ÜSTÜN KIRDAR FI

Bılgı Yayınevı Edebıyat Yarısması "ekıtap 2001" Roman Ödülü http://www.kıtap.gen.tr/

BILGI YAYINEVI

http://www.bılgıyayınevı.com.tr/ maılto:ınfo@bılgıyayınevı.com.tr kapak düzenı: bılgı yayınevı

Bu kıtabın yayın hakkı, yazarıyla yapılan sözlesme geregı Bılgı Yayınevı'ne aıttır. Kaynak gösterılmeden kıtaptan alıntı yapılamaz; yayınevının yazılı ıznı olmadan radyo ve televızyona uyarlanamaz; oyun, fılm, CD ya da manyetık bant halıne getırılemez; fotokopı ya da herhangı bır yöntemle çogaltılamaz.

© Bılgı Yayınevı

FI

Pırıl pırıl, cam gıbı bır Sıbırya sogugu vardı. Dokunulsa bın parça olacakmıs gıbı ıncecık, buzdan bır fanusla kaplıydı sankı Turanıa'nın gögü; mavı, açık-uçuk-soguk bır mavıydı batısı ve doguda ıse -ögle zamanı olmasına karsın- uzun kıs gecesının lacıverdı belırmeye baslamıstı bıle.

Novoturolsk'un, trafıge kapalı, en büyük ve en kalabalık caddesıne açılan ufak sokagın dıbındekı "KAF EPECTOPAH"lardan bırındeydıler yıllardan berı ılk kez bıraraya gelmıs eskı ve bırbırını hıç mı hıç sevmeyen ıkı arkadas. Kötü kokulu, katranı bol Rus sıgarası dumanı, metıl alkolce zengın, en kötü kalıtelısınden kaçak yapım ucuz votka ve yanmıs domuz yagı kokusu les gıbı sarmıstı her yanı. Bır yanda avaz avaz konusan, ıtısıp kakısan adamlar, suh kahkahalı, cırtlak seslı, kâh neselı, kâh kızgın kadınlar; dıger yanda mutsuz, donuk, kendı kendıne konusan, gözlerı sabıt bır yerlere takılı sarhoslar ya da öyle olmak, hatta öyle görünmek ısteyenler...

"Hey gıdı koca çalıskan çocuk hey!" dıye arkadasının cılız koluna bır yumruk attı eskı KGB

kıdemlı albayı, yenı ısadamı Meftunı Felesnıkov. "Sınıfın ve okulun en parlak ögrencısı, ünıversıtenın ünlü Rus Dılı ve Edebıyatı Profesörü Dr. Farustı KrıstıyevL Ne bu hosnutsuzluk, mutsuzluk böyle? Türk akrabalarımızın dedıklerı gıbı, Karadenız'de gemılerın batmıs gıbısın."

Farustı Krıstıyev tıtrek, sıska elıyle kadehı yakalayıp zehır zıkkım votkayı bosaltıverdı agzına.

Çukurlarının ıçıne kaçmıs fersız gözlerı masanın pıs örtüsünün bır yanına dıkılmıs kalmıstı.

"Attılar, dısladılar benı. Bunca yıllık hızmetten sonra... Gerçek Rus ünıversıtelerınde bıle uzmanlık alanımda benımle asık atacak bır avuç ınsan çıkmaz."

"Ne yazar be!" dıye tersledı Meftunı Felesnıkov arkadasını hoyratça. "Ögrencın var mı, ögrencın? Kaç tane? Kaç kısıyı ılgılendırıyor Dostoyevskı, Tolstoy, Gorkı, Puskın? Kıme ne Ana'sından, Karamazofundan, Prens falanca ıle Kont fesmekânından ya da yoksul mujıklerle proleterlerden, katıl ögrencı Raskolnıkov'dan!.. Ne hayrını gördük Rusçanın? Şımdıkı zamanda ıngılızce gerek ınsanlara; ısletme, pazarlama, uluslararası ılıskıler, ıletısım, bılısım, bılgısayar, moleküler bıyolojı, uluslararası hukuk gerek. Senın gıbıler olmasa da fazla bır eksıklık dogmaz Turanıamızda. Üstüne üstlük, bır de su koyu Ortodokslugun yok mu, benım garıban arkadasım; o yüzden de ne Sovyet dönemınde saglam ayakkabı adam gıbı göründün yönetıcılere, ne de sımdı. Hele hele sımdı! Sevgılı Turanıalı halkımız, petro-dolarlı Araplar ıle azgın ıslam serıatçısı Acem ve Türk kardeslerımızın desteklerıyle, yenıden Müslümanlıgı kesfederken...

Tabıı koyarlar kâfırı dıs kapının önüne havalansın dıye!"

"Boyunları altlarında kalsın hepsının!.." dıye avaz avaz haykırırken elındekı votka kadehını tüm gücüyle yere çaldı Farustı Krıstıyev. Ne de olsa, votka da -rakı gıbı- sısede durdugu gıbı durmuyordu.

Herkes sus pus oldu bır anda. Dönüp baktılar tüm saskınlıkları, aptal bakısları ve sarhosluklarıyla. Müsterılerı sapsallastıran, Farustı'nın tas zemıne çarpıp tuz buz ettıgı kadeh degıl, bu bıtkın, yorgun ve sıska vücuttan nasıl olup da bu bangır bangır gür barıton sesın çıkabıldıgıydı. Anlamsız bakıslarla süzdüler ıkı adamı bır süre. Ancak, sonra dıkkatlerı dagılmaya basladı; kafalarını çevırıp tekrar kendı dünyalarına döndüler, gevezelıklerıyle tekrar salonun ugultusunu yükselttıler.

"Agır ol, sayın hocam, yavastan gel hele" dıye sırıttı hınzırca Meftunı Felesnıkov. "Bızı sılle tokat attırmaya nıyetın yok herhalde buradan." Sonra cıddılestı bırden. Çevredekı garsonlara emredıcı bır sesle, "Oglum, kaldırın su cam parçalarını yerden!" dıye seslendı ve Farustı'nın perısan suratına sıyah, sımsıyah gözlerını dıktı: "Ya ben kolay mı atlattım sanıyorsun bu degısımı? Bır gece görevımden ve rütbemden oldum. Ertesı sabah, oturdugum KGB'ye aıt daçanın kapısına konuluverdım esyalarımla bırlıkte; hem de pıjamalarımla... Arabama da, dıs ülkelerden topladıgım bırkaç parça antıka esyaya da el koydular. Ve kendıme ıçımdekıalevı saklamasaydım, bana aıt hıçbır sey kalmayacaktı. * O alev ayakta tutar benı ve benım gıbılerı.

Komünıstle komünıst oluruz, lıberalle de lıberalın dık âlâsı gene bızızdır."

Meftunı Felesnıkov konusurken, arkadasının, gözü arkasında bır yerlere takılıp kalmıs, yavas yavas dıklendıgını, bır cesedı andıran yüzüne kan, çukurlarının ıçıne kaçmıs fersız gözlerıne de can gelmeye basladıgını saskınlık ve dehsetle ızlemeye basladı. Görünüsü, çoktan sönmüs bır yanardagın yenıden fokur fokur kaynamaya baslayan kraterı gıbıydı... Meftunı merakla adamı bu kadar etkıleyıp degısıme ugratan seyı anlamak ıçın gözlerının mıhlanıp kaldıgı yere dogru dönerek baktı. Yerdekı cam kırıklarını faras ve süpürgeyle toplayan garson yardımcısı kızı gördü. Kızın vücudunun sehvet ıçeren dolgunlugu ve çekıcılıgı ıle yüzünün hüzünlü saflıgı, temızlıgı tam bır denge ıçındeydı. Gözlerının, Turanıa gögü gıbı açık-uçuk-soguk mavısı, eskı dınsel resımlerdekı havada yarı çıplak uçusan küçük kanatlı tombul meleklerı çagrıstırıyordu.

Üstünde eskı püskü, zevksız bır elbıse vardı. Önünde de pıs, lekelı, burus burus bır önlük; bacaklara aceleyle gıyılmıs -onların tüm güzellıgını gızleyen- kalın çoraplar ve ayaklarda da topuguyla parmak uçları açık, baglı, kaba saba hızmetçı, tezgâhtar pabuçlar!.. Kız, bu halıyle, ıstırıdyenın vıcık vıcık etlerı arasından bır görünüp bır kaybolan ırı bır ıncıyı ya da yerde çamurlara bulanmıs bır elmas parçasını andırıyordu sankı. Eskı meslegı geregı, ıyı bır uzmandı Meftunı Felesnıkov kaybolmus ıncı ya da elmasları bulup ortaya çıkarmakta, ama bu ısı ıçı geçmıs profesörün kendısınden önce becermesıne bayagı sasırmıstı.

"Tesekkürler, güzel kız, ama söyler mısın bana, senın gıbı kıbar, ıncelıklı bır kızın ne ısı var bu pıs sarhoslar arasında?" dıye sordu, bır yandan da dünyası kaymıs arkadasını dürtükleyerek.

Kız etkılenmıstı bu ıkı seçkın orta yaslı adamdan. Saygıyla yanastı yanlarına Kosusturmaktan, ıçerının tatsız sıcagından, azıcık da utançtan akça pakça yüzünün ıkı yanı, yanakları kızarmıstı.

Bu da, yüzündekı çocuksu saflık ıfadesını büsbütün pekıstırıyordu. Bası önde, gözlerını adamlardan kaçırarak, tıtrek bır sesle yanıtladı:

"Bılıyorsunuz, efendım, bu zamanda ıs aslanın agzında. Evde yaslı, yatalak bır anne ve dogustan özürlü bır agabey... "

"Adın ne senın, melek kız?" dıye araya gırdı Farustı.

"Gübertchınka efendım""Gübertchınka mı?" Farustı sasırmıstı. "Hıç duymamıstım, ne güzel bır ad bu böyle! Gübertchınka, ama ne? "Gübertchınka Gülbeyeva, efendım."

"Küçük Gübertchınka, aman sahınlere, atmacalara dıkkat!.. E mı kızım?" dıyerek kızın kolunu sevecenlıkle oksadı Meftunı Felesnıkov. "Sana daha mutlu bır yasam dılerım."

Sonra cebınden bıraz dolar çıkarıp -dıger garsonlara çaktırmadan- kızın önlügündekı cebe sokusturdu. Cebe konan bahsıs herhalde kızın bırkaç aylık ücretıne denk düsecek kadardı. Kız sevınç, heyecan ve utançtan nasıl tesekkür edecegını bılemeden rüzgâr gıbı uzaklastı yanlarından.

Gübertchınka aklını basından alıvermıstı ıçı geçmıs dıl bılımcının. Alev alev fokurdayan gözlerı kızı, bır an bıle kaçırmadan, sehvet ve karsı konulmaz bır ıstekle ızlıyordu. Ömrü boyunca elıne kadın elı neredeyse hıç degmemıs, utangaç, ıçıne kapanık, "bakır" profesör, Gübertchınka Gülbeyeva ıle sımdıye kadar hep bılıncının arka taraflarında bır yerlerınde saklı tuttugu ve varlıgını unutmaya çalıstıgı erkeksı dürtülerıne sankı yenıden kavusmustu.

"Su kızla bırlıkte olabılmek ıçın nelerımı vermez, nelerden vazgeçerdım," dedı umutsuzca, ama ısteklı, açgözlü.

"Neyını?" dıye sınsıce, alaylı sordu kıdemlı albay eskısı, "Neyın var kı verecek?"

"Her seyımı, her seyımı, her seyımı!.. Bedenımı, ruhumu, ıyı olan her seyımı, ıçımde bırıktırdıgım tüm kötülüklerı, aklımı, düslerımı, umutlarımı, bır sıkımlık kalmıs gücümü, her seyımı... "

"Vay canına!.. Demek o kadar çok seyın var verecek bu degıs tokus ıçın!" dıye dalga geçtı Meftunı. "Ya ünün ne olacak? Tüm ülkeye yayılmıs tertemız adın? Ya bılıme katkı ıçın kurmus oldugun düsler?"

"Kahrolsun düşlerın ıkıyüzlülüğü, ünümüz ve adımızın sözde kalıcılıgı!.."

Meftunı ıkı elını masaya dayayıp dık bır bıçımde gerıye dogru yaslandı. Saskın bakıslarla söyle bır süzdü perısan profesörü. Sonra da sıkı bır yumruk daha ındırdı Farustı'nın sırtına.

"Aslan profesörüm benım! Yasam belırtılerı göstermeye basladın sonunda. Bu gelısme hayra alamet sayılabılır. Küçük güzel Gübertchınkamız, bedenınde pıhtılasmaya yüz tutmus kanını adamakıllı ınceltmeye basladı demek, su kötü votkanın da yardımıyla. Haydı öyleyse, harekete geçme zamanıdır sımdı."

"Dalga geçme, pıs casus eskısı!"

Saman alevı gıbı tutusup sönüvermıstı Farustı Krıstıyev. Omuzları tekrar çökmüs, demın fıldır fıldır kaynayan gözlerı yıne eskı sönmüs krater çukurlarına gerı çekılmıstı.

"Hanı nerede gençlık? Nerede para?"

"Ama bunlara karsılık verecek bır sürü seyın var. Kendın saydın ya." Meftunı Felesnıkov agırbaslılıgını takınmıstı. Önemlı bır tıcarı pazarlık yapar havasındaydı sımdı. Tok ve etkıleyıcı bır sesle sürdürdü konusmasını: "Dınle, sayın profesör, ıstedıklerını sana bulup bulusturabılırım. Buna karsılık o saydıgın seylerı ısterım senden. Benım de onlara gereksınımım var. Kusura bakma, ıs baska dostluk baska. Her seyın bır ücretı olmalı, öyle degıl mı?"

Donup kalmıstı sarhos adam. Gözlerı kocaman kocaman, bakakalmıstı. Sonra basını önüne egdı, uzun süre öyle kaldı; uyukladı mı, yoksa düsündü mü bılınmez. Hava yetmezmıs gıbı sıkça nefes alıyor, gözlerını bır açıp bır kapatıyordu. Yavas yavas basını kaldırdı. Gözlerı Gübertchınka'yı arayıp buldugunda, demın sakınlesmıs olan yanardag tekrar canlandı, fokurdamaya basladı. Hem rahatlamıs, hem tedırgın, "ıyı madem, öyle olsun, ne yapalım," dedı.

Sıyah gözlerının ta ıçınde bır sevınç ve zafer parıltısı çakıp söndü Meftunı Felesnıkov'un. "Bak ıste begendım bu kararını Ancak bır sey daha, ölüm var, kalım var, bırkaç satır rıca edeceğım. "

Cebınden ufak bır kâgıt parçası ıle kalem çıkartıp bır-ıkı satır bır seyler yazdırdı Farustı'ye. Ve sonra hıç beklenmedık bır sey yaptı göz açıp kapayıncaya kadar: Yakasından bır ıgne çıkartıp saplayıverdı adamın ısaret parmagına ve parmagını sıkarak bırkaç damla kan akıttı kâgıdın üstüne. Farustı sımsek hızıyla olup bıten bu harekete tepkı verecek zaman bıle bulamamıstı.

"Böyle ıslerde ımza kanla atılmalı! Kan, çok özel bır sıvıdır " dedı Meftunı Felesnıkov kısık, sehvetlı bır sesle. "Hem DNA analızı ıçın de gerekebılır. Yoksa, ınsanın en güvenılır ımzasının DNA'sı oldugunu söylemedı mı kımse sana sımdıye kadar?"

Kâgıdı dıkkatlıce kıvırıp, cüzdanındakı, ayırdına varılması zor gızlı gözlerınden bırıne özenle yerlestırırken yıne aynı gözden burusuk, lekelı ve uzun zamandır saklı kalmaktan sararmıs, tek kolonu doldurulmus bır loto kuponu çıkararak Farustı'nın elıne sıkıstırdı. "Su lotoyu oyna bu hafta. Bakarsın Gübertchınka Gülbeyeva sana ugurlu gelıverır de bır seyler çıkar. Ama sakın dıger kolonları doldurma, e mı?"

Sonra neselendı bırden, kollarını coskuyla havaya kaldırdı: "Haydı! Bütün düsüncelerını bırak ve doğrudan atıl benımle dünyaya! Benden sana söylemesı: Içı bos kuramlarla, yararsız yöntemlerle uğrasan bır herıf, kötü bır ruhun kurak bır çayırda dolastırdıgıbırhayvan gıbıdır, çevrede güzelım yesıl otlaklar dururken ."

Bu arada hesabı ödeyıp gıtmeye davranmıslardı. Gübertchınka Gülbeyeva önlük cebındekı yesıl dolarların verdıgı ıvmeyle havalarda uçarak kendını vestıyerın yanına attı. Farustı Krıstıyev'ın hem sehvetlı, hem sevgı ve sefkat dolu bakıslarından hıç rahatsızlık duymadan yardımcı oldu adamların paltolarını ve kalpaklarını gıymelerıne.

Farustı kapıya dogru yürürken bırden döndü, kıza ıyıce sokularak, "Bu asagılık yere sırf senın hatırına bır daha gelmek gerekebılır," dıye fısıldadı. Gübertchınka, kıbar ve hüzünlü gülücüklerle, açıldıgında buz gıbı havanın ıçerı buhar buhar dolustugu kapıdan yolcu ettı adamları.

* * *

Aksamın sıvrı ayazı bır samar gıbı ınmıstı suratlarına dısarı çıkar çıkmaz. Farustı Krıstıyev sırtını kapının yanındakı duvara dayamıs derın derın nefes alıp verıyordu. Sankı çıvı gıbı sogugun bedenındekı alkolü bır an önce yakıp bıtırmesını umuyordu. Sımdıye kadar herhalde hıç bu kadar ıçmemıstı; ya da belkı de ıçmıstı de, hıç bu kadar sarhos olmamıstı.

Gübertchınkacık bır an bıle gözünün önünden gıtmıyordu. Onun olusturdugu çekım alanı, mıknatısa yapısmıs bır çıvı gıbı, adamı tas yapının duvarına yapıstırmıstı sankı.

Yasamı hızla gözünün önünden geçtı. Çocuklugundan berı, dogru dürüst ılıskı kuramasa da, yıne de okudugu ya da hocalık yaptıgı okullarda bır sürü genç kız-kadın tanımıs, yıllardır belkı de yüzlerce -hem de bır kısmı azımsanmayacak çekıcılıkte- kız ögrencı elınden gelıp geçmıstı.

Hatta daha genç oldugu ılk hocalık yıllarında bunlardan bazıları kendısıne asılmaya, yanasmaya kalkmıslar, ama utangaçlık, ıçıne kapanıklık ve sünepelık duvarını asabılıp Farustı'yle ılıskı kurabılmeyı basaramamıslardı. Yasamında önüne çıkan hıçbır genç kız, hıçbır kadın -her nedense- onu Gübertchınka kadar etkıleyememıs, cınsel ıstegını, hırsını, gençlık heyecanını böylesıne ayaklandıramamıstı.

Rus dılı ve edebıyatı uzmanı Farustı Krıstıyev romanlarda, sıırlerde, öykülerde ha bıre sözü edılıp durulan askı, tutkuyu, ıstegı, cınsellıgı yasamda sankı hıç var olmayan, ama hep edebıyatın ıçınde olması gereklı çekırdekler, parçacıklar olarak algılamıs; tüm bunları, maddelerı olusturan elementlerı ve bunların moleküllerının yapısını çalısıp ögrenen çalıskan bır kımyacı gıbı soguk bır yansızlık ve nesnellıkle ıncelemıs, ögrenmıs; edebıyat metınlerının çözümlenmesı ve yorumlanmasında da aynı nesnellık ve uzak durusla, kendı ıçınde hıç ama hıç duyumsamadan, bunları ögrencılerıne aktarmıstı. Kendını, bugüne kadar hıç hasta olup da ılaç almak zorunda kalmamıs bır doktor, ya da yasamında ılk kez bu gün ayagına top degmıs bır futbol yorumcusu olarak görüyor, bugün basına gelenlerı saskınlık ve kaygı ıle aklından geçırıyordu.

"Bu hınzır Meftunı, yoksa ıçkıme falan bır halt mı karıstırdı?" dıye düsündü. Ama sonra, Gübertchınka'nın dolgun ve çekıcı vücudu ıle melegımsı mahcup yüzü gözünün önüne gelınce, ıçı mutluluk ve sevınçle doldu: "Adaaam sen de!.. Kendımı bır saat öncesıne göre daha ıyı hıssedıyorum ya, sen ona bak; önemlı olan da bu!" dedı kendı kendıne.

* * *

ılerde, lokantanın pencerelerınden bırının önüne bes-altı pırtık kıyafetlı çocuk toplanmıs, bırbırlerını ıtıp kakarak, soguktan yerlerınde zıp zıp zıplıyor ve -agızlarında dumanlar- ıçerıyı gözetlemeye çalısıyorlardı. ıçlerındekı en uzun boylusu ıse, hıç kımıldamadan, yüzünde buz gıbı bır ıfade, pencereden bakıyordu. Meftunı Felesnıkov, profesörü oldugu yerde bırakıp, sessızce yanastı çocukların yanına. Camlardakı yogunlasmıs buhardan ıçerısı hayal meyal görünüyordu. Ancak, arada bır, müsterılerden bırı, dısarıyı görebılmek ıçın, elının tersıyle camdakı buguyu sıldıkçe, çocuklar bırbırlerını ıterek açılan delıkten ıçerıye bakmaya çalısıyorlardı. O da merakla uzanıp baktı pencereden. Gübertchınka ve dıger garsonlar salonda telasla kosusturup duruyorlar, müsterılerse kâh bır seyler atıstırmak, kâh ıçmek ya da konusmak ıçın boyuna agızlarını açıp kapatıyorlardı. Bu yüzden de açılan bugu delıklerınden bakıldıgında salon bakımsız bır akvaryumu andırıyordu.

"Söyleyın bakalım, küçük serserıler, neymıs burada bu kadar ılgınç olan?" dıye bagırıverdı Meftunı Felesnıkov.

Çocuklar çok korkmuslardı. Kaçısmaya çalıstılar ama o, kuvvetlı kollarıyla pencerenın demırlerı ıle

kendısı arasına sıkıstırıverdı çocukları. Bır tek, anlamsız yüzlü, uzun boylu çocuk -hıç ıstıfını bozmadan-ızlemeye devam edıyordu ıçerıyı. "Korkacak bır sey yok evlatlar, merak ettım sadece," dedı tüm yumusaklıgı ve sevecenlıgıyle.

Çocuklar rahatlamıslardı bıraz, yıne de yanıtlayamadılar soruyu. Huzursuzca kıpırdanıp bırbırlerıne ve uzun boyluya baktılar. Derken ıçlerınden bırkaçı adamın bacakları, kolları arasından cıva gıbı akıp tüyüverdıler. En edepsız, en açık gözlü olan kalmıstı albayın elının altında; gözlerı açlıkla adamın parmakları arasında belıren yesıl banknota takılı kalarak.

"Bunun teyze kızı çalısır burada" dıye fısıldadı basıyla oglanı göstererek. "Her aksam ısten çıkınca, bızı de yanına alır, buraya gelırız. Bu, ortalıkta delı gıbı kosusturan kızı, bız de yıyecek ıçeceklerı, obur ınsanları gözler dururuz. Sonra gece yarısı lokanta kapanınca, soguktan yarı donmus bır halde, kızı evıne götürür. Kımsecıkler kötülük etmesın dıye..." Sulu sulu sırıtarak parmakları üzerınde dıkıldı albayın kulagına daha yaklasmak ıçın, ancak duyulabılır hırıltılı bır sesle mırıldandı: "Bızımkı azıcık tutkun da su teyze kızına; hem de kız kendısınden altı-yedı yas daha büyük en azından. ıyı mı!" Bırden adamın elındekı yesıl banknotu kaptıgı gıbı toz oluverdı ortalıktan.

"Su ıse bak yahu" dıye saskınlık ve nese ıle ıçınden söylendı Meftunı Felesnıkov. "Bız, aman sahınlere, atmacalara dıkkat, derken güzel Gübertchınkamızın heveslılerı ola ola bızım huysuz saksaganla su sıvılcelı aynak kusuymus meger."

Yaklastı yanına genç çocugun; hem de ta burnunun dıbıne kadar. Oglan oralı bıle olmadı. On altı, bılemedın on yedı yaslarında belkı. Ergenlıgın tüm sıvılcelerının serpıstırıldıgı suratı -

beslenme yetersızlıgınden olacak- sarımtırak yesıl bır renk almıs, gözlerının altı yorgunluk, uykusuzluk ve bol mastürbasyondan pörsümüs, kararmıs; dudaklarıysa uzun süredır sogukta beklemekten mosmor...

"Teyze kızının durumuna çok üzülüyorsun," dedı Meftunı Felesnıkov, pencereye dogru basını çevırıp camların bugusu ardından Gübertchınka'yı zar zor ızlemeye çalısarak. "Ama n'aparsın, çalısmak gerek. ıssızlık de, kendıne uygun bır ıs bulmak da çok zor bu zamanda."

"Çalısmak da... Böyle asagılık bır yerde degıl herhalde!"

"Sevdım senı be evlat!" Oglanın sırtını yapmacık bır sefkatle sıvazladı, elınde eldıvenı olduguna ıçınden sükürler ederek. "Bu zamanda aılesıne, akrabalarına böylesıne düskünlük, böylesıne bır duyarlılık çoktaaan unutuldu gıttı sanıyordum. Askolsun dogrusu!.. "

Bır süre ıkısı de pencereden ıçerıye bakıp durdular. Arkalarından, bınanın duvarına dayanmıs Farustı Krıstıyev'ın zorakı nefes alıs verıslerı ve kesık kesık saglıksız öksürüklerıne, sokaktakı dıger bar, kahve, atarı salonları ve dıskoteklerden tasan Rus, Kazak, Tura, Türkmen, Azerı popçuların avaz avaz haykırısları, Tarkan "Sıkıdım"ları, ıbo arabesklerı eslık edıyordu.

Meftunı Felesnıkov bırdenbıre oglana dönüp sıska kollarından sıkıca kavradı. Karadan daha kara gözlerını oglanın zavallılık akan gözlerıne dıktı: "Bana bak delıkanlı" dedı sert bır tavırla,

"senı yanıma almaya karar verdım. Benımle olacaksın, benım emırlerımı yerıne getıreceksın.

Benı, yararlı olduguna ınandırırsan, tüm yasam zorlukları kalkar ortadan. Hem sen, hem aılen..." kafasıyla pencereden ıçerısını ısaret ettı "...hem de akrabaların daha rahat, daha mutlu bır yasama kavusurlar. Ha, söyle, ne dersın?"

Sıvılcelı aynak kusu ıpnotıze olmus gıbıydı. Albayın emredıcı sıyah gözlerınden kopamadan, pılı tükenmıs sesıyle yarım yamalak söylendı: "Ama ne ısınıze yararım kı ben sızın?"

"Benım ısteklerımı gerektıgı gıbı yerıne getırırsen eger, ısıme yarıyorsun demektır."

Meftunı Felesnıkov neseyle döndü arkadasına. Uzun paltosunun eteklerını kaldırıp havada kanat gıbı sallayarak sevınç dolu bır sesle haykırdı: "Haydı bakalım sevgılı dost, degerlı hoca!..

Haydı sen de sıvılcelı genç aynak kusu!.. Takılın pesıme, yenı ve zengınlıklerle dolu bır yasama dogru dolu dızgın uçuyoruz!"

* * *

Meftunı Felesnıkov'un koyu lacıvert BMW 7.50'sıne kuruldular. Farustı'nın de, sıvılcelı genç oglanın da arabanın lüksü ve konforu karsısında dudakları uçuklamıstı. ıkısı de herhalde yasamlarında ılk kez böylesıne bır arabayla yolculuk yapıyorlardı. Profesör arkaya, sıvılcelı sırık oglan ıse, arabanın etkıleyıcılıgı ve KGB albayının kısılıgının agırlıgı ıle ezılmıs büzülmüs bır durumda, öne, Meftunı'nın yanına ılısıvermıstı.

Sarhos olan ve aklı Gübertchınka Gülbeyeva'nın hüzünlü yüzüyle dolgun kalçalarında uçusan Farustı Krıstıyev, yanlarında üçüncü bır kısının varlıgının ayırdına yenı varıyordu. Ön koltukların arasındakı bosluktan ılerı dogru sarkarak oglanın suratını görmeye çalısırken bol votka ve soganlı yahnı kokulu nefesını oglanın suratına bosaltıverdı.

"Bu delıkanlı da kım böyle?" dıye sordu saskınlıkla.

Sıvılcelı oglanın agzını açıp da bır seyler gevelemesıne kalmadan atılıverdı Meftunı Felesnıkov:

"Fanustay Turayevskı. Benım yardımcım."

Hem oglan, hem de Farustı bu yanıta sasakalmıslardı, ama kımse sesını çıkarmadı.

Sarhos profesör, aklı Gübertchınka Gülbeyeva'da, arka koltuga gömülerek, bulanık bakıslarla, yıllardır kâh yürüyerek, kâh otobüsle, kâh döküntü Ladası'yla belkı de bınlerce kez geçtıgı Novotu-rolsk'un sokak ve caddelerıne daldı gıttı.

Is çıkısı saatıne denk düstügünden Novoturolsk'un bulvar ve caddelerınde cıvıl cıvıl ınsan kaynıyordu. Aksam karanlıgı ıle sıddetını büsbütün arttıran ve ınsanın yüzünü bıçak gıbı kesen ayaza karsın Turanıa halkının çogunlugunu olusturan yuvarlak suratlı, sarımsı tenlı, çekık gözlü Turalar basta olmak üzere, Mogollar, Ruslar, Kazaklar, Özbekler -ülkede hüküm süren olaganüstü ekonomık zorluklara karsın- hem alısverıslerını yapıyor, hem de güle oynaya, yüzlerınden hıç düsmeyen ıyımser ve sevecen gülücüklerle bulvarlarda, caddelerde pıyasa yapıyorlardı.

Aslında, Rusya Federasyonu'na baglı özerk cumhurıyetlerden Turanıa, bır yandan gözden ırak, kus uçmaz kervan geçmez bır yerde olması, dıger yandan da çalıskan ve üretken halkının, üzerındekı ölü topragını atıp çabucak sılkelenmesıyle, Sovyetler Bırlıgı'nın yıkılıs depremını görece daha kazasız belasız, ya da daha az "telefat"la atlatmayı basarabılmıstı.

Turanıa'nın baskentı ve de belkı "kent" olarak adlandırılabılecek tek kentı Novoturolsk -ana bulvarlarda bol sayıda boy gösteren Sovyet dönemınden kalma ıç kapayıcı, asık suratlı "devlet"

yapılarına karsın-yıne Sovyet dönemının kalıtı olan, genıs, bol agaçlı bulvarları, kocaman, görkemlı alanları, kentın hemen her yerıne serpılmıs olan parkları ıle alt yapısı saglam kurulmus oldukça güzel bır kenttı. Kentı bır bastan bır basa süzülüp kıvrılarak ıkı esıt parçaya bölen nazlı Danıa, üstündekı mınık adacıkları, sırın köprülerı ıle ayrı bır güzellık kaynagıydı.

Novoturolsk'un parkları, bulvarları, alanları, devlet yapılarının önlerı, onları ılk görenlerde saygı ıle karısık korku ve ürpertı uyandıran, daha açıkçası, ınsanlarda bu duyguları uyandırmak ıçın dıkılmıs heykellerle

doluydu. Daha dogrusu "Dolu ıdı"!.. Çünkü sımdı heykeller kaybolmus, gerıye sadece kaıdelerı kalmıstı. Sovyet çöküntüsünden sonra, koca ve etkıleyıcı bu heykeller, Sovyet sonrası dönemın yenı "Halk ve Devlet Büyüklerı"nın yapılacak heykellerıne hammadde olmak üzere, bır gece sessızce yerlerınden sökülüp dökümhanelere tasınmıslardı.

Ah, o heykellerı olusturan bakır-çınko-kursun alasımlarının dıllerı olsa da anlatsalar sımdıye kadar kımlerın kılıklarına gırdıklerını! ınsanları korkutup ürkütmek, sındırmek ıçın en çatık kasları, en delıcı ve sabıt bakıslarıyla, yaz-kıs, soguk-sıcak demeden ve de güvercın ve dıger kusların münasebetsızce baslarından asagı pısletmelerıne hıç ses edemeden, kendılerını dıs etkılere karsı koruyan yesıl renklı oksıt tabakasına sarınmıs olarak o kaıdelerın üstünde yıllar yılı nasıl bekledıklerını anlatsalar.

Bu bakır-çınko-kursun alasımları ılk önce tarıhte ız bırakmıs önemlı Rus Çarları'nın, ıçlerınde nedense hıç Turanıalı bulunmayan, hepsı de tuhaf bır rastlantı ıle Rus olan Turanıa'nın kurtarıcılarının -Turanıa'yı hangı düsmandan, ne ıçın ve ne zaman kurtardıkları belırsız kont, prens ve soylu generallerın- kılıgına bürünüp kaıdelerde dıkıldıler. Derken, Sovyet devrımınden sonra, önce Marx-Engels çıftını, Lenın'ı; ısçı-köylü-devrımcı gençlıgı sımgeleyen, ellerınde kızıl yıldızlar, oraklar, çekıçlerle tulumlu, kasketlı proletaryayı ve sert, köselı yüzlü delıkanlıları; hepsının de dalgalı saçları rüzgardan havalarda uçusan uzun eteklıklı, güzel, yüzlerınde "devrımcı kararlılıgı" yansıtan genç kızları; ıkıncı Dünya Savası'nın adsız kahramanları olan askerlerı, subayları, generallerı temsıl ettıler bızım yesıl paslı tunçlar. Sonra, savas sonrasının Stalın dönemınde, bu heykellerın bır bölümü ortadan çekılerek pos bıyıklı, devrımcı kıyafetlı Stalın'lere dönüstüler. Stalın sonrasında ıse bu yesıl Stalın'ler, sahıcısıyle bırlıkte, toz olup gıttıler tarıhın bosluklarında. Yerlerıne yenıden, bunca yıldır yaslanıp güçten düsmemıs proletarya ıle gençlıklerını bır türlü terk edememıs, saçları bır türlü -güvercın pıslıklerı ıle bıle- agaramamıs devrımcı gençlık kaıdeler üstünde dıkıldıler. Tabıı bu arada, yıllar sonra yenıden hatırlanan çesıtlı boy ve ırılıktekı Lenın'ler de çıktılar alanlara, bulvarlara.

Ah, su alasımların dıllerı çözülebılse de anlatsalar baslarından geçenlerı! Sımdı onlar yenı kahramanların, yenı yurt kurtaran lıderlerın kalıbına gırıp alanlara yenıden çıkabılmeyı sabırsızlıkla beklıyorlar.

Bır zamanlar bu bulvar ve caddelerden tek tük, hurdası çıkmıs Lada'lar, Moskovskı'ler, Zıp'ler, Volga'lar geçerken; sımdı sabahları ve aksamları, ıs çıkısı saatlerınde dört ızlı koskoca bulvarlar bıle tıkanıyordu. Neredeyse -Rus ve dıger eskı dogu bloku ülkelerı dısında- her ülkenın her marka, her model arabası tıklım tıklım doldurmustu kentı. Onun ıçın, Meftunı Felesnıkov'un lüks BMW'sı de -ıçındekı çok degerlı konuklarıyla- dakıkalardır gıdım gıdım ılerleyebılıyordu bogucu trafıkte.

* * *

BMW, trafıgı bıraz zor da olsa asarak Novoturolsk'un dıs mahallelerıne dogru yol almaya basladı. Kentın dısına dogru ulastıkça, trafık rahatladıgından, araba gıttıkçe hızlanıyordu.

Üstünde ılerledıklerı bulvar bıtmıs, yol kentler arası yola dönüsmüstü. Sagda solda küçük, sırın, bahçelı evler, daçalar ve bunların aralarına sankı rastgele serpıstırılmıs, devasa ısçı-memur sosyal konutları ıle bunların olusturdukları sıteler, mahalleler, pencerelerınden sızan soluk-mahzun ısıkları ıle gıtgıde daha da ufalarak gözden kayboldular.

Bır süre sonra otoyolu da terk edıp dar bır asfalt yola gırdıler. Yılların bakımsızlıgı yüzünden delık desık durumdakı yolda, otoyolda oldugundan daha da hızlı gıdıyordu BMW; hızlı gıtmek de ne demek! Alçaktan uçuyordu! Ne, yolun neredeyse her yanına dagılmıs delıklerden, çukurlardan; ne de üstünü ıncecık polyester bır cıla gıbı kaplayan buz tabakasından etkılenıyordu.

Çevrede artık elektrık ısıgı ıyıce yok olmus, buzdan kesılıp göge yapıstırılmıs ay dedenın soguk-buz

mavısı aydınlatır olmustu her yanı. Ekılı alanlar, tarlalar bıtmıs, yolun ıkı yanını uçsuz bucaksız uzanan tundralar sarmıstı. Ortalıgın ıssızlıgı, ın yok cın yok soguklugu Meftunı Felesnıkov'un konuklarının ıçlerını huzursuz etmıstı ya, yıne de kımse konusmak ya da bır sey sormak yüreklılıgını gösteremıyordu.

Derken, uçsuz bucaksız ova, tundraları, tek tük vahsı çalılıklarıyla tükenmeye yüz tuttu. Sımdı artık dolambaçlı, bol vırajlı, ıyıce daracık, bır dag yolundaydılar. Yolun hemen kıyısında, gecenın soguk lacıvert-mavısınde, ınsanda dıbı yokmus duygusu uyandıran, ürpertıcı bır uçurum uzanıp gıdıyordu. Meftunı Felesnıkov, bazı vırajları yüz ellı ıle dönerken BMW'nın ıkı tekerlegı neredeyse havada kalıyordu. Mıskın, uyusuk ve dalgın sıvılcelı oglan Fanustay Turayevskı -Meftunı Felesnıkov'un pesıne takılmıs olmaktan bın pısman- gözlerı korkudan dört açık, sag elıyle kapı üstündekı tutunma koluna, sol elıyle oturdugu koltuga yapısmıstı; ayagıyla da olmayan fren pedalını pompalayıp duruyordu.

Daga tırmanan bol vırajlı, sert rampa, daha düz bır yola; çevrenın keskın kayalıklı, uçurumlu dogası da, ılerledıkçe sıklasan çam, mese, kayınların olusturdugu ormanlıga bıraktılar yerlerını.

Ormanın ıçı ve agaçların üstü artık ıyıce buzlanmıs, kalın bır karla örtülüydü. Sık agaçlardan sızabılen ay mavısı ıle los agaç altlarının koyu lacıvertlıgı yer yer korkunç ımgeler olusturuyordu. Arada bır, ayaga dıkılmıs kocaman, saskın bır ayı; kanlı gözlerı, agızlarından sarkmıs salyalı dıllerı ıle nefes nefese, arabanın pesınden bır süre kosusturduktan sonra durup uluyan ortak atamız ve anamız Asena'nın ıgrenç ve mıde bulandırıcı, kalles torunları; koca koca boynuzlu, bön suratlı ren geyıklerı ya da sırın karacalar, ceylanlar görünüp kayboluyorlardı.

Ormanın ta ıçlerınden çesıtlı hayvanların bagrısmaları, canhıras çıglıkları, agaçların gövdelerı ve dalları arasından, yankılarıyla bırlıkte sızarak BMW'ye kadar ulasıyordu. Bu hayvanlar gerçekte varlar mıydı? Yoksa arabadakı üç kısı bunları görmeyı ya da duymayı bekledıklerı ıçın, ay mavısının yarattıgı ısık-gölge aldatmacaları gözlerde, rüzgârın ve motorun vınlamalarının agaçlardan dönüp gelen yankıları da kulaklarda bu ımgelerı mı ortaya çıkarıyordu? Ya da bu sanal hayvanlar, arabadakı kısılerın bılınçaltlarının olusturdugu garıp sımgeler mıydı?

Meftunı Felesnıkov'un konukları, ıkısı de ayrı ayrı, ama -nasıl olduysa- aynı anda, aynı seyı düsündüler. ıkısı de, kendılerını Kont Drakula'nın gızemlı satosuna ılk kez gıden yolcular gıbı gördüler. Gerçekten de yolculukları, tüm Drakula fılmlerının baslarında yer alan bu sahneyı andırıyordu. Aradakı tek fark, romanda ve fılmlerde bu yolculuk dört atlı yaylı bır kupa ıle yapılırken; onların, bu yolculugu, üç yüz beygırlık, V6 motorlu BMW ıle yapmalarıydı.

Farustı Krıstıyev yolculugun ve geçtıklerı çevrenın dehsetıyle votkanın ve Gübertchınka hayalının getırdıgı tatlı yorgunlugun mahmurlugundan yavas yavas sıyrılmaya baslamıstı.

Kaygılı, neredeyse ancak kendısının duyabılecegı tıtrek bır sesle, fısıl fısıl konustu: "Hangı cehenneme götürüyorsun bızı Meftunı?"

"Gençlıge, mutluluga, ıyı yasama!.." dıye yanıtladı Meftunı. Sesı sen sakrak, azıcık da alaylıydı. "Yazdıgın, sonra da kanınla ımzaladıgın mektubunu unutmadın umarım.

Kaygılanacak bır sey yok." Göz ucuyla korkudan suratının sarılıgı bır kat daha artmıs, sıvılcelerı daha da ırılesmıs gıbı görünen Fanustay Turayevskı'ye keyıfle baktı: "Bak, genç dostumuz ne kadar sakın... Gerçı oturdugu yere tutkalla yapıstırılmıs gıbı bır halı var ama...

Sımdı, gömül yıne koltuguna, sevgılı dostun Puskın'ın dızelerıyle hayallerıne gerı dön," dıyerek Yevgenı Onegın'ın CD'sını CD-çalara sürdü. Gerçekten de, eskı tatsız-tuzsuz-renksız yasamından -Meftunı Felesnı-kov'un yardımıyla- kurtulup zevk, sehvet, ask üstüne kurulu yenı bır yasantıya atılmayı aklına koymus eskı ve ünlü Rus Dılı ve Edebıyatı Profesörü Dr. Farustı Krıstıyev, Çaykovskı'nın müzıgı ıle taçlandırılmıs Puskın dızelerı kulagına gelınce sakınlestırıcı ılaç almıs gıbı gevsedı, arka koltuga ıyıce yayıldı ve Puskın-Çaykovskı desteklı Gübertchınka hayallerıne gerı döndü.

* * *

Sonunda, Drakula'nın dehset uyandıran satosuna degıl ama, yamrı yumru, yıkık dökük, tastan bır çıftlık evıne vardılar. Evın alt katında, mum ya da gaz lambalarının soluk, tıtrek ısıklarının aydınlattıgı pencereler görülüyordu. Üst katlar ıse zıfırı karanlıktı. Bahçe kapısı yakınındakı agaca tutturulmus eskı püskü bır gemıcı fenerı eve gıden ınce patıkayı bellı belırsız aydınlatıyordu. Meftunı demır parmaklıklı bahçe kapısını zorladıysa da açamadı. Bırkaç kez kendını tanıtıp bagırdı, ama evden bır yanıt alamadı. Farustı ıle Fanustay arabanın ıçıne sınmısler sessızce onu ızlıyorlardı.

Artık ıyıce sınırlenmıstı eskı KGB albayı. Bır yandan avaz avaz bagırıyor, bır yandan da yerden elıne geçırdıgı tasları eve dogru rastgele atıyordu. Meftunı Felesnıkov'un gür, otorıter sesı ve atılan taslar evı canlandırmaya basladı. Pencerelerın cansız aydınlıklarında gıttıkçe artan bır telasla saga sola kosusturan, kararsız kambur gölgeler sezılmeye baslandı.

Derken, evın kapısı yavasça aralanarak gırıs holündekı ısık altında korkak ve ürkek bırtakım sıluetler belırdı. Kapıdan çıkanların gerçekten ınsan olup olmadıkları kusku götürürdü. Bunlar, kısa boylu, kamburumsu, ellerı dızlerının altına kadar uzanan yaratıklardı. Holden sızan ısık bu garıp yaratıklara boylarının üç-dört katı gölgeler olusturuyor, bu da durumu daha korkunçlastırıyordu. Bahçe kapısına yanastıkça BMW'nın kuvvetlı far ısıgı altında daha ıyı seçılmeye baslanan, saç, sakal, bıyıkları bırbırıne karısmıs, bol kıllı, maymunumsu ınsan mı, yoksa ınsanımsı maymun mu oldukları pek anlasılamayan, evrımın ıkı yüz-üç yüz bın yıl öncesınde takılıp kalmıs bu yaratıklar korkularından sıyrılıp homurtuyla havlama arası seslerle haykırmaya baslarken, evın üst kat pencerelerınden bırı aydınlandı. Az sonra da kapıda ufak tefek, kamburu çıkmıs, basındakı esarp ve uzun eteklıgınden kadın oldugu anlasılan bır sıluet daha belırdı. Belırmesıyle bırlıkte cırtlak, çatallı, kulak tırmalayıcı sesıyle cıyaklaması bır oldu:

"Kımmıs bakalım gecenın yarısında bızı rahatsız eden ha? Kımmıs, Sıbele Sarmatvılı'nın evını kerhane basan kabadayı ayaklarında basmaya kalkan pezevenk ha?"

"Sesımı de mı unuttun asagılık cadı karı senı!" dıye en gür sesıyle uludu Meftunı Felesnıkov.

"Hemen kapıyı açmaz ve de su yaratıklarını bızden uzak tutmazsan bu köhne vıranenı kokusmus basına yıkarım, haberın olsun!"

Bu söz üzerıne kadın donup kalıverdı evın kapısı önünde. Uzun bır sessızlıkten sonra, ok gıbı fırladı kapıdan, aksaya topallaya bahçe kapısına dogru kostururken hem önlügünün cebınden kapının koca anahtarlarını çıkarıyor, hem de konusuyordu:

"Ah benım kurbanı olasım albayım mı gelmıs yoksa? Benım aslan burcundan olma aslan yelelı albayım mı gelmıs?" Kapının kılıtlerını büyük bır sangırtı açarken, arkasına, bahçenın karanlık derınlıklerıne dogru kızgınlıkla bagırıyordu: "Rezıl ettınız benı azız albayıma, asagılık yaratıklar sızı! Gelın de açın su lanet kapıyı." Meftunı'ye döndü: "Kusurumuza bakmayın, sevgılı efendımız, bu ın cın top oynayan dag basında, herhangı bır münasebetsızlıge karsı, adamakıllı sakıngan olmakta yarar var da... "

"Aklı basında kım yanasabılır kı senın bu vıranene? ın de olsa, cın de olsa..." dıye sırıttı sınırı yatısmıs

KGB albayı.

Bu arada BMW, Sıbele Sarmatvılı'nın garıp yaratıklarının ıte kaka açtıkları köhne, paslı kapıdan geçerek evın kapısına kadar yanastı. Üçü de ındıler arabadan. Maymunumsu yaratıklar kosarak gelıp kapının ıkı yanına bır tören kıtası gıbı sıralanmıslar, merak ve kusku ıle üç konugu süzüyorlar, gelenlerı basları ıle bırbırlerıne gösterıp homurdanıyorlardı. Kambur cadı türlü sırınlıkler, yerlere kadar reveranslar yaparak buyur ettı konukları ıçerı.

Kapının gırısınde agır bır havasızlık ve dayanılmaz bır koku tokat gıbı çarptı konuklar! Ölü hayvan, pıslık

ve lagım kokusuna karısmıs türlü asıt, baz, dıger kımyasal maddelerle cıgerlere çok zor çekılebılır yogun bır H2S kokusu, öldürücü sarın gazı etkısı yapmıstı Farustı ıle Fanustay üzerınde. ıkısı de, bırbırıne sokulmus, kapıdakı görünmez ıgrenç koku duvarına çarpmıslar, adım atamaz olmuslardı. Meftunı Felesnıkov alıskın ve dırençlıydı bu kokuya anlasılan. Yıne de burnunu mendılıyle tıkayıp burusuk bır yüzle haykırdı:

"Çabuk kapıları pencerelerı açıp havalandırt burayı pasaklı cadı!.. Konuklarımı, üzerlerıne hardal gazı atılmıs Halepçe Kürtlerı gıbı acılar ıçınde öldürmek mı ıstıyorsun?"

Kambur cadı Sıbele Sarmatvılı ıle maymun-ınsan yaratıklar evın alt katına dalarak büyük bır telasla, önce -belkı de yıllardır açılmamıs- pencerelerı açtılar; evın ıçı taze ama soguk havayla doldu. Sonra da, cadının anlasılmaz bır dılden bagırıs çagırısları, emırlerı, küfürlerı arasında salonun kösesındekı ıslı büyük sömınemsı ocagın geçmek üzere olan atesını harlayıp, yanmayan lambalarla mumları yakarak salonun aydınlık düzeyını artırmaya, panık ıçınde, umutsuzca sagı solu temızlemeye, derleyıp toplamaya çalıstılar. Sonunda ıslerını bıtırıp salonun bır kösesınde, aralarında homurdanarak, konukları seyre koyuldular. Sıbele Sarmatvılı, yüzünde yapmacık gülücüklerle yerlere kadar egılerek, KGB albayı ıle korku, tıksıntı ve saskınlık yasayan konuklarını ıçerı buyur ettı.

Burası hemen tüm katı kaplayan bır laboratuvar, bır atölye havasındaydı. Tüm duvarlar boydan boya, tabandan tavana raflarla kaplıydı. Gırıste sagdakı duvar tıklım tıklım kıtap doluydu; kalın, sıyah ya da kırmızı cıltlı, eskı püskü, bırçogu yırtık pırtık kıtaplar. Farustı Krıstıyev -mesleksel ıçgüdüsüyle- kıtap raflarına dogru segırttı. Kısa bır ıncelemeden sonra dondu kaldı. Bu raflarda ne kıtaplar, yoktu kı! ıbranıce, Arapça, Farsça, eskı Grekçe, Latınce, Sanskrıtçe, Gürcüce, Ermenıce, Osmanlıca, Rusça, büyük çogunlugu el yazması ve -profesörün anlayabıldıgı kadar-hemen hepsı büyücülükle, büyülü ılaçların yapımıyla, çesıtlı seytan dualarıyla ılgılı kıtaplar; çesıtlı dıllerdekı Kabalalar; ebcet hesaplarını, eskı Hınt sıhırlerını, hatta kımı el çızımı resımler, semalar, lıstelerle anlatan boy boy, cıns cıns kıtaplar... Farustı Krıstıyev yenı kesfedılmıs bır ortaçag manastırının kütüphanesınde oldugu duygusuna kapıldı. Delı gıbı, telasla, sankı kıtaplar elınden alınacakmıs korkusuyla, raflardakı kıtapların hıç degılse bır bölümüne elını sürebılmek, açıp ıçlerınde ne var ne yok dıye bakabılmek ıçın, bırını yerıne koyarken dıgerını elıne alıyordu.

Tüylerı dıken dıken oluyordu her yenı kıtabı elıne alıp açtıgında. Yasamında belkı de ılk kez bu kadar degısık dılde yazılmıs -hem de el yazması- garıp kıtabı bırarada görüyordu.

Dıger duvarlardakı raflarda ıse akla, ruh saglıgına zıyan her sey vardı: ınsan, ya da baska tür prımatların sırıtkan kafa ıskeletlerı; kanlı, morarmaya, çürümeye yüz tutmus eller, kollar; tek tırnaklı, çıft tırnaklı hayvan bacakları; türlü yırtıcı kus basları, pataları; kımı kuru, kımı taze kokulu, zehırlı ya da panzehırlı, dıkenlı, bılınmedık bırtakım otlar, yapraklar, çıçekler; rafların bır kısmına çok düzgün olarak sıralanmıs koca boylu kavanozlarda, sarımtırak bır sıvı ıçınde

"konserve" edılmıs akrep, yılan ve ıgrenç solucanlar, çesıtlı boyda fare ve sıçanlar, baykuslar, yarasalar, örümcekler, kırkayak türü garıp böcekler; daha neler de neler... Ama kavanozlardan bırı vardı kı, Fanustay, sıvılcelı korkak, sırık oglan, onun ayırdına vardıgında tüm vücudunun kasıldıgını, mıdesının bulandıgını, sırtından asagı buz gıbı terlerın bosandıgını duyumsadı.

Kavanozun camından, grı gözlerı açık, burusuk yüzlü, kırmızı saçlı, kızıl-kır sakalları uzamıs, kafası kesıldıgınde suratındakı delılık ıfadesı de sarımtırak sıvı ıçınde oldugu gıbı korunmus bır garıp kısı kafası, delı bakıslarıyla Fanustay'ı gözetlıyordu sankı. Kahverengı cam sıseler, kavanozlar ve beyaz porselen kapaklı kaplarda ıse sıvı, toz, krıstalıze ya da ırı katı parçalar halınde çesıtlı asıt, baz ve tuzlar gıbı kımyasal maddeler bulunuyordu. Tüm kavanoz ve sıselerın ıçerıklerının adları ya da kısa tanımlamaları, üstlerıne yapıstırılmıs etıketlerde Kırıl ya da Gürcü alfabesıyle, ama Latınce olarak yazılmıstı.

Rafların gerı kalan alt bölümlerıyle ortadakı büyük, hantal masa üzerınde paslı bırtakım alet edevat, testere, kerpeten, ege, çekıç, tahta baslı balyoz, hepsı de kır pas ıçınde amelıyat bısturısı, cımbız, el matkabı, agaç ve pırınç havanlar, antıka bır kahve degırmenı, altları sımsıyah ıs ıçınde bakır, emayelerı çatlayıp dökülmüs çınko çesıtlı boy ve cınste kap kacak, sahan, tencere; türlü laboratuvar malzemesı:

erlen-mayer, beher, pıpet, balon joje, dıstılasyon aygıtı, ımbık, ölçü kabı, çesıtlı boyda terazıler, krıstalızasyon kabı rastgele serpıstırılmıs, sankı yıllardır kımse dokunmamısçasına duruyorlardı.

Ortalık, engızısyonca yakılarak öldürtülmüs bır ortaçag büyücüsünün terekesını ya da bır sımyacının laboratuvarını andırıyordu.

Sıbele Sarmatvılı saygıyla Meftunı Felesnıkov'un yanına yanasarak albaya emırlerının ne oldugunu sordu. Burus burus suratının her yanından fıskırmıs et benlerı ve sarkık sıvrı çenesını sarmıs bulunan en az bırer santım uzunlugundakı kırlasmıs sakal tüylerı, dıssız agzının ıçınde kaybolmus ınce, kansız dudakları, ucu alt dudaga kadar sarkmıs kemerlı, yamru yumru burnu ıle, yası bır yüzyılı askın görünen, Gürcü-Oset karısımı Sıbele Sarmatvılı -ancak masallarda oldukları sanılan- büyücü cadı karıların sıp demıs burunlarından düsmüs, süpürgesıne atladıgı gıbı Kaf Dagı'nın -Kafkaslar'ın- ardından buralara gelıvermıstı.

"Bu ıkı dostumun da, Sıbele Hanım'ın bılgıyle dolu kafası ve becerıklı ellerıyle ürettıgı essız ve saglık dolu serbetlerıne gereksınmelerı var."

Demınden berı kadına bagırıp çagıran, agız dolusu küfürler, hakaretler savuran KGB albay eskısının bırdenbıre -ıkıyüzlülük koksa da- agzından çıkıveren bu yumusak, sevecen sözler herkesı sasırtmıstı; hatta ınsanımsı-maymunumsu yaratıkları bıle... Sasırmayan bır tek kısı vardı: Sıbele Sarmatvılı! Nasıl kı küfürler, asagılamalar, hakaretler küçük, kambur cadıyı zerre kadar etkılemedıyse, bu kıbar, gönül alıcı sözler de hıçbır etkı yaratmamıstı kendısınde. Soguk ve mesafelı dalkavukluguyla albayın önünde saygıyla egılırken, öbür dünyanın karanlıgından bakan gözlerıyle ıkı konugu hızlı bır bıçımde tepeden tırnaga süzdü. "Sanırım ıkı ayrı serbet gerekecek" dedı, "ama nasıl ıkı serbet?"

"Bu çok eskı ve azız arkadasım" dıye yanıtladı albay Profesör Farustı Krıstıyev'ı basıyla göstererek. "Yasamını degersız bır sürü abur cuburla harcayarak yasamayı erteleyıp durduktan sonra, aklı basına geldı en sonunda. Senın degerlı katkılarınla, bu dostumun yasamın güzellıklerını görebılmesı, mutlu olabılmesı ıçın bır kez daha yasamaya gereksınımı var. Yanı sözün kısası: Gençlıge!.. "

"Ya dıger genç konugumuz, sayın albayım?" dıye, saygılı ama küçümser ve alaylı bır bıçımde, sıvılcelı aynak kusunu yenıden bastan asagı süzerek sordu Sıbele Sarmatvılı.

"O genç ve degerlı yardımcımı da hızlı bır bıçımde olgunlastırmamız gerek; tıpkı serada hızla büyütülüp olgunlastırılan hormonlu, ama lezzetlı, serı üretım bandından çıkmısçasına düzgün ve geometrık yapılı bır meyve gıbı... "

Sıbele Sarmatvılı -sadece albayın sezebılecegı- hınzır bır gülüsle saygıyla yerlere kadar egılırken "Emırlerınız tam olarak anlasılmıstır, azız albay ve hızlıca yerıne getırılecektır," dıye fısıldadı. Sonra maymunumsu ınsancıklara dönerek yıne anlasılmaz bır dılle, agzından tükürükler saçarak emırler yagdırdı. Bunun üzerıne yaratıklar telas ve korkuyla saga sola kosusturmaya basladılar.

Önce koca, hantal masaları, üstlerınde bulunan garıp alet edevat ve esyaları tangır tungur bırbırlerıne çarptırarak salonun dıbıne sürükleyıp ortada genıs, bos bır alan olusturdular. Daha sonra salonun tam ortasında, çok ustaca gızlenmıs, açılmaya kalkısılmadıgında kımsenın kesınlıkle orada oldugunu anlayamayacagı, bodruma ınen merdıvene ulasmayı saglayan -ve bellı kı çok uzun zamandır kullanılmayan- kapagı bın bır zorlukla açarak havaya kaldırdılar.

Sıbele Sarmatvılı, uzun eteklerını toparlayarak, merdıvenden ınerken Meftunı Felesnıkov,

"Aman Sıbelecıgım, ıyıce dınlenmışınden olsun ha!" dıye kadının arkasından seslendı.

Ardından konuklarına döndü: "Çünkü gücünü ıkıye katlayan zamandır yalnızca."

Korku, neler döndügünü anlayamamanın verdıgı tedırgınlık ve kızgınlıkla, alkol ve Gübertchınka hayallerınden tümüyle sıyrılmıs Farustı Krıstıyev, sınırden her tarafı zangır zangır tıtreyerek Meftunı Felesnıkov'un üstüne yürüdü: "Bana bak, karanlık herıf, benı öldürsen de, susuzluktan gebereyazsam da, bu rezıl yerde, bu pıs büyücü cadı karının elınden bır yudumcuk su bıle ıçmem" dıyerek kapıya yönelırken Meftunı'nın güçlü ellerının omzunu mengene gıbı sıkısının acısını duydu.

"Sımdı de sen bana bak bakalım, sevgılı profesör!" dıyerek profesörü oldugu yerde yüz seksen derece döndürüp sımsıyah gözlerını onun çıpıl gözlerıne deler gıbı dıktı. Fanustay'ın duyamayacagı kadar kısık, ama bıçak gıbı keskın bır sesle konustu: "Canımı ıyıce sıkmaya basladıgını bılmem sezebılıyor musun? Yasamın zevklerınden -geç de olsa- yararlanabılmek ısteyen sensın, ben degıl! Senın ıçın özverıde bulunup gecenın bu saatınde Tanrı'nın unuttugu bu yere senın ıçın geldım. Ayrıca, cebımde kapı gıbı anlasma var; hem de kanlı tarafından.

Senın de tek kolonluk loto kuponun!.. Sıbele Sarmatvılı Hanımefendı'nın getırecegı zıkkımı ıçmezsen cebındekı o lotonun da herhangı bır degerı kalmayabılır! Bunu böylece o edebı kafana sokmanı önerırım!"

Maymunumsu ınsancıklardan bırkaçı, ellerınde samdanlar ve kandıllerle, Sıbele Sarmatvılı'nın pesınden bodruma segırtırken, bırkaçının elınde de, nereden çıktıkları bellı olmayan, eskı püskü bırtakım müzık aletlerı belırdı: Akordeon, tar, klarınet, kanun, tef, davul, cılaları yer yer dökülmüs bırkaç perısan keman, aıle boyu bır kontrbas, tekerleklı ayaklarıyla bır Macar çıngenesı çembalosu... "Orkestra" salonun bır kösesınde yerını alarak klarnetın verdıgı "la" ıle akort yapmaya basladı. Bu arada yaratıklardan üçü evın baska bır kösesındekı, ınsan boyundan daha yüksek bır yedı kollu samdanı, bın bır güçlükle yerlerde sürükleyerek salonun tam ortasına koyup mumlarını yakarken, dıgerlerı de yanmakta olan dıger tüm mum, lamba ve kandıllerı söndürdüler. Sonra da çapı dört-bes metrelık bır çember olusturacak bıçımde, koca samdanın çevresıne dızlerı üzerınde oturdular. Sımdı, sazların akortları bıtmıs, yaratıkların homurtuları da azalarak durulmustu. Hepsı agır bır sessızlık ıçınde bodruma ınen kapaga gözlerını dıkmısler, hafıf hafıf sallanarak beklesıyorlardı. Kösedekı ocakta yanmakta olan odunların ve yedı kollu samdanın bılek kalınlıgındakı mumlarının alevlerı, tavanda, duvarlardakı rafların üstlerınde sarı-kırmızı-turuncu, süreklı oynasan, esyaların ve maymun-

ınsanların görünüsünü ve boyutlarını degıstırıp duran garıp ısık oyunları yaratıyordu. Hatta, Fanustay, bır ara bu ısık oyunlarının kavanozdakı delı bakıslı, kırmızı saçlı adama göz kırptırdıgını bıle görür gıbı oldu. Her sey, sessız sınema dönemınde acemıce çekılmıs becerıksız, nahıf, bıraz da gülünç korku fılmlerını anımsatıyordu.

Derken, bodruma ınen merdıven boslugundan sesler geldı ve samdanların gıderek artan tıtrek ısıkları eslıgınde Sıbele Sarmatvılı ıle yanındakı yaratıklar göründüler. Orkestra ne oldugu anlasılamayan bır müzıgı -belkı de bır mars, bır cenaze marsı- kulakları tırmalayan bır uyumsuzluk ıle çalmaya basladı. ıste o anda Dr. Farustı Krıstıyev ıle Fanustay Turayevskı yasamlarını gerçege baglayan palamarların yavas yavas çözülmeye basladıgını, yasam gemılerının gerçegın rıhtımından gıderek uzaklastıgını ıçlerınde duydular.

Sıbele Sarmatvılı'nın boyu, ayagındakı çok yüksek topuklu ıskarpınler yardımıyla bayagı uzamıstı. Üstünde, sırmalı ıslemelı, Hırıstıyan tabut örtüsünden yapılma uzun bır pelerın vardı.

Kafasına ıse -pıs bas örtüsünü atarak- sarı, topuzlu bır peruk, onun üstüne de rengârenk, sahte taslarla bezelı tenekeden bır taç geçırmıstı. Suratında, neredeyse bır parmak kalınlıgında pat dö ten üstüne, abartılı bır sırk ya da panayır makyajı vardı. Masaldakı kâh cadıya, kâh kralıçeye dönüsen üvey annenın kralıçe evresıne gırmıstı su anda Sıbele Sarmatvılı. Bodrum kapagının agzından yedı kollu samdana kadar hasmetle, ama yüksek topuga alıskın olmadıgından, arada bır sendeleyerek geldı. Ellerınde, bu sefıl ve mıde bulandırıcı evde nasıl olup da bulundugu bılınemeyen, antıka saf altından nefıs bırer kupa tutmaktaydı.

"Sag yanıma olgun olanı, sol yanıma da ham olanı getırın" dıye buyurdu Meftunı Felesnıkov'a, ufak bır el hareketı ıle müzıgı susturarak. Bılınçlerı bütünüyle buharlasıp gıtmıs "olgun" ve

"ham" konuklar albayın ıteleyıp kakalamasıyla Sıbele'nın ıkı yanında yerlerını aldılar.

Kralıçeye dönüsmüs cadı duaya benzer bır

seyler mırıldanıyordu, fısıltıyla baslayıp gıttıkçe sesını yükselterek. Küçük orkestra da ona uygun olarak "pıyano"dan "forte"ye dogru açılmaktaydı. Sıbele Sarmatvılı'nın duaları, her bır sözcügü neredeyse baska dıllerden olusmus bır dıl çorbası görünümündeydı: ıbranıce, Rumca, Latınce, Rusça, Arapça, Farsça, Türkçe, Ermenıce, Gürcüce... Cadının agzından çıkan her sözcügün son hecelerı ınsanımsı yaratıklar tarafından yankılandırılıyordu; tıpkı tastan yapılmıs koca bır mabettekı yankılanmalar gıbı.

Anlasılan, Sıbele Sarmatvılı'nın her derde deva serbetlerı yanında, törensel mızansenlerı de son derecede basarılıydı. Törendekı her sey bellı kı defalarca provası yaptırılarak maymunumsu yaratıklara ögretılmıstı.

Neye benzedıgı anlasılmaz cazırtılı müzıkle beslenen duaların genlıgı ve temposu arttıkça maymunumsu yaratıkların agızlarından tükürükler saçarak haykırısları ve basların -kökünden koparılmak ıstenırcesıne-"vecd" ıçınde öne arkaya, saga sola devınımlerı de, evın ahsap dösemelerını yerınden oynatacak denlı tıtretıyordu. Görünüm, sapkın ıslamı tarıkatlardan bırının çılgın ayınlerını anımsatıyordu.

Cadı Sıbele bıle esrıme ıçınde, yüksek gerılıme çarpılmısçasına hem tıtrıyor, hem de -kupalar ıçındekı sıvıları yerlere sıçratmama basarısını göstererek- Mevlevı dervısı gıbı tabut örtüsünden pelerınının eteklerını havalandırarak dönüp duruyordu kendı çevresınde.

Öyle bır an geldı kı, yaratıklar, haykırısları ve el-kol ve kafalarının karmakarısık devınımlerıyle, dızlerı üzerınde sola dogru yönelerek, ortalarındakı yedı kollu koca samdan, Sıbele ve "olgun" ıle "ham" ıkı konuk çevresınde fokur fokur kaynasan döner bır çember olusturdular.Böylece durum, ılkel bır kabıle sıhırbazının yönettıgı kötü ruhları kovma ayınıne dönüstü.

Derken, Sıbele Sarmatvılı, sert bır el hareketıyle, tüm gürültü-patırtıyı durduruverdı. Herkes -

fotograf karesı gıbı- en son ne yapmakta ıse o bıçımde donup kaldı. Cadı, sag elındekı kupayı Farustı Krıstıyev'e, sol elındekını de Fanustay Turayevskı'ye uzatarak, emredercesıne, "ıçın hemen sunları!" dıye cızırdadı. "Bır ıçıste. Sonuna dek. Nefes bıle almadan."

ıkı konuk, Meftunı Felesnıkov'un bıle hayretten dört açılmıs gözlerı önünde, son derece uysal, hıçbır karsı çıkma ve ıgrenme belırtısı göstermeden, bır yudumda ıçıverdıler kendı serbetlerını.

Tören bıtmıstı. Hep bırlıkte dısarı çıktılar.

Doguda, dagların, tepelerın, ormanların, ovaların oya gıbı ısledıgı ufukta, lacıverdın ıncecık bır çızgı halınde eflatuna dönüsmeye baslamasından yenı bır günün dogmak ıçın hazırlıga basladıgı anlasılıyordu.

Yenı gün, Prof. Dr. Farustı Krıstıyev ıle Fanustay Turayevskı ıçın -artık gerı dönüsü olmayan-yenı bır dönemın, yenı bır yasamın baslayacagı dönemeç noktasıydı.

II

Sıbele'nın ıgrenç suratını görüyordu karsısında. Burun burunaydılar. Cadı, onu, kocaman Rus haçlı tabut örtüsüyle ellerını, ayaklarını kıpırdatamayacak bıçımde, sımsıkı sararak yere yatırmıstı. Kendısı de boylu boyunca üstüne uzanmıs, çılgın bır sehvetle dudaklarından öpmeye çalısıyordu. O ıse can havlıyle basını bır saga, bır sola döndürerek kadının mıde bulandırıcı suratından ve -özellıkle- fare lesı kokulu agzından kendını uzak tutmaya çalısıyordu.

Maymunumsu yaratıklar, çevrelerını sarmıs, ellerındekı çıngıraklı tütsü kaplarını hep aynı tempoda sallayarak ortalıgı göz yasartıcı, öksürtücü bır tütsü sısıne boguyorlardı. Cadı Sıbele bıkmadan usanmadan saldırıya devam edıyordu; agzını yakalayamasa da, adamın boynunu, kulak memelerını, yanaklarını, pıs

tükürüklerını sıvastırarak, hem öpüyor, hem de ısırıyordu. Yüzlerı sürtünürken, kadının pat dö ten altına gızlenmıs sakalları, bulasık telı gıbı çızıyordu adamın suratını; fena halde canını yakıyordu. Gözlerı yasartan, cıgerlerı yerınden söken tütsü, monoton çıngırak sesı ve cadının artsız arasız "cınsel tacızlerı" dırenme gücünü yavas yavas tüketıyordu. Avazı çıktıgı kadar bagırdıgını, yardım ıstedıgını sanıyordu, ama aslında sesı çıkamıyordu. Üstüne üstlük, Sıbele arada bır cırtlak sesıyle ıstek ve sehvetten tıtreyen kahkahalarını salıverıyordu kulaklarının dıbınde.

Cadının ıç bulandırıcı suratını görmemek ıçın gözlerını sıkı sıkıya yumdugu halde kuvvetlı bır ısık demetının arada bır yüzünü yalayıp geçtıgının ayırdına vardı. Gözlerını korkarak hafıfçe araladı: Yüzünde sırıtkan bır ıfadeyle Meftunı Felesnıkov baslarına dıkılmıs, bır elındekı elektrık fenerıyle dıger elındekı burusuk, kat yerlerınden neredeyse yırtılmak üzere olan, eskı loto kuponunu rıtmık bıçımde sallıyor, kahkahalar atarak bır seyler haykırıyordu. Ama ne dedıgını yalnızca Sıbele Sarmatvılı anlıyor, cırtlak kahkahalarının kulak tırmalayıcı sıddetını bır kat daha artırıyordu.

Derken KGB albay eskısı hıç beklenmedık bır sey daha yaptı: Bırdenbıre elındekı güçlü ısık demetını odanın karanlıkta kalan kösesıne tutuverdı. Agır tütsü sısının arasından bellı belırsız gözüken sey yıldırım çarpmısa döndürdü Farustı'yı. Odanın aydınlanan kösesınde Gübertchınka ıle Fanustay çılgınca sevısıyorlardı. Kızın kötü, kalın çorapları ayak bılegıne kadar sıyrılmıs, güzel bacakları tümüyle açıga çıkmıstı. Bembeyaz, pırıl pırıl, neredeyse saydam, dolgun ve yumusak kalçaları sıvılcelı oglanın altında çalkalanıp duruyordu. Fanustay kızın bluzunda saglam dügme bırakmamacasına yırtarak gögsünü açmıs, sert, dımdık ırı gögüslerını ortaya çıkarmıstı. Oglan kızı neresınden yemeye baslayacagını bılememenın kararsızlıgıyla Gübertchınka Gülbeyeva'nın kâh dudaklarına, kâh yanagına, boynuna, ensesıne, memelerıne, kâh da süt beyazı bacaklarına, tombul kalçalarına ve bacak arasının en kuytu kösesındekı gızlı bölgelerıne saldırıyordu.

Farustı ıçınde depremler yaratan bu görünümden yıkılmıstı. Yasamında ılk kez kendısını ılgılendırebılen, ruhsal ve cınsel ıstekle yakıp tutusturan kız, bu sıska, sıvılcelı, ırın suratlı pıs oglanla sevısıyordu.

Meftunı elındekı fenerı bır Gübertchınka ıle Fanustay'a, bır Sıbele ıle Farustı'ye tutuyor, her seferde de zıplayarak kahkahalar atıyordu. Gübertchınka ıle Fanustay ara ara sevısmeyı kesıp yarı bellerıne kadar dogrularak Sıbele ıle Farustı arasında aralıksız sürmekte olan cınsel savasımı ızlıyorlar, sonra da onları ellerıyle bırbırlerıne göstererek eglenıyorlardı. Zaten Farustı Krıstıyev'den baska herkes neselı, coskulu ve mutluydu; maymunumsu yaratıklar bıle...

Farustı Krıstıyev nefes almakta zorluk çekıyordu; bogulacak gıbıydı. Fecı bır agrı gelıp oturmustu gögsünün ortasına. Agrı gögüsten kalkıp sol kolu uyusturuyor ve sırtı dolastıktan sonra tekrar eskı yerıne dönüp yerlesıyordu.

"Hapı yutmussun sen oglum, pek sayın profesör!" dıye geçırdı ıçınden. "Bunlar tam tamına, klasık bır enfarktüsün ön habercılerı. Bu karılar ve herıfler hepsı bır olmuslar, senı gebertecekler!.. "

Ölmek üzere olanlarda görülen bır enerjı bosalmasıyla son bır çaba göstererek ıkı elını bırden tabut örtüsünden kurtardıktan sonra cadının suratına, kalan tüm gücüyle öyle bır vurdu kı Sıbele Sarmatvılı bır yana, basındakı teneke taçla sarı peruk baska bır yana uçustular.

Meftunı Felesnıkov bu ıse çok sınırlenmıstı. Boyun damarları yerlerınden fırlayacakmısçasına haykırarak Farustı'yı azarlıyordu, ama sesı adama ulasamıyordu.

Teneke taç tangırdayarak Gübertchınka'ya dogru gıderken...

Karabasandan uyandı Farustı Krıstıyev. Uyandı ama bır türlü gözlerını açma cesaretını gösteremıyordu.

Tüm vücudu sırılsıklam, ter ıçındeydı. Basında astragan kalpagı, üstünde kalın paltosu ve hatta ayagında ayakkabılarıyla sızıp kalmıstı anlasılan. Kendıne geldıkçe dıs dünya ıle ıletısımını saglayan duyuları da yavas yavas yerıne gelıyordu. ıçı mutlulukla dolmaya basladı. Yasadıkları, bol metıl alkollü votka ve bozuk yıyecekler yüzünden karabasana dönüsmüs düsler dızısıydı yalnızca.

Ama mutlulugu bıçak gıbı kesılıverdı: Sırtındakı örtünün ayırdına varmıstı. Karabasandakı gıbı tabut örtüsüyle mı sarınmıstı? Bu sorunun yanıtı gerçekle karabasanı bırbırınden ayırt edecektı.

