvetü’l-kuzât ve’l-hükkâm me‘âdinü’l-fazl ve’l-kelâm mevlânâ Yoros kadısı -zîde fazluhû- tevkī‘-i refî‘-i hümâyûn vâsıl olıcak ma‘lûm ola ki, zikr olunan kadılıklarda vâki‘ olan Bozahâne ve Mandirine? mukāta‘ası Saray-ı atîk-i âmire mühimmâtı için iştirâ olunan süt ve yoğurt ve şem‘-i asel bahâsı için ber vech-i ocaklık ta‘yîn üzre olunmağla, bundan akdem zikr olunan mukāta‘a Hıristoda nâm zimmîyle Dergâh-ı mu‘allâm bevvâblarından Mahmud nâm kapıcıya ber vech-i iştirâk mukaddemâ emîn olanların ekl ü bel‘lerinde zimmetlerine zuhûr eden seksen bin akçe küsûrların tedrîc ile haklaşma tarîkiyle der-uhde olmuş iken, tekrâr mukāta‘aya mülâzemetden gelip vaz‘-ı yed edip, onların bel‘iyyâtından dahi küsûrları kezâlik yüz yirmi bin akçeden ziyâde olmuş iken, mezbûr Mahmud Kapıcı tedrîc ile icrâ eyleyip, ancak kırk dokuz bin akçe mikdârı kalıp ve meblağ-ı mezbûr dahi altı senede haklaşmak ta‘ahhüd eyleyip ve ber vech-i peşîn altmış bin akçe teslîm-i hazîne eyleyip ve mukāta‘a-i merkūme yed-i izdiyâd buldurmak üzre iki ve mukaddemâ mukāta‘ayı iltizâm eyledikde tâlib olanlar lâzım gelen kesrin kabûl ve teslîm eylediği peşîn kendüye bi’t-tamâm edâ eylemeyince mukāta‘aya dahl eylemeyeler deyû berât ve şart-ı iltizâmında mastûr ve mukayyed iken, hâlâ hilâf-ı şart-ı iltizâm dergâh-ı mu‘allâm kapıcılarından Birinci Bölükden Mehmed nâm kapıcı bilâ-kefîl müdâhale eylemekle, tekrâr izhâr-ı zulm eyleyip inâyet recâ eylemeğin, Hazîne-i âmire’mde mahfûz olan mukāta‘ât defterlerine nazar olundukda, bundan akdem bozahâne mukāta‘asına mültezim olanların zuhûrâtdan yetmiş sekiz bin kesrin tedrîc ile haklaşmak üzre ve altmış bin akçe peşin ile mukāta‘a-i mezbûra mezkûr bevvâb Mahmud’un uhdesinde olup, hâlâ mukāta‘a-i mezbûra âhar kimesneye verildiği takdîrce kesr-i mezbûru kabûl edip, mezkûr bevvâb Mahmud’un peşîni kendüye edâ olunmak lâzım olup ve müdâhale eden henüz hazîne defterlerine kayd etdirmediğinden gayrı peşîn ve kefîl ile olmayıp, mîrîye zarar müterettib olmak lâzım geldiği mastûr ve mukayyed bulunmağın, imdi mezbûr Mahmud’un mukaddemâ olan ta‘ahhüdü ve berât ve şart-ı iltizâm üzre mukāta‘ayı zabt etdirmek emr edip buyurdum ki, hükm-i ( ) vardıkda bu bâbda sâdır olan emrim üzre amel edip, dahi vech-i meşrûh üzre mukāta‘a-i merkūmeyi kemâ-kân merkūm bevvâb Mahmud elinde olan berât-ı hümâyûnum ve şart-ı iltizâm mûcebince zabt ve tasarruf etdirdip, bevvâb Mahmud mâdemki peşini ve mün‘im ve mütemevvil kefîllerin vermeyince hilâf-ı şart-ı iltizâm müdâhale eylemeyip, mâl-ı mîrîye gadr ve zarar müterettib olmakdan ziyâde ictinâb eyleyesiz. Ve’l-hâsıl merkūm bevvâb Mahmud emîn bozacılar tâyifesine kethüdâ olup, kethüdâlığına kimesne dahl u ta‘arruz eylemeyip, şöyle bilesiz, taraf-ı âhardan bir kimesne zuhûr edip mukāta‘anın emînliğine tâlib olursa, bunun verdiği altmış bin akçe peşînin tâyife-i mezbûre kendüye edâ eylemeyince kethüdâlıkdan ref‘ olunmayıp, mâni‘ olmak isteyenleri men‘ edesiz, memnû‘ olmayıp emr-i şerîfime muhâlefet edenleri isimleri ve resimleriyle ve sâir oldukları yerleri ile südde-i sa‘âdetime havâle eyleyesin ki, sâire mûceb-i ibret için haklarından geline. Şöyle bilesiz alâmet-i şerîfe i‘timâd kılasız. Tahrîren fi’l-yevmi’s-sâbi‘ ve’l-ışrîn [min] şehri Rebî‘ilâhir sene seb‘a ve ışrîn ve elf. Be makām-ı Kostantıniyye.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 480 - Hüküm no: 736 - Orijinal metin no: [92a-1])﻿

﻿

﻿

737. Hüküm

Sultan Ahmed câmii evkâfından olan câmi etrafındaki boş dükkânlara çizmeci esnâfının yerleştirilmesi

Akzâ kuzâti’l-Müslimîn evlâ vülâti’l-muvahhidîn ma‘denül-fazl ve’l-yakīn hüccetü’l-hakkı ale’l-halkı ecma‘în, vâris-i ulûmü’l-enbiyâ’ ve’l-mürselîn, el-muhtas bi mezîdi inâyeti’l-meliki’l-mu‘în, mevlânâ İstanbul kadısı -dâme fezâ’iluhu-tevkī‘-i refî‘-i hümâyûn vâsıl olıcak ma‘lûm ola ki, merhûm ve mağfûrun leh babam Sultan Ahmed -aleyhi’r-rahmeti ve’l-gufrân-câmi‘-i şerîfinin evkāfı mütevellîsi tarafından südde-i sa‘âdetime arzuhâl sunulup, zikr olunan câmi‘-i şerîfin etrâfında olan kârgir dükkânlarda saray mesti ve papucu füruht edenler iskân edeler deyû emr-i şerîf verilip, haffâflardan her birinden beş nefer kimesne zikr olunan dükkânlara ta‘yîn olundukda, cümle çarşu ma‘mûr olmayıp, nice dükkân hâlî kalmağın, ehl-i vukūf ile müşâvere olundukda, hâssa çizmecibaşı cemî‘-i hırfeti ile dükkânlara geldiği takdîrce ma‘mûr ve âbâdân olur deyû haber vermekle, çizmecibaşı cümle tevâbi‘i ile gelip, lâkin zikr olunan dükkânlardan gayrı yerde İstanbul içinde yedi yaşından kırk yaşına varınca dikilen saray mesti ve papuçu satılmayıp, eğer satılır ise cerîmelerle alınıp ve bu husûsa İstanbul Muhtesib Ağası olanlar mübâşir olmak üzre emr-i şerîf verilmesin recâ etmeğin, vech-i meşrûh üzre amel olunmak fermânım olmuşdur. Buyurdum ki ( ) vusûl buldukda bu husûsa mukayyed olup, dahi vech-i meşrûh üzre amel eyleyip. zikr olunan dükkânlardan gayrı yerde İstanbul içinde Saray mesti ve papuçu sattırmayıp, muhkem tenbîh-i ekîd eyleyesiz ve bu bâbda İstanbul’da Muhtesib Ağası olanlar mübâşir olup, ba‘de’t-tenbîh, eslemeyip inâd ve muhâlefet edenlerin cerîmeleri alınıp, emr-i şerîfimin icrâsında sa‘y u ihtimâm eyleyesiz. Zikr olunan dükkânların ma‘mûr ve âbâdân olması mühimmâtdandır. Ona göre mukayyed olup, sa‘y-i cemîl oluna. Şöyle bilesin alâmet-i şerîfe i‘timâd kılasın. Tahrîren fî evâsıtı Cumâdelûlâ sene seb‘a ve ışrîn ve elf. Be makām-ı Kostantıniyye. Vasale 19 Cumâdelûlâ sene 1027.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 482 - Hüküm no: 737 - Orijinal metin no: [92b-1])﻿