Bunun ıçın de sadece gözlerını açıp bakması yeterlıydı. Ama ölümüne korkuyordu bunu yapmaktan. Ya Sıbele Sarmatvılı'nın önce pelerın gıbı kullandıgı, sonra da kendısını sarıp sarmaladıgı Rus haçlı, sıyah tabut örtüsüyle burun buruna gelırse ne olacaktı? Ya cadının ınsanda kusma duygusu uyandıran pıs suratıyla ve maymunumsu yaratıklarıyla karsı karsıya kalırsa gözlerını açtıgında?

Ölüm korkusunu ve bogulma hıssını yenıden duymaya basladı. Son kez, gıderayak, görmelıydı olan bıtenı. Korkunun ecele herhangı bır yararı olmadıgını bılıyordu.

Ve açıverdı gözlerını... Ardından da derın ve ıçten bır "Ooohh!." çektı. Ne Sıbele vardı ortalıkta, ne de maymunumsular; ne Meftunı, ne Gübertchınka, ne de Fanustay...

Evındeydı. Devlet sosyal konutlar kooperatıfındekı, bekârlar ıçın tasarlanmıs otuz bes metrekarelık daıresınde. Dıger zamanlarda ıçıne gırmek ıstemedıgı evı cennetten bır köse gıbı görünüyordu sımdı kendısıne. Kafasını dogrultup merak ve kaygı ıle üzerındekı örtüye bakıp ınceledı. Kendı kendıne güldü, hem de kahkahayla... Karabasanında kendısıyle alay edıp eglenenlerden sonra kahkaha atma sırası sımdı ona gelmıstı. Rus haçlı, sıyah tabut örtüsü yerıne yatagının üzerıne serılı, Türkıye'den bır ahbabının kendısıne armaganı olan, kalın, uzun keçı kılından Kılıs battanıyesıne, herhalde gece üsüyüp, bılınçsızce sarınmıs kalmıstı.

Karyolanın basucundakı okuma abajuru, Sıbele'yle sürdürdügü amansız savasım sonucu, sallanıp duruyordu. Meftunı'nın, yüzünde oynastırıp durdugu el fenerının ısıgı bu olsa gerektı.

Zaten odada ısık veren tek kaynak da bu abajurdu.

Yattıgı yerden gözlerı pencereye kaydı. Dısarıda garıp bır alacakaranlık vardı. Ama sabah mıydı, yoksa aksam mı? Komodının üstündekı çalar saatıne bakmak ıçın dogruldu yerınden.

Saat yerınde yoktu. Çünkü Farustı'nın tüm gücüyle elının tersını yapıstırdıgı sey, yerde tangırdayarak gıden Sıbele'nın teneke tacı degıl, emektar Serkısoftu. Taa ünıversıte ögrencılıgınden berı Farustı Krıstıyev'e hızmet vermıs olan Serkısofçuk, hıç beklemedıgı bu sıddetlı darbeyle uçmustu ve ne yazık kı bundan böyle zamanı, günde yalnızca ıkı kez dogru olarak gösterebılecektı.

Bırden ıçı sevınç ve mutlulukla doldu Farustı Krıstıyev'ın. Sıbele Sarmatvılı de, onun maymunumsu yaratıkları da, sıvılce bezelı yüzüyle Fanustay Turayevskı de, Gübertchınka Gülbeyeva da kötü ve saglıksız düslerın, bogucu karabasanların bırer ürünüydü yalnızca. Bır yandan üzerınden büyük bır yük kalkmıs gıbıydı, ama dıger yandan da -dogrusu-Gübertchınka'nın gerçek olmaması ıçını sızlatıyordu. Meftunı Felesnıkov ıse ne yazık kı gerçektı! Eskı okul arkadasıyla o ucuz lokantada bulusup yemek yemısler, ıçkı ıçmıslerdı dün.

Dün mü? Dün ya da belkı daha öncekı gün. Ondan sonra olanları anımsayamıyordu.

Yataktan fırladı. Bır süre kalbını dınledı; derın derın nefes alıp verdı. Sapasaglamdı. Garıp bır sekılde kendını dünden daha dınç ve formunda buluyordu. Anlasılan, karabasanın kendısıne oynadıgı kötü numaralardan bırıydı geçırdıgı enfarktüs boguntuları da.

ıç çamasırlarını sırılsıklam yapan ter artık ıyıce sogumus, üsütmeye baslamıstı Farustı'yı.

Soyunup hemen banyoya gırdı.

Hem yatak odası, hem de çalısma odası olarak kullanılan mekân, ınsana bır daha düzeltılemez duygusu veren, korkunç bır karısıklık ıçındeydı. Zaten bekârlıgın tüm özellıklerını yansıtan,

"kadın elı degmemıs" bır odaydı. Üstüne üstlük Farustı Krıstıyev, kendısınden apar topar ünıversıtedekı odasını terk etmesı ıstenınce, orada kütüphanesınde ve çalısma masasında nesı varsa, ya mukavva kutularda, ya eskı püskü gazetelere sarılmıs bıçımde, ya da açıkta tasıyarak getırıp önce küçük çalısma masasının üstüne, orası yükünü aldıgında da yerlere rastgele serpıstırmıstı. Çesıtlı Slav dılbılımlerı ve edebıyatı ıle ılgılı arastırmalar, elestırı-ınceleme kıtapları, bu dıllerde yayımlanmıs sanatsal yapıtlar, Rusça, Lehçe, Bulgarca, Çekçe, "Srpskı-

Hırvatskı"ce bılımsel ya da daha popüler dılbılım ve edebıyat dergılerı, okunup not verılmemıs ögrencı ödevlerı, sınav kâgıtları, bıtırme tezlerı, lısansüstü ve doktora ögrencılerının karalama düzeyındekı taslak çalısmaları, yurt dısında çesıtlı kentlerde katıldıgı uluslararası kongre ve sempozyumlar sırasında bu kentlerden anı olarak edındıgı ya da bu ülkelerdekı dostlarının armaganları olan ırılı ufaklı bırtakım turıstık ve folklorık esyalar... Bu odada dolasmaya kalkan bırı yerdekı mınık Gorkı büstünün pos bıyıklarına, ya da Aslan Asker Svayk kuklasının saf-hınzır, sevımlı yüzüne basmamak ıçın adamakıllı dıkkatlı olmalıydı.

Kurtlar gıbı açlık duygusu sarmıstı mıdesını Farustı'nın. Ama -aksılık bu ya- evde, buzdolabının bır kösesınde unutulup kalmıs, bozulmus bırkaç dılım domuz jambonuyla tas kesılmıs bayat bır ekmek parçasından baska bır sey yoktu. Hemen gıyınıp sokaga fırladı ve yataktayken kestıremedıgı, sımdı artık ıyıce karanlıga dönüsmüs demınkı alacakaranlıgın aksam karanlıgı oldugunu anladı.

* * *

Günlerdır kullanmadıgı döküntü, Fıat 124 bozması Lada'sını güçlükle çalıstırarak kentın merkezıne dogru yola koyuldu.

ıçı ıçıne sıgmıyordu. Nedenını kestıremedıgı bır nese, mutluluk ve özgürlük sevıncı duyumsuyordu ıçınde. Bırden, beynının karmasık kıvrımlarında gızlenmıs cınsel ıstekler, yasamında ılk kez, üstlerındekı ölü topragını savurup ayaklanmaya basladılar. Gerçı aynı duyguları Gübertchınka'yı gördügünde de yasamıstı, ama... Ama o bır düsün ıçındekı çok kısa -

bırkaç karelık- bır sekans parçasıydı. Oysa su an tam tamına gerçegın ıçınde, az sonra tüm parçaları bırbırınden kopup çevreye yayılacakmıs gıbı zangırdayan Lada'sındaydı ve -açıkçası-

bır kadın arkadasa gereksınımı vardı; konusup dertlesecegı, yatıp kalkacagı, bır kadın arkadas...

Ah, ne olurdu, su Gübertchınka Gülbeyeva denen kız, düslerın degıl de gerçeklerın ıçınde bulunabılseydı.

Farustı, bır yandan arabasını çılgınca kullanırken, bır yandan da kendıne neler oldugunu kestırmeye çalısıyordu. Yasamı boyunca hıç aklına gelmemıs düsüncelerın, ısteklerın kafasında saldırıya geçmelerıne bır anlam veremıyordu. Neler oluyordu kendısıne? Bedensel olarak kendını çok dınç hıssedıyor ve köhne Lada'nın koltuk yaylarını poposunda duyarak hop oturup hop kalkıyordu. Uykusunda gördügü bır karabasanın ıçınde olduguna kesınlıkle ınanmasa, çırkın, ıgrenç cadı Sıbele Sarmatvılı'nın serbetının etkısını göstermeye basladıgını düsünecektı.

Arabasını park edıp yalnızca yayalara açık büyük caddeye fırladı. Alelacele, telasla ılk önüne çıkan "fast food"cuya daldı. Dalmasıyla da, son yıllarda -her yerde oldugu gıbı- tüm Rusya Federasyonu'nun en ücra köselerınde de mantar gıbı bıten "Mc Do-nald's"lardan -ya da baska bır deyısle "Mc Lenın's"lerden- bırıne gırdıgını fark ettı. Oysa, o güne kadar "Mc.

Donald's"lardan da "Coke"lardan da -bıraz da Amerıkalılara duydugu tepkı yüzünden- hep nefret etmıstı. Öyle kı, yolda yürürken bu tür "fast food"cuları gördügünde karsı kaldırıma, ya da olabıldıgınce uzagından geçmeye çaba gösterırdı, bu dükkânlardan dısarı vuran o mıde bulandırıcı sos kokusunu duymamak ıçın. ıçınde olusmaya baslayan garıp degısım burada da kendını gösterdı: Hamburgerden artık ıgrenmedıgı gıbı tam tersıne canı hamburger yemek ıstıyordu. Ya mıdesını bulandıran o koku? Nedense artık hıç sıkâyetçı degıldı bundan; hatta hosuna bıle gıtmıstı. Kasaya yaklastı. "Maxı"lı mönüden "Ancak doyarım" dıye düsünerek ıkı kısılık alıp büyük bır ıstahla yedı.

Karnı doyunca kendını tekrar caddeye attı. Ortalık cıvıl cıvıl ınsan kaynıyordu. Çevreyı ve magaza vıtrınlerını seyrederek agır agır yürüyenler, bırbırlerıyle sakalasan, ıtısıp kakısan, bagırarak konusan kızlı-erkeklı gençler, ısten çıkmıs, yorgun yüzlü ama neselı ınsan kümelerı, bır an önce evlerıne dönmek ıçın, saga sola bakmadan, hızla yürüyenler... O da aralarına karıstı, hem saskın, hem de sevınçlı. Gelen geçenlerın yüzlerını, magaza vıtrınlerını yasamında sankı ılk kez görüyormus gıbı mutlu bır saskınlıkla ızlıyordu. Neredeyse dogma büyüme bu kentlı olan ünıversıte hocası, buraya ılk kez ayak basan bır tasralı görünümündeydı. ıçındekı degısım sürüyordu: Sımdıye kadar hıç ılgılenme geregı ve ıstegı duymadıgı kendısı dısındakı dünyayı merakla ızlemekten hoslanmaya basladıgını sezıyordu. Kadın ve erkek konfeksıyon magazalarının vıtrınlerı önünde dakıkalarca kalıyor, sergılenmekte olan her seyı ınceden ınceye ızlıyordu. Özellıkle kadın esyaları satan magazaların vıtrınlerınde çok oyalanıyordu. Üzerlerıne kadın gıysılerı, ya da ıç çamasırları geçırılmıs plastık malzemeden yapılma, sıska mankenler bıle cınsel dürtülerını çımdıklıyordu. Yasamı boyunca kıtapçı vıtrınlerınden baskasına basını çevırıp bakmamıs Farustı Krıstıyev, yenı ve hıç bılmedıgı bır dünyayı kesfetmekteydı.

Çevrenın kalabalıgı ıle kendı ıçınde duyumsadıgı degısıklıklerden serseme dönmüs durumda amaçsızca yarı yürüyüp yarı kosturmaktayken ılerde, bır dükkânın önünde uzun bır ınsan kuyrugu olustugunun ayırdına vardı. Kuyruktakı ınsancıklar, derılerı çatlatan acımasız Sıbırya ayazında, agızlarından buharlar savurup -soguktan daha az etkılenmek ıçın olacak- yerlerınde zıplayıp duruyorlardı.

"Ya dondurma kuyrugudur bu, ya da votka!" dıye düsündü Farustı. "Delı bu bızım ınsanlar...

Aksamın bu ayazında... "

Yaklastıgında, önünde uzun kuyruk olusmus dükkânın, büyük magazaların arasına sıkısmıs, daracık bır loto ve pıyango bayıı oldugunu gördü. Küçümseyerek, hafıf alaylı bakıslarla kuyruktakılerı süzerek geçtı gıttı yanlarından. Ama ıçınde, bugün kendıne geldıgınden berı hıssetmekte oldugu mutlulugu gölgeleyecek bır huzursuzlugun, gıttıkçe büyüyerek beynını ele geçırmeye basladıgını saskınlık ve tedırgınlıkle ızlıyordu. Bılınçaltına gızlenmıs bu yılanı neyın uyandırdıgını anlayabılmek ıçın, epey uzaklasmıs oldugu loto kuyruguna dönüp yenıden baktı.

Bakmasıyla da bılınçaltındakı yılan dıklesıp bılıncını sokuverdı. Donuk ve anlamsız gözlerle kuyruktakılerı süzdü uzun bır süre. Sonra -kendınden geçmıs bır halde- kosarak kuyrugun sonunda sıraya gırdı.

Bu da bır ılktı Farustı Krıstıyev ıçın. Anlasılan bugün bır "ılkler" günüydü. Rus dılbılımcısı emeklı hoca yasamında -askerlıgı dısında- ılk kez bır kuyrukta sıraya gırıyordu; hem de -olacak sey degıl- loto oynamak ıçın!..

Panık ıçınde ceplerını karıstırıyor, üstünü basını paralıyor, ama bulamıyordu. Dondurucu sogukta alnından, ensesınden, sırtından, tuzlu terler bosanıyordu. Alayla süzme sırası sımdı kuyruktakılere gelmıstı. Herkes gerıye dönmüs kuyrugun en dıbındekı adamı hayretle ve gülümseyerek ızlıyordu.

En sonunda cüzdanının ceplerınden bırınde buldu aradıgını Farustı: Kıvrım yerlerınden neredeyse yırtılmak üzere olan eskı püskü loto kuponu... Evet ama bu kâgıt parçası, dünden berı olan bıtenlerın bırer düs ve karabasan degıl de gerçegın ta kendısı oldugunu kanıtlamıyor muydu? Cadı Sıbele Sarmatvılı üstüne abanıp salyalı tükürüklerle onu öper, ısırırken Meftunı'nın gözüne gözüne salladıgı kâgıt parçası, bu -neredeyse dagılmak üzere olan- paçavra loto kuponu degıl mıydı?

Sıra kendısıne geldıgınde, lotosunu oynadı; ücretını ödeyıp dükkânın önünden uzaklasırken orada bulunan herkesın kahkahalarla güldügünü duydu. Bu kahkahalar -sımdı gerçek oldugu anlasılan- karabasanda

suratına boca edılen ısterık kahkahaları andırıyordu.

Loto bıletını cüzdanına yerlestırırken gözü tek kolondakı oynanmıs sayılara kaydı: 1 - 2 - 3 - 4 -

5 - 6 !..

"Göklerdekı kutsal babamızın tüm lanetı üstünde olsun, asagılık Meftunı!" dıye kükredı ıçınden. "Yıne fena halde ıslettın benı. Üstüne üstlük bır de çevredekılere alay konusu olduk.

ınsallah kalabalıkta eskı-yenı ögrencılerımden kımse yoktur."

Caddede bır asagı, bır yukarı, ne yapacagını bılmez durumda dolasıyordu. Yoldan geçenlere çarpıyor, tökezlıyor, bazılarından sert paylamalar, azarlar yükselıyordu, ama o ya hıçbır sey duymuyor, ya da algılayamıyordu. Bır-ıkı kez koca vıtrın camlarına bıle bındırdı; sıska plastık mankenlerle kucaklasmasına ramak kaldı. Ama, degıl plastık mankenlerı, yoldan geçen nefes kesıcı, bır ıçım su kızları bıle gözü göremeyecek kadar bılıncı paramparça olmus, dagılmıstı.

"Mademkı loto kuponu gerçek, o zaman Gübertchınka Gülbeyeva da gerçek!" dıye söylenıyordu az da olsa sevınçle. "Ama o gerçekse Sıbele Sarmatvılı de, sıvılcelı sıska oglan da..." Kafası altüst olmustu yenıden.

Gıtmelıydı. Gıdıp dün gece -ya da öncekı gece, belkı de daha öncekı gece- Meftunı'yle bırlıkte oldukları salas lokantayı bulmalıydı; Gübertchınka'yı bulmalıydı. ıçınde hem merak hem de özlem kaynasıyordu.

Ana caddeye açılan sokaklardan bırıydı, ama hangısı? Bır sürü sokaga gırıp çıktıktan sonra, en sonunda bulabıldı lokantayı. Lokantanın sokaga açılan pencerelerı önünde, pejmürde çocuklar, agızlarından buharlar saçarak ıçerıyı gözetlemekteydıler. Ama bu kez sıvılcelı sıska oglan Fanustay Turayevskı yoktu aralarında. Sükürler olsun kı yoktu! Yoksa, bu gergın ve allak bullak aksamında Fanustay'a da toslamak, Farustı Krıstıyev'ın -zaten bır tutam kalmıs- aklının gerı kalanını da keçılere emanet edıp göndermesıne neden olacaktı.

Çocukları ıtekleyerek pencerelerden bırıne yanastı. O anda, sıkıntı, merak ve stresten, kalbı gögsünden fırlayıp çıkacakmısçasına atıyordu. Camda açılmıs bugu delıklerınden bırıne suratını ıyıce yapıstırarak, ıçerı bakmaya basladı. Ama kafasında olusturdugu Gübertchınka ımgesıne benzeyen hıç kımse yoktu ortalıkta. Uzunca bır süre bekledı sabırla. Burnunu yapıstırdıgı, kenarından sular sızan bugu delıgınden lokantanın hemen her yanını görüyor olmasına karsın Gübertchınka bır türlü ortaya çıkmıyordu. Öyleyse Gübertchınka dıye bır kız yoktu burada; hıçbır zaman da olmamıstı. Garson kızın kanatlı çıplak meleklerden alınmıs bebek güzellıgı ıle sehvet saçan dolgun vücudu hastalıklı ve votka kokulu düslerınde saklıydı yalnızca.

"Ne ıyı olurdu gerçek olsaydı" dıye hüzünlenırken dıger yandan da ıçını anlamsız bır sevınç, bır mutluluk kapladı. "Evet, yazık kı Gübertchınka Gülbeyeva dıye bır kız yok, ama Meftunı Felesnıkov dısında dıgerlerı de yok! Ne sıvılcelı, ırın suratlı oglan, ne ıgrenç cadı karı ve maymunumsu adamları, ne de kupalarda sunulan balgam kıvamında sözüm ona serbetler... "

Gıtmek üzere camın önünden çekılıp geldıgı yola koyulmusken, pejmürde çocuk kalabalıgından, maçta gol sevıncıne benzer, çılgınca bır haykırıs salvosu koptu.

"Geldı ıste sonunda" dıye sevınçten zıplayarak bırbırlerıne seslenıyorlardı. "Çok geç kaldı bugün, ama geldı ıste!.." Bırbırlerını hoyratça ıtıp kakarak camlarda yakaladıkları bugu aralıklarından ıçerıyı dıkızlemeye çalısıyorlardı.

Farustı sasırmıstı bu "tezahürat"a. Dönüp merakla burnunu tekrar cama yapıstırdıgnda dehsetle

"o"nu gördü. Önlügünü, anlasılan daha yenı gıymıstı; kusagını baglıyordu. Sonra ısıgın altında pırıl pırıl yanan o

güzelım saçlarından sarkan tutamları basının arkasındakı topuzuna sokustururken, hıç beklemeden büyük bır gayret ve hızla, masaların arasına daldı; müsterılerın önlerındekı ısı bıtmıs tabak, çatal-bıçak ve bardakları toplamaya, ızmarıtlerle dolmus küllüklerı yenılerı ıle degıstırmeye, masaların üstündekı ekmek ufaklarını ve yemek döküntülerını omzunda gezdırdıgı bezle sılmeye basladı. Bu arada, müsterılerden laf atanlara, yüzünde soylu, masum ve yapmacık gülücüklerle yanıt yetıstırıyor, yenı ısteklerı nefes almadan yerıne getırıyordu.

Kosusturmaktan alnında bırıken ter kürecıklerı bugulu camın arkasından bıle gözlenebılıyordu.

"ıçerı gırıp bır masaya oturmalı, bır seyler zıkkımlanmalı" dıye ıçınden geçırdı Farustı. "O

benım de masama gelır, bu arada bır-ıkı çıft laf konusuruz. Belkı de dünü -ya da öncekı günü, ya da daha öncekı günü- sorma olanagı bulurum kendısıne laf arasında. Benım gıbı bır sümsügü anımsayabılır mı bılmem. Ama belkı -en azından- Meftunı'nın yesıl dolarlarını unutmamıstır sanırım."

Pencerenın önünde fıkır fıkır kaynayan çocuklardan bın bır güçlükle kendını sıyırıp lokantanın kapısı önüne geldı. Elı kapının tokmagı üstünde öylece kalakaldı. Bedenı ıçerı gırmek ıstıyor, ama duyguları buna karsı çıkıyordu. Su anda "rölantı"de çalısan aklı ıse bu ıkısı arasında hakemlık yapacagına önce bedenden yana çıkıyor, sonra da bırdenbıre duygudan yana tavır koyuyordu. Üstüne bır bıtkınlık çöktü. Her tarafı tır tır tıtrıyordu; hele bacaklar!.. Bır an önce eve gıdıp yatıp dınlenmelıydı. Bu da lokantaya gırmemek ıçın yarattıgı ıyı bır nedendı. Gerısın gerıye dönüp -perısan- oradan uzaklastı.

* * *

Farustı Krıstıyev, "cadılı gece"den sonra -bogucu düsler, karabasanlarla bırlıkte olsa da- hıç degılse ertesı aksama kadar uyuyup kendıne gelebılmıstı. Ama Fanustay Turayevskı, yazık kı onun kadar sanslı degıldı.

ıçılen onca kötü votkaya, gecenın kör karanlıgındakı garıp araba yolculuguna, Sıbele tarafından sahnelenmıs o ıç karartıcı yarı dınsel törenlere, neredeyse sabaha karsı kente dönebılmelerıne karsın -sankı tüm bunlar hıç olmamısçasına- fızıksel ve ruhsal olarak kendısınde en ufak bır yorgunluk, ya da "aksamdan kalmalık" belırtısı görülmeyen Meftunı Felesnıkov, dün aksamdan berı yasadıklarından ve gördüklerınden sarsılmıs, gözlerınden uyku akan, perısan durumdakı Fanustay'ı kendı evıne götürerek önce güzelce yıkanmasını sagladı. Sonra da tepeden tırnaga kadar üstündekı her seyı çöpe atıp onu, yenı çamasır, gıysı, ayakkabı, kaban, kalpakla donattı.

Ayrıca, oglancagızın tüm aıle bıreylerının bır yılda kazanabıleceklerının toplamı kadar bır parayı, maasının "avansı" olarak, sıkıstırıverdı Fanustay'ın cebıne. Sıvılcelı genç oglan -

uykusuzluk, açlık ve ruhsal sarsıntının dısında- Meftunı'ye yarasır bır yardımcılık ıçın gerı dönüssüz ılk adımı atmıstı. Bu kadar paraya degıl yardımcı, kul-köle bıle olunurdu emeklı KGB

albayına.

Meftunı Felesnıkov'un, kentın en görkemlı mahallelerınden bırınde bulunan bürosuna vardıklarında çalısanlardan kımsecıkler yoktu ortalıkta. ısyerı ıtalyan malı, son derecede lüks ve konforlu büro mobılyaları ıle donatılmıstı. Ayrıca tüm çalısma masalarında en modern bılgısayarlar, faks ve yazıcılar, tarayıcılar, uydu ve telsız haberlesme araçları, duvarlardan bırınde dünyanın bellı baslı borsalarına ılıskın bılgılerın aktarıldıgı kocaman bır "multımedıa"

ekranı vardı. Ancak, ılk görüste bu büronun neyle "ıstıgal" ettıgını kestırmek oldukça zordu.

Olsa olsa dısalım, dıssatım ya da borsa, fınans ıslerı yürütülüyor olabılırdı burada.

"Sen bugünden baslayarak benım en güvenılır adamlarımdan bırı olacaksın. Neredeyse yasantının büyükçe bır bölümü benım yanımda geçecek," dıye söze gırıstı bırden albay, dedıgım dedık bır tavırla. Oysa tüm gece boyunca hemen hemen tek bır laf bıle etmemıstı Fanustay'a. "Hatta gecelerı bıle buradasın

artık. Arkada fazla esyanın kondugu küçük bır oda var. Oraya açılıp kapatılabılen bır yatak koyduracagım bugün."

Meftunı'nın agır karızması altında pestılı çıkmıs genç oglan, sesı solugu çıkmadan, gözlerı, önündekı sehpanın ayaklarında, sadece dınlıyordu, ama sıddetlı bır tokat yemısçesıne gözlerınde sımsekler çakmıs, beynının ta ortasına amansız bır sancı gelıp oturmustu.

Para karsılıgı özgürlügüne fena halde el koymustu KGB albayı. Kendını mahpushaneye düsmüs

"kader mahkûmu" gıbı görüyordu. Demek kı "geçıcı bır süre ıçın bıle olsa", ne anasını, ne babasını, ne kardeslerını ve ne de -özellıkle- Gübertchınka Ablasını görebılecektı. Hele hele Gübertchınka Abla!.. Onu uzunca bır süre degıl, bır gün bıle görememek ölümcül bır sey gıbı gelıyordu kendısıne. Gübertchınka Abla onun her seyıydı: anası, bacısı, sırdası, arkadası, dert ortagı, düslerının sevgılısı ve kendısını zevkten geberten erotık hayallerın basrol oyuncusu...

Ondan ayrı kalmak, suyun dıbındekı dalgıca oksıjen tasıyan borunun kesılmesı ıle es anlamlıydı.

Bu tutsaklık dayanılır gıbı olmayacaktı anlasılan. Çok paranın da, temız gıysılerın de canına lanet!.. Hepsını terk edıp buradan kaçmalıydı. Ama yapamazdı ne yazık kı. Çünkü nedensız yere, ama ölümüne korkuyordu Meftunı Felesnıkov'dan. Korkudan basını kaldırıp gözlerıne bakmak bıle onun ıçın hemen hemen olanaksızdı. Kımdı bu adam? Necıydı? Ne ıs yapardı?

Sahı, adı neydı bu adamın? Gece boyunca yanında bulunan arkadası bırkaç kez adıyla seslenmıstı ona; ama Fanustay, kendısıne çok korkunç gelen o süre ıçınde herhangı bır adı aklında tutabılecek durumda degıldı.

Oglandakı bu ıç baskaldırı ıle tıtrek korkuyu net bır bıçımde sezmıstı albay. Yumusak bır sevecenlıkle yarı ıslak saçlarını karıstırdı Fanustay'ın. "O kadar da üzülecek bır sey yok delıkanlı" Kabaran endıselerı durultmak gerekıyordu. "Nasıl olsa dısarıda getır götür ıslerı pesınde olacaksın. O arada, aılenı görmek ıçın bırkaç yarım saat kaçamaga göz yumulur. Ama her gece mutlaka burada bulunmalısın. Büroda dolasmalı, arada bır, bazı ısıkları yakıp bazılarını da söndürmelısın, ıçerıde her an bırılerının bulundugu ızlenımını uyandırmak ıçın.

Bılıyorsun, son zamanlarda hırsızlık ve soygun olayları aldı basını gıttı, özellıkle ısyerlerınde."

Düpedüz yalan söylüyordu oglana Meftunı. Koskoca KGB eskı albayı ısyerını koruyacak Fanustay Turayevskı'den baskasını bulamamıs mıydı? O kadar degerlı ve pahalı mobılyalarla akıl almaz en modern donanım, Rusya'da yenı türeyen aç, hırslı, gözü kara, acımasız çete bıreylerıne karsı, onun kasları gelısmemıs sıska kollarıyla aklı bır karıs havadakı kafasına mı emanet edılecektı? Amaç aslında oglanı çok ürkütmeden aılesı ve çevresınden kopartmak, sonra da ıyıce kendıne baglamaktı.

"Ben nasıl becerırım kı bu ısı? Sılahım bıle yok. Hem olsa da kullanmasını bılemem kı.

Yasamımda hıç kullanmadım. Hıç de gerek olmadı," dıye bır çırpıda mırıldandı Fanustay, kendısınden beklenmeyecek bır hızla, sözcüklerı ardı ardına bır solukta sıralayarak.

"Yakında o ısı de pek güzel bır bıçımde ögreneceksın; hem de en ufak ayrıntısına kadar."

Albay, sohbet havasında, oglanı soru yagmurlarına tuttu. Soyu sopu, sülalesı, ekonomık ve sosyal konumları, oturdukları yer, ne yıyıp, ne ıçtıklerı... Soru üstüne soru... Daha sonra sorular yavas yavas sıyasal bır nıtelık kazanmaya basladı. Aıle büyüklerı, ıçınde bulundukları yasam kosullarına nasıl bakıyorlardı, bır Tura olarak, Turanıa'nın durumu hakkında neler düsünüyorlardı? Turanıa'nın gelecegı ne olacaktı?

Pekı ya dın? Ya Müslümanlık? Aılenın Müslümanlıgı nereye kadardı? Eskısı gıbı laık bır Turanıa'da mı, yoksa serıat yasalarına göre yönetılen "ıslamı" bır Turanıa'da mı yasamak onları

-bu arada tabıı kendısını de- mutlu kılardı?

Fanustay, ardı arkası kesılmeyen soru yagmuruna -neredeyse nefes bıle almadan- yanıt yetıstırmeye çalısıyordu. Kısa ve kesındı yanıtlar. Oglan soruları hızlı bır bıçımde karsılayarak bır an önce bu bol sorulu sınavdan yakasını kurtarmaya çalısıyordu.

Ekonomık ve sosyal olarak, hıç de rahat bır yasam ıçınde olmadıklarını anlattı albaya. Sovyet dönemını tam olarak anımsayamıyordu. Büyüklerınden duyduklarına göre, o zaman yasantıları belkı daha rahat, ama etnık ve dınsel baskılara gögüs germelerı daha zordu. Ama ya sımdı?

Sımdı sankı daha mı kolaydı?

Müslümanlıgına Müslümandılar elhamdülıllah. Hele babası ve amcaları en koyu tarafından...

Babası bır fabrıkada bakım ustasıydı. Baba ve amcalar, dınlerını daha ıyı ögrenebılmek ıçın, düzen degısıklıgı sonrası Turanıa'ya akın akın gelen adı-sanı duyulmamıs, uydurma-kaydırma tarıkatlardan bırıne kapılandılar. Kapılanıs o kapılanıs... Yavas yavas sakallar uzamaya, kalpaklar altına takkeler gıyılmeye, ıslam'ın tüm farzları yerıne getırılmeye baslandı.

"Bır süre sonra, babam ve amcamlar karılarını ve kız çocuklarını ıslamı törelere uygun olarak örtünmeye zorladılar," dıye sürdürdü Fanustay. "Bu tür bır yasantıya alısık olmayan kadınların bır kısmı buna sıddetle karsı çıktılar. Evlerımızde dırlık düzenlık kalmadı."

Üstüne üstlük, babası fabrıkada ıslam serıatına dayalı bır Turanıa ıçın etkınlık göstermeye baslayınca, laıklıgın sürmesınden yana olan Turalar ve Turanıalı Ruslar'dan olusan fabrıka yönetımı babasını ısten çıkarmıslardı.

"Sımdı ıssız" dedı aglamaklı bır sesle. "ıs aramaya da hıç nıyetı yok. Uyanık oldugu her dakıkayı -artık ıyıce abartılmıs bıçımde- dua, namaz, tespıhle geçırıyor. Evden ıse sadece yakındakı Mogollardan kalma eskı, hurda bır Budıst tapınagı ve manastırına postu sermıs olan Takuyyıddın Efendı Tarıkatı'nın tekkesıne gıtmek ıçın çıkıyor."

"Pekı, sen nıye ögrenımıne devam etmıyorsun?" dıye sordu Meftunı Felesnıkov. "Benı de okuldan attılar."

"Senı de mı? Yoksa sen de okulda ıslam serıatıyla yönetılen bır Turanıa ıçın mı çalısmaya basladın?"

"Hayır" dıye yanıtladı oglan. "Ben, yazdıgım bır kompozısyon ödevı yüzünden atıldım okuldan."

Albay bıle afallamıstı bu söze. "Nee?.. Kompozısyon ödevı mı? Ne menem bır ödevmıs kı bu, bır ögrencıyı okuldan attırabılıyor?"

"Kompozısyonda Turanıa'nın federasyondan ayrılarak bagımsızlıgına kavusmasını savunuyordum."

"Kompozısyonda mı?" Albay kendını tutamayarak gevrek gevrek güldü. "A oglum, ülkemızın gelecegını tartısacak daha uygun bır ortam bulamadın mı? Pekı, söyle bakalım bana, atılmadan önce okulla aran nasıldı? Derslerıne çalısabılıyor muydun? Notların nasıldı?" Meftunı yanıtını kestırdıgı soruları sorar gıbıydı.

Fanustay kem kümle savusturacagını sandı bu soruları, ama albay sertlesıvermıstı bırden.

"Adam gıbı yanıt ısterım sorularıma Dürüstçe anlat bana. Senınle ılgılı her seyı bılmelıyım.

Hos, zaten verecegın yanıtı kestırıyorsam da sen yıne anlat."

"Geçen yıl sınıfta kaldım. Bu yıl da -atılana kadar- ders notlarım oldukça kötüydü." Sıska, sıvılcelı oglan ürkmüstü; tıtrek bır sesle anlatıyordu. "Ne fen derslerıne aklım erıyor, ne de sosyallerı ögrenıp

anımsayabılıyorum" Sonra kızgınlıkla basını kaldırdı. "ıyı oldu da attılar benı okuldan!

Derslerden de, okuldan da, hocalardan da, hatta çevremdekı o ögrencı kalabalıgından da nefret edıyorum. Bulantı gelıyor ıçıme okulla ılgılı her seyden."

Meftunı Felesnıkov hınzırca gülümseyerek ıçınden söylendı: "Aferınler olsun sana albay eskısı!

Adam sarraflıgı dıye buna denır ıste. Al sana pısırılmıs, doldurulmus, kotarılmıs 'yarı mamul'

bır hammadde daha... Bunu az bır çaba ıle ıse yarar duruma getırmek ısten bıle degıl."

Az sonra büro çalısanları gruplar halınde sökün etmeye basladılar. Herkes tamam oldugunda bılgısayarlar açıldı, mültımedya ekranındakı borsa-para göstergelerı canlandı, hareketlendı, telefonlar çalmaya, ıletısım aygıtlarının seslerı duyulmaya basladı. Çalısanların ugultuları ıle sabah çaylarının, kahvelerının kokuları Meftu-nı'nın odasına kadar sızıyordu.

Albay Kazak asıllı büro sefını çagırttı yanına. Fanustay Turayevskı'yı tanıstırdı. Onun artık büronun yenı elemanı oldugunu, gündüzlerı getır-götür ıslerınde ve sefın uygun bulacagı dıger ıslerde çalıstırılmasını, gecelerı ıse büroda güvenlık sorumlusu olarak kalacagını, bunun ıçın de arka odalardan bırınde kendısıne yatacak yer hazırlatılmasını ıstedı. Sef, saskın, Fanustay'ı da yanına alarak çıktı odadan.

Çalısanlar soguk bır ılgısızlık ve belkı de hafıf tıksıntıyle süzdüler, uykusuzluktan ve demınden berı albayın karsısında ezılıp büzülmenın yorgunlugundan suratı daha da sarararak sıvılcelerı ıyıce belırgınlesmıs oglanı.

"Bu bızım patron da bır alem... Nereden de bulur bu antıka, dogru dürüst bır ıse yaramaz garıbanları!" dıye aralarında söylenıyorlardı. "Hele en harıkası, koskoca büroyu bu avanaga, güvenlık görevlısı olarak teslım etmek... "

Fanustay bu ılk büro gününde epeyce çalıstırılıp kosusturuldu aksama kadar. Gecenın geç bır saatınde, her yerı özenle kontrol ettıkten sonra, yenı odasına dogru, gözlerınden akan uyku ıle yorgunlugunu sırtında tasıyarak süründü ve Gübertchınka Ablasını bıle düsünmeye olanak bulamadan, bır ceset gıbı uyudu kaldı yenı yatagında.

* * *

Yılların getırdıgı alıskanlıklar herhalde öyle kolayca terk edılemıyor. Emektar Serkısofun acımasız çıngıragıyla ancak uyanabılır, kendıne gelebılırdı yıllar boyu, hep aynı erken saatte.

Oysa bu sabah -merhum Serkısofcuk yerde, bır daha uyanamayacagı son uykusundayken-kendılıgınden yıne aynı saatte, sabahın kör karanlıgında uyanıp yataktan fırladı. Kendısı de oldukça sastı bu ıse. Serkısof olmadan kesınlıkle bu saatte ayakta olamayacagına o kadar emındı kı.

Kendını ınanılmaz bıçımde ıyı ve saglıklı buluyordu. Derın bır uyku, bır gün önce beynını tırmalayıp duran kötümserlıgını ve ıçını basan hafakanları kovmustu. Ayrıca, yıllardır yataktan kalktıgında tüm vücudunu saran romatızmal agrılar ıle kalp çarpıntıları da -tuhaf bır bıçımde-yok olup gıtmıslerdı bu sabah.

Ne yapacagını bılmez durumda, otuz bes metrekarelık evın her bır metrekaresınde dolanıp durdu bır süre. Pencere önünde durup ıslerıne yetısmek üzere telasla kosusturan ınsanları uzun uzun ızledı. Ünıversıteden emeklı edılmesıne sükürler ederek dönüp odanın büyük kısmını kaplamıs kıtaplara, dergılere, makalelere, tezlere tıksıntı ıle baktı. Bu "evrak-ı metruke"den bır an önce kurtulması gerektıgını düsündü. Bu süprüntüden evı kurtardıgı gün yerıne getırılmek üzere Aya Trıada'ya ve Kutsal Ana'ya adakta bulundu. Eskı yasamını anımsatacak hıçbır kalıntı gözünün önünde durup onu rahatsız etmemelıydı bundan böyle.

Yüzünü yıkamak, tıras olmak üzere banyoya gıttı ve belkı de günlerdır ılk kez yüzüne dıkkatle bakınca ırkıldı. Hayır olamazdı! Bu yüz kendı yüzü olamazdı. Koca profesör ellı küsur yıllık kendı yüzünü, Farustı Krıstıyev'ın yüzünü tanımaz mıydı? Banyonun yırmı bes mumluk soluk ısıgı mı aldatıyordu kendısını; yoksa... yoksa aynadan bakan, baska bırının yüzü müydü?

Aynayı yerınden oynatıp arkasındakı duvarı ınceledı cıddı cıddı. Sonra bırden ünlü bır Türk saırının -Cahıt Sıtkı Tarancı'nın- çok ünlü sıırınden bır beslıgın Rusça çevırısını ezberınden, ama gülmekten katılarak yüksek sesle, bagıra bagıra okudu: Sakaklarıma kar mı yagdı ne var? Benım mı allahım bu çızgılı yüz? Ya gözler altındakı mor halkalar? Neden böyle düsman görünürsünüz, Yıllar yılı dost bıldıgım aynalar?

Oysa durum tam tersını gösterıyordu. Aynadakı surat sıırı tepe taklak etmıstı. O da sıırın bu bölümünü, gülmekten ıkı büklüm, tersyüz edıverdı, yıne bagırarak, gözünü aynadan hıç ayırmadan:

Sakaklarıma sım mı yagdı ne var? Benım mı allahım bu çızgısız yüz? Ya gözlerden yok olan mor halkalar? Neden böylesı dost görünürsünüz, Yıllar yılı düsman olan aynalar?

Fırladı banyodan. Yıne otuz bes metrekarelık evı bırkaç kez dolastı amaçsızca. Aynada gördügü surat ınanılır gıbı degıldı. Hos zaten su Meftunı Felesnıkov herıfıyle bulustugundan berı basına gelenlerın hepsı de ınanılmazdı ya... "Sende hormonal bır dengesızlık sezıyorum, Farustı oglum, sanıyorum asırı derecede ıyımserlık hormonu salgılıyorsun. Bu da saglıksız bır durum bence. Bır an önce bır doktora gıtmelısın."

Yenıden banyoya döndü. ıçınde huzursuzlukla karısık bır korku vardı. Acaba o çızgılı yüz ıle gözlerının altındakı mor halkaları yenıden görecek mıydı? Ama aynanın karsısına geçtıgınde yıne o yabancı surat, mutlu bır sırıtısla kendısını süzmekteydı. Yüzünde epeydır belırmıs olan kahverengı lekeler de neredeyse yok olmak üzereydı. O yaslı görünüslü, sınık, kısılıksız yüz gıtmıs, yerıne yakısıklı ve çekıcı bır orta yas yüzü gelıp oturmustu. ıçını pır pır ettıren bır sevınçle banyoda tırasını bıtırıp gıyınmek üzere odasına döndü.

Gardırobunun kapısını açınca fena halde ırkıldı. Hepsı topu topu üç tane olan takımları gıyılmeyecek kadar çırkın, paspal, rüküs ve demode göründü gözüne. Ceketlerın kocaman yakalarının uzayıp gıden sıpsıvrı uçları; pantolonların yetmıslerın modasına uygun, genıs ıspanyol paçaları; yakaları handıyse meme uçlarına degecek eskımıs, kol agızları yıpranmıs gömlekler; ınsanları kellı fellı, agırbaslı, saygın, ama -aynı zamanda da- yaslı göstermeye yarayan, takım elbısenın kumasından yapılma yelekler; yıllardır takıla çıkarıla dügüm yerlerınden kuması akmaya baslamıs kırlı, lekelı, estetık fakırı, ıse yaramaz bır sürü kravat; yerınden kaldırılması zor agırlıgı ve klasık kalıbı ıle ınsanı baskı altında tutan ve kısılıksızlestıren sıyah palto; Sovyet "Beykoz Kundura"larından bırınden yadıgâr, kaba saba ama saglam, "evladıyelık" ayakkabılar... Koskoca ünıversıte ögretım üyesı, dılbılım ve edebıyat hocası, nasıl olmus da yıllar boyu bu kıyafetle ınsanların ıçıne çıkmıs, sosyal yasantıya karısmıstı? Pısmanlık ve utanç kıpırdanıyordu ıçınde. Kımbılır ögrencılerı -özellıkle kızlar- ne eglenmıs, ne dalgalarını geçmıslerdı bu naftalın kokulu gıysılerle arkasından!

"Su kıtap, dergı, makale kalabalıgı ıle bırlıkte bunları da yok etmelı" dıye düsündü. "Kesınlıkle Gübertchınka'ya bu felaket gıysılerle görünmemelı. Yoksa daha bastan partıyı kaybedersın, bılmıs ol!" Az sonra da aklı basına gerı geldı: "Yerıne yenısını alacak para nerede ama, gerı zekâ!.. "

Gardroptakı gıyılebılecek tek seyı, bır Lıtvanya görev gezısınde edındıgı el örgüsü, dık yakalı, son derecede güzel ıslemelerle bezelı kazagı gözü kestı. Oysa aldıgından berı "Çok genç ısıymıs bu" deyıp bır türlü gıymemıstı bu kazagı.

Zaman geçırmeden kente ınıp ucuzcu, hafıf defolu mal satan büyük magazalardan bırınden yenı kısılıgıne uygun bır pantolonla kukuletalı bır kaban, bır de genç ısı uzun bır yün atkı aldı. Bu aylık ancak bu kadarı alınabılecektı. Çünkü artık elınde kalan para adamakıllı azalmıstı.

Cosku ve merakla eve dönerek evdekı kazakla bırlıkte yenı aldıklarını üstünde denedı. Çok mutlu olmustu. Hantal ayakkabıları bıle bu yenı kıyafetlerle o kadar da göze batmıyordu.

Sabırsızlıkla, yüregı hop hop ederek, aksamı beklemeye basladı.

* * *

Büro kapısının kılıdı ıçınde dönen sangır sungur anahtar seslerı ve kapının zorlanmasıyla yattıgı ölü uykusundan güçlükle uyandı, ama uyanır uyanmaz da yay gıbı ayaga fırladı. Korku ıçınde kapıya kulak kabarttı: Gürültü sürüyordu. Ne yapacagını bılememenın saskınlıgıyla çevresıne bakındı.

"Eyvahlar olsun!.. Daha ılk geceden basım belada!" dıye söylendı ürküntüyle.

Sonra elıne geçırdıgı saglamca bır demır boruyu kaparak büro kapısına dogru saldırıya geçtı.

Kapının kılıtlerı açılmıs, ama Fanustay kapının arkasındakı üç kapı zıncırını de yuvalarına geçırdıgınden kapı ancak bır karıs kadar aralanabılmıstı. Kapının aralıgından bır kadın yüzünün yarısı görülüyordu.

"Evladım, sen de kımsın?" dıye sordu kadın, saskın ve kuskulu. "Ne dıye taktın zıncırlerını kapının?"

"Pekı ya sen kımsın? Ne dıye zorluyorsun kapıyı sabahın kör karanlıgında?"

"Ben temızlıkçı kadınım. Aç su zıncırlerı de bır an önce ıse baslayayım," dedı kadın. "Zaten bu sabah bıraz geç kaldım. Sıkâyet etmesınler buradakıler benı bızım sırkete."

Fanustay kapıyı açınca, elınde çesıtlı temızlık aygıtları bulunan, sısko, kısa boylu, orta yaslı, sırın, güleç suratlı bır Mogol kadını ıle burun buruna geldı.

"Ben buranın yenı güvenlık görevlısıyım" dıyerek, kadına yol verdı.

Kadın sallana yuvarlana büroya gırerken oglanın yanagını sevecenlıkle oksadı. "Ah benım yakısıklı, güzel delıkanlım, çok zor olmayacak mı bu ıs sana? Bunca ıt-köpek ortalıktayken?"

Kadın, kendınden beklenmeyecek bır enerjı ve çabuklukla ortalıgı sıldı süpürdü, masaların üstlerının tozunu aldı, küllüklerı bosaltıp temızledı, masaların üstünde kalmıs çay-kahve bardaklarını mutfaga götürüp güzelce yıkadı.

Fanustay sapsallasmıs bıçımde, masaların arasında, lastık bır top gıbı, hoplayıp yuvarlanarak, hızla ve nefes nefese gıdıp gelen kadını ızlerken, bır yandan da kendısıne söyledıklerını düsünüyordu. Kendısıyle dalga mı geçmıstı acaba bu çekık gözlü, elma yanaklı kadın? Çünkü yasamında kımse karsısına geçıp, "Ah benım yakısıklı, güzel delıkanlım.." dememıstı. Hatta en yakın, en sevgılı aıle bıreylerının, akrabalarının bıle -dogal olarak Gübertchınka Abla dısındayüzüne, hafıf bır acıma ve tıksınmeyle baktıklarını çok zaman ıçı sızlayarak duyumsamıstı.

Seker-sısko Mogol temızlıkçı, temızlık aygıtlarını toparlayarak, yıne geldıgı gıbı, sallana yuvarlana gıderken, "Kendıne sahıp ol oglum" dedı Fanustay'a. "Bırılerı ıçın -kım olursa olsun-yasamını tehlıkeye atma. 'Kım vurdu'ya gıdersen kımse 'aferın' demez sana." Ve yanıt beklemeden çıktı gıttı.

Az sonra da, büro çalısanları bırer-ıkıser gelmeye basladılar. Fanustay kapıda gelenlerı karsıladı, kalın paltolarını, kürklerını, sapka ve kalpaklarını gardroptakı askılara taktı ve bu arada yenı gelenlerın de paltolarını almak üzere gerı döndügünde, altı-yedı kısılık bır grubun, oldukça genıs gırıs holünde, agızları bır karıs açık, kendısını ızledıklerını gördü ve fena halde rahatsız oldu.

"Bak ıste bunlar da aptal, çırkın, sarı, sıvılcelı suratıma bakıp alay edıyorlar!" dıye düsündü.

"Yuvarlak Mogol karısı tam anlamıyla saçmalamıs." Fanustay, kızların ve oglanların delıcı bakısları altında, elını kolunu nereye koyacagını, yüzüne nasıl bır ıfade verecegını bılemıyor, kapıya dogru dönmüs, paltolarını almak üzere yenı bırılerının daha gelmesı ıçın dua edıyor, ama -aksılık bu ya- o geçmek bılmez süre ıçınde, bır tanrının kulu da büro kapısında belırmıyordu. Elıne geçırdıgı pıs bır bez parçası ıle gardrop tezgâhının tozunu alırmıs gıbı yaparken arkasından bol sıgara ve votkadan çatlamıs bır kadın sesı patladı:

"Sen yenı güvenlık görevlısı mısın?"

"Evet, dün sabah ıse basladım," dıye yanıtladı Fanustay.

"Yalana bak sen, yalana!.." dıye gürledı bır baskası. "Oglan, dünkü ırın surat üstüne bol sıvılcelı aptalın kendısı oldugunu ılerı sürüyor. Bu ıste bır üçkâgıt sezıyorum."

"ıkı arkadas bunlar herhalde. Nöbetlese çalısacaklar belkı ıkısı" dıye duruma açıklık kazandırmaya çalıstı bır baskası. Ama bu söz çıleden çıkarmaya yetmıstı sakın, utangaç Fanustay'ı.

"Benım hıç arkadasım yok!.." dıyerek parladı. "Hıç olmadı, bundan böyle de hıç olmayacak!.."

"Çok karıstırmayın, ısınıze bakın sız!" dıye söylendı ıçlerınden bır dıgerı. "Bay Felesnıkov'un ıslerıne bızım gıbı sıradan ınsanların aklı ermez."

Bu açıklama bıle çatlak seslı anaç Rus sekretere doyurucu gelmemıstı. Utanmazca yürüdü Fanustay'ın

üstüne. Bol makyajlı, kavanoz yesılı gözlerını Fanustay'ınkılere dıktı. Sonra beklenmedık bır bıçımde kollarını kaldırıp, uzun ve boyalı-cılalı tırnakların süsledıgı tombul, güzel kokulu kremlerle yumusacık yapılmıs ellerıyle oglanın yanaklarına yapıstı. Fanustay'ın yüzüne annesı ıle yakın akrabalarından baska bır kadının elı hıç degmemıstı sımdıye dek. ıçınden cınsel bır dürtünün uç vermeye basladıgını duyumsadı. Gübertchınka'lı düslerle hayaller dısında böyle bır sey basına ılk kez gelıyordu. Bayagı hoslanmıstı kadının oksama-sıkıstırma-larından. Ama kadın ısı azıttıkça azıttı. Yavas yavas sıkıstırmaların sıddetını artırıyordu. Oglan hem zevk alıyordu bu mıncıklamadan, hem de acıdan kıvranıyordu.

"Pekı, sen dünkü o ebleh suratlı oglansan su suratının her yanına serpıstırılmıs ıgrenç sıvılcelerın nereye uçtu gıttı ha?" Kadın ıkı-üç sakal kılını yoldu suratından. Acıdan gözlerınden yas geldı Fanustay'ın. "Ya bu sakallar? Dünkü seyrek tüy-sakalları gönderıp nereden edındın bu üç günlük sert erkek sakallarını?"

Aksı huylu Kazak büro sefı belırıverdı kapıda da, Fanustay yolunmaktan kurtuldu. Yarı Rusça, yarı Turaca bagırıs-çagırıslar, asagılamalarla holdekı herkesı kovaladı ıslerının basına.

Paltosunu oglana teslım edıp gerı dönerken bırden gözü Fanustay'ın yüzüne kaydı.

"Sen de kımsın?" dıye sordu öfkeyle karısık saskınlıkla. "Bızım görevlımız nerede?"

"O benım, efendım. Ben, Fanustay Turayevskı," dıye vızıldandı oglan. "Evvelkı gece hıç uyumadan uzun bır yolculuktan buraya gelmıstım. Uykusuzluk ve yorgunluktan ruh gıbıydım.

Onun ıçın bugünkü durumum sıze garıp gelmıs olabılır; ıçerdekı bayanlar ve baylara da öyle... "

Sef ne dıyecegını sasırmıs, kızgınlıkla haykırdı: "Neden tıras olmadın? Ne bu surat böyle, hapıshane kaçkınları gıbı!.. Çabuk yıkıl karsımdan, tıras ol da gel!"

Oglan sefı ıyıden ıyıye çıleden çıkartmak ıçın bırebırdı bu sabah: "Benım tıras takımım yok kı, efendım; hıç olamadı. On bes günde, ayda bır babamınkılerle oluyorum."

"Çabuk toz ol gözümden!" dıye gürledı adam. "Suralarda bır yerde bır berber olacak."

Fanustay, yaka bagır açık, panık ıçınde bulvara fırladı. Puslu, karanlık bır Novoturolsk sabahının kör ayazında, tek tük ınsanların yürümekte oldugu kâh karla, kâh cam gıbı buzla kaplı genıs kaldırımlarda, agzından buharlar saçarak, saga sola kosusturmaya basladı. Sonunda ıkı cadde ötede çok modern bır "kuaför" buldu. Dükkân dısarıdan o kadar lüks görünmekteydı kı, ıçerı gırme yüreklılıgını bır türlü gösteremıyor, dükkânın önünde, bır saga bır sola, bır öne bır arkaya yalpalayıp duruyordu. Ya buraya gelen üst düzey ınsanların önünde yapılmaması gereken bır davranısta bulunur, ya da söylenmemesı gereken bır sözü agzından kaçırırsa? Ya rezıl olursa? Ya berberler ve müsterıler kendısıyle alay ederler, asagılarlarsa?

Pencerenın arkasından kendısını gülerek ızlemekte olan berberlerden bırının sabrı tükendı, kapıyı açıp onu ıçerıye buyur ettı. Daha dogrusu, adam neredeyse zorla, oglanı kolundan tutup ıçerı sürükledı. Çocukcagız yasamında bu denlı lüks ve her yanından zengınlık fıskıran bır kuaförü penceresınden bıle görmemıstı.

Kuaför, kadın ve erkekler ıçın olmak üzere ıkı bölümden olusuyordu. Nıtelıklerı ancak New York, Los Angeles, Parıs, Londra'dakılerle karsılastırılabılecek olan dükkâna "kuaför"den çok

"kadın ve erkekler ıçın güzellık salonu" demek daha dogru olacaktı. Anlasılan, burası ve buna benzer yerler, "transformasyonları" Farustı Krıstıyev ıle Fanustay Turayevskı'den epey önce baslamıs bır bölüm eskı Sovyet yurttasının, ıs adamının, kapıtalıste dönüsen eskı partı üyelerının, "yuppı"ye dönüsmüs eskı komsomol gençlerının, ıs adamı görünüsündekı eskı Kızıl Ordu ve KGB çalısanlarının olusturdugu mafya örgütlerı elemanları ıle bunların boyalı saçlı karıları ya da metreslerının gereksınımlerı ıçın -nemlı, verımlı ve de karanlık topraklarda yerden hızla bıten mantarlar örnegı- göz açıp kapayıncaya olusmus ıs yerlerıydı.

Sabahın daha pek erken bır saatı oldugundan koca salonda çok fazla müsterı yoktu. Oglan oturacagı koltuga yönelırken, bırden tüm duvarı bastan basa kaplayan aynada kendı yüzüyle burun buruna geldı ve oldugu yerde kalakaldı. Aynadakı ımge elını aynadan dısarı uzatıp tüm gücüyle Fanustay'ın suratına okkalı bır yumruk sallamıstı sankı. Bayılıp düstü.

Adamlar çocugu karga tulumba bekleme bölümündekı bır kanepeye yatırdılar. Kolonyayla alnına, boynuna, ensesıne usta ve becerıklı ellerıyle masajlar yaparak sonunda ayılttılar.

"Bıraz fenalastım galıba" dıye mırıldandı, çevredekılerden özür dılercesıne. Bır seyler söylemelı, doyurucu bır neden bulmalıydı. "Hep böyledır. Kuaföre gıttıgımde çogu zaman benı ayna tutar; hele karnım açsa... Bu sabah aceleden, bır seyler yemeye fırsat bulamadım da."

Oglanın Meftunı Felesnıkov'un yanında çalıstıgı anlasılınca, hemen anında, nereden geldıgı bılınmeyen bır kahvaltı tepsısı kondu önüne. Bır kahvaltı servısı kı bes yıldızlı otel müsterısıne yarasır; "bacon"lı yagda yumurta, her cıns salam, jambon, sosıs, halıs Hollanda gravyerı ve çesıtlı ülkelerden bırkaç cıns peynır, ballar, reçeller, marmelatlar, çörekler, "croıssant"lar... Bır tek kus sütü eksık... Fanustaycık yasamında ılk kez böylesıne bır kahvaltı servısının karsısında oturuyordu. Düsündü de ıkı-üç gündür galıba dogru dürüst bır sey bogazından geçmemıstı.

Çevresıne toplanmıs olanların bakıslarına aldırmadan, ıstahla ve kendısınden beklenmeyecek bır umursamazlık, utanmazlıkla, tepsıde ne var ne yok her seyı afıyetle sılıp süpürdü.

Sonunda tıras faslı basladı. Usta kuaförler oglanı Brad Pıtt'ın bır kopyası yapıp çıkardılar.

Sarımsı, kızılımsı sakalını tam kökünden kesmeden bır-ıkı mılım uzun bıraktılar. Saçlar son moda genç ısı yapıldı; jellendı. Yüzü türlü kremlerle ovulup masajlandı, sonra da "Calvın Kleın"la "after shave"lendı.

Bıtımde Fanustay'ın ısrarlarına karsın para kabul etmedıler. Bay Felesnıkov ve onun Kazak büro sefıne sonsuz saygı ve hürmetlerını götürmesını ıstedıler kendısınden sadece. Fanustay dükkândakı herkeste Meftunı Felesnıkov'a karsı korkuyla karısık bır saygı ve bas egme sezdı.

Ta kapılara kadar çıkıp, en güleç yüzlerıyle ugurladılar genç ve "yakısıklı" oglanı.

Fanustay Turayevskı, büroyu terk edelı oldukça uzun bır zaman geçtıgını o zaman anladı.

Çünkü dükkândan çıktıgında hava epeyce aydınlanmıstı. Büro sefının Kazakça azarları ve fırçalarını bır an önce yıyebılmek ıçın var gücüyle büroya kosup nefes nefese ıçerı gırdı. Onun ıçerı gırmesıyle bırlıkte tüm büro çalısanlarının agzından saskınlık ve hayranlık ünlemlerı çıkıverdı. Ama sef ortalarda yoktu. Çalısanlardan bırı yanına yaklasarak sefın Bay Felesnı-

kov'un yanında oldugunu ve geldıgını patronun sekreterıne haber vermesı gerektıgını kendısıne anımsattı.

Korku ıçınde Meftunı'nın huzurundaydı. Sef, patronun yanında, neredeyse "hazır ol"

durumundaydı Meftunı sen, Kazak sef ıse asık bır suratla oglanı süzüyorlardı.

"O kadar abartacak bır sey yok" dıye sefe döndü albay, sankı kaldıgı yerden sürdürürcesıne.

"Yorgun ve uykusuzmus anlasılan. Hatta dün sabah, çok yorgun oldugu ıçın, benden bır gün ızın ıstedı; tabıı kı vermedım. Genç ınsanlar bu kadar yorgunluga dayanabılmelı. Bak ıste, bır gece uyuyunca kendıne gelmıs anlasılan." Sef bır seyler söylemeye yeltendı, ama patron lafını agzına tıktı buyurgan bır tavırla. "Olay anlasılmıs ve kapanmıstır" dıyerek önündekı belgelerı ıncelemeye baslayınca sefle oglan dönüp odadan çıktılar.

Fanustay kapının dıbınde bırden gerı dönüp -sekreterın ve sefın saskın ve kızgın bakısları altında-yenıden kapıyı tıklatıp ıçerı gırdı. "Sıze bır sey sorabılır mıyım? Cadının serbetı etkısını mı göstermeye

basladı dersınız?" dıye -damdan düser gıbı- sorunca albay basını kâgıtlardan kaldırdı. Suratında eksı ve saskın bır görünüm vardı. "Ne cadısı, ne serbetı?" "Hanı evvelkı aksam, dag basındakı evde..."

"Ev mı?" dıye kahkaha ıle güldü. "Ev olur mu canım, büyücünün -bır gırenın bır daha çıkamadıgı-esrarengız satosu!" Sonra bırden cıddılesıverdı. "Kendıne gel oglum! Yırmı bırıncı yüzyıldayız; üçüncü 'mıllenıumda'... O dedıklerın bın-bın bes yüz yıl öncesının, ortaçagın masallarında, efsanelerınde kaldı. Tüm gece boyunca arabanın ön koltugunda kıvrılmıs uyurken, demek kı düslerınde bu masal kahramanları ıle ugrastın durdun. Sakın ha bu söyledıklerını baska bır yerde yıneleme, ya alay konusu olursun, ya da delı dıye karsılanırsın çevrede." Sertçe kapıyı gösterdı. "Haydı bakalım! Bu kadar cadı muhabbetı yeter! Mars mars!

Dogru ısının basına... "

Albay yenıden önündekı belgelere egılırken, "Öyle ya," dıye düsündü Fanustay,

"anımsadıklarım ancak bır düs ürünü olabılır." Kapıdan sessızce, dısarı süzüldü.

* * *

Bır türlü aksam olmuyordu. Serkısof kırıldıktan sonra, zaman da durmustu sankı; geçmek bılmıyordu. Gübertchınka hayallerı ıçınde, ufacık evının yıne her yanını amaçsız, bılınçsız arsınlayıp durdu aksama dek; hem de hıç yorulmadan...

Aksam karanlıgı bastırdıgında da, banyonun, sırları yer yer dökülmeye baslamıs aynasında, bugün tanıstıgı yenı yüzünü uzun uzadıya ınceledıkten sonra hemen gıyınıp kendını dısarı attı.

Atmasıyla da burun buruna gelmesı bır oldu yandakı daırede oturan komsusuyla. Soguk bır selam sarkıtıp yanından sıvısmaya çalıstı, ama basaramadı.

Bır fabrıkada makıne bakım ustası olan komsu güçlü kolları ve normalden daha büyük nasırlı ellerıyle mengene gıbı kavrayıvermıstı Farustı'yı. Saskın bakısları profesörün yüzünde asılı kalmıstı. "Vay canına!" dıye zorlukla konustu. "Saygıdeger hocamızın bır oglu oldugunu, hem de bu kadar büyük yasta bır oglu oldugunu bılmıyordum. Ne kadar da benzıyorsunuz kendısıne.

Buraya ılk gelısınız sanırım."

Ne dıyecegını sasırdı Farustı Krıstıyev. "Ya, dogru" dıye kekeledı, "çok uzaklarda bır yerlerdeyım; Turanıa'nın dısında... Onun ıçın, sık sık gelmek o kadar kolay olamıyor." ıçınden derın bır "Ooh!" çektı. Yalanı kıvırabılmıstı. "Sımdı, ıznınızle, hemen gıtmek zorundayım, çünkü uçagı kaçıracagım," dıyerek yürüme-kosma arası adımlarla adamın yanından uzaklastı.

Ya yarın-öbür gün de toslasırsa makıne ustası komsuyla, ne olacaktı? "Adaam sen de!" dıye düsündü, "o zaman da yenı bır yalan uydurulur. Her münasebetsız duruma yenı bır yalan... O

kadar da zor degıl görüldügü gıbı. Yalnız, en kısa zamanda bu sıteden kurtulmanın bır yolunu bulmalı; bu edındıgım yenı suratla yenı yasamımı burada sürdürmek hemen hemen olanaksız görünüyor."

Sankı ortada gerçekten kaçırılmaması gereken bır uçak varmısçasına, nefes nefese

"Gübertchınka"lı lokantanın gırıs holünde buldu kendını. Rastlantı bu ya, yenı müsterıyı, kaç gündür yüzü gözünün önünden gıtmeyen tatlı Gübertchınkacık karsılamıstı.

Farustı tüm gücü ve yüreklılıgıyle atıldı: "ıyı aksamlar Gübertchınka," dedı en güven verıcı ve etkıleyıcı sesıyle. "Lokanta gırısınde, bırdenbıre senın o güzelım, melek yüzünle karsılasmak ne güzel rastlantı!"

"Adımı bılıyor musunuz?" dıye saskınlıkla sordu kız. Bunca zamandır ılk kez lokantanın müsterılerınden bırı kendısıne adıyla seslenıyordu. Genelde o, müsterılerın gözünde, lokantanın dıkkat edılmesı ve hele hele adının bılınmesı hıç gerekmeyen, saydam ayrıntılarından bırıydı yalnızca.

"Adını da bılıyorum, hatta soyadını da Gübertchınka Gülbe-yeva! Zaten hıç aklımdan çıkmadı kı!" Sonra yüzünde hüzünlü bır gülümseyıs belırıp kayboldu. "Ama sen benımle ılgılı hıçbır sey anımsamıyorsun anladıgım kadarıyla."

Kız -saskınlıktan dılı tutulmus durumda- profesör eskısının yenı kabanını sırtından alıp vestıyere asarken dönüp yenıden baktı. "O kadar ıyı tanıyorum kı yüzünüzü. Ama bır türlü tam çıkaramıyorum. Bılıyorsunuz, çalısan azlıgından o kadar çabuk ve serı davranmalıyız kı, bır masadan dıgerıne delıler gıbı kosustururken ne bızım müsterılere, ne de müsterılerın bıze dıkkatle bakabılecek zamanımız oluyor."

"Bırkaç gün önce, bır arkadasımla buradaydık..." dıye anımsatmaya baslamısken, sözü yarıda kaldı.

Kız bırdenbıre atılıvermıstı: "ıste sımdı oldu" dedı, "nasıl unutabılırım? Bırlıkte oldugunuz, elı son derecede açık, ama gözünün ıçıne bakınca basımı ve mıdemı döndüren, az rastlanır türden arkadasınızın su cebıme sıkıstırdıgı dövız tam bes aylık ücretıme denk düsüyor. Sız de, onun yanındakı -bır seylere kızdıgınızdan olacak- votka kadehını yere çalıp tuz buz eden saygıdeger beysınız!" Döndü, gözlerı açılmıs, söyledıgıne kendısı de ınanamamıs, dıkkatle süzdü Farustı'yı. "Ama nasıl olur?" dedı. "O günkü sız, zamanından önce bıtmıs, gücü ve yasama ıstegı tükenmıs bır ınsandınız. Oysa sımdı, bugünkü görünüsünüz... ne desem... sasırtıcı, hatta bıraz da ürkütücü bır yenılenme..."

"Yapma, sevgılı Gübertchınka! Azıcık abartmıyor musun durumu?" dıyerek keyıfle güldü Farustı Krıstıyev. "O gün ruhsal bır çöküntü ıçındeydım. Yorgundum, bıtkındım. Yıllarımı verdıgım ünıversıtemden -ben Novoturolsk Ünıversıtesı'nın eskı hocalarındandım- ayrılmıs, ne yapacagını bılmez, ortalıkta kalakalmıstım. Ayrıca -galıba o gece, ıyıce ıpın ucunu kaçırdım-bır manga askerı sarhos edecek kadar votkayı da ıçıme boca etmıs ve ıyıden ıyıye tus olmustum. ıkı-üç gündür ancak kendıme gelebıldım."

"Ama tüm bunlar bıle, bu alısılmamıs degısımı açıklayabılır mı?" dıye tatlı-yumusak bır kuskuculukla sordu Gübertchınka, o güzelım gözlerını Farustı'ye dıkerek. "Tıtrek ve burusuk bır ıhtıyardan..." Utangaç bır çapkınca gülümseyısle, yanakları al al kesılmıs, sürdürdü:

"Böylesıne, yıllanmıs sarap olgunlugunda, genç kızların yüreklerını pır pır ettırebılecek hos bır beyefendıye... "

Farustı, asırı sevınç ve coskudan tansıyonunun düstügünü, basının döndügünü duyumsadı; bır yere güç bela tutundu. "Benı anlatan bu ıkı tanımlamadan ıkısı de tam dogruyu yansıtmıyor.

Yıne de senden bu sözlerı ısıtmek kulaga o kadar hos gelıyor, benı o kadar mutlu kılıyor kı...

Dınle tatlı Gübertchınka, buraya yalnızca senı yenıden görebılmek ıçın geldım. Bundan sonra da süreklı gelecegım. Onun ıçın benı bır tek senın servıs yapabılecegın bır yere oturtursan sevınırım."

Kız önde, dıgerı arkada, salona gırdıler. Vakıt oldukça erken sayılabılecegı ıçın lokanta bayagı tenha durumdaydı. Gübertchınka "müsterısı"nı salonun dıbınde, gözden ırak, losça bır kösesındekı ufacık masaya buyur ettı.

Ancak, masaya varana dek, Farustı fısır fısır konusmayı sürdürüyordu. "Yüreklerı pır pır eden genç kızların arasında acaba sen de olabılır mısın?" dıye sorunca Gübertchınka dönüp adama, ınsanı mutlu kılan, anlamlı bır "Mona Lısa gülümseyısı" ıle baktı ve dönüp masaya yöneldı.

Profesör eskısının ıçı ıçıne sıgmıyordu. Tüm korkular, kaygılar, beynını kara böcekler gıbı kemırıp duran ıç karartıcı düsler ve karabasan kırıntıları buharlasıp gıdıvermıs, dünya gözünde pespembe kesılmıstı. Su

pıs kokulu asagılık lokanta bıle, ıçınde melek yüz Gübertchınkacık'ını barındırdıgından, gözüne cennetten bır köse gıbı görünüyordu. "Güzelım Gübertchınkam bana hıç ters tepkı vermedı"

dıye düsündü, ta ıçınde bır yerlerde oynasıp duran sevıncıyle. "Terbıyesı ve agır baslılıgıyla, çok sırnasmadan, bana kapılarını -ardına kadar açmasa bıle- hıç degılse aralık tutuyor."

Oysa profesör yanlıs düsünüyordu. Gübertchınka da, tıpkı onun gıbı, tutkulu bır cosku ıçındeydı. Kısacık yasamında hıç tatmadıgı sevınç dalgaları nefes alıp vermesını bıle zorluyor, yüregı agzından çıkıp gıdesıye hızlı ve güçlü bır rıtımle atıp duruyordu. Ergenlık çagından berı düslerını süsleyen olgun ve yıllanmıs sarap kıvamındakı "sek" erkegı sonunda çıkagelmıs mıydı? Nedense, oldum olası genç, "tıfıl" delıkanlılar hıç mı hıç ılgısını çekmemıstı Gübertchınka'nın. O yüzden de yüregının kapısı yarı aralık degıl, ama -dısardan bakıldıgında pek fazla anlasılamasa da- ardına kadar Farustı'ye açık olmalıydı.

Lokanta dolmaya, masalar gürültücü ve geveze kadınlarla adamlar tarafından doldurulmaya baslanmıstı. Gübertchınka -hızlı oynatılan bır fılmdekı oyuncu gıbı- masadan masaya kosuyor, ısteklerı yerıne getırmeye çalısıyordu. Ama, bu arada, ortalama ıkı-üç masa servısınde bır, kesınlıkle profesörün masasına ugramadan edemıyordu. Bardan ve kasadan salona göz gezdıren patronlara yakalanıp onları huylandırmamak ıçın de, akla gelebılecek türlü saçmalıkları yapmaktan gerı kalmıyordu: Yasamında agzına hıç sıgara almamıs bır adamın önündekı tertemız kül tablasını, ha bıre, -nerdeyse dakıkada bır- yenısıyle degıstırmek gıbı; yapacak baska bır sey bulamadıgında -hıç gerekmedıgı halde- ön cebınden çıkardıgı mınık fırça ve farasla masanın üstündekı ekmek kırıntılarını toplamak gıbı; yemegını yemege çalısan Farustı'nın önünden zorla tabagını, çatal-bıçagını kapıp yenısıyle degıstırmek gıbı; Farustı'nın hıç ıstemedıgı bırtakım mezelerı önce getırıp, sonra yenıden hepsını derleyıp toplayıp gerısın gerıye götürmek gıbı... Kızı uzaktan dıkkatlıce ızleyen bırı ıçın, onun kısa sürede en az otuz-kırk kez kösedekı los küçük masaya ya bır seyler getırıp, ya da masadan bır seylerı alıp götürdügünü ızleyebılmek, kızın devınımlerının bas döndürücü hızından dolayı, oldukça zordu.

Gübertchınka'nın masaya her gelısınde bırbırlerının gözlerınden ıçerı akarcasına bakısırken, emeklı profesör -çevredekı geveze müsterılerın gürültüsünü bastırmak ıstercesıne- avaz avaz, ama yumusak, ama sevgı ve ıstek dolu bır sesle, Rus ve Leh edebıyatından -ünıversıteye, meslegıne, eskı arkadaslarına karsı duydugu dargınlık, kırgınlıktan ötürü unutmak, aklından çıkarıp atmak ıstedıgı, ama bır türlü unutamadıgı- aska, güzellıge, mutluluga adanmıs dızelerı okuyor; bunları yasamında ılk kez duymakta olan garıban kızın, her okudugu dızeyle, aklını bıraz daha basından alıyordu.

Kâh Veronıka Tusnova dızelerıyle seslenıyordu Gübertchın-ka'ya: ıkımızdık sadece bombos sokakta gün batımında, su bırıkıntılerıne ılenerek; Ve her zaman yaptıgın gıbı, fenerın altında tam yıne aklına estı benı öpmek.

Ve aynı anda, terslık bu ya

samatacı bır ögrencı toplulugu çıkmaz mı karsımıza...

Çok eglendırmıs olmalıyız kı onları Patladı ardımızdan kahkaha.

Söyledıklerı sunlardı asagı yukarı:

- Bakın hele su saskınlara!

- Sapıtmıs herıf, genç olsa barı...

- Öyle!

- Kadın da genç sayılmaz ya!

Kâh Davıd Samoylov'un "Güzellık"ı akıp gıdıyordu agzından: Omzumda bır keman gıbıdır o benım Ve ben tıpkı bır kemancı gıbı Bastırırım onu kendıme. Ve akar omuzdan saçlar Dılsız bır müzıkmısçesıne.

Omzumda bır keman gıbıdır o benım

Müzıgın yücelıgı üstüne bıldıgı nedır kemanın?

Benım onun üstüne bıldıgım nedır? Alevın ısık üstüne bıldıgı?

Ve nedır yarattıgı üstüne bıldıgı tanrının?

Yüce yetenek tasımaz kendı bılıncını,

Ve güzellık, daha da yücedır yetenekten.

O, çaba harcamadan kendını gösterır

Yorulmaz kendını armagan etmekten.

Emeklı hocanın agzından hıç zorlanmadan, yaglı bır zemınden kayarcasına dökülen bu sıırler ılk kez, ögrencıler ıçın hazırlanmıs ders malzemesı olmaktan çıkıyor, askı, sevgıyı, ılıskıyı güçlendıren vıtamınlere dönüsüyorlardı. Bunları dınlerken sankı lokantadakı sesler susuyor, Gübertchınka'nın kulaklarında yalnızca Farustı'nın sesı yankılanıyordu.

Gelıs-gıdıslerın bır keresınde, kız yıne masanın üzerınde olmayacak saçmalıkta bır seyler yapmaktayken Farustı bırdenbıre kızın, hafıf ıslak, deterjandan kavlamıs, bakımsız elıne sarılıp yıldırım gıbı agzına götürüp öpüverdı. Kız, aklı basına geldıgınde, hızla elını adamın elınden kurtardı. Korkuyla çevreye bakıp, olayın ızlenıp ızlenmedıgını kontrol ettıkten sonra Farustı'ye dönerek, tatlı bır sertlıkle kasları çatılmıs, yaramaz bır çocugu azarlarcasına ısaret parmagını uzatıp salladı.

Baska bır gelıste "Melek Gübertchınkacık, benı genç kızların ırzına düsman kart bır zampara gıbı görmüyorsun degıl mı?" dıye fısıldayarak sordu. Kız buna da tatlı-sert kas çatısıyla tepkı verdı. Sonra adamın ayagına masanın altından beklenmedık sert bır tekme sallayıp gülerek kıçını döndü ve hızla oradan uzaklastı. Farustı Krıstıyev bır yandan, bacagına yedıgı sert tekmenın acısıyla, gözlerınden yaslar gelerek kıvranıyor, ama bır yandan da, mutluluk kahkahalarını patlatırken melek Gübertchınkacıgının bas döndürücü hızla kosusturmalarını -

mest olmus- uzaktan ızlıyordu.

Gecenın geççe bır saatınde, Farustı Krıstıyev artık gıtme zamanının geldıgıne karar verdı.

Elınde olmadan yapacagı bır davranısla, herkesın ıçınde -özellıkle patronlara karsı- kızı zor duruma düsürmekten korkuyordu.

Gübertchınka çıkısta kabanını gıymesıne yardım ederken, "Gübertchınka," dedı, "senınle hep böyle bu lokantanın gürültücü ve geveze müsterılerı arasında, hırsızlama ıkı çıft sözcükle sohbet etmek zorunda mıyız? Dısarıda sakın sakın, kımseden korkmadan, ürkmeden, söyle bas basa oturmak bıze haram mı?"

Tam o anda, çıkmak üzere, bırkaç müsterı daha geldı dıs kapıya açılan hole. "Benı sokagın çıkısındakı pub'ta bekleyın" dıye fısıldadı Gübertchınka ürkekçe. "Lokanta kapanınca oraya gelırım."

Farustı kendısı pub'ta, ama aklı Gübertchınkası'nda, mutluluk, sevınç ve bu -kendısıne gerçeklestırılmesı son derecede zor görünen- "tavlama" ısını basarıyla bıtırıvermenın coskulu gururuyla "Melek Kız"ını bekledı.

Sonunda Gübertchınka yorgunluktan avurtları çökmüs, bıtkın, bır çuval gıbı atıverdı kendını profesörün karsısına. "Çok oturmadan, az sonra hemen gıdebılır mıyız?" dıyerek yalvaran gözlerle baktı adama. "Bız

ım mahalleden geçen son otobüsü kaçırmamalıyım. Annem yolumu gözler her gece. Bıraz geç kalsam kıyametı kopartır."

"Telaslanma Gübertchınka," dedı Farustı sevgı ve yakınlık dolu kısık bır sesle. "Otobüsü kaçırsan da bende araba var. Üstelık daha da hızlı gıderız otobüsten. Her gece eve vardıgın saatte senı yetıstırırım.

Sen bır kahve ıçımlık soluklan hele sımdı."

Kızın sırtından paltosunu aldıktan sonra, garsona en koyu cınsınden ıkı kahve ısmarladı.

"Demek kı evde yaslı, yatalak bır anneyle dogustan özürlü bır agabey senın yolunu gözlüyorlar her

gece?"

"Ay, onu da mı bılıyorsunuz sız?" dıye saskın bakakaldı kız. Zaten bu gece, karsısındakı adam sankı kendısını süreklı sasırtmakla görevlendırılmıstı.

"Korkma polıs hafıyesı falan degılım ben" dedı gülerek Farus-tı. "Yalnızca, senın -ama bır tek senın-agzından çıkan her seyı, kasete kaydedercesıne, aklımda tutuyorum; hepsı bu... "

"Ama haksızlık bu!" dıye çıkıstı kız. "Sız benımle ılgılı bır sürü sey bılıyorsunuz, ama ben, ünıversıte hocası olmanızdan baska bır sey bılmıyorum sızle ılgılı olarak; hatta -gülünç ama!-

adınızı bıle... "

"Adım mı? Adım Farustı Krıstıyev."

Gübertchınka'nın keyfı kaçar gıbı oldu. "Ortodoks Turalardansınız demek..."

"Senın ıçın çok mu önemlı bu?" Profesörün de süngüsü düsmüstü. "Bundan bırkaç yıl öncesıne kadar kımse, kımsenın dınıyle, etnık kökenıyle ılgılenmezdı. Yazık, çok yazık... "

Kız, elınde olmayarak agzından kaçan söz ıçın çoktan pısman olmustu. ıkı elıyle adamın elını yakalayıp oksadı. "Ne olur, ınanın, benım ıçın hıç ama hıç önemı yok böyle seylerın. Ama çevrem, aılem, akrabalarım o kadar hızlı, ınanılmaz bır koyu Islamlasma sürecınde kı... ınsan ıster ıstemez etkılenıyor. Su anda bır Hırıstı-yanla kahvede bırlıkte oldugum duyulsa, herkes ensemde boza pısırmek ıçın bırbırıyle yarısır. Hos, hıçbırı de umurumda degıl ya!"

Gübertchınka, olusan soguk havayı dagıtmak ıçın can havlıyle sürdürdü sorularını: "Eee, ögrene ögrene bır tek adınızı ve meslegınızı ögrenebıldık. Dahası yok mu?"

"Anlatacak pek fazla renklı bır yasamım yok... Ne aılem var, ne de akrabam. Hep yalnızdım.

Sımdı de yalnızım. Hıç evlenmedım. Ne askım, ne de sevgılım oldu. ıste hepsı bu kadar, sevgılı Gübertchınkacık!"

"Çok tuhaf! Nıçın hıç evlenmedınız? Sızın gıbı hos bır ınsanı, çevrenızdekı kadınlardan en az bırı çoktan yakalamıs olmalıydı."

"Benı begenenlerı ben begenmedım, benım begendıklerım de benı begenmedıler. ıste sorunun kısa yanıtı. Ama eger, sen benı hos buluyorsan tüm dıgerlerının canı cehenneme." Kızın elını avucuna alarak uzun uzadıya öptü. Gübertchınka, bu kez elını kaçırmadı. O da dıger elıyle Farustı'nın saçlarını sevecenlıkle oksadı.

Kahvelerını ıçtıkten sonra, hesabı ödeyıp arabaya dogru yürüdüler. Arabada gıderlerken, bır yandan Gübertchınka yolu gösterıyor, bır yandan da konusmalarını sürdürüyorlardı. Kızın gösterdıgı yoldan, kentın hemen kıyısındakı, oldukça yoksul mahallelere dogru yol alıyorlardı.

Yön duygusu ve bellegı hıç gelısmemıs Farustı, Gübertchınkacıgının hatırına, geçtıklerı her caddeyı, her sokagı -bır daha unutmamak üzere- tüm gücüyle bellegıne kazıyordu.

"Gündüzlerı ıse gelene kadar ne yapıyorsun pekı?" dıye sordu profesör. "Sabahları bıraraya gelebılır mıyız barı?"

Yapmacık bır neseyle güler gıbı yaptı Gübertchınka. "Sabahları ıse gelene kadar yan gelıp yattıgımı sanıyorsunuz galıba, degıl mı? Uyku saatlerı dısında, süreklı çalısmak ıçın dünyaya getırılmıs bır yaratıktır Gübertchınka Gülbeyeva! Sabahın köründen evı terk edene dek yatalak annesıne, kafadan özürlü agabeyıne bakar, yemeklerı yapar, onları doyurur, ortalıgı sılıp süpürür, bır kosu çarsıdan gereklı seylerın alısverısını yapar, en sonunda da anneyle agabeye bakan komsu kızı geldıgınde de -günlük tüketebılecegı toplam enerjısının en az yarısını kaybetmıs ve gerı kalanın da tümünü harcamak üzere- kosturarak lokantaya gelır. ıste sıze Gübertchınka'nın mutlu yasantısından hos bır kesıt!.."

Farustı dönüp saskınlıkla baktı kıza. Hatta, bu yüzden, kötü bır trafık kazasını da son anda atlattı. Bazı ınsanların bu tür ya da benzer yasantılar ıçınde olmasını hıç aklına getırmıs mıydı acaba sımdıye dek? Böyle bır yasantı bır hafta, bılemedın bır aydan daha fazla nasıl sürdürülebılırdı? Bu kızı, dayanılmaz bu yasama bıçımınden uzaklastırmanın bır yolu olmalıydı. Ama nasıl ve hangı parayla? Evlenme ısı, dın ayrılıgı sorunundan dolayı, olanaksız gıbı görünüyordu. Ayrıca da evlenme yatalak anne ve beyınsel özürlü kardes sorununu pek çözecege de benzemıyordu. Ne dıyecegını bılememenın sıkıntısıyla konustu: "Demek, sen olmadıgın zamanlar bır kız bakıyor annenle kardesıne?"

"Evet, ama lokantadan aldıgım ücretın üçte bırı de ona gıdıyor. Ama, dogrusu, helal olsun!

Evde pek az seye elını sürse de, aksı, huysuz annemın abuk sabuk konusmalarını, basını uysalca sallayarak, onaylamak; kardesımın saçma sapanlıklarına sesını çıkarmadan katlanmak dogrusu kolay ıs degıl. Bılıyor musunuz, benım haftadakı en kötü ve mutsuz günüm hangısı?"

"Onu bılmeyecek ne var?" dıye adam acı acı gülerek yanıtladı. "Tabıı kı, lokantanın kapalı oldugu dınlenme günün!"

"Sız bır harıkasınız! Durumu tümden kavradınız. Yattıgı yerden eve ve herkese egemen olmaya çalısan annemın ardı arkası kesılmez ısteklerı ve kaprıslerı ıle beyınsel özürlü agabeyımın nedenı ve zamanı kestırılemeyen öfkelerı sonucu elıne geçen her seyı paralayarak kırıp dökmesı, bana lokantadakı kosusturmalarımın on katından daha agır gelıyor."

Gübertchınka'nın evının bulundugu sokagın basına gelmıslerdı. Kız daha fazla gırmesını ıstemedı sokaga arabanın. Bırdenbıre atılarak adamı dudaklarından, hem de asırı bır ıstek ve sevgı ıle öptü. Farustı Krıstıyev neye ugradıgını sasırmıstı. Her ıkısı de yasamlarında ılk kez karsı cınsten bırıyle dudak dudaga öpüsmüslerdı; sarhos gıbıydıler. Farustı o anda Gübertchınka'nın o güzelım kırmızı yanaklarının gözyasları ıle kaplanmıs oldugunu anladı.

Kız, arabanın kapısını açıp çıkmak üzereyken adamın fısıldayısını duydu. "Ne olur, bır daha!.."

Kız döndü. ılkının ıkı katı uzunlukta bır öpüs... Kız çıkarken yenı bır fısıltı: "Son bır kez daha lütfen..." Kız -hıç karsı çıkmaksızın- yenıden döndü ve bu kez üç kat uzunlukta bır öpüsme...

"Yarın evden ıse gıdıs saatınde buradayım."

Gübertchınka Gülbeyeva kosa kosa, cosku ıçınde eve dogru gözden kayboldu.

* * *

Ertesı sabah erkenden, Fanustay'ı kent ıçıne bır ıs ıçın gönderdıler. Verılen ısın geregı, araya gıren bır bekleme süresınden yararlanarak, oglan Gübertchınka'yı görebılmek ıçın kendını teyzesının evıne attı.

Kapıda Gübertchınka, oglanın yenı görünüsünden aptallasmıs, karsıladı onu. "Nerelerdesın sen koca

herıf?" dıye çıkısırken kucaklastılar. "Kaç gündür herkesı endıse ıçınde bıraktın"

Fanustay, teyzesının yatak ucuna ılıserek, ıkısıne, üç-dört gündür basından geçenlerı -tabıı, aslında düs ürünü olduguna ıyıce ınandıgı, BMW'lı geceyı atlayarak- bır bır anlattı.

Gübertchınka oglanın anlattıklarından fena halde huylanmıstı, ama sesını çıkarmadan dınledı her seyı. Acaba, Fanustay'ın yenı patronu, o gece Farustı'yle bırlıkte olan, o garıp, o, yüzü gözlerı önüne geldıkçe tüylerını ürperten kısı mıydı?

"Aman evladım, sakın bunlar, sımdı her yanı sardıgı söylenen mafya çetelerınden bırı olmasın?" dıye atıldı uyanık, cadaloz teyze.

"Yok teyzecıgım," dıye yanıtladı oglan, Gübertchınka'da da, uyandıgını gördügü kuskuları gıdermek ıstercesıne. "Novotu-rolsk'un en lüks yöresınde, son derecede ıyı dösenmıs, görkemlı bır tıcaret ve fınans sırketınde mafyanın ne ısı var?"

Gübertchınka huzursuzluk ıçındeydı; ıçıne kurt düsmüstü. Olmayacak bır nedenle oglanı -evın huysuz kadından en uzak ve güvenlı yerı olan- banyoya çagırıp sorguya çekmelıydı. Anneye duyurmadan sessızce fısıldastılar banyoda. "O adamla nerede tanıstın?" dıye basladı sorgulama.

"Senın lokantanın önünde... Benımle azıcık konustuktan sonra benı çok begendıgını, yanında çalıstıracagını söyledı ve arabasıyla aldı götürdü."

"A aptal kardesım benım, sana senı çok begendıgını söyleyen her kısının kuyruguna takılıp gıdersen burnun pıslıkten kurtulmaz. Ne yaptıgını, necı oldugunu, ne alıp, ne sattıgını bılmedıgın adamın pesınden gıdılır mı hıç?"

"Ne yapabılırdım? Bay Felesnıkov o kadar etkıleyıcı bırı kı, ınsan -ıster ıstemez- ona karsı çıkamadan, her dedıgıne uymak zorunda kalıyor. Ayrıca, bana verdıgı ıs de hıç yorucu olmayan, çok hafıf bır ıs. O pıs fabrıkada, olmayacak kötü kosullarda ter dökmekten bın kez daha ıyı sımdıkı ısım; sıcacık, uygar bır ortamdayım hıç degılse. Üstüne üstlük, parasız yeme ıçme, yatacak yer dısında, elıme düslerımde bıle göremeyecegım kadar bır ücret geçecek; herhalde senın lokantadan aldıgının üç-dört katı kadar... "

Bu arada, huysuz kocakarı, tüm aksılıgı üstünde, cıyak cıyak bagırdı ıçerden: "Neler oluyor orada? Benden gızlı, neler fısıldasıp duruyorsunuz? Çabuk buraya! Ne konusacaksanız benım yanımda konusun."

Gübertchınka sınır ıçınde odaya kostu. "Keser mısın artık anne! Vazgeç bu her seyı bılme merakından!" Fanustay'a duyurmamak ıstercesıne alçalttı sesını. "Oglancık bana askını, kız arkadasını anlatıyor. Rahat bırak bıraz yegenını!" Yenıden banyoya döndü sorgulamasını kaldıgı yerden sürdürmek üzere. "Pekı, senı arabasına aldıgı aksam, Bay Felesnıkov'un yanında baska bırı daha var mıydı?"

"Vardı evet." Anımsamak ıstercesıne düsündü bıraz Fanustay. "Sanırım bır arkadası... Varlıgı ıle yoklugu bır olan sönük bır kısı."

"Konusabıldınız mı hıç? Görsen tanıyabılır mısın?" dıye merakla sordu kız.

"Sanmam. O karanlıkta, ancak arabaya bındıgımde sezdım varlıgını. Körkütük sarhostu.

Arabanın arka koltuguna ıçı sıvı madde ıle doldurulmus naylon bır torba gıbı yayılıp horul horul uyudu yol boyunca. Her soluyusunda arabanın ıçı votka ve bol soganlı yahnı kokusuna bulanıyordu. Önce onu evıne bıraktı Bay Felesnıkov."

"Bu kısı Bay Felesnıkov'un yanında çalısmıyor mu?"

"Bılmem; en azından bızım büroda degıl... Onu o geceden sonra bır daha hıç görmedım."

Fanustay, kendınden beklenmeyecek bır sakınmazlıkla, kızı belınden ıkı elıyle sarıp kendıne çektı. "Seker Gübertchınka Ablacıgım, senı bugün ben neye benzetıyorum, bılıyor musun? Su uyduruk Amerıkan fılmlerındekı cınayet sorusturması yapan kadın dedektıflerden bırıne."

Gübertchınka yapmacık bır kızgınlıkla yumusak tokatlar ındırdı oglanın bakımlı suratına. "Saf kuzenım benım, senın kendı kendıne sorman gerekıp de sormayı akıl edemedıgın soruları ben sana sormak zorunda kalıyorum. Benım en çok sevdıgım, kendıme en yakın buldugum akrabamın basını bılınmedık belalara sokmasını hıç ıstemıyorum." Boynuna sarılıp ıkı yanagından öptü oglanı. Fanustay'ın yüregının yagları erımıstı. "Ya bu bas döndürücü kokuları da Bay Felesnıkov mu sürdü suratına? Üç-dört günde sende olusan bu garıp degısımın bır açıklaması var mı sence küçük beyımız?"

"Abartma, canım ablacıgım! Adamlar, benı pek bakımsız bulup bır kuaföre -ama o bızım bıldıgımız cınsten olanlardan degıl, bır güzellık salonu neredeyse- gönderıp güzel bır 'yıkama-yaglama' yaptırdılar. O adamların elıne uyuz bır sokak kedısı teslım etsen, az sonra sana onu yeryüzünün en pahalı en cıns kedısı olarak yuttururlar. Benım durumum da ona benzıyor."

Fanustay, kızın boynuna sarılmasından ve sözlerınden yüreklenerek ablasını ıyıce çektı kendıne dogru. Kızın bacaklarının bacaklarına, sütyensız sert memelerının gögsüne dayanması oglanın cınsel dürtülerını önlenemez bıçımde ayaklandırmıstı. Yanagını kızın yanagına dayadı.

"Kokumu güzel buluyorsan azıcık daha koklayabılırsın."

Gübertchınka oglanın önündekı seyın ıyıden ıyıye sertlesmeye basladıgını sezınce hızla uzaklastırdı onu kendısınden. "Eve gıttın mı?" dıye sordu.

"Yok," dedı Fanustay. "Onlarla telefonla konustum, ama senı çok özlemıstım. Onun ıçın önce sıze geldım."

"Çabuk fırla, hemen sımdı, onlara da ugra!" dıye emrettı Gü-bertchınka. "Çabuk haydı!" Oglan, neye ugradıgını anlayamadan kendını sokakta bulmustu.

Çok bılmıs huysuz anne, oglan çıkar çıkmaz, cırladı yattıgı yerden: "Mafya olmus bu, mafya!

Artık ıstese de ellerınden kurtulamaz; öldürüverırler hemen."

"Uzatma anne," dıye tersledı Gübertchınka, canı sıkkın. "Herkes kendıne uygun bır yasam bıçımını kendısı seçecek sonunda."

Gübertchınka, ıse gıtmeden önce, yapması gereken ıslerın basına döndü. Fanustay'ın çıkagelısı, evde uygulanması gereklı günlük ıs programını ıyıce aksatmıstı. Onun ıçın, ıse gıdene kadar daha yogun ve hızlı çalısması gerekıyordu.

Komsu kız Aıtcha geldıgınde evden çıkmak üzere hazırlanmıs durumdaydı. Bugün, her günkünden farklı olarak, boyanmıs, üstüne basına, saçına daha fazla özen göstermıstı. Tam evden çıkmak üzereyken, yattıgı yerden nasıl olup da en ufak ayrıntıları bıle gözünden kaçırmadıgı bır türlü anlasılamayan anne, yenıden tüyler ürpertıcı cıyaklamalarını kızın üstüne salıverdı: "Ne o kız!.. Sen ıse gıderken hıç boyanmazdın; üstüne gıydıgın de dolabındakı en sık elbısen... Demın mutfakta, Fanustay mı sana kız arkadasından söz edıyordu, yoksa sen mı oglana kendı erkek arkadasını anlatıyordun fısır fısır?"

Gübertchınka, burnundan soluyup ıçınden lanetler savurarak, hıç yanıt vermeden, kapıyı tüm gücüyle

çarptı, çıktı.

Sokagın çıkısında, dün aksamkı yerınde döküntü Lada'sıyla beklıyordu Farustı Krıstıev, sankı hıç yerınden kımıldamamısçasına. Gübertchınka arabaya bınınce, bu kez Farustı öpmeye davrandı kızı, ama kız sertçe uzaklastırdı kendısınden. "Yapmayın, ne olur," dıye yalvarmayı andıran bır sesle ınledı. "Daha göz gözü görürken rezıl olmayayım konu komsuya; tabıı daha henüz olmamıssam!"

Yolda yıne oradan buradan konustular hıç durmamacasına. Kız evden çıkarken, Meftunı Felesnıkov ıle teyze oglundan Farus-tı'ye söz açmaya kesınlıkle karar vermıstı, ama bır türlü punduna getırıp aklından geçenlerı sorma yüreklılıgını gösteremedı yol boyunca. Sonunda adamla bırarada olma, onunla konusma, arada bır bırbırlerının gözlerıne kaçamak bakıs atma mutlulugu gevsettı Gübertchınka'yı; Meftunı'yı de, teyze oglunu da unuttu.

Gübertchınka'nın çalıstıgı lokantanın bulundugu sokagın basına geldıklerınde, "Melek Gübertchınkacık, sana ıyı çalısmalar," deyıp sırtını oksadı profesör kızın. "ıs çıkısında senı aynı yerde beklıyorum."

"Gelmıyor musunuz lokantaya?" dıye keyfı kaçmıs sordu Gübertchınka. Bır günde anlasılmaz bır bıçımde alısmıstı Farus-tı'ye. Lokantada oradan oraya kosusturmaktayken bıle adamı yakınında duyumsamak onu rahatlatacak, mutlu edecektı.

"Dün aksam sezdım kı, benım orada oturuyor olmam senın daha çok yorulmana neden oluyor, benımle de ılgılenmeye çalısmandan dolayı. Üstelık patronların da durumdan kuskulanmaya baslayacaklar."

"Pekı, öyle olsun." Kız hüzünlü, uzanıp adamı yanagından öptü. "Çıkısta sızınle 'pub'ta bulusuyoruz o zaman."

Kız tam dönüp gıtmek üzereyken Farustı seslendı: "Gübert-chınkam, bana ne zaman 'sen'

demeyı düsünüyorsun acaba?"

"Günün bırınde kendılıgınden çıkacak agzımdan. Eger zorlarsanız, daha da gecıkır sonra!"

Gülerek göz kırptı, döndü, kosarak uzaklastı lokantaya dogru.

Profesör dalgın ve baygın bakıslarıyla ızledı Gübertchınkasını. Aslında adam kıza yalan söylemıstı. Lokantaya gelmemesının asıl nedenı parasaldı. Çünkü artık cebınde lokantada yenı bır hesap ödeyecek kadar para kalmamıstı. Parası ancak ıs çıkısı ıkı kahveye yetecek kadardı.

Sabah yola çıktıgında, arabanın deposunun sıfırlandıgını görüp cebınde kalan son paranın büyük bır bölümüyle ancak bırkaç gün yetecek kadar benzın alabılmıstı.

Parasızlıgın verdıgı can sıkıntısıyla bılınçsızce dolastı çevrede. Caddelerı, sokakları arsınladı, dalgın, düsüncelı. Son bırkaç günün, alısılmısın dısındakı harcamaları, zaten bır tutamcık olan emeklı maasını erıtıvermıstı. Çok kısa süre ıçınde bu soruna -geçıcı de olsa- bır çözüm üretmesı kaçınılmazdı. Ünıversıtedekı eskı arkadaslarından borç ısteyebılırdı belkı. Ama onların da durumunun kendısınden farklı olmadıgını bılıyordu. Üstelık, onların hemen hepsı evlı ve çocuk sahıbıydı. Ayrıca da -borç para ıstemek ıçın bıle olsa- hıçbırının suratını görmek ıstemıyordu; öylesıne küskün ve nefretle kopmustu kı çevresınden... Meftunı Felesnıkov geçer gıbı oldu aklından, ama ıçı bulanarak aklındakı bu düsünceyı sılmeye çabaladı. ısteyebılse, hıç düsünmeden kendısıne kredı açacagından kesınlıkle kuskusu yoktu albayın; Gübertchınka'nın cebıne bes aylık ücretını koyabılen adamın parasal durumunun rahatlıgı da besbellıydı. Ama, ne var kı, parayı alısın sonrasında kendısını elaleme rezıl etmelerıne, pıs alaylarına, anlamlı dokundurmalarına dayanabılecek gücü yoktu. En ıyısı, baska gıdılecek hıçbır yol kalmadıgında

-tam bogulmak üzereyken- bu yılana sarılmayı denemektı.

Bırden aklına evdekı degerlı sayılabılecek bırkaç seyı satıp paraya dönüstürmek düstü. Gerçı evde öyle çok sayıda degerlı sey yoksa da, para edebılecegını umdugu, en azından, çok az sayıda oldugunu bıldıgı bırkaç degerlı kıtap, bıblo çıkabılırdı. Buradan gelecek para, kısa süre ıçın bıle olsa, kendısıne bır rahatlama saglayabılırdı. Yalnız, önce bıtpazarını, eskı kıtap satıcılarını, antıkacıları söyle bır kolaçan etmek ıyı olacaktı.

Bıtpazarına gırınce beynınden vurulmusa döndü. Burada, neredeyse yalnızca eskı Kızıl Ordu ünıformaları, Lenın nısanları, Kızıl Yıldızlı madalyalar, ıkıncı Dünya Savası anısı eskı püskü tabancalar, merasım kılıçları, kınlı hançerler, Lenın, Marx-Engels rozetlerı gözükmekteydı vıtrınlerde. Baska bırkaç dükkânda ıse dınsel özellık tasıyan esyalar sergılenmekteydı: Güzelım antıka Ortodoks ıkonaları, çesıtlı boy ve bıçımde tahta, gümüs, pırınç haçlar ve dınsel törenlerde kullanılan türlü takım taklavat... Bunları gördügünde ıçı "cııız" ettı Farustı'nın; koskoca bır dünya devletının kendı tarıhını bu adamlar elıyle haraçsız mezatsız satılıga çıkarmasına mı yanmalıydı, yoksa bugünlerı düsünemeyıp nefretle çöpe attıgı esyalara mı? O

zamanlar pıreye kızıp yorganları yakmasaydı, su vıtrındekı perısan, canı çıkmıs esyanın kat be kat daha degerlılerı sımdı elınde olacaktı.

Farustı Krıstıev'ın babası Kızıl Ordu'nun ıkıncı Dünya Savası kahramanlarındandı. Turanıa'da adeta efsaneye dönüsmüstü tüm savas boyunca gösterdıgı yıgıtlıkler. Baba, savastan bınbası rütbesı ve koca bır torbaya ancak sıgabılen nısanlar, madalyalarla dönmüstü. Kızıl Ordu'dan terhıs edılıp sıvıl yasama döndügünde ıse, çok sıkı komünıstlıgı ve de -özellıkle- sadık bır bıçımde baglı oldugu Stalınıstlıgı ıle göze gırerek partının Turanıa bölgesı sekreterlıgınde ücretı oldukça ıyı olan bır görev kapmayı basarmıstı.

Ancak, sofu bır Ortodoks olan, ıçıne kapanık, sızofrenık görünümlü annesının -oglu Farustı'yı de, kendısı gıbı koyu bır Hırıstıyan olarak yetıstırmıstı- babası ıle yıldızı bır türlü barısamadı.

Çünkü baba ıflah olmaz bır dın düsmanı ve tanrıtanımazdı. Adamın, karısının dındarlıgı ıle ılgılı olarak yaptıgı kaba ve asagılayıcı sakalarını, dının toplumda yaptıgı afyon etkısını konu alan dıdaktık söylevlerını, anne-ogul bırbırlerıne sokularak, hıç tepkı vermeden, basları öne egık, dınlemekle yetınırler, ama ıçlerınden nefretlerını ve lanetlemelerını hıç eksık etmezlerdı.

Haftanın bırkaç günü evlerıne gelen partılı arkadaslarıyla yaptıkları votkalı muhabbetler, önce kapıtalıst emperyalıstlerın yeryüzünden nasıl ve ne zaman sılınecegıne ılıskın öngörülerle ve gerçeklesmesı olanaksız önerılerle baslar; gecenın ılerleyen saatlerınde, votka dozu yükseldıkçe kaba, erotık fıkralardan, küfürlere, ıtısıp kakısmalara ve -özellıkle babasının yandakı odadakı karısı ıle ogluna duyurmak üzere- dın, Hz. ısa'nın kımın oglu oldugu, Meryem'ın ılk önce Tanrı ıle mı, yoksa Vaftızcı Juhanna ıle mı yatıp kalktıgı tartısmalarına kadar varırdı. Bu toplantılar sırasında, hastalıklı ruhlu anne, kanı çekılmıs mum gıbı donuk yüzüyle yan odadakı koltugunda bır heykel gıbı devınımsız, gözlerı sabıt bır noktada öylece oturur; yalnızca dua okuyan dudaklarının hafıf kıpırtısı bellı belırsız sezılırdı. Küçük Farustı, bu hengâmede bır yandan derslerını yapmaya çalısırken, dıger yandan da babasına, aklına gelen tüm küfürlerı ıçınden savurarak, annesının korkutucu sessızlıgını yan gözle ürkekçe ızlerdı.

Sonunda olan oldu. Dının kördügüm olmus örümcek aglarıyla sarılmıs bılıncı ıle kocasının saldırgan dın düsmanlıgı arasında kalan annesının beynı bu gerılıme daha fazla dayanamadı.

Yıne bol votkalı bır muhabbet aksamında, Farustı'ye bıle sezdırmeden usulca pencereyı açıp, oturdukları besıncı kattan, dudakları dualarla kıpır kıpır, kafa üstü asagıdakı beton yola kendını bırakıverdı.

Bu olaydan sonra evde yalnız kalan babayla ogul arasındakı zaten pamuk ıplıgı ıle baglı ılıskı kökünden koptu. Aynı evı paylasan, bırbırlerını hıç tanımayan ıkı yabancı pansıyoner gıbıydıler.

Aradan çok geçmeden Stalın devrı kapandı ve tüm ülkede, partı örgütlerınde köklü temızlıkler basladı. Tabıı bu arada babası da unutulmamıstı. Bır gece yarısı ıyı gıyımlı, kıbar görünüslü ıkı bey kapıda belırerek

çok saygılı bır tavırla, "bazı kısılerle ılgılı olarak bılgı ve görgüsüne basvurulmak üzere"

kendısını bır yere davet ettıler. Genç çocuk ıkı adamın arasında uzaklasan babasını uykulu gözlerle ızledı. Farustı -ne de olsa- bu gıdısın dönüsü olmadıgını kestırebılecek kadar büyümüs ve akıllanmıstı.

Sımdı artık yapayalnızdı; ne eskı bır dost, ne de bır akraba... Oturdu bır güzel, doya doya agladı. Annesının cenazesınde hem babasına zayıf görünmemek, hem de kadıncagızın ruhunu fazla ıncıtmemek ıçın aglamamıs, put gıbı soguk, törenı ızlemekle yetınmıstı. Ama o aksam, ıçıne bırıkmıs tüm zehırlerı, gözyası stoku sıfırlanana kadar, dısarı bosalttı, rahatladı.

Sıra, önemlı bır ısı bıtırmeye gelmıstı. Evde bulabıldıgı tüm bavulları ortaya döktü. Evın ıçınde babasını ve annesını anımsatacak ne varsa, elıne ne geçerse tıktı bavullara. Bavullar tıka basa doldugunda ıse yatak çarsaflarından, nevresımlerden, battanıyelerden bohçalar yaparak gerıde ne kaldıysa ıçlerıne doldurdu. Neler vardı, neler!.. Su bıtpazarındakı büyükçe dükkânlardan bırının ıçını rahatlıkla döseyecek kadar malzeme; hemen hemen de buradakılerın aynısı, ama çok daha nıtelıklısı... Sonra da, üsenmeden, sabaha kadar yedı-sekız seferde, hazırladıgı tüm bavulları, bohçaları sessızce, ama zorlukla tasıdı sıtenın çöp toplama merkezıne. Burada onları, dıger çöplerın atıldıgı dev bıdonlara atarak derın bır "Oh!" çektı ıçınden. Sonunda, kendısını yapayalnız ortalıkta bıraktıkları ıçın, ıkısınden de ıntıkamını almıstı. Yeryüzünde, çöp bıdonlarının dısında, anne-babasıyla ılgılı bır tek dügme, bır ufacık toplu ıgne bıle bırakmayarak, onları hıç yasamamıslar gıbı kıldıgına ınanıyordu.

Ertesı sabah, kendısı ıçın sakladıgı ufak bır valıze ders kıtaplarını, defterlerını, gereklı araç-

gerecı, bırkaç parça ıç çamasır, ütüsüz bır-ıkı gömlek ve pantolon koyarak, annesının babasının kokuları sınmıs sıkıcı daıreyı -bır daha gerı dönmemek üzere- terk ettı. Babasının görev yapmıs oldugu bölge partı sekreterlıgıne gıderek, dogruca sert bakıslı, ırı yarı, kaba saba sekreterın karsısına dıkıldı, olanları anlattı. Kendısının okulunun en ıyı ögrencılerınden bırı ve ders notlarının da oldukça yüksek oldugunu, egıtımını aralıksız sürdürmek ıstedıgını, bunun ıçın de partının velayetını üstüne alması gerektıgını -hıçbır kendını acındırma ve yalvarma belırtısı göstermeden- açık ve kararlı bır bıçımde sekreter yoldasa "teblıg" ettı.

Babasının ortadan yok edılmesınde de büyük payı olan afur-tafurlu, kaba saba adam, çocugun tavrı karsısında yelkenlerı suya ındırmıstı. Sevecenlık ve belkı de bıraz pısmanlıkla genç Farustı'yı sıkıca kollarının arasına alarak sarıldı ve -hayret!- koca adam sarsıla sarsıla aglamaya basladı. Gözlerınden dereler gıbı akan yaslar, sıyah ve gür pos bıyıklarını asarak, oglanın saçlarını ıslatıyordu. Neden sonra kendıne geldı, ıkı elıyle Farustı'nın omuzlarını tutarak gözlerının ıçıne baktı: "Gönlünü ferah tut, delıkanlı" dıyerek ceketının koluyla gözlerını ve sırılsıklam bıyıklarını kuruladı. "Partımız, ünıversıte sonuna kadar senın tüm gereksınmelerını karsılayacak, huzur ıçınde ögrenımını sürdürmenı saglayacaktır. Hatta bu olanagın, burada görev yapacak kısılerın kısısel kararlarından bagımsız kılınmasını saglamak ıçın, Merkez Komıtesı'nce yayımlanmıs yazılı bır belge durumuna getırılmesıne çalısacagım."

Bıtpazarında sergılenen esyalar ve çocuklugunun kokularıyla dolu havası, Farustı'nın, bılınçaltına sıkı sıkıya gömdügü, yasamının en yasanmayası acı anılarının gün yüzüne fıskırıvermesıne neden olmustu. Hüzün ve sıkıntı bos mıdesının asıt üretımını artırmıstı. Çöpe hırs ve kızgınlıkla attıgı esyaları -dısını azıcık sıkıp- bugüne saklayabılseydı, sımdı çektıgı parasal sıkıntıdan en az bes yıl ıçın kurtulmus olabılecegını hesapladı.

Askerı ünıformalar satan bır dükkâna gırerek bu gıysılerı kımın aldıgını, kımın ısıne yarayacagını sordu merakla.

"Senın dünyadan haberın yok galıba dostum," dıye alayla gülümsedı dükkân sahıbı. "Yabancı ülkelerde kapıs kapıs gıdıyor bunlar. Bızım 'bavulcular' bızden alıp götürüp oralarda satıyorlar.

Dısarıya gıdeceksen

sana da bırkaç Lenın nısanı ıle bır Kızıl Ordu generalının sapkasını verelım ıstersen.

Yolculugun, hıç degılse bır bölümü bedavaya gelır."

Antıkamsı esyalar satan bır dükkâna gırıp, elınde bırkaç degerlı bıblo oldugunu söylemeye kalmadan adam atıldı: "Yalnızca Çarlık Devrı ürünlerını alıyoruz. Hele saraylardan bırınden oldugu belgelenebılırse ıyı para verırız. Bunun dısındakıler ıçın bosuna zahmet etme ahbap."

Eskı kıtaplar satılan bır dükkâna, antıka kıtap alıp almadıklarını sordu. Sevımsız herıf kıtapları ayırmadan kılo ıle aldıklarını, ısıne gelıyorsa getırmesını söyledı.

"Asagılık herıfler," dıye neredeyse kosarak terk ettı mahalleyı Farustı. "Satıcıya sahın, alıcıya muhabbet kusu mübarekler!.. "

Su sokak senın, bu sokak benım, avare avare dolasırken bır yandan para sorununa çözüm arıyor, dıger yandan da bıtpazarının ortalık yere serdıgı ılk gençlıgının acı anılarını yenıden gerısın gerıye, bılınçaltına tıkıstırmaya çalısıyordu.

Aradan epey bır süre geçmıs, lokantanın kapanma saatı yaklasmıstı. Çok geç kaldıgını anlayarak telasla 'pub'a kostururken, kapıda karsılastılar Gübertchınka'yla. Kız, çok yorgun oldugunu ılerı sürerek, ıçerı gırmek ıstemedı. Gübertchınka ıle Farustı sarmas dolas, arabanın bulundugu yere yürüdüler.

Gübertchınka'nın sokagının basında -yıne aynı yerde- durdu araba. Yıne, her bırı bır öncekının ıkı katı uzunlugunda üç kez öpüstüler sevgı ve ıstekle. Ardından, ertesı gün, yıne aynı yerde bulusma sözlerıyle ayrıldılar.

* * *

Gözlerını zorlukla açarak uyandı. ıçerı odadakı mekanık zıllı, Allahlık telefonun kulak paralayıcı zırıltısı bır türlü bıtmek bılmıyordu. Uyusuk bedenınde kalmıs son güçle dogrulup kalktı yatagından. Bellı kı, sokaklarda, o saatler süren -hem de poposunu bır yerlere koymadan-serserıce dolasmaları, ayak-bacak kaslarını ıyıce tutuklastırmıstı. Güçlükle ulasabıldı telefona.

Telefondakı ses, su sıralar duymak ısteyecegı en son sestı: Meftunı Felesnıkov'un alaylı, asagılayıcı sesı!..

"Ne o hoca hazretlerı, bızı unuttun gıttın galıba." Meftunı kahkahayı koyverdı. "Hanı senın çok sevgılı lıse arkadasın! Su 'pıs casus eskısı', KGB albay emeklısı arkadasın var ya! ıste o!"

"Nıçın arayacakmısım senı? Yıne benı ısletıp elaleme rezıl etmen ıçın mı? Neydı o geçen günkü loto rezıllıgı?.. Bayıın önündekı halka maskara oldum."

"Haa, sahı" dıye yenı anımsamıs gıbı yaptı albay. "Oynadın, degıl mı, o tek kolonluk lotoyu?

Nasıl? Bır seyler vurdu mu barı?"

"Bak hâlâ utanmadan benımle dalgasını geçıyor! Bakmadım bıle sonuçlara. 1-2-3-4-5-6 ! Bu sayılara loto mu çıkarmıs?"

Yanındakı bırıne lotonun ne zaman çekıldıgını sordugu duyuldu Meftunı'nın. "A, benım sersem profesörüm, ta evvelkı gün çekılmıs. ınsan merak edıp de bakmaz mı bır kez bıle? Anlasıldı, senın bu ısı becerecegın yok, barı ben baktırayım. Sayılar ne demıstın? 1-2-3-4-5-6 mıydı?"

Meftunı'nın, yanındakıne sonuçları ögrenıp kendısıne bıldırmesını emrettıgı duyuluyordu. "Bır dakıka bekle" dıye

seslendı Farustı'ye. Sonra uzun süren bır sessızlık... Farustı bır an önce albayın bu oyunu sona erdırmesını ve yatagına dönüp uyumayı beklıyordu uyusuklukla.

Bırden Meftunı'nın bomba gıbı patlayan kahkahası ayakta uyumak üzere olan Farustı'yı yerınden sıçrattı. Kulak zarını korumak ıçın ahızeyı kendınden uzaklastırdı.

"Sen kazandın, oglum, sen kazandın!.. 'Dolar mılyonerı' oldun." Bır an bır sessızlık oldu.

Meftunı'nın sen-sakrak sesı durgunlasmıstı. "Farustı, oradasın degıl mı? ıyı mısın? Benı duyuyor musun?" dıye endıselı bır kuskuyla sordu adama. "Nıçın tepkı vermıyorsun?"

Farustı, anlamsız bakısları ve kıpırtısızlıgıyla dondurulmus bır canlı görünümündeydı. Albayın haberıne ınanmakla ınanmamak arasında ıkırcıklı kalmıstı. Gerçek mıydı, yoksa albayın soguk sakalarından bırı mıydı bu? Kendını çok yorgun ve uykulu görüyordu. Yakındakı bır ıskemleye çöktü sonunda. "Albay, senın benden baska ısletecek, maytap geçecek arkadasın yok mu hıç?"

"Bana bak, sen dogru atla gel büroya!" dıye sertçe emrettı Meftunı, ama sonra vazgeçtı. "Yok yok, sen gelmeye kalkma o paslı, hurda demır parçasıyla buralara. Sabah mahmurlugu ıle, ınanmamak ıçın çok çaba sarf ettıgın bu haber sana oldukça trajık bır trafık kazası yaptırabılır.

Loto-moto panıklemesı yüzünden bır de sevgılı dıl ve edebıyat bılımcısı arkadasımızı kurban vermeyelım trafıge!" dıye alaycılıgını sürdürdü, ama hemen cıddılestı. "Hıçbır yere kıpırdama evden. Ben senı aldırtacagım. Benım ve loto bayısının verdıgı kuponları unutma sakın."

Yarım saatten az bır zamanda Farustı büronun kapısındaydı. Çalınan kapıyı Fanustay açtı. ıkısı bırbırlerıyle bakıstılar bır an. Her ıkısı de karsısındakı yüzü tanıdık bulmus, ama kım oldugunu çıkartamamıstı. Sogukça selamlastılar. Albayın odasına gırdıgınde, Meftunı önündekı bılgısayar ekranından kafasını kaldırmadan Farustı'yı yanına çagırarak ekrandakı ınternet sıtesınde gözüken sayıları gözüne soktu hocanın.

"Senı ısletmek ıçın herhalde sahte bır ınternet sıtesı uydurmadık!" dıye sıtem ettı hocaya dargın bır tavırla. "Sendekı su sansa bak kı son üç haftadır kımse 'altı' tutturamıyormus; yanı sana tam dört haftanın bırıkmıs parası ödenecek. ıyı mı? Sen su kuponları ver hele; parayı çektırtıp hesabına yatıralım. Çünkü sana kalsa, bu ısı de agzına gözüne bulastırırsın her zamankı gıbı."

Meftunı, Farustı'ye vermıs oldugu, kat yerlerınden lıme lıme olmus kuponu cüzdanına koydu, bayı kuponunu da yanına çagırttıgı büro sefıne verıp paranın çekılmesını, bıldırdıgı banka hesap numarasına yatırılmasını söyledı.

"ınanılır gıbı degıl!" dıye kendı kendıne söylendı Farustı. "Sen ne bıçım bır adamsın Tanrı askına?" Bır seyler çıkartmaya çalısırcasına albayın yüzünü ıncelıyordu büyük bır dıkkatle.

"Otur sımdı karsıma söyle hele. Senınle bıraz cıddı seyler konusalım," dedı albay. Farustı hemen emre uydu; albayın gösterdıgı koltugun ucuna ılıstı. Bu adama karsı duydugu nefret ve tıksıntı gıtmıs, yerıne korkuyla karısık bır saygı belırmeye baslamıstı ıçınde.

KGB albay eskısının öyle sıradan, yabana atılacak bırı olmadıgını ta okul çaglarından berı bılırdı de, nedense -tıpkı dıger arkadasları gıbı- ıçınde ona karsı bır tıksıntı, bır ıgrenme duygusu olusmustu. Meftunı'nın her an kötülük yapmaya hazır, asagılayıcı bır tavrı oldugunu sezer ve bu onu çok rahatsız ederdı. Oysa sımdıkı görünüsü eskısınden çok farklıydı. Ya da belkı aslında farklı degıldı de, kendısını -en gereklı anda- zengın kıldıgı ıçın Meftunı' ye karsı duydugu gönül borcu, albayı daha cana yakın, daha sevımlı bulmasına neden oluyordu.

"Turanıa'dakı durumu görüyorsun." Albay tane tane, ders verırcesıne konusmaya basladı.

"Ülkemız Suudıler, ıranlılar, radıkal ıslamcı Türkler'ın ıslam serıatçısı mısyonerlerı tarafından düzenlenen üstü örtülü bır 'cıhat' gırısımı ya da kusatması altında. Bunların nıyetlerı, Turanıa'yı Rusya Federasyonu'ndan kopartarak, bın dört yüz yıl öncekı Arap çöl bedevılerı ıçın bıçılmıs gıysıyı bıze zorla gıydırmeye çalısmak, ıslam serıatı ıle yönetılen bır devlete dönüstürmek.

Basarırlarsa, bu Turanıa'nın da, Turaların da sonu demek olur."

"Lanet olsun! Tanrı hepsının belalarını versın!" dıye agzından tükürükler saçarak kükredı Farustı Krıstıev. Küçüklügünde annesı tarafından damarlarından "zerk" edılmıs olan Ortodokslugu tüm sıddetıyle ayaklanmıstı.

"Lanet postalamakla, bela okumakla, bedduayla ısler oluruna gırse ne ıyı olurdu!" dıye bellı belırsız sırıttı Meftunı. "Ama yazık kı, tüm bunlar kötü gıdıslerı olumluya çevıremıyor." Dua edercesıne elını ve yüzünü göge dogru çevırdı: "Göklerdekı babamız ıslerı bızım yönlendırmemızı beklıyor. Onun ıçın kötü gıdıse 'dur' demek ıçın hepımız el ele verıp eylemın ıçıne gırmelıyız."

"Ben ne yapabılırım tek basıma?" dedı kızgınlıgı sönmüs Fa-rustı. "Tabancayı, tüfegı elıme alıp hepsını tarayacak halım yok ya... "

"Günü geldıgınde, zorunlu olarak ona da sıra gelecek belkı. Ama bugün, sımdılık, hemen yapabılecegın daha basıt seyler var."

"Ne gıbı?"

"Su anda oldukça zengın bır adam sayılırsın. Bu paranın küçücük bır bölümü bıle adamakıllı etkın ıslerde kullanılabılır."

Farustı kuskuyla baktı albaya. "Kım ya da kımler tarafından? Nereye gıdecek bu para?"

"Verılecek yer çok; yeter kı sen ıste. Örnegın, Turanıa Ortodoksları Bırlıgı!"

"ılahı albay!" dıye elını önündekı sehpaya vurdu Farustı keyıfle. "Gıtgıde gözümde büyüyorsun bugün. Onlara yardım etmeyecegım de kımlere edecegım? Elbette el verecegız kardeslerımıze.

Sence ne kadar bır sey uygun olur?"

"Bılemem kı!" Meftunı, dudaklarını bükerek düsündü bır süre. "Alacagın paranın beste bırı gıbı bır tutarını bagıslayabılırsın on-lara. Elbette yıne sen bılırsın. Para senın."

"Yok daha neler!.. O kadarcık yardım mı olurmus? Bence en az yarısı olmalı."

"Aferın, benım ıyı yüreklı, ınançlı arkadasım!" Meftunı Felesnıkov coskulu tıtrek bır sesle konustu. Hanı neredeyse gözyaslarına engel olamayacaktı. "Sen de benım ıyıden ıyıye gözüme gırmeye baslıyorsun." Sonra ögüt veren bır ögretmen havasına büründü. "Yalnız, sadece parasal yardım yeterlı olmaz, sen de bılıyorsun. ınsanlar ımanları ve ınançları ıçın her seylerını ortaya koymalı. Bırlıgın saflarında etkın görev almalısın. Nasıl olsa artık ısın gücün yok. Tüm gücünle ıslam serıatçılıgının Turanıamıza daha fazla sıçramaması ıçın çalısıp çaba harcamalısın."

Farustı ülkesını kurtarmaya gıden kahraman bır asker kadar coskulu ve kararlıydı: "En kısa zamanda aralarına gırerek görev alacagım. Yalnız önce kendı yasamımı düzene koymam gerek.

Ne de olsa yenı bır yasamın tüm gereklerı yerıne getırılmelı."

"Sakın ha, kımseye loto ısınden söz açma; en yakınlarına bıle..." dıye albay alçalttıgı sesı ve korkmusçasına açtıgı gözlerı ıle profesörü yıldırma ıslemını baslattı. "Yerın kulagı vardır, derler ya. ınsanlar gızlı tutulması gereken seylerı baskalarına yıne gızlı tutulması kosuluyla aktarmaktan dehsetlı hoslanırlar. Söz yayıla yayıla Rus, Çeçen, Kazak, Azerı mafyalarına kadar ulasıp da, senın pesıne düstüler mı, ısın bıtık demektır. Kıçındakı donuna kadar her seyını aldıktan sonra, ıçıne sümkürülmüs bır kâgıt mendıl gıbı burusturup çöp tenekesıne atarlar senı.

O duruma düsersen artık senı ben bıle kurtaramam; haberın olsun! Onun ıçın tüm parayı kendı hesaplarımdan bırıne yatırttım. Turanıa Ortodoksları Bırlıgı'ne yapacagın bagıs tutarını onlara ben postalayacagım. Sımdı, yaptıgın bagıstan gerı kalan paranın küçük bır bölümünü çesıtlı bankalarda senın adına açılacak hesaplara dagıtalım. Böylece bankalarda da fazla dıkkat çekmekten kurtulmus olursun. Çünkü bazı bankalardan bıle mafya kanallarına 'enformasyon kaçagı', görülmedık olay degıl bu günlerde. Korkma, paran bende güvenlıkte olacak. Ayrıca da paranı benım fınans kurulusumda, pıyasada geçerlı en yüksek faızden, 'over-nıght' repoya yatırmıs olacaksın. Paran azaldıkça gelıp benden ıstersın; banka hesaplarını zengınlestırırız.

Anlastık mı, sevgılı hocam?"

Farustı uysalca basıyla onayladı. Albay yenıden sefı yanına çagırtarak gereklı emırlerı verdı; ıslemler hızla yerıne getırılmeye baslandı.

"Artık paran bol!" dıye keyıfle arkasına yaslandı Meftunı. "Bu kadar zengınlıgın karsısında tüm Turanıa kadınları pesınden kosar. Begen begen al ıçlerınden bırkaçını! Yasamın tadını çıkar.

Fazla uzun sürmez bu günler çünkü. ıstersen sana bu konuda da yardımcı olabılırım."

"ıstemez!" dıye sınırlı bır tavırla karsı çıktı Farustı. "Benım bır kadınım var."

"Yapma yahu!" dedı Meftunı. O alaylı, küçümser görünümü yenıden belırmıstı. "Son görüstügümüzde o besıncı sınıf lokantanın garson kızına bıle sarkmaya kalkmıstın."

"ıyı bıldın!" Gübertchınka aklına düsünce senlenmıs, coskulanmıstı. "ıste o benım sevgılım!

Yasamımı nurlandıran mutluluk ve ask melegım benım!.. "

"Hoppalaaa!.." Albay bır an saskınca baktı arkadasına. Ama arkadan hemen ögüt veren ögretmen havasına gerı dönüs yaptı. "Sevgılı arkadasım, lütfen aklını basına topla ve kendıne gel! Bugüne bugün, sen yalnız Turanıa'nın degıl, tüm Rusya Federasyonu'nun sayılı zengınlerınden bırı sayılırsın. Hıç senın gıbı adama besıncı sınıf bır lokantanın garson kızıyla düsüp kalkmak yarasır mı? Ben senın yerınde olsam, belkı de tüm Avrupa'nın en güzel kadınlarının yasadıgı Çek ülkesını kolaçan ederek, kendıme uygun bırkaç ıyı parçayla keyfıme bakardım." Meftunı ıçınden kopup gelen bır sesı dınledı ırkılerek: "Bu türden âsık bır budala, sevdığı hosça vakıt geçırsın dıye, günes, ay ve yıldızları bıle, bır anda harcayıverır ." Bır süre -

kendı yarattıgı bır yapıta hayranlıkla ve gururla bakan bır heykeltıras gıbı- ınceledı Farustı'yı.

"Ayrıca, senı son gördügüm gecekı o sümsüklükten, o yarı cesetlıkten adamakıllı kurtulmus, neredeyse gençlesmıs, aslanlar gıbı, yakısıklı, olgun bır erkek olmussun; tam kadınları bayıltıp, ask acılarıyla kıvrandıracak türden hem de... "

"Açıkçası, bendekı bu degısımı ben de saskınlıkla ızlıyorum. Geçen gün banyodakı aynada baska bırının bana bakmakta oldugundan kuskulanıp aynanın arkasını ınceledım. Senın cadı karının serbetı epey etkılıymıs anlasılan."

Farustı'yı gülerek dınlemekte olan Meftunı'nın suratı, son tümcede eksıyıverdı. Profesör de sasakalmıstı bu eksımeye; sen-sakrak tavrı dudaklarında dondu kaldı.

"Anlamadım," dedı sınırlı bır merakla. "Kımmıs benım cadı? Ne serbetınden söz edıyorsun sen?" "Hanı o gece canım, dagdakı evde..." Farustı albayın görünüsünden dehsetlı korkmus, kekelıyordu.

"Meyhaneden çıkınca senın yanındakı oglanla bırlıkte o cadının dagdakı evıne gıttık de, senın ıstegınle kadın bıze safra suyuyla balgam karısımı ıgrenç bır seyler ıçırdı ya."

"O gece nasıl sarhos oldugunu anımsıyor musun sen? ıçtıgın o kötü votkadakı metıl alkol beynının bazı hücrelerını fena bıçımde yıkıma ugratmıs anlasılan. Aradan bır hafta geçtıgı halde hâlâ bu sanrıların etkısı altında olduguna göre hücrelerın bu yıkımı kalıcı olmalı!.. "

Meftunı derın bır nefesle bırlıkte sustu, duruldu. Kızgınlıgı geçer gıbı olmustu. Arkadasını ınandırmak ıçın tane tane konusmayı sürdürdü. "O evıne ugradıgımız, senın cadı dedıgın kadın, son derecede saygın, akıllı bır ıs kadını, bır hanımefendı, ayrıca da benım çok yakın dostumdur.

O gece ıçtıgın -daha dogrusu-hepımızın ıçtıgı sıvı da, kadıncagızın kendı elcegızıyle yaptıgı, bol tarçın ve zencefıllı bozaydı; bıldıgımız boza... Kıs günlerınde kendısıne her ugradıgımda, kesınlıkle koca bır bardak boza ıçmeden edemem. Ne yazık kı, çarsıda satılmakta olan bozaların tadı onunkı kadar güzel olmuyor.

Farustı agzından kaçan sözden çok utanmıstı. Yaptıgı yakısık almaz bır davranıs yüzünden azarlanan çocuk gıbı bası önünde, sıkılgan, kımıldamadan oturuyordu. "Yok, ben de pek gerçek olduguna ınanamıyordum gördügüm sanrıların" dıye mırıldandı korkakça, "ama aynada yenı yüzümle burun buruna gelınce... "

"Ne var bunda sasıracak?" dıye sözü agzından kaptı profesörün Meftunı. "Sıkıntılı, streslı bır dönem geçırdın bu aralar. Ondan, oldugundan daha yaslı, yasamdan kopmak üzere olan bırı gıbı görünüyordun. Ama -anlasılan- emeklılıgın rahatlıgı, gevseklıgı senı epeyce dınlendırmıs, kendıne getırmıs.

Albayın tedırgın telası durulmus, yıne o eskı alaycı, dalga geçer halı gelıp oturmustu suratına.

"Ayrıca, baksana, garson-marson da olsa, kendıne yenı bır sevgılı de edınmıssın. ıçındekı dınlenmıslık, huzur, mutluluk, yasama yenıden kavusmanın sevıncı yüzüne de vurmus.

Adamakıllı gençlestırmıs senı. ıste, bılmecenın yanıtı bu!"

Bu arada Kazak sef, Farustı ıçın çesıtlı bankalarda açılmıs hesapların defterlerını, çek koçanlarını, banka kredı kartlarını albayın masasına yaydı. Farustı'ye -yasamında ılk kez burun buruna geldıgı- tüm bunlarla ılgılı ön bılgıler, neyı nasıl kullanacagına ılıskın tüm ayrıntılar, çok büyük zorluklarla, bırkaç kez yınelenmek zorunda kalınarak, albay ve becerıklı Kazak sefı tarafından anlatıldı.

Emeklı dıl ve edebıyat profesörü banka hesaplarına ılıskın defterlerı, kâgıtları ceplerıne özenle yerlestırırken -alıskanlıgı üzere- bır sıırı ya da pek bılınen bır oyundan çok ünlü bır tıradı ezberlercesıne, kendısıne anlatılanlardan bır tek sözcügü bıle unutmamak ıçın, ıçınden yıneleyerek kapıdan çıkıp gıtmek üzereyken Meftunı arkasından seslendı: "Sakın ha, bana bu söyledıklerını baska yerde, baskalarına da yıneleme, olur mu? Hem kendını gülünç duruma düsürürsün, hem de benım tıcarı ıtıbarımı zedelemıs olursun. Sanrılarını bılıncının derınlıklerınde kılıt altında tut, bır yerlere salıverme sakın."

Farustı ıle Fanustay kapıda, yıne bırbırlerını düsmanca ve soran gözlerle süzdüler, yıne sogukça

"ıyı günler" dıledıler bırbırlerıne. Hoca bürodan ayrıldı.

* * *

Çok geç kalmıstı. Büronun yakınında bulunan, yenı açılmıs, Türk akrabalardan bır sırketın yaptırıp ıslettıgı çok "lux", pırıl pırıl alısverıs merkezınde buldugu ılk kuyumcuya daldı. ıçerde vıtrınde sergılenmekte olan takılardan, ırı pırlantalarla bezenmıs, kolye, bılezık ve küpeden olusan üçlü bır takımı -fazla oyalanmadan-begenerek özenlı bır armagan paketı yaptırdı.

Kuyumcular, fıyatını bıle sormadan, takıyı alan adamı

hayretler ıçınde tepeden tırnaga süzdüler. Farustı cebınden bankalardan bırının çek defterını çıkardı. Kalemı elınde, çeke ne yazması gerektıgını, yüzlerıne bıle bakmadan sordu. Söylenen astronomık sayıyı hıç sarsılmadan, sasırmadan ya da en ufak bır tepkı bıle göstermeden sogukkanlılıkla ve hızla -kendısıne ögretıldıgı gıbı- çeke yazıp koçanından yırtıp verdı.

Adamlar, hocanın hal ve tavrından, durumu hıç güven verıcı bulmamıslardı. Yıne de yalnızca telefonla provızyon almakla yetındıler. Farustı bu paketın, verecegı bır adrese çok ıvedılıkle gönderılıp gönderılemeyecegını sordu. Adamlar, saygıyla, bu ısı yerıne getırebıleceklerını bıldırdıler kendısıne. Temız bır kâgıtla zarf ıstedı, oturdu yazdı: "Melek Gübertchınkam, bugün önemlı bazı ıslerım yüzünden senı almaya gelemıyorum. Aksama lokantandakı masamı kımseye kaptırma. Olabıldıgınce erken gelmeye çalısırım. Çünkü aksama kadar senı daha da özleyecegım. Sevgılerle... Farustı."

Kâgıdı özenle katlayıp zarfa koydu, yapıstırdı ve paketle zarfın, üzerınde adı, adresı yazılı kısıye hemen ulastırılmasını ıstedı.

Sımdı sıra bır çıçekçı bulmaya gelmıstı. Ucu bucagı gözükmeyen koca alısverıs merkezınde o da vardı. Oradan da Gübert-chınkasına en güzel, en pahalı kırmızı güllerden bır buket yaptırarak verdıgı adrese gönderılmesını sagladı.

Derın bır nefes alarak alısverıs merkezındekı ınsan akıntısına koyverdı kendını. Yapılması gereklı ıslerden bırını becermek ıçını rahatlatmıstı. Artık bıraz da kendı üstüne basına bakmalıydı. Erkek gıyım esyaları satan koca bır magaza görünce gırıp kendını tepeden tırnaga donattı; gıysı paketlerını yüklenıp alısverıs merkezındekı turlamasını sürdürdü. Bugüne kadar ıçten ıçe hosuna gıdıp de, edınmeyı aklının ucundan bıle geçıremedıgı, gözüne ılısen ne varsa, görgüsüz bır çılgınlıkla üstlerıne saldırıp aldı. Neler neler... Gübertchınka ıle kendısıne en pahalısından bırer Rolex saat ıle en "sofıstıkesınden" bırer cep telefonu, kalem takımı, mını cep bılgısayarı, dört-bes çıft çesıtlı renk, bıçım ve ıslevlerde ıtalyan ya da ıngılız ayakkabı, gereklı gereksız bır sürü sey daha... En sonunda elındekı ırılı ufaklı paketlerı tasıyamaz duruma gelınce yenı açılmıs "Louıs Vuıtton" yetıstı ımdadına. Buradan gerçek bırer sanat yapıtı sayılabılecek orta boy bır valız ıle bırkaç degısık boy ve türde çanta satın aldı. Elındekı paketlerı valıze yerlestırerek, ayakta durmaktan, ınsan kalabalıgının -alısık olmadıgı- devınımıyle gürültüsünden, dükkânlara, magazalara gırıp çıkmaktan perısan durumda, kendını alısverıs merkezının dısına attı.

Bundan sonrakı ılk hedef, yenı bır ev ayarlayana kadar, Novoturolsk'ta yenı açılan bes yıldızlı otellerden bırınde bır oda tutmaktı. O, bakımsız, yoksulluk ve hüzün dolu sosyal konut sıtesındekı otuz bes metre karelık zavallı daırede bır gece daha fazla kalmaya dayanamazdı.

Tatsız tuzsuz bır yasamın kötü, ıç karartıcı anılarıyla dolu bu eve kesınlıkle adım atası gelmıyordu. Ayrıca Farustı -bılındıgı gıbı- ev terk etme konusunda, çocukluktan kalma bır deneyıme de sahıptı.

Taksı beklerken bırden taksıcıye verecek kadar bıle parası olmadıgının ayırdına vardı.

Ceplerınde mılyonlarca rublelık banka hesaplarının defterlerı, kartları ve çek koçanları vardı, ama yanındakı nakıt bırkaç rubleyı geçmıyordu. Büyük cadde boyunca yürüyerek, kendısı ıçın hesap açılmıs bes bankadan bırının subesını aradı ve ılk buldugundan para çektı. Su anda, yanında ünıversıteden emeklı edılmeden önce almakta oldugu maasın ıkı yıllık toplamına denk düsecek kadar nakıt para bulunmaktaydı. Aklından bu hesabı yaptıgında, acı acı gülümsedı.

Tam geçen bır taksıyı durdurmus, bınmek üzereyken, gözü caddenın karsısındakı Volvo satan galerıye takıldı. "Tam zamanıdır" dıye söylenerek taksıyı savdı. "Bu arada su araba ısını de hal yoluna koymalı." Elınde koca valız ve dıger çantalarla, uçak pıstı benzerı caddeyı, nefes nefese zorlukla asarak kendını galerının ıçıne attı. Koyu bordo, yenı model bır Volvo S80'de karar kıldı arabaları ınceledıkten sonra ve hemen teslım almak ıstedıgını, parayı da hemen ödeyecegını bıldırdı. Ancak galerı ılgılılerı bunun olanaksız oldugunu, arabayı yarın, tüm bürokratık ıslemler tamamlandıgında verebıleceklerını, ancak -çok gereklıyse- bu aksamlık daha eskı model bır araba kullanabılecegını söyledıler. Farustı, çaresız kabul ettı.

Kaparoyu verdı ve bavullarını geçıcı arabasının bagajına koyarak otele gıttı.

Otelın on ıkıncı katındakı odasında, önce valızı bosaltıp ıçınden çıkan gıysı, çamasır, ayakkabı ve dıger esyaları -ılk kez görüyormus gıbı- uzun uzadıya hayranlıkla ınceledı. ıçınde gıtgıde büyümekte olan mutlulugun coskusu nefesını daraltıyordu. Bır an bogulacagını sandı. Ne olursa olsun bıraz sakınlesmelı, ıçındekı bu taskınlıgı frenlemelıydı. En ıyısı, ılgısını baska seylere yöneltmektı. Televızyondakı yerlı-yabancı bır sürü kanaldan dıgerıne atlarken, St. Petersburg kılıselerınden bırınden naklen verılmekte olan, Bach'ın Sankt Matteus Passıon'unu yakaladı.

ıçındekı koyu Hırıstıyanlıgı alevlendıren essız güzellıktekı müzık baygın düsürmüstü Farustı'yı.

Ne kadar gençlesırse gençlessın, ne kadar yasamını tepeden tırnaga yenılerse yenılesın, müzık begenısının degısıme ugramasını olanaksız görüyordu. Onun ıçın geçerlı olan tek müzık türü bu olarak kalacaktı.

Kulagı o güzelım müzıkte, pencereden dısarıyı gözledı. Kalın, koyu grı bulutlar, Turanıa'nın o doyumsuz açık buz mavısı gökyüzünü, en ufak bır delık bırakmamacasına, haınce kaplamıslar, Novoturolsk'un üstüne tüm kasvetlı agırlıkları ıle çökmüslerdı. Bu yüzden de hava oldugundan daha erken kararıyordu bu aksam. Cadde ve parkların sarı sodyum lambaları donuk Danıa'nın buzdan yüzeyınde yansıyarak onu, kentın ortasına rastgele atılmıs dev bır altın zıncıre benzetmıstı. Nehrın yüzeyını yılın en az dört ayında kaplayan kalın buz tabakası üzerınde çesıtlı araçlarla kaymak, uzun kıs aksamlarında çocukların -okul çıkısı- en büyük eglencelerınden bırıydı. Profesör de çocukluk ve gençlıgınde, yasamını berbat eden o tatsız aılevı sorunlarla yüz yüze kalana kadar, bu coskulu eglenceyı bol bol tatmıstı. ıste sımdı de, bınlerce çocuk ve genç nehrın üstünde mınık kızaklarla, buz patenlerıyle kayıyorlar, bırbırlerıyle çarpısıp yerlere düsüyorlar, ıtısıp kakısıyorlar, cıvıl cıvıl eglenıyorlardı.

Farustı, Novoturolsk'u bu kadar yüksekten, kusbakısı, ılk kez görüyor, kentın alacakaranlıktakı görünümünü hayranlıkla ızlıyordu. "ıyı kı buralıyım" dıye düsündü. "Bu güzel ülkeyı çok sevıyorum." Hırs ve kızgınlıkla yumruklarını sıktı. "Bu yasanası ülkeyı, ne yapıp yapıp çagdısı serıatçılara teslım etmemek gerek. Bu kurbanı oldugum anayurdum, hıç bır zaman Arap'ın, Acem'ın serıatıyla yönetılmemelı!"

Asırı mutlulugun verdıgı bogulma duygusunun yerını, bu kez de tam tersı, asırı sıkıntı, bunalım almıstı. Ruhsal yetersızlık ve dengesızlıgı, ıkı asırı uç duygu arasında bır denge noktası bulamıyor, salınımlarla kâh oraya, kâh buraya savrulup duruyordu. Bırazcık sakınlesebılmek ıçın, mını barın kapagını açıp bırer dublelık küçük ıçkı sıselerını ınceledı. ıçlerınden seçtıgı halıs ıskoç ürünü malt vıskıyı yuvarladı bır dıkıste. Yasamında ılk kez bır malt vıskı tadıyordu.

Vıskının büyük bır zarafet ve agırbaslılıkla, yavasça, salına salına yemek borusundan mıdeye süzülüsünü, gözlerı kapalı ızledı. "Anasını sattıgımının herıflerının ıçkılerınde bıle anlasılmaz bır soyluluk var!" dıye söylenerek mını bardan bır küçük malt daha bulup, vıskının agzından baslayarak mıdeyı bulusunu yıne büyük bır zevkle ızledı.

Derken, aklına baska bır hınzırlık geldı. Tüm sımarık zengın pezevenkler nasıl davranıyorsa o da öyle davranmalıydı. Hemen telefona sarılarak oda servısınden kendısıne buz gıbı bır Don Perıgnon ıle en ıyı cınsınden havyar getırmelerını ıstedı. Bu arada suyla doldurmaya basladıgı jakuzılı banyoya köpüklü sıvı sabun katarak suyun üstünün hafıf mavımtırak köpükle kaplanmasını sagladı.

Garsonun getırdıgı sampanyayı dıkkatlıce patlatarak, tek bır damlayı bıle zıyan etmeden, kadehıne doldurdu ve merakla yudum yudum ıçtı. Evvelce tatmıs oldugu, adı sampanyaya çıkmıs hıçbır sıvıya benzemıyordu bu. "Bu ıçkı fılan degıl!.." dıye yüksek sesle söylendı.

Kadehını ısıga dogru tutup berrak, açık sarı sıvının ıçınde olusan bınlerce mınık hava kabarcıgını, laboratuvarda kımyasal deney yapan bılım adamı cıddıyetıyle ınceledı. "Bu, dogayla ınsanın el ele verıp olusturdukları görkemlı bır sanat yapıtı!" ıçındekı edebıyatçı

"background"u kabarmıstı yıne.

Kalkıp soyundu ve yanına Don Perıgnon'lu buz kovası ıle kadehını alarak küvettekı ılık, mıs gıbı köpüklü suya gırdı. ıçmeyı orada da sürdürdü. Sonunda jakuzı motorunu çalıstırarak bedenıne yumusak,

rahatlatıcı, uyusukluk verıcı su masajını uyguladı ve banyodan çıktı. Üstüne, karsı konulamaz, bır uyku çökmüstü. Sabahtan berı yasadıgı, hıç de alısık olmadıgı "yasamının ılklerı", coskular, gergınlıkler, kosusturmalar, bıtevıyelıge, rutıne kosullanmıs profesörün beynını ve bedenını yorgun düsürmüstü. Kurulandıktan sonra, yıne çırılçıplak, yataga gırdı. Kus tüyü yorganın nevresımı ve yatak çarsafı halıs ıpeklıydı. ıpegın, arada hıçbır yabancı madde olmadan, dogrudan dogruya bedenını saran ılık ve kaygan yumusaklıgı adamın cınsel güdülerını uyandırmıstı. Cınsel duyguları her uyandıgında sevgılı Gübertchınkası aklına düserdı.

Gübertchınkalı gevseklıgı, uyusuklugu üstüne, ıkı duble malt vıskıyle koca bır sıse Don Perıgnon, göz kapaklarını agır agır düsürdü. Öylece sızdı kaldı.

* * *

Önce kuyumcunun adamı çaldı kapıyı. Elındekı paketı teslım edıp Gübertchınka'nın ımzasını aldı, gıttı. Kız, yarı merak, yarı saskınlıkla, paketı parçalarcasına açtı. Farustı'nın notunu okudu; sonra da armaganların, en az ıçındekıler kadar zarıf, ıncelıklı ve soylu kutularını açtıgında sevınç, cosku ve mutluluktan düsüp bayılacagını sandı. Bır zaman, yerınden kıpırdamadan derın derın soluk alıp verdı. Avazı çıktıgı kadar haykırabılse, yerınde zıp zıp zıplayabılse ne ıyı olurdu ama... Yapamazdı; ıçerde yatan lanet kocakarıdan dolayı yapamazdı. Onun görevı susmak, kederını, üzüntülerını hep nasıl ıçıne atıyorsa, mutluluklarını, sevınçlerını de ıçıne atıp dısarı göstermemektı. Usulca banyoya gıttı; ıçlerınde neler oldugunu kestırdıgı kadıfe torbacıkları açıp ıçınden çıkan göz kamastırıcı takıları büyük bır keyıfle, tadını çıkara çıkara takındı. Marıfetlı takılar saçtıkları gızemlı pırıltılarla, kadınları sankı daha güzel, daha çekıcı, daha alımlı kılmak ıçın üretılmıslerdı. Bu pırlantayla altının ınsanın yaratıcı emegı ıle bırlesmıs görkemlı karısımı, kendısını kullanan yeryüzünün en çırkın, en sevımsız yaratıgını bıle tapınılacak bır tanrıça gıbı göstermeye yeterdı.

Gübertchınka aynada takıların yaydıgı sıhırlı ısınlarla aydınlanmıs yüzünü görünce kendı de sastı kaldı makyajsız perı güzellıgıne. "Bu Farustı bulunmaz bır adam" dıye düsündü hayranlıkla yüzünü ızlerken. "Sevdıgı kızın nasıl daha güzellestırılıp kendıne yarasır kılınacagını çok ıyı bılıyor."

Bırden huysuz annenın canhıras haykırısları duyuldu yatak odasından. Sankı kadını bırılerı bogazlıyordu ıçerde. Kız korku ve telasla -annesıne gösterme nıyetınde olmadıgı takıları üstünde unutarak- fırlayıp yanına kostu kadının.

Huysuz kadın, bogazlanırcasına bagıran kendısı degılmıs gıbı dogrulup kızın üstündekı takılara büyülenmıs gıbı baktı. "Kapıya gelen adam bunları getırdı demek. Sen de onun ıçın yok oldun ortalıktan. Söyle bakalım neyın karsılıgında verıldı bunlar sana? Bu takılar karsılıgında mı satısa çıkardın 'ıffetını'?"

Gübertchınka'nın suratının kızarması pırlantalardan yansıyarak çevreye alevler fıskırttı. "Senın gıbı bır kadının lokantada garson yamaklıgı yapan kızının 'ıffetı' ıçın çok fazla bu armaganlar!

O 'ıffet' ıçın bu kadar pahalısı gereksız!" dıye kadının üstüne kusarcasına konustu. Kadını ıyıce çıleden çıkarmak ıstercesıne acımasız bır nefretle gözlerını dıktı annesının üzerıne.

Bu sırada kapı bır kez daha çalındı. ınatçı kadın yenılmek nıyetınde degıldı. "Bak bakalım kapıya," dedı hınzırca. "Bu kez kımden ne armagan gelmıs, hele bır ögrenelım."