﻿

﻿

738. Hüküm

Münşî Ali Çelebi vakfının yanan dükkânlarının kiracısı tarafından tamir ettirilmesi

El-emru kemâ zükira fîhi nemekahu’l-fakīr ileyhi sübhânehû Mehmed el-me’mûr bi rü’yetihî hâzihi’l-kaziyye min kayd men lehü’l-emr ufiye anh. Sebeb-i tahrîr-i kitâb ve mûceb-i tastîr-i hitâb budur ki, Mahmiye-i Kostantıniyye -sânehallâhu te‘âlâ ani’l-beliyye-de Elvanzâde mahallesi sükkânından olup, merhûm Münşî Ali Çelebi Evkāfı’ndan iki tarafı tarîk-i âm ve bir tarafı Kurd mülkü ve bir tarafı vakf-ı mezbûr ile mahdûd ve müntehî olan vakıf evlerin müste’cir-i Hayim v. Yahud nâm Yahudi meclisi şer‘a gelip, takrîr-i kelâm kılıp, bu def‘a mahalle-i mezbûrede ihrâk vâki‘ oldukda, icâre-i mu‘accele ve yevmî yirmi beş akçe müeccele ile istîcâr ettiğim vakf-ı mezbûr evlere dahi sirâyet etdiğinden, üç bâb evlerin sakafı ve duvarları ve kapı ve pencereleri yıkılıp harâbe olup ve sâir altı bâb kârgir evlerin dahi çatılar kühnemek ile ayrılıp harâb olup, ta‘mîr ve termîme muhtâc olmuşdur. Ve mukaddemâ dahi izn-i mütevellî ile malımdan pencerelerini binâ ve ta‘mîr edip hayli harcım olmuşdur. Cânib-i şer‘den üzerine varılıp, vâki‘ hâl keşf olundukda münhedim olup müceddeden binâya muhtâc olan yerlerini binâ ve ta‘mîr lâzım olan yerlerini ta‘mîre vakıf müsâ‘id olup, cânib-i vâkıfdan binâ ve ta‘mîr olunursa fe-bihâ olsun ve illâ kendi malım ile binâ ve ta‘mîr olunmak lâzım gelirse, tahmîn olunup sarf olunan mâlım mukābelesinde zikr olunan icâre-i müeccelesi takas olunup, ehl-i vukūf takdîr etdikleri ecr-i misl üzre ta‘yîn-i icâre olunmasın taleb ederim dediğinde, cânib-i şer‘den bu dâ‘îleri nâ’ibü’ş-şer‘ ta‘yîn olunup, Hâssa mi‘mârlardan Üstâd Hürrem Bey b. Abdullah ve Üstâd Mustafa b. Abdullah ve zeyl-i sicilde isimleri mastûr olup mürtezika-i vâkıfdan ve sâirden Müslimîn ile mahalli mezbûre varılıp, vakf-ı mezbûrun mütevellîsi hâmilü’l-kitâb Hasan Çelebi b. Mahmud muvâcehesinde nazar olundukda, fi’l-vâki‘ vakf-ı mezbûr ma‘mûren yevmî yirmi beş akçeye istîcâr olunup, lâkin hâlen ihrâk mâni‘ oldukda üç bâb odaların sakafları ve kapı ve pencereleri ve ba‘zı duvarları yıkılıp harâb olup ve altı bâb kârgir evlerin dahi çatıları ayrılıp, ta‘mîr-i küllî ihtiyâcı olduğu müşâhed ve mukarrer olmağın, mezbûrân üstâdlar mahzar-ı Müslimînde hesâb-ı şatrancî üzre mesâha etdiklerinde, münhedim olan üç bâb odaların çatısına iki bin beş yüz yirmi akçe ve dolma duvarlarına iki bin yüz otuz iki akçe ve iki ocağına dokuz yüz akçe ve tavanlarına üç yüz altmış akçe ve iki kapılarına üç yüz akçe ve sokak kapısına yüz seksen akçe ve ırgādiyye ve hammâliye ve kiremid ve ocak tuğlasına bin iki yüz kırk akçe ve altı aded pencerelere üç yüz altmış akçe ve zikr olunan altı bâb kârgir odaların sakafı tûlen yirmi dokuz zirâ‘ ve arzen on altı zirâ‘ hesâb-ı şatrancî ile dört yüz altmış zirâ‘ olup, bu cümlenin ta‘mîri lâzım olan çatılarına her zirâ‘ı otuz akçe üzre on üç bin dokuz yüz yirmi akçe ve mukaddemâ izn-i mütevellî ile kendi malından binâ etdiği duvar ve ocak ve kenîf ki hesâb-ı şatrancî ile yüz zirâ‘dır. Seksen ikişer akçeden sekiz bin iki yüz akçe ve mezbûr binânın seksen dört zirâ‘ çatısı üç bin dört yüz altmış akçe ve duvar-ı cedîd dahi ki seksen dört akçe zirâ‘ olup altmış akçeden beş bin kırk akçeye ki, minvâl-i meşrûh üzre bu cümleye cem‘an tahmîn-i sahîh ile otuz sekiz bin altı yüz on iki akçe tahmîn etdiklerinde, cânib-i vakfın binâ-yı mezbûr ve ta‘mîriyesi vechile kudret ve mecâl yokdur deyû mütevellî-yi mezbûr ve mürtezikası cevâb verdiklerinden sonra ecîr-i mezbûr Hayim Yahudi kendi malıyla binâ ve ta‘mîr edip ve min ba‘d dahi vâki‘ olıcak ta‘mîri kendi malıyla termîm edip, yevmî yirmi akçe icâre-i müecceleye mukarrer olup, istîcâr ettiğin mezbûrûn üstâdlar ve sâir bî-garaz ehl-i vukūf Müslümanlar bu vechile olması min külli’l-vücûh vakfa enfa‘dır deyû takdîr ve vakf-ı mezbûrun ecr-i misli mahallen ve şerefen emsâl ve nuzzârı ile temsîl ve tanzîr olundukda, yevmî yirmi akçeden ziyâdeye tahammülü yokdur deyû icmâ‘ ve ittifâk edip ihbâr etdiklerinde, tarafeynden sâdır olan îcâr ve istîcâr bi’l-muvâcehe tasdîk olundukdan sonra, vâki‘ hâl gıbbe’t-taleb ketb olundu. Tahrîren fi’l-yevmi’l-ışrîn min şehri Saferi’l-muzaffer fî şuhûri sene hamsîn ve ışrîn ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: El-Hâc Mustafa b. Ahmed, Ali Çelebi b. Osman, Hasan b. Abdullah, Bâli Halife b. ( ) el-imâm, Hamza Reis b. Haydar ve gayruhüm.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 483 - Hüküm no: 738 - Orijinal metin no: [93a-1])﻿