Gübertchınka kapıdan koca bır kırmızı gül buketıyle döndü. Çıçek buketıne ılk gelen takı paketınden daha fazla sevınmıs gıbıydı. Annesıyle paylastıkları odada -huysuz yatalagı kudurtmak ıstercesıne- koca kırmızı gül buketıne düssel bır kavalye gıbı sarılıp kendı çevresınde romantık bır valsle dönüp duruyordu. Mutluluktan sankı ha uçtu, ha uçacaktı.

Nursuz kadın öfke, kın ve belkı de kıskançlıkla önünde perı kızı gıbı dönüp duran kızını süzüyordu.

Bugün Farustı kendısını almaya gelemeyecegıne göre evden daha erken çıkmalıydı. Önce bır vazoya kırmızı güllerı güzelce yerlestırıp sehpanın üstüne koydu. Görkemlı kırmızı güller yoksul ve zevksız dösenmıs bu odayı bıle, bıçımlerı, renklerı ve kokularıyla neredeyse güzellestırmıslerdı; tıpkı o essız etkıleyıcılıktekı takıların çok çırkın bır kadını bıle çekıcı kılması gıbı... Kolye ve bılezıgı çıkarıp özenle kendı kutularına yerlestırdı. Gecelerı yatmakta oldugu, annesının karsısındakı yatak-kanepenın basucunda duran eskı püskü komodının gözlerınden bırıne koydu. Üzerınde yalnızca kulaklarındakı pırlanta küpeler kalmıstı. Annesının o sınır bozucu sesıyle verdıgı "dını-ahlakı" söylevlerı dınler gıbı yapıp ıvedılıkle, yıne en güzel gıysılerı ve en çarpıcı makyajıyla, evden çıktı, lokantaya gıttı.

Aradan saatler geçtıgı halde profesör ortalarda görünmüyordu. Masaların arasında delıler gıbı kosturarak kafaları bulmaya baslamıs müsterılerın sıparıslerını yerıne getırmeye çalısıyordu her aksamkı gıbı; ama bır gözüyle de süreklı olarak kapıyı gözetlemeden edemıyordu.

Gece ılerlıyor, lokantada artan müsterı sayısıyla salonun havasındakı oksıjen gıtgıde azalarak, yerını kötü votka, yanmıs domuz yagı ve Rus sıgarası kokusuna terk edıyordu. Lokantanın kapısının her açılıs kapanısı Gübertchınka'nın yüregını yerınden hoplatıyor, ama Farustı'yı göremeyınce düs kırıklıgı artıyordu.

Kız, aklına bıle getırmek ıstemedıgı olasılıgın gerçek olduguna kendını ınandırmaya basladı sonunda: Takıları ve kırmızı güllerı kendısıne bır "veda" armaganı olarak göndermıstı adam ve kızı boslamıstı. "Ne kadar sanssız bır kızım ben" dıye düsündü. "Neyı tutsam elımde kalıyor.

Oysa ne kadar da baglanmıstım kendısıne. Onun gıbı yüksek düzeyde bırıne göre oldukça basıt, yontulmamıs, zavallı bırıyım ben. Bu acı sondan baska ne umabılırdım kı?"

Tam tüm umudunu kestıgı, artık onu da, onunla yasadıgı kısacık serüvenı de aklından sılmesı gerektıgıne karar verdıgı sırada -gözlerıne ınanamadan- gırıstekı holde Farustı'nın, garsonlardan bırıyle tartıstıgını, sonra da dönüp kapıdan çıktıgını gördü. Masalar ve servıs yapan garsonlar arasından nasıl olup da bır seylere, bırılerıne çarpıp dökmeden geçebıldıgıne kendısı de sasarak kapıdan fırladı. Dısarı çıkar çıkmaz da buz gıbı havada asılı sıvrı uçlu mıkroskobık buz krıstallerının yüzüne ve bedenının açıktakı bölümlerıne bınlerce ıgne olarak battıgını duyumsadı. "Farustı, nereye gıdıyorsunuz?" dıye avazı çıktıgı kadar haykırdı.

Farustı gerı dönerek kosa kosa kızın yanına geldı; kucaklasıp doyasıya öpüstüler. Uzun yıllardır bırbırlerıne hasret kalmıs ıkı sevgılı gıbıydıler. "Ne yapabılırım?" dıye elını yana açtı neseyle.

"Kapıdakı garson 'Yer yok' dıye benı basından defettı." Mutlulukla kıza göz kırparak, poposuna hafıf bır saplak ındırdı. "Ben de çaresız, ıçınde meleklere benzeyen Gübertchınkası olan baska bır restoran aramaya kalktım."

Kız gülemedı bu sakaya; tam tersıne neredeyse aglayacaktı. "Masanız kımseye verılmedı gecenın bu saatıne kadar. Bu kadar gecıkmenıze meraktan delırecektım" Önce, yasadıgı tedırgınlık ve düs kırıklıgı, sonra da Farustı'nın gelmıs olmasının yarattıgı cosku ve sevınç, yüregını ayaklandırmıstı. Basını adamın gögsüne dayayıp hüngür hüngür aglayarak ıçını bosalttı.

Kız agladıkça, adam onu dıs dünyanın kötülüklerınden sakınmak ıstercesıne daha da sıkı gögsüne bastırıyordu. "Haklısın, affet! Fena halde uyuyakalmısım," dıye özür dıledı. "Haydı ıçerı gırelım. Çünkü donmus bır Gübertchınka, canlısı kadar sevımlı olmayabılır."

Kız bu söze gülümseyebıldı sonunda. ıkısı bırbırlerıne sarılmıs durumda lokantadan ıçerı gırdıler. Gırmelerıyle de patronlardan bırıyle burun buruna gelmelerı bır oldu. Gübertchınka, sıkı sıkıya sarılmıs

oldugu Farustı'den hızla kendını uzaklastırdı. Yüzü utançtan kıpkırmızı, kopya çekerken ögretmenıne yaklanmısçasına, bası önündeydı.

Patron çok kızgındı; ates püskürüyordu. "Kızım, senınle bastan pazarlık etmedık mıydı,

'Çalısma saatlerı ıçınde özel hıçbır sey yapamayacaksın' dıye? Sense lokantanın en hareketlı saatlerınde sevgılınle asna-fısne ıçın dısarılarda gezınıyorsun." Elıyle sertçe ıçerıyı göstererek emrettı: "Haydı bakalım! Çabuk ısının basına!" Farustı'ye hıç bakmıyor, onu görmezlıkten gelıyordu.

Ne yapacagını sasırmıs kız, adamın emrını yerıne getırmek ıçın, ok gıbı fırlayarak ıçerı gıtmeye davranırken Farustı sertçe kızın bılegınden tutup gıtmesıne engel oldu. Profesör duruma çok sınırlenmıstı. Ancak olay çıkmasını da ıstemıyordu. Sahte bır kıbarlıkla araya gırdı. "Sayın patron" dıye basladı saygıyla egılerek. "Sözünü ettıgınız davranıs gerçekten ıs yasamı etıgıne ve verılen sözlere uygun düsmüyor. Bence bu suç -çalısan dıger personele de bır ıbret olmak üzere- cezasız bırakılmamalı ve Bayan Gülbeye-va'nın ısıne derhal ve hıçbır tazmınat söz konusu olmadan son verılmelıdır. Hatta bu olay ısınızın en yogun zamanında basınıza geldıgı ıçın ayrıca cezalandırılmalı ve..." Döndü, kendısını aptalca ve korkulu bır bakısla ızlemekte olan Gübertchınka'ya son ay aldıgı ücretını sordu. Sonra cebınden bır tomar para çıkartırken yüksek sesle kızın aylık ücretını üçle çarptı; bu tutarı dolara çevırıp üstüne de bır yüzde on ekleyerek ortalıkta neler döndügünü ve kendısıyle alay edılıp edılmedıgını bır türlü anlayamamıs patrona ödedı. "Sanırım bu, bayan Gülbeyeva'ya ödedıgınız ücretlerı enflasyona karsı da korumus olacaktır."

Gübertchınka sonunda saskınlıgı ve korkuyu üzerınden atarak kendıne geldı, profesörün kulagına egıldı: "Farustı, patronlarım en güç günlerımde bana ve aıleme çok yardımcı oldular, elımden tuttular." Yalvarırcasına, tıtrek, güçsüz bır sesle konusuyordu. "Onları güç durumda bırakamam. Ayrıca, ıse gırerken onlara, ayrılmak ıstedıgımde en az bır ay önceden haber vermeye söz vermıstım" Patronuna dönerek neredeyse yalvardı: "Sız de belkı bu verılen tazmınat karsılıgı benım bır hafta sonra ayrılmama ızın verebılırsınız sanırım. Çok özel bır neden ayrılmamı gerektırıyor da... "

Patron yumusamıstı. Farustı'ye bakarak gülümsedı. "Sanırım 'çok özel neden' açıkça görülebılıyor." Elınde tutmakta oldugu paraları -Meftunı'nın bır hafta önce yaptıgı gıbı- kızın önlük cebıne sokusturdu. Sonra, "ızın verırsenız," dıye yıne Farustı'ye döndü: "Bu, mutlulukla sürmesını dıledıgımız 'çok özel nedene' bızım de ufacık bır katkımız olsun." ıkı adam gülerek el sıkıstılar. Patron bu kez de Gübertchınka'ya döndü: "Bu gece ve yarın kesınlıkle ısının basındasın!" dıye tatlı-sert azarladı kızı. "Yarından sonra da senı buralarda bır daha görmek ıstemıyorum." Yıne Farustı'ye konustu: "Görüyorsunuz kı, su vahsı ıs yasamını daha henüz adam gıbı dogru dürüst ögrenemedık; bu kafayla da pek ögrenebılecegımız yok anlasılan!"

Döndü, ıçerı salona gırdı.

"Ben daha fazla kalabalık etmeyeyım buralarda" dıyerek Farustı kızın alnına bır öpücük kondurdu. "Çıkısta yıne eskı yerımızdeyım."

Lokantadan çıkarken arkadan Gübertchınka yetıstı. "Sıze o akıl almaz görkemdekı armaganlarınız ıçın kuru bır tesekkür bıle edecek zaman bulamadım. O degerlı, pahalı armaganları bıraz abartmamıs mısınız? Onlar benım gıbı bırı ıçın çok fazla sayılmaz mı?"

Annesının armaganlara ve kendısıne olan tavrını acıyla anımsadı.

Farustı'nın kasları çatıldı. "Ne bıçım sözler bunlar?" dıye sertçe yanıtladı kızı. "Hıçbır sey senden daha degerlı degıl benım ıçın melek Gübertchınkam!" Kapıdan çıktı gıttı.

Lokanta kapandıgında Farustı Gübertchınka'yı pub'ın kapısında karsıladı. "Bu pıs yerde oturacagımıza kaldıgım otelın barında oturup bır seyler yıyıp ıçelım," dedı sevgılısının omzuna elını atarak. Bulundukları yere çok yakın olan otele yürüyerek gıttıler. Otelın daha gırıs kapısından baslayan satafatı, Gübertchınka' nın gözlerını kamastırmıstı. Hatta bır an ıçerı gırıp gırmemekte bıle kararsız kaldı. Saçı-bası, gıyımı-kusamı

hıç de buraya uygun gözükmüyordu. Adamın zoruyla ıçerı gırdıgınde de aptalca bakıslarla çevreyı saskın saskın süzdü. Yasamında ılk kez böylesıne bır yere adım atıyordu. Baska bır gezegene gelmıs gıbıydı. Nasıl davranması gerektıgını, ellerını nereye koyacagını bılemıyordu.

Barda sandvıç atıstırıp sarap ıçerek konusmaya daldılar.

Farustı yanındakı küçük çantasından saatı ve cep telefonunu çıkararak kıza verdı. "Bunları adamları sana gönderdıkten sonra almıstım," dedı kızın koluna göz kamastırıcı Rolex'ı takarken.

Gübertchınka küçük bır servete mal oldugu besbellı göz kamastırıcı saatten bakıslarını ayıramadan sordu: "Aılenızden bırınden mıras falan mı kaldı?" Sonra bırden basını kaldırıp gözlerını adamın gözlerıne dıktı. "Sakın, son zamanlarda ülkemızde ıyıden ıyıye yaygınlastıgı söylenen kara para ısı olmasın?" Huzursuz, endıselı bır kusku vardı bakıslarında. "Uyusturucu, sılah kaçakçılıgı... Basınızı belaya sokmayın sakın bunlarla bırkaç kurus ıçın."

"Yok daha neler!.." dıye sertçe karsıladı Farustı. "Tam o söyledıgın haltları karıstıracak adamı buldun sen de!" dedı, ama bunu demesı yetmıyordu. Akla yakın bır açıklamasını yapabılmelıydı kıza tüm bu elı açıklıgın, bu çılgın tüketımın. Meftunı'nın sıkı sıkı tembıhledıgı gıbı loto ısınden kesınlıkle kımseye söz açmamalıydı; hatta Gübertchınka'ya bıle... Ama, sersem kafa, bu durumu kıza nasıl açıklayacagını daha önce hıç düsünmemıstı o an'a kadar.

Uzunca süre bocalama ıçınde kıza bakarken uydurma bır öykü kurdu kafasında. Sonra da basladı anlatmaya: Güya sımdıye kadar varlıgından hıç haberı bıle olmadıgı, uzun yıllar önce Sovyetler Bırlıgı'nın çok gızlı stratejık sılahlar gelıstırmek üzere görevlendırılmıs arastırma enstıtülerınden bırının önemlı pozısyondakı fızıko-kımyacılarından olan dayısı, bır punduna getırıp -CıA'nın da yardımlarıyla-Amerıka'ya kaçarak -ya da kaçırılarak- bu ülkeden sıgınma hakkı ıstemıs. Dayı "Batı"ya, SSCB'de gelıstırılmekte olan, bılebıldıgı tüm gızlı sılah projelerıne ılıskın teknık ayrıntıları aktardıgı gıbı, sılah üreten "Batı"nın bellı baslı ülkelerınde, çok büyük ücretler karsılıgı teknık danısmanlıklarda da bulunmus ve hatta bazı sılah üretıcısı sırketlerden önemlı sayıda hısse alabılmeyı bıle basararak bu yolla oldukça hatırı sayılır bır servet sahıbı olmus. Bu yüzden de, ülkesınce vatan haını, halk düsmanı ve "uluslar arası sermayenın usagı" ılan edılen, yasamı gızemlerle dolu dayı, çok sıkı komünıstlerden ve kız kardesının kocası, yanı Farustı'nın babası tarafından da aıle ıçı "aforoz"a ugrayarak adı-sanı aıle ıçınde unutturulmaya çalısılmıs ve "Amerıkalı dayı" gerçekten de unutulup gıtmıs.

Farustı anlattıkça açılıyor, bu kadar kuyruklu yalanı nasıl olup da ardı ardına sıralayabıldıgıne dogrusu kendısı de sasıyordu. Gübertchınka ıse "best seller" bır serüven romanının bır bölümünü ızlercesıne, agzı bır karıs açık, Farustı'yı dınlıyordu.

Profesör masalımsı senaryosunu anlatmayı sürdürdü: Gel zaman gıt zaman, "unutturulmus dayı", bankasındakı hesabında bırıkmıs servetı arkasında bırakıp, çoluksuz çocuksuz olarak, bır gece göklerdekı kutsal babamızla bakıre anamıza kavusmak üzere yola çıkar. Bıraktıgı vasıyetname açıldıgında tüm servetını bırıcık kız kardesının oglu olan, Rusya Federasyonu Turanıa Özerk Cumhurıyetı'ndekı Novoturolsk Ünıversıtesı ögretım üyelerınden Prof. Dr.

Farustı Krıstıev'e bıraktıgı anlasılır. Uzun zamandır süregelen bürokratık engellemeler ancak asılabılmıs ve para transferı ıstanbul'da subesı olan bır ABD bankası ıle Novoturolsk'ta yenı sube açmıs bır Türk bankası ısbırlıgıyle gerçeklestırılerek para kendısının hesabına geçırılmıstır.

ıste, Farustı'nın dolar mılyonerı kesılısının gerçek(!) ve çok kısa öyküsü!

Gübertchınka açıklamayı doyurucu bulmus, bu büyük paranın kökenınde pıslık bulunmaması onu oldukça sevındırmıstı. Ama Farustı, yalana daha da ınandırıcılık katabılmek ıçın olayı baska boyuttan degerlendırdı:

"Gerçı, bu paranın kökenı de pıslıge bulanmıs sayılabılır aslında." Gübertchınka'nın gözlerı dört açılmıs, donup kalmıstı. Adam, yurtsever bır bılgıçlıkle sürdürdü konusmasını. "Bu para, ülkemızın bır konudakı bılgı bırıkımının ve alın terının çalınarak, en büyük düsmanımıza satılmasıyla elde edıldıgıne göre pıslıge bulasmıs kara para sayılabılır aslında."

Kız bu açıklamayla rahatlamıstı. "Aman, tek derdınız bu olsun!" dedı keyıfle gülümseyerek.

"Sanlı SSCB'mız de nükleer teknolojıyı tek basına mı gelıstırdı? Yoksa onun da kökenınde buna benzer bır hırsızlık mı var? Bos verın! Pasa gönlünüzü de fazla üzmeyın böyle düsüncelerle. Elınıze geçen parayı afıyetle yıyın."

Farustı yalan öykünün son yorumunu yaptıgına yapacagına pısman oldu. Ama Gübertchınka'nın tepkısı de hosuna gıtmemıs degıldı.

Saat oldukça geç olmustu. Kız, huzursuzluk ıçınde, gecıktıgını, annesıyle, evıne gıtmek ıçın onun gelmesını bekleyen Aıtcha kızın huysuzlanmaya baslayacaklarını söyledı.

Bırlıkte otelın garajına ınerek arabaya atlayıp yıne Gübert-chınka'nın sokagının basındakı kösede durdular. Yıne, her gecekı öpüs faslı basladı, ama bu gecekıler pek öyle üçle-besle bıter gıbı gözükmüyordu; altı, dokuz, on ıkı... Bu gecekı her öpüs öncekınden daha hırslı, daha ıstek doluydu; sehvetın dozu gıderek ve önlenemez bıçımde artıyordu. Farustı, tüm doymaz saldırganlıgıyla kızın dudaklarından yavasça asagıya dogru kaydırmaya baslamıstı öpüslerını.

Gübertchınka, adamın erkeksı kokusu ıle üzerıne abanmıs agırlıgı altında, sonsuz ve bıtmesını hıç ıstemedıgı bır zevk ıçınde ezılıyor, kendınden geçıyordu. Farustı'nın elının gögüslerınden asagı, etek altına dogru kaydıgını duyumsayınca -sürmesı ıçın ıçınden gelen tüm ıstege karsın-dırenmeye basladı. "Duralım artık ne olur" dıye yalvardı. Sevgıyle Farustı'nın yüzünü oksadı.

"Öpüslerınızden, dokunuslarınızdan, oksamalarınızdan, sızınle bırbırımıze bu kadar yakın olmaktan korkunç zevk alıyorum; sızden hıç ayrılasım gelmıyor. Ama bıraz daha sabredelım lütfen." Arabadan fırlayarak eve kostu.

Farustı kızı her aksamkı gıbı, arkasından bır süre sevgıyle ızledıkten sonra evının bulundugu toplu konut sıtesıne dogru yola çıktı. Küçücük, perısan daıresıyle köhne Lada'sından bır bıçımde kurtulmalıydı. Gübertchınka'ya gelmeden önce yenı aldıgı küçük valızlerden bırıne, üstünden çıkan tüm eskı gıysılerı, çamasırları, ayakkabıları tıkıstırarak garajda bulunan Volvo'nun bagajına koymustu. Sıteye ve daıresının bulundugu apartmana gırıp çıkarken kımseye görünmemek ıçın özellıkle geç bır saatı seçmıstı.

Gerçekten de gecenın o saatınde sıteye vardıgında ortalıktan el-etek çekılmıstı. Elınde küçük valızı, bır hırsız gıbı saga sola dıkkatle bakınıp ses çıkartmamak ıçın parmaklarının ucunda yürüyerek, kendını daıresıne attı. Daha bu sabah terk ettıgı evıne sankı aylardır ılk kez adım atmıs gıbıydı. Yatak, çalısma, yemek, oturma odaları görevlerını gören tek ve küçük odası, tepede yanan kırk mumluk, üstü toz ve örümcek baglamıs ampul ısıgında -özellıkle de otelın konforlu odasını gördükten sonra- büsbütün hazın ve bogucu gözüktü gözüne. Kendısını geçen gün baktıgında saskınlıga ugratan kırık ve sırları yer yer dökülmüs aynanın bulundugu banyo-tuvalete basını uzatıp baktı. ıçerdekı her sey ne kadar da zavallı, ne kadar da ılkel görünüsteydı: Küçücük pıs bır lavabo, emayelerının döküldügü yerlerde paslı demırlerı görünen ayaklı bır banyo küvetı, bır cıvatası düstügü ıçın tuvaletın üstünde yampırı duran tuvalet kapagı, nıkelaj kaplamaları dökük musluk, batarya ve dus, ortalıga kesıf bır bozuk yag kokusu saçan, mıkrop yuvası, yesıl renklı kesme sabun kalıpları...

ıskemlelerden bırıne oturarak odayı ızledı bır süre. Burada geçırdıgı yasam hızla gözünün önünden aktı. Odada bulunan, gördügü her sey ona -nedense- yasamındakı en kötü, en bunaltıcı olayları anımsatıyordu. Hıç mı ıyı bır zamanı, hıç mı mutlulukla andıgı bır yasantı parçası olamamıstı? Yok, bu bunalım saçan saplantılar böyle sürüp gıdemezdı; en ıyısı bır an önce buradan kaçıp gıtmektı.

Kalkıp önce valıze tıkıstırmıs oldugu, üstünden çıkmıs eskı esyaları gardrobun dıbıne bosalttı.

Sonra, alıp götürmeye nıyetlendıgı, vazgeçmesı olanaksız degerlı kıtapları ıle bırkaç anıyı bosalmıs valıze doldurdu. Sıra yazacagı mektuba gelmıstı. Temız bır kâgıt, zarf buldu bır yerlerden. Masanın basına oturarak mektubunu yazmaya basladı:

"Sayın Sıte Yönetıcısı,

Aldıgım bır görevden dolayı, uzun zaman gerı dönmemek üzere, çok ıvedı olarak yurt dısına gıtmek zorunda kaldıgım ıçın, ıçınde bulunan tüm esyalarla bırlıkte daıremı ve Lada marka arabamı, gereksınmesı olanlara verılmek üzere sıze bırakıyorum. Evdekı kıtaplar ıle dıger bılımsel çalısmalar ıse, Novoturolsk Ünıversıtesı Slav Dıllerı ve Edebıyatları Enstıtüsü Kütüphanesı yetkılılerı tarafından sızden teslım alınacaktır.

Sızden bu zor yardımı ıstemek zorunda kaldıgım ıçın, sımdıden afınızı dılerım. En derın saygılarımla. Prof. Dr. Farustı Krıstıev Emeklı Ünıversıte Ögretım Üyesı"

Zarfın üstüne de "Sayın Sıte Yönetıcısı" dıye yazdı. Daırenın ve Lada'nın anahtarları ıle mektubu zarfa koyarak kapattı, cebıne attı.

Üçkâgıtçı "Sayın Sıte Yönetıcısı"ne verılen bu görevın hıç de can sıkıcı bır angarya olmayacagını çok ıyı bılıyordu profesör. Sınekten yag çıkarma üstadı yönetıcının, evdekı tüm esya ıle arabayı haraç mezat satacagından ve parayı da cebıne atacagından hıç kuskusu yoktu.

Apartmandakı daıre ıse zaten Sosyal Konutlar Kurumu'nun malıydı.

Valızını alıp evı terk etmek üzereyken, durdu, gerı döndü. Evdekı her seye tek tek, dıkkatlıce baktı. ıçının "cııız" ettıgını, gögsünden bır seylerın zorla kopartıldıgını duyumsadı. Bu terk edıs, on altı yasında baba evını öfke ve kınle terk edıse hıç benzememıstı. Gözlerınden bır-ıkı damla yas süzüldü. Döndü, kapıyı çekıp çıktı.

Apartman çıkıs kapısında bulunan, üzerınde "Sıte Yönetımı Dılek ve Sıkâyetler" yazılı posta kutusuna cebındekı zarfı attı.

Volvosuyla otoparktan ayrılırken arabanın farı bır ara, hurdası çıkmıs, döküntü Lada'yı aydınlattı. Durdu. Uzun süre emektar, yaslı Ladacıgını süzdü. Lada onda yasamıyla ılgılı hıçbır ılgınç anıyı canlandırmasa da, onu bır daha göremeyecek, bınıp gıdemeyecek olması kendısını hüzünlendırıyordu. Arabayı sürdü, oradan uzaklasırken dıkız aynasından Lada'yı bu kez baska bır açıdan gördü. Arabacık sankı mahzun mahzun arkasından bakıyordu.

"Tanrım!" dıye söylendı. "Yasamın en güzel geçmesı gereken günlerını bırlıkte yasamıs olsak da, ınsana, bu cansız olduklarını bıldıgımız esyalardan ayrılmak nıye bu kadar acı ve ıç karartıcı bır hüzün verıyor?" Evde bıraktıgı esyalar da gözünün önünden geçtı.

Sonra -arkasına bakmadan- Volvo'nun gazını tüm gücüyle kökleyerek, gözlerı dolu dolu, sıteden hızla uzaklasıp gıttı.

III

O gün, Gübertchınka'nın garsonlugunun son günü olacaktı. Farustı, kızın ıse gıdıs saatınde, yenı Volvo S80'ıyle sokagın kösesınde her zamankı yerıne yanastı. "Melek Gübertchınkam yenı Volvo'yu görünce kımbılır nasıl sasıracak ve soylu arabaya ne kadar hayran olacak?" dıye düsündü.

Az sonra Gübertchınka uzaktan göründü. Önüne bakarak, hızlı hızlı arabaya yaklasıyordu.

Farustı gördüklerınden beynınden vurulmusa dönmüstü. Alısılmısın dısına çıkarak arabadan fırladı, kıza dogru hamle yaptı. Kızın gözlerının altında, çenesınde, boynunda pençe pençe morluklar vardı. Ayrıca yüzünün çesıtlı yerlerı de tentürdıyotlanmıs ve küçük yara bantları ıle kapatılmıstı. Gözlerı de aglamaktan sısmıs durumdaydı.

"Bu ne hal, Gübertchınkam!" dıye çıldırmıs gıbı haykırdı Fa-rustı. "Kım, nıçın yaptı bunları?"

Ellerını ellerının arasına almıs, acıyla kızın yüzünü ıncelıyordu.

"Bır an önce buradan gıdelım, fazla oyalanmadan Farustı," dıye yalvardı aglamaklı bır sesle Gübertchınka. "Yolda anlatırım" Arabanın sag kapısını açarak hısımla ıçerı gırdı. Degıl arabanın yenı oldugunu anlamak, bındıgı aracın otomobıl mı, çöp kamyonu mu oldugunun farkına varacak durumda bıle degıldı.

Farustı sınırden tır tır tıtreyerek arabaya atladı, sımdıye kadar hıç yapmadıgı bır "sımarık zengın çocugu" kalkısıyla arabayı ılerı dogru fırlattı. Yepyenı Volvo S80 -sarhos gıbı- yalpalayarak yolda çılgın bır hızla gıdıyordu.

"Yapmayın Farustı!" dıye bagırmak zorunda kaldı Gübert-chınka en sonunda. "Tüm olanların üstüne bır de kaza yapmayalım. Pırıl pırıl yenı arabanızı trafık kazasına kurban etmeyın durup dururken." Adam bu uyarıyla kendıne gelır gıbı olurken kız basladı anlatmaya: Öncekı gece, Gübertchınka eve döndügünde, gündüz Farus-tı'nın gönderdıgı kırmızı gül demetını, koydugu vazodan çıkarılmıs, kapının hemen yanında yerde görünce sasırıp kalıyor. O

sırada, geldıgını duyan komsu kızı Aıtcha odadan sessızce fırlıyor. Kız bır yandan ısaret parmagını dudagına bastırarak "sus" derken, dıger yandan da kolundan çekıstırerek, evde gızlı ıs yapılabılecek ya da konusulabılecek "özgür ve kurtarılmıs" tek bölge olan banyoya sokuyor Gübertchınka'yı. Gübertchınka'nın, anlatacaklarına tepkısınden korka korka konusuyor.

Gübertchınka evden çıkar çıkmaz, yatalak anne önce kırmızı gül buketını çöpe atmasını ıstemıs Aıtcha'dan. Kızcagız, kadının serrınden sesını çıkartamamıs, ama güzelım çıçeklere de kıyamadıgından "Barı gıderken eve götüreyım" dıye düsünüp kırmızı güllerı sokak kapısının yanına koymus. Ardından, kadın cırtlak sesıyle kızı yanına çagırarak kosup hemen ıkı sokak ötedekı tekkenın seyhıne selamlarını, hürmetlerını ıletmesını ve tarıkata oldukça dolgun bır bagısta bulunmak üzere seyh efendının -bır zahmet-eve kadar çagrılmasını ıstemıs. Genç kız, bu köhne, ızbe yapı ıle buraya gırıp çıkan cüppelı-sarıklı, çatık kara kaslı, kara sakallı, gülmeyı unutmus karanlık suratlı herıflerden ödü koptugunu söyleyerek kadının bu ıstegıne tüm gücüyle karsı çıkmıs; ama nafıle... Huysuz yatalak kızcagızı kâh tehdıtle korkutarak, kâh pohpohlayarak tekkeye gıdıp seyhı eve davet etmeye kandırmıs sonunda.

Eskı, terk edılmıs bır Budıst tapınagı ve manastırına el koyup yerlesen tarıkatın seyhının huzuruna çıkarıldıgında Aıtcha saskınlık ıçınde kalmıs: Cüppelı-sarıklı bır seyh efendıyle karsılasmayı umarken, karsısında yeleklı, kravatlı, çok pahalı bır takım elbıse gıymıs bır

"Gospodın" bulmus. Adam -ıyıce kısa kesılmıs, düzeltılmıs, bakımlı sakalıyla- bır dın adamından çok, bır ıs adamını andırıyormus. Seyh efendı

hazretlerı -"dolgun bagıs" sözlerını duyunca- kosa kosa gelmıs eve. Yatalak kadının önünde temennalar çakarak, önce hal hatır sorduktan sonra onun saglıgına kavusması ıçın her namazda yüce rabbıne yakardıgını, hatta her aksam saglıkla ılgılı hazırlanmıs özel duaları da, yatalak anne ıçın aralıksız okumakta oldugunu kendısıne belırtmıs. Gübertchınka'nın annesı, koskoca seyh efendının kendı saglıgı ıçın dualar etmesınden pek mutlu olmus ve -gözyasları ıçınde-yatagından dogrulup seyh efendının kaba saba, kıllı ellerını salya sümük öpücüklere bogmus.

Adam ellerını kurtarmayı basardıgında çagrılıs nedenını sormus.

Kadın, kapının agzında dıkılmekte olan bakıcısı Aıtcha'dan, Gübertchınka'nın yatagının basucundakı komodını açarak ıçındekı lacıvert kadıfe torbayı seyh efendıye vermesını buyurmus. Aıtcha-cık, seyh efendıye olabıldıgınce uzak durup, kendısını kötülük dolu bakıslarla süzen adamın fıldır fıldır gözlerınden korunmak ıstercesıne, kafasını öne egerek torbayı seyh efendıye vermıs ve korkuyla kendını yıne odanın kapısının önüne atmıs.

Seyh efendı heyecanla torbaya sarılıp ıçındekı lacıvert kadıfeyle kaplı kutuları açarak kadının yatagının ayak ucundakı sehpaya serdıgınde, odadakı üç kısı de donup kalmıslar, pırlantalara bakakalmıslar. Hoca efendının yuvaları ıçınde dört dönen gözlerı bıle hız kesıp pırlantalara sabıtlenmıs. Oda sankı aydınlanmıs, büyümüs. Pırlantalar odaya sızan ıkındı ısıgının ıçınde gızlenmıs renklerı bırbırınden ayırarak odanın duvarlarında, tavanında rengârenk çıçekler, yapraklar, dallar olusturuvermısler. Derın, saskın, büyülü sessızlık uzun süre kalakalmıs odada.

Sonunda seyh efendı -gözlerını pırlantalardan ayıramadan- agzını açabılmıs: "Aman, muhterem büyük hanım," dıye fısıldamıs, "bunlar da ne böyle? Aılenızden kalma herhalde..."

"Ne gezer..." demıs yaslı kadın, "kım oldugu belırsız bır kısıden kızıma verılmıs bır armagan.

Bu zamanda kım kıme böyle bır armagan verır hıçbır karsılık beklemeden? Yanı anlayacagınız seyh efendı hazretlerı, bızım kız ıyı yoldan çıkmıs, kötü yola sapmıs ya da sapmak üzere." Bır an sehpanın üzerınde pırıldamakta olan takılara nefret -ve belkı de kıskançlıkla- bakmıs.

"Haram mal bunlar," dıye cırtlak sesıyle haykırmıs. "Haram, haram, haram! Haram edınılmısma/ ruhu karartır, kanı kurutur ." Beynı bacaklarına komut verebılse bır tekmeyle sehpayı, üzerındekı takılarla devırecekmıs. Gayret de etmıs bır süre, ama basaramamıs. "Bu haram mallardan kurtarın bızı, azız seyh efendı hazretlerı; bu ahlaksal kırlenmeden hanemızı temızleyın. En ıyısınız bun/arı tarıkatınızın kurucusu cennet mekân Takuyıttın efendı hazretlerının yüce ruhunaadaya/ım ve cennetın nımet/erıne sevıne/ım ! Buna karsılık olarak da, sız pek muhterem seyh efendı hazretlerıyle tekkenızın dıger ınananlarının, kızımın ve onun gıbılerın dogru yola dönmesı ıçın ulu tanrıya yakarmasını yalvararak rıca edıyorum." Yaslı kadın gözlerınden akan yasları yorganıyla kurulamıs ve yıne seyh efendının ellerıne sarılarak doyasıya öpmüs.

Seyh efendı yapmacık bır kederle ve bılgıççe basını sallamıs. "Dogru/uk budur ıste. Nefsını yenen kazanır, azız hanımım" Sehpanın üstünde ısıl ısıl parlamakta olan takılara tıksıntı ıle bakmıs. "Tarıkatımızınsag/am bır mıdesı vardır Ya/nızca tarıkatımız,sevgı/ı hanım/ar , bu mundar ve haram mü/kü sındırebı/ır . Çünkü, ınancımıza göre, ıslam'ın tüm ülkelere yayılması, ınananlara cennetın kapılarının açılması ıçın, zaman zaman bu tür mundar ve haram malın da bu yolda kullanılması gerekıyor. Bır malın nıtelıgı kullanıldıgı yere ve varılmak ıstenen amaca göre belırlenır, bıldıgınız gıbı. Bugün su evde mundar ve haram olan bu mal, yarın ıslam'a, onun serıatına yürekten ınanmıs ve bunu halk kıtlelerıne yaymakla görevlı bes on yenı genç ımam ve vaızın yetısmesınde kullanıldıgında üstüne yapısmıs haram damgası sılınıp gıdecek, sızın evınızın üstüne çökmüs bulunan agır ve pıs kokulu günah bulutları da yok olacaktır."

Seyh efendı sehpanın üstündekı takıları özenle kendı kutularına yerlestırıp hepsını büyük kadıfe torbaya doldurmus. "Eh, ben artık ıznınızı ısteyeyım," dıyerek gıtmek üzere ayaga kalkmıs.

"Bızı zıyaret etmek üzere gelecek bır grup ınsan var da, onları daha fazla bekletmeyelım." Ama sonra bırden bır sey anımsamıs gıbı kadına dönmüs. "Kızınızı ne yapıp edıp bana gönderın. Ben ona, ögütlerım ve dualarımla,

bır aya kalmaz dınımızın emırlerıne göre yasamayı -bır daha kötü yola düsmeyecek bıçımde-

ögretırım."

Sokak kapısında, kendısını geçırmek üzere arkasından gelen Aıtcha'ya dönüp kulagına egılmıs:

"Bak güzel kız," demıs yılısıkça, "bu tür günahlardan kendını korumak ıstersen, sen de bana gelıp gıdebılırsın. Benım yakın gözetımım altında olursan, belkı bır gün bu torba ıçındekılerden bırkaçı senın olabılır."

Adam kıllı elını uzatıp kızın yanagını oksamaya kalkmıs, ama Aıtcha korku ve ıgrenme duygusuyla basını sertçe arkaya atıp hoca efendının elınden yanagını kurtarırken tüm gücüyle daıre kapısını adamın suratına çarpıvermıs.

ıste, bakıcı kız Aıtcha'nın, Gübertchınka'nın evden çıkmasından sonra olan bıtenler hakkında tüm söyleyeceklerı bunlarmıs.

Gübertchınka katılmıs kalmıs; sankı nefes almıyor, sankı evın tüm duvarları saydammıs da, annesını banyodan görebılıyormus gıbı, onun yattıgı yöne dogru bakıyor. Aıtcha'nın olanı bıtenı anlattıgı süre ıçınde gıderek artan korkutucu bır ölü beyazlıgına bürünen yüzüne, kızın konusması bıttıgınde kan gelmeye baslıyor. Daha sonra, Aıtcha'nın anlattıgına göre, bu kez kan tüm bedenden çekılıp yürek tarafından suratına dogru pompalanıyor Gübert-chınka'nın. Gözlerı kocaman açılmıs, alevler saçıyor. O saf, o temız, o melek yüzlü Gübertchınka gıtmıs, yerıne kızgın bır savas tanrıçası gelmıs sankı.

Aıtchacık, olan bıtenı bu kadar dallandırıp budaklandırarak anlatmıs olmaktan bın pısman, çekınerek Gübertchınka'ya yanasıyor. "Ablacıgım," dıyor, "bu kadar üzülmene, kızmana gerek yok belkı de. Yarın sabah adamdan gerı ıstenebılır verılenler."

Gübertchınka ıse hıç oralı degıl. Kendısıyle banyo kapısı arasında olan kızı, elıyle sertçe yana dogru savuruyor ve kapıya dogru yürüyor; gözlerı yıne saydam duvarların ötesındekı yaslı kadında... Gıdıp annesının yatagının basucuna oturuyor. Gözlerını bıle kırpmadan, uyusturucu ılacın etkısıyle derın bır uykuya gömülmüs olan yaslı kadına uzun uzun, sessızce bakıp kalıyor.

Aıtcha, odanın kapısından durumu gözledıgınde, ıçı rahat edıyor. "Sınırlerı yatısmıs görünüyor," dıye düsünüyor, "kızgınlıgını frenledı gıbı. Bundan sonra bır olay çıkmaz sanırım."

Mantosunu gıyıyor, Novoturolsk gecesının keskın bıçak gıbı kesen ayazından korunmak ıçın büyükçe salıyla basını sarıp sarmalıyor, bır eskı gazete kâgıdına sardıgı kırmızı güllerını alıyor ve sessızlıgı bozmadan -parmaklarının ucunda- kapıyı yavasça açıp evden tam çıkmak üzereyken...

Kızılca kıyamet kopuyor. Kapının esıgınden çıkmak üzere olan kız, soluk soluga odaya gerı döndügünde, saçı bası dagılmıs Gübertchınka'nın -kendısınden hıç beklenmeyecek bır acımasızlık ve hunharlıkla- yaslı kadını, cılız omuzlarından tutmus, yataktan kaldırıp kaldırıp yıne tüm hızıyla yataga vurmakta oldugunu ürpertıler ıçınde görüyor. Bır yandan da, agzından köpükler saçarak, anlasılmaz bır seyler kusuyor yaslı-yatalak kadının suratına.

Çok degerlı bır malı yıtırmıs olmanın çılgınlıgı mı; yoksa kırılan onurunun, asagılanmanın sonucu beynın çıgırından çıkısı mı; ya da, neredeyse dogdugundan berı yatalak, lanet bır anne ıle beyınsel özürlü bır agabeye bakmak zorunda kalarak tüm bır çocuklugu, genç kızlıgı adam gıbı yasayamadan zıyan zebıl etmıs olmanın bırıktırdıgı hıncın patlaması mı? Belkı de hepsının tehlıkelı bır karısımı bu.

Sonunda kadın, tüm bu sarsıntılar ve haykırıslar karsısında, agır uyusturucu ılacın etkısıyle daldıgı derın uykudan zorlukla uyandıgında, yüzünün çok yakınında neredeyse çıldırmıs Gübert-chınka'nın cıger kırmızısı suratı, aslında gök mavısı olan, ama bu gece mora dönüsmüs göz bebeklerı ıle suratına tükürükler saçan haykırıslarıyla karsılastıgında ödü patlıyor; kızının kendısını öldürmek üzere oldugu düsüyor aklına. Baslıyor avazı çıktıgı kadar bagırıp ımdat ıstemeye. Bır yandan Gübertchınka'nın, dıger yandan annenın haykırısları bırbırıne karısıp önce evı, ardından aralık kalmıs daıre kapısından sızarak koskoca sıte apartmanının korıdorlarını, merdıvenlerını, sonunda da apartmanın dıger daırelerını, kulak tırmalayıcı bıçımde dalga dalga kaplıyor.

Aıtcha, yaslı kadının bu ıtılıp kakılmalara daha fazla dayanamayacagını sezıyor ve Gübertchınka'ya engel olmaya çalısıyor. Ama kızın, çelık bırer mengeneye dönüsmüs kollarını kadının kırılmak üzere olan cılız omuz kemıklerınden ayıramıyor. "Yapma, seker ablacıgım!"

dıye aglamaklı yalvarıyor. "Öldüreceksın kadını; degmez ablacıgım!"

Kızcagız o sırada apartmandakı dıger daırelerın kapılarının açılıp kapandıgını, konusmaları, bagırtıları, kosusturmaları duyup sevınıyor; konu komsunun yetısıp yaslı kadını -bılıncı uçup gıtmıs- kızının elınden kurtaracaklarını umuyor. Ama umulan olmuyor; ısler daha da sarpa sarıyor.

Aıtcha bırden bedenının, önemsız bır esya gıbı bır köseye savruldugunu, tüm kemıklerının sızladıgını duyumsuyor. Gözünü açtıgında, beyın özürlü, ama bedence güçlü kuvvetlı agabeyın Gübertchınka'yı yere yatırmıs, rastgele yüzüne gözüne vurdugunu, dehsetle görüyor. Agabey bır yandan da, agzından salyalar akarak ıkı sözcügü yıneleyıp duruyor: "Öldürüyor annemı, öldürüyor annemı, öldürüyor annemı!" Artık ne annenın, ne de Gübertchın-ka'nın sesı çıkıyor.

Anne -tüm gücü tükenmıs- saskın bakıslarla olanları ızlıyor. Gübertchınka'nın ıse yüzü morarmaya yüz tutmus, agabeyının kuvvetlı parmakları arasında bogulmak üzere... Bu kez küçük kız, solugunun elverdıgı kadar, avaz avaz bagırıyor: "ımdat!.. Kurtarın, öldürüyor!"

Bu canhıras çagrı, yarı aralık duran daıre kapısı önüne toplasmıs olan, ama ıçerı dalmaktan çekınen apartman ahalısını yüreklendırmeye yetıyor. Önde güçlü kuvvetlı erkekler, arkada yaslılar ve çocuklar, en gerıde de kadınlar, bır sel gıbı akıp mınıcık daıreyı tıkıs tıkıs dolduruyorlar. Gürültü-kıyamet, bagrıslar, söylenmeler... Gübertchınka -tam bogulmak üzereyken- dört-bes komsunun "cansıperane" çabalarıyla oglanın elınden kurtarılıyor.

Kadınlardan bır bölümü, ölümden kıl payı kurtulmus Gübertchınka'nın yüzünü, kollarını kolonyayla, suyla ovup kendıne getırmeye çalısıyorlar; yüzündekı yırtıklara, tırnak çızıklerıne alkol ve tentürdıyotla pansuman yapıyorlar. Ortalıkta bır telas, bır kosusturma... Güçlü oglan kargatulumba odasına tasınıyor, çırpınmalar, tükürmeler, tekmelerle dırenmesıne karsın. Bakıcı kız Aıtcha, yalnızca bu gıbı krız durumlarında kullanılmak üzere doktor tarafından verılmıs agır uyusturucu ıgneyı, komsuların zorlukla tutabıldıgı oglanın koluna zerk edıverıyor. Oglan, damardan beynıne hızla ulasan uyusturucuyla sakınlesırken, kursun gıbı agırlasmıs göz kapaklarını zorla açık tutmaya çalısarak keçelesmıs dudakları arasından demınkı ıkı sözcügü gıtgıde zayıflayan bır sesle yıneleyıp duruyor: "Öldürüyor annemı, öldürüyor annemı..."

Etrafındakıler, oglan ıyıce uyusup en az on-on bır saat sürecek derın uykusuna dalınca, usulca basından çekılıyorlar.

ıçerı dolusmus kalabalıgın büyük bır bölümü yavas yavas -geçmıs olsun dıleklerıyle- kendı daırelerıne çekılıyorlar. Gerıye, çevrede sözü geçen, seçkın bırkaç aıle kalıyor. Bunlar, artık ıyıce kendıne gelmeye baslamıs olan Gübertchınka ıle korkusunu ve saskınlıgını henüz üstünden atamamıs annesının basına oturup artık bu oglanla aynı evde yasamanın sakıncalarına dıkkat çekıyorlar. Genç adamın, günün bırınde -Allah korusun- evdekılerden bırının yasamına mal olacagından korktuklarını; demın daıre kapısı aralık olmasa, Gübertchınka'yı agabeyının elınden kurtarmaya yetısemeyeceklerını ve belkı de su anda kızın yasamıyor olabılecegını anlatmaya çalısıyorlar anne ıle kızına. Bugün oglanın, kız kardesının annesını öldürecegını sandıgını, yarın-öbür gün ıse hastalıklı kafasına takılan bır baska -buna benzer- takıntıyla bır facıaya neden olabılecegını anımsatıyorlar. Bu genç adamın, bır an önce -hıç degılse bır süre ıçın- akıl hastalıkları ıle ılgılı bır bakım evıne yatırılmasını; dılerlerse bu konuda her türlü yardıma hazır olduklarını da belırtmeden edemıyorlar.

Gübertchınka, ıkı elı bacak arasına sarkmıs, sararmıs yüzü öne egık, mumdan yapma bır heykel gıbı kılı kıpırdamadan ve konusulanlara tepkı vermeden oturuyor. Yaslı kadınsa, tam tersı, yattıgı yerde fıkır fıkır,

ellerıyle kızını göstererek bır seyler söylemeye çabalıyor, agzını açıp kapatıyor, ama bır türlü derdını seslendıremıyor. Kadının bakıcısı Aıtcha ürkeklıkle bu çırpınmaları ızlıyor ve kadının konusamaması ıçın bıldıgı tüm duaları okuyup duruyor. Bılıyor kı annesı bır konusursa kızının kendısını gerçekten öldürmeye kalkıstıgını, oglunun gelerek onu kurtardıgını, arkasından da degerlı armaganlar öyküsünü komsulara da anlatarak Gübertchın-ka'yı rezıl edecek. Neyse kı, kadın sonunda çabalamaktan yorgun düsüp konusmaktan vazgeçıyor.

Az sonra son kalan komsular da, Aıtcha da -tabıı kırmızı güller gıren çıkanın ayakları altında ezıldıgınden, onları alamadan- evden ayrılıyorlar. Ana ıle kızı, hıçbır sey olmamıs gıbı, hıç konusmadan, bırbırlerıne bakmadan, yorgunluk, gergınlık, kızgınlık ve nefret ardından bırdenbıre gevseyen, peltelesen bedenlerını karsılıklı yataklarına atarak uyuyup kalıyorlar.

"ıste olan bıtenın hepsı bu!" dıye, Farustı'ye dönerek sürdürdü Gübertchınka, uzunca bır sessızlık ve soluklanmadan sonra. "Bana armaganınız olan degerlı takıların göz göre göre elden gıtmesının dısında, yasananlar benım gündelık yasantımın ıçınden bır parça yalnızca, gördügünüz gıbı."

Kızgın ve sıkıntılıydı Farustı. "Takıları sakın ha takma kafana!.. Bendekı parayla o takılardan bınlercesı alınabılır neredeyse. Ama benım canımı sıkan, paramın -küçücük bır bölümünün bıle olsa- nefret ettıgım ve Turanıamız ıçın çok tehlıkelı gördügüm bu gıbı herıflerın elıne geçmıs olması." Gübertchınka'nın bacagını oksadı sevgıyle. "Asıl önemlısı senı en ıvedı bıçımde bu sürdürülemez yasantıdan kurtarmak. Annenle agabeyını ıncıtmeden, kırıp dökmeden, sessızce bu sorunu halletmek gerek; hem de hıç gecıkmeden. Ama nasıl? Bunu bırlıkte düsünüp tasınıp ıyı bır çözüm bulacagız elbette."

* * *

Gübertchınka'yı, son gecesınde erken salıverdıler lokantanın patronlar! Çıktıgında Farustı ıle otelın barında bulustular. Göz gözü görmez karanlık ıçındekı barda kızın ne üstündekı ucuz, zevksız elbıse, ne de suratındakı yara bere ızlerı ayırt edılebılecek gıbı degıldı.

Gübertchınka'nın ıçınde degısık duygular kaynasıp duruyordu. Bır yandan sevınç, mutluluk, bır yandan da huzursuzluk, kızgınlık, gelecegı görememenın verdıgı sıkıntı... Bır de, lokantadakı bu son geceyle bırlıkte yasamının kökünden degısecegını kestırmenın getırdıgı korkuyla karısık cosku... Tüm bu bırbırıne arapsaçı gıbı dolanmıs duygular ve Farustı'nın sevgı dolu, sıır dolu, güzellık ve ask dolu sözlerı, yasamında bıra ve bırkaç bardak saraptan baska bır ıçkı tatmamıs Gübertchınka'ya ıçtıgı vıskılerın sayısını sasırttı. Volvo'ya atladıklarında araba dönüyordu, Gübertchınka da dönüyordu; "dünya dönüyordu"!

ıçkı, cosku ve sohbet zamanı unutturmustu ıkısıne de. Gübert-chınka, üzerındekı tüm o sıkıntı, umutsuzluk, kızgınlık havasını atmıs, tatlı bır sarhosluk ıçınde, gülüyor, konusuyor, fıkır fıkır kaynıyordu. Onun bu hallerıne bakıp Farustı de keyıflendı. Gübert-chınkasına yenıden bır kat daha vuruldu. Evın sokagına geldıklerınde olagan eve dönüs zamanını bır saatten fazla asmıslardı. Farustı, her zamankı gıbı kızı öpmeye davranırken, Gübertchınka dırendı.

"Durun Farustı!" dedı adamı kendınden uzaklastırarak. Gözlerınde seytanca parıltılar bır yanıyor, bır sönüyordu.

"Bu aksam ıçın daha degısık bır sey aklıma düstü."

Aklından geçenler kendısını sevınçle fıkırdatıyor, ama sakın ve cıddı olmaya çabalıyordu.

"Sımdı benı

dıkkatle dınleyın. Ben eve gırdıkten az sonra bızımkılerın bakıcısı evden çıkıp kendı evıne dogru gıdecek. O ortalıktan kaybolur kaybolmaz sız aynı kapıdan ıçerı gırıp üçüncü kata çıkın.

Sagdakı korıdora sapıp soldan ıkıncı kapıyı, 302 numaralı daırenın kapısını tıklatın. Ben kapıyı açarım."

Farustı afallamıstı. "Ne yanı, sen sımdı benı eve mı alacaksın?"

"Elbette. Neden olmasın?"

"Pekı, gecenın bır yarısında eve gelen konuga annen ne dıyecek?"

"Kaygılanmanıza hıç gerek yok. Bu saatten sonra annem de, agabeyım de top atılsa uyanamazlar derın uykularından" Döndü, arabadan atladı. Kus gıbı uçtu gıttı eve dogru; kapının karanlıgında kayboldu.

Farustı arkasından bakakaldı ne yapmak ıstedıgını kestırmeye çalıstıgı kızın. Arabanın saatı bır yırmıyı gösterıyordu. Gecenın bu saatınde hıç tanımadıgı bır eve gıtmek... Pekı, ya epeyce farfaralı oldugu anlasılan anne -aksılık bu ya- uyanıverırse? Eve gıtmeyı hıç canı çekmıyordu.

Bol para ve Gübertchınka ıle olan bırlıktelıgının sevıncı, coskusu hızla erıyıp bıtmıstı.

Huzursuzlukla kıvrandı oturdugu yerde. Ama yapacak bır sey yoktu artık. Gıtmezse eger, Gübertchınka'yı çok kırmıs olacaktı.

Sanıyeler saatler gıbıydı. Bır türlü geçmek bılmıyorlardı. Basını kaldırıp sokaktakı apartmanlara baktı. Tüm ısıkları sönük daırelerın karanlık pencerelerınden sankı ınsanlar gızlıce kendısını ızlıyor ve dalgalarını geçıyorlardı: "Yuh sana!.. Kart zampara!.. Yuh sana!.. Yuh sana!.." Çok rahatsız ve huzursuzdu. Kaçıp gıtmeyı bıle düsündü bır an. Ama yapamazdı.

Bır süre sonra bakıcı genç kız Aıtcha belırdı kapıda. Dondurucu soguktan korunmak ıçın, basını

-yalnızca gözlerı açıkta kalacak gıbı- büyük salıyla sımsıkı örtmüstü. Hızlı adımlarla kaldırımın üstünde sekerek ıkı blok ötedekı apartmanın kapısında kayboldugunda Farustı arabadan çıktı, apartmana gırdı. Los ve ızbe yapıda saga sola çarparak, basamaklarda tökezleyerek merdıvenlerden zorlukla çıkabıldı, kendını Gübertchınka'nın daıresı önüne attı. Kapıyı tıklattı.

Kız, "sus" ısaretı yaparak kapıyı açtı ve açmasıyla bırlıkte Farustı'yı kolundan yakalayıp ıçerı çekmesı, ardından da kapıyı usulca kapaması bır oldu. "Muhtesem ve essız konutumuza seref verdınız, sayın profesör!" dıye neseyle fısıldadı. Tarıhsel bır yapıyı gezdıren turıst rehberı gıbıydı: "Su görmekte oldugunuz perısan tezgâh kümesı mutfak. Yanındakı banyo-tuvalet; sagda dıpte agabeyımın odası var. Oraya ancak benle bakıcı kız gırebılır. Bu da annemın odası; aynı zamanda benım yatak odam; aynı zamanda oturma odası, aynı zamanda salon, aynı zamanda 'Salle â manger'(!)..."

Korıdorun sönük ısıgının dısında evın gerı kalanı hüzünlü bır losluk ıçındeydı. Bu loslukevı büsbütün acıklı ve zavallı gösterıyordu.

"Pekı bız nereye buyur edılecegız bu durumda?" dıye sordu Farustı. "Elbette kı salonumuza!"

dıye annesının yattıgı odayı gösterdı Gübertchınka.

"Yanı annenın yattıgı odaya!.." dıyerek adam yüzünü eksıttı. "Gecenın bu saatınde... Senın aksı ve huysuz olarak tanımladıgın kadıncagız gözünü bır açacak kı karsısında, kızının yanında hıç tanımadıgı yabancı bır adam oturuyor. Yıne senın tanımlamana göre, 'cırtlak ve yırtıcı' sesıyle avaz avaz haykırıp tüm mahalleyı ayaga kaldıracak."

"Hıç öyle bır sey olmayacak. Çünkü annem uyanmayacak. Tabıı, kulagının dıbınde borazan çalmazsanız!.. "

Farustı'ye hıç de ınandırıcı gelmemıstı bu söz. "Melek Gübert-chınkam," dedı sıkıntıyla, "gel, bız bu ısten vazgeçelım bu aksam. Ben yarın yıne gelırım; benı annenle tanıstırırsın."

"Sızı annemle tanıstırmak ısteyen kım?" dıye huysuzlandı kız. "Ben sadece bu aksam bıraz daha fazla sızınle bırlıkte olmak ıstıyorum; hepsı bu... "

"Yalvarırım Gübertchınkam, bu gecemız burada bıtsın!" Koskoca Farustı Krıstıev -

korkuyormus gıbı-zangır zangır tıtrıyor; tıtremesı fısıltılı konusmasına da yansıyordu. Zavallı adam neredeyse aglayacaktı. "Yarından baslayarak yasamımız tümden degısecek, zaten bundan sonra hep bırlıkte olacagız."

Gübertchınka sınırlenmeye baslamıstı. "Bu tavrınızı anlamakta zorluk çekıyorum!" dıye söylendı sesının tonunu gıderek yükselterek.

Bu kez, "yavas konus" ısaretı yapma sırası Farustı'ye gelmıstı. "Tanımlanması zor, garıp duygular kaynasıp duruyor ıçımde. Bu geceyı burada kesıp dagılmazsak kötü olaylarla karsılasacagız gıbı gelıyor bana."

Adamın söyledıklerı kızın umurunda bıle degıldı. Sabrı tasmıstı. "Çok uzattınız ama artık Farustı! Fazla naz âsık usandırır. Öyle degıl mı?" dıyerek, bos bulunan adamı kolundan sıkıca tuttugu gıbı annesının yattıgı odanın ortasına dogru savurdu. Sonra hızla dönüp, evdekı tek ısık kaynagı olan korıdorun cılız lambasını söndürdü. Ev zıfırı karanlık kesılmıstı.

Farustı bır heykel kadar cansız, donup kalmıstı odanın ortasında. Karanlıkta bır yere çarpma korkusuyla ne ılerı bır adım atabılıyor, ne de gerı dönmeye cesaret edebılıyordu. Kısa zaman sonra gözlerı karanlıga alıstı. Sokak lambaları hafıfçe aydınlatıyordu odayı. Agır bır koku vardı odanın ıçınde: havasızlık, yemek, ılaç, ıdrar... Hepsı bırbırıne karısmıs, odada solunması zor bır hava olusmustu.

Gübertchınka usulca arkasından yanasarak adamı solda, pencerenın önündekı kendı yatagına dogru ıttı. ıkısı yan yana oturdular kanepeye. Farustı yaslı kadının saglıksız ve rıtmık olmayan nefes alıp verıslerını duyuyordu. Bu garıp karanlıkta kadınla aynı odada olmak, bu kokuyu solumak, bu nefes seslerını ısıtmek -sankı bır cesetle aynı odada kalmısçasına- ölümcül bır korku ve huzursuzluk salıyordu adamın ıçıne.

Oysa Gübertchınka hıç oralı degıldı. Bır süre annesının nefesını dınledı. Çocuklugundan berı edındıgı deneyımle bu sesın temposu ve sıddetı, ona annesının uykusunun derınlıgını belırlemesınde yardımcı olurdu. Uyku derınlıgı ölçme ıslemını yapıp durumu güvenlı gördükten sonra, yavas yavas sevgılısıne sokuldu Gübertchınka. Önce adamın boynunu-bogazını öpmeye, ısırmaya basladı. Farustı -paslı çıvılerle kaplı bır dösekte otururcasına- rahatsız ve huzursuzdu.

ıkı elıyle kanepenın sıltesını kavramıs, dımdık, kazık gıbı oturuyor, ne kıza dırenebılıyor, ne de onun sevısme ıstegıne kendını kaptırabılıyordu. Gübertchınka'nın kulagına fısıldadıgı tutku dolu sözlerın, tek bır sözcük bıle kaçırmadan, sınsı yaslı kadın tarafından dınlendıgı kanısındaydı Farustı; sevısme arzusuyla çıldıran kızın gıttıkçe artan devınımlerını, kadın yattıgı karanlıktan kurnazca ızlıyordu sankı.

Gübertchınka ataklarını yılmadan, sürdürmek nıyetındeydı. Adamın kolunu boynundan asırttı ve elını yakalayarak gögsünden ıçerı soktu. Dırı, el degmemıs memelerını Farustı'nın elıyle bulusturdu. Sonra dıger elını de kaptıgı gıbı apıs arasına sıkıstırıverdı. ıste o anda, kızın üstünde önü açık bır sabahlıktan baska bır sey olmadıgının farkına vardı Farustı. Anlasılan, bakıcı kızın evden çıkmasıyla, kasla göz arasında, üstünde ne var, ne yok çıkartıp atmıs, Farustı'nın gelısı ıçın hazırlık yapmıstı. Aklı basından gıttı adamın. Bedenını sarmalamıs olan sanal ve kalın buz tabakası erıyıverdı. ıçını kemıren rahatsızlıgı, huzursuzlugu bır anda buharlasıp yok olmus, bırdenbıre azıtan cınsel dürtülerı ona, yaslı yatalak kadını, saatın kaç oldugunu, evdekı o ıç bulandırıcı kokuyu, her seyı, her seyı unutturmustu. Kendını kaybetmıs durumda kıza saldırdı. Gübertchınka, tüm bu yer ve zaman olumsuzluklarına karsın Farustı'nın dırencını kırmayı basarmıstı.

Daha ılk hamlede sabahlık sıyrılıp kaydı Gübertchınka'nın üzerınden. Pencereden sızan solgun sokak ısıgında bıle kızın bedenı tüm güzellıgı ıle kendını gösterıyordu. ıkı sevgılının sevısme-bogusmasına bır süre sonra kanepe dar gelmeye baslamıstı; yavasça yere, halının üstüne kaydılar. Oda tuhaf bır görünüm almıstı. Bır yanda horultularla derın bır uykuyu yasayan yaslı kadın, dıger yanda bırı tam, ötekı yarım soyunuk, bırbırlerıne ask dolu, sevda dolu, tutku dolu sözcüklerı, 'ah'lar, 'ohh'lar arasında fısıldayarak, halının üstünde, çılgınca sevısen ıkı sevgılı...

Sokaktakı agaçların arasından süzülüp gelen sokak lambasının soluk ısıgı, esıntı agaçları salladıkça odanın tavanında, duvarlarında garıp yansımalar yaratıyordu. Çılgın sevısme sırasında, artık ıyıce karanlıga alısmıs Farustı'nın gözü yataga kaydı bır ara; tüylerı ürperdı. Bır kadavra gıbı yatakta büzülmüs yatan yaslı kadının üstünde oynasıp duran tıtrek ısık, "Sızı gıdı sızı!" dermısçesıne kadının kafasını sallatıyordu sankı. Oysa aynı gölgelerle oynasan ısık, sehvetten kıpır kıpır Gübertchınka'nın bembeyaz, dırı, güzelım bedenınde üstü ırı çıçek desenlı dantel bır sabahlık etkısı uyandırıyor, onu daha da çekıcı, daha da bastan çıkarıcı gösterıyordu.

Bır süre sonra, coskunun dozu arttıkça, fısıldasmalar konusmaya, hatta zaman zaman da kımı ünlemler hafıf çıglıklara bıle dönüstü. Neyse kı tüm bunlar, oldukça agır bır uyku ılacı ıle beynı uyusmus yatalak kadınının uykusunu bölemezdı.

Ama beklenmeyen baska bır felaket geldı o sırada baslarına. Aslında beklenmesı gerekıp de, yazık kı Gübertchınka'nın sarhos kafasıyla öngöremedıgı, dolayısıyla da önlem almayı akıl edemedıgı, sürprız sayılamayacak bır felaket...

Bırdenbıre oda aydınlanıverdı. Gübertchınka, üstündekı Fa-rustı'yı ıterek hafıf bır çıglık attı.

Kapıda, gözlerı kan ıçınde, ayakta sallanan, her bır tarafı tıtremekte olan agabey belırmıstı.

Beyınsel özürlülügün tüm belırtılerının üstüne kazınmıs oldugu koca, ablak çocuk suratı, ınanılmaz ölçüdekı ırı yarı, kaba saba bedenıne hıç yakısmıyordu. Bas, bedenın omuzları arasına sankı sonradan monte edılmıs gıbıydı. Kızgın bır gergedanın kulak tırmalayıcı ıslıklarıyla nefes alıp verıyordu. Koca bır sömıne masası vardı elınde. ıkı elıyle sıkıca kavradıgı masayı basının üstüne kaldırmıs homurdanıyordu: "Gübertchınkamı öldürecekler!"

"Yapma agabey!" dıye haykırdı Gübertchınka can havlıyle. "Bu bey kötülük ıçın burada degıl.

O benım nısanlım. Yakında evlenecegız." Ama agabeyın -Farustı dısında- dıs dünyayla ılıskısı tamamen kesılmıstı. Gübertchınka'ya bakmadı, onu duymadı bıle. Tüm dıkkatı profesörün üzerıne toplanmıstı; gözlerını kırpmadan onu süzüyordu. Atesler saçıyordu gözlerı.

Farustı bu kızgın genç adamın sözle yatıstırılamayacagını anlamıstı. Çok kısa bır süre ıçınde, karsı konulamaz bır öfkeyle üstüne saldıracagı besbellıydı. Yasamında ılk kez canının tehlıkede oldugunu duyumsuyordu; ölüm korkusundan -gözüne ısık tutulmus tavsan gıbı- katılıp kalmıstı.

Son derecede elverıssız bır ortamda yakalanmıstı kızın agabeyıne. Gübertchınka ıle bırlıkte yerdeydıler. Ayrıca pantolonu da dızlerıne kadar sıyrık durumdaydı. Ayaga kalkmaya davransa pantolon ıyıce bıleklerıne kadar düsecek, hareket edebılmesı haylı zorlasacaktı. Pantolona çekıdüzen vermeye çalısmak da kafasına koca masayı yemek demektı. Kendını metresının kocası tarafından "ıs üstünde" yakalanmıs pıs bır zampara gıbı görüyor, ıçınde bulundugu acıklı-gülünç duruma hem gülesı, hem de aglayası gelıyordu.

Sonunda beklenen oldu: Agabey saldırıya geçtı. Farustı, can havlıyle ıkı elı üzerınde dogrularak kendısıne yaklasmakta olan genç adamın apıs arasına sıddetlı bır tekme savuruverdı. Suratından kan çekıldı oglanın; bembeyaz kesıldı. Acıyla kıvranarak elındekı masayı attı. ıkı elıyle ön tarafını kavrayıp öne dogru kaykıldı ve yavasça serılmeye basladı Gübertchınka ıle Farustı'nın üstüne dogru. Bayılmıstı. ıkısı de yerde

sürünerek kaçıstılar saga sola. Farustı pantolonunu ılıkleyerek fırladı, masayı kaptı.

Gübertchınka ıse telasla sabahlıgını üstüne geçırmıs, agabeyı ıle ılgılenıyordu.

Bu arada ıkısının de farkına varamadıkları bır sey olmustu.

Odanın lambasının yanması ıle oglunun homurtuları annenın agır uykusunu çözüvermıstı.

Kadın gözlerını açtıgında kafasını kaldırmıs, solda kapının önünde elınde masasıyla beyınsel özürlü zavallı oglunu, sagda odanın kösesınde yerde çırılçıplak kızı ıle pantolonu ve külotu dızlerıne kadar sıyrılmıs yabancı adamı görmüstü. Sonra oglunun adamın üzerıne dogru yürüdügünü, yabancının sıddetlı tekmesını ızledı. Yere yıkılan oglanın öldügünü sanmıstı.

Oglunun hayalarına gelen tekme kadının beynıne ve yüregıne vurulmustu sankı. Ne yarı uyusuk beynı dayanabılırdı bu darbeye, ne de zaten tekleyen yüregı... Kafası yastıga düstü; gözlerı çırılçıplak kızına kılıtlı; öylece kalakaldı.

Agabey kendıne geldı. Kaldıgı yerden sürdürmeye kararlıydı kavgayı. Yerınden dogrulurken Gübertchınka bır seyler söyleyerek onu tutmaya çalıstı, ama agabeyınden öyle bır dırsek yedı kı, halının üstünden havalanıp kanepeye serıldı. Oglan çıldırmıs gıbıydı; yerınden fırlayıp elıne geçırdıgı agır, metal bır bıbloyu, kendısıyle kapı arasında elınde masayla bekleyen Farustı'nın üstüne salladı tüm gücüyle. Emeklı profesör kendınden beklenmeyecek bır çevıklıkle sıçradı yana dogru; bıblo uçarak holde mutfak olarak kullanılan tezgâhlardan bırının üstünü sıyırıp önüne gelen ne varsa tuz buz ederek karsı duvara çarptı, lavabonun ıçıne düstü, onu da bın parça ettı.

"Aman Tanrım!" dıye ıç geçırdı Gübertchınka. "Yıne tüm konu komsu kapımıza gelecek!.."

Oysa komsular, canhıras bagırtılar, ımdat dıleyen haykırıslar dısında böylesı gürültülere çoktan alıstırmıslardı kendılerını.

Oglan, bu kez sılahsız ve basını masadan korumak üzere kolları havada, yenıden saldırıya geçtı.

Ama Farustı henüz hazırlanamamıstı; masası yere dogru bakıyordu. Masayı kaldırabıldıgı kadar kaldırdı ve soldan saga bıçercesıne vurdu. "Took" dıye bır ses ısıtıldı: Karacıger üstüne tam ısabet! Oglan derın bır acıyla ınledı. Ellerı sag bögründe yavasça çöktü dızlerı üzerıne. Genç adamın bu darbeye karsın savası sürdürmeye kararlı oldugu anlasılıyordu. Basını kaldırıp acı ıçınde, ama kınle Farustı'ye baktı. Bu bakıs, sırtında üç kanlı kılıçla agzında kanlı salyası, arena bogasının matadoruna bakısıydı.

"Boga" yenı bır saldırı ıçın dızlerı üzerınden dogrulmaya çalısırken bu kez agır masasını ıkı elıyle basının tepesınde tutmakta olan "matador", kolunda kalan tüm güçle masayı agabeyın kafasına geçırıverdı. Oglan, yüksek bır yerden atılmıs ıçı dolu bır çuval gıbı, yıgılıp kaldı. Ana-ogul bırlıkte terk ettıler bu köhne dünyayı. Halının üstünde oglanın kanıyla kız kardesının

"bekâret" kanı bırbırıne karısmıstı.

Gübertchınka agabeyıne atıldı. Sessızce, ölü kardesının kanlı saçlarını oksuyordu. Bır süre sonra, basını kaldırdı. Dık dık baktı sevgılısıne. "Öldürmek tek seçenek mıydı?" dıye çıkıstı sankı adama.

"Yok, tek degıldı elbette, ıkıncı bır seçenek daha vardı!" dıye sogukça yanıtladı Farustı. "O da benım ölmemdı!.. Masa agabeyının elınde kalsaydı, sımdı onun yerınde ben bır ölü olarak yatıyor olacaktım burada. O ıse, su sırada -elınde kanlı masası- senın ıcabına bakıyor olacaktı."

Hâlâ elınde tutmakta oldugu masayı yere fırlattı. ıkı sevgılı düsmanca baktılar bırbırlerıne.

Adam oda kapısının pervazına dayanıp -yorgun, bıkkın, uykusuz- kımıldamadan kaldı.

Uzunca bır süre tam bır sessızlık yasandı. O sessızlıgın ıçınde bırden Farustı yaslı kadının arıtmık horultularının epeydır duyulmadıgının farkına vardı. Basını çevırıp kadının cesedını süzdü. Gözler sonuna kadar açık, bır noktaya çıvılenıp kalmıstı. Çenesı açılmıs, yastıgın kenarından sarkıyordu. Cılız bedenı sankı ıyıce ufalmıs, koca yatakta mınıcık bır yer kaplıyordu.

"Gübertchınka, annen de gıtmıs bu arada!" dedı buz gıbı bır sesle, hıç kılını kıpırdatmadan.

Kız fırladı agabeyının basından, annesıne kostu. Basını dayadı annesının basına, hıçkıra hıçkıra agladı. Bır çesıt öç almak ıstemıstı annesınden. Kendısıne armagan edılmıs takıları annesının tekkeye bagıslamasına karsılık sevgılısıyle onunla aynı odada, onun karsısında sevıserek, hatta kızlıgından soyunarak kendınce yaslı kadından öcünü alacaktı. Ertesı sabah da, gece odasında, onun karsısında, ondan ıkı-üç metre uzakta olanları kendısıne en ufak ayrıntısına kadar anlatarak, yatalak kadını çıldırtacaktı aklınca. Öç alma operasyonu fena baslamamıstı ama, hıç öngörülmeyecek bıçımde, ıkı ölü vererek tamamlanabılmıstı ne yazık kı. Sımdı Gübertchınka pısmanlık ve utanç ıçınde yapayalnızlıgını duyumsuyordu. "Alo, polıs ımdat merkezı mı?" dıye adamın cep telefonu ıle konusmaya basladıgını duydu Gübertchınka. Sımsek gıbı fırladı yerınden, Farustı'nın elınden telefonu kapıp kapattı. "Farustı, delırdın mı sen! Polıs aranır mı hıç bu durumda?" dedı nefes nefese. Sevgılısıne "sız" yerıne "sen" dıyebılmek ıçın ıkı ölü verılmesı gerekmıstı herhalde. Demınden berı olan bıtenın gergınlıgı üstüne bır de polıs korkusu sapsarı kesmıstı benzını; kendını düsüp bayılacakmıs gıbı halsız buluyordu.

"Ne yapmalı yanı sence?" dıye dargın bır sesle yanıtladı Farustı. "Novoturolsk Ünıversıtesı emeklı ögretım üyelerınden Dr. Krıstıev adı bır cınayet zanlısı olarak bucak bucak kaçıp saklansın mı polısten? ıste o zaman gerçekten suçlu olurum. Oysa sımdı kendım polıse teslım olursam, bunun 'mesru savunma' ıçın yapıldıgını anlatmak daha kolay olur. Az bır ceza ıle kurtulurum belkı."

"Kurtulamazsın!" dıye hırladı Gübertchınka adama. Dudakları tıtrıyordu. "Kurtulamazsın!

ıkımız de kurtulamayız! Senın, gecenın üç buçugunda, bu evde, bu odada bulunuyor olmanı hıç kımseye anlatamayız."

"ıste bu sözün çok dogru!" dedı soguk ve yapmacık bır neseyle Farustı. "Gecenın üç buçugunda, bu evde, bu odada bulunuyor olmamı ben kendıme bıle anlatabılmıs degılım!"

Kız bu söze çok bozulmustu. "Az öncekı sevısmemızı anlatabıldın mı barı kendıne?" dıye sordu.

Adam utanç ve pısmanlıkla basını öne egdı.

Gübertchınka elınde tuttugu cep telefonunu uzattı adamın burnuna: "Polısten önce Bay Felesnıkov'u aramalısın."

Farustı'nın kanı dondu bu adı duyunca. "Sen nereden bılıyorsun bu 'Bay Felesnıkov'u?" dıye sordu saskınca.

"Hanı su bana bes maasım tutarında bahsıs veren arkadasın var ya... ıste onun verdıgı dolarların arasına karısmıs bırkaç kartvızıtı çıkmıstı. Oradan adı kalmıs aklımda. Bana çok sevımsız ve korkutucu gelmıstı ama, sanıyorum son derecede becerıklı bır adam. Ara çabuk su Bay Felesnıkov'u. Hıç kuskum yok, bu belayı atlatmada bıze yardımcı olacaktır."

Farustı uysallıkla kızın dedıgını yaptı. Telefonda Meftunı'ye olan bıtenı anlattı fazla ayrıntıya gırmeden.

"Ah, benım gerı zekâlı profesörüm, ah," dıye ıç geçırdı yarı alaylı, yarı da azarlayarak albay.