﻿

﻿

739. Hüküm

Abdülkerim Efendi b. Hasan’ın Modoniç cizyesinin tahsiliyle alâkasının olmadığı

Mâ fîh kemâ fîh harrerehû el-fakīr Ahmed b. Alâaddin el-Müvellâ-hilâfeten bi mahkeme-i Mahmud Paşa bi medîne-i Kostantıniyye ufiye anhümâ Kıdvetü’l-hutebâi’l-kirâm Abdülkerim Efendi b. Hasan mahfili kazâda Şaban Bey b. Ali mahzarında takrîr-i kelâm [edip], mezkûr Şaban Bey yirmi iki senesinde Rumeli’nde Modoniç cizyesini cânib-i mîrîden iltizâm edip, benim alâkam yoğiken Âsitâne-i sa‘âdetde deftere bi ma‘rifeti Abdülkerim Efendi deyû kayd ettirmiş deyû haber aldım. Suâl olunup takrîri tahrîr olunmasın taleb ederim dedikde, gıbbe’s-suâl mezkûr Şaban Bey cevâbında, cizye-i merkūmeyi târih-i mezbûrda atebe-i aliyye-i sultânîyye’de başdefterdâr olan Abdülbâkī Paşa hazretlerinden ben müstakillen iltizâm edip, bir mikdârın cem‘ u tahsîl edip mîrîye teslîm etdim, bir mikdârı dahi re‘âyâ zimmetindedir, onu dahi cem‘ u tahsîl edip teslîm etmem gerekdir. Merkūm Abdülkerim Efendi’nin alâkası yoğiken deftere niçin “bi ma‘rifeti Abdülkerim Efendi” deyû kayd eylerim, defterde ben kendimi kayd etdirdim. Nihâyet merkūm Abdülkerim Efendi’nin ol cizye için cânib-i mîrîye iki yüz seksen bin akçesi geçmişdir, onu dahi almışdır, merkūm Abdülkerim Efendi’nin ol cizyede kat‘â alâkası yokdur dedikden sonra, mâ hüve’l-vâki‘ bi’t-taleb ketb olundu. Fî evâsıtı Recebi’l-ferd li sene hamse ve ışrîn ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Kenan Bey b. Abdullah, Ahmed Çelebi b. ( ) el-kâtib, Mehmed b. Ali.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 484 - Hüküm no: 739 - Orijinal metin no: [93b-1])﻿

﻿

﻿

740. Hüküm

Şehzâde Sultan Mehmed Vakfı’na ait Zeyrek köyünün saray mutfağına odun mükellefiyeti dışında herhangi bir vergi yükümlülüğünün olmadığı

Akzâ kuzâti’l-Müslimîn evlâ vülâti’l-muvahhidîn madenü’l-fazl ve’l-yakīn vâris-i ulûmü’l-enbiyâ ve’l-mürselîn hüccetü’l-hakkı ale’l-halkı ecma‘în el-muhtas bi mezîdi inâyeti’l-[meliki’l]-mu‘în mevlânâ el-hâkimü’l-adl bi kazâ-i İstanbul -zîdet fezâ’iluhu-tevkī‘-i refî‘-i hümâyûn vâsıl olıcak ma‘lûm ola ki, iftihârü’l-havâss ve’l-mukarrebîn mu‘temedü’l-mülûk ve’s-selâtîn Dârü’s-sa‘âdetim ağası Mustafa Ağa -dâme ulüvvuhû- hâlâ Dersa‘âdet’ime arz gönderip, mahrûse-i İstanbul’da vâki‘ merhûm ve mağfûrun-leh Şehzâde Sultan Mehmed Hân -tâbe serâhu-Evkāfı’ndan Galata Kazâsına tâbi‘ Vâdi-i Zeyrek nâm karye re‘âyâsından ba‘zıları İstanbul’da sâkin olup, sâir evkāf re‘âyâsı mu‘âfiyetleri mukābelesinde her sâl matbah-ı âmire’ye veregeldikleri kırk iki bin çeki odunu bunlar dahi ma‘an edâ edip, hizmetlerinde kusûrları yoğiken, hâlâ bu makūle evkāf re[‘âyâ]sına olagelmişe muhâlif anbara otluk hizmeti teklîf olunup, rencîde vü remîde olunmakdan hâlî değillerdir. Min ba‘d otluk hizmeti ve tekâlîf-i sâir teklîf olmayıp, üslûb-ı sâbık üzre mu‘âf ve müsellem olmaları bâbında emr-i şerîfim recâsına i‘lâm eylemeğin, vech-i meşrûh üzre amel olmak emr edip, dahi husûs-ı mezbûra mukayyed olup göresin. Ol makūleleri evkāf-ı mezbûre re‘âyâsından olup, İstanbul’da sâkin olanlar kadîmü’l-eyyâmdan hizmeti mezbûre mukābelesinde cümle tekâlîfden mu‘âflar iken hâlâ anbara otluk hizmeti ve sâir tekâlîf-i örfiyye ve şâkka taleb ve teklîf edip rencîde vü remîde edenleri vâki‘ ise men‘ u def‘ edip, min ba‘d evkāf-ı mezbûre re‘âyâsı otluk hizmeti ve tekâlîf ile kimesneye rencîde vü remîde ettirmeyip, husûs-ı mezbûr için tekrâr emr-i şerîfim taleb olunmalı eylemeyesiz, şöyle bilesiz alâmet-i şerîfe i‘timâd kılasız. Tahrîren fi’l-yevmi’s-sâlis ve’l-ışrîn min [şehri] Cemâziyelâhir li sene seb‘a ve ışrîn ve elf. Be makām-ı Kostantıniyye el-mahrûse.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 485 - Hüküm no: 740 - Orijinal metin no: [93b-2])﻿

﻿

﻿

741. Hüküm

İstanbul Ermeni Patriği’nin ve ehl-i örfün kanunsuz fazla vergi taleplerinin önlenmesi

Keşişlere müte‘allikdir. Akzâ kuzâti’l-Müslimîn evlâ vülâti’l-muvahhidîn madenü’l-fazl ve’l-yakīn hüccetü’l-hakk ale’l-halk ecma‘în vâris-i ulûmi’l-enbiyâ ve’l-mürselîn el-muhtas bi mezîdi inâyeti’l-meliki’l-mu‘în Mevlânâ İstanbul kadısı -dâmet fezâ’iluhu-tevkī‘-i refî‘-i hümâyûn vâsıl olıcak ma‘lûm ola ki, kazâ-i mezbûr sâkinlerinden Abraham ve Haçador ve Tomar ve Bedros ve Gazar ve Andriyas ve diğer Haçador nâm papazlar Dersa‘âdet’ime arzuhâl sunup, bizler ra‘iyyet keşişlerinden olup kâr ü kisbde olmayıp, fukarâdan olup hâlâ patriğimiz olan ve sâir ehl-i örf tâ’ifesin hilâf-ı kānûn ve mugāyir-i berât-ı hümâyûn hamursuz nâmına ve çarhî nice bid‘at peydâ edip, küllî akçemiz alıp zulm ü te‘addîden hâlî değildir, hayfdır, men‘ olunup hilâf-ı kānûn ziyâde bir akçe alınmamak bâbında emr-i şerîf recâ ederiz deyû bildirmeğin, kānûn üzre olagelenden ziyâde alınmaya deyû emr edip buyurdum ki, hükm-i şerîfim vardıkda husûs-ı mezbûra mukayyed olup göresin. Fi’l-vâki‘ mezbûrûn papazlar lâzım gelen rüsûmların kānûn üzre ve fermân-ı âlîşânım muktezâsınca edâ eylemeğe râzılar iken me’mûr olanlar kanâ‘at eylemeyip, hilâf-ı kānûn ve mugāyir-i berât-ı hümâyûn ziyâde akçelerin alıp zulm ü te‘addî eyledikleri vâki‘ ise men‘ u def‘ edip, mezbûrları hilâf-ı kānûn ve olagelmişe mugāyir kimesneye fukarâyı rencîde vü remîde ettirmeyesin, husûs-ı mezbûr için tekrâr şikâyete gelmeli eylemeyesiz, şöyle bilesiz alâmet-i şerîfe i‘timâd kılasız. Tahrîren fi’l-yevmi’s-sâdis aşer min şehri Rebî‘ilâhir li sene seb‘a ve ışrîn ve elf. Be makām-ı Kostantıniyye el-mahrûse.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 486 - Hüküm no: 741 - Orijinal metin no: [94a-1])﻿

﻿

﻿

742. Hüküm

Kalender Mehmed’e İstanbul’da Salı günü bayat ekmek dağıtımı ile ilgili ekmekçilik (sâlıciyân) vazifesinin tevcihi

Sâlıciyân-ı Ekmekciyân-ı İstanbul Sipâhiyândan ellinci bölükde emekdârlardan Kalender Mehmed’e arz-ı hâli mûcebince verilmek buyuruldu. Fî gurre-i Câ [Cemâziyelevvel] sene [seb‘a ve] ışrîn ve elf. Fi’l-yevmi’r-râbi‘ min [şehri] Cemâziyelâhir sene 1027.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 486 - Hüküm no: 742 - Orijinal metin no: [94a-2])﻿

﻿

﻿

743. Hüküm

Trabzon’dan çalışmak için Trabzon gelen Yani v. Lefter ve Parişkere v. Dori’den İstanbul’da tekrar vergi alınmaması

Akzâ kuzâti’l-Müslimîn evlâ vülâti’l-muvahhidîn madenü’l-fazl ve’l-yakīn vâris-i ulûmü’l-enbiyâ ve’l-mürselîn hüccetü’l-hakkı ale’l-halkı ecma‘în el-muhtas bi mezîdi inâyeti’l-meliki’l-mu‘în mevlânâ el-hâkimü’l-adl bi kazâ-i İstanbul -dâmet fezâ’iluhu-tevkī‘-i refî‘-i hümâyûn vâsıl olıcak ma‘lûm ola ki, Yani v. Lefter ve Pereşkere v. Dori nâm zimmîler Dersa‘âdet’ime arzuhâl sunup, biz Trabzon kazâsı sâkinlerinden olmağla, her sene vâcib olan cizyemizi vilâyetimize emr-i şerîf ile cem‘a me’mûr olanlara edâ eyleyip, elimize mühürlü ma‘mûlün-bih temessük alıp kusûrumuz yoğiken, İstanbul’a rençberlik etmeğe geldiğimizde, kānûn üzre altı ay sâkin oldukdan sonra bu harâcda me’mûr olanlara verilirken, hâlâ tekrâr bizden ikişer yüz akçe perâkende harâcı taleb edip, rencîde ederler, hayfdır, men‘ olunmak bâbında emr-i şerîf recâ ederiz deyû bildirmeğin, hilâf-ı şer‘ ve kānûn rencîde olunmayalar deyû emr edip, husûs-ı mezbûra mukayyed olup göresin. Fi’l-vâki‘ mezbûrlar her sâl vâcib olan harâcların vilâyetlerinde ber-mûceb-i emr ve defter me’mûr olanlara edâ edip, ellerine ma‘mûlün-bih temessük alıp ve İstanbul’da rençberlik ederler iken yava cizyelerin dahi kānûn üzre verip kusûrları yoğiken, hâlâ mezkûrândan perâkende harâcı nâmına ikişer yüz akçe taleb edip rencîde eyledikleri vâki‘ ise men‘ u def‘ edip, mademki asl-ı harâcların cem‘ine me’mûr olanlara edâ eylediklerine ma‘mûlün-bih temessükleri ola, min ba‘d mezkûrları hilâf-ı şer‘ ve kānûn ve mugāyir-i emr-i hümâyûn rencîde vü remîde etdirmeyesiz deyicek, izin târihi ile müverrah emr-i şerîf gelmişken cülûs-ı hümâyûn-ı sa‘âdet-makrûnum vâki‘ olmağla, ol emr-i şerîfi getirip tecdîd recâ eylemeğin buyurdum ki, emr-i şerîfim vardıkda bu bâbda mukaddemâ mazmûn-ı mesfûr üzre verilen emr-i şerîfinden sonra hilâfına emr-i âhar vârid olmuş değil ise mûcebince amel edip, min ba‘d hilâfına rızâ vü cevâz göstermeyesiz, şöyle bilesiz alâmet-i şerîfe i‘timâd kılasız. Tahrîren fi’l-yevmi’t-tâsi‘ aşer min [şehri] Saferi’l-hayr li sene seb‘a ve ışrîn ve elf. Be makām-ı Kostantıniyye.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 486 - Hüküm no: 743 - Orijinal metin no: [94b-1])﻿

﻿

﻿

744. Hüküm

Müslüman kıptilerden haraç ve ispençe adıyla vergi alınmaması

Akzâ kuzâti’l-Müslimîn evlâ vülâti’l-muvahhidîn madenü’l-fazl ve’l-yakīn hüccetü’l-hakk ale’l-halk ecma‘în vâris-i ulûmü’l-enbiyâ ve’l-mürselîn el-muhtas bi mezîdi inâyeti’l-meliki’l-mu‘în el-hâkim be mahrûse-i İstanbul -dâmet fezâ’iluhu-tevkī‘-i refî‘-i hümâyûn vâsıl olıcak ma‘lûm ola ki, hâliyâ Dersa‘âdet’ime sûret-i sicil gönderip, mahrûse-i İstanbul’da Üsküplü mahallesi sâkinlerinden Hüseyin b. Karagöz ve Süleyman b. Ahmed ve Emin b. Hızır nâm kimesneler meclisi şer‘a gelip, biz ehl-i İslâm’dan ve evkāt-ı hamsede kā’im ve müdâvim olan evlâdımız mektebhânelerde sâir Müslümanlar evlâdlarıyla Kur’ân-ı azîm tilâvet edip ve câmi‘lerde hasbeten lillâh çerâğlarımız yanarken, çingâne harâccıları ve subaşıları bizi rencîde edip, siz kıbtiyân tâ’ifesindensiz deyû bizden bî-vech harâc ve ispençe taleb edip, ziyâde te‘addî ederler dediklerinde, ahvâlleri bî-garaz mu‘temedün-aleyh Müslümanlardan suâl olundukda, takrîrlerine muvâfık haber verip, mu‘âfnâme sadaka olunmak bâbında inâyet recâ eylediklerin ilâm eylemişsiz. İmdi ba‘de’l-yevm hükm-i şerîfim vardıkda göresiz, kaziyye i‘lâm olunduğu gibi olup mezkûrlar ehl-i sünnet ve cemâ‘at-i Müslimînden olup, mademki Müslümanlar ile ihtilât edip ve evkāt-ı hamse’i edâ edip kendiler ve oğulları Kur’ân-ı azîm tilâvet edip, sâir çingâne ile ihtilât etmeyip avârız ve sâir tekâlîflerin sâkin oldukları mahalle ahâlîsi ile verip edâ edip kusûrları olmaya, ol takdîrce mezkûrları kimesneye rencîde vü remîde ettirmeyip, harâc ve ispençe teklîf ettirmeyip tekrâr şikâyet olmalı eylemeyesiz, şöyle bilesiz alâmet-i şerîfe i‘timâd kılasız. Tahrîren fi’l-yevmi’s-sâdis min [şehri] Cemâziyelevvel sene tis‘a ve semânîn ve tis‘a mi’ede. Be makām-ı Kostantıniyye.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 487 - Hüküm no: 744 - Orijinal metin no: [94b-2])﻿