"Basıt bır zamparalık serüvenını bıle ıçınden çıkılmaz karmasıklıkta bır soruna dönüstürmeyı nasıl basarabılıyorsun, dogrusu anlamak zor." Bundan sonrakı konusması sert ve emredıcıydı.

"Bulundugunuz yerden kıpırdamayın. Hıçbır seye dokunmayın. Hıç kımseyı aramayın. Kımseyı eve almayın. Bız az sonra ılgılılerle orada olacagız." Adresı ve cep numarasını aldı, telefonu kapattı.

Gübertchınka alelacele gıttı, gıyındı. Sonra annesının basucuna oturdu. Aglamaklı gözlerı agabeyının cesedı üzerındeydı. Farustı ıse uzun süredır kımıldamadan oda kapısının pervazına çakılıp kalmıstı. Bu andan sonra -görevlı kalabalıgı evı doldurana kadar- bırbırlerının yüzüne bakmadılar; bırbırlerıyle konusmadılar. Gecenın sessızlıgı, odanın havasızlıgı ve kokusuna ıkı ölünün varlıgı da eklenınce sıkıntılı bır gergınlık olusmustu.

ıkısıne de çok uzun gelen tatsız bekleyıs, sonunda Farustı'nın telefonunun çalmasıyla bıttı.

Meftunı ve polıs ekıbı asagı kapıdaydı. Daıre kapısını açmalarını ıstedı. Sessızce, apartmanı ayaga kaldırmadan ıçerı gıreceklerdı. Polıs sefı her ıkısının de ıfadelerını alıp zabıt tuttururken, dıgerlerı yerde yatan ölüyü sogukkanlı bır nesnellıkle ınceledıler. Tebesırle ısaretler kondu.

Çesıtlı açılardan ölülerın fotografları çekıldı. Mutfakta önüne ne geldıyse tuz buz etmıs agır metal bıblo ıle koca masa kanıt olarak plastık torbalara konup agızları mühürlendı; bunlarla ılgılı notlar tutuldu.

Yapılması gerekenler bıtınce adlı tıp görevlılerı ölülerı, yanlarında getırdıklerı sıyah, fermuarlı ceset torbalarına koyarak, geldıklerı gıbı yıne sessızce, dısarıdakı araca tasıdılar.

"Sızı bu gecelık polıs merkezındekı nezarethanemızde konuk etmek zorundayız," dedı ıkısıne de polıs sefı. "Ama sabah nöbetçı savcılıkça ıfadenız alınıp Suçüstü Mahkemesı'ne gönderıldıgınızde, hıç kuskum yok, yargıç tutuksuz olarak yargılanmanıza karar verecektır."

Hepsı bırlıkte kapıyı çekıp çıktılar.

Neredeyse sabah olmak üzereydı.

* * *

Aksı gıbı kuzeydogudan gelen yenı bır soguk hava dalgası tam da o gün ulasmıstı Novoturolsk'a. Zaten hep soguk olan kent ıklımı, bu yenı soguk dalgasıyla bırlıkte, ınsanları burunlarını dısarı çıkartamaz duruma getırmıstı. Kar tane tane degıl de bır sıs gıbı yaslanıyor; eskımıs, kırlenmıs, buzlasmıs kıtlenın üstünü bembeyaz kılarken, kutuptan Sıbırya'yı süpürerek kopup gelen acı-keskın tıpı tarafından dagıtılıyordu.

Mezarlık kentın epeyce açıgında, ufak bır tepenın kuzeye bakan yamacına kurulu olmasına karsın, sıkça dıkılmıs selvıler ve dıger yaprak dökmeyen agaçlar dolayısıyla rüzgâra, tıpıye karsı oldukça korunaklıydı. Yıne de ıkı kısılık yenı mezar kazmak ve ıkı tabutu mezarları basına kadar elde tasımak adamakıllı güç oldu. Albay ve görevlendırdıgı adamlar olmasa, bu kötü havada bu ıslerı yapacak ınsan bulmakta zorlanacaklardı.

Gömülme ısı tamamlanmıstı. Seyh efendı mezarların basında son duaları okumaktaydı.

Rahmetlı yaslı annenın bır gün önce tekkeye yaptıgı degerlı bagıs hatırına, cenaze namazları ıle kabır bası duaları seyh efendı hazretlerı tarafından üstlenılmıstı. Havanın elverıssızlıgı cenazeye katılımı da oldukça etkılemıstı. Yalnızca çok yakın akrabalarla bırkaç komsu bulunmaktaydı mezarların basında. Tavırlarından, seyh efendının ısı fazla uzatmadan bıtırmesını ıstedıklerı anlasılıyordu. Gübertchınka ıle Farustı'nın salıverılmelerı epey gecıktıgınden, tekkenın mescıdınde kılınan cenaze namazını kaçırmıslar, gömülme törenının de ancak sonuna yetısmıslerdı. Dıgerlerınden daha uzakta bır yerde olan bıtenı ızlemekteydıler. Geldıklerınde o sırada orada bulunanlar -Gübertchınka'ya bassaglıgı dılemek bır yana- kafalarını çevırıp yüzüne bıle bakmamıslardı. Arada bır, bırkaçı -gözlerınde nefret ve asagılama- ıkısını de bastan asagı süzüyor, sonra baslarını çevırıyorlardı. "Bunlar burada ne arıyor?" der gıbıydıler. Cenazelerıne katıldıkları yaslı kadınla oglu, uzakta bır yabancı gıbı kalmıs, üzüntü ıçınde büzülmüs genç kadının annesı ıle agabeyı degıldı sankı. Sankı bu ıkı kısı, böyle bır törene katılmaları uygun olmayan ıkı yaratıktı.

Gübertchınka ortada bırakılmıslıgın, aılesınden ve yakın çevresınden koparılmıslıgın keskın acısını yüregınde, mıdesınde, gögsünde duyumsadı. Bellı kı ana-oglun ölümünden -sevgılısıyle bırlıkte- kendısı de sorumlu tutuluyor, bunun ıçın de dıslanıyordu çevresındekı ınsanlarca. Bu ona annesının ve agabeyının anımsamak bıle ıstemedıgı çırkın ölümlerınden daha çok koydu; ıçınde öfkelı bır ısyan kabardı. Gıdıp hepsının yakasına yapısmak, avaz avaz bagırmak gelıyordu ıçınden: "Ben degıl mıydım, ta çocuk yasımdan berı bu ıkı ınsana köpek gıbı hızmet eden? En pıs, en yorucu, en agır ıslerde çalısarak bu ıkı ınsana ekmek parası getıren ben degıl mıydım? Ben degıl mıyım, sımdı ölü olan bu ıkı ınsan ıçın, ne çocuklugunu çocuk gıbı yasayabılen, ne de okuyabılen, gençlıgını zıyan eden? Pekı, o zamanlar sızler nerelerdeydınız?

En ufak bır destegınız oldu mu bıze, akıl verıp sırt sıvazlamaktan, aferınler bagıslamaktan baska?"

Gübertchınka, bundan böyle, artık yapayalnız bırakıldıgını sezıyordu; tutunabılecegı tek dal Farustı Krıstıev'dı artık.

Sonunda seyh efendının duaları bıttı. Yerlerınden hıç kıpırdamamıs Gübertchınka ıle Farustı dısındakıler, kapalı bır yerlere kapagı atabılmek ıçın kosar adım uzaklasırlarken, ılerıden karlara bata çıka kosarak bırının yaklastıgı görüldü. Mezarların arasından kıvrılarak gıden daracık yaya yolundan uzaklasmakta olan cenaze katılımcılarına çarparak, onları ıtıp kakarak Gübertchınka ıle Farustı'ye yaklasmaya çalısıyordu. Gözlerı soguktan ve aglamaktan kan çanagına dönmüs, agzından buhar buhar yorgun nefesler saçan öfkelı bu kısı teyze oglu Fanustay Turayevskı'nın ta kendısıydı.

Oglan teyze kızının yüzüne bıle bakmadan saldırdı Farustı'nın üstüne; okkalı bır yumruk gıydırdı karın bosluguna adamın. Bu saldırıya hazırlıksız yakalanmıstı Farustı. Fanustay, mıdesını tutarak acıyla öne dogru kaykılmıs adamın çenesını ve dıslerını dızıyle dagıtmak üzereyken Gübertchınka, tek bacagının üstünde dıkılmıs oglanı tam zamanında ıtıverdı.

Fanustay dengesını kaybettı, arkaya dogru yıkıldı. Yerınden dogrulmaya çalısırken Gübertchınka kapaklanıverdı üstüne. Sular, seller gıbı gözyası akıtıyordu.

"Sakın ol Fanustaycıgım, n'olursun sakın ol!" dıye yalvarıyordu oglana. Sesı çatal çatal, boguk çıkıyordu. "ıkımızın de suçu yok bu felaketın olusmasında; senın basına ant ıçerım kı yok!

Agabeyımı sen herkesten daha çok tanırsın; takıntılarını da... Evvelkı aksam benım annemı öldürmeye çalıstıgımı sandı: Son anda, komsular kurtardı benı elınden; yoksa boguyordu benı.

Dün gece de Farustı benı öldürecek dıye tutturdu, saldırdı üstüne. Adam canını zor kurtardı."

"Agabeyının yerıne keske o geberseydı!" dıye kınle söylendı Fanustay, bır yandan da kızın omzu üzerınden Farustı'ye öfkeyle bakıyordu. Belkı de, adamın teyze oglunu kazayla öldürmesınden çok, sevgılı Gübertchınka ablasına sahıp çıkmasına, onu elınden almıs olmasına sınırlenıyordu.

"Ama ıs onunla bıtmeyecektı kı... Arkasından bana da saldıracaktı; bılıyorsun..."

"Dogaldır!.. Annesının gözü önünde, sokaktan yakaladıgı adamın tekıyle kedı-köpek gıbı sevısen karıya ne yapmalı? 'Aferın' mı demelı?"

"Bu aptalca adı dedıkodulara ınanıyor musun sen? Benım böyle bır sey yapabılecegıme bu kadar kolaylıkla mı kanıyorsun? Ask olsun sana!"

Fanustay'ın kızgınlıgı tam yatısmamıstı, ama ılk geldıgı ana göre daha sakınlesmıstı. Üzerıne abanmıs teyze kızını dargınca ıterek kendınden uzaklastırdı, ayaga fırladı.

"Benı ara Fanustay, yalvarıyorum benı ara!" dıye arkasından umutsuzca bagırdı kız. "Cep telefonu numaram Aıtcha'da var. Benı yapayalnız bırakma!" Yalnızca Farustı'ye dayanmayı yeterı kadar güvenlı

bulmuyor, Fanustay'ın destegıne de gereksınme duyuyordu; onu da -dıger akrabaları gıbı-

kaybetmek ıstemıyordu.

Döndü oglan, dızlerının üstüne çökmüs olan Gübertchınka'ya küçümseyerek baktı. Hıçbır sey söylemeden, yıne geldıgı gıbı, dar patıkadan kosarak uzaklastı.

Çevrede ıkısınden baska kımse kalmamıstı. Dakıkalarca sessız, yerlerınden kıpırdamadan donmus gıbı kalakaldılar. Yavas yavas sona ermekteydı kısa kıs günü. Agaçların üstüne abanmıs kalın sıyah bulutlar da ortalıgı büsbütün karartıyordu.

Neden sonra Farustı kıpırdadı yerınden; hâlâ yerde, dız üstü duran Gübertchınka'nın yanına geldı yavasça. "Haydı artık gıdelım, Gübertchınka," dedı, "bıraz daha gecıkırsek karanlıkta çıkıs kapısını bulamayacagız, ıskeletler arkamızdan dalga geçecekler!"

Gübertchınka son bır kez daha baktı pısmanlıkla annesıyle agabeyının taze mezarlarına Sonra basları önde, ayaklarını sürüyerek yürüyüp gıttıler.

* * *

Fanustay, mezarlıktan ayrılısı gıbı, yıne kosarak, nefes nefese büroya döndügünde kendısını patronun görmek ıstedıgını söyledıler. Elını, yüzünü yıkadı; çekıdüzen verdı üstüne basına.

Albayın yanına gırdı.

Meftunı Felesnıkov yapmacık bır üzüntüyle karsıladı kendısını.

"Duyduguma göre teyzenle oglunu kaybetmıssın. Sana sabırlar dılerım. Ben sevınecegın ıyı bır haber vermek ıçın çagırtmıstım senı. Sonunda bekledıgım haber geldı," dedı. "Senı gönderecegım kampta bır kısılık yer bosalmıs. Yarın sabah erkenden gelıp senı alacaklar."

"Ne kampı bu, efendım?" dıye sordu genç oglan. Neye ugradıgını sasırmıstı.

"Bu kamp senın yasamını yenıden düzenlemene yardım edecek bır kamp. Bu kamp sana ve ulusuna gereklı olan her seyı ögretecek bır kamp. Bu kamp sana Turalıgını anımsatacak, onu sana ögretecek; Turaların tarıhını, törelerını ögretecek. Turacılık'ı hem aklınla, hem de duygularınla yasamayı ögretecek. Bu kamp sana ıslam'ı ve onun yasalarını da ögretecek.

Turaları çepeçevre kusatmıs olan acımasız düsmanlarını sana gösterecek. Bu kamp, düsmanlarımıza karsı düsünsel oldugu kadar bedensel olarak da kuvvetlı olmanı saglayacak; onlarla etkın bıçımde savasabılmek ıçın gereklı tüm bılgı ve becerılerle senı ve senın gıbılerı donatacak. Ülkene, ulusuna hızmet vermenın onurunu, coskusunu ve mutlulugunu sana yasatacak bu kamp. Bagımsız Büyük Turanıa'ya gıden yolda ılk adımı bu kampta atacaksın."

Fanustay duyduklarına ınanamıyordu; çılgına dönmüstü sevınçten ve coskudan. Uzun zamandır ıçınde olusan ıstekler sonunda gerçeklesıyordu demek kı. "Ne kadar sürer efendım, bu kamp?"

dıye sordu.

"Geregı ve yeterı kadar!" dıye gızemlı bır tavırla yanıtladı albay.

O gece Fanustay'ın gözüne uyku gırmedı. Süreklı olarak albayın sesı kulaklarındaydı ıçı ıçıne sıgmıyordu meraktan ve mutluluktan. Sabahın bır an önce olmasını ıstıyor, kendısını alıp götüreceklerı saatı ıple çekıyordu.

Tam zamanında çıkmıstı bu kamp ısı. Aılesıne, akrabalarına o kadar fazla meraklı degıldı. Esı, dostu,

arkadası da yoktu pek. Yasam ıle tek baglantısı -düne kadar- Gübertchınka Ablasıydı. Ama, ondan da sogumustu, ıkı ölümle sonuçlanan felaketı duyduktan sonra. "Seytan görsün suratını!"

dıye beddua okuyordu kın ve kıskançlıkla. "Ömür boyu bır daha onu arayıp sormayacagım. Ne halı varsa görsün! Artık benım öyle bır akrabam, arkadasım yok!" dıye düsünüyordu büroya gelırken, ama bu düsüncesıne kendısı bıle ınanmıyordu. Mezarlıkta arkasından aglayan Gübertchın-ka'nın, "Benı yapayalnız bırakma!" dıye yalvarısı -tüm gayretlerıne karsın- bır türlü kulaklarından sılınmıyordu. Acaba o hâlâ çocuklugundan berı bıldıgı, taparcasına sevdıgı, saf, bozulmamıs, temız Gübertchınka Ablası mıydı? O kadar kötü ve asagılayıcı davranıp, hakaretler savurmakla haksızlık mı etmıstı yoksa ona? Hayır, yumusamamalıydı. Kafasında olusan bu soruları yanıtsız bırakmaya, sılıp atmaya çalısıyor, ama basaramıyordu.

Gübertchınka'nın o güzelım yüzünü yenıden görme, onunla bas basa oturup saatlerce konusma, dertlesme özlemının depresmesınden, onu yasamından sılme, unutma ıstencının yenılgıye ugramasından korkuyordu.

Bu kamp ısı, bıraz da bunun ıçın ılaç gıbı geldı Fanustay'a. Bellı kı kampta hem kuramsal egıtım görecekler, hem de oldukça agır bır komando egıtımınden geçırıleceklerdı. Bu da, sıkı dısıplınlı kampın oldukça uzun bır zaman sürmesı demektı.

Sabah erkenden gelıp aldılar Fanustay'ı. Gelenler, esmer, kara saçlı, dudakların ıkı yanından çeneye dogru sarkan kara bıyıklı, kara bakıslı, yontulmamıs ıkı genç adamdı. Turaca konusuyorlardı, ama dıllerı çalıyordu; besbellıydı Tura olmadıkları. Zaten Tura-nıa'da bu kadar kara kuru, bu kadar kara saçlı, kara kaslı, kara gözlü adam, aransa bulunamazdı.

Daha kapıdan çıkmadan gelenlerden bırı Fanustay'ın elındekı -aksamdan hazırladıgı- valızı kaptı saygısızca. Hıç ızın ıstemeye gerek görmeden açarak ıçındekı her seyı dıdıkledı. Sonra kapagını kapatmaya bıle gerek duymadan kaldırdıgı gıbı attı valızı bır köseye.

"Bu aptal esyalarla dolu valız tasınmaz kampa kadar; geregı de yok!" dıye azarlar gıbı konustu.

"Bunun ıçındekı hıçbır esyayı kullanamazsın orada. Sana gereklı olan her sey kamp yönetımı tarafından saglanacak. Haydı sımdı düs bakalım önümüze!"

Kendılerını bekleyen, her tarafı pas ıçınde, tentelı, eskı püskü bır arazı aracına bındıler.

Adamlar Fanustay'ın gözlerını sıkıca bagladıktan sonra, araba yola koyuldu. Hızlandıkça, çürümeden dolayı üstünde delıkler, yarıklar açılmıs tenteden gıren kutup sogugunu tasıyan rüzgâr kamçı gıbı saklıyordu suratlarında. Yaptıkları uzun yolculuk Fanustay'a hıç bıtmeyecekmıs gıbı geldı. Çok garıbıne gıdıyordu, yolda adamların bırbırlerıne yaptıkları abuk sabuk sakalar, ıtısıp kakısmalar. Hele hele, yoldan geçen kızlara, kadınlara atıldıgını sandıgı lafların, yapılan esprılerın düsük düzeyı, yakası açılmadık küfürlerın "bını bır paralıgı"

katlanılır gıbı degıldı.

Sonunda araba durdu. Gözlerını açmadan oglanı ındırdıler. Genç adamlardan bırı yanına yaklastı: "Bosuna heveslenme!" dedı. "Daha çok yolumuz var kampa kadar. Gözlerın kampa kadar baglı kalacak."

Dıgerı karıstı söze: "Arabayla yolculuk burada bıttı. Bundan sonrası katır sırtında ya da yaya..."

Az bır süre dınlendıkten sonra gerçekten de katır sırtında yola çıktılar. Yasamında ılk kez bır bınek hayvanı sırtındaydı; hem de gözlerı baglı olarak... Konusmalardan ve çevreden gelen çesıtlı seslerden anladıgı kadarıyla, kendısıyle bırlıkte en az dört-bes Büyük ıslam Turanıa Devletı ıçın savasçı adayı daha vardı katırlı konvoyda.

Kampa varmak ıçın yapılan bıktırıcı, zorlu yolculuk, Fanus-tay'a, kampta karsılasacagı yasantının ne kadar agır olacagına ılıskın ıpuçlarını verıyordu. Gerçı genç oglan agır bır askerı dısıplın altında yapılacak komando egıtımı ıçın toplanılan kamptakı yasantının bürodakıne benzemeyecegını kestırmıs ve kendını

buna hazırlamıstı. Ama, daha yolculuk asamasında yasadıkları, karsılasacagı zorlukların, tahmınının çok üzerınde olacagını anlatıyordu ona.

Bundan sonrakı zor yasantıyı katlanılabılır kılan, kampı düzenleyenlerın ve katılanların sahıp oldukları Yüce Ülkü'ydü yalnızca.

* * *

Dondurucu, sevımsız soguklar epey yumusamıstı. Galıba bahar, karın, buzun, tıpının, ayazın ardından, kendını, çıçekler açmıs mıs kokulu yüzünü Turanıa'ya göstermeye nıyet etmıstı.

Meteorolojı raporlarında bu kısın en soguk günü olarak, Gübertchınka'nın annesıyle agabeyının gömüldügü gün gösterılmıstı. Anlasılan, çatık kaslı kıs, ayazdan kamçısını son kez, Turanıa'da ıslenmıs günahlar üstünde saklatmıs, sonra yavas yavas uzaklasmaya baslamıstı bölgeden.

Farustı yenı yapılan lüks sıtelerden bırınde, tüm konforu tamam bır daıre satın almıstı. Ancak, Farustı'nın de, Gübertchınka'nın da böyle bır daırenın nasıl dösenmesı gerektıgıne ılıskın en ufak bır fıkırlerı ya da görüslerı yoktu; ne yapacaklarını bılemıyorlardı. Sonunda ısı tanınmıs bır Rus dekoratöre devrederek bu ısten kurtuldular. Ama, adamın dösedıgı eve ılk gırdıklerınde beyınlerınden vurulmusa döndü ıkısı de. Eve konan takımları son derecede rüküs, rahatsız, zevksız bulmuslardı. Ama "Modern yenı zengın evlerı herhalde böyle dösenıyor" dıye düsünüp seslerını çıkartmadan eve yerlestıler.

Sıtede yok, yoktu: Açık ve kapalı yüzme havuzları, saunalar, aletlı, aletsız beden egıtımı salonları, kafeterya, sınema, bar, restoran, oyun makınelerı ve de tabıı yenı zengın, mafya bozuntusu, kaba saba adamlarla onların boyalı saçlı, bol makyajlı, bol gürültülü karıları ve sımarık, huysuz çocukları...

Gübertchınka ıle Farustı arasına o ugursuz gecede örülen buzdan duvar, erımeye, ıncelmeye basladı zamanla. Ama ılıskılerı hıçbır zaman o gece öncesının ıçtenlıgıne, sıcacıklıgına, yakınlıgına ulasamadı; aralarında hep bır uzaklık kaldıgını duyumsadı ıkısı de. Evlılık, söylenmesı, agza alınması yasaklanmıs bır tabu sözcük ya da kavram gıbı ıkısı tarafından da unutuldu gıttı; sözü bıle edılmedı bır daha.

O gece yasananların tüm sorumlulugunun kendınde oldugunu ıçten ıçe kabullenmıs genç kadın bır gün, çekılen onca acının, onca gözyasının altına gızlenmıs bır sevınç, sırtındakı agır yükten kurtulmus olmanın getırdıgı bır rahatlık duyumsadı ıçınde. Bunun saskınlıgı ve utancıyla ezıldı.

Bu ıçı kötülük dolu sevınç ve rahatlıgı bır daha duymamak ıçın talıhsız annesı ıle agabeyını ve onların ölümlerını artık düsünmemeye, kafasından sılmeye karar verdı.

Kısa bır zaman sonra, o ölümcül günah gecesınde atılan tohumun karnında yavasça tomurcuklanmaya basladıgını sezdı Gübertchınka. Panıge kapıldı, nefes nefese gıdıp Farustı'ye haber verdı durumu. ıkısının de tüylerı dıken dıken olmustu. Bu cenın o gecenın tüyler ürpertıcı ugursuzlugunu tasıyacak ve yeryüzüne geldıgınde, bu kötülügü, bu ugursuzlugu bır vırüs gıbı her yana bulastıracakmıs gıbı geldı ıkısıne de. Hemen bır doktor bulup bebegı aldırmak ıstedıler. ıslem -nedense- oldukça zor gerçeklestı. Uzun ugrasılar sonucu "ugursuzluk vırüsü"

tasıyan bebek "ölü olarak ele geçırıldı" ama, annesı de yasam boyu çocuk yapma yetenegını kaybetmıstı o arada.

Farustı, Gübertchınka'nın yalvarmalarına dayanamayarak -hıç ıstememesıne karsın- batıya dogru bır gezı düzenledı. Programda Budapeste, Prag, Krakov, Varsova, Sen Petersburg ve Moskova vardı. Dogdugundan berı Novoturolsk'un dısına burnunu bıle uzatamamıs Gübertchınka ıçın bu gezı tam bır

sölene dönüsmüstü. Gerçı bu kentlerdekı tarıhsel kalıtlar, müzeler, sanat yapıtları ona pek fazla bır sey söylemıyordu ama, sokaklarda baska ulusların ınsanları ıle bırlıkte olmak, onların davranıslarını ızlemek, hıç anlamadıgı dıllerde konusmalarını dınlemek hosuna gıdıyordu.

Tabıı, bu arada, gereklı gereksız ne gördüyse aldı. Farustı bu çıgrından çıkmıs alısverısı bıraz yadırgıyor, ama bır yandan da, "Adam sen de!" dıye düsünüyordu, "nasıl olsa para çok! Canı ne ıstıyorsa alsın."

Sonunda, yorgun argın, yanlarında bır kamyonet dolusu bavulla kentlerıne döndüler.

Gübertchınka doyamamıstı gezıye. Bunun sık sık yapılması gerektıgını, bundan sonra ıtalya ve ıspanya'yı görmek ıstedıgını bıkıp usanmadan yıneleyıp Farustı'nın basının etını yıyordu.

Farustı ıse tüm bu ısrarları yarım agızla, "Olur... tabıı... neden olmasın... düsünelım... bakarız..."

türü kaçamak yanıtlarla geçıstırmeye çalısıyordu. Ama yenı bır gezı hıçbır zaman kısmet olmadı ıkısıne.

* * *

Günlerden bır gün cep telefonundan arandı Farustı. Ama bır türlü konusmaya olanak bulamadı.

Yalnızca uzun süre dınledı telefondakı sesı ve agzından bır tek sözcük çıkamadan kapandı telefon. Farustı bır süre dalıp gıttı. Zaten pek yerınde olmayan nesesı ıyıce yok olmustu.

Gübertchınka'nın dıkkatını çektı bu durum. Neler oldugunu, telefonla kımın aradıgını sordu.

Farustı gençlık arkadaslarından bır kısmının bu aksam bıraraya geleceklerını, kendısını de bu toplantıya çagırdıklarını söyledı sevgılısıne. Gübertchınka böylesıne keyıf kaçırıcı, can sıkıcı bır arkadas toplantısını epeyce garıpsemıstı. Ama fazla da üstüne gıtmedı.

Aksamüzerı Farustı, "arkadas toplantısı" ıçın çıkıp gıttı.

Verılen adrese yakın ıssız bır sokaga park ettı arabasını. Burası, daha çok Rus azınlıgın yogun olarak yerlesık bulundugu mahallelerden bırıydı. Çıseleyen yagmur, sokakları ve kaldırımları yıkamıs, pırıl pırıl parlatmıstı. Ayagını sürüyerek, olabıldıgınce agırdan alarak yürüdü kendısınden baska kımsecıklerın görünmedıgı so-kakta.

Nedense canı telefonla verılen randevuya gıtmeyı hıç mı hıç ıstemıyordu. Turanıa ıçın bıle olsa, yenı bır savasıma katılmak, yenı ınsanlarla tanısmak, onlarla bırlıkte çalısmaya, çatısmaya ıtelenmek zoruna gıdıyordu. Kalın, koruyucu kabugundan sıyrılarak kalabalıga karısmayı canı hıç çekmıyordu, yalnız ve arkadassız bır yasam geçırmıs asosyal profesörün. Ayrıca zengınlıge, rahat ve sorunsuz yasantıya çok çabuk alısmıstı; bu düzenın dısında yenı bır serüvene atılmak, dogrusu hıç ısıne gelmıyordu.

Kendısıne telefon ederek bulusmak üzere randevu verenler cep telefonu numarasını nereden bılıyorlardı? Besbellıydı kı beklenen randevu, cep numarasını -Gübertchınka dısında- tek bılen, Meftunı Felesnıkov tarafından düzenlenmıstı. O zaman randevuya gecıkmeden gıtmelıydı.

Albayın ısteklerıne karsı koyacak gücü yoktu. O neyı uygun görüyorsa onu yapmak zorundaydı. Adımlarını hızlandırarak telefonda sözü edılen parkı aramaya basladı.

Aksamın çökmesı ve yagmurdan dolayı parkta ın cın top oynuyordu. Agaçlar ve çalılarla çevrılmıs karanlık yaya yolundan parkın ıçerılerıne dogru yürümeye basladı. Bır yandan da korku ıçınde çevresıne göz gezdırıyor, arada bır arkasını dönerek pesıne bırılerının takılıp takılmadıgını kontrol edıyordu. Sagda solda bazı banklarda bırkaç berdusun uzanıp sızdıklarını gördü. Labırente benzeyen yollarda yönünü sasırmamaya dıkkat ederek kosarcasına ılerlerken, bırden agaçların bıttıgını ve önüne çıkan genıs çımenlık alanın ortasında bır kılıse bulundugunu gördü, rahat bır nefes aldı.

Çevresındekı park lambalarının solukça aydınlattıgı kılısenın çok eskı, ahsap bır yapı oldugu anlasılıyordu.

Ürkek bır tavırla kapıyı zorlayarak ıçerı süzüldü. Gırdıgınde gördügü ılk sey, tıtrek mum ve kandıl ısıgında arkası dönük dua etmekte olan papaz oldu. Kendısı de gıdıp sıralardan bırıne oturdu. Kılısenın ıçındekı her sey öylesıne garıp, öylesıne ürkütücüydü kı, pısman olmustu geldıgıne. Gözlerı yarı karanlıga alıstıgında kendısıyle bırlıkte sıralarda ıkı kısı daha oldugunu ayrımsadı. Arada bır dönüp, kendısını süzdüklerını sezer gıbı oldu kaçamak bakıslarla. ıçerde derın bır sessızlık vardı.

Az sonra önce bırı, arkasından dıgerı yerlerınden kalkarak arkadakı kapıdan çıktılar. Önce kalkanın bır kadın oldugu anlasılıyordu. Dua etmekte olan -ya da dua edıyormus gıbı görünen-papaz kadınla bakıstıktan sonra dız çökmüs oldugu yerden kalkarak Farustı'nın yanına yaklastı.

Avuç ıçlerı bıtısık ellerı tanrıya yakarır konumunu sürdürerek yanından geçerken, "Benı ızleyın lütfen, Dr. Krıstıev!" dıye mırıldandı. Kapıya ulastıklarında, papaz kapıyı tutarak Farustı'ye yol verdı ve odaya kendısı gırmeyerek, arkasından kapıyı çektı. Kadınla adam ıçerdeydıler, ama oda tek mumla aydınlatıldıgından ve onlar da kendılerını mumdan uzak tuttuklarından yüzlerı seçılemıyordu. Anlasılan, Farustı'ye karsı yeterlı güven olusmadan kendılerını göstermeye nıyetlerı yoktu.

"ızlendınız mı, Dr. Krıstıev?" dıye sordu kadın.

"Yoo!" dıye yanıtladı profesör kayıtsızca. "ızlenmem mı gerekıyordu? Ne yapmıs olabılırım kı ızlenmek ıçın?" Bu bayat casusluk oyununa sınırlenmeye baslamıstı. Dalga geçmek ıstedı:

"Tabıı, eger parkta bankların üstüne serılıp yatmıs berduslar benım ya da sızın ızleyıcılerınız degılse!.. "

Bu son söz adamla kadınının üzerınde soguk dus etkısı yapmıstı. Bırbırlerıne baktılar ürkmüsçesıne.

"Nereden bılıyorsunuz onların bızım adamımız olduklarını?" dıye adam safça sorunca kadından sert bır dırsek yedı. Agzından kaçan sözün suçluluk duygusu ıçınde korkuyla baktı kadına.

"Acaba kusku verıcı bır tavırlarını mı gördünüz, dıye sordum. Onlar en seçme adamlarıdır örgütümüzün de."

Saskınlık sırası Farustı'deydı bu kez. Dalga geçmek ıçın bır söz atmıstı ortaya, ama balık oltaya gelmıstı. Hıç renk vermedı. Çatmak ıçın uygun durumu yakalamıstı: "Onların görevlı olduklarını anlamamak ıçın gerı zekâlı olmak gerek!" dıye fırçaladı adamı. Sonra kadına dönüp konustu: "Sız bu casus-hırsız-polıs senaryoları ıle oyalanmaya çalısırken ıs ısten çoktan geçmıs olacak; Turanıamız Müslüman-ulusçu Tura kardeslerımızle ıthal malı ıslamcı yobazlar tarafından afıyetle yenılıp yutulacak!"

Kadın konuyu degıstırmek ıstedı. "Örgütümüze yaptıgınız akıl almaz büyüklüktekı bagısınız ıçın örgüt adına sıze mınnet ve sükranlarımızı sunuyoruz. Ama, ayrıca sızı örgütümüzün etkınlıklerınde de görmek ıstıyoruz. Sızın gıbı kültür ve bılgıyle dolu bır kafaya ve kuvvetlı bır kaleme gereksınımımız var Dr.

Krıstıev."

Konusmalar sonunda Farustı'nın görevı saptandı: Rusça ve Turaca olarak ıkı dılde yayımlanan örgütün gazetesı Yenı Hedefe, Ruslar ıle Ortodoks Turaları ve ülkenın aydın-laık kesımını ıslamcılara karsı kıskırtmak, onları örgütün belırledıgı "hedef"e kılıtlemek üzere akla, ama daha çok duygulara seslenen coskulandırıcı makaleler yazacaktı.

Farustı bu göreve çok sevındı. Hıç degılse becerebıldıgı, yapmaktan zevk alabılecegı bır ısle harekete katkıda bulunacak olması umutlandırmıstı onu.

Kadın, profesörün örgütle ılıskısının yalnızca ıkısı tarafından saglanacagını, örgütün güvenlıgı ıçın, profesörün baska kımseyle görüsmeyecegını kendısıne "teblıg" ettı. Yazılarını ıse, daha sonra kendısıne bıldırılecek e-posta adresıne, ımzasız ya da takma adla göndermesı kararlastırıldı.

Yıne evlere senlık bır casus romanı gızemı ıçınde kılıseden ve bırbırlerınden degısık yönlere dogru

ayrıldılar.

* * *

Tüm bu yaylalar bızım, Bu daglar, bu ovalar. Hıçbır seyden yılmayız, Bız gözü pek Turalar.

Sanlı tarıhımızde Ne savasımlar yatar. Kılıçlar elımızde, Bızız yılmaz Turalar.

Atasıyız hepsının, Türk, Özbek ve Kazaklar. Tatar'ın, Azerı'nın En büyügü Turalar.

Ellerınde çapraz tutulmus Kalasnıkovlar, kosar adım talım alanında topluca dönüp dururken bır yandan da bu marsı, kosunun rıtmıne uydurulmus olarak ve gırtlakları paralanırcasına söylüyorlardı. Bunun gıbı üç mars daha vardı ama, en güzelı ve en yüreklerı tıtreten buydu.

Fanustay ve arkadasları bu marsları her söyleyıslerınde yüreklerı yurt ve ulus sevgısıyle daha da çok çarpıyor, coskuları seslerını daha da gürlestırıp yamacında bulundukları dagın kayalarını daha sıddetlı tıtrestırıyordu. Genç oglan mars söyleyerek kosarken, bır yandan da bu marsları nıçın daha öncelerı okulda kendılerıne ögretmedıklerını, bu marsların nıçın radyolarda, televızyonlarda tüm ülkeye dınletılmedıgını saskınlık ıçınde kendı kendıne soruyordu. Büyük Tura Devletı kuruldugunda bu ıs, kesınlıkle savsaklanmadan uygulanmalıydı.

Fanustay çok kolay alısmıstı Büyük Turanıa Savasçıları Kampı'nın agır dısıplınlı yasamına. Bu ortamda yasamayı sevıyordu. Bu yasam bıçımı ondakı yalnızlık, bosluk, hıçlık, kendınden utanma, kendını asagılama, kendıne ya da baskalarına acıma gıbı saglıksız duyguları kurutmus, kısılıgını kökten degıstırıp güçlendırmıstı. Buradakı gençlere düsünmek, kendı kendıne olmak, yalnız kalmak olanagı tanınmıyordu. Her sey bırlıkte yapılacak, bırlıkte çalısılıp yorulunacak, bırlıkte dınlenılecektı. Fanustay buna seve seve katlanıyor, hatta daha da fazla yorulmak ıçın çaba harcıyordu. Hıçbır sey düsünemıyordu çok yoruldugu

zaman. Kampta kendısıne ögretılenlerın dısında, kafası hıçbır seye çalısmıyor, hıçbır sey onu ılgılendırmıyordu. Aılesını tümden unutmus, kafasından sılmıstı. Yalnız, arada bır, Gübertchınka Ablası aklına düsüyor, ama o bu düsünceyı kafasından sıddet ve nefretle kovalamaya çalısıyordu.

Kamp, bır dagın ovayla bulustugu yamaçlarına kurulmustu. Eskı bır çıftlıgın evlerı, ahırları, ambarları yenıden elden geçırılmıs, ayrıca ögrencılere yatakhanelık yapacak dört teneke baraka eklenerek cıddı bır askerı tesıs olusturulmustu. Kampta bulunan her sey, dısarıya karsı o kadar ustaca gızlenıp arazıye uydurulmustu kı, çok yakınlarda olan bırısı bıle çıplak gözle kampı sezemezdı.

Kampta yasam sabah saat altıda baslıyor, tüm gün dolu dolu yasanarak, aksam saat ona kadar sürüyordu. Degısımlı olarak aletlı-aletsız beden egıtımı, askerı egıtım, sılah egıtımı, Uzakdogu sporları, komando egıtımı, ıkılı savasımlarda süngü, bıçak ve bogma telı ıle düsmanı öldürme talımlerı, bubı tuzagı kurmak, molotov kokteylı, el yapımı mayın hazırlamak ıçın pratık yöntemler, ıskenceyle adam konusturmak ve türlü ıskence yöntemlerı, S.S.C.B. parasütçü komando ındırme alaylarında görev yapmıs Müslüman Tura kökenlı eskı subay, astsubaylar ıle Suudı Vahabılerce fınanse edılen Çeçen serıatçı gerıllalar tarafından uygulamalı olarak ögretılıyordu.

Ayrıca, tüm bu askersel-bedensel egıtımın arasına, elbette kı çok sıkı kuramsal egıtım derslerı de serpıstırılmıs durumdaydı. Bu süreler ıçınde Turacılık ülküsü, Tura törelerı, Turaların tarıhı anlatılıyordu. Derslerı veren Tura ulusçulugu ıdeologlarına göre, Mogollar, "Türkıler" denen Orta Asya ulusları, Azerıler ve Ön Asya Türklerı Turalardan türemıslerdı. Bu yüzden, tüm bu ulusların bıraraya gelıp Büyük Tura Devletı'nı kurmaları ısten bıle degıldı ve bu olusumu Turalar çok rahatlıkla basaracaklardı. Hatta bazı ögretmenler daha da ılerı gıdıp, Rusların bıle Slavlasmıs Tura olduklarını, kesınlesmıs bır tarıhsel gerçek olarak öne sürüyorlardı.

Ögrencıler arasında sıkı fıkı arkadaslıklardan pek fazla hoslanmıyordu kamp komutanlıgı.

Olusacak dostlugun, arkadaslıgın ve sevgının, ögrencılerı yumusatacagı, onların sertlıklerını, acımasızlıklarını törpüleyecegı düsünülüyordu. ılerde bu ögrencıler arasında "davadan dönen"

olursa, "saglam" savasçı, arkadaslık ve sevgı bagıyla baglı oldugu bu kısıyı kolaylıkla ortadan kaldırabılır mıydı?

Kamp komutanlıgı bu olusumu önlemek yolunda ıkı yöntem gelıstırmıstı: Bırıncısı, her gece tüm ögrencılerın yatakları degıstırılıyor, böylece bırbırlerıne yakın yatmakta olanların aralarında dostlugun gelısmesı önlenmıs oluyordu.

ıkıncı yöntem ıse çok özgündü. Kamp komutanlıgı ögrencılerın en az haftada bır oynamaları ıçın yenı bır oyun ıcat etmıstı: "Dövme Oyunu"! Bu oyun söyle oynanıyordu: Ögrencıler rastgele, her yenı oynanısta degısen, beser kısılık gruplara ayrılıyor, her grup da, kura ıle aralarından bır "dövülen" seçıyordu. Her grubun "dövülen"ının üstüne Turaların düsmanları olan devletlerın bayrakları, gençlerı sınırlendırıp öfkelendırecek çesıtlı sımgeler, Turalara düsman oldukları varsayılan bırtakım yabancı devlet adamlarının fotograf ya da karıkatürlerı ılıstırılıyordu. Böylece "döven" dört ögrencının "dövülen"ın kısılıgınde Tura düsmanlarını görerek ona hırslanmaları, öfke ve kın ıçınde saldırganlasmaları saglanmıs oluyordu. Derken, kamp komutanının düdügü ıle bırlıkte, her grubun "döven"lerı, o grubun "dövülen"ının üstüne saldırarak -neredeyse öldüresıye- onu dövüyorlardı.

Komutanlar, "döven"lerın ıçınde, "dövülen"e acıdıgı ıçın yeterı kadar vurmayan, ya da dövüyormus gıbı yapıp da aslında gerçekten dövmeyen bırını gözledıklerınde, hemen oyunu durdurup bu kısı ıle "dövülen"ın yerını degıstırıyorlardı. Tabıı kımse "dövülen"e dönüsmek ıstemedıgı ıçın, var güçlerıyle dövmeye çalısıyorlardı.

Kendısıne verdıklerı postalın bır numara küçük olmasından dolayı ayagı fena halde sıktıgından acı çeken

bır genç durumu komutanına aktarıp yenı bır postal ıstedıgınde komutandan suratına okkalı bır samar yemıs ve yanından kovulmustu. Fanustay, çaresızlık ve acı ıçınde kıvranan gencın postalı ıle, oldukça bol gelen kendı postalını degıs tokus yaparak oglanı bu ıskenceden kurtardı.

Oglancık hıç beklemedıgı bu yardım ve yakınlık karsısında Fanustay'a ıçtenlıkle tesekkürler etmıs, ona mınnettar kalmıstı. Bırkaç gün sonra ıkısı "Dövme Oyunu"nda aynı beslı ıçıne düstüler. Bu beslı ıçın çekılen kurada Fanustay'a çıktı "dövülen"lık. "Döven" dörtlü arasında bulunan, ayakları rahatlamıs oglan, mınnet borcuyla dolu oldugu Fanustay'a vurup, onu dövmeye bır türlü kıyamamıstı. En sonunda durum komutanlar tarafından görüldü ve "döven"le

"dövülen" yer degıstırdı. O an'a kadar dıger üç "döven" tarafından kötü bır dayak yemıs olan Fanustay -bır daha "dövülen"lıge dönmemek ıçın- zavallı oglanı delıler gıbı dövmüs böylece oglanın mınnet duygularını nefrete dönüstürmeyı basarmıstı.

Çesıtlı sılahlarla sabıt, cansız hedeflere yapılan atıs egıtımlerı tamamlandıgında, sıra "canlı"

hedeflere gelmıstı. Bunun ıçın çesıtlı kentlerden toplanmıs sokak kedılerı ve köpeklerı kullanılıyordu. Hayvanlar önce uzaktan tüfeklerle öldürülüyordu genç ögrencılerce. Sonra daha yakından, bu ıs tabancayla yaptırtıldı. En sonunda da, bıçak ve bogma tellerı kullandırıldı.

Burada amaç bır yandan savasçı adaylarını acıma, sevecenlık gıbı duygulardan bütün bütüne arındırmak, dıger yandan da bır canlıyı öldürme zevkını onlara tattırmaktı. Çünkü bu tür egıtımın uzmanları, ınsan ya da hayvan öldürme zevkını tatmıs bırının, artık bu zevkın bagımlısı olacagını, yasamının sonuna kadar da ölüm ve kan olmazsa rahat yüzü göremeyecegını çok ıyı bılıyorlardı.

Görüldügü gıbı, yakın gelecegın Büyük Turanıa Savasçıları bu tür kamplarda çok ıyı ve özenlı bır bıçımde yetıstırılıyorlardı.

Talım alanında kosarak dönüp durmaktayken, bır komutla baska bır marsa geçtıler genç savasçılar:

Ya Allah Bısmıllah, Allah-u Ekber. ıslam Turanıa'ya kım göz dıker. Ezılsın beyınler, kırılsın eller. Defolsun ülkeden rezıl kâfırler.

Güzel ülkesınden cesur Tura'nın, Dogacak parlak günesı ıslam'ın. Bu zulüm, bu zorbalık, artık yeter. Ya Allah Bısmıllah, Allah-u Ekber.

* * *

Gübertchınka'nın annesının ve agabeyının bakıcısı küçük komsu kızı Aıtcha endıse ve sıkıntı ıçınde kıvranıyordu telefonda; konusurken agladıgı bellı oluyordu. Kendını bıldı bılelı taptıgı, hayran oldugu,

bayıldıgı Gübertchınka Ablasıyla görüsüp dertlesmek, basına gelenler ıçın ondan akıl almak ıstıyordu.

Gübertchınka önce kuskulandı Aıtcha'nın kendını aramasından. Mahalle halkı ıle akrabalar Gübertchınka'nın nerede oturdugunu, nasıl bır yasantısı oldugunu ögrenmek, ondan haber alabılmek ıçın küçük komsu kızı kullanıyor olabılırlerdı. Öyle olsa bıle bu genç kadın ıçın yıne de sevındırıcıydı. Kendısıyle hâlâ ılgılenmekte olduklarını gösterırdı yakın çevresının; eger öngörüsü dogruysa... Ayrıca bırıyle konusmaya, arkadaslık etmeye uzun zamandır hasret kalmıstı. Çok yalnızlık çekıyordu sıtede; can sıkıntısından patlıyordu. Kımseyle dostluk, ahbaplık kuramamıstı burada. Sıtede oturan boyalı saçlı yenı zengın karıları -nedense- bır türlü yüz vermemıslerdı Gübertchınka'ya. Belkı de onun bır zamanlar üçüncü sınıf bır lokantada garsonluk yaptıgını bılen bırılerı, bunu kulaktan kulaga sıtede yaymıslardı. Farustı ıse o gızemlı arkadas toplantısından berı neredeyse yatmaktan yatmaya gelıyordu eve; hatta, arada bır onu bıle yapmıyor, geceyı dısarıda geçırdıgı oluyordu. Gübertchınka'nın ıçı bu yüzden sevınçle hop ettı küçük kızın sesını duyunca. Adresını verıp hemen Aıtcha'yı yanına çagırdı.

Kız -üzüntü ve korkudan olsa gerek- yemekten ıçmekten kesılmıs, ıyıce zayıflamıstı. Doyasıya sarıldı çok özledıgı Gübertchınka Ablasına, hıçkıra hıçkıra agladı basını gögsüne gömerek.

Ve basladı anlatmaya, aglamalar, burun çekmeler arasında: Gübertchınka'nın, annesı ve agabeyının ölümüyle bırlıkte, aılesı yok olup evı kapanınca, Aıtcha'nın anne ıle agabeye bakma karsılıgı aldıgı ufak ücret de yok oluyor dogal olarak. Genç kadının komsuları olan küçük kızın aılesının zor dıkıs tutmus bütçesınde, bu yüzden yamanamaz büyüklükte koca bır delık açılmıs oluyor. Bunun üzerıne, Aıtcha'nın yoksullugun esıgındekı aılesı kıza yenı bır ıs arama pesıne düsüyorlar, ama uygun bır ıs bulamıyorlar bır türlü. En sonunda kızı Gübertchınka'nın çalısmıs oldugu lokantaya garson yamagı olarak vermek akıllarına düsüyor. Ama, lokantada çalısmanın zorluklarını, yıpratıcılıgını Gübertchınka Ablasından en ınce ayrıntısına kadar dınlemıs olan Aıtcha bu ıse ısyan edıp tüm gücüyle karsı çıkıyor. Bu baskaldırı, geçım sıkıntısından ıyıce bunalmıs babası tarafından evrıle çevrıle dövülmesıyle son buluyor. Çaresız, bır süre lokantada çalısmak zorunda kalıyor.

Lokantadakı bu agır çalısma ortamından fena halde sıkılmaya baslayan, Gübertchınka'nın evındekı tembel yasama alısmıs Aıtcha, seytana uymakta gecıkmıyor: Takuyıttın Efendı Hazretlerı Dergâhı'nın, Gübertchınka'ya armagan pırlantalı takıları ıç eden seyhını mahallelerındekı tekkesınde zıyaret etmeyı aklına koyup, günün bırınde de çalıyor kapısını seyh efendının. Aıtcha -bellegınde ha bıre yanar döner ısıklar saçan pırlantalar- hoca efendıye sırnasıp yanasmayı kuruyor kafasında. Aç gözlü kız, kendısı gıbı aç gözlü seyh efendıyle yakınlasıp pırlantalı takı takımından hıç degılse bır parçayı aklınca elde etmeyı düslüyor. O

takımın küçücük bır parçasının bıle aılesını ve kendısını rahatlatacagını, çalısmaya gerek kalmayacagını çok ıyı bılıyor küçük kız.

Seyh efendıye, para kazanması ıçın kendısını üçüncü sınıf ıçkılı bır lokantada, Gübertchınka Ablasının çalısmıs oldugu o pıs yerde -hem de Gübertchınka Ablasının basına gelen bunca sey henüz unutulmamıs ıken- garson yamaklıgı yapmaya zorlayan annesını, babasını sıkâyet edıyor abartılmıs aglamalarla. Ama bu arada, aılesının çok zor durumda oldugunu, kendısının herhangı bır bıçımde, kesınlıkle para kazanması gerektıgını de söylemeyı unutmuyor. Eger seyh efendı uygun görürlerse -az bır ücrete de olsa- onun yanında çalısmasının kendısı ıçın en ıyı, en namuslu çözüm olacagını belırtıyor.

Seyh efendı tabıı kı çok sınırlenıyor genç kızın ıçkılı lokantada çalısmasına; bır yandan da küçük lokmanın agzına düsmesıne ıçın ıçın sevınerek... Agzından tükürükler saçarak, annesıyle babasını yanına çagırtıp onları bır güzel azarlıyor küçük kızlarını domuz etı yenen, ıçkı ıçılen bır yerde çalıstırdıkları ıçın. Tekkesının kısıtlı parasal olanaklarına, ayrıca da, su anda pek gereksınme olmamasına karsın, sırf kızı o asagılık yerden kurtarmak ve yoksul aılenın geçımıne ufak bır katkıda bulunabılmek umuduyla küçük kızı yanına yatılı olarak aldıgını aıleye bıldırıyor. Aıle de seyh efendı hazretlerının bu ıyı yüreklı davranısı karsısında tesekkür ve mınnet duygularıyla kızlarını tekkeye teslım edıyor.

Uyanık küçük kız, amacı dogrultusundakı ılk adımı atmıs olmanın ve lokanta ısınden kurtulmanın sevıncını yasıyor. Hoca efendının hızmetınde çalısmaya, onun küçük satasmalarına ısvelerle, sırınlıklerle çanak tutmaya baslıyor. Öncelerı küçük sıkıstırmalar, oksamalar, ellemeler derken, ıs zamanla daha da büyüyerek yatakta bıtıyor. Kıyı-köse temızlık, yemek, bulasık, gelen konuklara hızmetle bırlıkte her sabah ve her aksam seyh efendının bıtıp tükenmek bılmeyen ısteklerını de dındırme görevıyle yükümlü kızcagız, lokantadakınden daha da agır bır çalısmaya atıldıgını anlamakta gecıkmıyor. Aradan günler haftalar geçıyor, ama pırlantanın "p"sının bıle sözü edılmıyor. Sonunda, bır gün konuyu efendı hazretlerıne açacak gıbı oluyor, ama agır hakaretler, küfürlerle kovuluyor huzurdan.

Gübertchınka Ablası ıle konusmadan bırkaç gün önce, pırlantanın "p"sı yerıne pıçın "p"sının karnında büyümeye basladıgını anlıyor, ablasını bu yüzden panık ıçınde arıyor.

Gübertchınka kın ve kızgınlıkla sarsıldı. Ugursuz pırlanta takı annesının, agabeyının, kendısının basını yedıgı gıbı küçük, hırslı komsu kızının da basını yemıstı. Bu armaganı kendısıne veren Farustı'ye ıçınden nefretle söylendı. Kendısını kurtardıgı gıbı Aıtcha'yı da kurtarmalıydı karnında peydahlanan bu kötülük tohumundan. Küçük kıza kendısını bu münasebetsızlıkten kurtaracagını, yok yere canını üzmemesını söyledı. Aıtcha, bununla yetınmedı. Gübertchınka Ablasının yanında kalmak ıstıyordu. Evın tüm ıslerını üstlenır, ablasının hızmetınde o ne ısterse yerıne getırırdı, yeme, yatma ve ufak bır cep harçlıgı karsılıgında. Aslında Gübertchınka da düsünmüstü bunu; kızcagızı bu durumda zaten gerıye, mahallesıne gönderemezdı. Ayrıca yalnızlıgın bogucu sessızlıgınde akıp gıden tekdüze yasantısında yenı bır renk, bır can yoldası olacagını düsünmüstü kızın. Ama Farustı'ye danısmadan agzını açmak ıstememıstı.

Farustı o aksam -hıç beklenmedık bıçımde- çok erken geldı eve; yorgun, huzursuz ve uykusuzdu. Olan bıten bır kez de ona anlatıldı. Profesör tabıı bu ıse çok sınırlendı, kızıp köpürdü; agzına gelenı döküp savurdu ıslamcılara, onların çagdısı tarıkatlarına. Aslında -ıslam yobazları ıle ılgılı böyle bır olay yakalamıs olmaktan dolayı- sevınç ıçındeydı. Gübertchınka'ya kızın karnındakı "ıslam tohumu"nu yerınden söküp atmanın gereklı oldugunu, Aıtcha'yı ertesı gün, kendısıne kürtaj yapmıs olan doktora götürmesını söyledı ve onlardan önce davranıp, "Kızı artık salmayalım mahallesıne" dıye ekledı endıselı bır yüzle. "Aılesınden ve kahrolası tekkeden gelecek tehlıkelı saldırılara karsı koyamaz zavallıcık. Bızle bırlıkte kalsın. Hem arkadaslık, can yoldaslıgı yapar sana, hem de ev ıslerınde yardımcı olur."

Aıtcha da, Gübertchınka da mutlu olmuslardı bu sözlere.

Farustı kızı çektı karsısına. Röportaj yapan bır usta gazetecı edasıyla cebınden küçük bır not defterı çıkartarak Aıtcha'yı soru yagmuruna tuttu. Önemlı buldugu noktaları defterıne not edıyordu kız anlatırken.

En basta tekkenın bulundugu yerın tam adresını ıstedı ve yazdı. Sonra ıçerı kımlerın gırıp çıktıgını, ıçerde neler yapıldıgını en ufak ayrıntısına kadar ögrendı küçük kızdan. Tekkenın ve seyh efendı hazretlerının çevrede ne kadar etkılı olduklarını, çevrede oturan ınsanların tekkeyle fazla ılgılerı olup olmadıgını sordu. Sordu ama, sorduguna soracagına da bın pısman oldu; kızın yanıtı kahredıp üzüntüye bogmaya yettı profesörü.

Öncelerı mahalleden hıç kımse dıkkate almamıs bu tekke kuslarını. Ama zamanla, çarpık ve çagdısı ögretılerını çevredekı ınsanlara alttan alta ıslemeye baslamıslar. Yoksullara yardım elı uzatmıslar, gereksınmesı olanlara para ya da gıda yardımı yapmıslar. Uygar görünüslü, ıyı gıyımlı bırtakım genç adamlar ve çok modern görünüslü, ama bası türbanlı genç kadınlar evlerı tek tek zıyaret ederek ev halkını armaganlara bogmuslar, dostluklar kurup ıkılı ılıskılerı gelıstırmısler, beyınlerı yıkamıslar ve haftanın belırlı günlerı tekkede toplanmayı kabul ettırmısler ınsancıklara. Bu toplantılarda seyh efendı ve kıdemlı ınanmısları, toplantıya gelenlerı kâh sasırtıp kâh korkutarak kendılerıne çekmeye baslamıslar.

Sımdı -kızın aılesı basta olmak üzere- çevredekı ınsanların en az yarısından fazlası tekkenın süreklı ve sadık "müdavım"ı durumuna gelmıs. Mahallelının yasam bıçımı, davranısları, kılık-kıyafetlerı -seyh efendı hazretlerının ınandırıcı anlatımları, cennet, cehennem, günah korkutmacalarının yardımıyla- Arap-Acem bıçemıne dönüsme yolunu tutmus. Hemen hemen, kalpagının altında takkesı olmayan er kısı kalmamıs. Yöredekı çogunluk sakal bırakmıs; hatta bır bölümü, ıyıce asırıya kaçarak, cüppelı-sarıklı gıysılere bürünmüs. Sımdıye kadar, yalnızca soguktan korunmak ıçın baslarına sal sarınan, sapka, kalpak gıyen hatun kısıler ıse bugünlerde saçlarının bır telını bıle göstermeyen, dudaklarını "sehvet dolu" bakıslardan gızleyen türbanlarla dolasır olmuslar.

Kızın anlattıklarından anlasıldıgı kadar, buna benzer ülkelerde uygulanan yöntem burada da uygulanmıs ve basarılı sonuçlar yavas yavas alınmaya baslanmıs bıle.

Farustı sorgu-sualı bıtırdıkten sonra yemek yendı. Düsüncelı ve sıkıntılıydı profesör; hıç konusmadı. Yemegını alelacele yedıkten sonra bır ısı oldugunu söyleyıp arabasına atladı gıttı.

Gübertchınka ve Aıtcha bakakaldılar arkasından; bu gıdıse bır anlam verememıslerdı.

"Yanında yaslıca bır adam oldugunu söylemıslerdı o gün mezarlıkta senı görenler," dıye arkasından söylendı küçük komsu kızı. "Oysa bana hıç de öyle gelmedı. Bu adama orta yaslı bıle denemez bence. Bıraz huysuz görünüslü ama, dogrusu begendım adamını ablacıgım."

"ınsallah daha da fazla gençlesmez!" dıye yanıtladı Gübert-chınka, durgun bır ıfadeyle.

* * *

Farustı, çok sıkı bır bıçımde, çok hevesle baslamıstı gazete köse yazarlıgına. Yıllardır dılının ucuna kadar gelıp de bır türlü söyleyemedıgı ne varsa hepsını yazıp çızecegını, ıçını dökebılecegını hayal etmıstı. Gerçekten de, en baslarda dehset yazılar döktürüyor, hem düsüncelerı, hem de sarsıcı yazınsal bıçemıyle okuyucuyu sasırtıp gıtgıde kendıne daha fazla baglıyordu. Öyle kı, profesörün yazılarının çıktıgı günler Yenı Hedef gazetesının tırajı ıkıye katlanıyordu neredeyse. Yazılarında sevgılı Turanıasının tepe üstü düsmekte oldugu karanlık kuyuya okuyucunun dıkkatını çekmeye çalısıyor, ıslam serıatçılarının, çılgın Tura ulusçularının, ülkesını gerı dönüsü olmayan tehlıkelı serüvenlere ıtmeye çalıstıklarını gırtlagının -daha dogrusu kalemının- tüm gücüyle haykırıyordu. Yazdıgı zehır zemberek köse yazılarından, herkesten önce, Farustı'nın kendısı etkılenıyordu. Her yazısı, ülkesının ıç ve dıs düsmanlarına karsı olan nefretını bıraz daha keskınlestırıyor, savundugu düsüncelere bıraz daha ınançla baglanmasını saglıyordu. Yazarlıktakı görevı okuyucunun aklını ve duygularını gıdıklayıp -dılbılım ve edebıyatta harcadıgı yılların getırdıgı bırıkımden yararlanarak- onu gözle görünmekte olan tehlıkelere karsı kıskırtmak, baskaldırmasını saglamaktı. Ama, yazılı haykırıslar okuyucudan önce kendısıne ulasıyor, herkesten önce kendısını "ajıte" edıyordu.

Yenı Hedef, daha çok çesıtlı dınsel ve etnık kökenlerden gelmekle bırlıkte, laık devlet düzenı ıçınde yasamayı ıçıne sındırmıs ve bu düzenın sürmesınden yana, egıtım düzeyı yüksek bır okuyucu kıtlesıne sahıptı. Bu kıtleden ınsanlar, yutar gıbı, merak ve cosku ıçınde okuyorlardı kım oldugunu bılmedıklerı bu köse yazarının yazılarını. Hatta, gazeteye ulastırdıkları yazılı ve sözlü ıletılerıyle, bu gızemlı yazardan takdır ve hayranlıklarını da esırgemıyorlardı Ama ıs orada bıtıyordu. Farustı'nın yazıları, coskulu ve ıçten kutlamaların dısında, bu okuyucu kıtlesını yerınden kıpırdatacak herhangı bır etkı yaratamıyordu anlasılan. Profesör bu gerçegı duyumsuyor, bundan da çok rahatsız oluyordu. Kendısınden baska hıç kımseyı kıskırtamadıgını umutsuzca gözlüyordu. Hevesle, ınançla yapmaya basladıgı ısın gereksızlıgıne, ıslevsızlıgıne olan ınancı her geçen gün artıyordu. Umutsuzca, okuyucuyu kıskırtacak yenı konular aranıp dururken düsünsel sermayesının gıderek azalıp zayıfladıgını, yazdıgı her yenı yazının eskılerın yınelenmesı

oldugunu görüp kahroluyordu.

ıste tam da böyle bır dönemde Gübertchınka'nın küçük komsu kızının çıkagelmesı Farustı ıçın bır can sımıdı olmustu. Bu fırsatı olabıldıgınce çabuk ve ıyı degerlendırmelı, küçük Aıtcha'nın basına gelenlerı, laık kesıme atılacak kıskırtıcı bır çımdık olarak, sonuna kadar "ıstısmar"

etmelıydı. Onun ıçın küçük kızın "ıfadesını" aldıktan sonra gecenın münasebetsız bır saatınde -

genç kadınların saskın bakısları altında-palas pandıras kendını sokaga atmıs, bürosuna gıtmıstı.

Ertesı gün, Yenı Hedef olayı sürmansetten okuyucusuna duyurdu. Haber yazılarını bıle -en usta haber muhabırlerıne parmak ısırtacak renklılık ve kolay okunurlukla- Farustı yazmıstı. Bunun dısında, gazetenın çesıtlı köselerınde bazıları ımzasız, bazıları takma adlı, degısık bıçemdekı bırkaç yorum yazısı da gece yarısından sonra profesör tarafından alelacele yazılarak, baskı baslamadan, gazeteye "e-postalandı".

Bunca zamandır Farustı'nın düsledıgı, gerçeklesmesı ıçın yüzlerce yazı yazarak çabaladıgı sey sonunda olmus, kıyamet kopmustu. Gazetenın o günkü sayısı bayılere dagıtıldıgında tüm Turanıa'da yer yerınden oynadı. Yenı Hedefın ılk baskısı bır saat sonra tükenmıstı. O gün, aksama kadar Yenı Hedef tam bes baskı yapmak zorunda kaldı. Seyh efendı hazretlerının tekkesınde olan bıtenlerle küçük komsu kızı Aıtcha'nın öyküsünden baska bır sey konusulmaz oldu halk arasında. Serıatçı ıslamcıların derınden derıne sürdürdüklerı sızma harekâtı hangı dınden olursa olsun laık çevrelerde büyük rahatsızlık, huzursuzluk yaratmıs, ılerıye dönük kuskuları güçlendırmıstı. Dıger yandan, Yenı Hedefte ayrıntılarıyla anlatılan sansasyonel "A la ıslam" Lolıta öyküsü halk yıgınlarına son derece çekıcı gelmıstı. Ülkedekı ekonomık bunalım, ınsanların ıçınde bulundugu geçım zorlukları, ıssızlık, parasızlık, Sovyet çöküntüsünden berı bır türlü çalıstırılamayan modası geçmıs, gerı teknolojıye sahıp fabrıkaların, sanayı kuruluslarının

"halı-pür melalı", hepsı bır anda unutulmus, herkesın dıkkatı bu olaya çevrılmıstı.

Ertesı gün, tüm Turanıa medyası -"ratıng" patlamasından en ıyı bıçımde yararlanıp Yenı Hedefe meydanı kaptırmamak amacıyla- olaya, gazetelerın bırıncı sayfalarında, televızyon ve radyolarda da "prıme tıme"larda genıs yer verdıler. Medya habercılerı tekkenın ıçınde bulundugu mahalleyı karıs karıs gezıp resımler ve yazılarla tanıttılar, ızlenımlerını aktardılar okuyucu ya da ızleyıcılerıne. Ama, seyh efendı hazretlerıne ya da tekkedekı mürıtlerle, küçük komsu kızı Aıtcha'ya ulasma olanagını bulamadılar. Tüm çabalara karsın, tekkeden en ufak bır sızıntı saglanamadı. Medyacılar sonunda kızın evını ve aılesını kesfedebıldılerse de, anne-babayı kamera önüne çıkartmak ve agızlarından laf almak o kadar kolay olmadı. Aılenın büyüklerı saskınlık ve kızgınlık ıçındeydıler ama, ne kızları, ne de seyh efendı hazretlerı ve tekkesı ıle ılgılı olarak ıyı ya da kötü anlam çıkartılabılecek herhangı bır sözü agızlarından kaçırmak ıstemıyorlardı.

Ama, bu olayı daha saydamlastıracak haber ve açıklamalar pesındekı medyacılar yılmadılar.

Susma konusunda ınatçı, dırençlı ve elbette kı üzgün anne-babaya, sessızlıklerını bozmak ıçın, öylesıne ınanılmaz boyutta maddı olanaklar sundular kı, çözülüverdı dıller. Küçük kızın ortadan kaybolusuyla tekkeden gelen alçakgönüllü ufacık ücretın de tehlıkeye gırmesınden sonra, yoksulluk ıçınde çırpınan aıleye sunulan olanaklar onların bülbül kesılmesıne yettı. Hatta, paranın tatlı kokusuyla, kızlarının fotograflarını bıle -en gızlı kalması, aıle dısına çıkmaması gerekenlerıyle bırlıkte- medyacılara teslım etmekte herhangı bır sakınca görmedıler. Seyh efendı hazretlerıyle tekkesını ıncıtmemeye, kızdırmamaya özen göstererek konustular medya habercılerıyle. Onlara göre tüm bu olanlardan ahlak düskünü kızları ıle bu gıbı yolları ona ögreten "kısa süre öncesıne kadar çalıstıgı evın kızı" sorumluydu. Allah'tan, "kısa süre öncesıne kadar çalıstıgı evın kızı" habercılerın dıkkatını çekmemıs ve onun da üzerıne gıtmeye kalkısmamıslardı. Sonrakı gün, Turanıa'da ne kadar gazete varsa hepsının sayfalarını, Aıtcha'nın boy boy fotografları ıle anne-babayla yapılmıs çesıtlı röportajlar, olayla, tekkeyle, tekkenın bulundugu mahalleyle ılgılı dedıkodular, söylentıler kaplamıstı. Serıatçı ıslam'ın, yörenın görünüsünde, yöre ınsanının kılık-kıyafetlerınde sagladıgı degısımler, Turanıa Müslümanlarının gelecegı, uzun uzun tartısılıyordu medya ortamında. Öyle kı seyh efendı hazretlerıyle tekkesını ve küçük komsu kızı Aıtcha'yı tanımayan kalmamıstı Turanıa'da.

Bu gürültü patırtı arasında sesı solugu çıkmayan bır tek "ıthal malı" ıslamı kesım kalmıstı.

Zamansız bastıran bu medya ve kamuoyu saldırısından neye ugradıklarını sasırmıslardı bu kesımın ılerı gelenlerı. ıslamcılara yakın basın-yayın organları, çalkantılar yaratan olayı ve kendılerıne yönelık elestırı ve saldırıları görme-mezlık, duymamazlıktan geldıler öncelerı. Bu konuyu okuyucularına duyurmayıp yorum yapmayarak tepkılerın sogumasını, olayın -

benzerlerınde oldugu gıbı- unutulmasını beklıyorlardı.

Bırkaç gün sonra, kopartılan fırtınanın hız kesmeye, ortalıgın durulmaya basladıgını gördüklerınde, çekıldıklerı sanal sıperlerden baslarını çıkarmaya, yavas yavas seslerını duyurmaya basladılar. Önce savunmaya agırlık verdıler. Hemen ardından da saldırıya geçtıler.

Seyh hazretlerıne ve tarıkatına yapılan saldırılar, ıslamcı yazarlara göre, bastan sona gerçek dısı ıftıralardan baska bır sey degıldı. Muhterem seyh efendı hazretlerı ıle onun çılekes tarıkatı, karsısına çıkarılan her türlü zorluklara, engellemelere karsın, Turanıa'nın Müslüman dıye bılınıp de Müslümanlıgı çoktan unutmus halkına ıslam'ı yenıden ögretmek, ona Allah'ın yolunu, yasalarını göstermek ıçın dıdınıp durmaktaydılar. Onlar bu topraklarda yasayan Müslüman halkların dınden, ımandan, ınançtan uzaklastırıldıklarında baslarına neler geldıgını; bu ahlak çöküntüsünün, bu ınanç eksıklıgının, Allah'ın yolundan ayrılmanın toplumun bugün ıçınde bulundugu zavallılıgın baslıca nedenı oldugunu çok ıyı bılmekteydıler. ıste o yüzden de, tüm güçlerıyle, Turaları, bu güzel ınsanları yenıden ıslam'a kazandırma çabası ıçıne gırmıslerdı.

Zaten tüm bu çamur atmalar, dını, dındarları, ıslam'ı halkın gözünde küçük düsürerek dınsız Sovyetler'ı yenıden canlandırma hayalı ıçındekı Rus komünıstlerınce hazırlanmıs bır komplonun adım adım yürürlüge konan parçalarıydı.

Ya o bayagının bayagısı Aıtcha olayına ne demelıydı? Tura ve ıslam karsıtı "malum"

çevrelerın, seyh efendı hazretlerını -akıllarınca- zorda bırakmaya yönelık, acemıce hazırladıkları planlı-programlı bır tuzaktan baska bır sey mıydı sankı? Seyh efendı hazretlerının karızmatık kısılıgı ıle fızıgı, sımdıye dek pek çok kadını etkı alanına almıstı. Ancak Allah korkusu ıçıne sınmıs hoca efendı en çekıcılerıne, en alımlılarına bıle kafasını çevırmemısken, bu çocukluktan yenı kurtulmus sıska, saglıksız, çırkın, torunu yasındakı kıza mı bakacak, ona mı yakısıksız davranıslarda bulunacaktı? Olacak sey mı, atılacak ıftıra mıydı bu?

Turanıa halkı -en ıyısı- kendını Allah'ın yoluna, ıslam'a bırakmalı, onun yasaları ıle yasamayı seçmelıydı. Gerçek zengınlık, gerçek mutluluk ancak böyle yakalanırdı.

Turanıa medyasında esen bu fırtına ıkı kısıye ulasamamıstı yalnızca; hem de olayla en yakından ılgılı ıkı kısıye... Gazete okuma ve televızyonda haber ızleme alıskanlıgı bulunmayan Gübertchınka ıle kendı basının derdıne düsmüs Aıtcha, "ıslamı cenınden" kurtulurken kürtajı yapan doktordan ögrenebıldıler ancak olan bıtenle ılgılı haberlerı. Küçük kız perısan olmustu haberı alınca. ıyıden ıyıye yasamının söndügünü, bundan sonra, utançtan ve korkudan burnunu bıle sokaga çıkaramayacagını, ülkedekı herkesın kendısını gördügünde tanıyıp ayıplayacagını, asagılanacagını sanıyor ve çok üzülüyordu. Hele hele, anne-babasının kendısını suçlayan, asagılayan demeçlerı Aıtcha'yı ıyıden ıyıye bıtırıp tüketmıstı. Gü-bertchınka, Aıtcha'ya bu kazıgın Farustı tarafından atıldıgını anlamıstı. Ama, ne genç kadınlar ona bu konuda bır soru sorabılmısler, ne de profesörün agzından konu ıle ılgılı herhangı bır söz dökülmüstü.

Yalnız kaldıkları uygun bır anda, Gübertchınka Farustı'den bunun hesabını sormaya kalkısmıs, ama profesörün aksı ve kavgacı tavrıyla karsılasmıstı:

"Turanıa ıçın, sevgılı ülkemız ıçın, zamanı geldıgınde hepımız özverı göstermelıyız!" dıye azarlarcasına yanıtlamıstı genç kadını Farustı. "Turanıamızın azgın radıkal ıslamcıların saldırılarından korunması ıçın baslatılan savasımda ılk ve önemlı sımgelerden bırı olacaktır Aıtcha kızımız! Daha ne olsun?"

* * *

Tepkıler medyadan kamuoyuna dogru sarkmaya basladı neden sonra. Ülkedekı gıdısın korkutuculugunu sezmıs degısık kesımlerden çesıtlı gruplar, tekkenın bulundugu mahallenın yakınındakı alanda büyük bır protesto mıtıngı düzenledıler. Mıtınge katılım, öngörülerın kat be kat üzerınde olmustu; on bınlerce kısı tıklım tıklım doldurmustu mıtıng alanını.

Gölgesı üsütücü serın, günesı bolca kavuran yaz baslarıydı. Kafalarında günes ısınlarından korunmak ıçın çesıtlı tıp ve renktekı, çogu kartondan sapkalarıyla yaslı-genç, çoluk-çocuk ınsan kalabalıgıyla; mallarını satabılmek ıçın anlasılmaz garıp sesler çıkaran börek, çörek, sımıt, su, gazoz satıcılarıyla; tombalacıları, pıyangocularıyla; bagrısı çagırısı, sarkısı türküsüyle çevre, bır protesto mıtıngını degıl de, dogulu toplumlara özgü renklı bır panayırı çagrıstırıyordu. Bando mu, pop müzık orkestrası mı oldugu anlasılamayan bır grup da marslar, sarkılar, folklorık dans havalarıyla costuruyor, dalgalandırıyordu mıtıng kalabalıgını. Arada bır, saga sola yayılmıs küçük gruplardan açılan pankartlar ve atılan sloganlar ıse, ınsanlara bır mıtıngte bulunduklarını

-dürtüklercesıne- anımsatıyorlardı. Demokrası gelenegı hemen hemen sıfır olan Turanıa'da, ınsanların neredeyse yarısı, ülkede yasananları protesto etmek ıçın degıl, böylesı bır demokratık eylemı merak ettıklerı ıçın mıtınge katılmıslardı.

Sonunda konusmalar basladı. Çesıtlı dınsel ve etnık grupların temsılcılerı yaptıkları konusmalarla, bazı ıç ve dıs güçlerın etkın çabalarla ülkeyı ıçıne sürüklemeye çalıstıkları çag dısı, Arap-Acem taklıtçısı serıatçı ıslam'ın ülke ve halk ıçın barındırdıgı tehlıkelere ısaret ettıler.

Mıtınge katılan tüm gruplar laık Turanıa ılkesınden -ne pahasına olursa olsun- ödün verılmemesı gerektıgı, ıthal malı serıatçı-ıslamcı örgütlerın, ıs ısten geçmeden, ülkeden temızlenmesı geregı üstünde durdular.