﻿

﻿

745. Hüküm

Hâssa kasaplardan Şiro’nun Eflaklı bazı şahıslardaki alacağının tahsil olunması

Kıdvetü’l-ümerâ’i’l-milleti’l-Mesîhiyye umdetü küberâ’i’t-tâ’ifeti’l-İseviyye Eflak Voyvodası Aleksandra Voyvoda tevkī‘-i refî‘-i hümâyûn vâsıl olıcak ma‘lûm ola ki, Matbah-ı Âmirem için et veren hâssa kasablardan Şiro nâm kasabın Eflak sâkinlerinden Madoş zimmî ve Koster oğlu Dimo ve İstrelor v. Aleksi nâm zimmîlerde, koyun akçesinden üç yük yetmiş altı bin akçe hakkı olup, bundan akdem hakkı alıverilmek için emr-i hümâyûnumla kapıcılar ta‘yîn olunup, hakkın alıveresiz veyâhud kendileri südde-i sa‘âdetime gönderesiz deyû emirlerde derc olunup, üç dört kıt‘a müekked emirler verilmişken, geri hakkı alıverilmeyip ve hasımları Âsitâne-i sa‘âdetime gönderilmeyip mezbûra gadr u hayf olduğu ecilden, bu def‘a dergâh-ı mu‘allâm çavuşlarından kıdvetü’l-emâsil ve’l-akrân ( ) Çavuş ta‘yîn olunup mezbûr çavuş buyurdum ki, hükm-i şerîfimle dergâh-ı mu‘allâm bevvâblarından fahrü’l-akrân Rıdvan -zîde mecduhû- vardıkda mezbûr zimmînin elinde olan temessükü mûcebince hakk-ı mezbûru hesâb edip, mûmâ-ileyh çavuş mübâşeretiyle alıverip, bir vechile ta‘allül ve bahâne ve inâd ve muhâlefet ettirmeyesiz, vermekde inâd ederler ise mezbûr çavuşa koşup Âsitâne-i sa‘âdetime gönderesiz, emrimin icrâsında ihtimâm üzre olasız, şöyle bilesiz alâmet-i şerîfe i‘timâd kılasız. Tahrîren fî evâsıtı şehri Cemâziyelevvel sene seb‘a ve ışrîn ve elf. Be makām-ı Kostantıniyye.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 488 - Hüküm no: 745 - Orijinal metin no: [94b-3])﻿

﻿

﻿

746. Hüküm

Hâssa kasaplardan Şiro’nun Eflak bölgesinden koyun satın alacağı

Kıdvetü’l-ümerâ’i’l-milleti’l-Mesîhiyye umdetü küberâ’i’t-tâ’ifeti’l-İseviyye Eflak Voyvodası Aleksandra Voyvoda tevkī‘-i refî‘-i hümâyûn vâsıl olıcak ma‘lûm ola ki, matbah-ı âmire ve yeniçeri meydânına ve vüzerâ-yı izâmıma et veren hâssa kasablarından Şiro nâm kasab mukaddemâ Eflak voyvodasına karz verdiği dokuz yüz bin akçe mukābelesinde Aşağıref‘ ve Arıhani? ve Umyaci ve Sakyaki ve Yukarızıh? nâm nâhiyelerden on bin koyun verilmek ta‘ahhüd olunup, hâlâ mezbûr Şiro cem‘ine müteveccih olmağın, zikr olunan koyun cem‘ olunmuş ise dahi cem‘ edenlerden alıverilmek bâbında emr-i şerîfim recâ etmeğin buyurdum ki, hükm-i şerîfimle dergâh-ı mu‘allâm bevvâblarından fahrü’l-akrân Rıdvan -zîde kadruhû- vardıkda zikr olunan on bin koyunu temessükü mûcebince merkūm Şiro’ya cem‘ ve kabz etdirip, bu cânibe gönderesin, eğer zikr olunan on bin koyun senin tarafından âhara dahi cem‘ etdirilmiş ise geri mezbûr Şiro’ya alıverip, emr-i hümâyûnumun icrâsında mücidd-i sâ‘î olasın, şöyle bilesin alâmet-i şerîfe i‘timâd kılasın. Hurrire fî evâsıtı şehri Cemâziyelevvel li sene seb‘a ve ışrîn ve elf. Be makām-ı Kostantıniyye.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 489 - Hüküm no: 746 - Orijinal metin no: [95a-1])﻿

﻿

﻿

747. Hüküm

Bâbüssaâde Ağası Mehmed’in Tavukpazarı’ndaki fırınında beyaz ekmek pişirilmesine izin verildiği

Akzâ kuzâti’l-Müslimîn evlâ vülâti’l-muvahhidîn madenü’l-fazl ve’l-yakīn vâris-i ulûmü’l-enbiyâ ve’l-mürselîn hüccetü’l-hakkı ale’l-halkı ecma‘în el-muhtas bi mezîdi inâyeti’l-meliki’l-mu‘în mevlânâ İstanbul kadısı -zîdet fezâ’iluhu-tevkī‘-i refî‘-i hümâyûn vâsıl olıcak ma‘lûm ola ki, iftihârü’l-havâs ve’l-mukarrebîn Bâbü’s-sa‘âdetim ağası olan Mehmed Ağa -dâme ulüvvuhû-nun İstanbul’da Tavukpazarı’nda semerciler içinde vâki‘ mülk fırınında ekmekci olan dârende-i fermân-ı hümâyûn ( ) südde-i sa‘âdetime gelip, mezbûr zikr olunan fırında beyaz ekmek işleyip Matbah-ı âmireme dahi beyaz unu lâzım oldukda veregelmeğin, küllî sa‘y ve hizmet olduğunda narh-ı rûzî üzre işledikleri kara ekmekden yirmi beş dirhem ekmek noksan üzre beyaz ekmek işlemek için izn-i hümâyûnum recâ etmeğin buyurdum ki, müşârun-ileyhin zikr olunan fırında vech-i meşrûh üzre beyaz ekmek işledip, hâricden kimesneye dahl u ta‘arruz etdirmeyesiz, şöyle bilesiz alâmet-i şerîfe i‘timâd kılasız. Tahrîren fî evâili şehri Cemâziyelâhir li sene seb‘a ve ışrîn ve elf. Be makām-ı Kostantıniyye el-mahmiyye. Vasale fi’s-sânî min [şehri] Recebi’l-mürecceb li seneti’l-mezbûre.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 489 - Hüküm no: 747 - Orijinal metin no: [95a-2])﻿

﻿

﻿

748. Hüküm

Sefer için İstanbul esnâfından mimar ve neccâr akçesinin toplanıp Diyarbakır’a gönderilmesi

Akzâ kuzâti’l-Müslimîn evlâ vülâti’l-muvahhidîn madenü’l-fazl ve’l-yakīn vâris-i ulûmü’l-enbiyâ ve’l-mürselîn hüccetü’l-hakkı ale’l-halkı ecma‘în el-muhtas bi mezîdi inâyeti’l-meliki’l-mu‘în mevlânâ İstanbul kadısı -zîdet fezâ’iluhu-tevkī‘-i refî‘-i hümâyûn vâsıl olıcak ma‘lûm ola ki, iftihârü’l-emâcid ve’l-ekârim bi’l-fi‘il cebecilerim başı olan Mehmed -dâme mecduhû- tezkire gönderip, mahrûse-i İstanbul’dan sefer-i hümâyûnum mühimmâtı için irsâl olunagelen mi‘mâr ve neccâr akçeleri olageldiği üzre İstanbul esnâfından cem‘ u tahsîl olunmak için i‘lâm etmeğin, imdi rûz-ı nevrûzda serdâr-ı âlî-mikdârım Diyarbakır’dan hareket eylemek musammem olmağla, zikr olunan mi‘mâr ve neccâr akçesi olageldiği üzre cem‘ u tahsîl ve serdâr-ı âlî-mikdârımın yanında Cebehâne-i Âmire’mde olan esnâfa tevzî‘ için irsâl eylemen emrim olmuşdur buyurdum ki, vusûl buldukda sâdır olan emrim üzre bu husûsa ihtimâm eyleyip, sinîn-i sâbıkada sefer-i hümâyûnum vâki‘ oldukça bu vechile tahsîl olunagelmiş ise bu def‘a dahi vech-i meşrûh üzre İstanbul esnâfından cem‘ u tahsîl ve mu‘accelen irsâl ve îsâl eyleyesiz. Bu husûs sâire kıyâs olunmaz, elbette meblağ-ı mezbûr nevrûz-ı sultânî’de ulaşmak lâzımdır, bu cânibde zikr olunan esnâf hâzırdır hemen akçelerin ale’t-ta‘cîl gönderip avk u te’hîre rızâ vü cevâz göstermeyesiz, şöyle bilesiz alâmet-i şerîfe i‘timâd kılasız. Tahrîren fî evâili şehri Muharremi’l-harâm sene seb‘a ve ışrîn ve elf. Bi medîne-i Âmed.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 490 - Hüküm no: 748 - Orijinal metin no: [95b-1])﻿

﻿

﻿

749. Hüküm

Zeynep Hâtun Vakfı Câbisi Mustafa b. Mehmed’in berâtının yenilenmesi

Sebeb-i tahrîr-i tevkī‘-i refî‘-i hümâyûnum oldur ki, Cülûs-ı hümâyûnum vâki‘ olmağla umûmen tecdîd-i berât fermân-ı şerîfim olmağın, mahmiye-i İstanbul’da vâki‘ Zeyrek câmi‘inde merhûme Zeynep Hâtun’un vakt-i subhda tilâvet olunan eczâ-i şerîfi evkāfına yevmî bir akçe ile câbî olan işbu dârende-i fermân-ı hümâyûn Mustafa b. Mehmed südde-i sa‘âdetimden tecdîd-i berât recâ eylemeğin, bin yirmi altı Zilka‘desi’nin yirmi üçüncü gününde müceddeden bu berât-ı sa‘âdet-âyâtı verdim ve buyurdum ki, varıp evkāf-ı mezbûrede câbî olup hizmeti lâzımesin mer‘î ve mü’eddâ kıldıkdan sonra, ta‘yîn olunan yevmî bir akçe vazîfesin evkāf-ı mezbûre mütevellîsinden mâh be mâh alıp mutasarrıf ola, şöyle bileler alâmet-i şerîfe i‘timâd kılalar. Tahrîren fi’l-yevmi’s-sânî aşer mine’l-Muharremi’l-harâm li sene seb‘a ve ışrîn ve elf. Be makām-ı Kostantıniyye el-mahmiyye.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 490 - Hüküm no: 749 - Orijinal metin no: [95b-2])﻿

﻿

﻿

750. Hüküm

Piyade Sakalar Kethüdâlığı’na Mehmed b. Ali’nin tayini

Piyade sakalar kethüdâsının berâtıdır. Nişân-ı şerîf-i âlîşân İstanbul kadısı olan akzâ kuzâti’l-Müslimîn Mevlânâ Seyyid Mehmed -zîdet fezâ’iluhu-mührüy[le südde-i] sa‘âdetime mektûb gönderip, mahrûse-i İstanbul’da piyâde sakalar kethüdâsı olan Ali oğlu İsa sılasına gitmekle kethüdâlığı mahlûl olmağın, yine tâ’ife-i mezbûreden Ali oğlu dârende-i fermân-ı hümâyûn Mehmed için hizmeti mezbûre uhdesinden gelmeğe kādirdir deyû kethüdâlığı mezbûra verilmek recâsına arz etmeğin, bu nişân-ı hümâyûn-ı izzet-makrûnu verdim ve buyurdum ki, ba‘de’l-yevm mahrûse-i mezbûrede piyâde sakalar kethüdâsı olup, şol ki vezâyif hidemât-ı piyâde sakalığıdır, kadîmden olageldiği üzre mü’eddâ kıla ve hâne-i avârızdan ise vere, ol bâbda hiç ahad mâni‘ u dâfi‘ olmaya, şöyle bileler alâmet-i şerîfe i‘timâd kılalar. Tahrîren fi’l-yevmi’s-sâmin aşer min [şehri] Cemâziyelâhir sene seb‘a ve ışrîn ve elf. Be makām-ı Kostantıniyye el-mahrûse. Kad vasale fî 23 Cemâziyelâhir li seneti’l-mezbûre.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 491 - Hüküm no: 750 - Orijinal metin no: [95b-3])﻿

﻿

﻿

751. Hüküm

Ruben v. Harun’un Hoca Hanı’nda ham ipek satan dellâllara kethüdâ tayini

Mahmiye-i İstanbul’da vâki‘ kazzâzlar kethüdâsı olan Mehmed Bey b. İsmail ve yiğitbaşıları Mustafa b. Kasım ve sâirleri ve Yahudi kazzâzlarının kethüdâları İlya v. Hafas nâm kimesneler meclisi şer‘-i şerîfde takrîr-i kelâm edip, mahmiye-i mezbûrede vâki‘ Hoca [Ha]nı içinde ve taşrasında ham ipek füruht eden dellâllar[ın] kethüdâları olmamağın, beynlerini ihtilâlden hâlî olmadıkları ecilden, İzdin cemâ‘atinden Ruben v. Harun nâm Yahudiyi ittifâkımız ile ham ipek bey‘ eden dellâllara kethüdâ nasb olunmasın taleb ederiz dediklerinde, cânib-i şer‘den mezbûr Ruben kethüdâ olmağa icâzet verip, mâ hüve’l-vâki‘ bi’t-taleb ketb olundu. Tahrîren fi’l-yevmi’r-râbi‘ min [şehri] Cemâziyelevvel li sene seb‘a ve ışrîn ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Sinan b. Ömer Beşe, Mehmed b. Cafer, Hüseyin b. Mustafa, Hasan Çelebi [b.] Murad.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 491 - Hüküm no: 751 - Orijinal metin no: [96a-1])﻿

﻿

﻿

752. Hüküm

Kefîl olma

Dika bt. Salamon nâm Yahudiyenin nefsine ve hîn-i mütâlebe[de] ihzârına İsak [v.] Şemuyil nâm Yahudi kefîl olmağın, mâ vaka‘a kayd şüd.

Şuhûdü’l-hâl: Es-Sâbikūn.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 492 - Hüküm no: 752 - Orijinal metin no: [96a-2])﻿

﻿

﻿

753. Hüküm

Kefîl olma

Aveb v. Şemuyil an mahalle-i Abdüsselam nâm Yahudinin nefsine Paroh v. İlyader ve İlyader nâm kimesneler kefîl olmağın, mâ vaka‘a kayd şüd.

Şuhûdü’l-hâl: Es-Sâbikūn.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 492 - Hüküm no: 753 - Orijinal metin no: [96a-3])﻿

﻿

﻿

754. Hüküm

Kefîl olma

Hızır Bey mahallesi sâkinelerinden Makri bt. Benyamin nâm Yahudiyenin nefsine ve meclisi şer‘a ihzârına Çelebioğlu mahallesi sâkinlerinden Avraham v. Yakonoven nâm Yahudi kefîl olmağın, mâ vaka‘a kayd şüd. Fi’t-târihi’l-mezbûr.

Şuhûdü’l-hâl: Es-Sâbikūn.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 492 - Hüküm no: 754 - Orijinal metin no: [96a-4])﻿

﻿

﻿

755. Hüküm

Kefîl olma

Kedüz? cemâ‘atinden Hayim v. Yasef nâm Yahudinin nefsine ve hîn-i mütâlebede meclisi şer‘a ihzârına Mesine cemâ‘atinden Mosi v. Yasef nâm Yahudi kefîl bi’l-emr olmağın, mâ hüve’l-vâki‘ bi’t-taleb ketb olundu. Tahrîren fi’t-târihi’l-mezbûr.

Şuhûdü’l-hâl: Sinan b. Abdullah, İbrahim b. Receb, Mehmed b. el-Hâc Zeynî ve gayruhüm.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 492 - Hüküm no: 755 - Orijinal metin no: [96a-5])﻿

﻿

﻿

756. Hüküm

Kefîl olma

Katalan cemâ‘atinden Avraham v. Hayim nâm Yahudinin nefsine ve hîn-i mütâlebede meclisi şer‘a ihzârına Kedüz? cemâ‘atinden Şemuyil v. İsak nâm Yahudi kefîl bi’l-emr olmağın, mâ vaka‘a kayd şüd. Fi’t-târihi’l-mezbûr.