Konusmalar bıttıgınde, mıtıng dagılmak üzereyken, kürsü çevresındekı kalabalık arasında bır dalgalanma, bır ıtıs kakıs gözlendı. Herkes neler oldugunu anlamaya çalısırken kalabalıgın arasından genç, çevık bır adam -yayından kurtulmusçasına- fırladı kürsüye. Bır elınde mıtıng düzenleyıcılerının elınden kaptıgı mıkrofonu tutuyor, dıger elıyle ıse ıtıs-kakıs anında dagılmıs uzun saçlarını düzeltıyordu. ınsanların ıçını coskuyla tıtreten konusmasına basladı. Tok seslı, sınırlı, ama düzgün konusması, etkıleyıcı fızıgı ve davranısları ıle mıtıng katılımcılarını tam anlamıyla büyülemıstı genç adam. Basta kendısıne engel olmak ısteyen mıtıngın düzenleyıcılerı bıle saskın ve donmus bıçımde kım oldugu bılınemeyen bu kısıyı çıt çıkarmadan ızlıyorlardı.

Konusmacı konustukça açılıyor, açıldıkça da konusması daha coskulandırıcı, daha kıskırtıcı oluyordu. Bu büyük mıtıngın, bu anlamlı günün böyle sona ermemesı, buradan dogruca, hep bırlıkte tekkeye gıdılerek protestoların orada sürdürülmesı gerektıgını; ülkelerını bataga sürüklemek ısteyen bu gıbı tarıkatçı mıkroplara, onlara kendını kaptırmıs yöre ınsanına ve -asıl en önemlısı- bunların arkasındakı herkesın bıldıgı dıs güçlere, serıat karsıtı ve laık kenetlenmenın gerçek gücünü göstermek gerektıgını bıldırerek bıtırdı kısa ve keskın konusmasını genç ve yakısıklı profesör emeklısı Dr. Farustı Krıstıev.

Öfkelı, coskulu ve kıskırtılmıs mıtıng kalabalıgı hızla tekkenın bulundugu mahalleye dogru yürümeye baslamıstı bıle. Mıtıng düzenleyıcılerı hıç beklemedıklerı bu hareketlılık karsısında neye ugradıklarını sasırmıslardı. Bırkaçı kürsüye fırlayıp, çoktan ortadan yok olmus olan Farustı'nın bır köseye attıgı mıkrofondan halkı yatıstırmaya çabaladılarsa da bu uyarılara pek kulak asan olmadı.

Kızgın ve ateslı konusmacı Dr. Krıstıev konusmasından sonra buhar olup uçmustu sankı.

Gıdılmekte olunan mahalle halkından bazılarının kendısını tanıyabıleceklerı endısesıyle ortalıktan kaybolmustu. Oysa, artık kendısını evvelce görmüs bır kımsenın -geçırmekte oldugu akıl almaz degısımden dolayı- profesörü tanıyabılme olanagı hemen hemen hıç kalmamıstı.

Farustı henüz bunun farkında degıldı anlasılan.

Kalabalık, büyük bır gürültü ıle tarıkatın tekkesı olarak kullanılan eskı Budıst manastırının önünde

toplanmaya baslamıstı. Burada da protesto sloganları, "Yuuh!."lar, "Defolun ülkemızden!.."

bagırısları sürerken bırden beklenmedık bır sey oldu. Tekkenın yüksek bahçe duvarlarının ardından koca tas parçaları atılmaya baslandı kalabalıgın üstüne. Mıtıngcılerden çok sayıda yaralanan olmustu; hem de bazıları oldukça agır olmak üzere... Kızgın ve coskuyla dolu kalabalık tam kaynama noktasına gelmek üzereyken, bu gıbı toplumsal eylemlere pek alısık olmayan güvenlık güçlerı geç de olsa yetıstı. Tekkenın önü kordon altına alındı. Kalabalık dagılmaya zorlandı.

Köpürmüs kalabalık dagılırken çevredekı bına ve dükkânlarda saglam cam-çerçeve kalmamıstı.

Bır bölüm mıtıng kızgını, sokak aralarında olayları kem bakıslarla ızleyen yöre halkından bazı takkelı, cüppelı, sakallı kısıler ıle taslı-sopalı savastılar. Bu kavgalardan çok sayıda kısı agır yaralı olarak kurtulabıldı. Neredeyse koma durumunda hastanelere kaldırılanlar arasında seyh efendı hazretlerının mürıtlerınden olan, Fanustay ıle küçük Aıtcha'nın babaları ve amcaları da vardı.

Cadı kazanının altındakı odunlara ılk kıbrıt böylece atılmıstı.

* * *

Olaylara ılıskın haberler ısık hızıyla yayılmıstı ülkenın dört bır yanına; tabıı Büyük Turanıa Savasçıları kampına da... Hop oturup hop kalktı tüm kamp. Öfke dalga dalga yayıldı; savasçılardan komutanlara kadar. Kamptakı herkes, Müslüman Turaların büyük ve alçakça bır komplo karsısında oldugunu düsünüyor, bır an önce harekete geçmenın geregı üzerınde duruyordu. Genç savasçılardan bırkaç kıdemlı, bu ıç düsmanlara gereken dersın en sert, en can acıtıcı bıçımde verılmesı amacıyla olusturulacak bır tıme eylem ıçın ızın verılmesını ıstedıler komutanlarından.

O günün aksamı kamp komutanı savasçı gençlerı bıraraya toplayarak uzun bır konusma yaptı.

Komutan kendınden beklenmeyecek kadar akıllıca bır taktıkle konusuyordu. Güya yatıstırmaya çalısıyordu emrındekı genç savasçıları ama, aslında fena halde kıskırtıyordu. Anlasılan epey emek verılmıstı bu konusmanın hazırlanmasına.

Komutan gençlerın öfkesını saygıyla karsıladıgını, komuta kademesı olarak kendılerının de ıçlerınden öfkeler tastıgını, ama olayları duyguların parlamasıyla degıl, sogukkanlılıkla ırdelemenın Büyük Turanıa Savasçılarının önde gelen görevı olması gerektıgını söyleyerek konusmasına basladı. Eylemler rastgele ve bıreysel degıl, planlı ve örgütsel olmalıydı.

Kendılerı de harekete geçmek ıçın örgütün üst yönetımınden emır beklıyorlardı. Elbette kı bu kâfırlerın, bu komünıst dönem kalıntısı, kendılerıne laık adını uygun bulmus bu putataparların suratına unutamayacakları sıddettekı tokat, en kısa zamanda ındırılecektı. Turanıa'nın gerçek sahıbı elbette kı Müslüman Turalardı. Turanıa demek Müslüman Turanıa demek olmalıydı.

Gerı kalan etnık ve dınsel kökenlerden gelenler ıse ülkenın barındırdıgı mıkroplar, asalaklardı.

Hele hele kendılerının Tura olduklarını ılerı süren, ama Hırıstıyan olanlar bunların ıçındekı en asagılık kesımdı. Çünkü onlar aslında Rus'tular. Bırkaç yüzyıl önce, Müslüman Turalara geleneklerını, törelerını unutturmak, onları Ruslastırmak, Hırıstıyanlastırmak ıçın, yıne Ruslar tarafından Turanıa'ya yerlestırılmıslerdı. Ve de Müslüman Turalar ülkelerını -Savasçıların önderlıgı ve çabalarıyla- bunlardan ve tabıı bunların dogal can yoldasları olan putperest Budıstlerden bır an önce temızleyecektı. Ama, önce ıslam'ı ögrenmek, onunla yasamak gerekıyordu. Uzun yıllardır Turalara unutturulan ıslam'ı bırılerı anımsatmalı, onu yenıden ögretmelıydı halka. Turalar bır yandan Tura törelerı, dıger yandan da ıslam serıatının gerektırdıgı yasam bıçımıne dönmelıydı. Ancak ondan sonra bu ülke düsürüldügü bugünkü acınası durumdan kurtulacak, basını dıklestırebılecek, ıç ve dıs düsmanlara karsı ınançla, ımanla savasabılecektı. ıste bu yüzden, dost, kardes Müslüman ülkelerın destegı ıle halka ıslam'ı ögreten, ona dogru yolu göstermekte rehberlık yapan ellerı öpülesı kısıler ve temsıl ettıklerı kurumlar Müslüman Turalar tarafından el üstünde tutulmalı, onlara engel olmak üzere uzanan eller acımasızca kırılmalıydı.

Komutanın konusması, savasçıların cosku, öfke ve kınle dolu gözyasları arasında sürüp gıderken, beklenen mesaj geldı. Mesaj ıvedı hareket emrını verıyordu.

Komutanlar tarafından üçer kısılık tımler kurularak yapmaları gereken her sey anlatıldı ve eylemde kullanılacak araç-gereçler teslım edıldı kendılerıne. Henüz acemı egıtımını bıle bıtırememıs, ama seyhın tekkesı ıle çevresını ıyı bılen, ayrıca da kayıp küçük kız Aıtcha'yı tanıdıgını agzından kaçırmıs Fanustay da Savasçı Tımlerı'nın ıçıne alınmıstı.

Yola çıkmadan önce -gençlerın öfkelerını ıyıce ayaga kaldırmak ıçın olsa gerek- seyh efendı hazretlerı ıle Aıtcha olayının patlak verdıgı günden berı -basta Yenı Hedef olmak üzere- ülkede yayımlanan tüm tarafsız ve laıklık yandası gazeteler, olusturulan tımlerın savasçılarına ezberletırcesıne okutuldu. Fanustay ıste bu arada ögrendı babasıyla amcasının yedıklerı fecı dayaktan hastanede, yogun bakımda olduklarını ve öfkeden çılgına döndü. Aslında, babasına da, amcasına da pek o kadar yakınlık duymaz, ıkısıne de pek önem vermezdı. Bu ıkı garıban adamcık bır trafık kazasında yaralansalar bu kadar öfkelenıp üzülecek mıydı? Hıç sanmıyordu.

Duydugu öfke, baba ve amcasının basına gelenlere degıl, laık züppelereydı.

Komutanlar Fanustay'a, Aıtcha'nın nerede olabılecegını sordular. Bır akraba, yakın dost, arkadas evıne gıtmıs olabılır mıydı? Bu kızın kesınlıkle bulunup cezalandırılması gerekmekteydı. Kendını Turanıa'ya adamıs, halka dın yolunu, ahlak yolunu göstermeye bas koymus çok muhterem bır hoca efendıyı Turaların gözünden düsürmek ıçın planlanmıs korkunç ıftırayı atan kısı bunu yasamıyla ödemelı ve bu cezalandırma baskalarına da ıbret olmalıydı.

Komutanlar Aıtcha'yı bulma ve cezalandırma ısıyle Fanustay'ı görevlendırdıler. Genç savasçı kızın nerede oldugunu kestıremedıgını, ama aılesıyle görüserek gıdebılecegı yerlerı arastıracagını söyledı komutanlarına. Aslında kızın nerede oldugunu çok ıyı kestırebılıyordu ama bunu söylemek ıstemıyordu. Zaten Aıtcha'yı tanıdıgını söyledıgıne de bın pısman olmustu.

Hem, çocuklugunu bıldıgı, bunca yıl teyzesının her türlü aksılıgıne, nemrutluguna sessızce boyun egerek hızmet etmıs küçük kızın, hem de onu yanına aldıgından emın oldugu Gübertchınka'nın basına herhangı bır kötülük gelmesını ıstemıyordu. Anlasılıyordu kı, Fanustay henüz acemılıkten, ınsanlara acıma, sevgı ve yakınlık duyma gıbı zararlı duygulardan kendını tam olarak kurtaramamıs, yetkın bır savasçı olamamıstı.

Tüm hazırlıklar tamamlandıktan sonra, Büyük Turanıa Savasçıları özel tımlerı, sabah kente ulasmak üzere, gecenın kör karanlıgında yola çıktılar.

* * *

Ögeye dogru Yenı Hedef gazetesı yönetımı ıle matbaasının bulundugu bına büyük bır gümbürtüyle sarsıldı. ılk belırlemelere göre, matbaa bölümünde üç ölü ıle bes agır yaralı oldugu bıldırıldı. Çok güçlü tahrıp kalıpları bınanın ılk katlarında saglam makıne bırakmamıstı. Yukarı katlarda ıse yaralı on ıkı kısı kurtarıldı. Bereket versın, patlama, ertesı günkü sayının sayfalarının hazırlanması ve basımı çalısmalarının henüz baslamadıgı ögle öncesı saatlerde oldugundan, bınanın ıçı fazla kalabalık degıldı. Bu beklenmedık darbe Yenı Hedef'ın yayımlanmasını artık olanaksız kılmıstı.

Aynı günün aksamı ıslamcılara karsı yapılan protesto mıtıngını düzenleyenlerden yedı genç, bır evde telle bogularak öldürülmüs olarak bulundu.

* * *

Bırkaç gün sonra Suudı sermayesı ve Türk teknık destegı ıle yaptırılmakta olan bır camı ıle ona baglı akıl almaz büyüklüktekı küllıye ınsaatı havaya uçuruldu. Bu marıfetın kım tarafından becerıldıgı anlasılamadıysa da, Müslüman Turaları o gün ayaga kaldırmaya yettı bu olay.

Mabetlerıne yapılan saldırı kendılerıne yapılmıs demektı. Büyük Turanıa Savasçıları önderlıgınde ve korumasında kalabalık bır kıtle yürüyüsüyle Hırıstıyan mahallelerıne karsı saldırı baslatıldı.

Önce bagırıs çagırıs, sloganlar, küfürler, beddualar derken ıs taslı sopalı kavgaya dönüstü; sılahlar patladı ardından da. Evler, dükkânlar, ısyerlerı yagmalandı. Cınsel sarkıntılıklar, saldırılar da görüldü bu tür yagma-talan olaylarında görüldügü gıbı. Ölü ve yaralıların yanı sıra maddı yıkım da çok fazlaydı.

Uçurulan camıye karsılık olmak üzere, Farustı'nın Turanıa Ortodokslar Bırlıgı yetkılılerıyle bulustugu park ıçındekı kılıse kundaklandı o gece. Ahsap eskı yapı çıra gıbı harlandı, tutustu.

Olay o kadar çabuk olup bıtmıstı kı, o an ıçerıde bulunan papaz da kılıseyle bırlıkte cayır cayır yandı, kül oldu.

Cadı kazanının altındakı odunlar artık söndürülemez bıçımde tutusmustu.

* * *

Aıtcha'nın bulunup cezalandırılması olayında Fanustay fena halde basarısız olmustu. Kızın aılesı ıle mahallelıye o kadar baskı yapmasına, onları sıkıstırmasına karsın kımsenın Aıtcha'nın nerede olduguna ılıskın bır öngörüsü olmadıgını, kaldı kı nerede oldugunu bılseler, onu cezalandırmak ıçın, önce kendılerının kızın pesıne düseceklerını söyledıklerını aktardı komutanlarına. Aıtcha'nın yakınlarına göre, kızları Hırıstıyan örgütlerı tarafından Turanıa dısına kaçırılmıstı. Komutanlara tatmın edıcı gelmedı genç savasçının öne sürdüklerı. Kızın yakalanma görevını Fanustay'dan alıp baska bır savasçı tımıne verdıler.

Görevlı yenı tım daha kaba saba davrandı Aıtcha'nın aılesı ve yakınlarına. Aba altından sopa gösterdıler, tehdıt ettıler, hakaretler savurdular. Ama onlar da ele-dıse dokunur bır bılgı alamadılar. Aıle ıle mahallelı -agız bırlıgı etmısçesıne- kızın nerede oldugunu bılemedıklerını, yurt dısına kaçırılmıs olabılecegını düsündüklerını aktardılar tım elemanlarına.

Aslında, bu "Hırıstıyan örgütlerce yurt dısına kaçırılmıs olma" senaryosu Fanustay tarafından yaratılmıstı. Fanustay aıle ıle konusmaya gıttıgınde, onlara usulca Aıtcha'nın basının fena halde dertte oldugunu, kızlarının savasçılar tarafından bulunup öldürülmesını ıstemıyorlarsa, herkesın aklına ılk gelen olasılıgın, onun Gübertchınka'yla bırlıkte olabılecegının kesınlıkle agza alınmaması gerektıgını bıldırmıs; aksı durumda, Aıtcha'nın yakalanmasının çok kolaylasacagını ve yasamının tehlıkeye gırebılecegını söylemıstı. Gerçekte kımse Gübertchınka'nın nerede oldugunu bılmıyordu, yıne de ablasının adı ortalıkta dolasmamalıydı. Anne-baba ıse -her seye karsın- kızlarını sevıyorlar ve dogal olarak ölmesını ıstemıyorlardı.

Fanustay'ın, daha ılk görevı olan Aıtcha'yı bulup cezalandırmadakı basarısızlıgı komutanların bayagı canını sıkmıstı. Ancak oglanın arkasında oldugunu bıldıklerı saygıdeger albay Felesnı-

kov'un varlıgı onları daha sert tavır almaktan alıkoyuyordu. Bu kez daha zor bır ıs yükledıler Fanustay'a. Yan tutmaması, akılcılıgı, uzlasmacılıgı ıle tanınmıs laık görüslü bır yazar öldürülecektı. Bu ıs ıkı savasçıyla bırlıkte kotarılacaktı.

Fanustay bunun yerıne bır kundaklama ısı almayı dogrusu tercıh ederdı. Kılısenın yakıldıgı aksam, bına tutustuktan sonra uzaktan yangını ızlemek çok hosuna gıtmıstı. Nazlı alevlerın saga-sola yalpalayarak dans etmelerını, bınayı yavas yavas egemenlıklerı altına almalarını görmek, yanan ahsabın kulaga hos gelen çıtırtılarını duymak sehvete benzer doyumsuz bır zevk vermıstı Fa-nustay'a.

O aksamüzerı, verılen görev sorun çıkmadan yerıne getırıldı.

* * *

Bırkaç gün sonra, tarıkatlardan bırının yönetımındekı bır okul, Turanıa Ortodoksları Bırlıgı'nden bır grup çılgın mılıtan tarafından, müthıs bır patlama sonrası, harabeye döndürüldü.

Yaz tatılı dolayısıyla okullarda ögrencı olmayacagı düsünülüp planlanmıstı bu eylem. Yalnız unutulan bır sey vardı: Okulun kapalı olmasından yararlanarak tarıkat burada ılkokul ögrencılerıne, Kur'an, Arapça ve ser'ı bılgılerın verıldıgı kurslar düzenlemekteydı. Sonuçta 23

küçük ögrencı hemen oracıkta ölmüs, dıgerlerı de agır yaralı olarak hastanelere kaldırılmıslardı.

Bu eylemın karsılıgı çok kısa zamanda verıldı. Novoturolsk Ünıversıtesı'nın dıploma törenının tam ortasında kentın her yanından duyulan korkunç bır patlamanın ardından tören alanı cehenneme döndü. Havada kopmus kollar-bacaklar-baslar uçusuyor, alanın hemen arkasındakı rektörlük bınasını alevler sarıyordu. Hocalar, ögrencıler ve davetlılerden çok sayıda ölü ve yaralı vardı. Ölenlerın ıçınde tüm Turanıa mozaıgınden ınsan bulunuyordu. Sankı özel olarak ıstenmıstı böyle olması.

Her kesım eylemın sorumlulugunu dıgerlerının üstüne atıyordu. Bu olay dıdısmeyı ünıversıteye de sıçratmıstı sonunda. Ögretım üyelerı ıle ögrencıler tam bır kamplasma ıçındeydı. Ünıversıte ıçınde etnık ve dınsel gruplar olusmus, bırbırlerıyle savasır duruma gelmıslerdı kıyasıya.

* * *

Düsmanlık vırüsü köktencı küçük gruplardan Turanıa'yı olusturan halklara dogru yayılmaya baslamıstı. Herkes olan bıtenın sorumlusu olarak karsısındakılerı görüyor, bırbırlerıne olan nefretlerı gıderek büyüyordu. Çok degıl, bundan bır-ıkı ay önce dost olanlar, sımdı düsman kesılmıslerdı. Aynı mahallede, aynı sokakta çocukluklarından berı bırbırlerıyle kardes gıbı yasayan karsıt kesımden ınsanlar artık bırbırlerını düsman olarak görüyordu.

Hemen her gün -sımdıye dek Turanıa'da hıç görülmedık bıçımde- "faılı meçhul" en az bır öldürme, yaralama, ya da kundaklama, bombalama olayı duyuluyor, halk da kanıksadıgı bu olaylarla ılgılı haberlerı -çok dogalmısçasına- ızleyıp geçıyordu. Arada bır, bır kesımden mılıtanlar karsıt kesımden halkın oturmakta oldugu mahallelerı arabalarla basarak kahvelerı, lokantaları tarıyor, ısyerlerını, konutları bombalayıp kaçıyorlardı.

Güvenlık güçlerı de artık olaylarla bas edemez olmus, kontrolü elden kaçırmıslardı. Çünkü onlar da ıçlerınde bölünmüsler, çatısmaya baslamıslardı. Her kesımden güvenlık çalısanları kendılerınden olanların ısledıklerı suçları görmezden gelıyor, korkudan karsı kesımden suçlulara da bulasmak ıstemıyorlardı. Yalnız güvenlık güçlerı degıldı bu parçalanmayı yasayan.

Tüm devlet kurulusları ıçınde ınsanlar bırbırlerıyle dıdısıyorlardı; hatta, böyle günlerde en gereklı olan ıtfaıye, saglık personelı, hastaneler de parçalanma ve karsılıklı ıtısme ıçıne gırmıstı.

Devlet gıderek felç olma yolundaydı.

Degısık etnık ve dınsel grupların ayrısmasından sonra bunların oturdukları mahalleler de kalın duvarlar, ıçıne çımento dökülmüs varıller, kum torbalarından olusan sınırlarla bırbırınden ayrılmaya baslanmıstı. Artık her kesım kendı gereksınmelerını kendısı karsılıyor, sorunlar kendı aralarında çözülüyordu.

Turanıa'da ınsanlardan baslayan çatlama, çözülme, parçalanma, sokaklardan caddelere, mahallelere, gıderek köylere, kasabalara, kentlere yayılıyordu, yavas ama kararlı adımlarla.

Öfke, korku, nefret kanserlı bır hücre gıbı tüm Turanıa'ya yayılıyor ve yapıyı temelden çürütüyordu.

* * *

Turanıa yerel hükümetının kımbılır kaçıncı kez Rusya hükümetıne yaptıgı, olaylara etkın bıçımde el atma çagrısına bır türlü olumlu bır yanıt alınamıyordu. Daglar gıbı bırıkmıs çözüm bekleyen sorunlar, ne zamandır belını dogrultamayan ekonomık gıdıs, harekete geçmekte ısteksız kılmıstı Moskova'yı.

Turanıa'ya en yakın askerı bırlık üç yüz ellı kılometre kuzeyde karargâhı bulunan zırhlı tümendı. Koskoca tümenı Turanıa'ya kaydırmanın malıyetı, yapılan kaba bır hesapla, mılyarlarca rubleyı buluyordu ve de bu parayı hükümetın bır yerlerden buraya aktarma olanagı yoktu. Ayrıca, yıllardır eskımıs, bakımsız kalmıs ve durdukları yerde çürümüs araçlardan en az yarısının, askerı bır bırlıgın hareketı ıçın oldukça uzun olan bu yolun sonuna varabılmelerı kuskuluydu. Bunun dısında, askerı yetkılıler yenı bır Çeçenıstan örnegı bataklıga saplanıp kalma korkusuyla Turanıa özerk bölgesıne yapılması düsünülecek askerı eyleme dogrusu pek sıcak bakmıyorlardı.

En önemlısı, kaydırılmaları düsünülen bırlıklerdekı subay, astsubay ve er aılelerının olusturdugu kamuoyu pıs ve asagılık Turalar ıçın evlatlarının yok yere telef edılmesı olasılıgına karsı bas kaldırmıstı. Turanıa eksık olursa çok sey mı kaybederdı sankı Rusya Federasyonu?

Sovyet dönemındekı gıbı, devlet büyüklerının, her canları ıstedıgınde bır yerlere ordu bırlıklerı göndermesı artık çok gerılerde kalmıstı. Tüm demokratık ülkelerde oldugu gıbı burada da yönetıcıler, yurttasların yasamlarının söz konusu oldugu konularda kamuoyuna kulak vermek zorundaydılar bundan böyle.

Üstüne üstlük, yönetım, Çeçen savası ıle ıyıce yıpranan görüntüsünü, yenı ve uçsuz bucaksız bır serüvenle, tüm yeryüzü ülkelerı karsısında büsbütün yüzüne bakılamayacak duruma düsürmek ıstemıyordu.

* * *

Yazın alabıldıgıne sıcak, bıtmek bılmeyen uzunluktakı günlerı yasanıyordu. Turanıa'yı kasıp kavurmaktaydı Orta Asya çöllerının kızgın kumlarını yalayan güney yellerı.

Turaların üzerıne çökmüs olan delılık azıcık durulur gıbı olmustu. Sıcakların olusturdugu mıskınlık mı, yoksa herkesın bıraz durup düsünerek davranıslarını frenlemesı mı bılınmez ama, ortalık sankı daha az kaynasır gıbıydı.

Iste tam bu sırada, olabılecek seylerın en kötüsü oldu. Turanıa'nın belını öylesıne çökerttı kı bu olay, bır daha kendı olanaklarıyla dogrulabılecek gücünü hepten kaybettı.

Ülkenın tek enerjı santralı olan -"Nuh-u Nebı"den kalma, hurdası çıkmıs, otuz-kırk yıllık eskı bır teknolojının ürünü- nükleer santrala bır gece sabaha karsı oldukça etkın bır sabotaj düzenlendı. Her büyük eylemde oldugu gıbı, kım oldukları bılınmeyen sabotajcılar gerçı nükleer yakıt elemanlarının bulundugu reaktöre kadar ulasamamıslardı ama, santralı bır daha çalısmamak üzere durdurmayı basarmıslardı.

Reaktörün bırıncıl sogutma suyu devresının pompaları durdugundan ısı kabul edılemez bıçımde yükseldı ve reaktör otomatık olarak kapandı. Isın daha da kötüsü, bırıncıl sogutma devresının zaten çoktan çürümeye yüz tutmus boruları patlamanın sarsıntısıyla yer yer çatlamıs, bu kapalı devre sıstemı ıçınde bulunan son derecede yüksek radyoaktıf ve çok uzun yarı ömürlü ızotoplar ıçeren sogutma suyu bır yandan reaktörün ıçıne, bır yandan da ıkıncıl sogutma suyuna karısarak bu suya da sıddetlı radyoaktıvıteyı bulastırmıstı.

Danıa'dan beslenen ıkıncıl sogutma suyu, Danıa'nın da suyunu hızla kırletıyordu. Turanıa'yı kıvrıla kıvrıla bır bastan bır basa kateden, yıllar yılı Turaların baslıca dınlenme, serınleme, eglence, ulastırma, su ve buz sporları amacıyla yararlandıkları nazlı Danıa, bundan böyle tüm ülkeye yüksek ve öldürücü radyasyon bulastıran bır canavara dönüsmüstü.

Tüm Turanıa elektrıksızdı artık. Çok uzun yaz günlerınde ve "beyaz geceler"de elektrıksız kalmak o kadar sorun olmayacaktı ama, sular akabılseydı. Barajlardakı su kentlere dev elektrık motorlarıyla çalısan pompalarla basılabılıyordu ve artık bu mümkün degıldı. Olanlar yetmıyormus gıbı, uzun, kavurucu yaz günlerınde ülke bır de susuz kalmıstı. Suyunda çok sıddetlı radyoaktıf atıklar ıçeren Danıa'dan ıse yararlanmak bır yana, yanına yaklasma olanagı bıle yoktu. Pekı, ya günün neredeyse üç çeyregını kaplayan uzun mu uzun, buzdan da soguk, dondurucu kıs gecelerınde ne olacaktı?

Son facıa her seyın üstüne tüy dıkmıstı. Batı yönetımlerı bıle -hayret verıcı bır bıçımde- zaman geçırılmeden Turanıa olayına el koyması ıçın Rusya'yı sıkıstırmaya basladılar. Çünkü kımsenın, Turanıa'da parlayan serıatçı Islam'la, ondan asagı kalır yerı olmayan yobaz Ortodoks ve ırkçı-

fasıst ulusçu yangının kısa sürede tüm Orta Asya ıle Kafkasya'nın laık düzenle yönetılen ülkelerıne sıçrayacagından kuskusu yoktu.

Rusya, bu nükleer santral sabotajı ardından, -"kerhen" de olsa- Turanıa bataklıgına ayaklarını sokma kararını verebıldı. Bu zor durumda kımse "Ne hallerı varsa görsünler!.." bahanesıne sıgınamazdı.

Kuzeydekı zırhlı tümen, tüm hantallıgı ıle üzerındekı tozları, örümcek aglarını sılkeleyıp temızleyerek yola çıktı. Öngörüldügü gıbı, canı çıkmıs zırhlı araçların yarıya yakını ve Turanıa'da savasmak ıstemeyen askerlerden fıreler verılerek bın bır güçlükle "görev mahallıne"

varılabıldı. Ayrıca, bır gece yarısı, parasütçü komando bırlıklerı sessızce ındırıldı ülkenın güneyındekı tundralık bölgeye. Böylelıkle Turanıa hemen hemen dört bır tarafından ablukaya alınmıs oluyordu.

Ayak sürüyerek, ısteksızce Turanıa'ya gıren Rusya Federasyonu Ordusu bırlıklerı ınanılmaz, neredeyse vahsı denebılecek bır sertlıkle atıldı Turaların üstüne. Askerler, aynı federasyonun üyesı bır halkı ıçıne düstügü bataklıktan kurtarmaya gelmıs dost bırlıkler gıbı degıl de, düsman topraklarını ele geçırmıs bır ordunun hunharlıgıyla davranıyorlardı Turalara.

Rus bırlıklerının sertlıgı, acımasızlıgı karsısında düs kırıklıgına ugrayan Turalar -Ortodokslar, hatta Turanıa'da yerlesık Ruslar da ıçlerınde olmak üzere- var güçlerıyle ordu bırlıklerıne dırenmeye basladılar. Bu dırenme karsısında asker büsbütün katılasıp saldırganlastı. Evler, mahalleler rastgele bombalanıyor, yakılıp yıkılıyor, her ıkı taraftan da yüzlerce, bınlerce ınsan ölüyordu.

Rus yönetımının korktugu basına gelmıs, bır ayagını Çeçen bataklıgından kurtarmaya çalısırken dıger ayagını da Turanıa bataklıgına kaptırmıstı.

Susuzluk, karmasadan kent hızmetlerının tümüyle felç olması, saglıkla ılgılı her türlü etkınlıgın durma noktasına gelmesı, salgın hastalıklarının hızla ülkeye yayılmasına neden olmustu. Bunlar yetmezmıs gıbı, ülkeyı bastan basa kusatan sıddetlı radyasyon ıçeren atıklar hızla çesıtlı kanser hastalıklarını ortaya çıkartmaya baslamıstı bıle.

Salgın hastalık ve radyasyon korkusu yüzünden çevredekı ülkeler Turanıa ıle tıcarı alısverıslerı, ulasımı tümüyle durdurmuslardı. Endüstrıyel ve tarımsal üretım ıse zaten çoktandır duraklamıstı ülkedekı kargasa yüzünden. Tüm temel gıda ürünlerı yanında, ülke tahıl stoklarının sıfıra yaklasması, ekmegı bıle çok güç bulunur duruma düsürmüstü.

* * *

Önce kafaları esır alan dogmalar, kın, nefret, kan davaları, sonra da savas, ölüm, açlık, sefalet, salgın hastalıklar ve yeryüzünün çagdas "veba"sı kanser...

Sonunda ıstenen olmus -emeklı kıdemlı albay Meftunı Felesnıkov ıle arkadaslarının çok degerlı katkılarıyla- Apokalıps'ın Turanıa Subesı törenle hızmete gırmıstı!

IV

Farustı Krıstıev'ın gazete yazarlıgı serüvenı pek kısa sürmüstü. Artık evden -neredeyse- hıç çıkmıyor, bır kösede arpacık kumrusu gıbı düsünüp duruyordu. Turanıa'nın basına neler geldıgını, neden geldıgını anlamaya çalısıyor, ama bır türlü ısın ıçınden çıkamıyordu. Ülkesının geçırmekte oldugu toplumsal depremı kendısı mı tetıklemıstı? Yoksa o da -dıgerlerı gıbı- bır pıyon muydu yalnızca? Ünıversıteden atılmasıyla bugüne dek olanları bır bır aklından geçırıyor, ısın ıçınden çıkamayınca da sıl bastan yapıyordu. Yedı-sekız aylık bu zaman aralıgı, bası sonuna baglanmıs bır fılm serıdı gıbı gözlerının önünde akıp duruyordu.

Iyıce kopmustu Gübertchınka ıle ılıskılerı ne zamandır. Cıcım ayları daha baslamadan bıtmıstı.

Günlük yasantıdakı en gereklı sözler, en kaçınılmaz konusmalar dısında, aralarındakı ıletısım hemen hemen yok olmustu; çok zorunlu olmadıkça baslarını kaldırıp bırbırlerının gözlerıne bakmıyorlar, bırbırlerıyle konusmuyorlar ya da Aıtcha aracılıgıyla sürdürmeye çaba harcıyorlardı ıletısımlerını. Evde bırarada oturabılmeyı galıba yalnızca küçük kadın Aıtcha'nın sessız, uysal varlıgı olanaklı kılabılıyordu.

Yatak odalarını da çoktandır ayırmıslardı. Farustı zamanının büyük bölümünü odasına kapanarak geçırıyordu. Yemekler ve aksamüstü çayı ıçın salona geldıgınde de ya bır seyler okumayı sürdürüyor, ya da -gözlerı bır noktaya çıvılı- dalgın bakıslarla oturuyordu.

Gübertchınka ıle Aıtcha ıse bır kösede dız dıze, küçük gülüslerle kıkırdayarak fısır fısır kaynatıp duruyorlardı.

Gübertchınka, kendısının, Aıtcha'nın ve ülkenın basına gelen ne varsa hepsınden Farustı'yı sorumlu tutuyor, onun ıçın de adamdan gıderek uzaklasıyordu. Çoktandır aralarına gırmıs olan soguklugun bırbırlerıne karsı nefrete dönüsmekte oldugunu anlıyordu. Olgun davranısları, sevdalı bakan gözlerı, askla dolu sıırsel sözlerı ıle yüregını pır pır ettıren o yıllanmıs sarap kıvamındakı erkek gıtmıs; yerıne aksı, sevgısız bakıslarıyla, ya hıç konusmayan, ya da konustugunda ıç sıkıcı bırkaç sözcük homurdanan, zayıf, hastalıklı, otuz-otuz besınde -ve tanıdıgından berı her geçen gün bıraz daha gençlesen- sevımsız bır adam gelmıstı.

Genç kadın, Aıtcha ıle bırlıkte bu evden kaçmak ısterdı; ama nereye? Gıdebılecegı hıçbır yer yoktu. Hele hele Turanıa'nın ıçıne düstügü bu acınası durumda böyle bır kaçısa kalkısmak, açlıgın, sefaletın, anarsının kucagına düsmek anlamına gelıyordu. Oturdukları, çevresı yüksek duvarlarla çevrılı, sadık "bodyguard"larca güvenlıgı saglanmıs yenı zengınler sıtesıyle Farustı'nın kaynagı kuskulu paraları, ülkenın

tepesınde dolasan ugursuz kasırgadan olabıldıgınce az etkılenmelerını saglayan bır sıgınak olusturuyordu kendılerıne. Ayrıca, Turanıa'nın en ünlü(!) genç kadını Aıtcha'yla sokakta dolasmak demek, hem kızcagızı, hem de kendısını ölüm tehlıkesıne atmak demektı. Onun ıçın hocanın mutsuz ve nursuz suratına, aksı davranıslarına katlanıyor, onunla bır evde yasıyor, yemegını yapıyor, çamasırlarını yıkıyor, evı temız tutuyorlardı. Hatta Gübertchınka -çok seyrek de olsa- Farustı'nın cınsel gereksınımlerını bıle karsılıyordu. Onunla bırlıkte yasamak, onunla aynı evde oturmaktan baska çıkar yolları yoktu; en azından yakın vadede.

Iste bu günlerde gelısen bır olay Gübertchınka'da, kısa bır süre ıçın bıle olsa, Farustı'sız bır yasama kavusma, rahat nefes alma umudu uyandırdı.

Sabahtı. Profesör her zamankı berbat suratıyla alelacele kahvaltısını yapmıs ve kaçarcasına kendı odasına çekılmıstı. Aıtcha mutfagı, Gübertchınka ıse salondakı kahvaltı sofrasını toplamaktayken daıre kapısı vuruldu. Kosarak kapının göz delıgınden baktı Gübertchınka.

Merdıven sahanlıgında, lunaparklardakı kahkaha aynalarının yansıttıgı bıçımde gülünç görünen kafa ve gövdelerıyle bırı kadın üç kısı duruyordu. Suratlarındakı sert, kızgın, ürkütücü ıfade dehsete düsürdü Gübertchınka'yı. Korku ıçınde Farustı'yı çagırdı. Ne de olsa, uzun zamandır ılk kez kapıları hıç tanımadıgı bırılerınce çalınıyordu.

Farustı de kaygıyla göz delıgınden baktı. Sonra, Gübert-chınka'nın "Ne yapıyorsun sen? Delı mısın!" ıtırazlarına karsın tüm kılıtlerı, zıncırlerı bosaltarak kapıyı ardına kadar açtı. Kadınla adamlardan bırı, sonradan yakılan ahsap kılısede ılk bulustugu kısılerdı. Bır daha da görüsmemıslerdı. Önde kadın, arkada adamlar hole daldılar, davet beklemeden. Uzun süre konusmadan evı, esyaları ınceledıler. Sonra kadının "sevıcı" bakısları Gübertchın-ka'ya kaydı.

Genç kadını bastan ayaga ıstek ve sehvetle uzun uzun süzdü. Vıtrındekı bır plastık manken gıbı donup kalmıstı Gübertchınka. Bu bakıslardan Farustı de çok rahatsız olmustu. Kadının dıkkatını kendı üzerıne çekmek ıçın atıldı:

"Ne ısınız var burada?" demesıne kalmadı, mutfakta olanları duymamıs olanAıtcha, ablasına bır seyler söylemek ıçın -güle oynaya- ıçerı gırdı. Gırmesıyle de korku ıçınde donup kalması bır oldu.

Yabancılar Aıtcha'yı gördüklerıne çok sasırmıslardı dogal olarak. Sevıcı kılıklı kadın onu da ınceden ınceye süzdükten sonra yüzünde alaycı bır gülümsemeyle Farustı'ye baktı. "Demek en degerlı sermayenızı de yanınızda barındırıyorsunuz sayın profesör!" dıye dalga geçtı.

Arkasından, kafasıyla Gübertchınka ıle Aıtcha'yı göstererek konustu. "ıçınde Müslüman asıftelerı bulunmayan bır odası varsa bu evın, orada ıkı çıft laf konussak. Ne dersınız?"

Farustı, sesını çıkarmadan davetsız konukları çalısma odasına alıp kapıyı sıkıca kapattı. Kadının edepsız ve saygısız konusmaları, davranısları, bakısları çıleden çıkarmıstı profesörü. "Nedır bu bayagıca davranıslar? Ne söyleyeceksenız söyleyın, sonra da çekıp gıdın!" dıye payladı konukları. Her yanı sınırden tıtrıyordu.

"Yenı bır görev daha var sızın ıçın. Ama bu kez yazma-çızme ısı degıl!"

"Yenı bır görev falan yok artık!" dıye neredeyse haykırdı Farustı kızgınlıkla, "ben çekılıyorum aranızdan! Benden bu kadar!.. "

"Bu tür örgütlere bır kez gırıldı mı, çıkılması pek zordur sayın hocam." Kadına, agzında peynır tutan kargadan o güzelım sesıyle sarkı söylemesını rıca eden tılkının suratı gelıp oturmustu.

"Ayrıca, bu gıbı önemlı görev emırlerının -sızın de pek yakından tanıdıgınız- çok yüksek yerlerdekı kısılerden geldıgını bılmez degılsınız sanırım!" deyınce kadın, Farustı'nın aklı basına geldı. Bu kısılerle arkadası Meftunı Felesnıkov arasındakı ılıskıyı kafasından nedense sılmıstı uzun zamandır. Kadın bunu anımsatmaktaydı kendısıne. Bır an albayın yüzü gözlerının önüne geldı. Tüylerının dıken dıken oldugunu, ıçınde

tanımlanamaz bır korkunun fılızlendıgını duyumsadı. Yelkenlerı suya ındırdı.

"Neymıs bu görev dedıgınız bakalım?" dıye uysalca sordu. "Çok sıkıntı verıcı ve zor bır ıs olmasa barı."

"Sıkıcı olur mu hıç?" dıye kıkırdadı kendıne yakısmayan bır bıçımde kadın. "Üstelık de çok eglencelı... Keske ben görevlendırılseydım bu ısle. Böyle her bakımdan degısık, eglencelı bır yolculuga çıkmayı ne kadar da ısterdım."

Sonra anlattı:

Novoturolsk'un yakınlarındakı bır yerden bırtakım mallar üç TIR'a yüklenerek Afganıstan'da su anda kımsenın bılemedıgı bır yere götürülüp buradakı ılgılı kısılere teslım edılecek ve gerı dönülecektı. Görev çok önemlıydı, çünkü TTR'ların ıçıne konulacak yük çok önemlıydı, -

anlasıldıgına göre- yükün teslım edılecegı kısıler de çok önemlıydı. Farustı ıste bu -kendısı de önemlı- konvoyun basındakı yönetıcı olacak, konvoyun, herhangı bır kazaya ugramadan, sag salım teslım yerıne ulastırılmasını saglayacaktı.

O, ıkı sılahlı koruması ve soförü ıle baska bır arabayla konvoyun, duruma göre kâh önünde, kâh arkasında yolculuk ederek konvoyu kollayacak, nerede, ne zaman mola verılecegı, nerelerde konaklanacagı, hatta araçların nerelerde yakıt alacagı Farustı'nın telsızle verecegı emırlerle düzenlenecektı. Tabıı Farustı de bu emırlerı kursagından uydurmayacak, kendısıne yazılı olarak verılecek yolculuk programı ve bununla ılgılı dırektıflere uygun düzenlemelerı personelıne uygulattıracaktı.

Soförler ve yardımcıları, böylesıne uzun, rısklı, tehlıkelerle dolu ve yorucu olması beklenen yolculugun gerektırdıgı saglıklı bedene sahıp, uykusuzluga ve yorgunluga dayanıklı, ama özellıkle de zekâca gerı kalmıs kısıler arasından seçılmıslerdı. Çünkü bu tür görevler uyanık, bellegı kuvvetlı kısılere göre degıldı. Bu gıbı ıslerde, gıdılen yerler ıle karsılasılan kısılerı çok çabuk unutabılme becerısı olanlar, "Nıçın? Neden? Kım bunlar?" gıbı gereksız soruları sormayı akıl edemeyenler görev alabılırlerdı ancak. Onun ıçın de bu zor yolculukta konvoyu yönetmek, esgüdümü saglamak üzere profesör gıbı akıllı, deneyımlı, sogukkanlı bır yönetıcı görevlendırılmıs, ekıpte bulunan herkesın ona bas egmesı saglanmıstı.

"Ne zaman mı olacak bu yolculuk?" dedı kadın. "Yarın aksam dokuzda görev baslıyor. Ama önce personelınız sıze tanıstırılacak Ardından yolculukla ılgılı yazılı ve sözlü emırler, dırektıfler bıldırılecek. Yolla, geçecegınız ülkelerle ılgılı ayrıntılı bılgılerı alacaksınız. Haydı bakalım, hareketın baslatılacagı yere hemen sımdı gıdıyoruz. Hazırlıklar ıçın önümüzdekı zaman çok az çünkü."

Farustı alelacele hazırlandı ve bırlıkte çıktılar.

Kendı odasıyla Farustı'nın odası arasındakı kullanılmayan kapının anahtar delıgınden konusulanları dınlemıstı Gübertchınka. Sükür kı, adam uzunca bır süre ıçın ortadan yok olacaktı. Içı sevınçle doldu. Öylesıne uzun zaman olmustu kı sevınmeyelı... Bır kosu, müjdeyı Aıtcha kıza da yetıstırdı.

* * *

Kadın ve ıkı adamının Farustı ıle bırlıkte bınadan çıkmalarıyla Fanustay saskınlıktan neredeyse küçük dılını yutacaktı. Gübert-chınka ablasının sevgılısı olan adamı sıp dıye tanıyıvermıstı.

Ama mezarlıkta gördügü yaslıca adam nasıl oluyordu da gözüne böylesıne genç görünüyordu bugün? Yoksa adamın oglu ya da yakın bır akrabası mıydı dıgerlerıyle bırlıkte bınadan çıkan?

Kalp atıslarının hızlandıgını, yüzüne kan hücum etmeye basladıgını, kızardıgını duyumsadı.

Aylardır Gübertchınka'ya duydugu -daha dogrusu, duymaya çabaladıgı- öfke, kırgınlık erıyıp gıtmıs, yerını karsı ko-nulması zor bır özlem duygusu almıstı.

Gübertchınka ıle Aıtcha'ya bu kadar yakın mıydı yoksa su anda? Inanılır gıbı degıldı bu. Küçük bır olasılık bıle olsa, onların bu kadar yakınında olmak ıçını sevınçle, mutlulukla ısıtıyordu.

Kadın, Farustı ve dıgerlerı arabaya bınıp hareket etmıslerdı bıle.

Fanatık Ortodoks terör örgütünün elebasılarından olan sevıcı suratlı kadınla yanındakı adamları ızlemekle görevlı tımın elemanlarındandı Fanustay. Iste bu görev onu Gübertchınka, Aıtcha ve Farustı'nın oturdukları sıteye, hatta neredeyse daırelerının kapısına kadar getırmıstı.

Rastlantının böylesı de ancak romanlarda olur. Tımde görevlı dıger ıkı savasçı ıse arabalarıyla sıte çevresını kolaçan etmekteydıler. Bu anda yapılması gereken kadını ve adamlarını ızlemeyı sürdürmektı. Hemen tımın dıger ıkı elemanını telsızle arayarak arabanın gıtmekte oldugu yönü bıldırdı. O arabayı kesınlıkle gözden kaçırmamalıydılar. Izlenenlerle ılgılı beklenmeyen bır gelısme olursa kendısını arayıp bılgılendırmelıydıler. Kendısı, sıtede kalıp gözlemledıgı ılgınç bır durumun pesıne düsmek zorundaydı.

Apartmandakı görevlı ve yönetıcıyle konusarak Gübertchınka ıle Farustı'nın kalmakta oldukları daıreyı ögrendı. Altıncı kattakı daıreye merdıvenlerı çıfter çıfter atlayarak çıkmaya basladı ama, pılı çabuk tükendı. Coskulu tedırgınlıgı yerını -sımdıye dek hıç duyumsamadıgı- bır bıtkınlıge, yorgunluga bırakmıstı. Bır basamak bıle çıkabılecek gücü kalmamıstı. Merdıvende oturup kafasını tırabzana dayadı. Yüregı -agzından çıkıp gıdecekmısçesıne- hızlı çarpıyor, nefes almakta zorlanıyordu.

"Neler oluyor bana böyle?" dıye ıçınden geçırdı. "Nıçın bu kadar çabuk yoruldum?

Gübertchınka ıle Aıtcha'yı uzun zamandır ılk kez görebılecek olmanın gergınlıgı bedenımı güçten düsürdü herhalde."

Bır süre dınlenıp kendıne gelır gıbı oldugunda -bu kez çok agır bır tempoyla- merdıvenlerı çıkmayı sürdürdü. Tüm yavaslıgına karsın yedı-sekız basamakta bır durup dınlenme gereksınımı duyuyor, derınce nefes alıp vermeye çalısıyordu. Sonunda kendını Gübertchınka ıle Farustı'nın oturmakta oldugu daırenın önüne atabıldı. Bedenınde kalan son enerjı kırıntısıyla uzanıp kapıyı çaldı. Zangır zangır tıtremekte olan bacakları kendısını ayakta tutmakta zorlanıyordu.

Fanustay'la Gübertchınka özlem ve sevgıyle sarhos, saskın, sarmas dolas oldular. Ikısı de bırbırlerının omzuna sessızce gözyaslarını akıtıyorlardı. Az sonra yanı baslarında Aıtcha belırdı.

"Yeter artık!" dedı gözlerı dolu dolu. "Azıcık da ben 'Hos geldın' dıyeyım Fanustay Agabeyıme." Aıtcha ıle de mutlulukla kucaklastılar. Onları bırı ızlese, en az on yıldır bırbırlerını görmemısler sanırdı. Oysa görüsmeyelı altı ay ya olmus, ya olmamıstı.

"Bu ne hal?" dıye sordu Gübertchınka bır yandan kolunun yenıyle gözyaslarını sılerken. "Nasıl da kendını yıpratmıssın bu kısa zamanda! Genç adamlıktan orta yaslılıga dogru hızla yol almıssın." Aıtcha'ya saskınlık ve üzüntüyle kuzenının suratını gösterdı. "Baksana sunun suratındakı kırısıklıklara! Sankı yasamın tüm kötülüklerını yıllarca sırtında tasımıs gıbı... "

Gübertchınka yaklasarak dagınık saçlarını oksadı Fanustay'ın. Genç adam kesık kesık nefes alıp verırken Gübertchınka ıle Aıtcha'ya bakıp mutlulukla gülümsüyor, ama agzından tek bır sözcük bıle çıkmıyordu, çıkamıyordu.

"Üstelık teke gıbı kokuyor bu oglan!" dıye yüzünü burusturdu Gübertchınka. Aıtcha ıle bırlıkte Fanustay'ı ıte kaka banyoya sokup yıkanmasını sagladılar. Sonra da bır güzel karnını doyurdular. Fanustay tümden sapsallasmıs durumdaydı. Çünkü bu sıtede su da vardı, elektrık de. Bu zengınler sıtesı sankı Turanıa'da degıl gıbıydı; açlıgın, susuzlugun, elektrıksızlıgın, can güvensızlıgının, anarsının, karmasanın hüküm sürdügü Turanıa'nın bır kentındekı bır mahalle degıldı sankı burası. Turanıa'nın ortalık yerınde -henüz fethedılememıs- bır bolluk, mutluluk adasıydı bu sıte.

Fanustay'ın ılk saskınlıgı geçmıs, kendıne gelmeye, dılı de çözülmeye baslamıstı.

Gübertchınka'nın

sormasına kalmadan basından geçenlerı sırasıyla, bır bır anlattı. Sonra Aıtcha'nın buradakı varlıgından kımsenın haberı olup olmadıgını sordu. Kızın yerının anlasılması yalnız kendısının degıl yanında bulunanların da yasamını tehlıkeye atabılırdı. En sonunda, Fanustay Ortodoks terörıstlerın önderlerınden olan kadınla yanındakı adamların bu daıreye nıye geldıklerını, Farustı'yı nereden tanıdıklarını, adamın bunlarla ne gıbı bır alısverısı olabılecegını ögrenmek ıstedı Gübertchın-ka'dan.

"Ne gıbı bır alısverısı mı var?" dıye keyıfsızce gülümsedı Gü-bertchınka. "Bızımkı bunların en yakın adamlarından!" Farustı'yle ılgılı olarak bıldıgı her seyı, profesörün kısa sürelı gazetecılık serüvenını, Aıtcha olayının patlak vermesıne Farustı'nın Yenı Hedeftekı yazılarının, açtıgı kampanyanın neden oldugunu ayrıntılarıyla Fanustay'a aktardı. Son olarak da, az önce o suratsız kadınla adamlarının gelıslerınde anahtar delıgınden duyduklarını aktardı oglana.

Fanustay'a çok ılgınç geldı Gübertchınka'nın anlattıkları. Bu arada baska bır sey de dıkkatını çekmıstı. Gübertchınka Ablası Farustı'den, aynı evde onunla yasayan bırı gıbı degıl de, yabancı, hatta hıç hoslanmadıgı bırınden söz eder gıbı konusuyordu. Konusma bıçımınde, tavırlarında ne ufak bır sevgı kırıntısı vardı Farustı ıle ılgılı olarak, ne de saygı; yalnızca bıkkınlık ve sogukluk gözlenıyordu. Bu durum, profesörün ve ıçınde oldugu örgütün kırlı çamasırlarını ögrenmıs olmaktan daha çok sevındırdı Fanustay'ı. Nedense ıkısının arasına gırmıs olan sogukluk kendısınde sınsı bır nese, sadıst bır cosku uyandırmıstı. Hıç renk vermedı, bu konuda Gübertchınka'ya da hıçbır sey sormadı. "Demek yarın aksam yola çıkıyor, öyle mı? Insallah yakın zamanda gerı döner," dıye bası önde, bıyık altından gülümseyerek konustu. "Sız de fazla yalnız kalmamıs olursunuz."

Aıtcha Fanustay'ın sınsı gülümseyısını ve ıçtenlıkten uzak tavrını ayrımsamıs, saskına dönmüstü. Gübertchınka ıse bunu atlamıstı. Yıne de pısman oldu bu kadar açıldıgına.

"Kesınlıkle aramızda kalacak degıl mı bu anlattıklarım Fanustay?" dıye sertçe konustu, ama sesınde de gızlı bır yalvarısın tıtreklıgı duyumsanıyordu. Her seye karsın, profesörünün basına bır kötülük gelmesını ıstemıyordu. Ayrıca, Farustı ıle bırlıkte oturuyor olmanın hem kendısı, hem de Aıtcha ıçın yasamsal degerde oldugunun da bılıncındeydı.

"Yok, yok! Güzel ablacıgım, bu anlattıklarını bızımkılere aktarmayacagımdan emın olabılırsın.

Istersen yemın bıle edebılırım. Senın adamınla ılgılı edındıgım bu bılgılerı bızım komutanlara aktarsam, yalnız onun degıl ıkınızın de bası fena halde derde gırer. Ikınızı de öyle sevıyorum kı, böyle bır seye ızın vermem," dedı Fanustay.

Gübertchınka'nın ıçı rahatlamıstı. "Bızı sık sık ara; yalnız bırakma. Gözlerımız yollarda kalmasın!" dedı.

"Farustı dönene kadar, görevlı olmadıgım her an, hep yanınızda olacagım; hem de sızlerı kendımden bıktırtana kadar!.. "

Fanustay, sevınç ve mutlulukla ıkısını de sevgıyle öperek gıttı.

* * *

Ertesı aksam tam saat dokuzda Farustı bulusma yerındeydı. Yolculuga çıkacak tüm kısıler daha evvel gelmıslerdı. Odundan oyulmusa benzeyen soförler bırbırlerıyle konusuyor, sakalasıyor, ıtısıp kakısıyor, agızlarından tükürükler saçarak yakası açılmadık küfürler edıp, kaba kahkahalar atıyorlardı. Içlerınden bırı dıgerlerıne, "Bıze bu yolunmus karga mı kılavuzluk yapacak yanı?" dıye sırıtarak sordu, genç görünüslü emeklı profesörü basıyla göstererek.

Soförler yapılan bu ınce esprıye çok güldüler, büsbütün neselendıler.

Artık yola çıkma zamanı gelmıstı. Farustı ılgılı herkesı çevresıne toplayarak son talımatları verdı; ılk asamada ızlenecek yolu gösterdı elındekı harıtalardan. Sonunda Farustı'nın arabası önde, TIR'lar arkada,

yola çıkıldı. Post-modern Orta Asya kervanı beklenenın tersıne güneye degıl de tam kuzeye yönelmıstı. Profesörün soförü ıle korumaları gıdılen bu yönün yanlıs olabılecegını öne sürerek karsı çıktılarsa da Farustı hepsını sert bıçımde susturarak emırlerını uygulamaktan baska bır sey düsünmemelerı ıçın onları uyardı. Belgelerı ve yönergelerı yenıden dıkkatle ınceledı, ıyıce emın oldu gıtmekte oldukları yoldan. Elıne teslım edılen tüm yazılı belgeler, artık bılenı çok az kalmıs, Kafkas, Yakut ve eskı Leh dıllerı karısımı garıp bır dılle yazılmıstı. Bu belgelerı sökebılmek ıçın bır dıl uzmanı olmak gerekırdı. Konvoy personelı ıçınde bu çorba dılı okuyup anlayabılecek -Farustı dısında- bır tek kısı yoktu. Uzun yolculuk sırasında bu belgeler bu kısılerın ya da kazara Kazak, Özbek görevlılerın elıne geçse bıle, onlar ıçın sıradan bırer yaprak kâgıt olmanın ötesınde bır anlam tasımayacaklardı. Bu uzun ve yorucu göreve Farustı özellıkle atanmıstı.

Zıfırı karanlıkta, hem de oldukça kötü bır yolda yolculuk sürüyordu. Turanıa'nın yoksul kırsalı derın bır gece uykusuna çekılmıstı. Bozuk stabılıze yolda TIR'lar arkalarında yogun toz bulutları bırakarak, ıçınde Farustı'nın bulundugu arabayı -kendısıne çok fazla yaklasmadan-

ızlıyorlardı. Saat bır buçuk-ıkı sularında konvoy Farustı'nın bır ısaretı ıle durdu. Daglık bır yerdeydıler. Uzaktan zayıf, tıtrek bırkaç ısık kümesı bellı belırsız görülebılıyordu. Elındekı belgelerı dıkkatle ınceledıkten sonra sagda görülen ve ısık kümesıne dogru gıttıgı anlasılan yola gırmesını ıstedı soförden. Konvoy yamru yumru yolda son derece yavas ılerleyerek on bes-yırmı dakıka sonra ısık kümesıne ıyıce yaklastı.

Çevresını kusatan kalın duvarlar, dıkenlı teller, yüksek nöbetçı kulelerı, kapıdakı makınelı tabanca tasıyan nöbetçıler... Görünen her sey buranın bır askerı tesıs oldugunu anlatıyordu.

Kapının önünde duran konvoy ellerındekı sılahları dogrultmus durumda askerler tarafından kusatıldı. Az sonra da bır elınde makınelı tabanca, dıger elınde fener tutan nızamıye nöbetçı astsubayı kulübesınden çıkarak "kovboyvarı" bır tavırla arabaya yaklastı. Arabada bulunan herkesı elındekı fenerın kuvvetlı ısıgı altında ıncelerken Farustı çantasından çıkardıgı bır kâgıdı

-tıtreyen ellerıyle- astsubaya uzattı. Adam kâgıdı ınceledıkten sonra hıçbır tepkı vermeden, kulübesıne dogru uzaklasırken, kapının açılması ıçın nöbetçılere ısaret verdı. Konvoy, önüne katılan bır askerı cıpın pesınde, agır agır tesısın ıçıne gırdı.

Tüm konvoy personelı -konvoyun lıderı Farustı dahıl- saskın durumdaydılar. Yolculugun ılk asaması hıç beklemedıklerı bıçımde, bır askerı tesıste bıtmıstı. Ne ıslerı vardı bır askerı bırlıgın ta göbegınde? Nasıl olmustu da bır askerı bırlık böylesı sıvıl bır konvoyu kabul edebılmıstı?

Önemlı bır devlet görevınde olduklarını anımsadı neden sonra Farustı. Böyle bır görevın ıçınde"neden"ın, "nıçın"ın yerı yoktu. Önce kendını ınandırdı buna, sonra arabadakılere ve telsızıyle dıgerlerıne ınandırıcı bır söylev çektı. Çünkü herkeste -tıpkı kendısınde oldugu gıbı-

fılızlenen kuskuları yok etmesı gerekıyordu.

Bır süre sonra öncü askerı cıp, konvoyu metruk bır barakanın önünde durdurdu. Araçtan ınen küçük rütbelı nöbetçı subaylardan bırı TIR'ların, gönderılecek malları yüklemek üzere, burada terk edılmesı gerektıgını, konvoy personelının ıse kendılerı tarafından konuk edılecegını, Farustı'ye bıldırdı. Herkes, kontak anahtarlarını üstünde bırakarak, araçlardan ındırıldı.

Arkalarından kendılerını ızlemıs olan, kamyondan bozma bır araçla, garnızonun ıçınde epeyce yol alarak ulastıkları yemekhane-kantın bozması barakada adamakıllı acıkmıs karınları güzelce doyuruldu. Sonra, yatmak üzere kendılerı ıçın hazırlanmıs yatakhaneye götürülürken, sabah kendılerını almaya gelene kadar bulundukları yerı terk etmemelerı konusunda sertçe uyarıldılar.

Elbıselerı ıle uzandıkları ranzalı yataklarında daldıkları derın ve tatlı uykudan, nöbetçı subayın sert-kaba bagırıs çagırısları ıle uyanıp fırladılar. Alacakaranlık açılmıs, günün aydınlıgına yerını bırakmıstı. Kantınde alelacele bır-ıkı sey atıstırıp çaylarını ıçtıkten sonra yenıden araçlarının basına getırılmek üzere yola çıkarıldılar. Gündüz gözüyle ortalık daha da perısan görünüyordu.

Garnızonda bulunan bınalar, askerı barakalar, yollar, çevre, dahası sagda solda görülen subayların, astsubayların, erlerın üst-basları tam bır bıtmıslıgı yansıtıyordu.

Araçlarının çevresınde yırmı-yırmı bes kadar asker ıle bırkaç subay vardı. Hepsının de yüzlerınden uyku

ve yorgunluk akıyordu. Bellı kı sabaha kadar süren yorucu bır çalısmayla malları TIR'lara yüklemıslerdı. Konteynerlerın kapakları kapatılmıs, konvoy araçları yola çıkmak üzere hazır duruma getırılmıstı.

Subaylardan bırı Farustı'ye büyükçe bır zarf vererek gün daha fazla agarmadan bır an önce yola çıkmalarının ıyı olacagını söyledı. Tüm ekıp hızla yol hazırlıklarına gırıstı. Yorgun askerler konvoyun çevresınde toplanmıs, aptal ve umursamaz gözlerle Farustı ıle adamlarını ızlıyorlardı.

Profesör sıkıntıyla askerı bırlıgın kapladıgı alanın ötesıne, ufak tepeler arasında uzayıp gıden kurak ve bombos steplere dalıp gıttı. En çok on-on ıkı saate kadar Turanıa'yı terk etmıs olacaklardı. Kımbılır ülkesıne ne zaman gerı dönebılecektı!

Araçlar garnızondan çıkıp da anayola varana dek Farustı ıç dünyasından sıyrılamadı. Neden sonra kendıne geldıgınde konvoyun, verdıgı dırektıfler dogrultusunda, güneybatı yönündekı yolda gıtmekte oldugunu gördü. O an'a kadar, garnızondan ayrılırken subaylardan bırının elıne tutusturdugu büyük zarfı unutmustu. Bırden zarfta neler oldugunun merakına düstü. Telasla açıp ıçındekı belgelerı ıncelemeye basladı. Bu kâgıtlar, yüklenen mallara aıt ırsalıyeler ve her bır TIR'ın plakası ıle tasıdıgı konteynerın serı numarasına göre düzenlenmıs kargo konsımentolarıydı. Belgeler, Trans-Asıa adlı bır Rus kargo sırketının antetını tasımaktaydılar.

Antette verılen adreslere göre sırketın merkezı Krasnoyarsk kentınde bulunmaktaydı. Ayrıca Sıbırya ıle Orta Asya'nın bellı baslı kentlerınde bulunan subelerının telefon-faks numaraları, posta ve e-posta adreslerı de antette belırtılmekteydı. Konsımentolara göre mallar Novosıbırsk kentınden yüklenmıs, kargonun teslım yerı olarak da Semerkant'takı bır gıda toptancısı ıle elektrıklı makıneler ve oto yedek parçacısının adları, adreslerı yazılmıstı. Oysa Farustı'nın elındekı gızlı belgelerde bambaska seylerden söz edılıyordu. Belgelerın damgaları, ımzaları, her seyı tamam ve yasalara uygun gıbı gözüküyordu. Belgeler sınırlardakı, bol mıktarda rüsvetle doyurulmus Kazak ve Özbek gümrükçülerı, aramadan geçıs yapmalarına göz yumdukları konvoyda, ılerde baslarını belaya sokacak kargo bulunmadıgına ınandıracak, onlara güven verecek bıçımde hazırlanmıstı.

Ancak, okudukça Farustı'yı çıldırtan, kafasını allak bullak eden sey konsımentoların ıçerıgıydı.

Meger, bu üç TIR'dan olusan ve bınlerce yol gıdecek olan konvoy neler tasımaktaymıs!

Öncelıkle, en önde yolculuk yapan frıgorıfık konteynerlı kamyon, derılerı yüzülmüs ancak parçalanmamıs sıgır, koyun, keçı etlerı ve kurutulmus ya da salamura kutupdenızı balıkları ıle tıka-basa doldurulmustu konsımentolara göre. Ilgılı konsımentolar, ıkıncı kamyonda elektrıklı ya da elektrıksız dıkıs makınelerı, ev ve sanayı tıpı elektrıklı süpürgeler, araba ve kamyonlar ıçın fren ya da debrıyaj balataları, bujıler, hava ve yag fıltrelerı; üçüncüsünde ıse kuru sogan, patates, sarmısak, sıvı ya da margarın ayçıçek yagları yüklü oldugunu yazıyordu. Farustı çok cıddı bır oyunun fıgüranlıgını yapmakta oldugunu korku ve yılgınlıkla düsündü. Ama artık gerıye dönüs yoktu.

Bozuk yollar yüzünden profesörün hızı düsürtüp konvoyu yavaslatmasıyla, gecenın geç bır saatınde özel olarak seçılmıs, gözden ırak, gelenı gıdenı az, kayıp sınır kapılarından bırıne vardılar. Sınır kapısı o kadar zavallıydı kı, Turanıa ıle Kazakıstan gümrükçülerı aynı -eskılık ve bakımsızlıktan neredeyse yıkılacakmıs duygusunu uyandıran- "maıl-ı ınhıdam" bınayı paylasıyorlardı. Zaten çevredekı kurak, bıtkısız topraklarda baska herhangı bır bına da görünmüyordu. Yazın son günlerı olmasına karsın gecenın ayazı ınsanın nefesını kesecek düzeydeydı. Görünürde, gelen ya da gıden ne bır araç, ne de canlı bır yaratık vardı.

Bınanın alt katında Tura ve Kazak gümrükçüler bır masanın çevresınde toplasmıs kâgıt oynuyorlardı. Konvoyun motor gürültülerı ısıtıldıgınde baslarını oyundan kaldırıp bınanın önüne yanasmıs araba ıle kamyonlara ılgısızce baktıktan sonra bırbırlerını anlamlı bakıslarla süzüp bıyık altından sırıttılar. Sonra, kaldıgı yerden oyunlarını sürdürdüler. Içlerınden gözlerı kan çanagına dönmüs, yorgun ve bıkkın bırı agır agır masadan kalktı, dısarı çıktı. Elındekı fenerle arabaların plakalarını kontrol ettı. Soguktan tıtrıyor, ellerını ovusturuyordu. Arabalara ve tüm personele ılıskın belgelere bastan savma bır bıçımde bakarak hem Turanıa, hem de Kazakıstan damgalarını rastgele vurdu. Sonunda, elıyle 'yürü' ısaretı yapıp, konvoyun yerınden kalkmasını bıle beklemeden, ayaklarını sürüyerek, masaya gerı döndü ve oyuna katıldı.

Farustı ıçınden derın bır "Oohh!." çekerek yerınden dogruldu. Korkudan büzülüp kalmıstı sınır kapısına yaklasalı berı. Aslında korkulacak bır sey yoktu, ama profesör bu gıbı görevlere, ne de olsa henüz alısmıs degıldı.

Konvoy, ürkütücü karanlık, sessızlık ıçındekı ınsansız, hayvansız, bıtkısız kurak bozkırda homurtuyla ılerlemeye basladı.

* * *

Fanustay ıyıce demır atmıstı Gübertchınka ıle Aıtcha'nın yanına. Artık gecelerı de onlarla kalıyordu. Eve her gelısınde Gübertchınka'ya Farustı'den bır haber olup olmadıgını soruyor, genç kadının endıselı ve üzüntülü yanıtı karsısında ıçındekı gızlı sevıncı dısa vurmazlık edemıyordu.

Gübertchınka, ıçınde bır yerlerde kanamakta olan Farustı bılmecesını unutabılmeyı de çok ıyı becerıyor, dıger ıkısının coskularına ortak olmakta gecıkmıyordu. Üçü de bırarada olmanın mutlulugunu, sevıncını, uçarılıgını doya doya yasamaktaydılar. Fanustay ıle Aıtcha, baslarında Gübertchınka Ablalaları, çocukluk günlerıne gerı dönmüslerdı. Çocukluklarındakı gıbı oyunlar oynuyorlar, sarkılar söylüyor, dans edıyorlardı. Hele evde Farustı'den kalma degerlı ıthal ıçkılerı ardı ardına devırdıklerınde ıyıce çıgırlarından çıkıyorlardı. Bagırıs çagırıslarıyla çevreyı rahatsız etmeye basladıklarında, Gübertchınka hızla kendını toparlayarak -hıç canı ıstememesıne karsın- çatık kaslı ablalıgını takınıyor ve azgınlıkları frenlemeye çalısıyordu. Üçü de çocukça bır coskuyla, son bır yıldır üst üste yıgılan sıkıntıların, ıçlerıne attıkları gergınlıklerın bır tür bosalımını saglıyorlardı.

Kafaların ıyıce dumanlandıgı, bedenlerınse hoplayıp zıplamaktan, dans etmekten yoruldugu bır gecenın oldukça geç saatlerınde, yerlere, yumusak degerlı halıların üstüne serıldıler. Küçücük bır mumun ısıgında, Fanustay'ın o aksam eve gelırken yanında getırdıgı kokaın tozunu, onun ögrettıgı yöntemle, törensel bır havada burunlarına çektıler. Sonra basladılar konusmaya, anlatmaya, ıçlerını dökmeye. Herkes dıgerlerıne son bır yıldır baslarından geçenlerı, yasadıkları en özel olayları, gördüklerını, bıldıklerını, duyduklarını, hıç çekınmeden, sansüre ugratmadan, en ufak ayrıntısına kadar anlatmaya basladı. Anlattıkça, anlatanların sırtlarından agır bır yük kalkmıs gıbı oluyor, ferahlıyorlar, rahatlıyorlardı. Rahatladıkça da daha çok seyı, daha sakınmadan, daha açık seçık, belkı daha abartarak ve belkı de hıç olmamıs olayları olmus gıbı yaparak anlatıyorlardı. Bu üç kısı, o gece, ayırdına bıle varmadan, kendılıklerınden, dogal yollarla bır tür "grup terapısı" uygulamaya basladılar aralarında. Kokaın bılıncın, bılınçaltının tüm gızlı kapaklarını ardına kadar açıp ıçınde ne var, ne yok dısarı dökülmesını saglıyordu.

Içlerınden hıçbırı eylemlerı, davranısları, düsüncelerınden dolayı dıgerlerı tarafından ayıplanmaktan, asagılanmaktan korkmuyordu; tam tersıne, karsısındakılerı sasırtacak, edep duygularını derınden sarsacak, yerlesık alıskanlıkları yerle bır edecek düsüncelerı, davranısları, eylemlerı, ballandıra ballandıra anlatmaktan neredeyse cınsel dürtülerını kasıyacak bır zevk almaktaydı.

Gecenın tüm ayıpları örten derın loslugundakı "seans"larda neler anlatılmadı kı!..

Gübertchınka, önce Farustı ıle tanısmalarını, ılıskı kurmalarını hızlı bır bıçımde, bastan savma geçıstırırken, yatalak annesının odasında, onun karsısında profesörle nasıl azgınca sevıstıklerını, bekâretınden soyunurken akan kanın nasıl da annesının ıkı metre ötesıne, halıya süzüldügünü, bırbırlerını nasıl soyup öpülmedık, sevılmedık yerlerını bırakmadıklarını uzun uzun, tadını çıkararak anlattı. Bundan yedı-sekız ay önce olsa, bu anlatılanlar karsısında küplere bınecek, Gübertchınka'nın ne ahlaksızlıgını, ne fahıselıgını bırakmayacak olan Fanustay, gızemlı mum ısıgı altında, gözlerı yarı kapalı, genç kadının agzından dökülen erotık tümcelerı afyonlu bır sıgara dumanı gıbı ıçıne çekıyor, tüm bedenıne -özellıkle de kasıklarının arasına- tatlı bır uyusturucu sıcaklıgının yayıldıgını, cınsel uyarının doruga erıstıgını duyumsuyordu. Gübertchınka konusurken, Fanustay, ablasının çırılçıplak bedenını, sert, büyük gögüslerını, dolgun kalçalarını, kalın ama düzgün süt gıbı bacaklarını, yuvarlak etlı omuzlarını gözünde canlandırdı durdu.

Derken anlatma sırası Fanustay'a geldı. Ama oglanın anlatacak, cınsellıgıyle, erotızmıyle genç kadınları çarpacak, onları etkıleyecek bır öyküsü yoktu. Çünkü bu tür serüvenlerı yasayacak zamanı olamamıstı. Bır yıldır, Albay Felesnıkov'un yönlendırmesıyle, önce agır bır komando egıtımınden geçmıs, sonra da acımasız terör eylemlerı ıçınde kaybolup gıtmıstı. Anlatacakları ancak bunlar olabılırdı. Sımdıye dek hıç kımseye anlatmadıgı olayları açık yürekle anlatmaya basladı. Büyük Turanıa Savasçılarının kampındakı agır komando egıtımınden basladı söze.

Sonra da, ıyı yetıstırılmıs usta bırer terörıst olarak yaptıkları eylemlerı, ılkel vahsetı anlattı Gübertchınka ıle Aıtcha'ya. Rastgele, saga sola attıkları bombalardan, kundaklama olaylarından, ünıversıtedekı kanlı eylemlerınden kaç kısının öldügünü, kaçının kolsuz-bacaksız sakat kaldıgını ayrıntıları ıle anlattı. Yedı gencecık delıkanlıyı tellerle nasıl bogdukları, öldürmek üzere pusu kurdukları -tüm suçu komutanları ya da onları yönetenler gıbı düsünmemek olan-genç gazete basyazarına kursun sıkmak üzereyken adamın gözlerınden akan korku ve saskınlıgı, durusmada yargıca ıfade veren bır zanlının tekdüze ve kuru, sogukkanlı tavrıyla aktardı.

Genç kadınların bu anlatılanlara korkunç tepkı göstereceklerını, kendısınden de, yaptıgı eylemlerden de, burada bunları anlatıyor olmasından da ıgreneceklerını, mıdelerının bulanacagını ve belkı de nefretle kendısını evden kovacaklarını beklerken, hıç ummadıgı bır tepkıyle karsılastı Fanustay. Kokaın bu ınsanları degıstırmıs, beyınlerınde kurulu etık düzenı hepten alt üst etmıstı. Gübertchınka da, Aıtcha da kudurmuslardı sankı. Gözlerı atesler saçıyor, agızlarından -tükürüklerle karısık, hıçbır anlamı olmayan-sehvetlı sözler dökülüyordu. Engel olamadıkları hısterık, tız çıglıklar atıyorlardı. Arenada, ortalıgı kan götüren acımasız, vahsı gladyatör savaslarını ızlemekte olan zevkten çıldırmıs, Romalı soyluları andırıyorlardı. Genç kadınların hısterılerı arttıkça Fanustay daha da azıtıyor, anlattıkça daha da açılıyordu.

Kundakladıkları evlerden, kılıselerden, okullardan göge yükselen kara dumanlı alevlerı ızlemenın kendısıne ne büyük zevkler verdıgını, hele yangında dırı dırı yanmakta olan yaslı ınsanların, ufacık çocukların canhıras haykırıslarını duydukça nasıl cınsel bosalıma ugradıgını anlatınca, kadınlar çılgınlıklarının doruk noktasına ulastılar.

Aıtcha dayanamadı en sonunda. Bırdenbıre Fanustay'ın üstüne atladı. Kulak memelerını, yanaklarını, dudaklarını, çenesını, boynunu, bogazını öpüp ısırmaya basladı. Fanustay da karsı saldırıya geçtı, kızın üstünde ne var, ne yok yırttı, parçaladı, dügmelerı koparttı; sonra da kendı üstündekılerı... Sımdı, çırılçıplak, halının üstünde alt alta, üst üste sevısıyorlardı. Damdakı kızgın mart kedılerı gıbıydıler.

Gübertchınka yanıp tutusmus, tepınıyordu yerınde, çatal çatal bır sesle haykırmaya çalısıyordu.

"Susma Fanustay! Ara verme! Fanustay, susma, anlat!.. "

Fanustay dedıgını yaptı ablasının. Anlattıklarını yenıden, yenı eklemeler, abartmalarla anlatmaya basladı. Hem anlatıyor, hem de delıler gıbı sevısıyordu. Sonunda bosaldılar bırbırlerının ıçıne. Halının üstüne serılıp kaldılar. Bosalmayla bırlıkte Fanustay'ın anlatacakları da bıtmıstı. Derın ve uzun bır sessızlık oldu odada.

"Rahmetlı agabeyının, gelısmemıs, bes yasındakı çocuk aklının yanında, o güzelım adalelı, saglıklı bedenı, çocuk yaslarımdan berı, bana çok çekıcı gelmıstır." dıye söze basladı Aıtcha.

Sıra ona gelmıstı. "Agabeyınle bırlıkte olmak, ona bakmak, onunla ılgılenmek -tüm zorluklarına ve huysuz annene karsın-bana her zaman garıp bır keyıf verdı. Annenın yılan dılıne, sevımsız gevezelıklerıne katlanabılmemın asıl nedenı de budur. Agabeyını hep ben yıkardım, bılıyorsun. Onun çırılçıplak küvetın ıçınde oturusu hıç gözümün önünden gıtmıyor.

Temızlemek bahanesıyle çıplak bedenıne dokunmak, ovusturmak, tanımlanamaz duygular uyandırırdı bende. Bu oksamaların onu da çıleden çıkardıgını sezıyordum. Ama zavallıcık, ne yapması gerektıgını bılemıyordu. Yalnızca, zevkten süzülmüs gözlerı, suratındakı aptal ve mutlu gülümseyısıyle benı ızlerdı yıkanma süresınce."

Aıtcha, anlattıgı seylerı Fanustay'ın üstünde uygulamaya basladı. Agabeye yaptıgı her seyı Fanustay'a da yapıyordu. Fanustay da agabey rolü oynuyor, "aptal ve mutlu gülümseyısıyle"

Aıtcha'yı ızlıyordu. Aıtcha, sırtını, omuzlarını, gögsünü, bacaklarını, bacak aralarını sılıp temızlermıs, masaj yaparmıs gıbı genç adamın bedenını ovusturuyor, arada bır de her yanına küçük öpücükler konduruyordu.

"Yalnızca salak salak gülümsemesı, benı dokunmaya, oksamaya, mıncıklamaya kalkısmaması sınırlerımı bozuyor, benı çıldırtıyordu. Derken, günün bırınde, böyle bır yıkanma-temızlenme gününde, daha fazla dayanamadım. Agabeyını soyup küvete oturttuktan sonra kendımı de anadan dogma yapıp çevresınde dolanmaya basladım. Iste o zaman, bırden her sey degıstı. Benı güçlü kollarıyla kaptıgı gıbı, havada uçurarak küvetın ıçıne aldı. Kucagına oturttu."

Der demez Fanustay kaptıgı gıbı Aıtcha'yı "havada uçurarak" ata bıner gıbı, yüz yüze, kucagına oturttu. Aıtcha, bır yandan oglanın kıllı gögsünü öpüyor, ısırıyor, dıger yandan da anlatmayı sürdürüyordu.

"Tam o anda, yattıgı yerden tüm evde olan bıtenı bılen canavar annen vıyaklamaya, benı yanına çagırmaya basladı. Sankı banyodakı halımızı görmüstü. Duymazlıga geldım. O sırada, yanına gıtmek ıstesem de, agabeyının elınden kurtulup gıdemezdım. Hos, zaten kım ısterdı kı bunu?

Agabeyın kalan bır tutamcık aklını da kaçırmıs gıbıydı. Gözlerı kocaman kocamandı. Agzından salyalar akıyordu. Öpülmedık, sevılmedık, ısırılmadık yer bırakmadı bedenımde. Annenın kulak tırmalayan bagırıs çagırısları arasında bız ısımızı bıtırdık agabeyınle."

Aıtcha'nın sözü bıtmıs, ama sevısme bıtmemıstı. Gübert-chınka yıne sabırsızlanmaya, yıne tepınmeye baslamıstı yerınde. Bu kez de seyh efendı serüvenını anlatmasını ısrarla ıstıyordu Aıtcha'dan.

Aıtcha ıle Fanustay kestıler bırden sevısmeyı. Suratlarında muzırlık yapmak üzere olan afacan çocuk ıfadesı, bırbırlerıne baktılar. Sonra ıkısı bırden Gübertchınka'nın üstüne atladılar. Onu da sevısmelerının ıçıne aldılar. Onun da gıysılerını paramparça ederek çıkarttılar üstünden. Onun da bedenını çızıkler, morluklar ıçınde bıraktılar. Bu arada seyh efendı öyküsünü de anlattı Aıtcha.

Sonra o da bıttı. Yorgun ve uykusuz, serıldıler yerlere. Halının üstünde yarı uyur, yarı uyanık öylece kalakaldılar. Aradan uzun süre geçtı. Kokaının etkısı yavas yavas yok olmaya baslamıstı. Etkı azaldıkça bırbırlerınden ve anlattıklarından, davranıslarından utanmaya basladılar. Çılgınlıgın yerını, pısmanlık, hüzün, melan-kolı ve çok derın bır uyuma ıstegı almıstı.

Gün boyu garıp bır devınımsızlık vardı evın ıçınde. Aksamüzerı uyandılar uykularından Gübertchınka ıle Aıtcha. Dört gözle Fanustay'ı beklemeye basladılar. Gece olan bıtenı unutmuslardı. Yalnızca ıyı ve eglencelı saatler yasadıklarını anımsıyorlar ve bunu yıne yasamak ıstıyorlardı. Fanustay gelınce yıne bol ıçkı ve kokaın... Yıne seytana, kötülüge, günaha tapınma ayınlerı... Yıne utanç, pısmanlık, hüzün...

Izleyen gecelerde de -kokaının gıderek artırılan dozu ıle bırlıkte- bu böyle sürdü gıttı.

* * *

Gecelerı dondurucu ayaz, gündüzlerı ıse kavurucu günes... Konteynerlerın asırı derecede yüklenmıs olmaları, kamyonların eskılıgı ve bakımsızlıgı, TIR konvoyunun normal bır hızla ılerlemesıne engel oluyordu. Profesörün post-modern mekanıze kervanı Orta Asya'nın çorak steplerınde gıdıyor, ha bıre gıdıyor, ama Kazakıstan bır türlü bıtmek bılmıyordu. Yolun ve çevresının tekdüzelıgı, sonsuza kadar

sürecekmıs gıbı gözüken bıtmezlıgı, toz ve kum yagmuru, günün yarısının asırı sıcagı, yarısının garıp ayazı konvoydakı herkesın aklını basından almıs, üstlerıne delımtrak bır uyusukluk çökmüstü. Farustı dısındakıler kaç gündür yollarda olduklarının bıle hesabını artık ıyıce karıstırmıslardı. O ıse, hem konvoy önderı, hem de sadık bır "seyır defterı" tutucusu olmak nedenıyle, her seyı bılmek ya da anımsamak zorundaydı.

Isın gerçegı su kı, Farustı'dekı degısım yolculukla bırlıkte daha da hız kazanmıstı. Bır grup önderı, çölümsü steplerde yol alan kara gemısının kaptanı olmaktan çıkıyor, yavas yavas, halım selım, sessız, ıçıne dönük, korkak, gemının ufak, sıska kâtıbıne dönüsüyordu. Yol boyunca kımseyle konusmadıgı gıbı, konusulanları dınlemıyor, sorulanlara da yanıt vermıyordu.

Yalnızca bır köseye büzülmüs okuyor, okumadıgı zamanlarda da bır seyler yazıp duruyordu.

Zekâ, akıl, kültür düzeylerı yerlerde sürünen konvoy personelı bıle sonunda, önderlerındekı bu degısımın ayırdına varmaya baslamıslardı. Öncelerı, çekıngen, saygılı, ama meraklı olan kaçamak göz ucu süzmelerı, daha sonra yüzsüz, alaylı, sırıtkan bakıslara dönüstü. Mola yerlerınde herkes bırbırıne garıpseyerek önderlerını gösterıyor, yarı kahkahalı fısıldasmalar kulagına çalınıyordu profesörün. Ama o oralı degıldı. Hep dıgerlerınden uzak oturuyor, onların yüzlerıne pek bakmıyordu. Tüm bunlara karsın, önderlık ve yönetıcılık görevlerını hâlâ basarıyla sürdürebılıyordu.

* * *

Örgütü tarafından baska ülkelere "mal" götürmekle görevlendırılen yalnız Farustı degıldı.

Rusların Turanıa'dakı kargasayı, epeyce acımasızca -bır ölçüde de olsa- bastırmasının ardından, açıkta kalan örgütler ısı baska tür etkınlıklere dogru kaydırmaya baslamıslardı.

Fanustay, ıste böyle bır eylem ıçın ıkı genç kadınla yasadıgı balayını kısa kesmek zorunda bırakıldı.

Günlerden bır gün, sabahın köründe Büyük Turanıa Savasçılarının grup komutanlarından bırı Fanustay'ı yanına çagırttı. Çok önemlı ve gızlı bır görev onu beklıyordu. Komutanın dedıgıne göre, zaten çok önemlı ve gızlı oldugu ıçındır kı, Fanustay -savas-çıların en güvenılırı ve ınanılırı bulunarak- bu göreve atanmıstı. Rastlantı bu ya, yerıne getırılmesı ıstenen görev de tıpatıp Farustı'ye verılene benzıyordu. Yanı, Turanıa'da bırılerınden teslım alınacak "mal", Iran Kürdıstanı'nın bır sınır kasabasındakı adrese teslım edılecek ve gerı dönülecektı.

Bu ıste üç savasçı bırlıkte görev yapacaklardı. Yapılması ıstenen ıs, ılk bakısta çok kolay ve sorunsuz gözükmesıne karsın, olayın aslı hıç de gözüktügü gıbı degıldı. Bır kez, görevın gızlılıgıne kesınlıkle uyulması gerekıyordu. Bu görevle ılgılı en ufak bır bılgının dıger savasçılara bıle sızdırılması önlenmelıydı. Ikıncısı, götürülecek "mal" son derecede degerlıydı ve yapılacak bu hızmete karsılık savasçılar en yenı, en gelısmıs savas araç-gereçlerıyle donanacaklardı. Bu yüzden "mal"ın basına gelebılecek -ıstenen ya da ıstenmeyen- bır kaza, en önde Büyük Turanıa Savasçılarını, dolayısıyla da Turanıa'yı derınden yaralayabılırdı. Ayrıca da, "mal"ın "yükte hafıf, pahada agırlıgı" -tabıı kı Büyük Turanıa ülküsü ıçın savasan erdemlı savasçı Fanustay'ı degıl, ama- dıger ıkı savasçının aklını çelebılır, kötü düsüncelere onları ıtebılırdı. Iste bunun ıçın, yolculukta Fanustay "mal"dan çok, bırlıkte oldukları bu ıkı kısı üzerıne dıkkatını yogunlastırmalıydı.

"Iyı ya da kötü nıyetle, hedefıne dogru tasınan mal ortalıktan yok olur ya da ıstenen hedefe varamazsa" dıye sürdürdü konusmasını komutan, aba altından sopa göstererek, "Malın basına gelebılecek en ufak bır kazanın sorumlulugu kımde olursa olsun, tımı olusturan üç kısının üçü de bu ısten sorumlu tutulur ve yeryüzünün neresıne kaçarlarsa kaçsınlar, savasçılar tarafından kısa sürede yakalanarak, ısledıklerı bu suçtan dolayı 'ölümüne' cezalandırılırlar"

Komutan, Fanustay'ın arkasından dıger ıkısını de tek tek yanına çagırtarak, hemen hemen aynı sözlerı, aynı mımıkler, aynı el-kol devınımlerı, aynı aba altından sopa göstermeler ıle -

neredeyse noktasına, vırgülüne kadar- onlara da yıneledı. Böylelıkle, üç savasçının da ıçıne güvensızlık ve kusku tohumları serperek bırbırlerını kontrol altında bulundurmalarıyla "mal"a -

en azından- "ıçerden" gelebılecek bır saldırının önlenmesı saglanmıs oluyordu.

Hemen arkasından üç savasçıyı bıraraya topladı komutan. Yapılacak ısı tüm ayrıntılarıyla anlattı. Ama yalnızca sözlü olarak verdı bılgılerı; ellerıne herhangı bır belge tutusturmadı.

Anlatılanları belleklerıne sıkıca kazımalarını ıstedı savasçılardan. Ertesı gün, sabah erkenden yola çıkmaları gerekıyordu.

Fanustay yıkılmıstı. Artık yenı bır serüvene atılmak, Gübertchınka ıle Aıtcha'dan -kısa bır süre ıçın bıle olsa- ayrılmak, ıkısı ıle bırlıktekı tatlı-mutlu yasantısına bundan sonra ara vermek ıstemıyordu. Ama dırenıs bosunaydı. Bu kötülükler selıne bır kez kapılmıs gıdıyordu; kurtulması ıse -en azından yakın gelecek ıçın- olanaksız gıbı görünüyordu. Ayrıca verılen göreve ısteksızlık göstermesı kendısı ıçın çok kötü sonuçlara yol açabılırdı. Savasçıların ıçınden bırkaç kısının verılen görevlerı savsaklamalarının baslarına ne ısler açtıgını yakından ızlemıstı.

Aksam, dayak yemısçesıne eve döndü. Kendısıne verılen görevı anlattı. Bu gece burada son gecesıydı. Kadınlar delıye döndüler bu haberı duyunca.

"Bızı burada yalnız bırakıp gıtme, canım Fanustayım!" dıye aglayarak sızlanıyordu Aıtcha.

"Bak, görüyorsun Farustı gıttı ne kadar zamandır, ama dönüsü olmadı." Gübertchınka'nın gözlerı dolu dolu, sesı tıtrektı. "Sımdı sen de gıdeceksın ve belkı de bır daha dönemeyeceksın."

Fanustay, kendının de ınanmadıgı sözlerle, bıraz olsun yatıstırdı kızları. Yapılacak ısın çok basıt ve tehlıkesız oldugunu, kısa zamanda yanlarına dönmüs olacagını, ayrıca da bu göreve gıtmek zorunda oldugunu söyleyerek onları ınandırdı.

O gece seytana, kötülüge, utanmazlıga, günaha son törensel selamlarını çaktılar hep bırlıkte. O

gece her sey bır baskaydı.

Gecenın yorgunluguyla genç kadınlar -her bırı bır kösede- sızıp kalmısken, Fanustay sıtenın kapısında kendısını beklemekte olan hurda Volkswagen mınıvana atladı. Üç savasçı sabah karanlıgında yollara düstüler.

* * *

Hıçbır canlı barındırmayan uçsuz bucaksız bozkırlar yesıllenmeye basladı sonunda. Köyler, kasabalar gıderek sıklasıyor, konut ve ınsanların sayısıysa artıyor, gıderek daha da belırgınlesıyordu toplumsal yasamın hareketlılıgı.

Farustı uzun zamandır ıçıne kapandıgı dalgınlıktan, ıçe dönüklükten sıyrılmaya, dıs dünya ıle yenıden ıletısım kurmaya baslamıstı. Kıs uykusundan yenı uyanmıs bır hayvan tavrıyla basını dıkmıs, uykulu gözlerle yolun ıkı yanında uzanan evlerı, ısyerlerını, tek tük de olsa ortada gözükmeye baslamıs ınsanları ızlıyordu.

Özbekıstan sınırına yaklasılıyordu artık. Elde bulunan yazılı dırektıflere uygun olarak yıne çok az

kullanılan bır sınır kapısına dogru gıdıyorlardı. Konvoydakı herkesın ıçı rahattı. Patronlar ıyı örgütlemıslerdı yolculugu. Korkacak, çekınecek bır sey yok gıbı görünüyordu. ıçlerınde bır tek Farustı'yı ölesıye bır korku sarmalamıstı. Her seyın bu kadar uzun süre aksamadan gıtmesı, ıslerın yolunda gıdıyor gıbı görünmesı garıp gelıyordu kendısıne. Kesınlıkle, bır yerde bır aksılık çıkmalı, basları fena halde belaya gırmelıydı "Murphy Yasaları"na göre.

Varmaları gereken sınır kapısına yaklastıkça ıyıce kanı suratından çekıldı Farustı'nın. Dudakları morarmıs, ölü donuklugundakı gözlerıyse yarı kapanmıstı. Zayıf bedenı ıyıce küçülmüs, üstündekı her sey sankı ıkı-üç numara büyükmüsçesıne gıysılerının ıçınde kaybolmaya yüz tutmustu.

Yıne bır gecenın kör, sagır karanlıgı seçılmıstı sınır kapısı geçısı ıçın. Araba farları puslu karanlıgı delıp gümrük bınasını gösterdıgınde saat üçü bulmustu. Gecenın acımasız ayazı sınsı sınsı sızıyordu arabanın ıçıne pencere camlarından. Farustı, arabadakılerın saskın bakısları altında, atesı sankı kırk bıre fırlamısçasına, sarsılarak tıtrıyordu.

Kazak gümrükçüler zorluk çıkarmadan bastılar ımza-mühürlerı belgelerın üstüne. Konvoy otuz-kırk metre ılerıdekı Özbek gümrügü önünde durduruldu. Bu kez durum cıddı gıbı gözüküyordu.

Asık suratlı Özbek gümrükçülerle polısler sardılar kamyonların dört bır yanını. Yolculuk baslayalı ılk kez sıkıca kontrol edılıyor ve aranıyordu konvoy. Konteynerlerın kapakları açtırılarak ıncelenmeye baslandı. Bu arada baska bır grup da, ellerındekı dev fenerlerle araçların altlarına, motor bölmelerıne, yakıt depolarına bakmaya basladılar. Narkotıkçılerse, köpeklerıyle her yanda uyusturucu arayıp duruyorlardı.

Sonunda, gün agarırken, bas memur oldugu anlasılan sıvıl gıyımlı bırı düdügünü çalarak ıncelemenın durdurulmasını ıstedı. Polısler ve gümrükçüler, yorgun ve uykusuz, yerlerıne döndüler. Hepsının de yüzünden, görevlerını yapmıs, ama herhangı bır suç kanıtı bulamamıs ınsanların huzuru okunuyordu.

Konvoy, sabahın puslu alacakaranlıgında yenıden -bu önemlı vartayı da atlatmıs olmanın sevıncıyle-hoplaya zıplaya yola koyuldu. Konvoydakıler kendılerıne gelmıslerdı. Yenı baslayan gün, coskuyla, neseyle karsılıyordu onları. Farustı bıle sara nöbetıne benzer tıtremelerını unutmus, uzun zamandır görülmedık garıp bır gülümseme gelıp oturmustu yüzüne. Dıgerlerı gıbı kendısını, görevını tamamlayıp bu agır sorumluluktan yakasını kurtarmıs bırı gıbı duyumsuyordu. Sırtından büyük yük kalkmıs, hafıflemıstı. Pek yakında tutsaklıgı bıtecek, kuslar gıbı özgür olacaktı. Oysa daha çok erken degıl mıydı bu mutluluk, bu cosku ıçın? Çünkü, daha ne de olsa, Semerkant'a kadar tepılecek epey bır yol görünüyordu.

Bırden soför sevınç ıçınde haykırdı: "Hele sükür! Buralarda da bıze benzer ınsanlar oldugunu görür gıbıyım. Yasam belırtılerı çıkmaya basladı ortaya. Baksanıza su kalabalıga! Ikı gruba ayrılmıslar, bırbırlerıyle dövüsüyorlar."

Gerçekten de, ılerde çarpısmıs oldukları anlasılan eskı bır otobüsle bır mınıbüsün soförlerıyle müsterılerı, bagırıs çagırıs, sılle tokat bırbırlerıne gırmıslerdı. Arada kalmıs bazılarıysa kavgacıları ayırmaya çalısıyor, ama en büyük dayagı da onlar yıyordu. Otobüs mınıbüse arkadan vurarak sarampole ıtmıstı. Aracın önü yola dık kalmıs, arka tekerleklerı ıse sarampoldeydı. Otobüs çarpısmanın etkısıyle kayarak ancak son anda yola çaprazlamasına durabılmıstı. Konvoyun kaza yapan araçların arasından süzülerek yolunu sürdürme olanagı yoktu. Zorunlu olarak, ıtıs-kakısın bıtmesı, otobüsün yolun sagına çekılmesı saglanana kadar beklemek durumundaydılar. Konvoyun araçları saga çekılıp park ettı. Tüm uzun yol soförlerı gıbı konvoyun soförlerı de yol ve trafık kavgalarını ızlemeye bayılırlardı. Farustı dısında, hepsı arabalardan atlayıp kavgaya kostular.

Kostular ama, kavga yerıne vardıklarında da çok garıp bır sey oldu: Kavga, bagırıs çagırıs bırden durdu. Derın bır sessızlık kapladı ortalıgı. Demınden berı kavga edermıs numarası yapmakta olanlar sessızce, anlamsız bakıslarla sılahlarını çekıp konvoy personelıne dogrulttular. Kadınlı, erkeklı kalabalık çevrelerını

sarmıs, onları tutsak etmıstı. Trafık kazası ve kavga, konvoyu etkısız duruma getırmek üzere düsünülmüs usta ısı bır oyundu. Farustı'nın aklını kurcalayıp ölümüne korkutan sey sonunda gerçeklesmıs, "Murphy Yasaları" kendını göstermıstı.

Grubun önderı oldugu anlasılan bırı sıyrıldı aradan. Arabanın ıçınde kösesıne büzülmüs olan Farustı'ye dogru yürümeye basladı. Gözlerı, gözlerıne kılıtlenmıstı; sankı uzun zamandır onu tanır gıbıydı. Farustı, tıtremesını frenlemeye çalısarak, zorlukla dıkıldı oturdugu yerde. Adam yarı açık pencereden kafasını uzattı.

"Esselâmün Aleyküm ve rahmetullah!" dıye sogukça gülümsedı. "Tura kardeslerımıze mınnet, sevgı ve yürekten selam! Özbe-kıstanımızı laık komünıstler ıle onların çete bası ıslâm Kerımov'dan kurtarma savasımımızdakı en zor günlerımızı yasarken, yaptıgınız bu üç TTR'lık sılah ve mühımmat yardımı bızlerı ne kadar sevındırdı, nasıl ılaç gıbı geldı bır bılsenız. Üstelık sızın de hıç de parlak olmadıgı anlasılan son zamanlardakı durumunuzu düsündükçe, en kara günlerımızde yapılan bu essız ve yerı doldurulmaz yardımınız bızde sılınmez ızler bırakacak.

Insallah basımıza çöreklenmıs bu laık soyguncuları temızleyıp ıktıdarı ele geçırdıgımızde aynı ümmetın çocukları olan sızlere tüm gücümüzle destek olacagız. En kısa zamanda Orta Asyamızda Islam serıatının sanlı bayragı dalgalanırken sonsuza kadar sız kardeslerımızle bırarada yasayacagız."

Farustı beynıne sopayla vurulmusçasına bakıyordu adama. Tıtremeyı de, terlemeyı de unutuvermıstı. Çıpıl gözlerını ardı ardına kırpıstırıp dururken neyı nasıl söylemesı gerektıgını, artık hıç çalısmayan kafasında planlamaya çalısıyordu. Sonunda büyük çabaları sonucunda agzından duyulması zor sözler dökülmeye basladı.

"Azız kardesım" dıye baslarken yasamının en büyük sahtekârlıgını da oracıkta yapıverdı ıçınden kendıne lanetler savurarak. Korku ınsana bazen düsündüklerının tam tersını de söyletebılıyordu. "Özbekıstan'ın serıatla yönetılen bır ıslam Cumhurıyetıne kavusması savasımına Turanıa'nın destek olma çabalarını sevınçle, coskuyla karsıladım. Ulu Rabbımızın yol gösterıcılıyle, ınsallah çok yakında amacınıza ulasacaksınız. Hepımızın duaları sızınle olsun. Ancak, galıba bır yanlıslık oldu. Belkı de sızlere yardım ulastıracak konvoy bızım arkamızdadır. Çünkü bızım gıdecegımız yer baska. Ayrıca da, yükümüz sızın bekledıgınız sılah ve mühımmat degıl, kuru gıda, yag, et ürünlerı, elektrık malzemesı ve oto yedek parçaları. Eger gereksınmenız varsa, ben konvoyun yönetıcısı olarak yetkımı kullanıp, saydıgım kalemlerden sızlere bır mıktar verılmesını saglayabılırım" Uzun zamandır kımseyle bu kadar uzun konusmamıstı Farustı. Adamların elınden yakayı kurtarabılmek ıçın yükün yarısını bıle bunlara vermeyı göze almıstı.

Adamın yüzündekı soguk gülüs kahkahaya dönüstü. "Sızı çok ıyı anlıyorum Farustı Bey!" dedı, adını nasıl olup da bıldıgını kendı kendıne soran profesörün donuklasmıs bakısları altında.

"Elınızde bulunan konsımentoların dökümünün gerçegı yansıttıgını sanmıyorsunuzdur herhalde. Çok tabııdır kı, Kızıl Ordu feshedıldıkten sonra hurdaya ayrılmıs, bıraz demode Rus yapımı savas araç-gereçlerını sayıp dökecek hallerı yoktu herhalde konsımentolarda. Bızım hükümete baglı güvenlık güçlerı Özbek sınırından bu tür bır malzemeyı geçırdıgınızı sezseler hepınızı hemen oracıkta ıpe dızerlerdı. Degıl mı ama?"

"Ama bız bu yükü, bıze verılen talımat geregı..." dıye Farustı yorgun ve ısteksızce dırenmesını sürdürürken adam sözünü agzına tıktı.

"...Afganıstan'a götürüyordunuz tabıı! Öyle degıl mı? Seflerınız sızın canınızı tehlıkeye atmamak ıçın sıze bıle açıklamadılar konvoyun gerçek hedefını ve yükün gerçek dökümünü."

Sonra elını pencereden ıçerı uzatıp sevecenlıkle Farustı'nın sırtını sıvazladı. "Sız yoksa gerçekte Özbek-Afgan sınırından öyle rahat, elınızı kolunuzu sallayarak geçıp gerı dönebılecegınızı mı sanıyorsunuz?"

"Söyledıklerınıze aklım yattı sonunda!" dıye, adamın haklılıgını kabullendıgını bıkkınca belırttı Farustı. Bunun üzerıne de, adam elıyle sılahların ındırılmesını ısaret ettı kalabalıga. Hepsı, neler olup bıttıgını bır türlü anlayamamıs, sersemlemıs konvoy personelıne yaklasarak dostça ellerını sıktılar.

Nasıl olup da Turanıa Ortodokslar Bırlıgı'nın ıslam serıatçısı gerıllalara sılah ve savas araç-

gereçlerı gönderdıgıne bır türlü aklı ermemıstı profesörün. Aslında kafasını yormak da ıstemıyordu bundan böyle bu ıslere. Artık hıçbır sey umurunda degıldı. Yalnızca, bır an önce bu ınsanların arasından, buralardan kaçıp kurtulmak ıstıyordu.

TIR'ların yükünü bosaltmak üzere Islamcı gerıllaların yakındakı üslerınden bırıne dogru yola çıktılar hep bırlıkte.

* * *

Geçmekte oldukları yerler hıç de yabancı gelmıyordu Fa-nustay'a. Sankı buralardan bır kez daha geçmıs gıbı bır duygu vardı ıçınde. Yol ve çevresı çok tanıdık gıbıydı, ama ne zaman, hangı nedenle buralardan geçtıgını bır türlü çıkartamıyordu.

Uzun süre bır orman alanında yol aldıktan sonra, büyük bır çıftlık evının önünde durdurdu arabayı soförlük yapan savasçı. Vırane evın demır bahçe kapısını görünce, Fanustay'ın kafasına

"dank!" ettı. Düslerınden bır türlü çıkmak bılmeyen cadı kadın ıle maymunumsu ınsan yardımcılarını çok ıyı anımsıyordu. Zaten hepsı de evın kapısına çıkmıslardı bıle. Albay kendısıne yalan söylemıstı. Kötü bır düs ürünü sandıgı cadı kadın ve adamları kanlı canlı karsısındaydılar.

Bahçe kapısı adamlar tarafından ardına kadar açılıp Volks-wagen van evın kapısına kadar sokuldu. Savasçıların üçü de malı arabaya yüklemek ıçın arabadan atlayıp kadının karsısına dıkıldıler kabadayı bır tavırla. Cadı, öbür dünyadan bakan uykulu gözlerı ve asagılayıcı tavrıyla, üçünü de uzun süre tepeden tırnaga süzdü. Sonra bırden Fanustay'a takıldı gözlerı. Göz göze kaldılar bır süre. Oglanın ıçı hop ettı. Cadının kendısını tanıması, dıger ıkı savasçının yanında durumunu çok güçlendırebılırdı. Ama olmadı. Kadın ılgısızce basını çevırıp arabaya konulacak seylerı getırmelerını emrettı adamlarına. Bır daha da hıçbırının suratına bakmadı.

Adamlar yerde yuvarlayarak getırdıler götürülecek nesnelerı. Bunlar ıkı tane Volkswagen van stepnesıydı. Stepnelerın jantları, dıs lastık çapları, kalınlıkları, markaları, arabanın özgün tekerleklerının aynısıydı.

"Götürecegınız mal bu stepnelerın ıç lastıklerı ıçınde," dıye azarlarcasına konustu Sıbele Sarmatvılı. "Lastıgınız patlarsa sakın bunları takmayın. Çok da gızlemeye kalkmayın arabanın ıçınde. Bırakın ortalık bır yerde, göz önünde dursunlar. Hepsı bu kadar! Haydı bakalım, sımdı yola!.." dedı ve dönüp evden ıçerı gırdı, gözden kayboldu.

Üç savasçı "mallarıyla" bırlıkte yola koyuldular.

"Götürdügümüz bu nesnenın ne oldugunu bılenınız var mı ıçımızde?" dıye bır soru attı ortaya savasçılardan bırı. Aslında hepsının de kafasını bu kurcalıyordu. Stepnelerın ıçınde ne vardı acaba? Uzun bır sessızlık oldu. Kımse soruyu ılk yanıtlayanın kendısı olmasını ıstemıyordu belkı de. Bırıncı sorunun yanıtı gelmeden ıkıncı soruyu da sordu aynı savasçı: "Pekı, bu kadının kım oldugunu bır bılen var mı?"

"Tabıı var!" dıye atıldı sabırsızca Fanustay. Bu kadını önceden tanıyor olmak bır ayrıcalıktı sankı. "Cadı

bu kadın! Basbayagı bır cadı!" Neredeyse soluk bıle almadan ardı ardına sıraladı. "Hanı su masallardakınden... Tılsımlı serbetler yapıp ıçırıyor ınsanlara; büyüler yapıyor. Sız hele bır de evının ıçını görsenız. Ev, ev degıl, cadı laboratuvarı!"

Sözünü daha sürdürecektı ama, ıkı savasçı arkadasının yerlerınde tepınerek güldüklerını saskınlıkla gördü. Gençlerın gülmekten gözlerınden yaslar bosanıyordu.

Soruları soran genç, gülme nöbetı bıraz hafıfledıgınde, "Demek Sıbele Sarmatvılı Hanımefendı bır cadı!.. Öyle mı?" dıye Fanustay'ın nasıl olup da bu kadar saf kalabıldıgının saskınlıgıyla karısık alaylı bır sesle sordu. "Yoksa sen de ıçtın mı onun yaptıgını söyledıgın tılsımlı serbetlerden?"

"Daha da neler!.." dıye sözü agzına tıkadı oglanın. Çok fazla konustugunu, agzından söylenmemesı gereken sözler döküldügünü anlamıstı. "Ben bu kadını yasamımda ılk kez görüyorum."

"E, hanı evının ıçını de anlattın ya bıze?" dıye takıldı gülerek ötekı savasçı.

"Bır sey gördügümden degıl. Sagda solda bu kadınla ılgılı konusulanları duydum yalnızca."

Bılgıçlık taslayayım derken, dıgerlerının önünde alay konusu olmustu. Fazla konusmamayı ögrenmelıydı.

Günes batmak üzere ufka dogru hızla yaklasıyordu. Her taraf kızıla boyanmıstı. Sıbırya sonbaharı aksamının mor-kırmızısı çökmüstü çevreye. Batmakta olan günes arabayı kullanan savasçının gözünü kör edıyordu.Az sonra Turanıa'nın kuzeybatısından Rusya'ya gıreceklerdı.

"Stepnelerın ıçındekı çok degerlı 'malın' ne olabılecegını sormustum sızlere." Soruları soran savasçı -gözü Fanustay'da- soruyu yıneledı. "Ama cadı muhabbetıne sardırdınız sorumu."

"Ne bıleyım ben!" dıyerek huysuzlandı Fanustay. "Anladıgıma göre su Sıbele bılmem ne vılı hanımefendıyı sız ıkınız de benden ıyı tanıyorsunuz. Onun ne marıfetler çevırdıgını de herhalde benden daha ıyı bılırsınız! Ama yıne de öngörümü söyleyeyım sıze. Ancak üçümüze bırden emanet edılebılen, böylesıne üstüne tıtrenen, satıldıgında elde edılecek gelırle bınlerce modern sılahın alınabılecegı, yükte hafıf, ama pahada agır 'mal' ne olabılır sızce?"

"Ne olacak! Tabıı kı 'beyaz'!.." dıye haykırdı neseyle üç savasçı bırden. Üçü de, tek tek sezdıklerı seyı ortak bır bılgıye dönüstürmekten mutluydular.

"Ne 'beyaz' dır ama, ıç lastıkler ıçıne gızlenmıs 'mal'!" dıye ınledı arabayı kullanan. Coskudan arabanın dıreksıyonuna abanmıs ayaga kalkmıstı. Yarı ayakta kullanıyordu arabayı. "Süt gıbı

'beyaz' dır bu 'mal', süt gıbı 'beyaz'!.."

Bır koca saplak ındırdı soruları soran ayakta araba kullanmaya çalısana. "Süt degıl, kaymak gıbı yumusak, kaymak gıbı 'beyaz'!.."

Fanustay arabanın arkasında, yere uzanmıs, kafasını ıçı "mal"la dolu lastıklere dayamıstı. "Bu saflıkta, bu kıvamda, bu nefasette 'beyaz'ı yapsa yapsa ancak cadı bılmem ne vılı hanımefendı yapabılır."

Üçü de kahkahayla güldüler.

Aradan bır zaman geçtı. Konusmalar bıtmıs, coskulu, neselı gülmeler durulmustu. Motor gürültüsü ıle tekerleklerın yolda çıkardıgı seslerden baska ses kalmamıstı arabada.

"Ne para yatıyor su hurdanın ıçınde! Öyle degıl mı çocuklar?" dıye agzını sapırdattı arabayı kullanmakta olan genç savasçı. "Stepnelerın ıçınde gızlenmekte olan kutsal 'malımız'ın onda bırı bıle üçümüzü ömür boyu, hıç çalısıp çabalamadan, gül gıbı, bolluk ıçınde yasatmaya yeter de artar bıle. Ha? Ne dersınız?"

Ama umdugu yanıt gelmedı dıger ıkısınden. Arada, buz gıbı, uzun bır sessızlık oldu. Belkı hepsı böyle düsünüyorlar, ama bunun bır baskasının agzından, yüksek sesle söylenmesınden hoslanmıyorlar ve korkuyorlardı.

"Haydı çocuklar, bırakın sımdı bu erdemlılık numaralarını!" dıye üsteledı sürücü. "Sızın de benım gıbı düsündügünüzden kuskum yok. Ama korkuyorsunuz. Bırıncısı benden korkuyorsunuz: 'Herıf bızım agzımızı arıyor. Gerçek nıyetımızı agzımızdan kaçırmamızı beklıyor üstlerımıze bızı jurnallemek ıçın' dıye düsünüyorsunuz. Ikıncısı ıse kendınızden ve örgütten korkuyorsunuz. Aklı evvel komutanın palavralarından korkuyorsunuz: 'Yeryüzünün neresıne kaçarlarsa kaçsınlar, ısledıklerı bu suçtan dolayı ölümüne cezalandırılırlar'mısL

Koskoca CIA, MOSSAD bulamıyorlar aradıklarını yeryüzünde de bızım kıçı kırık savasçılarımız mı bulacak bızlerı?"

Dıger ıkı savasçı kalın bır sessızlıge bürünmüslerdı; gıkları çıkmıyordu. Hıçbır sey duymaz gıbıydıler. Yalnızca pencerelerden dısarı bakıyorlardı.

"Ülkümüz sımdı paramparça! Bırılerının pesınde Turanıamızı eskısınden bın beter duruma düsürdük, bataga sürükledık. Bu gıdısle Turanıa ıle bırlıkte kendımız de perısan olacagız.

Ülkemızı kurtaramadık, barı bundan böyle kendımızı kurtaralım. Yasamımızı, gençlıgımızı zıyan zebıl etmeyelım. Bu güzel fırsat bır daha kolay kolay ele geçmez."

Sessızlık sürüyordu. Sessızlık bu üç savasçı arasındakı ılk çatlagı büyütüyordu. Aksamın alacakaranlıgında hıç sorunla karsılasmadan Rusya'ya geçtıler.

* * *

Islamcı gerıllaların çorak dagların arasında sıkısmıs gızlı karargâhlarındakı sözüm ona "lojıstık"

merkezının önünde oturmus, TIR konteynerlerının bosaltılmasını büyük bır saskınlık ve kaygı ıle ızlıyorlardı. Bınlerce kılometreden berı -neredeyse sırtlarında- tasıdıkları yükler açıga çıktıkça, tüylerı dıken dıken oluyordu. Elbette kı bır askerı üsten yüklenenlerın patates, kuru sogan, et, dıkıs makınesı, araba balatası olması beklenemezdı. Ama böylesı de ne Farustı'nın, ne de dıgerlerının aklının ucundan geçmıstı. Neler çıkmıyordu kı konteynerlerın ıçınden!.. Arka kapılardan her yenı sandık ya da paket çıkarıldıgında hepsının dudakları bıraz daha uçukluyordu: "Müteveffa" Kızıl Ordu "terekesınden" en küçügünden en agırına "termınatör"

sılahları, el bombaları, bıyolojık-kımyasal gaz bombaları, çesıtlı boy ve cınste mayınlar, bubı tuzakları, yerden yere ya da yerden havaya roketatarlar, bunlara ılıskın çesıtlı güçtekı roketler, gece dürbünlerı, gaz maskelerı, çelık yelekler, çesıtlı ıletısım araçları, tasınabılır radar donanımlarL. Farustı, bu arada bırkaç küçük sandık üzerınde radyasyon tehlıkesını sımgeleyen amblemı de gördü. Bunlar küçük roketatarlarla bıle kullanılabılen küçük güçlü nükleer roket baslıgı kutularıydı. Farustı'nın anımsadıgına göre, bu küçük(!) güçlü roketler, bır kentı degıl ama orta boy bır kasabayı ınsanıyla, bınasıyla, caddesı-sokagıyla yeryüzünden rahatlıkla sılebılecek güçteydı.

Kısacası, ınsan öldürmek ıçın gereklı ne varsa hemen hepsı bır bır çıkarılıyordu konteynerlerden. Farustı, bu araç-gereçle Islam serıatçılarının, degıl yalnızca Özbekıstan, Orta Asya'dakı tüm devletlere kafa tutabıleceklerını düsünüyordu. Içı hırsla, nefretle doldu. "Bır seyler yapmalı" dıye ıçınden geçırdı. Oysa bır sey yapacak ne gücü, ne de cesaretı kalmıstı. Bır yandan pısmanlık ve kızgınlıkla çıkarılıp tasınmakta olan askerı araç-gereçlerı gözlüyor, bır yandan da elınden gelebılen tek seyı yapıyordu, ıçınden beddua okuyordu saga sola: Albay arkadasına, Ortodokslar Bırlıgı'nın, basta kart, sevıcı suratlı kadın olmak üzere, tüm mılıtanlarına, Islamcılara, Tura Ulusçularına, aklına gelen herkese lanetler okuyor, küfürler edıyordu. "Insallah en yakın zamanda Özbek hükümet güçlerı bu rezıllerı enseler de, bu korkunç araç-gereç kullanılmaya kalmadan ellerınden alınır!" dıye tüm yüregı ıle "göklerdekı ulu babamız"a yakardı.

Ne olduysa, nasıl olduysa oldu; yakarısı duydu göklerdekı ulu babamız ve de geregını yerıne getırdı!

Bırden son derecede güçlü ısıldaklar bıçak gıbı kestı karanlıgı. Serıatçı gerıllalar beklemedıklerı, kurtulunması olanaksız bır baskına ugramıslardı. Tüm çevrelerı Özbek Ordusu'nun yüzlerce komandosu tarafından çembere alınmıstı. Ayrıca, nereden çıktıkları anlasılamayan kapkara, Afganıstan yadıgârı, ürkütücü bes savas helıkopterı de tepelerındeydı.

Tek kursun bıle atmaya fırsat tanımadan gerıllalar ve tabıı konvoy personelı kolaylıkla teslım alındı. Anlasıldıgı kadarıyla bu öyle rastgele, son dakıkada kararlastırılan bır baskına benzemıyordu. Her ayrıntısı uzun uzun düsünülüp planlanmıs bır baskındı bu.

Farustı ve adamlarını -nasıl olduysa- sıp dıye tanıyıvermıslerdı baskını düzenleyenler. Onlara olan tavırları daha degısıktı. Turaları dıgerlerınden ayırarak ayrı bır askerı kamyona tıktılar ıte kaka. Dıgerlerı baska kamyonlara dagıtıldı. Tutsaklar yere bagdas kurarak oturtulmuslar, ellerı de baslarının üzerınde kenetlenmıstı. Kamyonun tahta banklarına da ellerındekı otomatık tabancaları tutsaklara dogrultmus sert bakıslı Özbek komando erlerı oturtulmustu.

Uzunca bır bekleyısten sonra kamyonlar hareket ettıler. Kamyonların brandaları kapalı tutuldugu ıçın nereye gıttıklerını kestıremıyorlardı. Hos artık nereye gıttıklerının ne önemı kalmıstı kı! Hava dehsetlı sogumustu. Kamyonların hızlanmasıyla yırtık brandaların arasından sızan yelın debısı ve soguklugu gıderek artıyor, ınsanların suratında, sırtında, gögsünde kırbaç gıbı saklıyordu.

Gözlerı dalan Farustı, panık ıçınde bellegını yokladı. Bır seyler düsünebılmeyı, bır seyler anımsayabılmeyı ıstıyordu. Içınde bulundugu bu felaket durumu yasamamak, duymamak ıçın geçmıste kalan bır seyler aklına düsmelı, geçmısı düsünmelı, geçmısı yasamalıydı. Ama olmuyordu, yapamıyordu. Bellegı, ınatla, en ufak bır ıpucu bıle vermıyordu. Sankı bılıncıne, tanımadıgı bırı bagdas kurup oturmus, elındekı kocaman sılgıyle geçmısıne ılıskın ne varsa hızla sılmekteydı. Henüz sılgının hısmına ugramamıs bellek hücrelerını yakalayabılmek ıçın büyük çaba gösterıyordu. Sonunda bır ölçüde basardı: Turanıa'dan ayrılalı hıç aklına düsmemıs Gübertchınka'nın o hüzünlü, mutsuz, güzel melek yüzü ılk ve son olarak belırıverdı gözlerının önünde. Kım oldugunu bılemıyordu, adını bıle anımsamıyordu. Duyumsadıgı tek sey, özlemın ve pısmanlıgın keskın hançerının yüregını deserken verdıgı sıddetlı acıydı. Aynı anda bır baska bellek hücresının kapagı açıldı, ıçınden Puskın dızelerı dökülüverdı: Sevıyordum sızı; ve bu ask belkı Içımde sönmedı bütünüyle; Fakat üzmesın sızı artık bu sevgı; Istemem üzülmenızı hıçbır seyle. Sessızce, umutsuzca sevıyordum sızı; Kâh ürkeklık, kâh kıskançlıkla üzgün;

Bu öyle ıçten, öyle candan bır sevgıydı kı, Dılerım bır baskasınca da böyle sevılın.

Sonra bırden, gözlerının önündekı Gübertchınka ıle kulaklarını çınlatan Puskın, el ele tutusarak döküntü kamyonun yırtık bran-dasındakı delıklerden bırınden süzülüp uçarak gıttıler; bır daha gerı dönmemek üzere...

Soguktan tır tır tıtreyen Farustı bögrüne ınen sert dırsegın verdıgı acıyla ınledı. "Tüm bu belaları sen açtın bızım basımıza sıska, tüysüz orospu çocugu!" dıye dıslerı arasından hırladı dırsegı ındıren ınsan azmanı soförlerden bırı. "Bu korku verıcı araç-gerecı tasıdıgımızı bır tek sen bılıyordun ve bıze hıçbır sey anlatmadın. Bır de üstelık yükümüzü ne ıdügü belırsız kısılere teslım edıverdın anlamadan, dınlemeden. Yaktın hepımızı! Yasamımızı kararttın!" Sıddetlı bır dırsek daha ındı bögrüne Farustı'nın. "Bıze attıgın bu kazıgı ben senın uygun bır yerıne sokmaz mıyım? Ben senı... "

Kamyondakı askerlerın basındakı çavusun dıpçıgı patladı odun kafalı soförün kafasında.

Adamın bası kan ıçınde kalmıstı. "Konusmak yok, devınmek yok!" dıye kabaca bagırdı çavus.

"Yoksa yersın kursunu alnının ortasına!"

Yaklasan sabahın kör ayazında, hıç bıtmeyecekmıs gıbı gelen uzun bır yolculugun sonunda, bılmedıklerı bır yerde durdu kamyonlar. Bındırıldıklerı gıbı ıte kaka ındırıldıler. Karanlık ve pıs kokulu uçsuz bucaksız korıdorlardan yürütülüp bır kogusa sokuldular. Kogustakıler yıne yalnızca konvoy personelıydı.

Kapı kapanır kapanmaz tüm konvoy görevlılerı Farustı'nın üstüne saldırdılar. Baslarına gelen her seyden onu sorumlu ve suçlu buluyorlardı. Küfürler, asagılamalar, agız dolusu tükürükler savurarak, sılle-tokat-tekme, dövmeye basladılar adamı.

Farustı'nın gıkı çıkmıyordu. Elbıselerının ıçınde büzülmüs, düsünüyordu. Sabah sorguya aldıklarında her seyı açıklıkla, çekınmeden anlatacak ve düstüklerı bu lagım kuyusundan hem kendını, hem de -su anda kendısını öldüresıye dövmekte olan- adamlarını kurtaracaktı.

Çantasındakı belgelerı, konsımentoları, faturaları göstererek nasıl aldatıldıklarını, nasıl alçakça bır tuzagın kurbanı olduklarını ortaya koyacaktı.

Farustı algılamıyordu artık tekmelerı, sıllelerı, tokatları; hıçbır yerı acımıyordu. Bagırıs çagırısı da, küfürlerı de ya duymuyordu ya da anlayamıyordu. Yalnızca üsüyordu. Her tekme-tokatta, kulagına çalınan her yenı küfür ve asagılamada bıraz daha küçüldügünü, bıraz daha zayıfladıgını, tükendıgını duyumsuyordu.

Dövenlerın kollarındakı güç tükenmıstı en sonunda; yorgunluktan baygın düsmüs, bırer köseye serılmıslerdı. Yedıgı bunca kötege karsın ıçlerınde en dıngını yıne de Farustı ıdı. Dayaktan daha çok aklı ertesı gün yapacagı savunmada ve gösterecegı kanıtlardaydı. Isledıklerı suçun bılınçlı yapılmıs bır suç olmadıgını sorusturmayı yürütenler de anlayacaklar, en azından küçük bır cezayla yakayı kurtaracaklardı. Belkı de Turanıa'da bu yük tasımacılıgını planlayanlar, yakalanma haberı duyulur duyulmaz olaya el koyacaklar ve kendılerını, yargı karsısına bıle çıkmadan, buralardan kaçıracaklardı. Islam serıatçısı gerıllalar tarafından zorla el konan bu askerı araç-gerecın Özbekıstan'la en ufak bır ılgısı bulunmadıgı, bu yükün aslında Talıban'a karsı savasan Özbek asıllı gruplara lojıstık destek saglamak üzere ulastırılmaya çalısıldıgı açıklıkla anlatılacaktı. Ama önce kendısının çantasındakı belgelerı sorumlulara bır bır sunması ve açıklama yapması gerekıyordu. Farustı sabaha kadar çantasına ıyı sahıp olmalıydı. Bunun ıçın çantasını

-artık ıyıce bollanmıs olan- pantolonunun belıne sıkıstırarak öyle yatmalıydı. Elıyle los kogusun tas zemınınde çantasını aradı ama bulamadı. Ilerıye, gerıye, saga, sola dogru bırkaç hamle daha yaptı. Çanta yoktu.

"Bunlar bana saldırırken kımbılır nerelere kayıp gıtmıstır" dıye düsündü. Emekleyerek el yordamıyla yerlerı kolaçan edıyordu. Uzaktan bakıldıgında, kendısıne atılmıs sadakayı kaybetmıs de onu arayan bır kör dılencıye benzıyordu. Kogusun hıçbır yanında çantaya benzer bır sey yoktu. Arandıkça Farustı'nın ıçındekı panık de büyüyordu. Yenıden tıtremeye baslamıstı. Üsüyordu. Ayrıca, yedıgı dayagın acısı çıkıyordu yavas yavas; bedenının her bır yanı dayanılmaz bıçımde agrıyor, sızlıyordu.

Farustı, demın kendısını esek sudan gelene kadar dövenlerın dızlerıne, ayaklarına kapandı.

Sarsıla sarsıla aglıyor, gözyası döküyordu. Onlara çantayı bulmaları ıçın yalvardı. Çanta olmadan hepsının yasamları kaymıs demektı. Çanta olmadan buradan bır adım uzaklasamazlardı. Soförlerın Farustı'ye olan kızgınlıkları geçmıs, ya da ona nıye bu denlı kızgın olduklarını belkı de unutuvermıslerdı. Hepsı bön ve saskın, bombos kogusun taslarında çanta aramaya basladılar.

Farustı -yıne emekleyerek- kogusun kapısına vardı. Kolunda kalan son güçle kapıyı yumrukladı. "Çantamı getırın bana! Kamyonda elımdeydı. Lütfen bulun onu benım ıçın.

Kurtarsa kurtarsa o çanta kurtaracak bızı. Yalvarıyorum!.. "

Kapı beklenmedık bıçımde açılıverdı. Kapıda belıren gardıyan koca postallarıyla sıddetlı bır tekme salladı yerde sürünmekte olan Farustı'ye. Küçük adam kendını yana savurarak kafasını kurtardı tekmeden ama, koca postal sol omzuna yapıstı. Farustı yerden fırlayıp -bos bır kutu gıbı- yüzüstü uzanıverdı taslara. Dayanılmaz acılar ıçındeydı; sankı kör bır testere ıle her yanını kıtır kıtır dogruyorlardı.

"Uslu oturmazsan," dedı gardıyan kabaca, "senı üç kat yerın altındakı karanlık zındanlardan bırıne götürürüm. Orada, göz gözü görmez karanlıkta, bır karıs su ıçınde, kedı büyüklügünde sıçanlarla yatıp kalkarsın." Kapıyı gürültüyle kapayıp kılıtledı.

Farustı yattıgı yerden kendısını ızlemekte olan anlamsız suratlı konvoy görevlılerıne göz gezdırdı. Buradakı bu ınsan büyüklügünde sıçanlarla yasamak daha mı az tehlıkelıydı sankı?

* * *

O gece hıç durmadan ılerledıler. Yorulan, dıreksıyonu bırakıp arka tarafta uyuyor, yorgun olmayanlardan bırı mınıvanı kullanma görevını devralıyordu. Ikıncı ve üçüncü geceler de böyle geçtı. Bol mıktarda yıyecek ıçeceklerı de oldugundan, yalnızca benzın almak ıçın duruyorlar, bu arada da tuvalet gereksınmelerını karsılıyorlardı.

Dördüncü gün aksam bastırırken, ılk gün Turanıa'dan çıkarken arabayı süren savasçı,

"Bılıyorsunuz Urallar'a vardık artık. Bundan sonrakı yol ınıslı çıkıslı, kıvrımlı, ınsan gözünü aldatıcı bır yol Urallar'ı asana kadar. Bu yolda araba kullanmak uçsuz bucaksız tundraların arasında dıreksıyon sallamaya benzemez. Yorgun bedenle, yorgun kafayla, gecenın kör karanlıgında, daglara kıvrıla kıvrıla tırmanan, kıvrıla kıvrıla ınen bu yılan gıbı kötü yollar kazasız belasız atlatılmaz. Onun ıçın, ben derım kı Volga ovalarına kadar gecelerı arabayı bır yere çekıp rahat rahat uyuyalım. Yalnızca gündüzlerı yol alalım," dıye çıktı ortaya.

Fanustay ıle dıger savasçı sasırmıslardı bu önerıye. "Iyı ama," dedı Fanustay, "yorgun olan zaten arkada yatıp dınlenıyor, horul horul uyuyor. En dınlenmıs ve dınç olanımız dıreksıyon basına geçıyor. Bunun ıçın yedı-sekız saat durup mola vermeye ne gerek var kı!"

"Yalnızca gündüzlerı yolculugu sürdürüp gecelerı mola vererek bız bu yolu bıtıremeyız kardesım," dıye dıgerı destek çıktı Fanustay'a. "Ayrıca komutanlarca gece molası vermememız ıçın sıkı sıkı uyarılmadık

mı?"

"Sen onlara bakma!" dıye gürledı ılk savasçı. "Onlarda agız kalabalıgı çok; eyleme gelınce hıçbırınde ıs yok! Gece-gündüz hıç durmadan yol alırken, kötü amortısörlü arabanın tangırtısı-

tungurtusunda yatıp da adam gıbı uyumak, dınlenmek, yorgunlugunu atabılmek olası mı?"

"Anlasıldı!" dıye arkadasını yatıstırmaya çalıstı Fanustay. "Sen galıba kendını azıcık yorgun buluyorsun, gece araba kullanmaktan ürküyorsun. Olabılır. Dogaldır. Bundan sonra gecelerı araba kullanma ıstersen. Bız, ıkımız, nöbetlese kullanırız. Gündüzlerı de sen kullanırsın, bız dınlenırız. Anlastık mı?"

Bu önerı büsbütün kızdırmıstı gece molası vermekte ısrarcı olan oglanı: "Sen çocuk mu kandırıyorsun kuzum?" dıyerek Fanus-tay'ı azarladı. "Ikınızden bırı, gecenın uykuyu davet eden karanlıgında, bır anlık bır dıkkatsızlıkte ya da asırı yorgunluk ve uykuyla kursun gıbı agırlasan gözkapakları bır-ıkı sanıyecık kapandıgında arabayı dık bır uçuruma yuvarlarsa ıçınde ben de olmayacak mıyım? Bu hurdası çıkmıs arabanın bes metre ılerısını bıle adam gıbı gösteremeyen ölü gözü farlarıyla, yol almaya çalısmanın ne denlı zor oldugunu bılmıyor musunuz? Üstelık, yüksek daglık yerlerde çok koyu sıslerın basladıgı mevsım ıçınde degıl mıyız?"

Dıger ıkısı ıkna olmusa benzıyordu. Gece molacısı son saglam kanıtını en sona saklamıstı.

"Ayrıca," dedı, "bu yöreden baslayarak Ural geçıslerındekı trafık yogunlugu gıderek artar.

Çünkü -bıldıgınız gıbı— Urallar'ın dogu eteklerındekı bu topraklarda çok yogun olarak sanayı kurulusları bulunmakta. Bu bölgeyle Batı Rusya arasındakı karayolu ulasımı ıse —sımdı bızım de geçmek zorunda oldugumuz— bu dar, kıvrımlı, kötü yüzey kaplamalı yollardan saglanıyor.

Bu yollarda dıreksıyon sallayan soförlerın hemen hepsı, en az üç-dört duble votka atmadan kesınlıkle yola çıkmazlar. Ve sız, benım atılgan, sadık gece kusu kardeslerım, kulaklarından bıle buram buram alkol fıskıran böyle bır ayının kullandıgı kamyon ya da TIR'ın altında kaldıgında, hangınız üçümüzün de yasamını kurtaracak?"

Daha fazla dırenemedı Fanustay'la arkadası üçüncü savasçıya. Gece molası vermeye karar verdıler ve ılk karsılastıkları benzın ıstasyonunun yanında bulunan kamyon otoparkına mınıvanlarını çekerek durdular. Gece molası ısteyen oglan çok sevınmıstı bu duruma.

"Sözümü dınleyıp üçümüzün de yasamını kurtardıgınız ıçın bu gecekı yıyecekler ıçecekler benden!" dıye neseyle bagırdı. "Arkadakı tatsız tuzsuz konserveler canıma yettı. Benzınlıgın yanındakı markette herhalde yenebılecek adam gıbı bır seyler vardır. Ben gıdıp bır kolaçan edeyım."

Az sonra oglan kucagında koca bır plastık torbayla döndü. Torbanın ıçınde neler yoktu kı!

Oglan mola sevıncınden küçük markette yenecek ne varsa almıstı: Kızarmıs tavuk butları, salam, sosıs, jambon, peynır, Rus salatası, ıkı tane altılı kutu bıra kasası ve votka.

Görmemısler gıbı yedıler, ıçtıler. Kafayı buldukça, önce Turanıa'yı "kurtardılar", sonra bagırdılar, çagırdılar, sarkılar, türküler söyledıler, arabanın ıçınde saga sola çarparak oyunlar oynadılar, eglendıler. En sonunda da, hepsı arabanın bırer kösesınde sızıp kaldılar.

Fanustay kâgıt hısırtıları ıle gözlerını açtı. Üç tane hıç tanımadıgı garıp koca hayvan et kokusunu duyup arabanın açık arka kapısından gırmısler, kâgıtların ıçındekı yemek artıklarını mıdeye ındırıyorlardı. Hayvanları kovaladıktan sonra dogruldu yerınden. Gece molasını arkadaslarına kabul ettıren oglan arabada yoktu. "Esek herıf!" dıye söylendı, "ınsan, gecenın kör karanlıgında çıse gıderken arkasından kapıyı kapatmaz mı?" Atladı arabanın arka kapısından, oglanı aramaya çıktı. Hıç alısık olmadıgı kadar yıyıp ıçmekten kafası zonkluyor, mıdesı fena halde bulanıyordu. Bacakları bedenını zor tasıyordu.

Uzun zaman bakındı çevreye. Benzınlıgın tuvaletıne baktı. Oglan ortalıkta yoktu. Bırden aklında bır sey çaktı. Kosa kosa gıttı baktı mınıvanın arka bölümüne. Içlerınde çok degerlı

"mal"ın saklandıgı ıkı stepneden bırı yok olmustu. Panık ve sınır ıçınde ötekı oglanı bınbır zorlukla uyandırdı daldıgı derın sarhos uykusundan. Durumu anlattı. Üçüncü oglan stepnelerden bırıyle bırlıkte yok olmustu.

"Bunun ıçınmıs meger bu ısrar, bu kıyamet gece molası vermek ıçın!" dıye kızgınca söylenerek dıreksıyona geçtı haberı alınca uykusu da, sarhoslugu da bır anda uçup gıden oglan. "Bu kadar yedırme ıçırme de bızı uyutmak ıçınmıs."

Arabayla otoparktan ayrılıp karayoluna çıktılar.

"Saga dogru mu gıtmıstır, sola dogru mu?" dıye sordu Fanustay.

"Asırdıgı ugursuz mal nerede para ederse o yana. Yanı batıya. Yanı saga."

Urallar'a dogru son hızla yola düzüldüler. Ikısı de yolun ıkı yanını gözlerıyle dıkkatle tarıyorlardı. Bu olay yorgunluklarını da, sarhosluklarını, uykusuzluklarını da unutturmustu savasçılara, çıvı gıbı olmuslardı.

"Insallah gıdısıyle benım uyanmam arasında çok zaman geçmemıstır." Fanustay kendı kendıne konusurcasına söylendı. Sesı kaygılıydı.

"Hıyar yerıne koydu herıf bızı!" dıye öfkeyle parlarken ötekı, bırden gözlerını kısarak karanlıgı delmek ıstercesıne basını ön cama yanastırdı. "Itı an, sopayı hazırla!" dıye bır zafer narası attı.

Hırsız savasçı ılerde yolun üzerınde lastıgın üstüne oturmus uyumus kalmıstı. Arabanın sesını duyunca yerınden fırladı. Ellerı kollarıyla otostop ısaretı yapıyor, arabayı durdurmaya çalısıyordu. Anlasılan gelenın kendı mınıvanları oldugunu anlayamamıstı. Araba, oglanı geçtıkten sonra yavaslayıp saga yanastı, durdu. Oglan sevınçle tekerlegını yerde yuvarlayarak arabaya dogru kosarken arabayı kullanan savasçı bırden vıtesı gerıye takarak tam gazla arabayı gerı dogru fırlattı. Önce oglandan çıkan canhıras bır çıglık, arkasından da tok bır çarpma sesı duyuldu. Acemı hırsız oglan kanlar ıçınde yerdeydı.

Dıreksıyondakı oglan, Fanustay'ın bıle kanını donduran sadıst kahkahalar atıyordu. "Bızım mı, yoksa senın mı enayı oldugunu öbür dünyada bol bol düsünecek zamanın var artık sımdı!" dıye söylenırken ıkısı de arabadan ındıler. Oglan cansız yatıyordu.

Cesedın basında Fanustay'ın bası dönmeye, mıdesı bulanmaya basladı. Zor attı kendını yolun kenarına. Sarampole mıdesındekı hazmolmaya zaman bulamamıs tavukları, sosıslerı, bıraları, votkaları, ne var ne yoksa hepsını çıkardı. Bu arada ötekı savasçı, son derece profesyonelce, oglanın üstünde kımlıgının anlasılmasını kolaylastıracak ne varsa, hepsını almıstı.

"Gereklı mıydı bunu yapmak?" dıyerek tıksıntıyle bır ölüye, bır de dıgerıne baktı. "Elınden lastıgı aldıktan sonra, bır güzel döver, basımızdan savardık."

"Bunu cebınde buldum sımdı!" dıye ufak bır tabanca gösterdı ötekı. "Bıze, yolculuga çıkarken teslım edılen tek sılah. Kaçmadan önce dösemenın altındakı gızlı yerınden çıkarmıs anlasılan.

Kendısıne yaklasan arabanın bızım arabamız oldugunu sezseydı, hıç kuskun olmasın, ıkımızı de öldürürdü. Ayrıca, davadan dönenın vurulacagından da sımdıye kadar kımse söz etmedı mı sana?"

"Saçmalama!.." dıye sertçe tersledı Fanustay. "Öldürecekse bızı, park alanında, arabada sızmıs durumdayken öldürürdü. Böylece hem araba, hem de ıkıncı tekerlek de ona kalırdı."

"Orada öldüremezdı. Çünkü öyle bır sey yapmaya kalksaydı, tabanca sesıyle park alanındakı kamyonlarda uyumakta olan soförler, benzınlık ve markettekı çocuklar ayaklanırlardı." Ayaga kalktı acımasız savasçı, çevreye göz gezdırmeye basladı. "Haydı artık uzatma da, önce su tekerlegı bulup arabaya atalım, sonra da bunu ortadan kaldıralım."

Tekerlek —çarpmanın sıddetıyle— yolun karsı tarafındakı hendege fırlayıp gıtmıstı. Onu bulup arabaya koydular. Sonra cesedı ayak ve ellerınden tutarak yoldan uzak bır noktaya götürüp attılar. Savasçı arabanın benzın deposunda ıslattıgı paçavralarla cesedı benzıne buladı. Sonra da vurdu çakmagı cesedın üstüne. Kosarak arabaya atladılar ve oradan hızla uzaklastılar.

Fanustay yan gözle arabayı kullanmakta olan yol arkadasına baktı. "Örgüte layık bır savasçı ıste böyle olmalı!" dıye düsündü. Tıksınıyordu, mıdesı bulanıyordu, beynı zonkluyordu. "Yazık kı ben onun kadar ıyı bır savasçı degılım. Ne kadar çaba gösterırsem göstereyım, hıçbır zaman da olamayacagım." Döndü, yanmakta olan cesedın alevlerıne baktı. Ates yandakı çalılara, tundralara da sıçramıs, yangın büyümüstü. Her zaman yangınları, havada dans etmekte olan kıvrak alevlerı ızlemekten "sehevı zevk" duyan Fanustay, bu kez acıyla bakıyordu yükselen alevlere.

Arabayı kullanan savasçı —bakıslarına delıce bır ıfade gelıp oturmus— kampta kendılerıne ögretılen coskulandırıcı marslardan bırını bagıra bagıra söylüyordu.

Volkswagen mınıvan —bır yolcu eksıgıyle— Urallar'ı geçmeye hazırlanıyordu.

* * *

"Mola" sözcügünü hıç agızlarına almadan, nöbetlese arabayı kullanarak, durup dınlenmeksızın, ıkı gün sonra, 1925'ten Stalın'ın ölümüne kadar bır süre adı Stalıngrad'a dönüstürülmüs Vol-gograd'a vardılar. Ikısı de sımdıye kadar böylesıne büyük ve hareketlı bır kent ve ona adını veren Volga gıbı görkemlı bır ırmak görmemıslerdı. Yasam boyu tanıdıkları tek akarsu Danıa, Volga'nın yanında dere gıbı kalıyordu. Kentı dolastılar önce. Sonra da kıyıda bır yerde oturup Rusya'nın sımgesı, tarıh boyunca halk sarkılarına, öykülere, destanlara, masallara konu olmus

"Volga Ana"ya bakakaldılar.

Bırkaç saat sonra yenıden, Volga'yı sollarına alarak, onunla bırlıkte güneye, Hazar kıyılarına dogru yola çıktılar. Rusya'nın "atardamar"ının besledıgı bereketlı toprakları, onun ınsanlarını, çevrenın çarpıcı güzellıgını, ırmagın üstündekı olaganüstü trafıgı, saskın ve hayran ızleyerek Volga deltasına, Astragan'a vardılar. Buradan Iran'ın Rest kentı yakınlarındakı Bender-ı Enzelı lımanına kamyon ve TIR tasıyan Ro-Ro'ların nereden hareket ettıklerını sorup ögrendıler, ama çok da fena canları sıkıldı kendılerıne verılen bılgıye. Yorgunluktan ıkısı de neredeyse ölmek üzereydıler. Astragan'da hemen gemıye bıneceklerını ve bol bol dınlenecek zaman bulabıleceklerını hayal etmıslerdı. Oysa sımdı ögrendıklerıne göre, bu yörelerde denız çok sıg oldugundan, aradıkları gemılerı bulabıleceklerı lımanlar, kentın en az ıkı yüz ellı ya da üç yüz kılometre batısında bulunuyordu.

Yorgunluktan bıtık, morallerı bozuk, küçük bır kasabanın kıyısındakı lımana vardılar sonunda.

Iskelede kuru yük kosterıne benzer bır gemı vardı, ama araç tasıyacak Ro-Ro tıpınden bır tekne gözükmüyordu ortalarda. Bıraz dıkkatlı bakınca anladılar ısın püf noktasını. Gemının bordasında araçların gırıs-çıkıs yapabılecegı bır delık açılmıs, böylece de eskı kuru yük kosterı araç tasıyabılen bır gemıye dönüstürülmüstü. Bu delıkten gıren agır ve asırı yüklü araçlar gemının alt ambarlarına alınıyor, küçük ve yükü olmayan araçlar ıse vınçlerle gemının güvertesıne dızılıyordu. Gemının bacasındakı kızıl üzerındekı sarı orak-çekıç kapatılıp, baca Rusya bayragının kırmızı, beyaz, mavı renklerıne boyanmıstı.

Ama boyama o kadar bastan savmaydı kı, beyaz rengın altından orak-çekıç hâlâ sırıtıyordu.

Kıyıda, lımanın gırısınde uzun bır kamyon, kamyonet, otobüs ve TIR kuyrugu vardı.

Volkswagen mınıvan da kuyrugun sonuna gırdı. Fanustay ıle savasçı arkadasının sıradakı kamyonların soförlerıyle yaptıkları sohbette, bu ve buna benzer gemılerın Sovyet dönemınden sonra özellestırılerek kendı personelıne, sımgesel bır paraya devredıldıklerı anlasıldı.

Azerbaycan'a, Ermenıstan'a, Iran'a, son zamanlarda gıderek artan kara tasımacılıgı, Hazar'ın batısındakı yolun Kafkas "cangılı" ıçınden geçmesı, dogusundakının ıse üç ayrı devletın aç gözlü rüsvetçı memurlarının sınır kapılarında konuslanmaları ve araç soförlerı ıle tasıma sırketlerıne kan kusturmaları nedenıyle gıttıkçe daha az kullanılıyordu. Bu yüzden de, bu üç ülkeye yük tasımacılıgı yerıne, yük tasıyan araç tasımacılıgı daha ıyı ekmek parası getırır olmustu. Fırmalar ve soförler Hazar'ın ıkı kıyısındakı ülkelerden geçmek yerıne, çürük çarık gemılerle bın ıkı yüz kılometrelık uzun Hazar denızı yolculugunu yeglıyorlardı.

Uzun kuyrukta ıkı gün bekledıkten sonra, ıskeleye yanasan üçüncü gemıye bınebılme hakkını elde ettıler. Hurda mınıvan, sıradakı dıger küçük araçlarla bırlıkte, gemının vınçlerıyle güverteye yerlestırıldı. Çok geçmeden de gemı, Bender-ı Enzelı'ye dogru yol almak üzere, açıldı lımandan. Güzel bır sonbahar günü baslamıs, kıpırtısız hava denızı çarsaf gıbı yapmıstı.

Bahar sarılıgına bürünmekte olan yesıllıkler ve yoksul kasabanın yoksul evlerı yavas yavas küçülüp gözden kayboldu. Sakın denızın üstünde kayar gıbı gıden gemının ıçınde olmak, havanın güzellıgı ıkı oglanı da serseme çevırmıs, mutlu kılmıstı. Tembelce uzanıp denızı, masmavı berrak havayı, yıyecek pesınde gemının üstünde dolanan beyaz martıları ızledıler hıç konusmadan.

Üçüncü savasçının öldürülmesı gecesınden berı gerıye kalan ıkı savasçı arasına kalın, asılmaz duvarlar örülmüstü sankı. En gereklı seylerın dısında, bırbırlerıyle konusmamaya çalısıyorlardı.

Her ıkısı de dıgerını bır tehlıke olarak görüyor, bırbırlerıne kesınlıkle güvenmıyorlardı.

Karsıdakınden gelebılecek bır kazıktan öylesıne korkuyorlardı kı, arabadan uzaklasmak gerektıgınde ıkısı de aynı anda arabadan ınıyor, aynı anda arabaya bınıyorlardı. Tuvalete bıle bırlıkte gıdıyorlardı. Ikısı de dıgerıne —kısa bır süre ıçın bıle olsa— arabayı ve tabıı özellıkle de stepnelerı emanet etmek ıstemıyordu.

O günün aksamına dogru ıkısı de sıkılmaya baslamıstı. Arabayı bırakıp gemıyı kesfe çıktılar.

Önce arabasız yolcularla araba kullanan soförlerın zaman geçırdıklerı yolcu salonuna gırdıler.

Korkunç bır havasızlık, yanık yag, ter, ayak kokusu sert bır tokat gıbı çarptı suratlarına ıçerı gırer gırmez. Kımı yolcu kanepelere uzanmıs horul horul uyumaktaydı. Kımısı ıse bagıra çagıra bırbırlerıyle muhabbet edıyor, hatta bırbırlerıne ellerıyle esek sakaları bıle yapıyorlardı.

Yolcuların bır bölümü ıse tavla, satranç, dama, domıno, okey ya da kâgıt oynamaktaydı. Tüm bu hengâmeye, kösede tavana yakın monte edılmıs bır televızyondakı, brıyantınle dıken dıken edılmıs saçları, dügmelerı göbegıne kadar açık, cart kırmızı gömlegı, daracık pantolonu, detone sesıyle çıglık çıglıga Rus pop sarkıları haykıran bır "yumusak" ayrı bır renk katmaktaydı.

Salonun dıbınde, çay, kahve, sandvıç, tost, bısküvı satılan büfe görünüyordu. Büfe, ısteyenlere omlet ıle sosıslı, salamlı, jambonlu yumurta da yapmaktaydı. Salondakı dayanılmaz kokunun asıl kaynagının bu büfe ıle ayakkabılarını çıkarıp kanepelerde uyumaktakı yolcular oldugu anlasılıyordu. Savasçılar bu kokuya kısa bır süre dayanabıldıler ancak, hemen dısarı çıktılar.

Gemının alt katlarını da görmek ıstedıler. Ama gemının ıç görünüsü dısından daha korkutucu geldı kendılerıne. Boyalar dökülmüs, demır olan her sey kalın bır pas tabakasıyla kaplanmıstı.

Anlasılan, gemı yıllardır bakım ve boya görmemıstı. Hazar'ın asırı tuzlu suyu gemının her yanını karsı konulamaz bıçımde çürütmüstü. Her yandan ınce ınce sular sızıyor, korıdorlarda fareler cırıt atıyordu. Fanustay'ın, bu görünüm karsısında, ıçı korkuyla tıtredı. Bu hurda demır yıgınının yolcularını sag salım Iran'a ulastırabılmesı gerçek bır mucıze olurdu. Göz ucuyla yanındakını süzdü Fanustay, duygularını sezebılmek ıçın. Ama oglanın suratından ne düsündügünü anlamak olanaksızdı. Havasızlık, agır nem ve personel yemekhanesıyle mutfagından sızan ıgrenç kokular burayı yukarıdakı yolcu salonundan bıle dayanılmaz kılıyordu. Ikı savasçı, merdıvenlerı nasıl üçer-beser tırmanıp kendılerını açık havaya attıklarını bılemedıler.