Şuhûdü’l-hâl: Es-Sâbikūn.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 492 - Hüküm no: 756 - Orijinal metin no: [96a-6])﻿

﻿

﻿

757. Hüküm

Kefîl olma

Cane cemâ‘atinden David v. İsak nâm Yahudinin nefsine ve hîn-i mütâlebede meclisi şer‘a ihzârına Portakal cemâ‘atinden Şemayid v. Şemuyil nâm Yahudi kefîl bi’l-emr olmağın, mâ hüve’l-vâki‘ gıbbe’t-taleb ketb olundu. Fi’t-târihi’l-mezbûr.

Şuhûdü’l-hâl: Es-Sâbikūn.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 493 - Hüküm no: 757 - Orijinal metin no: [96a-7])﻿

﻿

﻿

758. Hüküm

Kefîl olma

Sisilye-i kebîr cemâ‘atinden Salamon v. Şemun nâm Yahudinin nefsine ve hîn-i mütâlebe[de] ihzârına kethüdâları Salta v. Papula talebi ile Sinor cemâ‘atinden Yelhoron v. Avraham nâm Yahudi kefîl olmağın [mâ hüve’l-vâki‘ gıbbe’t-taleb ketb olundu]. Hurrire fi’l-yevmi’r-râbi‘ min [şehri] Cemâziyelâhir sene 1027.

Şuhûdü’l-hâl: Siyavuş [b.] Abdullah, Hasan Çelebi, Murad b. Mehmed, Mehmed b. Cafer, Hüseyin b. Mustafa.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 493 - Hüküm no: 758 - Orijinal metin no: [96a-8])﻿

﻿

﻿

759. Hüküm

Kefîl olma

Hanna bt. Şemuyil nâm dellâlenin nefsine ve taleb olunduğuna meclisi şer‘a ihzâra zevci Mosi v. Şemuyil nâm Yahudi kefîl oldu. Hurrire fi’t-târihi’l-mezbûr.

Şuhûdü’l-hâl: Es-Sâbikūn.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 493 - Hüküm no: 759 - Orijinal metin no: [96a-9])﻿

﻿

﻿

760. Hüküm

Kefîl olma

Dimetoka cemâ‘atinden Lasko v. Şaban nâm Yahudinin nefsine ve hîn-i mütâlebe[de] ihzârına kethüdâları talebi ile yine cemâ‘at-i mezbûrede[n] Satan v. Selemiye nâm Yahudi kefîl oldu. Hurrire fi’t-târihi’l-mezbûr.

Şuhûdü’l-hâl: Es-Sâbikūn.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 493 - Hüküm no: 760 - Orijinal metin no: [96a-10])﻿

﻿

﻿

761. Hüküm

Kefîl olma

Kedüz? cemâ‘atinden Mosi v. Yasef nâm Yahudinin nefsine ve hîn-i mütâlebe[de] ihzârına kethüdâları ve yiğitbaşıları talebleriyle Katalan cemâ‘atinden Eşkenazi v. Yakob kefîl oldu. Hurrire fi’t-târihi’l-mezbûr.

Şuhûdü’l-hâl: Es-Sâbikūn.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 493 - Hüküm no: 761 - Orijinal metin no: [96a-11])﻿

﻿

﻿

762. Hüküm

Kefîl olma

Selânik-i Küçük cemâ‘atinden Menahim v. Mosi nâm Yahudinin nefsine ve hîn-i mütâlebe[de] meclisi şer‘a ihzârına kethüdâları İlya nâm Yahudi talebiyle Podin? cemâ‘atinden Hayim v. Paskal nâm Yahudi kefîl olmağın, mâ hüve’l-vâki‘ bi’t-taleb ketb olundu. Hurrire fi’t-târihi’l-mezbûr.

Şuhûdü’l-hâl: Es-Sâbikūn.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 494 - Hüküm no: 762 - Orijinal metin no: [96a-12])﻿

﻿

﻿

763. Hüküm

Kefîl olma

İzdin cemâ‘atinden Polhorona? v. Mosi nâm Yahudinin nefsine ve hîn-i mütâlebe[de] ihzârına Zeytun cemâ‘atinden Yasef v. Mosi nâm Yahudi kethüdâları talebiyle kefîl olmağın, mâ vaka‘a kayd şüd. [Hurrire fi’t-târihi’l-mezbûr].

Şuhûdü’l-hâl: Es-Sâbikūn.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 494 - Hüküm no: 763 - Orijinal metin no: [96a-13])﻿

﻿

﻿

764. Hüküm

Kefîl olma

Küçük Selânik cemâ‘atinden Avraham v. Sabatay nâm Yahudinin nefsine ve hîn-i mütâlebede ihzârına cemâ‘at-i mezbûreden Sabatay v. Avraham Yahudi kethüdâları talebiyle kefîl olmağın, mâ vaka‘a kayd şüd. Hurrire fi’t-târihi’l-mezbûr.

Şuhûdü’l-hâl: Es-Sâbikūn.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 494 - Hüküm no: 764 - Orijinal metin no: [96a-14])﻿

﻿

﻿

765. Hüküm

Kefîl olma

Kuruçeşme cemâ‘atinden olup mahmiye-i mezbûrede Zeyrek başında Hızır Bey mahallesinde sâkin Mosi v. Benyamin nâm Yahudinin nefsine ve hîn-i mütâlebe[de] ihzârına kethüdâları talebiyle Aragon cemâ‘atinden Şemuyil v. David nâm Yahudi kefîl olmağın, mâ vaka‘a kayd şüd. Hurrire fi’t-târihi’l-mezbûr.

Şuhûdü’l-hâl: Es-Sâbikūn.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 494 - Hüküm no: 765 - Orijinal metin no: [96a-15])﻿

﻿

﻿

766. Hüküm

Kefîl olma

Dellâliyân Yahudilerin kefâlet hüccetleridir. Dîvân-ı âlî tarafından mahmiye-i İstanbul’da dellâle olan Yahudiyelerin nefislerine kefîl alına deyû buyruldu-yı şerîf vârid olmağın, …? cemâ‘atinden olup, mahmiye-i merkūmede Hoca Paşa mahallesinde sâkine olan Çera bt. Salamon nâm dellâleden kefîl taleb olundukda, yine Yahud tâ’ifesinden olup Büyük Selânik cemâ‘atinden olan mahalle-i merkūme sâkinlerinden Şemuyil v. Esa nâm Yahudi meclisi şer‘a hâzır olup, merkūme Çera’nın nefsine ve hîn-i talebde ihzârına kefîl olmağın, mâ vaka‘a kayd şüd. Fi’l-yevmi’r-râbi‘ ve’l-ışrîn min şehri Rebî‘ilâhir li sene seb‘a ve ışrîn ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Murad b. Mehmed, Derviş b. Abbas, Mahmud Çelebi b. Musa, Mahmud b. Bâli, Mehmed b. Eyüb, Mustafa b. Hızır ve gayruhüm.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 495 - Hüküm no: 766 - Orijinal metin no: [96b-1])﻿

﻿

﻿

767. Hüküm

Kefîl olma

Yine Hoca Paşa mahallesi sâkinelerinden Sisilye cemâ‘atinden Kalamira bt. Murdehay nâm dellâlenin nefsine yine cemâ‘at-i mezbûreden mahalle-i merkūmede sâkin Kemal v. Sünnak nâm Yahudi kefîl oldu. [Fi’t-târihi’l-mezbûr].