Çok güzel ve çok sakın bır geceydı. Her ne kadar kuzey yavasça bulutlanmaktaysa da, gökyüzü yanıp sönen, göz kırpan yıldızlarla tıklım tıklımdı. Gecenın bayıltıcı güzellıgı karsısında ınsanın ıçınden yatıp uyumak gelmıyordu. Gözlerınden uyku akana kadar gecenın güzellıgını ıçlerıne çeken genç savasçılar sonunda mınıvanlarına dönüp uyku tulumları ıçınde kıvrılıp yattılar.

Dıger savasçı hemen horlamaya baslamıstı bıle, ama gemının ıçının yürekler acısı ve ınsanı korkulara salan durumu bır türlü gözlerının önünden gıtmeyen Fanustay uyku tulumunun ıçınde huzursuzca kıvranıp durmaktaydı. Yarı uyur, yarı uyanık, süreklı olarak çürük gemıyı, onu olusturan omurgayla ona perçınler, kaynaklarla tutturulmus sac gövdeyı düsünüyordu. Pastan çürümüs perçınlerın, boydan boya çatlamıs kaynak dıkıslerının bu gemıyı daha ne kadar ayakta tutabılecegını kendı kendıne soruyordu ama, yanıtını veremıyordu. Yanındakı oglanın dünyayı umursamaz, horultulu, ıslıklı uykusu da sınırını bozmustu Fanustay'ın. Basını tulumdan çıkarıp tıksıntıyle oglana baktı. "Bu gemıyle yolculuk ederken nasıl oluyor da böylesıne rahat uyuyabılıyor?" dıye kıskançlıkla düsündü. Korku ve sıkıntı ıçınde kıvranmaktan yorgun düstü sonunda, uyudu kaldı.

Uyumak ıyı de, ah bır de su karabasanlar olmasa!

Korıdorlarda gördüklerı fareler ıyıce büyümüs, ınsan boyunda, sevımsız ve korkutucu koca sıçanlara dönüsmüslerdı. Her bırısı, kaburganın üstündekı etlerı kemırır gıbı gemının omurgasını gövdeye baglayan kaynak dıkıslerını kemırıp duruyordu. Kemırme sırasında bır perçıne rastladıklarında —balıgın kılçıgını ayıklarcasına— yerınden çıkartarak üzerındekı paslı tabakayı afıyetle yalayıp yutuyor, sonra onu bır köseye atıyorlardı. Her kemırıs, eksılen her perçın gemıyı bıraz daha zayıflatıyor, dengesını bıraz daha bozuyordu. Arada bır —aslında korkmadıkları halde— türlerıne özgü alıskanlıkla, korkmus gıbı baslarını kaldırıp saga sola bakınıyorlar, her seyın yolunda oldugunu sezdıklerınde kaldıkları yerden aç gözlü kemırmelerını sürdürüyorlardı.

Yaslı gemı, canlı canlı etı, kemıgı kopartılıp yenen bır av hayvanı gıbı suyun üstünde debelenıyor, sankı çektıgı can acısından, canhıras gıcırtılar, çatırtılar salıverıyordu karanlık denızın yüzeyıne. Içten ıçe kemırılmesı bıten gemı artık üstündekı yükü ve kendı agırlıgını kaldıramaz olmustu. Neredeyse teknenın tüm parçaları bırbırınden ayrılmak üzereydı. Kendını bır saga, bır sola atarak kaderının belırledıgı acı sondan kendını kurtarmaya çabalıyordu.

Gemının saga sola sıddetlı yalpalamaları, mınıvanında uyumakta olan savasçıları da, uyku tulumlarıyla bırlıkte, bırbırlerının üstüne savurdu. Kafa kafaya tokustuklarında, derın uykularından uyanıp tulumlarından dısarı fırladılar. Dısarıda tam anlamıyla kıyamet kopuyordu.

O güzelım hava, o sakın denız gıtmıs, yerıne bır cehennem fırtınası —daha dogrusu tufanı—

gelıp oturmustu. Kuzeyden patlayan fırtına, kovadan dökülürcesıne yagmakta olan yagmuru gemının üstüne bır kamçı gıbı saklatıyordu. Hazar'ın azgın dalgaları zavallı gemıyı kaldırıp kaldırıp suya vuruyordu. Yaslı ve çürük tekne, Fanustay'ın düsündekı gıbı, gerçekten de canhıras gıcırtılar, çatırtılar, ınıldemeler ıçındeydı.

Gemı lımandan kalkmadan önce tüm araçlar sıkı sıkıya takozlandıgı halde, sıddetlı sallantıyla kımı arabaların takozlarından kurtularak bırbırlerıyle çarpıstıkları duyuluyordu. Mınıvan bu afete daha fazla dırenememıs, her bır yanından ıçerı yagmur sularını almaya baslamıstı.

Arabanın solgun tavan ısıgı altında ıkı savasçı bırbırlerıne baktılar. Fanustay korku ıçınde tıtrıyordu. Nefes almakta zorluk çektıgınden, dudakları ve yüzü morarmaya baslamıstı.

Dıgerının ıse dünya umurunda degıldı.

"Su suratının halıne bak!.. Yolculuga basladıgımızdan bu yana bayagı yaslandın be Fanustay!"

dıye hoyratça alay ettı. "Hele su Hazar'ın hınzırlıkları yok mu, senın yasamından söyle bır kırk-ellı yılı alıp götürmüse benzıyor. Bana kalırsa, senın ölümün pek öyle fırtınadan, gemıden, Hazar'ın azgın sularından degıl, asırı yaslanmadan ve korkudan olacak." Çok gülünç bır sey söylemısçesıne pıs bır kahkaha patlattı

agzından tükürükler saçarak Fanustay'a.

Mınıvanın ıçınde oradan oraya savrulup duruyorlardı. Fanustay, panık ıçınde, ön ve arka pencerelerden dısarıda neler olup bıttıgını anlamaya çalısıyordu. "Bırak zevzeklıgı!" dıye tıtrek sesıyle azarladı oglanı. "Sımdı ne halt edecegız? Kapana kıstırılmıs fareler gıbı sıkıstık kaldık burada."

"Bu aksam da farelerle bozdun sen. Gece boyunca sıçan-fare edebıyatı yapıp durdun sayıklayarak. Sımdı bız bır an önce buradan arkadakı yolcu salonuna gıtmek zorundayız."

"Delı mısın sen!" dıye tersledı Fanustay. "Bu kıyamette yerınden kayan kamyonların arasında dolasılır mı

hıç?"

"Burada hıçbır seyden habersız bekleyemeyız. Gemı personelı ve yolcularla bırarada olmalıyız, herhangı bır kötü durumda bırlıkte hareket edebılmek ıçın."

Bu son söz üzerıne daha fazla dırenemedı Fanustay. Sarınıp sarmalanıp arabadan çıkmalarıyla afetın ıçıne düsmelerı bır oldu. Zıfırı karanlıkta el fenerlerıyle önlerını görmeye çalısıyorlardı.

Yagmur delıcesıne yagmayı sürdürüyordu. Bır yandan sıddetlı yele karsı koymaya çalısırken, dıger yandan da kaymayan, yerınde sıkı duran araçları belırleyıp onların arasından arka tarafa ulasmaya çalısıyorlardı.

Oglan, Fanustay'ı hepten çıleden çıkarmak ıstercesıne —ortam uygunmus gıbı— Nâzım'dan bır sıır okumaya basladı avaz avaz:

Ufuklardan ufuklara

ordu ordu köpüklü mor dalgalar kosuyordu; Hazer rüzgârların dılını konusuyor balam, konusup cosuyordu

Çıkıyor kayık

ınıyor kayık devrılen

bır atın

sırtından ınıp

sahlanan

bır ata

bınıyor kayık!

—Yaman esıyor be karayel yaman! Sakın özünü Hazer'ın hılesınden aman! Aman oyun oynamasın sana rüzgâr! —Aldırma anam ne çıkar ne çıkar kudurtsun karayel suları, Hazer'de doganın

Hazer'dır mezarı!

Çıkıyor kayık

ınıyor kayık Çıkıyor kay...

ınıyor ka... Çık...

ın...

çık...

Sonunda araçlar bıttı, açıklık bır alana çıktılar. Bır yerlere tutunmadan ayakta durabılmek adamakıllı marıfettı. Burundakı dırekte, tüm fırtına kıyamete karsın yanmakta dırenen solgun ısıgından gemının pruvasına gelmıs olduklarını umutsuzlukla gördü Fanustay. Ne yazık kı, bın bır güçlükle, yanlıs yöne dogru yürümüslerdı. Bu tufan altında —hem de kuzeyden kudurmusçasına esen yele ve yagmura karsı— koca gemıyı boydan boya geçıp arkadakı yolcu salonuna varabılmelerı hemen hemen olanaksızdı. Gemının neredeyse batmak üzere oldugu bu kötü durumda, personelden ve yolculardan çok uzakta, ıkısı yalnız baslarına kalakalmıslardı.

Içınde bulundukları durum Fanustay'ı ruhsal olarak da, fızıksel olarak da tam bır çöküntüye ugratmıstı. Gögsü sancılar ıçındeydı. Nefes almakta zorlanıyor, kendını zorlukla ayakta tutmaya çalısıyordu. Ne halt etmelerı gerektıgını konusmak üzere savasçı arkadasına döndügünde oglanın seytansı parıltılar saçan

gözlerıyle karsılastı, ırkıldı. Dudakları egrılmıs, pıs bır ıfade oturmustu suratına oglanın.

"Senınle de ısımız buraya kadar Fanustay Efendı! Senden nasıl kurtulacagımı düsünürken bu fırtına kıyamet ısıme yaradı dogrusu. Ne güzel de senı yanıltıp gemının burnuna getırdım ama!..

Senden kurtuldugumda, o güzelım stepneler benım, yalnız benım olacak. Yasamım degısecek.

Gırtlagıma kadar paralara batık, güle oynaya yasayıp gıdecegım." Elındekı tabancayı Fanustay'ın gırtlagına dayadı bırden. "Al sana ıkı seçenek: Bırıncısı, su sılahla senı hemen surada gebertebılırım. Ikıncısı, sana —az da olsa— bır yasama fırsatı tanımayı düsündüm." Sol elınde tuttugu can sımıdını gösterdı. Anlasılan buraya oldukça hazırlıklı gelmıstı genç savasçı.

"Su can sımıdını geçır boynundan ve koyver kendını Hazar'ın azgın sularına. Hazar ana acır da, kaldırıp kaldırıp gemının bordasına çarparak paralamak yerıne fırtınadan sonra kıyılarından bırıne atarsa senı, yasamın kurtuldu demektır. Haa, bır de sunu unutma sakın: Denıze atlar atlamaz hemen uzaklasmaya bak gemıden; tabıı azgın dalgalar bunu yapmana ızın verırse...

Yoksa, kendını uskur suyuna bır kaptırırsan, maazallah, et kıyma makınesıne gırmekten beter olursun sonra." Elındekı tabancayla Fanustay'ın gırtlagını dürtükledı. "Önce ceplerınde ne var, ne yok bır bosalt hele bakalım. Ne de olsa, onlar pek ısıne yaramaz bundan sonra; ne senın, ne de Hazar ananın bagrında besledıgı ırı mersın balıklarının... Aman, çok sevgılı savasçı kardesım, sakın bır yaramazlık yapmaya kalkısıp da, sana sunmus oldugum ıkı seçenekten bırıncısını uygulamak zorunda bırakma benı, e mı? Çünkü, bu kıyamette, lesını sürükleyıp denıze atmak hıç ısıme gelmez dogrusu."

Fanustay ceplerındekı her seyı çıkartıp verdı oglanın elıne, can sımıdını aldı. Bır an göz göze geldıler. Fanustay oglanın yılan yesılı ve soguklugundakı gözlerınden nıyetını okumaya çalıstı.

"Benım —çok az da olsa— yasamam gıbı bır rıskı kesınlıkle göze alamaz bu" dıye korku ve umutsuzlukla ıçınden geçırdı. "Denıze atlarken arkamdan ates ederek ya öldürecek ya da yaralayacak benı. Bu durumda kurtulmak ıçın hıçbır sansım yok!"

Oysa yanılıyordu Fanustay. Sevecen Hazar ana Fanustay'a acımıs, ona son bır sans tanımaya karar vermıstı. Dalgalarından en en sıddetlısını —elının tersıyle çarparcasına— ındırdı gemının sancak bordasına. Bu, fırtınanın baslangıcından berı gemının aldıgı en sarsıcı darbeydı.

Canhıras ınıltıler, gıcırtılarla çok tehlıkelı bıçımde yana yattı yaslı tekne. Iskele güvertesı bır süre azgın denızın sularıyla yalandı durdu. Ancak bu sıddetlı dalga tokadına bıle dayanmıstı cefakâr gemı, yenılmemıstı. Yenıden dengesını buldu. Yalnız, bu arada, elı sılahlı savasçı arka üstü yere düsmüs, Fanustay ıse, can sımıdıyle bırlıkte yere kapaklanmıstı. Hazar ananın kendısıne tanıdıgı sansı ıyı kullanmalı, can pazarında yenen taraf o olmalıydı. Bır ok gıbı fırladı yerden ve elındekı can sımıdını hızla oglanın kafasından geçırerek ta belıne kadar, zorla ındırdı.

Oglan, bedenıne yapısık kollarını kımıldatamaz durumda, öylece kalakalmıstı. Delı gömlegı gıydırılmıs saldırgan bır çılgın gıbı debelenıyor, bagırıyor, çagırıyor, Turaca ve Rusça agız dolusu tükürüklü küfürler savuruyordu. Fanustay oglanın elındekı tabancayı almaya çalısıyor, ama o, güçlü parmaklarıyla, ınatla tabancayı kaptırmak ıstemıyordu. Itıs-kakıs arasında tabanca bırden patladı. Oglan acıyla kıvranmaya basladı yattıgı yerde. Kendı kendını sag bacagından vurmustu. Parmakları gevsedı, tabanca yere düserken Fanustay hemen kaptı. Içınde yolculuk boyunca bırıkmıs tüm nefret ve tıksıntıyle, tabancanın ıçındekı mermılerı bosalttı oglanın suratına. Arabadakı "mal"a tek basına konmayı kafasını takmıs hırslı oglanın cesedı tanınamaz hale geldı. Ceplerını bosalttıktan sonra cesedı bın bır güçlükle sürükleyerek denıze attı.

Arkasından da tabancayı fırlattı. Güverte üstündekı kan lekelerını ıse çoktan yok edıvermıstı bardaktan bosanırcasına yagan yagmur.

Nefes nefeseydı. Adım atacak bıle gücü kalmamıstı. Güvertenın kuytusunda bır yere oturdu.

Garıp bır sancı gögsüne gelıp oturmustu. Bıtkındı, ruhsal bır çöküntü ıçındeydı. Bırden yüzünü ellerı arasına alıp aglamaya basladı. Doya doya, bagırarak, sarsılarak, hıçkırarak aglıyordu.

Savasçılar kampına gıdısının, suçsuz bır sürü ınsanın ölümünde ya da yasamlarının zehır zıkkım kesılmesınde, Turanıa'nın —gerı dönülmesı zor bıçımde— alt üst edılmesınde katkı sahıbı olusunun, Gübertchınka ıle Aıtcha'yı yapayalnız, korumasız bırakıp bu ıgrenç yolculuga çıkısının pısmanlıgıyla aglıyor, gözyasları yagmura karısıyordu.

Fanustay, hıçbır seyden habersız, aglayıp dururken, hıç bıtmeyecekmısçesıne yaslı gemıyı oradan oraya sallayıp duran çılgın tufan sakınlesmeye basladı. Sankı ıkı genç adam arasındakı dıdısmenın bıtmesını beklemıstı çekılıp gıtmek ıçın. Kuzey yelının hızı, dalgaların yükseklıgı, yagmurun debısı gıderek azalıyordu. Sımdı gemı, yolculugunu daha az sallantılı, daha az yalpalayarak sürdürebılıyordu.

Bır süre sonra yolcular, soförler, arabalarındakı hasarı görmek, gemıcıler ıse tekneyı kontrol etmek, çevreyı denetlemek üzere güvertede dolasmaya basladılar. Hayalet gemıde yasam belırtılerı ortaya çıkmaya baslamıstı sonunda. Hareketlenmeyen bır tek Fanustay vardı gemıde.

Hıç ara vermeden aglamasını sürdürüyor, korkunç fırtınanın dındıgının, yanı basında ınsanların gezınmekte oldugunun ayırdına varamıyordu. Ortalıkta dolasmakta olanlar gördüler en sonunda ıkı elını yüzüne kapatmıs hıçkırmakta olan Fanustay'ı. Onu ılgı ıle ızledıler. Içlerınden bırı yanına yanasıp sevecenlıkle sırtını sıvazladı.

"Korkacak bır sey yok, babalık!" dedı gülerek. "Bak, tüm o gürültü kıyamet bıtıverdı ıste. Hos, bıtmese de korkmaya degmez. Bu gemıler bunun gıbı kımbılır kaç fırtına atlatmıslardır!"

Fanustay ırkılerek dogruldu oturdugu yerden. Kendısıne "babalık" dıyen adam en az bes-altı yas daha büyüktü oglandan. Çevresıne toplanmıs ınsanlar gülerek ona bakıyorlardı. Çırılçıplak, ınsanların arasına düsmüs gıbıydı. Bır çocuk gıbı bagıra çagıra aglamıs olmaktan utanç duydu.

Ama daha rahatlamıstı sımdı. Aglamak ona ıyı gelmıstı.

Kazak steplerının üstünde güzel ve sakın bır gün aydınlanıyordu.

* * *

Günler geçıyordu. Ama kogusa ne gelen vardı, ne de gıden; ne arayan vardı, ne de soran. Hos zaten artık Farustı de ne savcının, yargıcın karsısına çıkmayı beklıyor, ne de kendını, bırlıkte oldugu personelı savunmayı, aklanmayı düsünüyordu. Nıçın burada oldugunu, sorgulamada neler söylemesı gerektıgını de artık bılmıyordu. Bedenın küçülmesıyle bırlıkte, bellektekı gereksız bılgı yıgını da yavas yavas sılınmeye, beynı keçelesmeye baslamıstı. Ne sılah yüklü konvoyu, ne at suratlı sevıcı örgüt yetkılısı kadını, ne Albay Felesnıkov'u, ne Gübertchınka'yı, Aıtcha'yı, ne de kendısının kım oldugunu, geçmısını anımsayabılıyordu.

Kogustakı kamyoncular Farustı'yı kogus meydancısı olarak kullanıyorlardı. Onlara hızmet edıyor, onlar ne ısterse onu yapıyordu. Farustı bır süre sonra, kogusun eglencesı, maskotu da oldu. Onu ortalarına alıp kedı-fare oyunu oynuyorlar, hıç kımsenın kaldıramayacagı esek sakalarını da acımasızca ona yapıp eglenıyorlardı. Bu karanlık, bu ızbe, bu bogucu kogusta günler ancak böyle geçebılıyordu çünkü. Farustı'nın bunlara aldırdıgı yoktu. Neyın ıyı, neyın kötü, neyın eglencelı, neyın sıkıcı, neyın sevındırıcı, neyın öfkelendırıcı oldugunu ayırt etme yetenegı de tümden yok olmustu. Hatta, tam tersıne, oldugundan daha sapsal, daha becerıksız, daha sakar görünüp onların eglenmelerını, kendısını de rahat bırakmalarını saglıyordu.

Farustı ortalıgı sılıp süpürüyor, soförlerın kırlı çamasırlarını yıkıyor, yemeklerını, çaylarını hazırlıyor, ayaklarına kadar götürüp servıs yapıyordu. Hıç durmamacasına çalısarak eskı yol arkadaslarına hızmet götürüyordu. Bır süre sonra baska bır konuda daha hızmette bulunmaya basladı Farustı, yok olan konvoydan gerıye kalan soförlere. Yarı ınsan, yarı odun soförlerın en hosuna gıden hızmet de bu olmustu.

Günlerden bır gün, odun soförlerden bırı Farustı'nın bedenındekı tüm tüylerın döküldügünün, pırıl pırıl, bembeyaz, duru ve yumusak bır bedenın ortaya çıktıgının ayırdına vardı. Hemen kaptı Farustı'yı, kucagına oturttu. Soydu gıysılerını üstünden, süt gıbı bacakları, kolları, sırtı, gögsü, göbegını oksayıp mıncıklamaya basladı. Küçük Farustı ıse uslu uslu kucakta oturuyor, yalnızca ılerıdekı sabıt bır noktaya bakıyordu.

Kogustakı dıgerlerı bunların çevrelerını sarmıs, bır porno fılm ızlencesıne heyecan ıçınde olana bıtene bakıyorlardı. Odun soför dayanamadı en sonunda, pantolonunu ındırıp, eskı profesör, yenı parlak çocuk Farustı'yı hemen oracıkta, herkesın gözü önünde becerıverdı.

Kogustakıler sonucu coskuyla alkısladılar. Odun soförü, bu harıka bulusundan dolayı, ıçtenlıkle kutladılar ve Farustı'yı hemen onun elınden kapıp kendı kucaklarına oturttular. O andan sonra artık Farustı elden ele dolastırılıyor, eskı yol arkadaslarının cınsel gereksınmelerını basarı ıle karsılıyordu. Böyle bır rezıl hapıshanenın bu asagılık kogusunda Farustı ıle bırlıkte olmak ne büyük nımettı!

Ama soförlerın bu mutlulugu çok uzun sürmedı.

Bır sabah, Adalet Bakanlıgı'ndan bır denetmen grubu hapıshaneyı denetlemek üzere Taskent'ten geldı. Hapıshane müdürü ve savcıyla bırlıkte hapıshaneyı dolasırlarken, denetmenlerden bırının bır kogusun küçük, parmaklıklı penceresınden bakacagı tuttu. Bakmasıyla da, gerı dönüp —alı al, moru mor— müdürle savcının üstüne yürümesı bır oldu.

"Bu çocuk ne arıyor bu kogusta?" dıye sert bıçımde sordu.

Ikısının de betlerı benızlerı atmıstı. Bır agızdan konustular. "Ne çocugu?"

Dıger denetmenlerın ardından müdürle savcı da baktılar pencereden.

"Bu çocuk falan degıl!" dedı müdür. "Bu, üç TIR dolusu askerı sılahı Rusya'dan Islamcı terörıstlere teslım etmek ıçın getıren ekıbın lıderı olan kısı."

"Içerdekı bır kogus dolusu ayıya bu çocukcagız mı lıderlık yapıyordu?" dıye ısteksızce güldü dıger denetmen.

"Son gördügümde bu kadar küçülmemıstı." Savcı, dızlerı tıtreyerek konusuyordu. "Yemeden ıçmeden kesılmıs anlasılan. Ya da dıgerlerı ona yemek vermıyorlar."

"Vurdumduymazlıgınızın, ısınızı savsaklamanın cezasını çekeceksınız!"

Gerçekten de, ertesı gün hapıshane müdürüyle savcı, ısten el çektırılerek, açıga alındılar.

Denetmenlerın baskısıyla alelacele sorusturma baslatıldı Farustı ıçın. Yalnız küçük adamdan dogru dürüst bır ıfade ve bılgı alınamıyordu bır türlü. Sanık adını, soyadını, yasını, ısını bıle anımsayamıyordu. Bılırkısı olarak atanan bır çocuk psıkologu, raporunda Farustı'nın o kadar da genç olamayacagını, ancak zekâ yasının üçten fazla göstermedıgını yazdı. Bunun üzerıne mahkeme "cezaı ehlıyetsızlık"ten Farustı'nın salıverılmesı ve ülkesıne ıade edılmesı kararına vardı.

Bır sabah Farustı Özbekıstan'dan getırılerek Novoturolsk sokaklarına salındı.

* * *

Volkswagen mınıvan ve ıçındekı degerlı "mal"la bırlıkte, hıç bılmedıgı, tanımadıgı bır ülkede tek basınaydı artık. Stepnelerın koruyucusu ve tasıyıcısı üç savasçıdan ıkısı yok olmus, bundan sonrakı ısler Fanustay'a kalmıstı. Burada kendını baska bır gezegendeymıs gıbı yabancı ve yalnız duyumsuyordu. Yollar, bınalar, ınsanlar ve onların kılık kıyafetlerı, bakısları, davranısları... Hepsı garıp ve ıtıcı gelıyordu kendısıne. Bender-ı Enzelı'den, önce Rest kentıne, sonra da Kazvın'e gelmıs, buradan kuzeybatıya, Tebrız'e dogru yola koyulmustu. Amaç Urumıye gölünün batısındakı Rızaıye'ye ulasabılmektı. Ama onun aklında baska seyler de vardı.

"Mal" tümüyle Fanustay'ın emrındeydı artık. Tebrız'den yolu degıstırıp Azerbaycan'a kaçmayı düsünüyordu. Orada Azerı mafyalarından bırıyle ılıskı kurar, ucuza da olsa elden çıkartırdı malı. Ederının onda bırını bıle alabılse, bu para üçünü de ömür boyu rahatça yasatabılırdı.

Gübertchınka Ablası ıle Aıtchasını hüzünle, derın bır özlemle andı. Ikı kadın, bırıncı savasçının ölümünden berı ılk kez Fanustay'ın aklına düsüyor, gözünde canlanıyorlardı. Büyük para elıne geçtıgınde, onları Turanıa'dan kaçırıp, kendılerını hıç kımsenın bulamayacagı, güzel bır ülkeye yerlesecekler, yasamlarını bırarada, zengınlık ıçınde sürdüreceklerdı. Savasçı oglan bu zor ele geçer fırsattan yararlanıp Turanıa'dan da, Büyük Turanıa Savasçılarından da yakasını kurtarmıs olacaktı.

Fanustay —gözlerı yarı kapalı— yarı uykuda kurdugu tatlı hayallerın coskusuyla arabanın gazını köklemıstı. Öksürüklü aksırıklı araba, ınlemeler ıçınde, yapabılecegı en son hızla çorak dagların arasındakı daracık yolda yalpalayarak gıdıyordu. Gün bıtıyordu. Kıpkırmızı günes artık ıyıce yatmıs, bıtkısız kırmızı topragı tümden kızıla boyamıstı.

Uzun mu, kısa mı belırsız bır zaman sonra Fanustay sert, ırkıltıcı bır kamyon kornası ve selektör yapan farların ısıgıyla yerınden sıçradı. Karsısında belıren koca bır kamyon üstüne üstüne gelıyordu. Son sanıyede yolun sagına kaçıp canını zor kurtardı. Bu kamyon ve yarattıgı dehset, hem uykusunu dagıtmıs, hem de aklını basına getırmıstı Fanustay'ın; hayallerı terk etmıs, gerçeklere dönebılmıstı.

"Aptallıgın geregı yok, oglum Fanustay!" dıye yüksek sesle konustu kendı kendıne. "Mafya, karsısında bır örgüt degıl de, senın gıbı tek basına, dımdızlak bır herıf görürse, kendılerıne satmak ıstedıgın altmıs-yetmıs kılo eroının çalıntı oldugunu anlamaz mı? Ya da belkı de bır tuzak... Mafya bu malı yıne de alır almasına ama, hem bedavaya, hem de getırenı bır daha bulunamayacak bıçımde ortadan kaldırmak kosuluyla. Gel sen uyma seytana, oglum Fanustay, hırsları boylarından büyük 'merhum' ıkı savasçı gıbı! Bu ıs senın gıbı garıbanların becerebılecegı türden bır ıs degıl. Hele hele, arkanda sıkı bır örgüt, etkılı bır çeten olmadıkça, bıreysel olarak yapılacak bır ıs hıç degıl."

Fanustay ıçındekı ötekı Fanustay'a uydu. Attı kafasından yararsız düsüncelerı, aldatıcı hayallerı.

Tüm dıkkatını yola ve arabasına verdı. Ikı gün öncekı o "mes'um" karabasan gecesının korkuları, uykusuzlugu, bedenının ugradıgı hırpalanmalar hasta etmıstı kendısını. Çok yorgun ve uykusuzdu. Onun ıçın de çok dıkkatlı olmalı, uyumamaya çalısmalıydı.

Gemı yolculugu sırasında kendısıne edılmıs ıkı tümce sımdı bıle kulagını tırmalıyor, ıçını huzursuzlukla dolduruyordu.

"Su suratının halıne bak!.. Yolculuga basladıgımızdan bu yana yaslandın be Fanustay!" dıye dalga geçmıstı savasçı. Gerçekten yaslanmıs mıydı? Yoksa salt moralını bozmak, asagılamak ıçın mı böyle konusmustu?

"Korkacak bır sey yok, babalık!" Neden böyle seslenmıstı kendısıne kaba saba, ınsan ırısı, kendısınden yaslı kamyon soförü?

Bu ıkı tümceyı düsünmemek ıstıyordu. Ama bunlar, ınatla arada bır aklının bır kösesınden kendılerını gösterıyorlardı. Fanustay ıstese dıkız aynasında yüzünü ınceleyebılırdı, ama buna cesaretı yoktu. Hatta, ayna korkusundan, o fırtına sabahından berı sakal tırası bıle olmuyordu.

Aklının ıçınde cırıt atan, kımı ıyımser, kımı kötümser bın bır düsünce ıle aksamüzerı Tebrız'e vardı. Yorgunluktan canı çıkmıstı. Komutanların mal teslım edılene kadar kesınlıkle araba dısında

gecelenmemesı yönündekı emırlerıne karsın Tebrız'ın yoksul dıs mahallelerının bırındekı, daha çok transıt kamyon ve TIR soförlerının geceledıklerı salas bır otele yerlestı. Çok degerlı

"mal"ın da, komutanların da, savasçıların da, hepsının canı cehenneme! Yorgunluktan, uykusuzluktan ölecek halı yoktu ya. Mınıvan ve ıçındekı servet geceleyın çalınırsa çok da fazla üzülmeye nıyetı yoktu. Hos zaten, her yanı kalın bır toz tabakasıyla kaplı yaslı Volkswagen'ı hangı enayı çalar da basına bela ederdı! Nereye, nasıl yattıgını bılemeden kalıp gıbı düstü, hıç su ve sabun yüzü görmemıs nevresım, çarsaf ve paspasa benzer bır battanıye ıle kaplı yatagın üstüne. Derın bır uykuya daldı. Bu onun Novoturolsk'tan berı bır odada ve bır yatakta yatarak uyudugu ılk geceydı.

Sabahın köründe, kurulmus gıbı fırladı yatagından; pencereye kostu. Kır pas ıçındekı mınıvan caddenın karsısında, bıraktıgı yerdeydı. Fazla zaman geçırmeden yola çıktı. Tebrız'den uzaklastıkça yoksullugun, gelısmemıslıgın ızlerı daha da belırgınlesıyordu çevrede ve ınsanlarda.

Aksama dogru ancak varabıldı Rızaıye'ye. Karsısına ılk çıkan uygun yerden pasaportunda sıfrelı olarak ısaretlenmıs telefon numarasını tusladı. Karsısında, böylesıne kasaba ırısı bır kentte bulunması düsünülemeyecek bır otomatık santralın bılgısayarının bellegıne kaydedılmıs kalın seslı erkek operatörü vardı. Önce Farsça, sonra da kötü, zor anlasılır bır Rusça ıle konustu:

"Bısmıllâhırahmanırrahım. Sızlere hayırlı sabahlar dılerız. Lütfen aradıgınız kısının ıç numarasını tuslayınız"

Fanustay hazırlıklıydı. Numarayı tusladı. Bu kez aynı ses ıkıncı bır numara daha tuslamasını ıstedı. Bu numara da tuslandı oglan tarafından. Operatör, Fanustay'a kentın ana caddesınde beklemesını bıldırdı. Az sonra bır motosıkletlı genç arabaya yanasıp baktıktan sonra yoluna devam edecektı. Arabayla bu motosıkletın ızlenmesını ıstedı operatör.

Bır süre sonra, motosıklet önde, VW mınıvan arkada, yola düzüldüler. Kentın dısına çıkıp batıya dogru yönelmıslerdı. Karanlık bastırmak üzereydı. Arabanın kandıl gıbı güçsüz farlarının ısıgında, yamrı yumru, patıkamsı yolda hoplaya zıplaya ılerlıyorlardı. Yoldakı çukurlara gırıp, ardından koca tas parçalarının üstünden sektıkçe zavallı VW'nın tüm parçaları bırbırınden ayrılıp dagılıverecek gıbı oluyordu.

Ha bıre gıdıyorlar, ama yol bır türlü bıtmek bılmıyordu. Fanustay artık ıyıce yanlıs motosıklet arkasına takıldıgından kuskulanmaya baslamıstı. Sonunda, Iran ıle Türkıye arasındakı sarp dagların arasına sıkısmıs bır vadıdekı derme çatma, köye benzer bır yerlesım yerıne vardılar.

Motosıkletın ve arabanın çevresı bır anda kalasnıkovlu kısılerce sarıldı. Kılık kıyafetlerınden ve baslarına sıkı sıkıya sarılı posulardan, bunların Kürt gerıllaları oldukları anlasılıyordu.

Fanustay, sılahlarla ıtıle kakıla çevredekı en ırı ve gösterıslı bınaya götürüldü.

Bınanın üst katında büyükçe bır odaya alındı. Odaya adım atar atmaz yogun ve pıs kokulu bır sıgara dumanı sarıp sarmaladı Fanustay'ı. Havasız odada çepeçevre yere serılmıs mınderler üstünde bagdas kurmus, yıne basları posulu sekız-on kısı oturuyordu. Bunların tavırlarından gerıllaların lıderlerı, agaları oldukları anlasılıyordu. Önlerındekı tepsılerden yıyıp ıçıyorlar, aralarında konusuyorlardı. Umursamazlıkla, göz ucuyla kapının önünde dıkılmıs perısan Fanustay'ı süzdüler bır an. Sonra umursamazlıkla baslarını çevırıp aralarında konusmayı sürdürdüler. Içlerınden yalnızca bırı ılgıyle bakıyordu Fanustay'a. Bu adam dıgerlerınden çok degısıktı; kahverengı cübbesı, sarıgı, kara sakallarıyla, Iran Islam Cumhurıyetı'nın "resmı"

mollalarından bırıydı.

"Malı getıren demek sensın ıhtıyar!" dıye son derece düzgün bır Rusça ıle konustu. "Çok degerlı malımızı kendısıne emanet ederek bu uzun, yorucu ve tehlıkelerle dolu yolculugu yapacak, senden baska, senden daha genç bırını bulamadılar demek kı. Ask olsun dogrusu!

Hanı üç gence verılmıstı bu zor görev? Onlar nerede?"

Ne dıyecegını, nasıl dıyecegını sasırmıstı Fanustay. "Dıger ıkısının hemen yapılması gereklı önemlı ıslerı çıktı" dıye agzından çıkanları kendısının bıle duyamayacagı pes bır sesle geveledı.

"Onun ıçın yalnız ben gelebıldım." Dıger ıkısı olmadan buraya gelmenın suçlulugu ıçındeydı sankı. Rahatsız ve huzursuzdu. Ellerını kollarını nerelere saklayacagını bılemıyordu. "Su malı benden teslım alsanız da, bır an önce gerı dönmek üzere yola çıksam."

"Rahat ol ıhtıyar!" dıyerek güldü molla efendı. Fanustay'ın huzursuz halınden o bıle etkılenmıstı. "Sıkılma. Burada yabancı yok. Gel otur bakalım hele söyle." Fanustay, dıgerlerı gıbı bagdas kurarak oturmayı denedı. Ama bu bıçım oturmaya hıç alısık olmadıgından egretı ve rahatsız bır bıçımde ılısmıstı mınderın ucuna. Baldırları, kuyruksokumu, kalça kemıklerı sızlıyordu. Molla yemekle doldurdugu bır tabagı Fanustay'ın önüne koydu. "Al bakalım.

Karnını doyur önce. Bızım acelemız yok. Hem bu gece gerıye dönmeyı de aklından çıkart.

Buralarda gecenın kör karanlıgı kötülüklerle doludur. Bu aksam burada yatıp güzelce bır dınlen.

Yarın, hayırlısıyla erkenden yola çıkarsın. Kendıne bır baksana! Suratından yorgunluk akıyor."

Yemekten sonra asagı katta ufak bır odadakı yer yatagına uzandı. Uzanır uzanmaz da öylece uyudu kaldı.

Fanustay korkunç gürültülerle yerınden fırladı gecenın bır yarısında. Böylesı, öngörülmemıs felaketlerle karsılasmak ıçın derın ve tatlı uykusundan uyandırılmaktan, ölüm korkusu yasamaktan nefret edıyordu. O gürültü kıyamet arasında kendı kendıne söz verdı: Bu gece olacak olanları da sag salım atlatabılırse, bu düsük nıtelıklı ınsanlarla bırarada olmaktan, bu karanlık çevrelerden, bu kavgadan, bu ıtıs kakıstan, ölme ve öldürme korkusundan kesınkes uzak bır yasam bıçımı seçecektı kendısıne; ama fırsat olursa tabıı...

Roketatarlarla saldırıya geçmıslerdı her kımseler. Ortalık tam bır ana-baba günüydü. Cıyak cıyak ınsan seslerı, makınelılerden kulaga gelen tarakalar, patlayan el bombaları, kosusturmalar, Farsça, Azerıce, Kürtçe bagırıs çagırıslar, motosıklet ve çesıtlı motorlu araç homurtuları, at kısnemelerı, köpek havlamalarL. Kısaca, artık Fanustay'ın duymak ıstemedıgı, duymaktan nefret ettıgı, huzur bozucu tüm sesler.

Moral bozuklugu ve uykusunu alamamıs olmanın verdıgı yorgunlukla yatagından fırladı.

Yatarken vermıs oldukları mumu el yordamıyla arayarak zorlukla yaktı ve çevresını ınceledı.

Yattıgı odanın penceresının olmadıgının ayırdına o zaman vardı; sasırmıstı. Roketatarlar, üst katlardan baslamak üzere, bınayı parça parça yıkıyorlardı. Gürültülerden ve panık havasından, üst katın -ıçındekı ınsanlarla bırlıkte- tümüyle yok oldugu anlasılıyordu. Sıra alt kata gelmıstı.

Küçük odada duvara gömme bır dolabın kapagını gördü. Hemen gızlenmek ıçın kapagını açtı.

Çünkü artık zaman çok daralmıstı. Elındekı mumun tıtrek, soluk ısıgında, aslında dolabın asagı ınen gızlı bır merdıvenın sahanlıgı görevını yaptıgını anladı. Hızla merdıvenden asagı attı kendını. Bodrumdakı hava akımı mumu söndürmüstü. Orada öylece kalakaldı. Yukarıdakı müthıs gürültü tüm gücüyle sürüyordu. Duvarlardan, tavandan kopan parçaların gürültüyle oda zemınıne düstüklerı duyuluyordu.

"Bu tas-toprak, bu gıdısle tümüyle dolduracak odayı. Ben de dırı dırı bu mezara gömülmüs olacagım." Kötümserdı. Bu kez kurtulusun hemen hemen olanaksız oldugunu görüyor ve kendısını bu durumlara düsürenlere ıçın ıçın lanetler okuyordu.

Bodrumun nemlı serınlıgı ıçını ürperttı bır an. Göz gözü görmez karanlıkta ellerıyle kollarını, bedenını ovusturarak ısınmayı denedı. O zaman ıste, üstünde parkasının olmadıgını fark ettı.

Yolda gelırken sıcak basmıs, çıkartmıstı. Köye geldıgınde ıse, kalasnıkovların gölgesınde arabadan ındırılırken, saskın ve panıklemıs durumda, parkasını yanına alıp üstüne gıymeyı unutmustu. "Insallah bızım parka bu kıyamette kazaya gelmez!" dıye ıçınden geçırdı. "Üsümek bır yana, ne kadar degerlı esyam varsa hepsı ceplerınde."

Aradan bırkaç saat geçtıkten sonra, yavas yavas gürültüler hafıflemeye, sılah seslerı, haykırıslar seyreklesmeye basladı. Kosusturmalar, panık havası gıtmıs, yerını daha kendınden emın, daha acelecı olmayan ayak seslerı almıstı. Bunların, basarılı baskını gerçeklestırıp savası kazananlar oldugu anlasılıyordu. Artık bır enkaz olan bınanın çevresınde ve yıkıntıların arasında dolasıyorlar, rastladıkları yaralıları bırkaç mermı ıle öldürüyorlardı.

Bır süre sonra baskıncılar çekılmeye, köyü terk etmeye basladılar. Sesler azalmayı sürdürdü.

Sonunda, her zamankı derın sessızlık çöktü vadıye. Yalnızca arada bır uzaktan uzaga köpek ulumaları duyuluyordu. Ama, Fanustay yıne de yerınden kıpırdamaya korkuyordu. Ya bu koyu sessızlık bır tuzaksa? Ya baskıncılar köyün çıkısında ortalıkta dolasacak canlıları avlamak ıçın pusuya yatmıslarsa? En ıyısı, sabaha kadar sesını çıkartmadan burada beklemektı. "Insallah günün agardıgını haber verecek bır horoz vardır bu köyde!" dıye ıçınden geçırdı.

Ortalık sakınlesıp ölüm korkusu azaldıkça yorgunluk ve uykusuzluk kendını göstermeye basladı Fanustay'da. Içınde bulundugu zıfırı karanlık da uyumak ıçın uygun bır ortam yaratmıstı. Tüm dırenısıne karsın, gözkapakları agırlastı, kafası önüne düstü.

Fanustay'ın dılegı yerıne gelmıs, gün agarırken, ardı ardına vadıde yankılanan horoz ötüslerı onu daldıgı derın uykudan uyandırmıstı. Bekledıgının tersıne, fazla zorlukla karsılasmadan yıkıntıların arasından çıkmayı basarabıldı. Bır süre çevreyı kolaçan ettıkten sonra arabasına dogru kosarken dondu kaldı gördügü manzara karsısında. Zavallı VW mınıvan önce makınelıtüfeklerle delık desık edılmıs, sonra da yakılmıstı. Arabadan gerıye paslı bır ıskeletten baska bır sey kalmamıstı; ne degerlı stepneler, ne parka, ne de ölen savasçıların ceplerınden çıkan herhangı bır sey... Anlasılan, arabadakı degerlı mallar ıçın yapılmıstı gecekı baskın.

Kargasa sırasında önce arabadakı mallara el konulmus, sonra da araba yakılmıstı. Yanan ya da çalınan parkayla bırlıkte kendısının ve dıger ıkı savasçının üstünden çıkan paralar, kımlıgı, pasaportu, her seyı yok olup gıtmıstı. Bır gömlek, bır pantolonla dımdızlak kalakalmıstı bu harap köyde; bır de pantolon cebınde -neyse kı- bır mıktar Rus rublesı... Sabah ayazı ıçıne ıslıyordu. Ne yapması gerektıgını, buralardan sag salım kurtulmanın yolunun ne oldugunu kafasında kurmaya çalısıyor, ama bır çıkıs yolu, bır çözüm üretemıyordu. Tüm yapabıldıgı, son bır yıldır tanıdıgı herkese, her seye küfür etmektı.

Fazla göze batmadan, usulca dün aksam geldıgı yöne dogru köyün ıçınden uzaklasmaya çalısırken harap bır evın önünde, duvar dıbıne çömelmıs konusan bırkaç yaslı köylü gördü.

Fanustay saskınlık ıçınde duraklayıp kendı dılıne benzer bır dıl konusan adamlara döndü. Bıraz daha tane tane konussalar adamların ne dedıklerını neredeyse anlayacaktı. Cosku ve sevınçle kostu üstlerıne. Önlerınde çömelıp ellerını tuttu. Onlara basından geçenlerı, ıçınde bulundugu durumu anlattı bır bır, el-kol devınımlerıyle, mımıklerle pekıstırerek konusmasını. Köylülerın saskınlıktan gözlerı dört açılmıstı.

"Sen dün aksam su canı çıkmıs arabayla gelen Rus degıl mısın?" dıye sordu köylülerden bırı.

"Dılımıze benzer bu dılı nereden ögrendın?"

"Ben Rus degılım. Rusya yurttasıyım" Sonra da kısaca Turanıa'yı, Turaları anlattı Fanustay kendısıne aval aval bakmakta olan köylülere. Gergın sınırlerı ıyıce bosanmıs, aglıyor, zavallı köylülerın ellerıne, dızlerıne kapanıyor, yardım dılenıyor, kendısıne akıl vermelerını ıstıyordu.

Bogazına kadar battıgı bu pıslıkten nasıl kurtulabılır, yurduna kazasız belasız nasıl gerı dönebılırdı?

Azerı köylüler adamakıllı acımıslardı Hazar'ın yukarılarından, bınlerce kılometre uzaklardan gelmıs, kendılerının anlayabıldıgı bır dıl konusan bu garıp, bu yaslı adama. Fanustay gerçekten de acınacak bır durumdaydı. Köylüler bır süre aralarında görüsüp tartıstılar. Yardım etmek ıstıyorlar, ama çok da korkuyorlardı.

"Sakın geldıgın yoldan gerı dönmeye kalkısayım deme, amca!" dedı ıçlerınden bırı. "Bu kas-göz, bu saç, bu ten rengınle anında yakalarlar senı. Senın ıçın tek kurtulus, su dagların arkasındakı Türkıye'ye kaçmak... "

Bır baskası söze karıstı: "Yıkıntının ıçındekı ölülerın üst-baslarından kendıne sıkı bır gıysı uydur ılk önce. Senı Türkıye'ye kaçak kasaplık hayvan sokan çobanların arasına katarız. Sen onlara yamaklık yaparsın, onlar da senı bu ülkeye sokup yol gösterırler."

"Tabıı o uzun, o zorlu yolculuga dayanabılırsen!" dıye atıldı en yaslıları. "Senın, benım gıbı yaslılar ıçın hıç de kolay degıl bu. Ama baska da bır çaren yok."

Fanustay basını kaldırıp, sımdıye dek hıç bakmadıgı daglara baktı; ıç karartıcı, ürkütücü, sevımsız, kahverengı daglara... Öylesıne gözüne büyüyordu kı onları asmak. Ama görünen tek kurtulus yolu buydu anlasılan. Fıgüranlıgını yaptıgı, hıç bıtmeyecekmıs gıbı görünen bu tatsız serüvende basına kımbılır daha neler gelecek, ne belalarla savasmak zorunda kalacaktı.

* * *

Aradan bunca zaman geçmıs, ama ne Farustı'den, ne de Fanustay'dan bır haber çıkmıstı. Sankı ıkısı de yasanılamaz bu ülkeden -bır daha hıç dönmemecesıne- kaçmıslar, kendısını ve Aıtcha'yı yüzüstü bırakmıslardı. Gerı dönmemelerıne, durumları ıle ılgılı bır bılgı ulastırmamalarına hem kızıp köpürüyor, hem de fena halde üzülüyordu. Gübertchınka, her ıkı erkegın de baslarına kötü bır seyler gelmıs olmasının, hâlâ yasayıp yasamadıklarının ıç kemırıcı kuskuları ıçındeydı.

Ikısını de dehsetlı özlüyor, bır an önce dönmelerı ıçın dualar edıyordu. Fanustay ıçın her neyse ama, Farustı'ye özlem duymasına, bır an önce ona kavusma ıstegıne kendısı de sasırıyordu.

Onun o uzun yolculuga çıkısına ne kadar çok sevındıgını utançla ve pısmanlıkla anımsıyordu sımdı. Gıtmeden öncekı yasantılarında Farustı'ye karsı buz gıbı soguk davranmasının, onu dıslamasının, asagılamasının, ev yasamını ıskence halıne getırmesının utancını, acısını sımdı ıçınde duyuyor, kahroluyordu.

Aıtcha ıse yalnızca Fanustay'ı düsünüyor, yalnız onunla yatıp, onunla kalkıyordu. Aylardır -

dısarı adımını atmadan- evde hapıs yasamı sürdürmesı, Fanustay özlemıyle tutku ıçınde yanıp tutusması, umutsuzluk, korku, ne yapacagını, neler olacagını kestırememenın bogucu sıkıntısı ergenlık çagının yarı hastalıklı ruhuna ıyı gelmemıs, ruhsal dengesı gün geçtıkçe daha da bozulur olmus, gergın bekleyıs cılız bedenını de ıyıden ıyıye ıgne ıplıge döndürmüstü. Arada bır uyurgezer gıbı -Fanustay'ı ararcasına- evın tüm odalarını dolasıyor, sonra sıtenın gırıs kapısının göründügü pencerenın önüne dıkılerek saatlerce sıteye gırecek, gelıp kendısını kucaklayacak, öpecek, oksayacak Fanustay'ın yolunu gözlüyordu. Kımı zaman, bırdenbıre aklına esıyor, Gübertchınka Ablasına gelıp, yarı uykulu, tek düze bır sesle Fanustay'ın ne zaman gerı dönecegını soruyor, ama hemen dönüp odadan çıkıyordu yanıtı beklemeden.

Gübertchınka'nın, onu tesellı edıcı sözlerı Aıtcha'nın bır kulagından gırıp dıgerınden çıkıyordu.

Bılıncı agır yaralı Aıtcha Ophelıacılık oynuyor, Gübertchınka ıse kralıçelıkle ona eslık edıyordu. Gübertchınka, yarı çocuk genç kadının günden güne erıdıgını, aklının artık tutulamaz bıçımde basından uçup gıtmekte oldugunu gördükçe, çaresızlık ıçınde kahroluyordu.

Hos Gübertchınka'nın da ruhsal bunalım konusunda Aıtcha'dan asagı kalır durumu yoktu! O da bu soguk ve sıkıcı sıtede kendını mahpus gıbı görüyordu. Farustı gıttı gıdelı bulundukları sıtenın dısına adım atmadıgı gıbı oturdukları daıreden de çok seyrek çıkar olmustu. Hatta son zamanlarda evden dısarı hemen hemen hıç çıkmamıstı. Kendını bu sıte ıle oturanlarına karsı çok yabancı görüyor, bu kalabalık arasında ayrıkotu gıbı sırıttıgını, dıgerlerının de kendısını böyle gördüklerını duyumsuyordu. Kımsenın yüzünü görmek ıstemıyor, kımsenın de kendısıne alaycı, küçümser bıçımde bakması hosuna gıtmıyordu.

Yıne de, ülkenın terör ve kaos çamurunda debelendıgı bu dönemde, çevresı yüksek duvarlarla çevrılı, dört bır yanı profesyonel güvenlık elemanlarının korumasındakı bu sıtede oturabılmek gerçek bır ayrıcalıktı. Bu sıte yerıne, Novoturolsk'un ıçındekı evlerde oturuyor olsalardı, yasam kendısı ve Aıtcha ıçın çok daha zor olacaktı. Gübertchınka, ıçınde bulundugu bu durumu her anımsayısında Farustı'yı özlem ve sevgıyle anıyor, ona mınnetlerını yolluyordu. Tüm olumsuzluklara karsın, Aıtcha'yla bırlıkte, bu evde can ve mal derdınden uzak bır yasantı ıçındeydıler hıç degılse.

Bu kavgadan uzak, dıngın yasantı da -onarılamaz bıçımde- bozuluverdı bır süre sonra. Aıtcha, dalgın ve uyusuk, aklı bır karıs havada, bır sabah, Gübertchınka'nın aylar öncesınden kendısıne kesın olarak yasakladıgı seyı yapıverdı: Çalan daıre kapısını bırden açtı hıçbır önlem almadan.

Açmasıyla da apartman görevlısı ıle burun buruna gelıverdı. Gübertchınka telas ıçınde yetıstı, ama geç kalmıstı. Adam tanımıstı Aıtcha'yı. Soluk almadan gıdıp durumu sıte yönetıcılerıne yetıstırdı.

Üç yönetıcı Gübertchınka'nın zıyaretıne geldı aradan çok geçmeden. Yönetıcıler, sıte oturanlarının Turanıa'da süregıden Hırıstıyan-Müslüman kavgasına taraf olmak ıstemedıklerını, bu yüzden, bu savasıma adı karısmıs kısılerın sıtelerınde oturmalarına ızın veremeyeceklerını son derece kıbarca Gübertchınka'ya bıldırdıler. "Rıcaları" en kısa sürede sıteyı terk etmelerıydı.

Bu ısın bır an önce gerçeklestırılebılmesı ıçın sıte yönetımı hıçbır yardımı kendılerınden esırgemeyecektı. Eger buradan ayrılmakta dırenırlerse dogacak kötü sonuçlara katlanmaları gerekecektı.

"Bızı böylesıne sokak ortasına koyuveremezsınız!" dıye Gü-bertchınka, bır türlü tutmaya basaramadıgı gözlerınden akan yaslarla konusmaya çabaladı. "Yanımda bu kızla, Turanıa'nın neresınde olursa olsun, basımıza neler gelebılecegını sızler de çok ıyı bılıyorsunuz." Ama yönetıcılerın bu konuda gerı çekılmeye pek nıyetlerı yoktu. Hıçbır bır yararı olmadı Gübertchınka'nın yalvarıp yakarmalarının.

Sonunda, bırden genç kadının aklına kendınce parlak bır çözüm geldı. Kosa kosa Farustı'nın odasına gıdıp Volvo'nun anahtarlarını getırdı, çarparcasına masanın üstüne fırlattı. Yüzündekı o aglamaklı, o yalvaran, yakaran görünüm kaybolmus, üstüne hırslı, kızgın, baskaldıran bır hal gelmıstı. Öfkelı gözlerı çakmak çakmak parıldıyordu.

"Bu anahtarlar otoparktakı Volvo S80'ın anahtarlar! Alın sızın olsun!" dıye gürledı tıtreyen dudaklarıyla. "Ama üç sey karsılıgında: Bırıncısı, sıtedekı varlıgı hepınızın ödünü patlatan, yanımdakı çelımsız, zavallı küçük kıza, baska bır ad ıçın hazırlanmıs bır Rus pasaportu ısterım.

Ikıncı ıstegım daha kolay, yeterı kadar para. Sonuncu kosulum da, ıkımızı Turanıa'dan kaçırıp Rusya'dakı uygun bır kente götürmenız."

Gübertchınka'dakı bu tavır degısıklıgı bır tokat gıbı çarpmıstı adamların suratına. Bu kısa kısılık gösterısı saygınlıgını artırmıstı gözlerınde genç kadının. Bırbırlerıyle saskınlıkla bakıstıktan sonra baslarını sallayarak önerıyı onayladıklarını belırttıler. Bu sıtede oturan ınsanlar ıçın, sayılan bu üç kosul da -bu bunalım günlerınde bıle- çok kolaylıkla yerıne getırılebılır seylerdı.

Pasaport ısı bırkaç günde tamamlandı. Ayrıca, bır kötü rastlantı ıle karsılasmamak ıçın, sıte yönetıcılerı bu ıkı genç kadının özel devlet görevlısı olduklarını açıklayan bır belge de almıslardı yetkılı makamlardan. Bır gece yarısı, ancak en gereklı, en "yükte hafıf, pahada agır"

esyalarını ıkı-üç bavula tıkıstırıp asagıya Volvo'nun yanına ındıler. Gübertchınka'nın yanı sıra Aıtcha'nın da sırtında, Turanıa'nın ıyı günlerınde cıcım aylarını yasarlarken Farustı tarafından alınmıs, son derecede sık ve degerlı bır kürk, basında astragan kalpak ve ayagında pahalı çızmeler vardı. Yüzlerındekı çarpıcı makyaj ıse ıkısını de göze batıcı "bırer ıçım su" yapmıstı.

Çünkü kaçısı planlayan yönetıcıler bunu özellıkle kendılerınden ıstemıslerdı. Bu gıyım, bu makyajla sıska, saglıksız, sarı suratlı Aıtchacık bıle adamakıllı güzellıkte, çekıcı genç bır kadına dönüsüvermıstı. Bu kılık-kıyafetle onu gören bırı, onun Turanıa'yı tutusturan mınık kıbrıt olduguna dünyada ınanmazdı.

Gübertchınka, evden ayrılmadan önce Farustı'ye olan bıtenı, baslarına gelenlerı anlatan uzun bır mektup yazıp göze görünür bır yere bıraktı. Profesörden üzülüp endıseye kapılmamasını, gelısını beklemesını ıstıyor, Aıtcha'yı güvenlık altına aldıktan sonra, kısa zamanda gerı dönmeyı umut ettıgını bıldırıyordu. Mektubun sonunda sevgılısını sevgı ve özlemle kucakladıgını ateslı tümcelerle belırtmeyı ıhmal etmedı, Bu mektup, bır anlamda, sevgı ve tutkunun tazelenmesı ıle özür dıleme ve pısmanlık belırten bır ıletıydı Farustı'ye; ya da Farustı'den daha çok kendı kendıne. Gelecege karsı duydugu karamsarlıgın tam tersını yansıtmıstı mektubuna. Farustı'nın gerı gelıp de bu mektubu okuyamayacagını, kendısının de Turanıa'ya bır daha dönemeyecegını çok ıyı kestırebılıyordu aslında.

Arabaya bınerken Gübertchınka döndü, evıne, ardından tüm sıteye baktı. Buradan ayrılmanın, ortalık yerde sap gıbı kalakalmanın ıç karartıcı korkusunu yasarken, bu soguk sıteden ve tıksındıgı sakınlerınden kurtulduguna da ıçın ıçın sevınıyordu. Farustı ıle kendısının tuhaf bır alınyazısının ortakları olduklarını düsündü. Ikısı de yasamlarının belırlı dönemlerınde oturdukları evı-barkı ıkıser kez terk etmısler ve yenı bır yasam serüvenıne atılmıslardı. Bu garıp yazgı sımdı yenıden belırıyor ve Gübertchınka ıle Aıtcha'yı yasamın baska bır kompartımanına kaldırıp atıyordu.

Kendılerıne sıtenın ıkı güvenlık görevlısı eslık edıyordu. Bırı arabayı kullanıyor, dıgerı de onun yanında oturup koruma görevını yapıyordu. Kuzeye gıden ana yola çıkabılmek ıçın Novoturolsk'un ara caddelerınden geçmelerı gerekıyordu. Bır ara, bu caddelerden bırınde, kavsaktakı kırmızı ısıkta durmak zorunda kaldılar. Lüks arabanın çevresı bır anda yırtık pırtık gıysılı kâgıt mendıl satan çocuklar tarafından çevrıldı. Kavsagın kuvvetlı sarı ısıkları arabanın arka koltugundakı ıkı genç ve güzel kadını aydınlatıyordu.

Çocuklardan ırıce olanı burnunu cama yapıstırmıs, kendınden bır kâgıt mendıl alması ıçın yalvaran, ama aslında yılısık, sırnasık bır ıfadeyle Gübertchınka'ya gözlerını dıkmıstı.

Mantarlasmıs suratıyla, çocuktan çok köse bır cüceyı andıran bu oglanın bakısları nedense çok rahatsız ettı Gübertchınka'yı. Kendısıne çok tanıdık gelen bu gözlerden kaçırmaya çalısıyor gözlerını, ama bır türlü basaramıyordu. Huzursuz oldu. Nefes almaya çalısıyor, ama bogulacak gıbı oluyordu. Alnında, yanaklarında, burnunun üstünde boncuk boncuk ter tanelerı belırmeye baslamıstı.

"Hâlâ yanamadı mı su lanet yesıl ısık?" dıye kendını tutamadan haykırdı.

Öndekı adamlar dönüp saskınlıkla kıza baktılar. "Mendılcı çocuklar rahatsız ettı sızı anlasılan,"

dedı koruma görevlısı. "Herhalde uzun zamandır sıteden dısarı çıkmadınız. Bız ıse her gün göre göre alıstık artık."

Araba hızla yerınden fırladı. Gübertchınka ıle Aıtcha dönüp baktılar arka camdan. Dıger çocuklar, kesen caddedekı kırmızı ısıkta bekleyen arabalara dogru kosusturmaya baslarken, mantar suratlı cüce, yerınde durmus -agzında yıvısık gülümsemesı- Volvo'nun arkasından kendılerıne bakıyordu.

"Kımdı o çocuk, ablacıgım?" dıye adamların ısıtemeyecegı kısık bır sesle, korkulu gözlerle sordu Aıtcha. "Nereden tanıyoruz bız onu? O da bızı çok ıyı tanıyor."

"Bızım mahallenın çocuklarındandır canım. Baska kım olacak?" dıye yapay bır umursamazlıkla yanıt verdı Gübertchınka.

"Olamaz! Mahallenın çocuklarını yakından bılırım. Bu onlardan degıl! Baska bır yerden tanıyorum ben onu. Ama nereden?"

"Hıçbır yerden tanımıyorsun sen onu!" dıye sertçe kestırıp attı Gübertchınka. "Haydı artık basını daya arkaya ve bıraz uyumaya çalıs. Yolumuz çok uzun." Ya Aıtcha düsünmeyı sürdürürse bu konuyu... Ama

kızın nıyetı yoktu fazla düsünmeye. Gübertchınka Ablasının sözünü tuttu ve Fanustay'lı düslerle süslenmıs mısıl mısıl bır uykuya daldı.

O mantar surat hıç gıtmıyordu gözlerının önünden Gübert-chınka'nın. Aklından çıkartıp atmak ıstıyor, ama basarılı olamı-yordu. O suratın kıme aıt oldugunu ne düsünmek, ne de bılmek ıstıyordu. Bırden gevrek bır kahkaha attıgını duydu Aıtcha'nın. Döndü baktı. Kız, kımbılır ne tatlı düslerle, uykusunda gülüyordu. Aıtcha'nın saf ve temız, güzel yüzünü ızledı uzun uzun.

Mantar suratlı cüceyı unutup gıttıgı anlasılıyordu. Böyle yarım akıllı olmak pek de kötü bır sey sayılmazdı dogrusu. Ne ıyıydı yasadıklarını, gördüklerını göz açıp kapayıncaya kadar, unutabılmek. Keske kendı aklı da böyle, yarı yarıya azalmıs olsaydı.

Kıs artık bastırmaya baslamıs, Sıbırya'nın her yanını beyaza boyamıstı. Ertesı aksam Omsk kentıne vardılar. Bırkaç gün önceden yer ayırtılmıs olan otele soför ve korumanın yardımıyla yerlestıler. Adamlar genç kadınlarla vedalasarak, geldıklerı yoldan gerı dönmek üzere, hızla yola çıktılar.

Caddeye bakan pencereden Volvo'nun uzaklasmasını yaslı gözlerle ızleyen Gübertchınka, gıden arabayla bırlıkte yasamının bır dönemının de gözlerının önünden -bır daha dönüsü olmamacasına- hızla uzaklasıp kaybolmakta oldugunu hüzünle duyumsadı.

* * *

Aylar geçtı aradan. Sonunda Fanustay dönebıldı bın bır zorlukla ülkesıne. Aylar boyu Türkıye'de para bırıktırıp yurduna dönebılmek ıçın, artık ıyıce ıflas etmıs kalbıyle cıgerlerının ızın verdıklerı ölçüde, türlü ıslerde çalısmıstı: Beledıyelerden ıhale almıs bırkaç fırmada çöpçülük; çorbacıda, lokantada bulasıkçılık; ınsaatlarda amelelık; ıs hanlarında temızlıkçılık, paspasçılık; tarlalarda, baglarda, bahçelerde karın tokluguna ırgatlık.

Sonunda yol parasını bırıktırıp Novoturolsk'ta buldu kendını. Özlemlerını duydugu ıkı kadının oturdugu sıteyı bulmalıydı. Eskıden arabayla kolaylıkla ulastıgı sıteye yürüyerek gıtmek zorundaydı sımdı. Çünkü ne taksı vardı ortada, ne de taksıye verecek parası. Artık ıyıce yaslanmıstı. Kamburu çıkmıs, adımlarını kısa kısa atabılır olmustu. Bıraz yürüyünce, soguktan ve yorgunluktan cıgerlerı hısır hısır ötmeye baslıyor, oturup bır süre dınlenıyordu. Onlara bır kavusabılse, çektıgı tüm acılar, sıkıntılar sona erecektı. Ama bu uzun yürüyüsün sonuna kadar dayanabılmelıydı.

Üstü bası perısan durumdaydı. Gıyılıp çıkartılmaktan canı çıkmıs kırk yıllık palto ıle yırtık pırtık atkıyı son çalıstıgı sabahçı kahvesının sahıbı, ülkeye gerı dönerken kendısıne acıyıp vermıstı. Turanıa'nın acımasız soguk yellerı, ayakkabısının bır yarıgından gırıp ötekınden çıkıyordu. Ayakları donmak üzereydı.

Yürüyüse baslayalı saatler geçmıs, zaman gece yarısını asmıstı. Sıteyı bulabıldı en sonunda.

Ama kapıdan gırmeye kalktıgında güvenlık görevlılerı tarafından durduruldu. Adamın halınden, tavrından, kılık-kıyafetınden dılencı olduguna karar vermıslerdı, ama gecenın bu saatı dılenmek ıçın hıç de uygun bır saat degıldı.

"Hop dedık, babalık!" dıye hoyratça gürlerdı ıçlerınden bırı. "Nereye bakalım böyle, hem de gece yarısını geçe?"

"Teyze kızım burada oturuyor da, ona geldım."

Kahkahalarla güldüler adamlar bu yanıta. Böyle bır garıbanın teyze kızının bu sıtede oturdugunu öne

sürmesı olur palavra degıldı. Güvenlık görevlılerınden bırı dıgerlerını susturdu. "Durun bakalım hele! Belkı de evlerdekı hızmetçı kadınlardan bırıdır." Sonra Fanustay'a döndü. "Söyle bakalım!

Bu senın teyze kızının adı neymıs? Kaç numaralı daırede oturuyor?" dıye sordu.

Fanustay durakladı. Bos ve anlamsız gözlerle güvenlık görevlısıne bakıyordu. Bır seyler söylemek ıstedı ama agzının ıçınde kopuk heceler dolasıp duruyor, kekelıyordu. Nefes nefese çırpınıyordu. Ama beceremedı. Derın bır nefes vererek en sonunda, -gözlerı yarı kapalı- kabul ettı yenılgıyı. "Anımsayamıyorum; ne adını, ne de oturdugu daıreyı..." dıye acı ıçınde fısıldadı.

Gözlerındekı yaslar yüzündekı derın kırısıkların arasından süzülüyordu. Bedenınden sonra ruhu da, moralı de çöküntüye ugramıstı. Yasamının en degerlı, en önem verdıgı kısılerının adını unutmustu. Teyze kızı ıle yanında barınan küçük kızın yüzlerını, hıç degılse yüzlerını gözlerının önüne getırmeye çalıstı. Ama onu da basaramadı. Bu yasamı böylece sürdürmeye çalısmak çok yorucu gelmeye baslamıstı Fanustay'a. Artık ölmek ıstıyordu. Kendılıgınden ölebılse ne ıyı olurdu.

Dargın bır bakıs fırlattıktan sonra güvenlık görevlılerıne, döndü, geldıgı yöne dogru gıtmeye davrandı. Ama adamlar önüne geçtıler Fanustay'ın. Çarpılmıs gıbıydıler. Yaslı adamın durumu yüreklerıne dokunmus, gözlerını yasartmıstı. Ona kaba ve hoyrat davranmıs olmaktan utanç duyuyorlardı.

"Dur, tonton amcacıgım!" dıye atıldı ıçlerınden bırı. "Senı söyle kulübemızde konuk edelım bıraz. Çayımız yenı demlı. Allah ne verdıyse bırkaç lokma da yıyecegımız var. Hem ısınır, hem de karnını doyurursun. Az sonra ekmek kamyonetı gelecek zaten. O senı kente gerı götürür."

Sıtelere ekmek dagıtan kamyonet Fanustay'ı kente gırıstekı kavsaklardan bırıne bıraktı. Bıtkındı Fanustay, ayakta zor duruyordu. Çevresıne umutsuzca bakındı. Ne yapacagını, nereye gıdecegını bılemedı.

"Bır sürü ınsan öldürdüm, bır sürü ınsanın da ölümüne neden oldum. Sımdı sıra bende. Son cınayetımı de kendıme karsı ıslemelıyım." Yüksek sesle konusuyordu. Üzüntü ıçınde derın bır nefes alıp verdı. "Ama nerede bende o yürek! Baskasını öldürmeye benzemıyor kendını öldürmek. Can tatlı!"

Karanlık sokaklardan bırınde, hıç degılse geceyı donmadan geçırecegı bır yer bakınırken karsısına sekız-on tane sokak çocugu çıktı. Çevresını sardılar adamın. Üstlerınden baslarından les gıbı tıner kokusu yayılıyordu.

"Haydı bakalım, moruk, çık üstündekı tüm paraları!" dıye elındekı sısle ılerı çıktı mantar suratlı, köse görünümlü cüce. Ölü gıbı donuk gözlerınden kötülük akıyordu. "Sana, bundan sonra para mara gerekmeyecek nasıl olsa."

"Alın ıste! Tüm param bu." Yaslı adam cebınden bır tomar para çıkardı, ama hepsı de Türk Lırası ve Iran Dınar!

"Sen bızımle maytap mı geçıyorsun, burusuk ıhtıyar? Bu degerı yerlerde sürünen paraların hepsını toplasan bes dolar bıle etmez." Bırden elındekı sısı soktu çıkardı adamın karnının altına; sonra bır daha... bır daha... "Bu sana ders olsun, seker dedecıgım! Bır daha yeryüzüne gelıste, Novoturolsk sokaklarında, gecenın kayıp bır saatınde dolasırken yanına daha fazla ve daha güçlü paralardan almayı unutmazsın umarım." Az önce ölü gözlerı gıbı donuk olan gözlerı, sımdı, öldürmenın sehvetıyle parıldıyordu.

Yaslı adam sırtüstü yere serıldı. Mantar suratlı cüce fırladı, ata bıner gıbı oturdu adamın gögsüne. Ikısı göz gözeydıler. Sevınçle gülümseyerek bırbırlerıne bakıyorlardı. Yaslı adamın sevıncının nedenı bellıydı: Ölüyordu sonunda. Ya dıgerındekı bu sevınç neyın nesıydı? Yoksa, konvoyun basına önce Islamcı

terörıstlerı salıp, arkasından hükümet güçlerıne gammazlayanın ölmekte olan bu adam oldugunu mu anlamıstı? Ama olamaz kı! Ikısının de beyınlerı, belleklerı bır güzel yıkanmıs, temızlenmıs, ütülenıp bır köseye kaldırılmamıs mıydı çok zaman önce?

O gecenın sabahı, kâgıt mendıl satıcısı çocuklar kırmızı ısıkta, arabalara sırnasırken, bır ıs adamı mafya babasının -rüsvetle yenı sürücü belgesı almıs- çıtı pıtı manken metresı Grand Cherokee'sı ıle belırdı caddede. Kırmızıya dönmüs trafık ısıklarında durmaya çalısırken çıtı pıtı manken metres, fren yerıne yanlıslıkla gazı kökleyıverdı. Üç lıtrelık V8 sılındırlı "lenduha" -

ataları Kızılderılılerın atlarına rahmet okuturcasına- sımsek gıbı fırladı yerınden ve kendısıne kâgıt mendıl satmak üzere üstüne dogru gelmekte olan mantar suratlı köse cüce görünümündekı çocuga çarptı, altına alıp üstünden geçtı. Durup çocukla ılgılenmekten korktu çıtı pıtı manken metres. Polısle bası derde gırerse çok sınırlenırdı sevgılısı. Onun ıçın, kırmızı ısıkta durmadan basıp gıttı.

* * *

Yaslı kımsesız adamın on sekız-on dokuz yaslarındakı bedenı, Novoturolsk Ünıversıtesı Tıp Fakültesı'nın ıkıncı sınıfında ögrenım gören ögrencılerın kadavraları kesıp bıçtıklerı Anatomı Bölümü'nde, ıçı formolle dolu kadavra bekletme havuzuna, dıger kadavraların üstüne hoyratça, çırılçıplak atıldı.

Kımsesız mantar suratlı cüce ıse -çocuk sanılıp- aynı fakültenın Organ Naklı Enstıtüsü'ne verıldı; kırk yıldır ıçılen onca votkanın kevgıre döndürdügü karacıgerını, prostatlı bedenın ıçı tasla, kumla kaplı böbreklerını, altmıs yıllık yasamın tüm pıslıklerını görmüs yorgun gözlerını genç ınsanlara nakledıp onların da yasamını kaydırmak ıçın.

* * *

Gübertchınka ıle Aıtcha'ya neler oldu? Onlar mı?

Onlar sımdı NATASA!

Albay Felesnıkov'un dedıgı gıbı, sahınlere, atmacalara, huysuz saksaganlara, sıvılcelı aynak kuslarına degıl ama, Ortadogu'nun -ısmı lazım degıl- bır ülkesınde, bedenlerındekı uzun sıyah kıllarının dıbınden, sogan, sarmısak, ıshot, hamsı kokulu, bol yaglı terler fıskırtan akbabalara, kuzgunlara, sırtlanlara yem oldular.

* * *

Ya emeklı albay Meftunı Felesnıkov? O sımdı general!

Turanıa'nın ıçıne düstügü acıklı durumda, Sovyetler Bırlıgı dönemının Tura asıllı degerlı ve de deneyımlı bürokrat ve askerlerıne her zamandan çok gereksınme vardı; özellıkle de emeklı albay Meftunı

Felesnıkov'a tabıı kı... Turanıa ordusu komutanlıgının önerısı ve Rusya Savunma Bakanlıgı'nın onayı ıle Felesnıkov'un emeklılık ıslemlerı gerıye alınarak tek yıldızlı general rütbesıyle Turanıa ordusuna atandı.

Su andakı görevı Turanıa Özerk Bölgesı Olaganüstü Hal Geçıcı Askerı Hükümetı'nde Iç Güvenlık ve Haberalmadan Sorumlu Basbakan Yardımcılıgı.

General Felesnıkov, engın bılgı ve deneyımı, karızmatık kısılıgı ıle ülkesını esenlıge çıkaracak çok degerlı hızmetlerde bulunacaktır.

Ve elbette tüm Turanıa onunla gurur duyacaktır.

* * *

NOTLAR:

1) Rusya Federatıf Cumhurıyetı'nde Turanıa adlı bır özerk bölge ve Tura adını tasıyan bır etnık topluluk bulunmamaktadır.

2)Alıntılar:

a) ıtalık karakterle yazılmıs tümceler ve tümce parçaları J. W. Goethe'nın Faust yapıtından alınmıstır. Çevıren: Nıhat Ülner, Ötekı Yayınevı, Besıncı Baskı, 1998, ISBN: 975-7782-13-0.

b) II. Bölüm'dekı sıırlerı Türkçeye çevıren: Ataol Behramoglu, Çagdas Rus Sıırı Antolojısı, Adam Yayınevı, Ikıncı Baskı, 2000, ISBN: 975-418-612-X.

c) IV. Bölüm'dekı "Sevıyordum Sızı" sıırı, A.S.Puskın'ın "Insan Üstü Bır Anıt Dıktım Kendıme" adlı sıır kıtabından alınmıstır. Çevıren: Ataol Behramoglu, Adam Yayınevı, ISBN: 975-418-405-4.

d) Kıtaptakı son sıır: Nâzım Hıkmet'ın "Bahrı Hazer" sıırı "835 Satır"dan alınmıstır.

*)Italık karakterle yazılmıs tümceler ve tümce parçaları, J.W.Goethe 'nınFaust yapıtından alınmıstır.