Şuhûdü’l-hâl: Mehmed Çelebi b. Cafer muhzır, Mustafa b. Gülâbî muhzır, Mehmed Çelebi b. Ahmed serbölük avratın müzekkîsi, Hasan b. Âsım muhzır ve gayruhüm mine’l-hâzırîn.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 495 - Hüküm no: 767 - Orijinal metin no: [96b-2])﻿

﻿

﻿

768. Hüküm

Kefîl olma

Yine Sisilye cemâ‘atinden Rozi bt. Sabatay nâm dellâleye ki, mahalle-i merkūmede sâkinedir, sadrî oğlu Sabatay v. Avraham nâm ferrâş Yahudi kefîl oldu, nefsine. [Fi’t-târihi’l-mezbûr].

Şuhûdü’l-hâl: Es-Sâbikūn.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 495 - Hüküm no: 768 - Orijinal metin no: [96b-3])﻿

﻿

﻿

769. Hüküm

Kefîl olma

Yine Hanan cemâ‘atinden Palanka bt. Salamon nâm Yahudiyenin nefsine ve hîn-i mütâlebede meclisi şer‘a ihzârına Harun v. Salamon kefîl oldu. Fi’t-târihi’l-mezbûr.

Şuhûdü’l-hâl: Es-Sâbikūn.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 495 - Hüküm no: 769 - Orijinal metin no: [96b-4])﻿

﻿

﻿

770. Hüküm

Kefîl olma

Yine Sisilye cemâ‘atinden Vide bt. Nesim an mahalle-i Frenk nâm Yahudiyenin nefsine ve hîn-i mütâlebede meclisi şer‘a ihzârına babası Nesim v. Mosi ve Yako v. Mosi kefîl oldu. Fi’t-târihi’l-mezbûr.

Şuhûdü’l-hâl: Es-Sâbikūn.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 496 - Hüküm no: 770 - Orijinal metin no: [96b-5])﻿

﻿

﻿

771. Hüküm

Kefîl olma

Yine Aragon cemâ‘atinden Yula bt. Gazarya nâm dellâlenin nefsine kefîl taleb olundukda, yine cemâ‘at-i mezbûreden zevci Gavril v. David nâm Yahudi kefîl oldu. Fi’t-târihi’l-mezbûr.

Şuhûdü’l-hâl: Es-Sâbikūn.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 496 - Hüküm no: 771 - Orijinal metin no: [96b-6])﻿

﻿

﻿

772. Hüküm

Kefîl olma

Yine Aragon cemâ‘atinden Doneta bt. Avraham nâm Yahudi dellâlenin nefsine dâmâdlarından cemâ‘at-i mezbûreden David v. Murdehay ve Yasef v. Menavil nâm Yahudiler kefîl oldular. Fi’t-târihi’l-mezbûr.

Şuhûdü’l-hâl: Es-Sâbikūn.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 496 - Hüküm no: 772 - Orijinal metin no: [96b-7])﻿

﻿

﻿

773. Hüküm

Kefîl olma

Yine Dimetoka cemâ‘atinden Kiraste bt. Yako nâm dellâleden kefîl taleb olundukda, yine cemâ‘at-i mezbûreden merkūmenin sulbî oğlu Yakob v. Murdehay nâm Yahudi kefîl oldu. Fi’t-târihi’l-mezbûr.

Şuhûdü’l-hâl: Es-Sâbikūn.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 496 - Hüküm no: 773 - Orijinal metin no: [96b-8])﻿

﻿

﻿

774. Hüküm

Kefîl olma

Yine Kalavera cemâ‘atinden Sabatay v. Yasef nâm dellâl Yahudinin nefsine kefîl taleb olundukda, yine cemâ‘at-i mezbûreden olup kayını olan İlya v. Ahya ve dellâl-i mezbûrun oğlu Berahayam nâm Yahudiler kefîl oldular. Fi’t-târihi’l-mezbûr.

Şuhûdü’l-hâl: Es-Sâbikūn.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 496 - Hüküm no: 774 - Orijinal metin no: [96b-9])﻿

﻿

﻿

775. Hüküm

Kefîl olma

Yine Kalavera cemâ‘atinden olan Hürmüze bt. Prahna nâm dellâleden kefîl taleb olundukda, cemâ‘at-i mezbûreden olup merkūmenin zevci olan Sabatay v. Yasef ve karındaşı İlya v. Pirahna nâm Yahudiler nefsine ve hîn-i talebde ihzârına kefîl oldular. Fi’t-târihi’l-mezbûr.

Şuhûdü’l-hâl: Es-Sâbikūn.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 497 - Hüküm no: 775 - Orijinal metin no: [96b-10])﻿

﻿

﻿

776. Hüküm

Kefîl olma

Yine Sisilye cemâ‘atinden olan Saytiye bt. Yakob nâm Yahudiyenin nefsine ve hîn-i mütâlebede mahfili kazâda ihzârına yine cemâ‘at-i mezbûreden zevci İsak v. Sori kefîl oldu. Fi’t-târihi’l-mezbûr.

Şuhûdü’l-hâl: Es-Sâbikūn.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 497 - Hüküm no: 776 - Orijinal metin no: [96b-11])﻿

﻿

﻿

777. Hüküm

Kefîl olma

Yine [Dime]toka cemâ‘atinden olup mahmiye-i merkūmede Kepenkci Sinan mahallesinde sâkinelerinden olan İrmine bt. Yaşuğa nâm dellâleden kefîl taleb olundukda, yine cemâ‘at-i mezbûreden dâmâdı olan Yakob v. Murdehay ve oğlu Hayim v. Yahuda nâm Yahudiler kefîl oldular. Fi’t-târihi’l-mezbûr.

Şuhûdü’l-hâl: Es-Sâbikūn.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 497 - Hüküm no: 777 - Orijinal metin no: [96b-12])﻿

﻿

﻿

778. Hüküm

Kefîl olma

Sisilye cemâ‘atinden olup dellâle olan Simhâ bt. Yakob nâm Yahudiyeden beyyine taleb olundukda, Senora cemâ‘atinden Abraham v. Yakob nâm Yahudi ve Sisilye cemâ‘atinden Dora bt. Şinayem nâm Yahudiye merkūme Simhâ’nın nefsine kefîl olup ve hîn-i talebde meclisi şer‘a ihzârını müte‘ahhid olduklarında, mâ vaka‘a gıbbe’t-taleb ketb olundu. Hurrire fî evâhiri Rebî‘ilâhir li sene seb‘a ve ışrîn ve elf.

Şuhûdü’l-hâl: Es-Sâbikūn.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 497 - Hüküm no: 778 - Orijinal metin no: [96b-13])﻿

﻿

﻿

779. Hüküm

Edirneli Belkıs bt. Mustafa’nın Hasan b. Musa ile evlendiği

Mahmiye-i Edirne’de Yıldırım Hân mahallesi sâkinelerinden Belkıs Hâtun bt. Mustafa nâm hâtun Hasan b. Musa nâm kimesne [ile] iki yüz akçe mehr-i müeccel ile akd-i nikâh olundu, ve’s-selâm.

Şuhûdü’l-hâl: ( )

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 498 - Hüküm no: 779 - Orijinal metin no: [96b-14])﻿

﻿

﻿

780. Hüküm

Kefîl olma

Yine Küçük Sisilye cemâ‘atinden Hanna bt. Havel nâm dellâlenin cemâ‘at-i mezbûreden dâmâdı Semento v. (…) kefîl olmağın, mâ vaka‘a [bi’t-taleb] ketb olundu. Fi’t-târihi’l-mezbûr.

Şuhûdü’l-hâl: Es-Sâbikūn.

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 498 - Hüküm no: 780 - Orijinal metin no: [96b-15])﻿

﻿

﻿

781. Hüküm

Kenarları kesik olduğu için tercümeye sâlih olmayan, 20 Şaban 1027 tarihli, 2.000 akçelik borcun taksitlendirilmesiyle ilgili kayıt

(İSTANBUL03 - cilt: 13, sayfa: 498 - Hüküm no: 781 - Orijinal metin no: [Dış kapak, Arapça])﻿

﻿